Bahorgi bug’doyni yetishtirish texnologiyasi - Сельское и лесное хозяйство - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	63.6KB
Покупки	0
Дата загрузки	19 Июль 2024
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Сельское и лесное хозяйство

Bahorgi bug’doyni yetishtirish texnologiyasi

Купить

Bahorgi bug’doyni yetishtirish texnologiyasi REJA:  Bug‘doyning umumiy ta’rifi  Biologik xususiyatlari.  O’zbekiston iqlimi va bug’doy yetishtirish texnologiyasi

. Bug‘doy insoniyat uchun eng muhim oziq-ovqat ekini hisoblanadi va yer shari aholisining asosiy qismi (70%) bug‘doy unidan tayyorlangan mahsulotlarni iste’mol qiladi. Bug‘doydan tayyorlangan oziq-ovqat mahsulotlari mazali, to‘yimli, yaxshi hazm bo‘ladi. Bug‘doy donidan un, undan xilma-xil oziq-ovqat mahsulotlari: non, shirin kulcha, makaron, yorma, pechenye, bolalar ovqati, konditer mahsulotlari, spirt va boshqalar olinadi. Bug‘doy uni hyech qachon hech kimni ko‘ngliga urmaydi, inson o‘ziga kerakli kuch va quvvatni nondan oladi, organizm uchun zarur vitaminlar V, V2, RR va kalsiy, temir va fosfor ham nonda bo‘ladi. Bug‘doy donidan kraxmal, dekstrin, kepak olinadi, somoni, qipiqlari chorva mollar uchun ozuqa sifatida foydalaniladi. 100 kg doni 117; 100 kg somoni 30 ozuqa birligi saqlaydi.

Kuzgi bug‘doy navlari tuproq iqlim sharoitiga qarab biologik xususiyatlarida albatta o‘zgarishlar bo‘ladi. Urug‘lari 1-2°C haroratda una boshlaydi, ammo maysalaning qiyg‘os unib chmqishi uchun harorat yoqori 10-12°C bo‘lishi kerak, past haroratda maysalarning unib chiqishi cho‘ziladi, urug‘lar chirib ketishi mumkin. 10- 12°C da maysalar 10- 12 kunda, 14-16° Cda esa. 7-9 kunda unib chiqadi. Ekilgandan unib chiqqunga qadar foydali harorat yig‘indisi 120- h40°C bo‘lishi kerak Unib chiqqaniga 12-16 kun o‘tgan, havo harorati yetarli bo‘lsa to‘plash fazasi boshlanadi va bug‘doyda bu faza 40- 45 kun davom etadi. Kuzda havo harorati past yoki tuproqda namlik yetishmasa albatta yaxshi to‘plamaydi, bahorga borib nam bo‘lishi va harorat ko‘tarilgandan so‘ng yana to‘play boshlaydi. To‘plash soni o‘sim

. To‘plash soni o‘simlikning siyrak yoki qalin ekilganiga ham bog‘lik siyrak ekilsa tup soni 6-7 donaga yetadi. Bahorda azotli o‘g‘itlar bilan oziqlantirishi tup sonining oshishiga olib keladi. Qulay sharoitlarda 15-20tagacha tup hosil qiladi. Qish kelishi oldidan har bir maysa fiziologik jihatdan qattiq sovuqlarga tayyorgarlik ko‘radi. Hujayra shirasida suvlar kamayib uglevod yoki oligosaxaridlar hosil bo‘ladi. Ma’lumki, qattiq sovuqlarda xujayra shirasida suv bo‘lsa muzlab qoladi. Qish payti kuzgi bug‘doy uchun deyarli xavfli emas, hozirgi navlar sovuqqa juda chidamli ular tushlash bo‘g‘inida 18-20°C sovuqqa ham bardosh beradi. Bahor ancha xavfli hisoblanadi. Obhavoning bir isib, bir sovushi masalan kunduzlari 8- 10°C issiq va kechalari 8- 10°C sovuq bo‘ladi. Mana shunday haroratning kes

. Bug‘doy o‘suv davrida namni bahorgi o‘suv davridan boshoqlaguncha bo‘lganda ko‘p talab qiladi, lekin 70% namlikni shu paytda o‘zlashtiradi. Mana shu vaqtda nam bilan ta’minlanmaslik hosildorlikning kamayishiga olib keladi. Gullash va pishish fazasida jami zarur bo‘lgan namning 20% ini iste’mol qiladi. Kuzgi bug‘doy tuproqning 50-60 sm chuqurligigacha namni yetarli bo‘lishini talab qiladi. Ayrim ildizlari tuproqlarda 1,2-1,5 m chuqurlikkacha borib pastki qatlamdagi namlarni ham o‘zlashtira oladi. Kuzgi bug‘doy urug‘likka talabchan uzunkun o‘simlik yer sharining ko‘pgina mamlakatlarida nam yetarli bo‘lsa quyosh nuri yetishmaydi, shuning uchun oqsili kam bo‘ladi. Yoqori hosil olish uchun albatta kuzgi bug‘doylarni unumdor tuproqlarga ekish lozim. Strukturasiz yengil, qumoq, sho‘rlangan va o

. Qolgan qismidan esa mum pishish fazasining oxirida foydalanadi. Erta bahorda o‘sa boshlaganda albatta boshoq tortguncha bo‘lgan vaqtda azotli o‘g‘it bilan yetarli darajada ta’minlangan bo‘lishi shart. Kuzgi bug‘doyning vegetativ organlari tekshirib ko‘rilganda shu narsa ma’lum bo‘ladiki yosh maysalarda azot ko‘proq, voyaga yotgan o‘simlikda kam, ya’ni 1,0- 1,3% gacha bo‘ladi. Azotli o‘g‘it bilan yaxshi oziqdashda bug‘doyning doni oqsil va kleykovinaga boy bo‘ladi. Fosforli o‘g‘itlarni, kuzgi bug‘doy juda erta, maysa unib chiqa boshlagandan boshlab o‘zlashtiradi. Fosforli o‘g‘itlar o‘simlik hujayralarida modda almashinuvida ishtirok etadi, fermentlar va organik birikmalarning harakati fosfor bilan tezlashadi. Fosforni kuzgi bug‘doy naycha tortish, boshoqlash va gullash fazalarida eng ko‘p

O‘zbekiston Markaziy Osiyoda hududida joylashgan bo‘lib, shimol tomondan Qozog‘iston, g‘arb tomondan Turkmaniston, sharq tomondan Qirg‘iziston, janubi-sharqiy tomondan Tojikiston, janub tomondan Afg‘oniston davlatlari bilan chegaradosh. Respublikaning sharqiy qismini Tyan-Shan tog‘ tizmalari, janubiy sharqiy qismini Pomir tog‘ tizmalari, markaziy mintaqalarida shimol tomondan Chotqol tog‘ tizmalari bilan, janub tomonidan Zomin tog‘ tizmalari bilan chegaralangan. Mamlakatning shimoliy tomondan Norin, Qoradaryo, Sirdaryo suv havzalari, janubiy tomondan Surxondaryo, Qashqadaryo, Amudaryo, markaziy hududlarida Chirchiq, Ohan- garon, Bo‘zsuv, Sanzar, Zarafshon daryolari oqib o‘tadi. Mintaqalar bo‘yicha asosiy ekin maydonlari yuqorida qayd etilgan daryo suvlari bilan sug‘oriladi. O‘zbekistonning

. Ayrim kunlari harorat - 20 0S ga, shimoliy mintaqada -30 0S gacha pasayadi. Sovuq bo‘lmaydigan issiq kunlar shimoliy mintaqada va tog‘oldi hududlarda 160-190 kunni, markaziy mintaqada va Farg‘ona vodiysida 210-230 kunni, janubiy mintaqada 235-250 kunni tashkil etadi. Vegetatsiya davomida to‘g‘ri keladigan jami foydali haroratlar yig‘indisi shimoliy mintaqada 3400-4000 0S ni, janubiy mintaqada 4500-5000 0S ni tashkil etadi. Asosiy daryolari Sirdaryo va uning viloyatdan o‘tuvchi irmoqlari Chirchiq hamda Ohangaron.Tekislikda bo‘z tuproq, tog‘ oldilarida (500-600 m balandlikkacha) – tipik bo‘z tuproq, undan yuqorida chimli-qo‘ng‘ir, o‘tloqi-dasht tuproqlar tarqalgan. Daryoning quyi qismida, shuningdek erosti suvlari er yuzasiga yaqin joylarda allyuvial tuproqlar bor. Tekislik qismi haydalib,

Foydalanilgan adabiyotlar  “ Donchilik” ma’lumotnoma. Ruschadan tarjima. –Toshkent: “Mehnat”, 1989 y.  X. Otaboyeva va boshqalar. O‘simlikshunoslik. Toshkent: «Mehnat». 2000 y.  D. Yormatova. Dala ekinlari biologiyasi va yetishtirish texnologiyasi. Toshkent: «DITAF». 2000 y.  O`zbekiston Respublikasi hududida ekish uchun tavsiya etilgan qishloq xo`jalik ekinlari davlat reesteri. T.: 2011  Oripov R., Xalilov N. O'simlikshunoslik. - Т.: 2007.  Yaqubjonov О., Tursunov S. O'simlikshunoslik. - Т.: 2007

Купить