Kasb-hunar kollejida anatomik gipsli gudon bishining chizmatasvirini ishlash mavzusini o’qitish uslubiyati - Изобразительное искусство - Дипломные работы

Информация о документе

Цена	9000UZS
Размер	393.3KB
Покупки	0
Дата загрузки	30 Сентябрь 2019
Расширение	doc
Раздел	Дипломные работы
Предмет	Изобразительное искусство

Kasb-hunar kollejida anatomik gipsli gudon bishining chizmatasvirini ishlash mavzusini o’qitish uslubiyati

Купить

O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA Q’RTA MAXSUS TA‘LIM VAZIRLIGI QARSHI DAVLAT UNIVERSITETI TASVIRIY SAN‘AT VA MUHANDISLIK GRAFIKASI KAFEDRASI “Himoyaga tavsiya etilsin” Pedagogika-psixologiya fakulteti dekani:_________dots.B. Jo’rayev. “____”________________ 201 3 yil RAHMONOVA SHAHLO CHORSHANBIYEVNA ning 5140700 — Tasviriy san‘at va muhandislik grafikasi ta‘lim yo’nalishi bo’yicha bakalavr darajasini olish uchun “ Kasb-hunar kollejida anatomik gipsli gudon bishining chizmatasvirini ishlash mavzusini o’qitish uslubiyati ” mavzusida yozgan BITIRUV MALAKAVIY ISHI Ilmiy rahbar: Sh.Quvvatov. QARSHI - 2012 1

MUNDARIJA: KIRISH ……………………………………………………………………. 3-bet I BOB. Gipsli modellarni tasvirlash. 1.1.Gipsdan yasalgan modellarni rasmini chizishda ketma-ketlik uslubi……..7-bet. 1.2.Perspektiva. Gips modellarini chizishda soya yorug'liklarni berish..10-bet. 1.3.Gipsdan yasalgan modellarning konstruktiv tuzilishi................................18-bet. II bob Kasb - hunar kollejida anatomik gipsli “ Gudon ” boshining qalamtasvirini ishlash . 2.1. Kasb - hunar kollejlarida qalamtasvir darslarining o ’ qitilishi .....................23- bet . 2.2. ” Anatomik gipsli Gudon boshining chizmatasvirini ishlash ” mashg ’ ulotida yangi pedagogik texnologiyalarni qo ’ llash ......................................................24- bet . 2.3. Anatomik gipsli Gudon boshining bosqichli chizmatasvirini ishlash

KIRISH Mamlakatimizda jahon taraqqiyotida muhim o'ringa ega bo'lgan milliy ma'naviyatimiz asosida ozod va obod vatan, erkin va farovon hayot barpo etish bosh maqsad etib belgilandi. Ushbu maqsadga erishishda asosiy e'tibor yosh avlodni barkamol ma'naviy va jismonan sog'lom, yuqori malakali kasb egasi qilib tarbiyalashga qaratilgan. Prezidentimiz I. Karimovning 2009 yilning asosiy yakunlari va 2010 yilda O'zbekistonni ijtimoiy iqtisodiy rivojlantirishning eng muhim ustuvor yo'nalishlariga bag'ishlangan Vazirlar Mahkamasining majlisidagi ma'ruzalarida, "biz farzandlarimizning nafaqat jismoniy va ma'naviy sog'lom o'sishi, balki ularning eng zamonaviy intelektual bilimlarga ega bo'lgan, uyg'un rivojlangan insonlar bo'lib, XXI

tarbiyachi hamdir. Yoshlarni barkamol etib tarbiyalshda tasviriy san'at, xususan, qalamtasvir fani alohida ahamiyat kasb etadi. Qalamtasvir fani badiiy, badiiy pedagogik ta'lim va estetik tarbiyada bo'lajak rassom, rassom-pedagoglar, amaliy san'at bo'yicha malakali mutaxassislarni tarbiyalashda asosiy o'quv fanlaridan hisoblanadi. Qalamtasvir mustaqil o'quv predmeti sifatida borliqni haqqoniy tasvirlash, o'quvchi-talabalarning ijodiy qobiliyatlarini rivojlantirish, estetik did va ehtiyojlarini tarbiyalashda cheksiz imkoniyatlarga ega. Shularni e'tiborga olib bo'lajak tasvi riy san'at o'qituvchisi fanning barcha bo'limlari bo'yicha chuqur bilimga ega bo'lishi, boshqa fanlar bilan aloqalari, san'atshunoslik va gumanitar yo'n

o'quv adabiyotlar, qo'llanmalar tayyorlangan va chop etilgan.Bitiruv-malakaviy ishda ko’rilayotgan muammo ilgari ham har tomonlama o’rganilib chiqilgan va amaliyotga joriy qilingan. Masalan, bu muammolar yechimi B.Boymetov, S.Abdirasulovlarning 2004 yilda chop etilgan “CHIZMATASVIR” S.Abdirasilov, B.Boymetov, N.Tolipov tomonidan 2006 yilda chop etilgan “TASVIRIY SAN’AT”o’quv qo’llanmasida, Rahim Hasanovning TASVIRIY SAN’AT O’QITISH METODIKASIDAN AMALIY MASHG’ULOTLAR” kabi qo’llanmalarida atroflicha ishlab chiqilgan. Ammo bu mavzu doirasida o’qitishning zamonaviy texnologiyalarini qo’llash hali to’liq ishlab chiqilmagan. Malakaviy ishda ana shu kamchiliklarni bartaraf qilish yo’llari taklif qilingan. Bular, “KASB-HUNAR KOLLEJIDA ANATOMIK GIPSLI GUDON BISHINING CHIZMATASVIRINI ISHLAS

__ kasb-hunar kollejlarida qalamtasvir darslarini o’qitishning o’ziga xos tomonlarini ilmiy yondoshilgan holda ochib berish; __ tasvirlashning bosqichma-bosqich amalga oshiriladign eng muhim jihatlariga e’tibor qaratish va uni amalda qo’llay olishga o’rgatish masalalarini tadqiq qilish; __qalmtasvirdan naturaga qarab tasvirlash mashg’ulotlarini o’qitishda zamonaviy pedagogik texnalogiyalari va ta’limning samarali metodlarini o’rganish; Tadqiqotga mеtodologik asosi: O’zbеkiston Rеspublikasi “Ta'lim to’g’risida” gi qonuni, “Kadrlar tayyorlash Milliy dasturi”, O’zbеkiston Rеspublikasi Oliy va o’rta maxsus kasb- hunar ta’limi markazi “Tayyorlov yo’nalishi bo’yicha tarmoq ta’lim standarti va o’quv dasturilari,Prеzidеnt I.A. Karimovning ta'lim tizimini takomillashtirishga yo’naltirilgan

Ish kirish, ukki bob, olti bo’lim, xulosa, foydalanilgan adabiyotlar ruyxatidan iborat bo’lib, ellik olti sahifadan tashkil topgan. I BOB. Gipsli modellarni tasvirlash. 1.1. Gipsdan yasalgan modellarni chizishda ketma-ketlik uslubi . Insonni tasvirlashni o’rganishda gipsdan yasalgan anatomik modellar muhim o’rin tutadi. Anatomik modellerni qalamtasvirda ishlashning o’ziga xos yo’l- yo’riqlari ko’pgina rassom-pedagoglar tomonidan ishlab chiqilgan bo’lib, ulardan biri- bu tasvirlashning ketma-ketlik uslubidir. Rasm chizishda ketma-ketlik uslubi tasviriy san'at nazariyasi va rasm chizishga o'rgatish metodikasi bo'yicha yozilgan Chennino Chennini (1372-1440) ning "Rang tasvir haqida traktat" risolasida batafsil bayon etilgan. Traktatda rasm chizish bo’yicha qator qoidalar

yotishini ta'kidlaydi va o'z fikrini quyidagicha izohlaydi: "Natura o'quvchini diqqat bilan kuzatishga, uning tuzilishini bilishga, o'ylab fikr yuritishga majbur qiladi, bu esa o'z navbatida o'qitish samaradorligini oshirishga va bilimga qiziqish uyg'otadi". O'qitishda aniq sistemalik va ketma-ketlik yo'lini mahkam ushlash haqida gapirib rassom shunday izoh beradi "agar sen narsalar shaklini o'rganmoqchi bo'lsang eng awalo uning alohida qismlaridan o'rganishni tugatmay ikkinchisiga o'tma, toki sen amalda va xotirada shularni o'zlashtirib olmaguningcha ishni davom ettir" deb tavsiya etadi". Narsaga qarab rasm chizish jarayonida aniq sistema mayjud. O'quv topshirig'ini bajarishda metodik ketma-ketlikka rioya

jarayoni o'zining boshlanishi, davomi va yakuniga ega. Boshqacha aytganda narsaning o'zigi qarab rasm chizishning bosqichlari mavjud. Bular quyidagilar: 1.Rasm chizish joy tanlashdan boshlanadi. Tanlangan joy, ya'ni ko'rish nuqtasi qo'yilgan narsaning shaklini, hajmini, fon bilan bog'liqligini to'la namoyish etishi kerak, yoki «yaxlitlik» ta'minlanishi zarur. Ko'rish nuqtasi to'g'ri tanlanganligi naturani ancha aniq hajmli, ifodalanishini ta'minlaydi. Ishning, birinchi bosqichida chizilayotgan narsani qog'oz tekisligiga kompozitsiya nuqtai nazaridan to'g'ri joylashtirilishi bilan bog'liq. 2. Rasm qog'ozga nisbatan juda katta yoki juda kichik, o'ng yoki chap tomonga surilgan bo'lmasligi kerak. Joylashtirish tajribas

Predmetlarni soya-yorug'ligini ishlaganda umumiy tus munosabatlariga katta e'tibor berilishi kerak. Ish jarayonida rasmni o'quv postanovkasi (chizilayotgan narsa) bilan doimiy ravishda solishtirmoq lozim. Shu uchun molbert yoki planshet rassomdan uzatilgan qo'l masofasida joylashishi tavsiya etiladi. Mazkur bosqichda predmetning barcha qismlarini ishlashda katta e'tibor ajratiladi. Tus orqali rasmda narsaning fakturasi (materiali) ifodalanadi. Yakuniy ish bosqichida planlilik nuqtai nazaridan rasm natura bilan taqqoslanadi. Bu bosqichdagi asosiy vazifa tasvirdagi barcha detallar va shakllarni yaxlitlikga keltirish umumlashtirish bilan yakunlanadi. Shu uchun birinchi, yaqin plandagi narsalarni chiziqlari, soyasi, tus munosabatlari bilan solishtiriladi, kerakli joylari bo

kichrayib borishni o'rganib, buni chiziqli perspektiva deb nomlagan. Ikkinchisi, narsalarning kuzatuvchidan uzoqlashgan sari havo qatlami ta'siri ostida ularning rangi o'zgarib borishini aniqladi, uchinchidan, narsalarning chegaralari chizuvchidan uzoqlashishi natijasida asta-sekin xiralashib borishini kuzatib aniqlab bergan. Ushbu ma'lumotlar asosida u «perspektiva tasviriy san'atning rulidir» deb bejiz yozmagan edi. Ma'lumki, narsalarning shakli va o'lchamining katta-kichikligi o'zgarishi ularning uzoq-yaqinligi va xolatiga bog'liq. Shu uchun qog'oz tekisligiga hajmli narsaning ifodalanishi uning faqatgina tashqi ko'rinishini chizishdagina emas, perspektiv o'zgarish qoidalarini tushunishni ham talab etadi. Hajmiy shaklni tasvirlash-bu tasvi

1. Chizayotgan vaqtimizda biz ikki o'lchamga ega bo'lgan qog'ozda qanday qilib, perspektiv qoidalaridan foydalangan holda uch o'lchamga ega bo'lgan hajmli predmetni tasvirlashni o'ylashimiz kerak. 2. Predmetlar tasviri biz kuzatayotgan joyga bog'liq holda o'zgarishini unutmaslik kerak. 3. Bir xil o'lchamga ega bo'lgan predmetlar tasvirlanayotgan yuzada agar bizga yaqin bo'lsa katta, uzoqroq borgan sari kichkina bo'lib ko'rinadi. 4. Ufq chizig'i ko'z sathidan o'tadi deb faraz qilinadi. 5. Naturadagi parallel chiziqlar ufq chizig'ining ma'lum bir nuqtasida tutashadi. 1-rasm. Gipsdan yasalgan prizmaning perspektiv qisqarishi. Rasm bajaradigan talaba oldida tus munosabatlari , narsaning xajmini ifodalash « o ' xshashli

chegaralangan uch o'lchamli kattaligi tushuniladi. Shakl - bu predmetning tashqi ko'rinishi, ya'ni rassom o'tirgan joydan narsaning ko'rinadigan tomonlari tushuniladi. Shuni ta'kidlash lozimki, tasviriy san'at bilan shug'ullanadiganlar oldida asosan hajmli shakllarai ifodalash vazifasi turadi. Demak, rasm chizishda hajmli shaklni tasvirlab bilish rassomning malakaviy tayorgarligida asosiy o'rin egallaydi, shu jumladan bo'lajak rassom - pedagoglar tayyorgarligida ham o'rni o'zgacha. Hajmiy shaklni his eta bilish, qalamtasvirning mavjud chizish usullari xuddi mana shu vazifani bajarishga qaratilgan bo'lishi shart. 18 - rasmda gipsdan yasalgan geometrik modellarga shakl yo'nalishi bo'yicha shtrix berib hajm masalasi yechiladi. Rasm c

holda o'tadi. Shuni aytish kerakki yorulik va aks tusining kuchi yorug'lik manbaining uzoq yaqinligiga bog'liq. Xulosa qilib aytish mumkinki, silindr misolidagi tasvirda barcha soyalar yorug'lik tuslarini quyidagi ketma-ketlikda joylashtirish o'rinli: yaltiroq qismi (shu'la), yorag'lik, yarim soya shaxsiy soya, aks shu'la, tushgan soya. Tahlil qilingan soya-yomg'lik tarqalishi qoidasi nafaqat oddiy geometrik jismlarni tasvirlash, balki turli materialdan (yog'och, metall, shisha va h.k.) iborat bo'lgan natyurmortlar, insonda ham, tabiat tasvirida ham qo'llaniladi. Shu bilan birgalikda atrofdagi borliqning rang-barangligi, yorug'likning turli tomondan tushishi, intensivligi yuqorida keltirilgan soya- yorug'lik qoidalarini ijodiy tarzda

Albatta, tabiatdagi tus munosabatlarini to'liq ifodalab bo'lmaydi. Rassom oldiga bunday vazifa qo'yilmaydi. Chunki borliq benihoya rang- barang. Borliqni idrok etish uchun tasviriy san'atda tus masshtabi qabul qilingan. Darhaqiqat, yirik narsalarni chizganda, misol daraxtni, rassom shartli masshtab orqali uning haqiqiy o'lchami ko'rinishini qog'ozga tushiradi. Tusning shartli kuchi -bu qalamning, ya'ni qalam grafitini kuchi hisoblanadi. Rasmda asosiy soya-yorug' joylarining chegaralari aniqlanib, tasvirlovchi barcha tus munosabatlarini eng yorug' va soya orasida joylashadi. Eng yorug' joy bu oq qog'oz, baland soya joyi qalamning to'la kuchi bo'ladi. Shuning uchun hajmni ko'rsatishga tus masshtabining roli juda katta. Tus masshtabi

oldingi bo'lakdan o'zining teng nisbatda to'yinganligi bilan ajralib tursin. Oldin 4-5 tusni ajratish so'ngra buni 10-12 qatlamgacha yetkazish mumkin. Agar rassom ko'zi qancha soya-yorug'lik gradasiyasini aniqlasa, u bajarayotgan tasvirda shuncha ko'p nozik yorug'-soya o'yinlari yordamida predmet hajmining ifodasi yaqqolroq namoyon bo'ladi. Yuqorida aytilganlarni, idrok qilgan o’quvchi maqsadini tasvirda aniq ifoda etishga intiladi. Bu chizayotgan narsaga borliqqa nisbatan ijodiy munosabat bilan yondoshishda yuzaga chiqadi. Agar o’quvchi chizayotgan borliqqa ijodiy yondoshmasa nafaqat ijodiy ishda, balki o'quv ishida ham obraz yaxlitligiga erishishi qiyin. Chizuvchi kishi har bir chizayotgan narsasidan o'ziga xos xususiyatini topa olishi kera

ko'rinadi yoki go'yo qo'shilib ketgandek aniq ko'rinmaydi. Aynan shu aniqroq ko'ringan joy kompozitsiya markazi bo'lib hisoblanadi, atrof esa uncha aniq bo'lmagan holda idrok etiladi. Mana shu ko'rish jarayoni asosidagi kompozitsion tanlov rasmda ishlatilishi mumkin. Topshiriqni bajarayotgan vaqtda o’quvchi eng avvalo natura qaerda joylashtirilganligi, yorag'lik manbai qaysi tomondan, tabiiy yorug'lik tushyaptimi yoki sun'iymi, uning nurlari naturaning qaysi bo'laklarini yoritmoqda, bu bo'laklar yuzasi qaysi rangda yoki materialdan ishlanganligiga e'tiborni qaratishi kerak. Bu holat chizuvchida tus munosabatlarini idrok etishni yengillashtiradi, naturadagi tus birligi va asar yaxlitligini ta'niinlashga xizmat qiladi. Ishdagi yaxli

1.3. Gipsdan yasalgan modellarning konstruktiv tuzilishi . Konstruksiya, predmetni konstruktiv tuzilishi deganda narsa qismlarining o'zaro nisbatan joylashganligi, bir biri bilan bog'liqligi, asos tuzilishi tushuniladi. Konstruksiya tushunchasini o'zlashtirish oddiy geometrik shakllar, geometrik ismlar guruhi, natyurmortlardan boshlanib tasviriy san'atda eng murakkab bo'lib lisoblangan odam figurasi qomatini tasvirlash bilan yakunlanadi. Aslida konstruksiya so'zi «tuzilish» ma'nosini bildiradi. Konstruksiya tabiatdagi foki inson yaratgan barcha predmetlarga bevosita taalluqlidir. Shuni hisobga olib, assom borliqni idrok etish uchun eng avvalo oddiy jismlardan 18

boshlab ularning uzilishiga taalluqli qoida-qonuniyatlarini anglashi zarur. Mazkur ko'nikma narsaning )'ziga qarab rasm chizish jarayonida yaqqol ko'zga tashlanadi. Predmetlarning tuzilishini anglash va tasvirlash proporsiya (nisbat) tushunchasi bilan ham bog'liq. Наг qaysi narsa o'z o'lchamiga ega. Tasviriy san'atda o'lcham metr yoki santimetr bilan emas, ko'z bilan chamalash orqali amalga oshiriladi. Shuning uchun ham «nisbatlar» termini qo'llaniladi. Misol o'rta yoshli odamda bosh o'lchami nisbatan qomatning umumiy o'lchamini 1/8 qismini tashkil etadi. Bosh o'z navbatida gorizontal tarzda teng uch qismga bo'linadi. Bu chiziqlar peshona, burun, iyak ostidan o'tadi. Ko'z o'rtasidan o'tuvchi shartli chiziq boshni t

4-rasm. Suqrot haykali bosh tuzilishining konstruktiv asos tuzilishi. Rassom uchun o'z ishini tekshirishni bir usuli qalam bilan ko'z yordamida nishonga olish usulidir: Siz naturani o'ziga qarab tez ilg'ab chizdingiz. Ishingiz aniqmi, nisbatlar to'gri topildimi, tevarak-atrof bilan o'zaro mutanosibligi qanday? Siz qalamni qo'lga olib, qo'lni oldinga cho'zgan holda naturani vertikal va gorizontal holatini aniqlang, bir-biriga nisbatan o'lchami qanday, natura qaysi burchak ostida joylashganligini aniqlay siz. Yuqoridagi holatlarni barchasini ko'z bilan nishonga olgan holda aniqlash mumkin. Ko'z bilan chamalagan holda quyidagi mashqni bajarish foydadan xoli 20

emas. Qog'ozga chizilgan uzun chiziqni 2,3,5 va hokazo bo'laklarga bo'ling. Harakat qiling har bir bo'linma bir-biriga teng bo'lsin. Mashqni davom ettirib predmetlarni ham xuddi shu asosda o'lchab aniq nisbatlarini topishga harakat qiling. Leonardo da Vinchi rasmga o'rgatish jarayoni o'rganuvchi uchun qiyin, zerikarli bo'lmasligi va undan ko'ngli qolmasligi uchun turli xil o'yinlardan foydalanishni tavsiya etadi. Masalan, olim ko'z bilan chamalab oichashni rivojlantirish uchun quyidagicha yozadi: «bir kishi devorga qandaydir to'g'ri chiziq tortish, qolganlar esa bundan 10 tirsak uzoqda qo'lida nozik tayoqcha ushlab uni kerakli qismini o'lchasin, so'ngra har biri borib, devordagi namunadan o'z o'lchaganini solishtir

masofa yana bir ko ' z uzunligiga teng , katta yoshdagi kishining bosh qismi gavdaning 1/7-1/8 qismini , qo ' l gorizontal ravishda cho ' zilganda barmoq uchlarigacha gavdaning balandligiga , va h . z teng deb qabul qilingan . Bu qonunlarni bilgan chizuvchi o ' z ishini osonlashtiradi . Mikelandjelo tavsiya qilgan inson gavdasi nisbatlarini ko ' rib chiqsak : gavda sakkiz qismdan iborat bo ' lib har bir qism bosh balandligiga teng . Balandlik kenglik va uzunlikni bir - biriga munosabati nisbatlar deb yuritiladi . Chizilayotgan naturadagi o ' lchamlar to ' g ' ri topilsa tasvir o ' ziga o ' xshash bo ' lib chiqadi . Rassom va rasom - pedagoglar tayyorlash jarayonida bunday usul Italiya , Olmoniya , Angliya , Belgiya , Gollandiya , Rossiya mark

suyagini chizish boshning anatomiya holatlarini naturadan, yoddan chizish kabilarni tashkil etadi. II bob Kasb-hunar kollejida anatomik gipsli Gudon boshining qalamtasvirini ishlash. 2.1. Kasb - hunar kollejlarida qalamtasvir darslarining o ’ qitilishi . Yosh avlodni har tomonlama kamol topishi ta’lim muassasalarining asosiy mezonidir. Respublikamizda amalga oshirilib kelinayotgan bugungi kunning islohatlari ham yoshlarning yetuk daralada estetik boy dunyoqarashini hosil qilish, yuksak ma’nviyat va ijodiy fikrlashni shakllantirish lozimligini taqoza eteadi. Boshlang’ich sinflar uchun yuqori malakali mutaxassislar tayyorlashda tasviriy san’at sohasi bo’yicha o’rgatishda kerak bo’ladigan bilimlar bo’limlar bo’yicha o’z aksini topadi. Pedagogika kollejlarida ta'lim oluvchi talabalarning t

78 soat, “Amaliy va dizayn san’ati” uchun-64 soat, “Tasviriy san’at o’qitish metodikasi” uchun-55 soat, “San’at tarixi” uchun-30 soat vaqt ajratilgan. Qalamtasvir pеdagogika kollejlariga o’rgatiladigan maxsus o’quv fanlaridan biri bo’lib uning asosiy maqsadi – qalamtasvir asoslari va nazariyasini o’rganish, narsalarning o’ziga qarab rasm chizish, rasm chizish jarayonini va kuzatishni maqsadga muofiq holda olib bo’rish, tasviriy san’at asarlarini tahlil qila olish kabi jihatlarni o’z ichiga oladi . Shuningdek qalamtasvir va rangtasvir o’z mohiyati va mazmuniga ko’ra ta’lim - tarbiyada uzviy bo’g’lanishlar kasb etadi. Qalamtasvir orqali o’quvchilarning badiiy estеtik didlari, ruhiy dunyosi va ijodiy tafakkuri boyib boradi. 2.2. ”Anatomik gipsli Gudon boshining chizmatasvirini ishlash” mashg’

etadi. Metodika, asosan, pedagogika, ruhshunoslik, san'atshunoslikning tadqiqot natijalariga asoslangan boiib, tasviriy san'atni o'rgatishning qonun-qoidalarini ta'riflab beradi. Shu bilan birgalikda kelajak avlodning tarbiyalashida yangidan- yangi zamonaviy metodlarini aniqlab beradi. Zamonaviy metodlardan interaktiv, pedagogik, innovatsion va axborot texnologiyalar, tabaqalashtirilib o'qitish, moduli o'qitish, didaktik o'yinli o'qitish, muammoli o'qitishni o'quv jarayonida qo'llanilishi kundan-kunga kuchayib bormoqda. Buning sabablaridan biri, shu vaqtgacha an'anaviy ta'limda o'quvchi- talabalarga faqat tayyor bilimlarni egallashga o'rgatilgan bo'lsa, zamonaviy texnologiyalar ularni egallayotgan bilimlarini o'zlari qidir

Pedagogik texnologiya bu faqat axborot texnologiyasi bilan bog'-liq hamda o'qitish jarayonida qo'llanishi zarar bo'lgan TTV, kom-pyuter, masofali o'qish yoki turli xil texnikalardan foydalanish deb belgilanadi. Pedagogik texnologiyaning eng asosiy negizi - bu o'qi-tuvchi va o'quvchi-talabaning belgilangan maqsaddan kutiigan nati-jaga hamkorlikda erishishlari uchun tanlagan texnologiyalariga bog'liq bo'ladi, ya'ni o'qitish jarayonida, ko'zlangan maqsaddan samarah natijaga erishishida qo'llaniladigan har bir texnologiyasi o'qituvchi va o'quvchi o'rtasidagi hamkorlik faoliyati, ijobiy natijasi, mustaqil fikrlashi, ijodiy ishlashi, izlanishi, tahlili va xulosa chiqarishni tash-kil etishlari, ana shu o'qitish jarayonining asosi

Amaliy mashg ’ ulotni olib borish texnologiyasi ma vzu Anatomik gipsli “Gudon” boshining chizmatasvirini ishlash Talabalar soni: 2 4 Ваqти: 4 соат Машg’улот шакли Anatomik gepsli “ Gudon ” bosh va uni qalamtasvirda tasvirlash haqida yangi bilimlarni chuqurlashtirish va mustahkamlashga qaratilgan amaliy mashg ’ ulot . Amaliy mashg’ulot rejasi 1. Naturaga qarab tasvirlashnig nazariy , metodologik va amaliy ahamiyati . 2. Gepsdan ishlangan boshning qalamtasvirini surat tekisligida joylashtirish . (1- bosqich ) 3.Tasvirlashda konstruksiya, perspektiva, yorug’ va soya qonuniyatlariga amal qilish. 4. Naturani qalamda tasvirlashning uslubiy ketma-ketlikka amal qilish.Tasvirlashning keyingi bosqichlari. 5. Qalamtasvir texnikasi ustida ishlash. 6. Qalamtasvirda yaxlitlikka erishish. Mashg’ulotning

tashkil qilish;  Qalamtasvirda ishlash malakalarini rivojlantirish;  “Gudon” gipsli boshini qalamtasvirda tasvirlashning bosqichma- bosqich amalgam oshirish ko’nikmalarini hosil qilish boyich nazariy va amaliy ma’lumotlar beradi; tarzda bajarishni urganadi.;  “Gudon” gipsli boshini qalamtasvirda tasvirlashning bosqichma- bosqich amalga oshirish ko’nikmalarini hosil qiladi;  Qalamtasvir texnikasida ishlash ko’nikmalarini hosil qiladi;  “Gudon” gipsli boshini qalamtasvirda bosqichma-bosqich tasvirlashning nazariy va amaliy xulosolariga ega bo’ladi; O’qitish usullari va texnika Topshiriqlar, amaliy ishlash usuli. O’qitish vositalari Gipsdan ishlangan odam boshi tasvirlangan qalamtasvirlardan namunalar , molbertlar , elektr yoritish asboblari , qalamlar , markerlar , qog ’ ozlar , doska ,

Mashg ’ ulot mavzusi : 1. Naturaga qarab tasvirlashnig nazariy , metodologik va amaliy ahamiyati . 2. Gepsdan ishlangan boshning qalamtasvirini surat tekisligida joylashtirish .(1- bosqich ) 3. Tasvirlashda konstruksiya , perspektiva , yorug ’ va soya qonuniyatlariga amal qilish . Ish jarayonlari vaqti Faoliyatning mazmuni o’qituvchi talaba I- bosqich. Mavzuga kirish. (10 minut) 1.1. Amaliy mashg’ulot mavzusi, maqsadi va o’quv faoliyati natijalarini aytadi. Ta‘lim jarayoni «individual ishlash» orqali amalga oshirilishini e‘lon qiladi (1-ilova). Tinglaydilar. O’UM ga qaraydilar. 1.2. « Nima uchun » texnikasidan foydala - nilgan holda talabalarga , « Nima uchun qalamtasvir tasviriy san ’ atning asosi hisoblanadi ?» degan savol bilan murojaat qiladi . Bajarilgan ishlarni ko’zdan kechirib xul

kutiladigan natijaga jalb qiladi. 2.2. Guruxdagi xar bir talaba individual tarzda vazifani bajarishlarini nazorat qiladi . Mustaqil baja- radilar . 2.4. Har bir talaba uz amaliy ishi taqdimotini o’tkazishida yordam beradi. Yagona xulosa chiqarishga ko’mak beradi va nihoyasida umumlashtiradi. Bajargan amaliy ishitaqdimoti o’tkazadi, baholaydi. III- bosqich. Yaku niy (10 minut) 3.1. Ish yakunlarini chiqaradi. Faol talabalarni baholash mezoni orqali rag’batlantiradi. Eshitadi. Aniqlaydi. 3.2. Mustaqil ishlash uchun topshiriq beradi: « Har-xil ko’rinishdagi kishilar bosh qismlari tasvirlangan qalamchizgilar ishlab kelish» O’UM ga qaraydilar. 1- Ilova Musta q il ishlash qoidasi 1. O’quvchi ishni bajarish uchun zarur bilim va malakalarga ega bo’lmog’i lozim. 2. Guruhdagi har bir o’quvchiga aniq

Nima Nima uchun? Nima uchun? uchun? Nima uchun? Nima uchun? 3-iova Baholash mezoni va ko’rsatkichlari Guruh talabalari: Savol- javoblarda aktiv ishtirok etish 4 ball Amaliy mashgulat vazifasini tulik bajarishi 6 ball Mustaki l uy iazifasini bajarganligi 5 ball. Ja mi ball 1.Tolipov A. 3 5 4 12 2. Zikirova l. 4 5 4 13 3 Oripov N. 4 6 5 15 4.Saydahmedov 3 4 4 11 5.Salimov S. 3 4 3 10 15 – 13 ball – «a‘lo». 12 – 10 ball – «yaxsh i». 9 – 6 ball – «qoniqarli». Amaliy mashg’ulotning texnologik kartasi (1-mashgulot, 2 soat) Mashg’ulot mavzusi: 1. Naturani qalamda tasvirlashning uslubiy ketma- 31«Nima uchun qalamtasvir tasviriy san’atning asosi hisoblanadi?»

ketlikka amal qilish.Tasvirlashning keyingi bosqichlari. 2. Qalamtasvir texnikasi ustida ishlash. 3. Qalamtasvirda yaxlitlikka erishish. Ish jarayonlari vaqti Faoliyatning mazmuni o’qituvchi talaba I-bosqich. Mavzuga kirish. (10 minut) 1.1. Amaliy mashg’ulot mavzusi, maqsadi va o’quv faoliyati natijalarini aytadi. Ta‘lim jarayoni «individual ishlash» orqali amalga oshirilishini e‘lon qiladi (1-ilova). Tinglaydilar. O’UM ga qaraydilar. 1.2. « Kaskad » texnikasidan foydala - nilgan holda talabalarga , “ Gipsdan ishlangan odam boshini qalamtasvirda ishlash yo ’ llari qanday ”, degan savol bilan murojaat qiladi . Buni oldindan tayyorlab qo ’ yilgan kartochka - topshiriqlarni tarqatish orqali amalgam oshiradi . Bajarilgan ishlarni ko’zdan kechirib xulosalaydi (2-ilova). O’z fikrlarini erkin bil

2.2. Guruxdagi xar bir talaba individual tarzda vazifani bajarishlarini nazorat qiladi . Mustaqil baja- radilar . 2.4., Xar bir talaba uz amaliy ishi taqdimotini o’tkazishida yordam beradi. Yagona xulosa chiqarishga ko’mak beradi va nihoyasida umumlashtiradi . Bajargan amaliy ishitaqdimoti o’tkazadi, baholaydi. III-bosqich. Yakuniy (10 minut) 3.1. Ish yakunlarini chiqaradi. Faol talabalarni baholash mezoni orqali rag’batlantiradi. Eshitadi. Aniqlaydi. 3.2. Mustaqil ishlash uchun topshiriq beradi: « Har-xil ko’rinishdagi kishilar bosh qismlari tasvirlangan qalamchizgilar ishlab kelish» O’UM ga qaraydilar. 1- Ilova Musta q il ishlash qoidasi 1. O’quvchi ishni bajarish uchun zarur bilim va malakalarga ega bo’lmog’i lozim. 2. Guruhdagi har bir o’quvchiga aniq topshiriqlar berilmog’i lozim. 3.

Ushbu texnologiya g’oyalar tizimini ishlab chiqishga ko’mak beradi: Asosiy maqsadi: aniq va ijodiy fikrlash qobiliyatini faollashtirish. O'qitish jarayonida o'quvchi-talabalarga shaxs sifatida qaralishi, turli pedagogik texnologiyalar hamda zamonaviy metodlarni qo'llanilishi ularni mustaqil, erkin flkrlashga, izlanishga, liar bir masa-laga ijodiy yondoshish, mas'uliyatni sezish, ilmiy tadqiqot ishlarini olib borish, tahlil qilish, ilmiy adabiyotlardan unumli foydalanish-ga, eng asosiysi, o'qishga, fanga, pedagogga va o'zi tanlagan kasbi-ga bo'lgan qiziqishlarini kuchaytiradi. Bunday natijaga erishishda amaliyot va o'quv jarayonida innovatsion va axborot texnologiyalarni qo'llashni taqozo etadi. Zamo naviy metodlar yoki o'qitishning samarasini oshiris

2.3. Anatomik gipsli “Gudon” boshining bosqichli chizmatasvirini ishlash. XVIII asrda yashagan fransuz haykaltaroshi Gudon asarlari anatomiyani o'rganish bo'yicha qimmatli namunalar bo'lib hisoblanadi. Gudonning mashhur «Ekorshe»-anatomik modeli hozirgi vaqtda ham barcha badiiy ta'lim tizimlarida qo'llanilib kelmoqda. Inson gavdasining nisbatlari qonuniyati ustida uyg'onish davrining ko'pgina rassomlari jumladan, Mantenya, Botichelli, Rafael, J.P. Lomasso, Mikelandjelo, Jan Kuzen va boshqalar ishlaganlar. Ular o'zlarining kuzatishlarini amaliy ish jarayonida muvafaqqiyatli qo'llaganlar. Mazkur kitobda keltirilgan rasmlarga qarab ularning anatomik bilimlarining juda kengligi, perspektiva, optika qonunlarini chuqur bilganliklarini ko'rishimiz mumkin. A

uning har bir qismini geometrik asosda ko'rish va tasavvur qilishni o'rgatganlar. Rasm chizuvchi ana shu prinsipga amal qilib, boshning umumlashgan shaklini tasavvur qilishi kerak. Odam boshi shaklini tasvirlashni tahlil etish va chizishning bunday usulidan ko'p rassomlar foydalanganlar. Amaliyotda shu isbotlanganki, kesib ishlash usuli tasvirlashning perspektiv qurilishi qoidasini o'zlashtirib olishni ancha yengillashtiradi. Uyg'onish davridan keyin to hozirgacha bu usluldan rassom - pedagoglar foydalanib kelmoqdalar. Yetuk rassom-pedagog D.Kardovskiy rasm chizish prinsiplari va o'qitish uslublari haqida shunday degan edi; "Xo'sh, shaklning o'zi nima? Bu geometrik jismlar, jumladan: kub, shar, silindr va hokazolardir. Ular u yoki bu xarakterga ega bo&#3

rassomlar boshlovchi rassomlarga dastlab boshning umumiy shaklini, shundan so'ng asta-sekin bo'laklarini tasvirlashni o'zlashtirib olishni tavsiya etganlar. Davomli tarzda rasm chizish jarayoni juda murakkab bo'lib, yetarlicha ish tajribasiga ega bo'lmagan talaba ko'pincha qiynalib qoladi. U, eng awalo, nimalarga e'tibor berish, o'z imkoniyatlaridan qanday qilib oqilona foydalanishni bilmaydi va o'z ishini kerakli darajada tashkil qila olmaydi. Bunday talaba odatda ko'rgan buyumini shundayligicha ko'chirib qo'ya qoladi, tashqi shakl ko'rinishidan diqqat bilan nusxa ko'chiradi. Kerak-nokerak qismlarni ham ajratmay, birdek tasvirlayveradi. Detallarga berilib ketib, ular naturaga juda o'xshayapti, degan fikrda chizaveradi. Ko'pch

borib, bir yo'la tirik odam boshi shakli qurilishining asosiy qonuniyatlari va uni tasvirlash usullarini jumladan, ishning texnik usullarini o'rganishda davom etamiz. Birinchi bosqich - kompozitsiyaviy joylashtirish qog'oz yuzasida tasvirlanadigan rasm kompozitsiyasini joylashtirishdan boshlanadi. Tasvirni qog'oz yuzasida qanday joylashtirish qulayroq bo'lishini, qaysi nuqtadan qaralganda shakllarning qurilish xususiyatlari ifodaliroq ko'rinishini bilish niyatida naturani oldindan har tomonlama o'rganib chiqish lozim. O’quvchi rasm kompozitsiyasini qog'oz yuzasida har taraflama to'g'ri va chiroyli joylashtirisftga o'iganishi kerak.Tasvirlanajak gipsli bosh eng ifodali ko'rinadigan nuqtani tanlash unga kompozitsiya masalasini talab darajasida

5-rasm. 1-bosqich Ya'ni duch kelgan joyga o'tirib olaverish maqsadga muvofiq emas. Vaholanki, biz ko'plab o’quvchilarda ana shunday qusurni kuzatamiz. Bundan tashqari, o’quvchi chizayotgan vazifa oxir-oqibatda qanday ko'rinishga ega bo'lishini xayolan bo'lsada, yaqqol tasavvur qilishi lozim. Faqat shundan keyingina qalamni qo'lga olish va rasmni qog'oz sathiga dadil joylashtirib ifodalashni boshlash mumkin. 39

Chizishda bosh shaklining xarakterli xususiyati — o'lcham munosabatlarini, ya'ni proporsiyalari (nisbatlarini) va boshning kenglikdagi holatini ochib berish muhim. Bosh shaklining o'ziga xos xususiyatini ochib berishga kirishishdan oldin o’quvchi haykal — naturani diqqat bilan o'rganib chiqishi, shakl qurilishining eng muhim xususiyatlarini aniqlab olishi lozim. Bu o'rinda naturani idrok etish nihoyatda obyektiv, to'g'ri fikrlash asosida bo'lishi kerak, u subyektiv taassurotlar bilan emas, balki jiddiy ilmiy bilimlarga tayangan holda olib borilishi kerak. Ma'lumki, naturani o'rganish uni bevosita diqqat bilan kuzatishdan boshlanadi. Rassom, eng avvalo, shaklning umumiy xususiyatini, boshning fazoviy holatini ilg'ab oladi, shundan keyingina alohid

O’quvchi o'z qarshisida turgan bosh shaklining umumiy xususiyatini osonroq ilg'ab olishi uchun ko'zlarini salgina qisib qarashi kerak, shunda shaklning hamma detallari yo'qoladi hamda hajmning umumiy massasi ko'rish maydonida qoladi. Shakl yaxlit holda idroklanadi. "Gudon" bosh shaklini ko'rib chizar ekanmiz, biz uning chakka qismi ancha keng ekanini va dahani torayib borganligini ko'ramiz. Agar bosh shaklining old qismiga qaraydigan bo'lsak, u uchburchak shakliga yaqinligini ko'rish mumkin: ya'ni boshning yuqori qismi jag' qismidan kengroq, jag' qismi esa dahandan keng ekanligi ko'zga tashlanadi. Boshning umumiy ko'rinishini belgilab olib, uning har bir qismiga ozgina ko'z yugurtirib chiqish kerak. Ular beshta asosiy yuza

beradi va, shuningdek, bo'yin harakati ham boshning kenglikdagi holatiga bog'liq. Buni kesik bosh namunasini chizish orqali vanada chuqurroq o'zlashtirib olish mumkin. (F.Dyupyui modeli) Bunda boshning old qismlari uchta teng qismga ajratiladi: soch qoplamasi chizig'idan qosh usti yoylarigacha, qosh usti yoylaridan burun asosigacha va burun asosidan dahan tagigacha. Ko'zlar orasidagi masofa ko'z kattaligiga teng. Boshning ba'zi bo'laklari shaklini tasvirlashga hozircha e'tibor bermaymiz. Bu bosqichda faqat ularning joylashish o'rnini aniqlaymiz, qismlar va yaxlitlik nisbatlarining to'g'riligini tekshiramiz. Ko'zlar, burun teshiklari, lablar o'lchamlarini ham hozircha chiziqchalar yoki nuqtalar bilan belgilab qo'yamiz, shuning o&#3

burun — bu prizma, ko'z — shar, peshonaga tushib turgan sochlar esa slindrik gardishdir. 6-rasm. Ikkinchi bosqich. Uzoq muddat davom etadigan rasm ustida ishlashda chizuvchining qarash nuqtasi butun rasm chizish jarayoni mobaynida o'zgarmay qolishi kerak. Dam olib, tanaffus qilib kelgandan so'ng awalgi nuqtani topish uchun quyidagi usullarni tavsiya qilish mumkin: rasm chizuvchi e'tiborini qansharga va uning ko'zidan uzoqroqda turgan ko'z yosh qopchig'iga (agar bosh to'rtdan uch qism burilishda turgan bolsa) qaratsin. 43

Boshning to'rtdan uch qismi burilish holatida ko'rinib turganda burun uchi uzoqroqdagi ko'zni yopib qo'yadi, shunda ko'z qanchalik to'silib qolganligi, ya'ni ko'z yosh qopchig'i qay darajada ko'rinayotganligini yoki u qanshar ortida qanday yopilib qolganligini anglab olish kerak. Boshqa bir usul: tasvirlangan obyekt bilan naturani solishtirish juda katta tezlikda amalga oshiriladi, uning xato va kamchiliklari aniqlanadi. Talaba yoki o’quvchi bosh rasmini chizish jarayonida juft va simmetrik shakllarning to'g'ri taqsimlanganligini alohida e'tibor bilan kuzatishi kerak. Buning uchun quyidagilarni tavsiya qilish mumkin: birinchidan, juft va simmetrik shakllarni bir vaqtning o'zida chizish lozim, ikkinchidan, har bir juft va simmetrik sha

qo'llanmalarida profil chizig'i burun uchidan o'tkaziladi, ammo bunday chiziq yuz gardishi uchun mo'ljalbo'la olmaydi. 7-rasm. Uchunchi bosqich. Chunki burun uchi yuzning yuzasidan ancha oldinga bo'rtib chiqadi. Profil chizig'i burun prizmasining old yuzasidan emas, balki orqa yuzasidan o'tishi kerak, burun prizmasining old yuzasi oldinga turtib chiqadi va burun uchi chap tomonga o'tadi. Burun qanotlari esa profil chizig'iga simmetrik tarzda joylashadi. Buranriing old maydonchasi va burun teshiklari yaxshi ko'rinadi. Shunga qarab burun 45

teshiklarining qalinligini belgilab olish mumkin. Boshning ushbu holatida qosh ustining pastki tomonlari va dahanning yarim yoy ko'rinishidagi yuzasi ochiladi. Burun uchini belgilab olib, so'ngra uning burun asosi chizig'idan qanchalik baland ekanligini aniqlab olib, lablarni qisqartirilgan holda chizish lozim. Profil chizig'i lablar banti o'rtasidan o'tadi, lekin profil chizig'idan lablarning chap burchagigacha bo'lgan masofa sal qisqaroq, o'ng burchagigacha bo'lgan masofa esa uzunroq bo'ladi. Hozircha lablarning aniq rasmini chizmasdan, ustki va ostki lablarning xususiyati va o'lchamini belgilab olish, ularning joylashishini diqqat bilan tekshirish kerak. Buning uchun yordamchi chiziqlardan foydalanish maqsadga muvofiq. Ular yordamida labla

ulgurmagardiklarini aytadilar. Bu haqda Gyote juda yaxshi yozgan edi: "Havaskorlar o'zlari uchun hamma imkoniyatlarini ishga solishib, odatda, hali ishlari poyoniga yetmaganligini vaj qiladilar. Binobarin, to'g'ri, bu ish hech qachon poyoniga yetishi mumkin emas, chunki u hech qachon lozim darajada boshlanmagan". Shaklning konstruktiv-sinchli asosini ochib berish davomida uni plastik jihatdan modellash va yorug'-soya munosabatlarini yoritish samarasini aniqlashga shoshilmaslik kerak. Naturadan rasm chizish paytida kuzatishlarni faqat his etishga qaratish ham yaramaydi (garchi bu ishda his-tuyg'u katta ahamiyat kasb etsa ham). Bu o'rinda rasm qurishning dastlabki bosqichida bevosita ko'rish hissiyoti bilan olingan axborotni qayta idrok qilish tuyg'ula

Ko'z shakli rasmiga aniqlik kiritishga o'tar ekanmiz, ularning sharsimon ekanligini unutmaslik, ana shu shaklga ko'z qovoqlarini joylashtirish kerak. Dastlab ko'z soqqasini bosib turadigan yuqori qovoqlarni chizib chiqish kerak. Lekin ularni bitta chiziq bilan chizmaslk, balki har birining qalinligini ochishga harakat qilish va qovoqlaming qalinligi perspektivada qanday o'zgarishini kuzatib boorish talab qilinadi. Lablar shaklini chizayotganda yuqori lab ustidagi chuqurcha xususiyati va lab chetining burun asosidagi masofaga nisbatan holatiga aniqlik kiritish to’g’ri bo’ladi. Yuzalarni belgilashda shaklni kenglikda chegaralab turuvchi chiziqlar bir vaqtning o'zida tus munosabatlari — yorug'lik, yarimsoya va soyalarning chekkasi ham bo'lib qolishini yodda tut

konstruktiv rasmda plastik xususiyatlarni berish unchalik yorqin namoyon bo'lmaydi, tus berilgan paytda esa (sal xomakiroq bo'lsa-da) shakl hajmi bo'rtib, ancha yorqinroq ahamiyat kasb eta boshlaydi. Agar shaklning hajmli-konstruktiv qurilishi to'g'ri belgilab olinsa, asosiy tus alomatlari — nur, soya va tushayotgan soya yordamida hajmni yuzaga chiqarishga o'tish mumkin. Masalan, burun shakli tafsilotiga to'xtaladigan bo'lsak, uning yorug'likka qaratilgan yuzasiga tegmaymiz, yorug'likdan uzoqlashayotgan burunning yon yuzasini esa yarimsoya bilan qoplaymiz. Burunning plastik yuzasidan yuqori lablarga soya tushadi, uni ham tus bilan ajratish kerak. Tushayotgan soya shakliga aniqlik kiritayotganda tushayotgan soya obyektning o'z shaklini ham, soya t

sochli va oftobda toblangan inson yuzining tirik naturasi turibdi , deb tasawur qilish zarurligi haqida gapirgan . Ana shu ikki boshni siz qog ' ozda tasvirlashingiz kerak . Agar siz gipsdagi soyalarda qalamni bosib chizishga berilib ketgan bo ' lsangiz , endi siz qanday vositalar bilan qora sochlar tusini ochib bera olasizq Axir siz mazkur holatda oq gips shaklini chizyapsiz ... Shuning uchun ham qalamni qog ' oz yuzasida qattiq bosmaslik haqida takror va takror aytish o ' rinli ko ' rinadi . Rasm chizish uchun N ° 3, N ° 4, N ° 5 raqamli yumshoq qalamlardan foydalanish kerak . Bu o ' z qo ' lingizni mashq qildirib , uni qalamni boshqarishga o ' rgatishda albatta qo ' l keladi . Rassom o ' z mehnat qurollari bilan ishlash ko ' nikmasini egallash

yorug ' lik qanday tushayotganligini doim e ' tiborda tutish kerak . Bunda nur - soya to ' q - ochlik o ' zgarishlari ( gradatsiyalar ) ham rasm chizuvchiga tasvirda shakl tuzilishi , mohiyatini ko ' rish va uni ochib berishda yordam beradi . Tasvirdagi biror - bir qismni modellashtirishda qog ' oz ustiga shtrixni yuzalar hajmi yo ' nalishi bo ' yicha yotqizish , shakl xususiyatini bo ' rttirib ko ' rsatishga yordam bermaydigan ortiqcha chizgilarni iloji boricha ishlatmaslik zarur . Shaklga tus berishda qalam uchini xuddi shakl yuzasini silayotgandek yurgizishni , bir shakldan ikkinchi shaklga o ' tishda esa , xuddi " yo ' nayotgandek ", bir shaklni ikkinchisidan ajratayotgandek qalamni ataylab bosib - bosib ishlatishni tavsiya qiladi

8- rasm . Turtinchi bosqich . To ’ rtinchi bosqich - rasm ustida ishlash natijalariga vakun yasash . Chizmatasvir ustida ishlashning so'nggi bosqichida, eng awalo, rasmning umumiy holatini tekshirib olish kerak (detallarni umumiy shaklga bo ysund iri sh, rasmni tuslash, to'q-ochlik nisbatlarini aniqlash, shu'la, yorug' li k, refleks bilan yarim soyani taqqoslash lozim), tasvirlan ayot gan Gudo anatomik boshning ba'zi boiaklari umumiy ko'rinishdan ajralib, turtib chiqib turishi kerak emas. Shaklga har taraflama ishlov berishda siz rasmni joyidan siljitib yuborgan bo'lishingiz mumkin. Xatolarni ko'rish oson bo'lishi uchun rasmni uzoqroq masofaga qo'yib, unga yaxshilab qara sh kerak . Leonardo da Vinchi o'zining 52

"Rangtasvir haqida kitob" asarida quyidagicha maslahat bergan edi: "Biz shuni aniq bilamizki, xatolar o'z asaringdan ko'ra begona kishilar asarida tezroq ko'zga tashlanadi va ko'pincha sen o'zgalarning kichkinagina xatosini ko'rasan-u, o'zingning katta xatongni ko'rmaysan. Ana shunday nodonlikdan qochish uchun ... shuni ta'kidlaymanki, rasm chizayotganingda senda katta ko'zgu bo'lishi kerak va sen unda o'z asaringni tez-tez ko'rib turishing lozim. Tayyor, ko'zga tashlanib turgan b uyum esa, aksincha, u boshqa usta qo'li bilan bajarilgandek tuyulaveradi senga. Shunda sen dastlabki holatga qaraganda o ' z xatolaring ustida yaxshiroq mulohaza yurita boshlaysan . Shuningdek , o ' rindan turib , biror - bir boshqa i

g ) dastlabki bo ' lim keyingi bo ' limning asosi va tarkibiy qismi hisoblanadiki , busiz o ' quv jarayonini o ' zlashtirib bo ' lmaydi . Shuni , ta ' kidlash lozimki , tasvirlash bosqichlarini ajratish ( alohida bosqichlarga bo ' lish ) shartlidir . Amalda alohida bosqichlar o ' rtasidagi qat ' iy chegarani o ' tkazish qiyin . Rasm chizuvchi istalgan paytda yetarli darajada aniq bo ' lmagan yoki bundan oldingi bosqich vazifalari noto ' g ' ri hal etilganligini bilib olishi mumkin . Shuning uchun ham hal etilib bo ' lgan vazifaga u yana qaytishi mumkin . Anatomik gipsl namunadagi ishlangan boshning rasmini chizish bo ' yicha o ' quv materialini o ' zlashtira borib , sekin - asta uy vazifasini ham murakkablashtirilib borila

XULOSA . Malakaviy ishni bajarish jarayonida quyidagi vazifalar bajarildi va xulosalarga kelindi : 1. Gips modellarini qalamtasvirda ishlashning nazariy va amaliy asoslari o ’ rganildi . 2. K asb-hunar kollejlarida tasviriy san’at darslari, naturaga qarab tasvirlash darslarini o’qitishning ilg ’ or tajriba va metodlari o’rgani ldi , tadqiq qili ndi ; 3 .Anatomik gipsli “Gudon” boshining qalamtasvirini ishlash bo’yicha amaliy mashg’ulotning texnologik xaritasi ishlab chiqildi; 4.Anatomik gipsli “Gudon” boshining qalamtasvirini bajarishning bosqichma-bosqich ishlash metod na usullarini shu paytgcha yig’ilgan boy pedagogik tajribalarga suyangan holda ishlab chiqildi; 5. Gips modellarini qalamtasvirda ishlashning ketma-ketlik usuli kasb-hunar kollejlari tasviriy san’at darslarida qo’llash mumk

Foydalanilgan adabiyotlar: 1. A. Karimov. O’zbekiston XXI asr bo’sag’asida: xavfsizlikka taxdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari. T., “O’zbekiston”, 1997. 2. I. A. Karimov. Jamiyatimiz mafkurasi xalqni-xalq, millatni-millat qilishga xizmat etsin. “Tafakkur”. 1998 yil. 3. Boymetov B. Qalamtasvir. Antik davr gips bosh rasmini chizish. Toshkent, “Oqituvchi” 1998 yil. 4. S. Abdurasulov, N.Tolipov. “Tasviriy san’at o’qitish metodikasi” Toshkent, “Aloqachi”, 2007 yil. 5. Boymetov B., Abdirasilov S. Chizmatasvir. O'rta maxsus, kasb-hunar kollejlari o'quvchilari uchun o'quv qo'Uanma. T., 2004-yil. 6. S. Abdurasulov, B.Boymetov. Tasviriy san’at. Toshkent, 2006 yii. 7. Boymetov B. Qalamtasvir o'qitishning ilmiy asoslari. Metodik tavsiyalar. T., 1995-yil. 8. Boymet

Купить

Похожие документы
Faxriy yorliq
Maktab maslahatchisi savollari javoblari bilan
Argos
Chingiz Ahmarov asaridan nusxa ko’chirish
Mustaqillik yillarida O’zbekistonda haykaltaroshlik san’ati va uning rivojlanishi