Войти Регистрация

Docx

  • Рефераты
  • Дипломные работы
  • Прочее
    • Презентации
    • Рефераты
    • Курсовые работы
    • Дипломные работы
    • Диссертациии
    • Образовательные программы
    • Инфографика
    • Книги
    • Тесты

Информация о документе

Цена 4000UZS
Размер 62.4KB
Покупки 0
Дата загрузки 19 Сентябрь 2022
Расширение doc
Раздел Презентации
Предмет Химия

Продавец

Bohodir Jalolov

Электролитларнинг эритмалари

Купить
Электролитларнинг эритмалари Режа: 1. Электролитлар хакида тушунча. 2. Изотоник коэффициент. 3. Электролитик диссоцияланиш назарияси. 4. Диссоцияланиш даражаси ва доимийси. 5. Сувнинг ион купайтмаси. рН хакида тушунча. Купчилик тажрибалар шуни курсатадики , аксарият кислота , асос ва тузларнинг эритмалари осмотик босими , кайнаш температурасининг ортиши , музлаш тумпературасининг пасайиши ва эритма буг босимининг нисбий пасайиши уларнинг моляр концентрациялари кийматига нисбатан икки , уч ва бир неча марта юкори булади . Масалан: ош тузи 1% ли эритмасининг тажрибада топилган  t(муз) киймати Раулнинг криоскопик конуни формуласи буйича хисобланган кийматдан карийиб икки марта, MgCl 2 учун - 3 марта ва Al 2 (SO 4 ) 3 эритмаси учун - 5 марта катта чикади. Бунинг сабаби шуки, бу моддаларнинг сувли эритмасида ёки суюкланмасида заррачаларнинг сони 2,3, ...5 марта куп, яъни кислота, асосий тузлар эриганда ёки суюкланмага утганда мусбат ва манфий зарядли ионларга парчаланади: NaCl  Na + + Cl - ; MgCl 2  Mg ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( назар кай таж кай назар муз таж муз наз осм тажр осм t t t t Р Р i       Изотоник коэффициентнинг таржимаси &#34;изос&#34;-&#34;бир хил&#34; &#34;тенг&#34;, &#34;тонос&#34; - &#34;куч&#34;, &#34;босим&#34; деган маънони билдиради. Электролитлар эритмасида хам осмос ходисаси руй беради. Лекин бу осмотик босимнинг киймати электролитмас моддаларнинг осмотик босимидан фарк килади ва куйидагича математик куринишида ифодаланади: P осм . = iCRT ёки V M T R 1000 m I       осмP Худди шунингдек электрлит эритмаларининг кайнаш ва музлаш температураларининг узгариши B M E ai m Ei t кай          1000 ва М В К ai m Кi tмуз          1000 формулалар билан хисобланади. Юкоридаги фикрларнинг исботи сифатида куйидаги жадвални келтирамиз: Баъзи тузларнинг тенглама буйича термик диссоцияланади ва системадаги заррачалар сони икки марта ортади. Шу туфайли системанинг тажрибада аникланган осмотик босими Рауль конуни буйича хисобланганидан икки марта юкоридир. Электролитик диссоциланиш назарияси. Швед олими С.Аррениус электролит эритмаларининг Рауль конунидан четланиши ва электр токини утказиш хоссаларини урганиб электролитик диссоцияланиш назариясини яратди. Унинг назариясига кура: хар кандай электрлит сувли эритмада ёки суюкланмада мусбат ва манфий зарядли ионларга парчаланади: (Kat) n (An) m  nKat +m + m An -n электролит  катион анион - мусбат зарядли ионлар - катион (электрнинг манфий зарядли кутби - катодга тортилувчи ион;). Булар H + , NH + 4 ва барча металларнинг ионлари. - манфий зарядли ионлар - анион (электрнинг мусбат кутби -ано кучлари (ион богланиш) кучсизланиб, электролит мусбат ва манфий ионларга ажралади. Агар кутбли модда молекуласи булса, сув молекулаларининг ориентацион таъсири туфайли кутбли молекуланинг кутблиги янада ортади ва натижада кутбли молекула парчаланади - мусбат ва манфий ионлар хосил булади. Келтирилган схемадан куриниб турибдики, эритмага утган хар бир катион ёки анион эркин холда булмайди. Бу ионлар эритувчи -сув молекулалари билан куршаб олинган, яъни гидратланган холда булади. Шу сабабли бу ионларни Kat* xH 2 O ва An *у H 2 O холида ёзиш керак. Масалан: кислоталар диссоцияланганда катион сифатида H + ионлари ва анион - кислота колдигини хосил килади: HCl + H 2 O  H + *H 2 O + Cl -  H 3 O + + Cl - HNO 3 + H 2 O  H 3 O + + NO 3 - Хосил булган водород ионининг гидрати (H + *H 2 O) н даражаси - умуман эритилган электролит молекулаларидан кандай кисми ионларга ажралганини курсатади ва ионланган молекулалар сонининг (n) умумий эритилган электролит молекулалари сонига (N) нисбатига тенгдир :N n    - нинг киймати улчови бирлигисиз (0-1) ва фоизларда (0-100%) ифодаланади. Диссоцияланиш даражасининг кийматига кура электролитларни кучли ва кучсиз электролитларга ажратилади. Агар электролитнинг  < 30% (0,3) булса - кучсиз электролит, 30<  0 < 60% (0,3 <  0 < 0,6) булса, урта кучли электролит,  > 60 (0,6) булса - кучли электролит дейилади. Умуман, электролитнинг диссоцияланиш даражаси эритманинг осмотик босими, кайнаш (музлаш) температураси ва изотоник коэффициенти (i) билан узвий боглик. Бу богланишни куйидаги формулалардан куриш мумкин: 1 1    n i  бунда i-изотоник Кучсиз электролитларнинг диссоцияланишини янада аникрок характерлаш учун диссоцияланиш доимийси тушунчаси киритилган. Хар кандай кучсиз электролит учун: диссоцияланиш кайтар реакция Kat n An m nKat +m +mAn -n булгани учун массалар таъсири конунини кулласак, бу реакция учун мувозанат доимийси ифодаси (K мув ) келиб чикади:      m n m n дис муз An Kat An Kat К К      ; Бунда [ Kat + ] - катионнинг мувозанат концентрацияси (моль/л), [ An - ] - анионларнинг мувозанат концентрацияси (моль/л) [ Kat n An m ] - электролитнинг мувозанат концентрацияси (моль/л). Бу ифодани куйидаги кучсиз электролит (CH 3 COOH -сирка кислота) учун ёзсак: CH 3 COOH  CH 3 COO - + H + ] [CH3COOH ] [H [CH3COO-] 3 .    COOH CH дис К K Диссоцияланиш доимийси улчов бирлигисиз катталик булиб, унинг маъно II боскич: H 2 PO 4 -  H + + HPO 4 2- 8- - 4 2 -2 4 дис 10 5 ] PO H [ ] [HPO] [H K      III боскич: HPO 4 2-  H + + PO 4 3- 12- 2- 4 -3 4 дис 10 5 ] HPO [ ] [PO] [H K      Бундай электролитларнинг умумий диссоцияланиш доимийси ] PO H [ ] [PO ] [H K 4 3 -34 3 3 2 1 H 4 3       K K K PO Асослар учун хам шундай диссоцияланиш хос булиб , уларнинг хам хар бир боскичи учун узига хос диссоцияланиш доимийси мавжуд : Fe(OH) 3  Fe(OH) 2 + + OH - ] [Fe(OH) ] [OH] [Fe(OH) K 3 - 2 дис    II боскич учун: Fe ( OH ) 2 +  Fe ( OH ) 2+ + OH - ] [Fe(OH) ] [OH] [Fe(OH) K 2 - 2 дис     III боскич учун: Fe(OH) 2+  Fe 3+ + OH - ] [Fe(OH) ] [OH] [Fe K 2 - 3 дис     Умумий диссоцияланиш доимийси : ] Fe(OH) [ ] [OH] [Fe K 3 3- 3 3 2 1 ) ( 3       K K K OH Fe Баъзи кучсиз электролитларнинг диссоцияланиш доимийси кийматлари (t = 25 0 C). Электролит K дис Электролит K дис Номи Форм-си Номи Форм-си Нитрит кислота HNO 3 K =4*10 -4 Карбонат кислота H 2 С O 3 K 1 =4,5*10 -7 K 2 =4,7*10 -12 Силикат кислота H 2 SIO 3 K 1 =1*10 -10 K 2 =1*10 -12 Ортофосфат H 2 PO 4 K 1 =8*10 -2 K 2 =6*10 -8 K 3 =1*10 -12 Цианид кислота HCN K =8*10 -10 Водород пероксид H 2 O 2 K 1 =1*10 -12 K 2 =1*10 -25 Фторид кислота HF K 1 =7*10 -3 Аммоний гидроксид NH 4 OH K =1,78*10 -5 Сирка кислота CH 3 COOH K =1,75*10 -5 Сулфид кислота H 2 S K 1 =6*10 -8 K 2 =1*10 -14 Чумоли кислота HCOOH K =1,4*10 -4 Куриниб турибдики, куп негизли электролитлар учун диссоцияланиш боскичи тартиби ортиб бориши билан K дис. киймати камайиб боради, яъни электролитнинг диссоцияланувчанлиги камайиб бор чикади. Бундан  = С Kд булиб, Оствальднинг суюлтириш конунининг математик ифодаси дейилади. Бошкачарок айтганда кучсиз электролитнинг диссоцияланиш даражаси шу электролит диссоцияланиш доимийсининг квадрат илдизига тугри пропорционал булиб, электролитнинг моляр концентрацияси квадрат илдизига тескари пропорционалдир. Бу формуланинг амалий ахамияти шундан иборатки, кучсиз электролитнинг диссоцияланиш даражасини ошириш учун эритмани суюлтириш яъни эритувчи микдорини ошириш билан эритма концентрациясининг камайтириш керак. Ушбу коида нафакат кучсиз электролитлар учун уринли, балки кучли электролитлар учун хам амал килади. Буни куйидаги жадвалдан билиб олиш мумкин. Электролит Концентрация С моль/л 14,0 10,0 1,0 0,1 HNO 3 Дис.даражаси 16 42 97,8 99,7 а. % KCl С моль 2 1 0,1 0,01 а. % 71,2 75,6 тушинилади ва а-харфи билан белгиланади (моль/л). Активлик a = f*С формула билан ифодаланади. (f-активлик коэффициенти дейилади). Активлик коэффициенти хар бир ион учун, турли концентрация учун, турли шароитда турлича кийматга эга. Концентрацияланган эритмаларда f < 1, агар эритма суюлтирила бошланса унинг киймати орта боради ва суюлтирилган эритмада f = 1 булади. Бунинг сабаби шуки, концентрланган эритмаларда ионлараро узаро таъсир кучли булиб, суюлтирилган эритмаларда ионлар уртасида масофа шунчалик каттаки, улар уртасида хеч кандай узаро таъсир юзага кела олмайди. Умуман, активлик коэффициентининг киймати ионнинг заряди (Z) ва эритманинг ион кучига боглик булади. Эритманинг ион кучи -I эритмадаги ионларнинг концентрациялари (С) билан зарядлари квадратлари упайтмалари йигиндисининг ярмиг Бу реакция кайтар ва аникроги, мувозанат купрок чап томонга силжигани учун массалар таъсири конунини кулласак, сувнинг диссоцияланиш доимийси:     16 2. 10 8,1      О Н ОН Н K дис булади. Куриниб турибдики сувда 1 молекула H 2 O диссоцияланса тенг микдорда H + + (H 3 O + ) ва OH - ионлари хосил булади, яъни сувда доимо [H + ] = [OH - ]. Аксарият холларда сувдаги Н + ва ОН - - ионларининг микдорини билиш зарур. Шу боисдан сувдаги Н + ва ОН - ионлари микдорини К дис. формуласи асосида хисоблаш мумкин: [H + ]*[OH - ] = Kдис. *[H 2 O] = K w булиб, K w - сувнинг ион купайтмаси дейилади ва сувда доимо Н + ва ОН - лар концентрацияларининг купайтмаси айни температурада узгармас сондир. Агар сувда эриган сувнинг моляр концентрациясини хисобласак: 1 литр H 2 O = 1000 г. H 2 O булади, чу Куп холларда Н + - ионлари микдори шу эритмада бораетган реакциялар боришининг асосий характеристикаси хисобланади. Бундай холларда водород ионлари микдорини унли касрлар холида ифодалаш жуда куп нокулайликларни келтириб чикаради. Шунинг учун амалда осон булсин учун водород ионлари микдорининг курсатгичи (pH - пеаш) тушунчаси кабул килинган. Эритманинг pH - и деб, шу эритмадаги H + - ионлари концентрациясининг манфий ишорали унли логарифмига айтилади: pH =- lg [ H + ]=- lgC н + ; Тоза, дистилланган сувнинг pH-и: pH=-lg 1*10 -7 = 7 - 0 = 7 булади. Худди шунингдек OH - - ионлари курсатгичи хам мавжуд (pOH - пе-о-аш) булиб, pOH=-lg[OH - ]=-lg C oн- = - lg 1*10 -7 = 7 булади. Доимо pH + pOH = 14 га тенг. Бундан pH = 14 - pOH ёки pOH = 14 - pH булади. Эритмаларнинг pH-и асосий, мухим катталик б Адабиётлар 1. Л.Полинг &#34;Общая химия&#34; Изд.&#34;Мир&#34; Москва 1974 г, 845 стр. 2. Ч.Хьюи &#34;Неорганическая химия&#34;, Москва, &#34;Химия&#34; 1987 г. 695 стр. 3. В.И.Спицин &#34;Неорганическая химия&#34;, Изд. &#34;Московский университет&#34; - 1991 г. 475 стр. 4. Н.С.Ахметов &#34;Неорганическая химия&#34;, Изд. &#34;Высшая школа&#34;, Москва 1975 г. 668 стр. 5. Х.Р.Рахимов &#34;Анорганик химия&#34;,Т.&#34;Укитувчи&#34; 1984 й.360 б. 6. Ю.Н.Кукушкин &#34;Химия координационных соединений&#34;, Ленинград, Изд &#34;Химия&#34;, 1986 г. 420 стр. 7. Н.Л.Глинка &#34;Общая химия&#34;, изд &#34;Химия&#34; Л.1983 г. 720 стр. 8. Н.А.Парпиев, В.Г.Юсупов, М.Т.Тошев &#34;Координацион бирикмалар химияси&#34; Бухоро 1996 й. 400 б. 9. Р.Карлин &#34;Магнетохимия&#34;, изд &#34;Мир&#34; М.1989 г. 10. Ф.А.Коттон, Р.Уольтон &#34;Кратные связи металл-металл&#34;, изд &#34;Мир&#34; М.1985г. 535 стр. 11.Я.А.Угай &#34;Неорганическая химия&#34; М.&#34;Высшая школа&#34; 1989 г.465 стр. 12.А.Уэллс &#34;Структурная неорганическая химия&#34;, изд.&#34;Мир&#34; 1987 г, Т-2 (695 стр), Т-3 (562 стр). 13.Э.Н.Ремсден &#34;Начало современной химии&#34; Ленинград, изд &#34;Химия&#34; 1989 г. 781 стр. 14.К.Зоммер &#34;Аккумулятор знаний по химии&#34;, изд &#34;Мир&#34; Москва 1977 г. 290 стр. www . ziyonet . uz
Купить
  • Похожие документы

  • 17-guruh elementlari galogenlar
  • Oltinchi guruh p-elementlari
  • Bufer eritmalar, bufer eritmalarda pHni aniqlash, tuzlar gidrolizi, tuz effekti
  • 3-guruh d-elementlari
  • Argos test javoblari

Подтвердить покупку

Да Нет

© Copyright 2019-2026.

  • Инструкция по снятию с баланса
  • Контакты
  • Инструкция использования сайта
  • Инструкция загрузки документов
  • O'zbekcha