Kirish Roʻyxatdan oʻtish

Docx

  • Referatlar
  • Diplom ishlar
  • Boshqa
    • Slaydlar
    • Referatlar
    • Kurs ishlari
    • Diplom ishlar
    • Dissertatsiyalar
    • Dars ishlanmalar
    • Infografika
    • Kitoblar
    • Testlar

Dokument ma'lumotlari

Narxi 3000UZS
Hajmi 554.4KB
Xaridlar 0
Yuklab olingan sana 23 Sentyabr 2019
Kengaytma pptx
Bo'lim Slaydlar
Fan Kimyo

Sotuvchi

Bohodir Jalolov

Элемент – органик бирикмалар

Sotib olish
ЭЛЕМЕНТ – ОРГАНИК БИРИКМАЛАР  Молекуласида углерод атоми билан тўғридан-тўғри боғлан-ган металл ёки металлмас атомлари бор бирикмалар элемент органик бирикмалар дейилади.  Биринчи бўлиб элемент — органик бирикмаларни 1849 йилда инглиз олими Э. Франкланд кашф этди, у этил йодидга рух таъсир эттириб диэтил рухни синтез қилди ва углерод атомлари металлар билан бевосита боғланиши мумкинлигини кўрсатди: Элемент-органик бирикмалар металл-органик бирикмалар ва металлмас органик бирикмаларга бўлинади. Улар тузилишига кўра икки гуруҳга бўлинади: 1) Соф элемент органик бирикмалар. Бундай бирикмалар- да элемент атомлари фақат углеводород радикали билан бево- сита боғланади: метил натрий диметил тетраметил триметил рух силан фосфин Аралаш элемент органик бирикмалар. Буларда элемент атомлари углеводород радикали билан бирга бошқа элемент билан бириккан бўлади. Мисол: Магний метил хлордиметилфосфин йодид Металл — органик бирикмалар Д. И. Менделеев даврий системасидаги элементларни кўпи металлар бўлгани учун, элемент органик бирикмаларининг асосий қисмини металл-органик бирикмалар ташкил этади. Даврий системанинг I группа метали бўлган Li, Na, Cu, II группа метали Zn, Mg, Hg, III группадан Al нинг, IV группа металларидан Sn, Pb нинг, ҳамда оралиқ металларнинг (Ғе, Cr 2 , Co, Ni, Pd, Pt) органик бирикмалари кўплаб олинган бўлиб, қуйида катта амалий аҳамиятга эга бўлган металлар-нинг органик бирикмалари билан танишамиз. Магний органик бирикмалар. Магний — органик бирикма-лар галоид алкилларнинг сувсизлантирилган (абсолют) эфир-даги эритмасига магний метали таъсир эттириб олинади: Бу реакцияни биринчи бўлиб 1861 йилда француз кимёгари Ф. Гриньяр очган, шу сабабли уни Гриньяр реакцияси деб ата- Одатда Гриньяр реактиви билан олиб бориладиган реакция-ларда Гриньяр реактиви аралаш R—MgX кўринишда ёзилади, чунки бу шакл реактивда кўп миқцорда бўлади. Гриньяр реактиви кўпгина моддаларни синтез қилишда фойдаланилади. Одатда ҳосил қилинган магний органик би-рикма эфирдан ажратиб ўтирилмайди, чунки унинг реакцияга киришиш хусусиятига эфирнинг таъсири бўлмайди. Таркибида ҳаракатчан водород бўлган моддалар (спиртлар, сув, аминлар ва ҳоказо) магний органик бирикмалар билан ўрин алмашиниш реакциясига киришади ва реакция натижа-сида алканлар ҳосил бўлади: Агар реакцияда CH 3 MgJ дан фойдаланилса метан гази ҳосил бўлади. Реакция натижасида ажралиб чиққан метаннинг ҳаж-мини ўлчаб, текширилаётган модда таркибидага фаол водо-родни миқцорий жиҳатдан аниқлаш мумкин (Чугаев — Цере-витинов усули) Магний органик бирикмалари (Гриньяр реактиви) қутб-ланган қўш ва уч боғли бирикмалар билан осон бирикиш ре-акциясига киришади: карбон кислотанинг магнийли тузи • Гриньяр реактивининг этилен оксиди, углерод (ГУ)-окси- ди, нитрил, альдегид ва кетонлар билан реакциялари органик синтезда кенг ишлатилади. Бу реактив ёрдамида турли тузи-лишга эга бўлган карбон кислоталар, бирламчи, иккиламчи ва учламчи спиртларни синтез қилиш мумкин. • Ўсимлик баргининг яшил пигменти — хлорофилл молеку-ласвда пиррол ҳалқаси саклаган мураккаб порфиннинг маг-нийли комплеке бирикмаси ҳисобланади. Хлорофилл ўсимлик ҳаётида муҳим биологик аҳамиятга эга бўлиб, у ўсимликларда борадиган фотосинтез жараёнида иштирок этади. • Алюминий органик бирикмалар. Даврий системасининг III группа элементлари ичида алюминийнинг органик бирикма-лари муҳим аҳамиятта эга. Алюминий органик бирикмалар литий ёки магний органик бирикмалар асосида олинади: Немис олими К. Циглернинг ишлари алюминий органик би-рикмалар кимёсида янгилик бўлди. К. Циглер (1955) водород иштирокида алкенларга алюминий таъсир эттириб (3—20 МПа, 60— 100°С да) триэтил алюминийни синтез қилди: Бу реакция натижасида олинган А1(С 2 Н 5 ) 3 стереорегуляр по-лимерланиш реакциялари учун энг арзон ва муҳим комплекс катализаторларидан бири ҳисобланади. Оралиқ металлар (Ti, Сг, Mn, Fe, Co, Ni, Pd, Pt) нинг 5-а боғланишли (Me—Cj) органик бирикмалари жуда беқарор бўлиб, улар тезда озод углеводород радикалларига парчаланиб кетади. Лекин оралиқ металлар бир қатор органик моддалар, ион-лар ва радикаллар билан барқарор бирикмалар ҳосил қилади-ки, буларнинг тузилишини одатдаги валентлик назарияси асо-сида тушунтириб бўлмайди. Бундай бирикмаларга я-комплекс дейилади. я- комплексларда турли оксидланиш даражасига эга бўлган металл электроакцептор, органик молекула, ион ёки радикаллар эса электродонор ҳисобланади ва уларни лиганд-лар дейилади. Углерод (II) оксиди, алкинлар, аллил ва цик- лопентадиенил радикаллари, ҳамда тропилий катионлари ли-гандлар бўлиши мумкин. Биринчи бўлиб платина Pt(II) нинг я-комплекси 1827 йил-да В. Цейзе томонидан олинган: Сўнгра аралашма фракциялаб ажратилади. Бу бирикма-лар осон учувчан суюқликлардир. Si(CH 3 ) 4 — тетраметилсилан. Si(C 2 H 5 ) 4 тетраэтилсиланлар кремнийнинг тўлиқ алкиллан-ган ҳосиласини вакиллари бўлиб, кимёвий инертлиги жиҳа-тидан алканларга ўхшайди. Алкинхлорсиланлар — кимёвий фаол бирикмалар, улар осон гидролизланади: триметил триметил гексаметилди- Р силан силанол силоксан Бу мисолдан кўриниб турибдики, гидролиз натижасида ҳосил бўлган силаноллар — спиртларнинг аналоглари бўлиб, беқарор ва тезда сув ажратиб чиқариб осонгйна силоксонлар-га — оддий эфирларга ўтади. Диалкилдихлорсиланларнинг гидролизланишидан ҳосил бўлган силандиоллар поликонденсатланиб, полимер характе-ридаги полисилаксинларга ўтади: Кремний органик полимерлар бир қатор қимматли хусуси-ятларга эга. Улар иссиққа чидамли PdCl 2 нинг этилен билан сувсиз муҳитда димерли я-ком-плекс u-комплексларнинг тузилишлари рентген структур таҳлили усули бўйича тўлиқ ўрганилган. Саноатда сирка альдегидини олиниши, этиленнинг PdCl 2 билан я-комплекс ҳосил қилиш орқали содир бўлади. Кремнийли органик бирикмалар Данрий системада кремний билан углерод битта группада жойлашган бўлса ҳам, уларнинг бирикмалари орасцда фарқ мавжуд. Бу айниқса кремнийнинг органик ҳосилаларига те- гишлидир. Силаилар — SiH 4 , Si 2 H 6 кремнийнинг водород билан ҳосил қилгам бирикм;1лари бўлиб, улар тузилишига кўра алканларга ўхшаш, аммо хоссалари жиҳатидан улардан фарқ қилади. Си- лаиларда Si—Si боғи мустаҳкам эмаслиги туфайли, алканлар и ҳосил қилинган: каби силанларни сони кўп эмас Силанлар Si0 2 билан магний металидан ҳосил бўлган қотиш-мани кис
Sotib olish
  • O'xshash dokumentlar

  • Alkimyogar asari haqida
  • Begona o‘tlarga qarshi kimyoviy kurash choralari
  • Bioorganik kimyo fanidan lab
  • Cho‘kindi jinslarning menirallarga kiruvchi galit va gipsning kimyoviy tarkibi va xossalari 8v
  • Cho‘kindi jinslarning menirallarga kiruvchi galit va gipsning kimyoviy tarkibi va xossalari

Xaridni tasdiqlang

Ha Yo'q

© Copyright 2019-2026.

  • Balansdan chiqarish bo'yicha ko'rsatmalar
  • Biz bilan aloqa
  • Saytdan foydalanish yuriqnomasi
  • Fayl yuklash yuriqnomasi
  • Русский