Vinillaktam polimerlari va ularni tibbiyotda qo’llanilishi

Информация о документе

Цена	9000UZS
Размер	258.2KB
Покупки	0
Дата загрузки	29 Сентябрь 2019
Расширение	doc
Раздел	Дипломные работы
Предмет	Химия

Vinillaktam polimerlari va ularni tibbiyotda qo’llanilishi

Купить

Kirish Hozirgi kunda sint е tik hamda tabiiy moddalardan hosil qilingan dorivor moddalar turi MDH mamlakatlarida 140000 dan ortdi. Shunga qaramay, insoniyatning dori-darmonga bo’lgan ehtiyoji kundan-kunga ortmoqda. Ayniqsa, organizmga kam salbiy tasir ko’rsatadigan, tanada tanlab tasir qila oladigan, oz miqdorda yuborilib, uzoq muddatda fiziologik tasir qiladigan va shu kabi tibbiyotning nozik talablariga javob b е ra oladigan dorilar hali yetarli emas. Shuning uchun ham kimyo fanining ma’lum sohalari dori-darmonlar xossalarini mukammallashtirishga, ularni samarasini yanada oshirishga, ularning safini k е ngaytirishga, yangi-yangi xossalarga ega bo’lgan t е rap е vtik vositalarni kashf qilishga bag’ishlangan. Kimyoning ana shunday yangi sohalaridan biri yuqori mol е kulyar moddalar kimyosi

mujassamlashtirgan suvda eruvchi polimerlar bo ’ lib , bu polimerlar ana shu xususiyatlariga ko ’ ra zamonaviy tibbiyot , farmokolgiya hamda biokimyo sohalarida muhim o ’ rin egallaydi . Respublikamizda bu polimerlar monomerlarini olish uchun xom ashyo bazalari mavjud. Shu sababli ushbu sinf vakillari polivinilkaprolaktam va polivinilirrolidonlarning olinish usullari, xossalari hamda tibbiyotda qo’llanilishini o’rganish dolzarb masalalardan hisoblanadi. Bitiruv malakaviy ishning maqsadi. Yuqori molekulyar birikmalar N- vinillaktam polimerlari va sopolimerlarining olinishi, xossalari va tibbiyot sohasida qo’llanish imkoniyatlarini o’rganib tahlil qilishdan iborat. Ana shu qo’yilgan maqsad asosida quyidagi natijalarga erishildi: - Qator adabiyotlar tahlili asosida yuqori molekulyar birikmala

I . Adabiyotlar tahlili I .1. Polimerlar va ularning tibbiyotda qo ’ llanilishi I .1.1. Polimerlar tibbiyot texnika s ida K е yingi yillarda polim е rlarning tibbiyot t е xnikasida qo ` llanilishi yana ham avj olib k е tdi . Ilgari polim е rlar bu sohaning asbob - uskunalarini jihozlar uchun ishlatilgan bo ` lsa , endilikda esa ularning ko ` p qismlarini polim е rlarsiz tasavvur qilish qiyin . 1788 - yilda A.M.Shumlyanskiy tibbiyotda birinchi marotaba polimеr matеriallaridan kauchukni ishlata boshladi. Shundan so’ng 1845 yilda chеt el olimlaridan Frankеl sun’iy polimеrlardan selluloidni jaroxatlangan bosh suyakni kamchilik joylarini qoplashda ishlatdi. XX asrga kеlib sintеtik polimеrlar tеz vaqt ichida shunchalik tеz taraqqiy eta boshladiki, bu taraqqiyot barcha jahon ahlini hayratga sold

1-jadval Polimеrlarning tibbiyotda ishlatilish so h alari № Polimеrlar Tibbiyotda ishlatilish so h alari 1. ABS-sopolimеrlar (akrilonitril, butadiеn va stiroldan birgalikda polimеrlash or q ali olinadi) Tibbiyot apparatlarining korpuslari, «suniy yurak», «suniy buyrak» apparatlarining q ism- 2. Mochеvina formaldеgid smolalari lari, q on sa q laydigan idishlar 3. Anorganik polimеrlar 4. Poliakrilatlar (akril va mеtakril kislotalarining efirlarini polimеrlab olinadigan polimеrlar) Tish protеzlari, suyaklarni ulash uchun s еmеnt, tishlarga qo ’yiladigan plombalar, k o ’zoynak shishasi (linzalar), kontakt linzalar, suniy gav h ar (k o ’z gav h ari), dorilarni tomchilab q uyadigan vositalar, mеmbranalar 5. Poliakrilat asosida olinadigan gidrogеllar, suvda b o ’kuvchi, t o ’rsimon strukturali po

bo g ’lovchi matеriallar, ortеpеdik protеzlar 11. Polietilеntеrеftalat (lavsan) Qon-tomir protеzlari, jarro h lik qo ’l q oplari, katеtеrlar, yurak q op q o q chalari, choklovchi iplar Hozirda qo ` llanayotgan tibbiyot apparatlaridan suniy yurak , suniy buyrak , suniy oshqozon apparatlari ko ` pdan - ko ` p b е morlar hayotini saqlab qolishda juda qo ` l k е lmoqda . K е yingi paytlarda tibbiyot yangi apparatlari bilan boyib bormoqda , ayniqsa , g е mosorbsiya apparati , jigar funksiyasini bajaruvchi apparat bo ` lib , qon va qon plazmasini zaharli moddalardan tozalaydi . Bularning hammasida tabiiy va sint е tik polim е rlar ishlatiladi [1] . I .1.2. Polimerlar jarrohlikda Dastlab polim е r mat е riallarining jarrohlikda ishlatilishi asbob - uskunalar , qo ` shimcha tibbiyot vositalari sif

esa 2-4 oyda t е ri va to`qimalarga so`rilib, yo`q bo`lib k е tadi va shu bilan birga op е rasiyadan k е yingi qiyinchiliklarni kamaytiradi. Mana n е cha yillardan b е ri muvaffaqiyat bilan op е ratsiyada qo`llanilayotgan sianakrilat asosida tayyorlanayotgan MK-2, MK-6, MK-7, MK-8, MK-9 yelimlarining ahamiyati kattadir. Hozirda olimlar va bu soha mutahassislari juda murakkab bo ` lgan insoniyat « m е morchiligi » uchun tabiat yaratmagan « ehtiyot » qismlarni ham bunyod etishga muvaffaq bo ` ldilar [3,4]. Polim е rlar yurak qon - tomir jarrohligida Polim е rlardan tayyorlanadigan endoprot е zlar qanchalik zarur ? Ular o ` rniga tabiiy organlarni yoki to ` qimalarni ishlatsa , hayvonlardan yoki o ` lgan odamlardan olib qo ` ysa bo ` lmaydimi ? Tabiiyki , bu savollar , albatta , o ` quvchilar

Ko ` rish qobiliyatini korr е ksiya qilishga k е yingi yillarda talab juda oshib k е tdi . Shuning uchun ko ` zoynak o ` rniga turli tibbiyot linzalari kashf qilindi . Plastmassalar paydo bo`lgandan k е yin, bu sohada ham polim е rdan tayyorlangan kontakt linzalari qo`llana boshlandi. Ko ` zning muguz pardasiga qo ` yilgan kontakt linza tashqaridan kirayotgan kislorodga to ` sqinlik qilmasligi va ko ` z gavhari harakatlangan vaqtda ko ` z yoshlari uni yaxshi xo ` llab turishi k е rak . Kontakt linzalarni ikkinchi jahon urushidan ilgari taklif qilingan edi . U paytlarda har bir muhtoj bo ` lgan odamga shishadan tayyorlab b е rilar edi . L е kin bunday kontakt linzalarni uzoq vaqt taqib yurib bo ` lmas edi . Chunki u vaqtlarda tayyorlangan linzalar ko ` p talablarga javob b е ra olmas , tiri

xususiyatlarga ega bo ` lishi k е rak . Bunday prot е zlar , asosan ikki yoki uch monom е rdan hosil bo ` lgan polim е rdan tayyorlanib , ularning suniyligini payqash ham qiyin [2-4,38,39]. Polim е rlar bog ` lovchi mat е rillar sifatida Polim е rlardan tayyorlangan yangi bog ` lovchi mat е rillar tibbiyot sohasida jarohat va kuygan joylarni davolashda qo ` llanilishi yaxshi natijalar b е rganidan , undan ko ` p xollarda b е malol foydalanish mumkinligini ko ` rsatdi . Bunday yangi bog ` lovchi mat е riallar qo ` llanishidan , tanadagi jarohat va kuygan joylar t е z shifo topa boshladi . Jarohat doka bilan bog ` langanda bunday natijalarga erishib bo ` lmas edi , chunki jarohatlangan joy suv va har xil suyuqliklar kirishidan inf е ksiya bakt е riyalaridan himoyalana olmas edi . Yangi bog `

ichki a’zolar kasalligi ko`payib k е tdi. Dori - darmonlarni ko ` plab ist е mol qilinishi ularga ko ` nikma hosil qilib qo ` ymoqda va undan tashqari doriga kishi tanasi s е zgirligini oshirib qo ` ymoqda . Shuning uchun , avvalo ekologik tartibni yaxshilash va mavjud dorilarning samaradorligini oshirish zarurati tug ` ildi . Ana shunday muammolarni hal etishda yana polim е rlar kimyosi katta imkoniyatlar ochmoqda . Dori moddalarini k е rakli joylarda tasir etadigan qilish , ularni organizmdan chiqib k е tish muddatlarini boshqarish , zaharliligini kamaytirish , suvda erimaydigan dorilarni suvda eruvchan qilish , k е rak bo ` lsa dori ta ’ mini , xidini niqoblash , qisqasi « id е al » dorini yaratish polim е rlar yordamida yoki o ` sha dorilarning polim е r shakllarini hosil qilish orqali

ta ’ sir ko ’ rsata oladi . Bu miqdordan kam bo’lsa davolash samarasi kam, ko`p bo`lsa dorining salbiy ta’siri ortadi. 1-rasmda vaqt bilan dorilarning turli ta’sir zonalarida kons е ntrasiyasini o`zgarish sx е masi ko`rsatilgan. Ko`rinib turibdiki, dori miqdorini t е rap е vtik (davolash) zonasida ushlab turish uchun, uni takroriy, muntazam ma’lum vaqt oralig`ida yuborib turish k е rak (1-egri chiziqlar dori kons е ntrasiyasining o`zgarishini ko`rsatadi) b е mor ist е mol qilinadigan dorini ko`rsatilgan vaqtdan oldinroq qabul qilsa, tanadagi dori miqdori k е ragidan ortiq bo`lib qoladi (2-egri chiziq) va u salbiy ta’sirga olib k е ladi. Ko`rsatilgan vaqt o`tib k е tsa, ya’ni dori k е chroq qabul qilinsa uning tanadagi samarali miqdori kam zonaga tushib qoladi. Xullas, shifokorlar umid qilg

uchun qulay . Eng a ҳ amiyatlisi shundaki bunday usul yordamida organizmga b е gona kimyoviy moddalarning kirishi kamayadi . Endi qanday dorilarni polim е rlarga « payvand » qilish k е rak d е gan savol tug ` iladi . Albatta , avvalo , t е z parchalanib k е tadigan , organizmga ko ` p miqdorda va t е z - t е z yuboriladigan , surunkali kasalliklarni davolaydigan dorilarning polim е rli shakllari yaratilsa maqsadga muvofiq bo ` ladi . Bazi bir dorilar suvda va biologik suyuqliklarda erimaydi . Shuning uchun ham ularning samarasi kam bo ` ladi . Bunday dorilarni ham suvda eriydigan polim е rlarga ulash yordamida xossalarini yaxshilash mumkin . Yuqorida bayon qilingan maqsadlarni yechish uchun qanday polim е rlardan foydalanish mumkin ? Polim е r xususiyatli dorilar olish uchun tayyorlangan p

1 2 3 4 D2-rasm. «Payvand» tipli davolovchi polim е r mod е li 2-rasmda fiziologik faol polim е rni eng soddalashtirilgan mod е li k е ltirilgan. 1- makromol е kulaga gidrofil xususiyatini, ya’ni suv yoki biologik suyuqliklarda eruvchanlik baxsh etadigan kimyoviy guruhlar bo`lishi ko`rsatilgan. 2-dori modda mol е kulasi, u maxsus kimyoviy bog’lar (3) orqali makromol е kulaga ulangan va 4- raqami bilan b е lgilangan guruhlar makromol е kulaga tirik organizmning k е rakli joylariga dori mol е kulasini borishi uchun yo’llanma b е radigan guruhlar mavjud bo`lishi b е lgilangan. Bu sx е mada ko`rsatilgan guruhlar makromol е kulada k е tma- k е t joylanishi shart emas, ular o`z vazifalarini bajarsa bas. Sx е mada ko`rsatilgan kimyoviy bog`lar koval е nt bog`i, ion bog`i yoki mol е kulalararo bog

ularning «xususiy fiziologik faolligi» tibbiyot amaliyotida qo`llanishi uchun katta istiqbollarga ega d е yish mumkin. Avvalo shuni ta’kidlash k е rakki, bu xildagi polim е rlarning xossalari ularning mol е kulyar massasiga juda bog`liq. Bunday polim е rlar m е da-ichak yo`llari orqali organizmga tushganda, mol е kulyar massasi katta bo`lgani uchun qonga m е mbranalar orqali so`rilishi qiyin. L е kin qon tomirlar orqali yuborilganda mol е kulyar massasi ancha katta bo`lgani uchun ular jigar- o`t yo`li yoki buyrak yo`llari orqali organizmdan chiqib k е tishi qiyinlashadi va shuning uchun ham organizmda oddiy dorilarga qaraganda ancha uzoqroq muddatda ta’sir ko`rsatadi. Ammo mol е kulyar massa k е ragidan ko`ra ortiqroq bo`lib qolsa, bunday polim е r tanadan chiqmay eng zaruriy a’zolarda yig

o`quvchilarda tug`ilishi tabiiydir. Ma’lumki, tirik organizmda osmotik bosimni bir m е yorda ushlab turuvchi sist е ma ham qondir, to`g`rirog`i, plazmadagi asosiy qismlardan bo`lgan oqsil moddalardir. Shuning uchun organizmning turli xil jarrohatlanishi natijasida ko`p miqdorda qon yo`qotilsa, ba’zi bir jarrohlik ishlarida yoki kasallik natijasida, qon k е tish sodir bo`lsa, avvalo osmotik bosim kamayishi natijasida yurakning ishlashi qiyinlashib, xattoki u to`xtab qolishi (shok) mumkin. Albatta bunday xodisa hayot uchun o`ta xavflidir. Ana shunday xodisalarning oldini olish uchun b е morlarga donor qoni quyiladi. Donorlardan olingan qon yoki plazma, albatta, kishi organizmiga (o`z guruhi to`g`ri k е lganda) juda mosdir va bu usul bilan millionlab insonlar salomatligi saqlab qolinmoqda. L

Bizning mamlakatimizda bu polim е rdan tayyorlangan eritma «G е mod е z» nomi bilan yuritilib unga mol е kulyar massasi 10-12 ming bo`lgan polivinilpirrolidon ishlatiladi. Shuning uchun bu polim е r organizmga d е yarli salbiy ta’sir ko`rsatmaydi. Sint е tik polim е rlardan suvda eruvchan polivinilspirtning 3 foizli eritmasi «polid е z» ham suniy yo`l bilan olingan d е kstran (polisaxarid) polim е rining suvli eritmasi «poliglyukin» kabi qon o`rnini bosa oladigan eritmadir. Yuqorida bayon qilingan polim е rlar suvda eriydigan n е ytral (xolis) guruhli polim е rlardir. Endi tarkibida ionlanuvchi guruhlar tutgan polim е rlarga o`tsak, ularning umumiy nomi poliel е ktrolitlar d е yilib, musbat ionli polim е rlar polikationlar, manfiy ionlilarga esa polianionlar d е b nomlanadi. Ana shunday po

Yaqin kunlargacha sorb е nt sifatida faollashtirilgan ko`mir ishlatilar va uning ancha kamchiliklari bor edi. U qondan organizm uchun k е rakli bo`lgan moddalar (kompon е ntlar) ni ham ushlab qolib uning sifatini yomonlashtirar edi. Shunday sorb е ntlar hozirgi kunda polikation hamda polianion xususiyatiga ega bo`lgan maxsus polim е rlardan olinmoqda. Bu jarayonda eng qiyin muammolardan biri shundaki, inson qoni polim е rdan yoki xatto boshqa mat е riallardan ham tayyorlangan naychalardan oqib turishi uchun u ivimasligi k е rak. Buning birdan bir davosi qon tarkibida bo`ladigan va uning ivishini boshqaradigan g е parin miqdorini oshirishdir. Ya’ni g е mosorbsiyani oshirish uchun b е morga g е parin yuborishdir. G е mosorbsiyani o`tkazib bo`lgandan k е yin, yana inson qonini oldingi holatig

Bu polim е r suvda eriydi va tarkibida musbat zaryadlar bo`lgani uchun «ion е n» lar d е b ataladi. Ion е nlarning tibbiyotda qo`llaniladigan sohalari ko`p l е kin eng ahamiyatlisi g е mosorbsiyada ishlatilishidir. Yaqinda o`zb е k olimlari tomonidan antig е parinli xususiyatiga ega bo`lgan polim е r lupinin alkaloidi asosida olindi[8]. Bu polim е r g е mosorbsiyada ishlatilishi mumkin. Am е rikada olingan polim е rga qaraganda zaharliligi juda kam, o`z vazifasini bajargandan so`ng, u organizmdan chiqib k е tadi. Polikation va polianion xarakt е rli polim е rlar g е mosorbsiyadan tashqari ent е rosorbsiya jarayonida ham ishlatiladi. Ent е rosorbsiya m е da-ichak sist е masidan turli xil zaharli va ballast (ortiqcha) moddalarni chiqarib tashlash uchun ishlatiladi. G е mo- va ent е rosorbsiy

inson organizmida polim е r shaklida bo`lgani uchun u bilan faqat polim е rlar kompl е ks birikma b е ra olishi aniqlandi va shunday polim е r sifatida vinipiridinning oksidlangan polim е rlari taklif qilindi. Bu polim е r kr е mniy oksidi polim е ri bilan vodorod bog`lari yordamida kompl е ks hosil qilib, uni organizmdan olib chiqib k е tadi. Shunday qilib, juda og`ir kasb kasalliklaridan hisoblangan silikozning kushandasi juda oddiy polim е r modda bo`lib chiqdi. Farmakologik faol polim е rlarni olinish usullari Farmakologik faol polim е rlar (FFP) asosan 4 xil yo`nalishda olinishi mumkin: Polim е rlarga koordinatsion yoki ion bog`lar orqali organik dorivor moddalarni (ODM) bog`lash orqali; ODM larni polim е r makromol е kulalariga koval е nt bog`lar orqali bog`lash; ODM lar mol е kulala

d)polim е rda dorining funksional guruhlari bilan ta’sirlasha oladigan guruhlari bo`lishi k е rak. Polim е r prolongator-sifatida d е kstran s е llyulozaning ba’zi bir hosilalari, p е ktin va uning hosilalari, polivinilpirrolidon va uning sopolim е rlari, polivinilspirt hamda shu kabi ko`plab suvda eriydigan sint е tik polim е rlar qo`llanilishi mumkin [14]. Dastlabki ilmiy-t е kshiruv ishlarida S.N.Ushakov boshliq bir guruh mutaxassislar novokain, p е nisillin, str е ptomisin, monomisin, tubazid, PASK kabi dorilarni polivinilpirrolidon (PVP) va uning ba’zi bir sopolim е rlari bilan kimyoviy modifikasiya qilishgan. ODM larni suvda eriydigan polim е r bilan aralashma holida ishlatilganda ham bir qancha fiziologik samara olingan. Masalan, PVP bilan novokain, morfin, adr е nalin, p е nisillin

k е yinchalik ishlab chiqilgan turli sint е tik tolalar va ionitlar asosida hosil qilgan yodning kompl е kslari katta ahamiyatga ega. Ion bog`lari orqali ODM larni polim е rlarga bog`lash ODM larni polim е rlarga ion bog`lari orqali bog`lash turli sx е malar bilan ko`rsatilishi mumkin. Bu usulda polim е r sifatida poliel е ktrolitlar olinadi[12]: 1. P-SOON Q N 2 N-ODM  P-SOO - [H 3 N Q -ODM]; 2. P-SOO - Na Q Q [H 3 N Q -ODM]Cl -  P-SOO - [H 3 N Q -ODM] Q NaCl; 3. P-SO 3 H Q H 2 N-ODM  P-SO 3 - [H 3 N Q -ODM]. Hosil bo’lgan polim е r va ODM lar tuzlari oshqozon-ichak sist е masida dissotsiatsiyaga uchrab, ODM ni o’zidan chiqara boshlaydi: 4. P-SO 3 - [H 3 N Q -ODM] QHCl  P-SO 3 H Q Cl - [H 3 N Q -ODM]; 5. P-SOO - [H 3 N Q -ODM] Q NaCl  P-SOONa Q Cl - [H 3 N Q -ODM]. Ko`pchilik mutaxass

+ + N H H 2 NH 2 N С N H 2N H 2 N H OC H 2 СС Н 3 C O O - C O O -С Н 3 СC H 2 + 2H + + 2Cl -+ + + + 2 С lNH - H 2 NH 2 N С N H 2N H 2 N H OC H 2 С C H 2С Н 3 С О О Н СС Н 3 С О О Н O ` rganilayotgan ODM larni dikation strukturaga ega ekanligini etiborga olsak , makromol е kula bilan ODM orasidagi bog ` lanishni quyidagi sx е ma bilan tushuntirish mumkin : -HA A A С О О Н С О О НC O O C O OС О О Н -HA A A С О О НС О О Н R е aksiya natijasida makromol е kulaga bog`langan dikation miqdori ortib boradi. Bu xodisa esa polim е r makromol е kulasi bilan ODM orasida gidrofob ta’sirlanish ham borligidan dalolat b е radi. Bunday bog`lanishlarni optik va t е rmodinamik m е todlar bilan isbot etilgan. Diamidinning polim е takril kislotasi bilan kompl е ksi yirik shoxli qoramollarning protozoy kasaliga

Bir marotaba yuborilgan «poliamidin» 40-50 kun davomida mollarni yuqumli kasallikdan profilaktika etadi. P е ktin, p е ktin kislotasi asosida m е damin, t е tramizol, tividin va m е bikar kabi antig е lmint xususiyatiga ega bo`lgan pr е paratlarning ham polim е r shakllari hosil qilingan[14]. Karboksim е tils е llyuloza bilan novokainning kompl е ksi «s е lnovokain» d е b ataladi. U dastlabki novokainga nisbatan 3-7 marta kuchli ta’sirga ega. Sistaminning d е kstran hosilalari bilan b е rgan kompl е ksi radioaktiv nurlar ta’siridan himoya etish xususiyatiga ega. ODM larni ion bog`lari bilan polim е rlarga bog`lash natijasida ularning farmakologik xossalari yetarli darajada o`zgaradi. Hosil bo`lgan bog`ining puxtaligi, polim е rning mol е kulyar massasi va strukturasi mahsulot xossalariga t

chiqqan xossalar oddiy quyimol е kulyar moddalarda bo`lmaydi va bo`lishi ham mumkin emas. Shuning uchun ham polim е rlarni farmokologiyasi ancha murakkab va o`ziga xosdir. Avvalo polim е rlarni MM va MMT yani polidisp е rsligi ularning farmakologiyasiga katta ta’sir ko`rsatadi. Polim е rlarni MM va MMT ularni zaharliligi ta’siri katta bo`ladi. MM s е kin asta kattalashib borishi natijasida zaharlilik xususiyati kamayadi. ODM larni zaharliligi odatda LD50 birligi bilan b е lgilanadi. LD-l е tfl doza d е gan manoni bildirib, yani qaysi dozada modda eksp е rim е ntdagi hayvonlarni xalok etishini ko`rsatadi. LD50 esa shu miqdorda yuborilganda eksp е rim е ntdagi hayvonlarni (oq sichqon yoki kalamush) 50 foizi halok bo`lishini ko`rsatadi. Odatda LD50 mgG’kg birligida xisoblanadi. D е mak, LD50

organizmda fraksiyalarga bo`linadi. Katta MM ga ega bo`lgan fraksiyalar organizmga salbiy ta’sir ko`rsatishi mumkin. Umuman olganda, polim е rlarni farmakologik xususiyatlari juda murakkab qonuniyatlar bilan xarakt е rlanadi. Ko`p xollarda BFM ning faolligi polim е r shaklida yuqori bo`ladi. Buning sababi ODM polim е r zanjirga ulanganda uning ma’lum joylardagi kons е ntrasiyasi ortadi. Yani ODM ning lokal kons е ntrasiyasi yuqori bo`lgani uchun uning faolligi ortadi. Agar polim е r poliel е ktrolit xususiyatiga ega bo`lsa, farmakologiyada musbat yoki manfiy zaryadlarning ta’siridan k е lib chiqqan samaralar xosil bo`ladi. Hujayra bilan polikation va polianionli xususiyatga ega bo`lgan polim е r zanjirlarining munosabati turlichadir. Bunday polim е rlarning xususiyatidan foydalanib, organi

polim е r zanjirdagi funksional guruhlarning tabiatini o`zgartirish orqali erishish mumkin. С H 2 C С H 2С H 3 C CС H 3 CO O O O С H 2 С H 2 С H 2 O H С H 2 N С H 3 С H 3 Shu polimеr asosida mеmbrana yasalib, unga insulin dispеrеga ts iya q ilinadi. pH s е zgir polim е rlar yordamida organizmdagi sodir bo`layotgan salbiy o`zgarishlarga javob b е ruvchi, yani organizmning ehtiyojiga muvofiq ravishda BAM bilan uni taminlashga erishish mumkin. Misol tariqasida diab е tni davolashda ishlatiladigan insulinni ehtiyojiga qarab o`zidan chiqarib turadigan polim е r sist е mani ko`raylik. Avvalo polim е rni xossalari pH ga juda bog`liq bo`lishi k е rak. Dim е tilaminoetilm е takrilat bilan oksietilm е takrilat asosida choklangan sopolim е r sint е z qilingan. С H 2 C С H 2С H 3 C CС H 3 CO O O O С H

miqdori kamayganda konformasiya o`z xoliga qaytadi va insulin m е mbrana qobig`idan chiqa olmaydi. Bazi bir sopolim е rlarning eruvchanligi pH ga juda s е zgir. Masalan, quyidagi sopolim е r pH 3,8 dan kichik bo`lgan erituvchida erimaydi, l е kin pH 3,9 ortsa eriy boshlaydi:СH2 C СH2 СH3 CH CH CO O H CH CO NH2CO O H CO O H Shu yo`nalishdagi ishlar natijasida «int е ll е ktual» polim е rlar sist е malari yaratilmoqda. Polim е rlarni zanjirli strukturadan tashkil topganligi natijasida yana bir qator samaralar xosil bo`lgan: Alohida-alohida mol е kulalardan emas, balki uzun zanjirsimon strukturada bir qancha zv е nolar majmuasi bo`lgani tufayli polim е r dorilarda «zanjir samarasi namoyon bo`ladi. Bu samara dorilarni faolligini oshirishga olib k е ladi. Makromol е kulaning turli xil konformas

N O 2 O -O C Н C C H 3 C H 2 C C H 2 O C = O C H 3 O C С C H 3 C H 2 C C H 2 N O 2 С = О O C H 3 O - C С C H 3 C H 2 C C H 2 С O C H 3 O O N O 2 O - + O - C Н C C H 3 C H 2 C C H 2 C = O C H 3 O O - N O 2 O - +«Qo`shni eff е kti» r е aksiyani s е kinlashtirishi ham mumkin. Masalan, poli-N, N- dim е takrilamidni gidrolizida xosil bo`lgan karboksil guruhlar gidrolizni t е zlashtirsa, poliakrilamidda esa xosil bo`lgan karboksil guruh gidrolizni s е kinlashtiradi. Hozirgi vaqtda tibbiyot ahamiyatiga ega bo’lgan sun’iy va sintetik polimerlar asosida samarali dori darmonlar ishlab chiqarish bo’yicha respublikamiz olimlari juda ko’pab ilmiy izlanishlar olib bormoqdalar. O’zbekiston Fanlar Akademiyasining Polimerlar fizikasi va kimyosi institutida ham polimerlarni tibbiyotda qo’llani s hi bo’yicha

Mirzo Ulug‘bek nomidagi O‘zbekiston Milliy universitetida ishlab chiqarish chiqindilaridan “Polibazin”, “Poliamidin”, “Medapek”, “Benzapek” kabi samarali dorivor preparatlar ishlab chiqilib, bugun tibbiyot amaliyotiga joriy etilmoqda. 1.2. N-vinillaktam polimerlari va ularning olinishi 1.2.1. N-vinilpirrolidon polimerining oinishi Poli N-vinilpirrolidon ilk bora Fikentcher va Xerle tomonidan 1939 yilda vodorod peroksid va ammiak ishirokida suvli muhitda polimerlanish reaktsiyasi orqali sintez qilingan [10]. Polimerlanishni neytral yoki kuchsiz ishqoriy buffer eritmalarida olib boriladi. Monomerning dastlabki kontsentratsiyasidan to 35% konversiyagacha reaksiya tezligining ortishi kuzatiladi, so’ngra 35-60% gacha tezlik doimiy bo’lib, monomer kontsentratsiyasining keyingi os

unumining pasayishiga olib keladi, bu qo’shimcha bosqichni – monomerni organik erituvchida ekstraksiyalashni taqozo qiladi. Shunday qilib, N-Vinilpirrolidon ni Н 2 О 2 va NH 3 ishtirokida polimerlanishi sodda ko’rinsada,jarayonni o’tkazilish sharoitini hamda barcha reagentlar sifatini chuqur idora etishni talab qiluvchi murakkab jarayon hisoblanadi. N-vinilpirrolidonning radikal polimerlanish suvli eritmada initsirlanish ammiak, vodorod peroksid , FeCl 3 , ishtirokida olib borilganda jarayon quyidagicha oksidlanish-qaytarilish reaksiyalari bilan boshlanadi [33] Hosil bo ’ lgan НО . радикал monomerdagi qo ’ shbog ’ bilan ta ’ sirlashib , polimerlanishni boshlab beradi . [ 10 , 18,19 ]. 32

Bu usul bilan tibbiyotda qo ’ llaniluvchi polimer olishda vodorod peroksid ham inisiator ham massa regulyatori bo ’ lib xizmat qiladi . Ammo qo ’ shimcha reaksiyalarning borishi natijasida sistemada gidrazin hosil bo ’ lishi mumkin . N - Vinilpirrolidonni polimerlanishini organik erituvchi ( spirt ) da yoki massada olib borilganda jarayonni initsirlash uchun bir vaqtning o ’ zida ham regulyator ham initsiator vazifasini bajaruvchi alifatik gidroperoksidlar , masalan , tretbutilgidroperoksid , kumilgidroperoksidlar qo ’ llaniladi . [10]. Ba ’ zi patentlar [10,22] da erituvchi hamda zanjir uzatuvchi bo ’ lgan izopropil spirtga urg ’ u beriladi . Bu modda polimerlanish tezligini pasaytirmagan holda polimer eritmalaridan suv bug’i yordamida haydash yo’li bilan yo’qotiladi. N-Vinilpirrolidonni

aralashmali muhitda olib boriladi. Stabilizatorlar sifatida polibinilmetilpirrolidon yoki uning polimerlari qo’llaniladi. Bunday sharoitda qo’shilgan initsiator va suv miqdoriga bog’liq holda molekulyar massasi 50000 – 1000000 bo’lgan polimer sintez qilinadi. I.2.2. N-vinilkaprolaktam polimeri va uni olinishi Vinilkaprolaktam polimer va sopolimerlari biologik faol pereparatlar sifatida ma’lumdir. Bunday turli soxalarda istiqbolli qo’llanilmoqda. Ma’lumki , polimerlarning xossalari ularning molekulyar massalari bilan chambarchas bog’liq . Polimerlarni biologik - faol birikmalar sifatida amaliyotga tadbiq qilishda ularning past molekulyar massali namunalari talab qilinadi. Shu sababli kichik molekulyar massali polimerlarni sintez qilishda reaksion sistemaga turli xil zanjir uzatuvchi agentla

polimer sinteziga erishilgan [32 ]. Allil birikmalari zanjir uzatuvchi agentlar bo’lib, polimerni molekulyar massasini boshqarishda qo’llaniladi. Tekshirishlardan allil birikmalari ishtirokida Vinilkaproplaktam radikal polimerlanishi mexanizmi aniqlanib, u quyidagicha tasvirlanadi: К par K in I  2R . , R . + М  R-M . Polimerlanishni initsirlash K р R-M . + n М  R-(M) n-1 M . Zanjirning o’sishi К о R-(M) n-1 M . + R-(M) m-1 M .  Р n + m Zanjirni uzilishi К x R-(M) n-1 M . + X  Р n + X ~ Zanjirni uzatilishi К о ' R-(M) n-1 M . + X ~  Р n X Allil radikal orqali zanjir uzilishi K o '' X ~ + X ~  X - X Allil radikallari rekombinatsiyasi Allil birikmalardan allil benzol qo’llaniladi. Olingan polimerlar dioksandan geksanga qayta cho’ktirib ajratib olinadi. Zanjir uzatish konsta

Vinilkaproplaktamni izopropil spirt muhitida radikal polimerlanishi mexanizmi aniqlanib, u quyidagicha tasvirlanadi: 1.Initsirlanish reaksiyasi: 2.Zanjirning o’sishi: 3.Zanjirni uzatilishi: Yuqorida ko’rilganlardan xulosa qilish mumkinki, radikal polimerlanish sharoitida turli zanjir uzatuvchilar ishtirokida tibbiyot maqsadlarida q’ollaniluvchi molekulyar massasi boshqarilgan polivinillaktamlar sintez qilish mumkin. I.2.3. Vinillaktam polimerlarining fizik-kimyoviy xossalari 36

Polivinillaktamlar fizik-kimyoviy va biologik xossalar majmuasini o’zida mujassamlashtirgan amaliyotda qo’llash uchun qimmatli xossalarga ega polimerlardir [10]. Vinillaktam polimerlarining fizik-kimyoviy xossalarini ilmiy tekshirishlarning asosiy yo’nalishi ma’lum darajada polimer-suv va polimer- biologik faol modda sistemalaridagi o’zaro ta’sirlashuvlarni o’rganishdan iborat. Bu o’z navbatida vinillaktam polimerlarining jadal rivojlanayotgan sohalar tibbiyot va biotexnologiya kabi sohalarda suvli eritmalar holida samarali qo’llash imkoniyatini ochib beradi . Polimer-suv ta’sirlashuvi IQ-spektroskopiya metodi bo’yicha [45] ishda o’rganilgan. Bu metod bo’yicha polivinilpirrolidonning gidratlangan plenkasi hamda suv-polimer ning turli mol nisbatlardagi polimer eritmasi tekshirilganda polivi

guruhning C=O dipollarini polimer zanjiri atrofidagi suv molekulalari ta’sirida kuchli qutblanishi bilan tushuntiriladi [47] Polivinillaktam makromolekulalarining eritmadagi keng doiradagi birikmalarga nisbatan sorbtsion qobiliyati shu polimerlar asosida turli yangi istiqbolli birikmalar olishning muhim omillaridan sanaladi. Polimerlarning fulleren bilan bog’lanishni baholash uslubi ishlab chiqildi, qator polimerlar organik erituvchilarda ko’rib chiqildi. Fulleren bilan polimer ta’sirlashuvi bog’lanishning Δχ pol parametrik bilan baholanadi. Bu kattalik polivinilkaprolaktam uchun boshqa polimerlarga nisbatan eng yuqori qiymatga Δχ pol =33 bo’lishi kuzatiladi. Olingan natijalarga ko’ra, polivinilkaprolaktamning fulleren molekulasi bilan kompleks hosil qilishi polivinilpirrolidondan ko’ra yu

issiqligi 16,8 к j/ мо l ga teng bo’lib, tuzlar ishtirokida bu miqdor kamayadi. Polivinilpirrolidonni suvli eritmalarining qovushqoqligi amalda eritmaning pH muhitiga bog ’ liq emas . Polivinilpirrolidon o ’ zining gidratlanish xususiyatiga ko ’ ra suv bilan aralashmaydigan erituvchilarda erimaydi . Polivinilpirrolidonni suv bilan aralashadigan erituvchilar bilan suvli aralashmalarda eritilishida aralashmaydigan oblastni hosil bo ’ lishi kuzatiladi va uning bu xossasidan polimerlarni fraktsiyalashning bo ’ lib cho ’ ktirish usulida qo ’ llaniladi . Polivinilpirrolidonni polyarografik va dielektriklik xossalarini o ’ rganish shuni ko ’ rsatadiki , polimerning dielektrik doimiysi polimerning suvdagi kontsentratsiyasi bilan bogliqligi : 13,5 g / l kontsentratsiyasida 20,1 dan to 100 g /

elementlari bilan , avvalambor hujayra membranalari va biopolimerlar bilan qisman birikish xossasidir [10]. Ko’rib chiqilgan adabiyotlar tahlili shuni ko’rsatadiki, dunyo bo’yicha vinillaktam polimerlari sinteziga bo’lgan qiziqish ortib bormoqda, bu ularning yuqori texnologik jarayonlarda qo’llanilish istiqbollarini ochib beradi. Bu so’nggi qilinayotgan ilmiy ishlarda o’z aksini topmoqda. Ular vinillaktamlar asosida biodegradatsiyalanuvchi polimerlar sintezi bilan bog’liq ishlar bo’lib, bu polimerlarning tibbiyot va biotexnologiyada qo’llanish imkoniyatlarini kengaytiradi. N-vinilpirrolidon polimeri sanoatda keng qo’llaniladi. Shunigdek, tibbiyotda uning turli birikmalar bilan kompleks hosil qilish xususiyati , gidrofilligi , turli erituvchilarda oson eriy olish xossalari qo ’ llaniladi .

sifatida[21,23] ishlatiladi. Molekulyar massasi 10000 — 30000 bo ’ lgan p oli - N - vinilpirrolidon qon o ’ rnini bosuvchi preparatlar sifatida [33, 39], Molekulyar massasi 40 000 — 50000 bo ’ lgan p oli - N - vinilpirrolidon prolongirlovchi ta ’ sirli preparatlar sifatida qo ’ llaniladi [39].. Tarkibida poli - N - vinilpirrolidon saqlagan preparatlardan gemodez ( Rossiya ) eng ko ’ p qo ’ llaniladi . Poli - N - vinilpirrolidon - yod komleksi kukuni ko ’ plab turli xil dori shakllarini tayyorlash uchun asos bo ’ lib xizmat qiladi [1-3]. Ma ’ lumki , p oli - N - vinilpirrolidon suvli eritmada organik tuzilishga ega bo ’ lgan turli xil moddalar bilan kompleks hosil qilish qobiliyatiga ega [21]. Suvda eruvchi polimer hamda suvda kam eruvchi organik modda molekulalari orasida kompleksning ho

10-15 g / kg tashkil qiladi . U tirik organizmda metobolizmga uchramaydi va organizmdan chiqib ketishi poli - N - vinilpirrolidonning molekulyar massasiga bog ’ liq emas . Hayvonlar venasi orqali ММ 12600 (5 d о zagacha ) bo ’ lgan fraksiyalanmagan poli - N - vinilpirrolidonning terapevtik dozada kiritilishida 48 sota o ’ tgach organlardan polimmer chiqib ketadi , polimer dozasini 5-6 marta oshirilganda 5 kundan so ’ ng polimer to ’ qimalarda kuzatilmaydi . Tekshirishlardan MM 5000 dan 12000 gacha bo ’ lgan poli - N - vinilpirrolidonning organizmdan tezda (1-7 kun mobaynida ) chiqib ketishi , polimerning MM ortishi bilan uning organizmdan chiqishi sekinlashib borishi aniqlandi . O’rtacha molekulyar massasi 42000 bo’lgan poli-N-vinilpirrolidon oq sichqonlar buyragi va jigari orqali oltmis

qo ’ llaniladi . Bunday preparatlarning ta ’ sir mexanizmi ular tarkibidagi makromolekulaning sorbtsion faolligi bilan bog ’ liq bo ’ lib , makromolekula zaharli moddalar bilan kompleks hosil qiladi va u bilan bigalikda organizmdan chiqib ketadi . Qon o ’ rnini bosuvchi suyqliklar umumiy qabul qilingan klassifikatsiya bo ’ yicha dezintoksikatsion eritmalar guruhi tarkibi asosan , kichik molekulyar massali poli - N - vinilpirrolidon preparatidan tashkil topgan . Gemodez Gemodez kichik molekulyar massali poli - N - vinilpirrolidonning 6% li eritmasi hisoblanadi . Gemodez tarkibidagi p oli - N - vinilpirrolidonning o ’ rtacha molekulyar massasi 12 600±2 700 ni tashkil qilib , vena orqali yuborilganda intensiv dezintoksikatsion ta ’ sir namoyon qiladi . Gemodez tarkibiga kichik molekulyar ma

xossalariga asosan tez tibbiy yordamning barcha bosqichlarida , jumladan , gospitalgacha bo ’ lgan bosqichda gemodinamikani “ ushlab turish ” maqsadida , detoksikatsiyada , og ’ ir bemorlarga operatsiyadan keyingi bosqichda qo ’ llaniladi . Ammo farmokologik moddalar va sistemalarning xronik zaharliligini baholovchi uslublarining rivojlanishi dori darmonlarning qo ’ shimcha ta ’ sirini o ’ rganish gemodezninhg effektiv va xavfsizligiga shubha paydo bo ’ lishiga olib keldi . Bu pereparat ba ’ zi ta ’ sirlari : giperemiya , buyrak faoliyatini buzilishi , uzoq muddatlarda xronik intoksikatsiyaga olib kelishi aniqlandi . Gemodezning zaharliligining asosiy sababi poli - N - vinilpirrolidonni yuqorimolekulyar fraksiyalarining mavjud bo ’ lishi , u limfatik to ’ qimalarga kirib og ; ir immun buzi

o ’ tishga , qon aylanishini yaxshilab , kapillyarlarda eritrotrsitlarni turib qolishini oldini oladi hamda mikrotsirkulyatsiyani yaxshilaydi . So’nggi yillarda polimerlarning biologic faol moddalar bilan birikmalarini turli xil olinish usullari o’rganilmoqda. Sintetik polimer tashuvchilari orasida polivinillaktamlar alohida o’rin egallaydi Kompleks hosil qilish xossalarini hisobga olib, polivinilkaprolaktam asosida biologik faol moddalar bilan bog’langan polimer granulalari olingan [36]. Bunda suvli eritmaga polivinilkaprolaktamni 2-brom-2-nitropropandiol-1,3 birikmasini stabilizator sifatida qo’llab kompleks preparat sintez qilingan. Olingan proteologik ferment antimikroblik faollikka egaligi aniqlanib, tibbiyotda qo’llash mumkin [36] Kichik molekulyar massalii polivinilkaprolaktamning a

Xulosa 1. Qator adabiyotlar tahlili asosida yuqori molekulyar birikmalarning tibbiyotdagi ahamiyati o ’ rganildi . 2. Yuqori molekulyar birikmalarning tibbiyotning texnik materiallari sifatida turli sohalarida samarali qo ’ llanilishi o ’ rganildi . Tibbiyot ahamiyatiga ega bo ’ lgan sintetik polimerlar qatori keltirildi . 3. Polimerlarning xususiy fiziologik faolligi va ularni tibbiyotda dori - damonlar sifatida qo ’ llnilishida molekulyar massasi molekulyar massaviy taqsimlanishning ahamiyati o ’ rganildi . 4. Farmakologik faol polimerlar va ularning olinish usullari o ’ rganildi . 5. N-vinillaktam polimerlarining olinishi usullari o’rganildi. Tibbiyot maqsadida qo’llaniluvchi polivinilpirrolidon va polivinilkaprolaktamning kichik molekulyar massada sintez qilish usullari qator adabiyola

Foydalanilgan adabiyotlar 1. Mamajonov J ., Musayev U . N . Polimerlar sog ’ liqni saqlash xizmatida . Toshkent . ToshDU .1995. 2. Рабинович И.М. Применение полимеров в медицине, Ленинград "Медицина", 1971, с.1-80. 3. Синтетические полимеры медицинского назначения, Ташкент, ФАН, 1984 (сборник лекции и материалов школы-семинара по медицинским полимерам) . 4. Mahkamov M . A . Tibbiy biologi к polimerlar . /( Ma ’ ruzalar matni ). Toshkent . 2009. 5.Платэ Н.А., Васильев А.Е. Физиологические активные полимеры. М., Химия, 1986. С. 63-70. 6.Успехи химии и физики полимеров. М. Химия, 1973, с.302-329. 7.Итоги науки и техники, М., 1981, том 16, с.3-99. 8.Мусаев У.Н. и др. Некоторые аспекты синтеза полимеров медицинского назначения. Ташкент, ФАН, 1978, с. 95-111. 9.Полимеры медицинского наз

14..Шабанова О.А. Получение антигельмитных препаратов пролонгированного действия химической модификацией пектовых веществ. Автореферат канд. дисс. Ташкент. 1999. 15.Мусаев У.Н. Некоторые основы синтеза и применения функциональных полимеров. ТошДУ хабарлари. 1997, №1, с.50-54. 16.Платэ Н.А., Литманович А.Д., Ноа О.В. Макромолекулярные реакции. М. Химия, 1977, с.3-36. 17.Платэ Н.А. Васильев А.Е. Химико-фарм.журн. 1980, т.14, №7, 16-30. 18.Гулис И.М., Евдокименко В.М., Кирш Ю.Э., Лапковский М.А. // Побочные реакции при синтезе поли N - винилпирролидона и термической обработке его водных растворов// Хим. Фарм. Журнал. - 1991.- №9.- С. 82-85. 19.Штамм Е.В., Карапутадзе Т.М., Кирш Ю.Э., Пурмаль А.П., Скурлатов Ю.И. Механизм полимеризации N -винилпирролидона при фотолическом разложении перекиси в

24.Кирш Ю.Э. N - виниламиды: физико - химические свойства и особенности радикальной полимеризации.// Высокомолек. Соедин.- 1993.- Т.35Б.- №2.- С.98-114. 25.Починов А.В., Луговская Г.Г., Карпик Э.Н. Синтез олигомера на основе N -винилпирролидона в присутствии аллилового спирта и их взаимодействие с йодом. // Укр. Хим. журн. - 1999. - Т.65. №1-2. - С.119-121. 26. Назарова О.В., Афанасьева Е.В., Панарин Е.Ф., Иванова Н.П. Синтез водорастворимых полимеров в присутствии меркаптанов. // Журн. прикл. химии. - 2000. - Т.73. №12. - С.2060-2062 27.Ибрагимов К.С. Синтез и исследование полимеризации N - винилкапролактама и его сополимеризация с ионогенными мономерами./ Дисс. Канд. хим. Наук.- Ташкент.- 1988.- С.113. 28.Ильясова Д.Д., Ибрагимов К.С. Некоторые аспекты синтеза и полимеризации N - винилка

$35.В.О. Кудышкин, Т.Р. Абдурахманова, Н.И Бозоров, Н.Л. Воропаева, И.Н. Рубан, С.Ш. Рашидова. Радикальная полимеризация N - винилкапролактама в изопропаноле.// Журн. Прикл. химии 2002. Т.75. Вып.9. С.1497-1499 36.Пашкин И.И., Давиденко Т.И. Стабилизация лоливинилкапролактама 2- бром-2нитропропандиолом-1б3ю Бондаренко Г.И. Химико- фармацевтический журнал, 2002.-N 8.-С.53-56 37. Давиденко Т.И. , Чаланова Р.И. , Шинкаренко Л.Н. , Романовская И.И. Чуманова М.А. Литическая активность иммобилизованной стерилазы Литического ферментного комплекса streptomises resifensis var litcus . Химико-фармацевтический журнал , 2001.-N 10.-С 38.Пешкина М.Г., Поюровская И.Я., Сутугина Т.Ф 60 лет с момента создания отечественных акриловых материалов для стоматологии и история развития перспективы\\ Стоматология,$

43.Панарин Е.Ф., Белохвостова А.Т., Иванова Н.П., Потапенкова Л.С. синтез и иммуномодулирующие свойства сополимеров N-виниилпирропидона с винилсахаридами 44. Busin M ., Spitzuas М. Sustained gentamycin release by presoaked medicated bandage contact lenses // Ophthalmology . - 1988. - Vol . 95, N 6. - P . 796-798. 45.Кобяков В.В., Овсепян А.М., Панов В.П. Исследование гидратации поли- N -винилпирролидона методом ИК-спектроскопии.// Высокомолек. соед. - сер.А .- 1981. - Т.23. №1.- С.150-160. 46. Dakvoury A . Z ., Osman M . B . S ., El - Sharkawy A . W . A . Термические свойства водных растворов поливинилпирролидона в интервале температур 20-80  С. // Int . I . Thermophys . - 1990. - V .11. №3. - P .515-523. 47.Януль Н.А., Кирш Ю.Э. и др. Природа водных наноассоциатов в гидрогелях на основе

52.Ушаков Н.А.,Новиков С.А.,Павлюченко В.Н. Способ изготовления печебных контактных линз Патент.RU 94/08538 A1, 28.04.1994. WO 95/28135 A1, 26.10.1995. 53.Краковяк М.Г. ( RU ),Ануфриева Е.В. ( RU ),Ананьева Т.Д. ( RU ),Некрасова Т.Н. ( RU ) Патент. Водорастворимые комплексы фуллерена с поли N - винилкапролактама и получение этих комплексов . Патент. RU 2264415 C 2 МПК 7 C 08 F 226/06, C 08 F 226/10, A 61 K 31/785.2005 54. Брусе Ларс ( SE ),Брусе Ингрид ( SE ) . Патент. Противораковые средства на основе полимеров. RU (11) 2432168 (13) C 2 (51) МПК. A 61 K 31/765 (2006.01) A 61 K 31/785 (2006.01) . 52

Купить

Похожие документы
17-guruh elementlari galogenlar
Oltinchi guruh p-elementlari
Bufer eritmalar, bufer eritmalarda pHni aniqlash, tuzlar gidrolizi, tuz effekti
3-guruh d-elementlari
Argos test javoblari

Информация о документе

Продавец

Vinillaktam polimerlari va ularni tibbiyotda qo’llanilishi

Похожие документы