O`rta Osiyo san`ati - Изобразительное искусство - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	352.5KB
Покупки	0
Дата загрузки	23 Сентябрь 2019
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Изобразительное искусство

O`rta Osiyo san`ati

Купить

O`rta Osiyo san`ati

O’rta Osiyo xalqlarining qadimgi davr san’ati va madaniyati • Eng kadimgi odamlar o`zlarining rivojlanishi bosqichlarida mehnat qurollarini turlari ko`paytirib va sifatini yaxshilab borganlar. Natijada ularning turmush tarzida jismoniy ko`rinishida o`zgarishlar bo`lib borgan. Odamning paydo bo`lishi yerdagi eng buyuk xodisalardan biri bo`lib u dastlab toshdan oddiy to`qmoq yasagan bo`lsa uzluksizlik mehnat, tinimsiz intilish natijasida yuksak madaniyat yaratish darajaga keldi. 09/23/2019 2http://aida.ucoz.ru

Jahon sivilizastiyasining o`choqlari • O`zbekiston hududlari eng qadimgi davrlardan boshlab jahon sivilizastiyasining o`choqlaridan biri ekanligiga ilmiy jihatdan hech qanday shubha yo`q. O`zbekiston va O`rta Osiyo xududlarida olib borilayotgan keng miqyosdagi tadqiqot ishlarining natijalari ham Vatanimizning jahon sivilizastiyasida tutgan o`rnini tasdiqlaydi.

O’rta Osiyo iqtisodiy, siyosiy va madaniy hayoti • Yangi asrning boshlariga kelib, O’rta Osiyo iqtisodiy, siyosiy va madaniy hayotida jiddiy jonlanish boshlandi. Undagi qator madaniy markazlarda san’at va madaniyat borasida muhim yodgorliklar yaratildi. Shunday madaniy markazlardan biri Xorazm edi, Quyqirilgan qal’a, Guyar qal’a, Tuproq qal’a xarobalari, u erdan topilgan tasviriy va amaliy san’at namunalari shu davrlarda (ilk feodalizm, ya’ni V asrga qadar) Xorazmda ijtimoiy hayotning birmuncha intensiv bo’lganligini ko’rsatadi.

To’rtko’l • Quyqirilgan qal’a (To’rtko’lning shimoliy sharqiy qismidan 22 km. uzoqda) er.av. IV-III asrda barpo etilgan bo’lib, u dastlab dumaloq shaklda bo’lib, uning markazida diametri 44,4 m. ikki qavatli bino, undan 14,5 m. Uzoqlikda 1 esa mudofaa devorlari bo’lgan. Bu devor keyinchalik mudofaa galereyasiga aylantirilib, tepa qismi ravoqli tom bilan yopilgan.

• Taxminan, I asrning boshlariga kelib, Grek-Baktriya podsholigining parchalanishi natijasida vujudga kelgan mayda davlatlar birlashtirilib, Kushon davlati tashkil etildi. Bu davlatga O’rta Osiyo hukmdori Kutzula Katfiz boshchilik qildi. Uning ug’li Katfiz II esa bu davlat maydoning Hindiston chegaralariga qadar etkazdi. Kanishka podsholik qilgan yillarda esa Kushon davlati o’zining gullagan davrini boshdan kechirdi. Kushonlar davrida O’rta Osiyoda buddizm dini keng tarqaldi. Kushon hukmdorlari o’z saltanatlarini mustahkamlash uchun bu dindan foydalandilar. Uni omma orasiga singdirishga harakat qildilar. Xukmdorlariing bu intilishi shu davr san’at va madaniyatida ham o’z ifodasini topdi. Buddizm bilan bog’liq bo’lgan ibodatxonalar vujudga keldi, haykallar yaratildi, devoriy suratlar ishlan

Kushonlar davri • Kushonlar davrida ijtimoiy hayotda sodir bo’lgan o’zgarishlar bizgacha etib kelgan tangalarda namoyon bo’ladi. Bu tanga yuzalariga podsholar portreti zarblangan, orqa tomoniga xudolar tasviri tushurilgan. Yozuvlar esa Kushon Baqtriya tilida, yozish uchun kushon harflari (grek alf. asosida yaratilgan) ishlatilgan. Kushon davri san’atini bilishda Xolchayonda {Surxondaryo tum.) saqlanib qolgan bino qoldiqdari hamda tasviriy san’at va amaliy san’at namunalari muhim o’rinni egallaydi.

Xolchayon • Xolchayondagi binoni bezashda haykallar keng qo’llanilgan. Bu haykallar xonalar devorining yuqori qismiga barel’ef va galer’ef uslubida bajarilgan. Unda podsho va uning yaqinlari, shuningdek otliqlap tasviri ishlangan. Bu haykallarda Grek-Baqtriya san’atiga xos xususiyat-har bir tasvirlanuvchining o’ziga xos individual xislatlarini ko’rsatishga, kiyimlari, qurollari aniq tasvirlashga intilish seziladi. • No’malum haykaltarosh tasvirlanuvchining soch tarashi, kiyim boshi, xarakterining ham aniq bo’lishiga, psixologik holatini ifodalashga intiladi, Ayritomda (Termez yaqinida) topilgan toshdan ishlangan rel’eflar va so’nggi Kushon davlati me’morligining xarobalari bu erda buddizm keng yoyila boshlaganligini ko’rsatadi, Ayritomdan topilgan toshdan ishlangan rel’eflar ibodatxonaga k

O’rta Osiyoda buddizm • O’rta Osiyoda buddizmning tarqalishi bevosita haykaltaroshlikda ham ifodalangan. Budda va boshqa diniy personajlarning haykallari ibodatxonalarning oldi va ichkari qismidan uz o’rnini egalladi. Bu haykallarning ishlanish printsiplari Hindistonda yaratilgan kanonlarga asoslangan. • Dalvarzintepa va Qoratepadagi (Surhondaryo tum.) buddizm ibodatxonalaridan topilgan ganch haykallar ham yuqorida ko’rilgan xususiyatlarga ega. Bu haykallar natural kattalikda ishlangan va real xarakterga egadir. Haykaltarosh mahalliy tiplarning o’ziga xos tomonlarini ko’rsatishga harakat qiladi. Bu ularning ko’rinishi soch tarash va kiyinishlarida seziladi.

O`rta Osiyo sivilizastiyasi • Qoratepada olib borilgan arxeologik ishlar buddizm bilan bog’liq me’morlik kompleksining ochilishini ta’minladi. Bu erda arxeologik ishlar davom etmoqda. Ochilgan g’or ibodatxonalarning bezatilishi, u erda mavjud bo’lgan haykal va devoriy suratlar diqqatga sazovordir. Jumladan, noma’lum rassom tomonidan ishlangan devoriy suratlarda fazoviy kenglikni ifodalashga, hajmimi tasvirlashga intilish seziladi. • Ayniqsa, metall buyumlar yasash va ularning yuzasini bo’rtma tasvirlar bilan bezash san’atida O’rta Osiyolik ustalar katta yutuqlarni qo’lga kiritdilar.

Купить

Похожие документы
Faxriy yorliq
Maktab maslahatchisi savollari javoblari bilan
Argos
Chingiz Ahmarov asaridan nusxa ko’chirish
Mustaqillik yillarida O’zbekistonda haykaltaroshlik san’ati va uning rivojlanishi