Dokument ma'lumotlari

Narxi 30000UZS
Hajmi 117.6KB
Xaridlar 0
Yuklab olingan sana 01 Noyabr 2026
Kengaytma docx
Bo'lim Testlar
Fan Maktabgacha va boshlang'ich ta'lim

Sotuvchi

DocX Seller

Ro'yxatga olish sanasi 31 Oktyabr 2026

1 Sotish

Boshlang‘ich ta‘lim. Milliy sertifikat imtihoniga tayyorgarlik: variantlar to‘plami (2025–2026)

Sotib olish
BOSHLANG'ICH TA'LIM Milliy sertifikat imtihoniga tayyorgarlik: variantlar to'plami (2025–2026) 23 ta variant • 1035 ta topshiriq • javoblari bilan Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 1 Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma • Boshlang'ich ta'lim fanidan milliy sertifikat 2026-yil ikkinchi yarmidan joriy etilgan va elektron (kompyuterda) shaklda o'tkaziladi; navbatdagi imtihon — 2026-yil 20-noyabr. • Fan yangi bo'lgani uchun rasmiy spetsifikatsiyani uzbmb.uz da kuzating. Variantlar agentlikning umumiy formatida tuzilgan: 32 ta Y-1, 3 ta Y-2 va 10 ta ochiq topshiriq (jami 45). • Mazmun: 1–4-sinf ona tili va o'qish savodxonligi, matematika, tabiiy fanlar (Atrofimizdagi olam), boshlang'ich ta'lim metodikasi, pedagogika va kichik maktab yoshi psixologiyasi. • Natija Rash modeli bo'yicha hisoblanadi: 46 balldan boshlab sertifikat beriladi. Noto'g'ri javob uchun ball ayirilmaydi. • Har bir topshiriq ostida to'g'ri javob yashil rangda; hujjat oxirida javoblar kaliti bor. • Muhim: rasmiy imtihon savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu mashq variantlari. Matematika javoblari dastur yordamida tekshirilgan. Har bir variant tuzilishi Topshiriqlar Turi Izoh 1–32 Y-1 (yopiq) Bitta to'g'ri javob: ona tili va o'qish, matematika, tabiiy fanlar, boshlang'ich ta'lim metodikasi, pedagogika va yosh psixologiyasi 33–35 Y-2 (moslashtirish) 4 ta tushunchani 6 ta javobdan mosiga juftlang 36–45 O (ochiq) a) va b) bandlarga qisqa javob yoziladi Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 2 Mundarija № Variant Topshiriqlar 1 1-variant 1–45 2 2-variant 46–90 3 3-variant 91–135 4 4-variant 136–180 5 5-variant 181–225 6 6-variant 226–270 7 7-variant 271–315 8 8-variant 316–360 9 9-variant 361–405 10 10-variant 406–450 11 11-variant 451–495 12 12-variant 496–540 13 13-variant 541–585 14 14-variant 586–630 15 15-variant 631–675 16 16-variant 676–720 17 17-variant 721–765 18 18-variant 766–810 19 19-variant 811–855 20 20-variant 856–900 21 21-variant 901–945 22 22-variant 946–990 23 23-variant 991–1035 Jami topshiriqlar 1035 Javoblar kaliti (hujjat oxirida) Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 3 1-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Imtihon oldi xavotirini kamaytirish uchun qaysi usul samarali? A) Rejali tayyorgarlik, nafas mashqlari, yetarli dam olish va ijobiy o'z-o'ziga gapirish B) Energetik ichimliklar ichish C) Tun bo'yi uxlamasdan o'qish D) Imtihonga tayyorlanmaslik To'g'ri javob: A) Rejali tayyorgarlik, nafas mashqlari, yetarli dam olish va ijobiy o'z-o'ziga gapirish✔ 2. «otadan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) tushum kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: D) chiqish kelishigi ✔ 3. Pedagogikaning asosiy kategoriyalari qaysilar? A) Narx, talab, taklif B) Hujayra, to'qima, organ C) Qonun, sud, jazo D) Tarbiya, ta'lim, ma'lumot, rivojlanish To'g'ri javob: D) Tarbiya, ta'lim, ma'lumot, rivojlanish ✔ 4. «shahardan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) qaratqich kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: D) chiqish kelishigi ✔ 5. O'zbekistonning poytaxti qaysi shahar? A) Toshkent B) Buxoro C) Samarqand D) Nukus To'g'ri javob: A) Toshkent ✔ 6. Savod o'rgatish jarayoni qanday davrlarga bo'linadi? A) O'qish va yozish davri B) Faqat alifbe davri C) Alifbegacha (tayyorlov) davri va alifbe (asosiy) davri D) Nazariy va amaliy davr To'g'ri javob: C) Alifbegacha (tayyorlov) davri va alifbe (asosiy) davri ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 4 7. "Sifat" so'z turkumi qanday so'roqlarga javob beradi? A) Nima qildi? B) Qanday? Qaysi? Qanaqa? C) Qachon? Qayerda? D) Kim? Nima? To'g'ri javob: B) Qanday? Qaysi? Qanaqa?✔ 8. Blum taksonomiyasining yangilangan versiyasida eng quyi daraja qaysi? A) Eslash B) Yaratish C) Baholash D) Tahlil qilish To'g'ri javob: A) Eslash ✔ 9. Hisoblang: (7 + 9) × 9 = ? A) 153 B) 144 C) 88 D) 135 To'g'ri javob: B) 144 ✔ 10. PIRLS xalqaro tadqiqoti nimani baholaydi? A) Chet tili bilimini B) Sport ko'rsatkichlarini C) Matematik savodxonlikni D) Boshlang'ich sinf (4-sinf) o'quvchilarining matnni o'qish va tushunish savodxonligini To'g'ri javob: D) Boshlang'ich sinf (4-sinf) o'quvchilarining matnni o'qish va tushunish ✔ savodxonligini 11. Iroda nima? A) Shaxsning qiyinchiliklarni yengib, maqsadga ongli intilish qobiliyati B) His-tuyg'u C) Tug'ma instinkt D) Faqat jismoniy kuch To'g'ri javob: A) Shaxsning qiyinchiliklarni yengib, maqsadga ongli intilish qobiliyati ✔ 12. Logopedning vazifasi nima? A) Nutq nuqsonlarini aniqlash va bartaraf etish B) Jismoniy tarbiya darsini o'tish C) Maktab xo'jaligini boshqarish D) Matematikadan dars berish To'g'ri javob: A) Nutq nuqsonlarini aniqlash va bartaraf etish ✔ 13. Ko'paytirish jadvali: 2 × 7 = ? A) 12 B) 14 C) 16 D) 13 To'g'ri javob: B) 14 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 5 14. Sotsiometriya metodi nimani aniqlaydi? A) Guruhdagi shaxslararo munosabatlar, "yulduz" va "izolyatsiya qilingan" a'zolarni B) Intellekt koeffitsientini C) O'quvchilarning bilim darajasini D) Jismoniy rivojlanishni To'g'ri javob: A) Guruhdagi shaxslararo munosabatlar, "yulduz" va "izolyatsiya qilingan" a'zolarni✔ 15. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 2 sm. Uning perimetrini toping. A) 16 sm B) 20 sm C) 22 sm D) 10 sm To'g'ri javob: B) 20 sm ✔ 16. «shod» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) xursand B) qashshoq C) jasur D) toqat To'g'ri javob: A) xursand ✔ 17. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 5 sm. Uning yuzini toping. A) 54 sm² B) 28 sm² C) 45 sm² D) 14 sm² To'g'ri javob: C) 45 sm² ✔ 18. Pavlov ta'limotiga ko'ra temperament asosida nima yotadi? A) Tana tuzilishi B) Oliy nerv faoliyati tipi (kuch, muvozanat, harakatchanlik) C) Qon guruhi D) Ovqatlanish tartibi To'g'ri javob: B) Oliy nerv faoliyati tipi (kuch, muvozanat, harakatchanlik) ✔ 19. «shirin» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) kambag'al B) achchiq C) dushman D) ochiq To'g'ri javob: B) achchiq ✔ 20. Bog'lanish (attachment) nazariyasi muallifi kim? A) Erik Erikson B) Jon Boulbi C) Lev Vygotskiy D) Jon Uotson To'g'ri javob: B) Jon Boulbi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 6 21. Og'zaki ta'lim metodlariga qaysi biri kiradi? A) Laboratoriya ishi B) Ekskursiya C) Tajriba D) Hikoya, suhbat, ma'ruza To'g'ri javob: D) Hikoya, suhbat, ma'ruza✔ 22. «onaga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) bosh kelishik C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: A) jo'nalish kelishigi ✔ 23. «qishloqqa» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) jo'nalish kelishigi C) chiqish kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: B) jo'nalish kelishigi ✔ 24. Hisoblang: 90 × 8 = ? A) 712 B) 720 C) 732 D) 719 To'g'ri javob: B) 720 ✔ 25. Hisoblang: 21 + 27 = ? A) 48 B) 42 C) 51 D) 52 To'g'ri javob: A) 48 ✔ 26. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. A) 80 sm B) 38 sm C) 18 sm D) 36 sm To'g'ri javob: D) 36 sm ✔ 27. Darsdan tashqari ishlarning asosiy maqsadi nima? A) O'quvchilarning qiziqish va qobiliyatlarini rivojlantirish, bo'sh vaqtini mazmunli tashkil etish B) O'quvchilarni charchatish C) Faqat hisobot tayyorlash D) Dars soatlarini ko'paytirish To'g'ri javob: A) O'quvchilarning qiziqish va qobiliyatlarini rivojlantirish, bo'sh vaqtini mazmunli ✔ tashkil etish Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 7 28. Deviant xulq nima? A) Odatiy o'quv faoliyati B) Iqtidorli bolaning xulqi C) Jamiyatda qabul qilingan me'yorlardan og'uvchi xulq-atvor D) Namunali xulq To'g'ri javob: C) Jamiyatda qabul qilingan me'yorlardan og'uvchi xulq-atvor✔ 29. Boshlang'ich sinfda uy vazifasi hajmi qanday bo'lishi kerak? A) Yosh xususiyatiga mos, bolani charchatmaydigan, mustahkamlashga qaratilgan B) Umuman berilmaydi C) Har kuni bir necha soatlik D) Iloji boricha ko'p To'g'ri javob: A) Yosh xususiyatiga mos, bolani charchatmaydigan, mustahkamlashga qaratilgan ✔ 30. «binoni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) tushum kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: B) tushum kelishigi ✔ 31. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 9 sm. Uning perimetrini toping. A) 72 sm B) 36 sm C) 17 sm D) 34 sm To'g'ri javob: D) 34 sm ✔ 32. Boshlang'ich sinfda baholashning qaysi turi o'quvchini rivojlantirishga xizmat qiladi? A) Faqat jazolovchi baholash B) Faqat yakuniy imtihon C) Baholamaslik D) Formativ (shakllantiruvchi) baholash — jarayonda o'z vaqtida qayta aloqa berish To'g'ri javob: D) Formativ (shakllantiruvchi) baholash — jarayonda o'z vaqtida qayta aloqa berish ✔ Y-2 • moslashtirish 33. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) otada a) jo'nalish kelishigi 2) qalamga b) o'rin-payt kelishigi 3) guldan c) chiqish kelishigi 4) maktabning d) bosh kelishik e) tushum kelishigi f) qaratqich kelishigi A) 1–b, 2–d, 3–c, 4–f B) 1–a, 2–b, 3–c, 4–f C) 1–b, 2–a, 3–c, 4–f D) 1–d, 2–a, 3–c, 4–f To'g'ri javob: C) 1–b, 2–a, 3–c, 4–f ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 8 34. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) daryoning a) chiqish kelishigi 2) shaharni b) bosh kelishik 3) do'stga c) o'rin-payt kelishigi 4) binodan d) jo'nalish kelishigi e) tushum kelishigi f) qaratqich kelishigi A) 1–b, 2–e, 3–d, 4–a B) 1–a, 2–d, 3–f, 4–e C) 1–f, 2–e, 3–b, 4–a D) 1–f, 2–e, 3–d, 4–a To'g'ri javob: D) 1–f, 2–e, 3–d, 4–a✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 daqiqa a) 12 oy 2) 1 t b) 1000 kg 3) 1 yil c) 1000 m 4) 1 km d) 60 soniya e) 10 sm f) 60 daqiqa A) 1–d, 2–b, 3–f, 4–c B) 1–d, 2–b, 3–a, 4–c C) 1–d, 2–a, 3–b, 4–c D) 1–a, 2–b, 3–d, 4–c To'g'ri javob: B) 1–d, 2–b, 3–a, 4–c ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 6 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 10 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 34 sm; b) 40 sm ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) og'ir b) kirish Javob: a) yengil; b) chiqish ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 23 × 9 = ? b) Hisoblang: 58 × 7 = ? Javob: a) 207; b) 406 ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 324 + 279 = ? b) Hisoblang: 602 + 362 = ? Javob: a) 603; b) 964 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 9 40. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) qalamda b) oilani Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 3 kg necha grammga teng? b) 6 kg necha grammga teng? Javob: a) 3000 g; b) 6000 g ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) maktabdan b) xalqning Javob: a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 43. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 86 + 12 = ? b) Hisoblang: 586 + 390 = ? Javob: a) 98; b) 976 ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) keng b) baland Javob: a) tor; b) past ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) issiq b) halol Javob: a) sovuq; b) harom ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 10 2-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Quyidagilardan qaysi juftlik "jarangli — jarangsiz" undoshlar juftligi? A) m — n B) b — p C) l — r D) a — o To'g'ri javob: B) b — p✔ 2. «kambag'al» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) sovuq B) yomon C) boy D) rost To'g'ri javob: C) boy ✔ 3. Hisoblang: 85 + 13 = ? A) 90 B) 98 C) 96 D) 93 To'g'ri javob: B) 98 ✔ 4. O'quvchilarda mustaqil o'qish ko'nikmasini shakllantirish qaysi tamoyil bilan bog'liq? A) Ilmiylik tamoyili B) Mustahkamlik tamoyili C) Ko'rgazmalilik tamoyili D) Onglilik va faollik tamoyili To'g'ri javob: D) Onglilik va faollik tamoyili ✔ 5. Hisoblang: 83 + 14 = ? A) 96 B) 97 C) 95 D) 106 To'g'ri javob: B) 97 ✔ 6. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 2 sm. Uning perimetrini toping. A) 18 sm B) 11 sm C) 22 sm D) 24 sm To'g'ri javob: C) 22 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 11 7. Ko'paytirish jadvali: 5 × 4 = ? A) 17 B) 23 C) 20 D) 19 To'g'ri javob: C) 20✔ 8. «otani» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) tushum kelishigi C) chiqish kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: B) tushum kelishigi ✔ 9. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 9 sm. Uning yuzini toping. A) 81 sm² B) 36 sm² C) 90 sm² D) 18 sm² To'g'ri javob: A) 81 sm² ✔ 10. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 13 + 8 × 2 = ? A) 27 B) 37 C) 29 D) 42 To'g'ri javob: C) 29 ✔ 11. Ko'paytirish jadvali: 6 × 2 = ? A) 16 B) 15 C) 11 D) 12 To'g'ri javob: D) 12 ✔ 12. Hisoblang: (2 + 6) × 5 = ? A) 34 B) 32 C) 40 D) 45 To'g'ri javob: C) 40 ✔ 13. «sovuq» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) tez B) rost C) issiq D) keng To'g'ri javob: C) issiq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 12 14. Travmatik voqeadan keyin bolada qaysi belgilar kuzatilishi mumkin? A) Faqat yaxshi kayfiyat B) Faqat bo'y o'sishi C) Uyqu buzilishi, xavotir, diqqat pasayishi, ijtimoiy chekinish D) O'zgarish bo'lmaydi To'g'ri javob: C) Uyqu buzilishi, xavotir, diqqat pasayishi, ijtimoiy chekinish✔ 15. «botir» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) tez B) qashshoq C) yuz D) jasur To'g'ri javob: D) jasur ✔ 16. Hisoblang: 90 × 2 = ? A) 165 B) 180 C) 198 D) 192 To'g'ri javob: B) 180 ✔ 17. Klassik shartli refleks nazariyasi muallifi kim? A) Berres Skinner B) Albert Bandura C) Jon Uotson D) Ivan Pavlov To'g'ri javob: D) Ivan Pavlov ✔ 18. Yerning yo'ldoshi qaysi? A) Mars B) Yupiter C) Oy D) Quyosh To'g'ri javob: C) Oy ✔ 19. Insho nima? A) Diktant B) Lug'at diktanti C) Berilgan mavzu bo'yicha o'quvchining mustaqil fikrlarini bayon etgan yozma ish D) Matnni aynan ko'chirish To'g'ri javob: C) Berilgan mavzu bo'yicha o'quvchining mustaqil fikrlarini bayon etgan yozma ish ✔ 20. 4 m necha santimetrga teng? A) 40 sm B) 4000 sm C) 410 sm D) 400 sm To'g'ri javob: D) 400 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 13 21. «katta» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) ulug' B) ulkan C) izzat D) badavlat To'g'ri javob: B) ulkan✔ 22. Motivatsiya darsning qaysi bosqichida asosan shakllantiriladi? A) Faqat imtihonda B) Faqat darsdan keyin C) Faqat uyda D) Darsning boshlang'ich bosqichida (qiziqish uyg'otish) To'g'ri javob: D) Darsning boshlang'ich bosqichida (qiziqish uyg'otish) ✔ 23. Uyqu va o'quvchining o'zlashtirishi o'rtasida qanday bog'liqlik bor? A) Uyqu faqat kattalar uchun muhim B) Kam uxlash o'zlashtirishni oshiradi C) Hech qanday bog'liqlik yo'q D) Yetarli uyqu xotira, diqqat va kayfiyatni yaxshilaydi To'g'ri javob: D) Yetarli uyqu xotira, diqqat va kayfiyatni yaxshilaydi ✔ 24. «bozorni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) chiqish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: A) tushum kelishigi ✔ 25. Savatda 35 ta olma bor edi. 20 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 10 ta B) 14 ta C) 16 ta D) 15 ta To'g'ri javob: D) 15 ta ✔ 26. «quyoshga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) jo'nalish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: B) jo'nalish kelishigi ✔ 27. Hisoblang: (5 + 4) × 5 = ? A) 25 B) 45 C) 50 D) 41 To'g'ri javob: B) 45 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 14 28. «ko'chani» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) tushum kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: C) tushum kelishigi✔ 29. O'quv rejasi nima? A) Fan mazmunini batafsil bayon etuvchi hujjat B) Fanlar ro'yxati, ularni o'rganish tartibi va haftalik soatlarini belgilovchi hujjat C) O'quvchi kundaligi D) Dars konspekti To'g'ri javob: B) Fanlar ro'yxati, ularni o'rganish tartibi va haftalik soatlarini belgilovchi hujjat ✔ 30. «yorug'» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) issiq B) qorong'i C) og'ir D) ochiq To'g'ri javob: B) qorong'i ✔ 31. Inson va hayvonlar nafas olish uchun havodagi qaysi gazdan foydalanadi? A) Karbonat angidrid B) Vodorod C) Azot D) Kislorod To'g'ri javob: D) Kislorod ✔ 32. Hisoblang: 90 − 72 = ? A) 15 B) 26 C) 18 D) 23 To'g'ri javob: C) 18 ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 km a) 7 kun 2) 1 hafta b) 100 sm 3) 1 dm c) 24 soat 4) 1 m d) 1000 m e) 10 sm f) 12 oy A) 1–d, 2–a, 3–e, 4–b B) 1–d, 2–a, 3–f, 4–b C) 1–d, 2–b, 3–e, 4–a D) 1–e, 2–b, 3–a, 4–d To'g'ri javob: A) 1–d, 2–a, 3–e, 4–b ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 15 34. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 kg a) 1000 kg 2) 1 t b) 1000 g 3) 1 km c) 60 soniya 4) 1 daqiqa d) 7 kun e) 1000 m f) 12 oy A) 1–b, 2–a, 3–e, 4–c B) 1–e, 2–c, 3–b, 4–a C) 1–e, 2–a, 3–c, 4–b D) 1–a, 2–c, 3–b, 4–e To'g'ri javob: A) 1–b, 2–a, 3–e, 4–c✔ 35. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 512 + 192 a) 704 2) 78 × 3 b) 87 3) 69 + 18 c) 72 4) 97 × 8 d) 234 e) 23 f) 776 A) 1–a, 2–d, 3–f, 4–b B) 1–a, 2–d, 3–b, 4–f C) 1–a, 2–d, 3–b, 4–c D) 1–d, 2–f, 3–a, 4–b To'g'ri javob: B) 1–a, 2–d, 3–b, 4–f ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daftardan b) qishloqda Javob: a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) keng b) uzun Javob: a) tor; b) qisqa ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 3 + 8 × 8 = ? b) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 9 + 5 × 7 = ? Javob: a) 67; b) 44 ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 13 sm, eni 2 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 11 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 30 sm; b) 32 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 16 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 1 + 3 × 5 = ? b) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 18 + 9 × 9 = ? Javob: a) 16; b) 99✔ 41. So'zning antonimini yozing. a) shirin b) ochiq Javob: a) achchiq; b) yopiq ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) kitobning b) shahardan Javob: a) qaratqich kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) yaxshi b) shirin Javob: a) yomon; b) achchiq ✔ 44. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 205 + 740 = ? b) Hisoblang: 430 + 287 = ? Javob: a) 945; b) 717 ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) arzon b) issiq Javob: a) qimmat; b) sovuq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 17 3-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. 345 sonida 4 raqami qaysi xona birligini bildiradi? A) Yuzlar B) Mingliklar C) O'nlar D) Birlar To'g'ri javob: C) O'nlar✔ 2. Bitta daftar 4 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 9 ming so'm B) 7 ming so'm C) 12 ming so'm D) 16 ming so'm To'g'ri javob: C) 12 ming so'm ✔ 3. Hisoblang: 97 − 85 = ? A) 11 B) 8 C) 12 D) 10 To'g'ri javob: C) 12 ✔ 4. «oilaning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) bosh kelishik D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ 5. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 13 + 2 × 4 = ? A) 21 B) 60 C) 23 D) 17 To'g'ri javob: A) 21 ✔ 6. Kishi ismlari, shahar va daryo nomlari qanday harf bilan yoziladi? A) Bosh harf bilan B) Kichik harf bilan C) Qo'shtirnoq ichida D) Faqat katta harflar bilan To'g'ri javob: A) Bosh harf bilan ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 18 7. «katta» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) kichik B) tor C) keng D) past To'g'ri javob: A) kichik✔ 8. Hisoblang: 94 × 9 = ? A) 851 B) 846 C) 855 D) 836 To'g'ri javob: B) 846 ✔ 9. "O'qish savodxonligi" fani qaysi sinflarda o'qitiladi? A) Faqat oliy ta'limda B) Faqat 11-sinfda C) Faqat 9-sinfda D) Boshlang'ich sinflarda (1–4-sinflar) To'g'ri javob: D) Boshlang'ich sinflarda (1–4-sinflar) ✔ 10. Differensial yondashuv boshlang'ich sinfda nimani anglatadi? A) Faqat qoloqlar bilan ishlash B) O'quvchilarning darajasi va imkoniyatiga mos turli qiyinlikdagi topshiriqlar berish C) Hammaga bir xil topshiriq D) Faqat a'lochilar bilan ishlash To'g'ri javob: B) O'quvchilarning darajasi va imkoniyatiga mos turli qiyinlikdagi topshiriqlar berish ✔ 11. Savatda 37 ta olma bor edi. 24 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 18 ta B) 13 ta C) 11 ta D) 12 ta To'g'ri javob: B) 13 ta ✔ 12. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 8 + 2 × 6 = ? A) 14 B) 20 C) 60 D) 22 To'g'ri javob: B) 20 ✔ 13. Hisoblang: 40 : 8 = ? A) 8 B) 5 C) 4 D) 6 To'g'ri javob: B) 5 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 19 14. "Yuragimni bolalarga bag'ishlayman" asarining muallifi kim? A) Konstantin Ushinskiy B) Vasiliy Suxomlinskiy C) Anton Makarenko D) Lev Tolstoy To'g'ri javob: B) Vasiliy Suxomlinskiy✔ 15. 1 sutka necha soatga teng? A) 24 soat B) 60 soat C) 7 soat D) 12 soat To'g'ri javob: A) 24 soat ✔ 16. «sekin» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) halol B) keng C) tez D) dushman To'g'ri javob: C) tez ✔ 17. Kichik maktab yoshi qaysi yoshlarni qamrab oladi? A) 3–6 yosh B) Taxminan 6–7 yoshdan 10–11 yoshgacha C) 11–15 yosh D) 15–18 yosh To'g'ri javob: B) Taxminan 6–7 yoshdan 10–11 yoshgacha ✔ 18. Boshlang'ich sinfda "ot" so'z turkumi qanday so'roqlarga javob beradi? A) Qanday? Qaysi? B) Nima qildi? Nima qilyapti? C) Kim? Nima? Qayer? D) Qancha? Nechta? To'g'ri javob: C) Kim? Nima? Qayer? ✔ 19. Sangvinik temperamentga xos xususiyat qaysi? A) Sust va o'zgarmas B) Quvnoq, harakatchan, muvozanatli, tez moslashuvchan C) Ta'sirchan va xavotirli D) Tez qo'zg'aluvchan va muvozanatsiz To'g'ri javob: B) Quvnoq, harakatchan, muvozanatli, tez moslashuvchan ✔ 20. «Vatanga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) tushum kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: D) jo'nalish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 20 21. "Do'st" so'zining antonimi qaysi? A) Dushman B) O'rtoq C) Oshna D) Qadrdon To'g'ri javob: A) Dushman✔ 22. «shaharda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) o'rin-payt kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: B) o'rin-payt kelishigi ✔ 23. «kitobdan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) qaratqich kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: D) chiqish kelishigi ✔ 24. Boshlang'ich sinfda "klaster" metodi qanday qo'llanadi? A) Asosiy tushuncha atrofida bog'liq so'z va g'oyalarni sxema ko'rinishida yozish B) Faqat raqamlarni qo'shish C) Matnni yodlash D) Rasm chizish To'g'ri javob: A) Asosiy tushuncha atrofida bog'liq so'z va g'oyalarni sxema ko'rinishida yozish ✔ 25. Hisoblang: 84 × 5 = ? A) 426 B) 419 C) 410 D) 420 To'g'ri javob: D) 420 ✔ 26. Bitta daftar 5 ming so'm turadi. 6 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 24 ming so'm B) 11 ming so'm C) 35 ming so'm D) 30 ming so'm To'g'ri javob: D) 30 ming so'm ✔ 27. Ko'rgazmalilik tamoyili boshlang'ich sinfda nima uchun ayniqsa muhim? A) O'qituvchi ishini kamaytirish uchun B) Darsni qisqartirish uchun C) Kichik yoshdagi bolalar tafakkuri ko'rgazmali-obrazli bo'lgani uchun D) Bolalar o'qishni bilmagani uchun To'g'ri javob: C) Kichik yoshdagi bolalar tafakkuri ko'rgazmali-obrazli bo'lgani uchun ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 21 28. «toqat» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) do'st B) mushkul C) sabr D) saodat To'g'ri javob: C) sabr✔ 29. Mentor (murabbiy) faoliyatining mohiyati nima? A) Faqat baho qo'yish B) Faqat jazolash C) Faqat nazorat qilish D) Tajribali mutaxassisning yosh mutaxassis yoki o'quvchiga yo'l-yo'riq ko'rsatishi To'g'ri javob: D) Tajribali mutaxassisning yosh mutaxassis yoki o'quvchiga yo'l-yo'riq ko'rsatishi ✔ 30. «kitobga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) qaratqich kelishigi C) tushum kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: D) jo'nalish kelishigi ✔ 31. Suvning tabiatda aylanishi qanday jarayonlardan iborat? A) Bug'lanish, bulut hosil bo'lishi, yog'ingarchilik va suvning yerga qaytishi B) Faqat daryolar oqimi C) Faqat qor D) Faqat yomg'ir To'g'ri javob: A) Bug'lanish, bulut hosil bo'lishi, yog'ingarchilik va suvning yerga qaytishi ✔ 32. «olmani» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) qaratqich kelishigi C) tushum kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: C) tushum kelishigi ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 hafta a) 1000 g 2) 1 kg b) 1000 ml 3) 1 km c) 7 kun 4) 1 l d) 1000 m e) 10 sm f) 12 oy A) 1–b, 2–a, 3–d, 4–c B) 1–c, 2–a, 3–d, 4–b C) 1–b, 2–d, 3–a, 4–c D) 1–d, 2–b, 3–c, 4–a To'g'ri javob: B) 1–c, 2–a, 3–d, 4–b ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 22 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 33 × 2 a) 96 2) (3 + 7) × 3 b) 761 3) 81 − 56 c) 30 4) 73 − 31 d) 66 e) 42 f) 25 A) 1–d, 2–e, 3–f, 4–c B) 1–d, 2–c, 3–a, 4–e C) 1–d, 2–b, 3–f, 4–e D) 1–d, 2–c, 3–f, 4–e To'g'ri javob: D) 1–d, 2–c, 3–f, 4–e✔ 35. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) xalqda a) chiqish kelishigi 2) daftarga b) qaratqich kelishigi 3) otadan c) bosh kelishik 4) gulning d) tushum kelishigi e) o'rin-payt kelishigi f) jo'nalish kelishigi A) 1–e, 2–c, 3–a, 4–b B) 1–e, 2–f, 3–b, 4–a C) 1–e, 2–f, 3–a, 4–b D) 1–a, 2–b, 3–f, 4–e To'g'ri javob: C) 1–e, 2–f, 3–a, 4–b ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) shaharni b) oilani Javob: a) tushum kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 37. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 45 + 23 = ? b) Hisoblang: 574 + 413 = ? Javob: a) 68; b) 987 ✔ 38. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daftarning b) guldan Javob: a) qaratqich kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 39. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) xalqdan b) dalaga Javob: a) chiqish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 23 40. So'zning antonimini yozing. a) baland b) og'ir Javob: a) past; b) yengil✔ 41. So'zning antonimini yozing. a) yaxshi b) quvonch Javob: a) yomon; b) qayg'u ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 92 − 86 = ? b) Hisoblang: 98 − 65 = ? Javob: a) 6; b) 33 ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) gulda b) daryoni Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) yorug' b) do'st Javob: a) qorong'i; b) dushman ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) baland b) kirish Javob: a) past; b) chiqish ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 24 4-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. «qorong'i» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) qisqa B) yorug' C) chiqish D) kambag'al To'g'ri javob: B) yorug'✔ 2. Ijtimoiy pedagogika nimani o'rganadi? A) Shaxsning ijtimoiylashuvi va ijtimoiy muhitda tarbiyalanishini B) Faqat jismoniy rivojlanishni C) Faqat sport tarbiyasini D) Faqat dars metodikasini To'g'ri javob: A) Shaxsning ijtimoiylashuvi va ijtimoiy muhitda tarbiyalanishini ✔ 3. «dengizning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) qaratqich kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: B) qaratqich kelishigi ✔ 4. O'simlikning qaysi qismi tuproqdan suv va mineral moddalarni so'radi? A) Barg B) Meva C) Gul D) Ildiz To'g'ri javob: D) Ildiz ✔ 5. Diagnostik baholash qachon o'tkaziladi? A) Baholash umuman o'tkazilmaydi B) Faqat bitiruvda C) Faqat ta'tilda D) Ta'lim boshlanishidan oldin, dastlabki bilim darajasini aniqlash uchun To'g'ri javob: D) Ta'lim boshlanishidan oldin, dastlabki bilim darajasini aniqlash uchun ✔ 6. "Aqliy hujum" metodida birinchi qoida nima? A) Har bir g'oyani darhol baholash B) Faqat o'qituvchi gapiradi C) Faqat bitta g'oya qabul qilinadi D) G'oyalarni tanqid qilmasdan imkon qadar ko'p to'plash To'g'ri javob: D) G'oyalarni tanqid qilmasdan imkon qadar ko'p to'plash ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 25 7. Tabiat jismlari qanday turlarga bo'linadi? A) Faqat jonsiz B) Jonli va jonsiz tabiat jismlari C) Katta va kichik D) Faqat jonli To'g'ri javob: B) Jonli va jonsiz tabiat jismlari✔ 8. Pedagogika fanining predmeti nima? A) Shaxsni tarbiyalash, o'qitish va rivojlantirish jarayoni B) Jamiyat iqtisodiyoti C) Davlat tuzilishi D) Inson anatomiyasi To'g'ri javob: A) Shaxsni tarbiyalash, o'qitish va rivojlantirish jarayoni ✔ 9. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 12 sm, eni 8 sm. Uning yuzini toping. A) 20 sm² B) 40 sm² C) 96 sm² D) 108 sm² To'g'ri javob: C) 96 sm² ✔ 10. Kichik maktab yoshidagi bolada axloqiy tushunchalar qanday shakllanadi? A) Kattalarning shaxsiy namunasi, ertak va hikoyalar, aniq vaziyatlarni muhokama qilish orqali B) Faqat qoidalarni yodlash orqali C) Faqat jazo orqali D) O'z-o'zidan To'g'ri javob: A) Kattalarning shaxsiy namunasi, ertak va hikoyalar, aniq vaziyatlarni muhokama ✔ qilish orqali 11. Hayvonlarning ovqatlanishiga ko'ra turlari qaysilar? A) Faqat yirtqich B) O'txo'r, yirtqich (go'shtxo'r) va hammaxo'r C) Faqat o'txo'r D) Uchar va suzar To'g'ri javob: B) O'txo'r, yirtqich (go'shtxo'r) va hammaxo'r ✔ 12. 5 m necha santimetrga teng? A) 510 sm B) 5000 sm C) 500 sm D) 50 sm To'g'ri javob: C) 500 sm ✔ 13. «badavlat» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) g'am B) katta C) saodat D) boy To'g'ri javob: D) boy ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 26 14. Xolerik temperamentga xos xususiyat qaysi? A) Sokin, sust, muvozanatli B) Quvnoq, harakatchan, muvozanatli C) Tez qo'zg'aluvchan, g'ayratli, lekin muvozanatsiz D) Ta'sirchan, tez charchaydigan To'g'ri javob: C) Tez qo'zg'aluvchan, g'ayratli, lekin muvozanatsiz✔ 15. «kitobning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) o'rin-payt kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ 16. Havoning asosiy tarkibiy qismlari qaysilar? A) Faqat vodorod B) Azot va kislorod (shuningdek, karbonat angidrid va boshqa gazlar) C) Faqat suv bug'i D) Faqat kislorod To'g'ri javob: B) Azot va kislorod (shuningdek, karbonat angidrid va boshqa gazlar) ✔ 17. «arzon» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) qorong'i B) chiqish C) yosh D) qimmat To'g'ri javob: D) qimmat ✔ 18. "Pigmalion effekti" (Rozental effekti) nima? A) O'quvchining o'qituvchiga taqlid qilishi B) Haykaltaroshlik usuli C) O'qituvchining o'quvchiga nisbatan kutishlari o'quvchi natijalariga ta'sir ko'rsatishi D) Xotira buzilishi To'g'ri javob: C) O'qituvchining o'quvchiga nisbatan kutishlari o'quvchi natijalariga ta'sir ko'rsatishi ✔ 19. Alifbegacha davrning asosiy vazifasi nima? A) Imlo qoidalarini o'rgatish B) Matnlarni tez o'qishga o'rgatish C) Barcha harflarni o'rgatish D) Bolalarni nutq, gap, so'z, bo'g'in, tovush bilan amaliy tanishtirish va yozuvga (qo'lni) tayyorlash To'g'ri javob: D) Bolalarni nutq, gap, so'z, bo'g'in, tovush bilan amaliy tanishtirish va yozuvga ✔ (qo'lni) tayyorlash 20. «kun» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) do'st B) tor C) qisqa D) tun To'g'ri javob: D) tun ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 27 21. "Aqliy hujum" metodining birinchi bosqichida asosiy qoida qaysi? A) Har bir g'oyani darhol baholash B) Faqat o'qituvchi g'oya beradi C) G'oyalarni tanqid qilmasdan imkon qadar ko'p to'plash D) Faqat bitta g'oyani qabul qilish To'g'ri javob: C) G'oyalarni tanqid qilmasdan imkon qadar ko'p to'plash✔ 22. «otada» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) bosh kelishik C) o'rin-payt kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: C) o'rin-payt kelishigi ✔ 23. Hisoblang: 32 : 8 = ? A) 6 B) 4 C) 5 D) 2 To'g'ri javob: B) 4 ✔ 24. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 8 sm. Uning perimetrini toping. A) 34 sm B) 16 sm C) 32 sm D) 64 sm To'g'ri javob: C) 32 sm ✔ 25. «kitobni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) chiqish kelishigi C) bosh kelishik D) tushum kelishigi To'g'ri javob: D) tushum kelishigi ✔ 26. "Bolalar bog'da o'ynashdi" gapida ega qaysi? A) Bolalar B) Bog'da C) O'ynashdi D) Gapda ega yo'q To'g'ri javob: A) Bolalar ✔ 27. Hisoblang: (7 + 3) × 5 = ? A) 55 B) 47 C) 22 D) 50 To'g'ri javob: D) 50 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 28 28. «oilaga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) bosh kelishik C) o'rin-payt kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: A) jo'nalish kelishigi✔ 29. 60 sonining 1/4 qismini toping. A) 17 B) 13 C) 15 D) 18 To'g'ri javob: C) 15 ✔ 30. Pedagogik texnikaga nimalar kiradi? A) Faqat doska va bo'r B) Faqat darslik C) Faqat kompyuter dasturlari D) Nutq texnikasi, mimika, pantomimika, o'z hissiyotlarini boshqarish To'g'ri javob: D) Nutq texnikasi, mimika, pantomimika, o'z hissiyotlarini boshqarish ✔ 31. Matematik tushunchani shakllantirishda boshlang'ich sinfda qaysi ketma-ketlik to'g'ri? A) Predmetli (narsalar bilan) harakat → rasm/sxema → raqamli (mavhum) ifoda B) Faqat yodlash C) Faqat og'zaki tushuntirish D) Darhol mavhum formula To'g'ri javob: A) Predmetli (narsalar bilan) harakat → rasm/sxema → raqamli (mavhum) ifoda ✔ 32. Yozishga o'rgatishda to'g'ri o'tirish holati qanday bo'lishi kerak? A) Partaga yotib yozish B) Gavda tik, ko'krak partaga tegmaydi, ko'z bilan daftar oralig'i 30–35 sm C) Daftarga juda yaqin engashib yozish D) Bir tomonga egilib yozish To'g'ri javob: B) Gavda tik, ko'krak partaga tegmaydi, ko'z bilan daftar oralig'i 30–35 sm ✔ Y-2 • moslashtirish 33. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 48 + 47 a) 6 2) 24 : 4 b) 7 3) 95 − 27 c) 126 4) (9 + 5) × 9 d) 95 e) 16 f) 68 A) 1–c, 2–a, 3–f, 4–d B) 1–a, 2–d, 3–f, 4–c C) 1–d, 2–a, 3–f, 4–c D) 1–d, 2–a, 3–c, 4–f To'g'ri javob: C) 1–d, 2–a, 3–f, 4–c ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 29 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 93 × 3 a) 5 2) 21 × 9 b) 279 3) (3 + 6) × 9 c) 552 4) 534 + 308 d) 189 e) 81 f) 842 A) 1–b, 2–d, 3–f, 4–e B) 1–b, 2–d, 3–c, 4–f C) 1–b, 2–f, 3–d, 4–e D) 1–b, 2–d, 3–e, 4–f To'g'ri javob: D) 1–b, 2–d, 3–e, 4–f✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 m a) 1000 m 2) 1 soat b) 100 sm 3) 1 km c) 60 soniya 4) 1 hafta d) 60 daqiqa e) 24 soat f) 7 kun A) 1–e, 2–d, 3–a, 4–f B) 1–b, 2–d, 3–a, 4–e C) 1–b, 2–e, 3–a, 4–f D) 1–b, 2–d, 3–a, 4–f To'g'ri javob: D) 1–b, 2–d, 3–a, 4–f ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) halol b) shirin Javob: a) harom; b) achchiq ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) bozorda b) binoni Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 38. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daryodan b) binoga Javob: a) chiqish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 10 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 4 sm, eni 7 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 50 sm²; b) 28 sm² ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 30 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 30 sonining 1/3 qismini toping. b) 60 sonining 1/3 qismini toping. Javob: a) 10; b) 20✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 15 sm, eni 5 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 6 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 40 sm; b) 22 sm ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) qishloqdan b) guldan Javob: a) chiqish kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) gulning b) otaning Javob: a) qaratqich kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) baland b) katta Javob: a) past; b) kichik ✔ 45. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 3 sm, eni 9 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 6 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 27 sm²; b) 66 sm² ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 31 5-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Hisoblang: 18 : 2 = ? A) 8 B) 10 C) 9 D) 12 To'g'ri javob: C) 9✔ 2. Yer o'z o'qi atrofida qancha vaqtda bir marta aylanadi? A) Taxminan 24 soatda (bir sutkada) B) 1 haftada C) 1 yilda D) 1 oyda To'g'ri javob: A) Taxminan 24 soatda (bir sutkada) ✔ 3. Topishmoqning boshlang'ich sinfdagi ahamiyati nima? A) Faqat vaqt o'tkazish B) Faqat yozuvni rivojlantiradi C) Faqat yod olish D) Tafakkur, kuzatuvchanlik va mantiqiy fikrlashni rivojlantiradi To'g'ri javob: D) Tafakkur, kuzatuvchanlik va mantiqiy fikrlashni rivojlantiradi ✔ 4. Kvadratning barcha tomonlari qanday? A) Ikki tomoni teng, ikkitasi teng emas B) Har xil C) Faqat qarama-qarshi tomonlari teng emas D) Teng To'g'ri javob: D) Teng ✔ 5. Ta'lim mazmuni qaysi hujjatlarda aks etadi? A) Faqat o'qituvchi daftarida B) Faqat ota-onalar xatida C) Davlat ta'lim standarti, o'quv rejasi, o'quv dasturi va darsliklarda D) Faqat gazetalarda To'g'ri javob: C) Davlat ta'lim standarti, o'quv rejasi, o'quv dasturi va darsliklarda ✔ 6. Frustratsiya nima? A) Diqqat jamlanishi B) Quvonch holati C) Maqsadga erishishda yengib bo'lmaydigan to'siq paydo bo'lganda yuzaga keladigan ruhiy holat D) Uyqu holati To'g'ri javob: C) Maqsadga erishishda yengib bo'lmaydigan to'siq paydo bo'lganda yuzaga ✔ keladigan ruhiy holat Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 32 7. Boshlang'ich sinfda o'quvchilarni kitobxonlikka jalb qilishda samarali usul qaysi? A) Qiziqarli kitoblar tanlash, o'qilgan asarni muhokama qilish, kitob tanlovlari va sinf kutubxonasi B) Kitobni jazo sifatida o'qitish C) Faqat yod oldirish D) Faqat sahifalar sonini hisoblash To'g'ri javob: A) Qiziqarli kitoblar tanlash, o'qilgan asarni muhokama qilish, kitob tanlovlari va sinf ✔ kutubxonasi 8. Quyoshga eng yaqin sayyora qaysi? A) Merkuriy B) Mars C) Yer D) Venera To'g'ri javob: A) Merkuriy ✔ 9. 2 m necha santimetrga teng? A) 2000 sm B) 210 sm C) 200 sm D) 20 sm To'g'ri javob: C) 200 sm ✔ 10. Uchburchakning nechta burchagi bor? A) 3 ta B) 2 ta C) 4 ta D) 5 ta To'g'ri javob: A) 3 ta ✔ 11. Hisoblang: 48 × 5 = ? A) 250 B) 240 C) 227 D) 260 To'g'ri javob: B) 240 ✔ 12. «oilani» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) o'rin-payt kelishigi C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: D) tushum kelishigi ✔ 13. Savatda 40 ta olma bor edi. 36 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 0 ta B) 4 ta C) 9 ta D) 6 ta To'g'ri javob: B) 4 ta ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 33 14. Eriksonga ko'ra o'smirlik davrining asosiy inqirozi qaysi? A) Mehnatsevarlik va pastlik hissi B) Tashabbus va aybdorlik hissi C) Identiklik (o'zlikni anglash) va rollar chalkashligi D) Yaxlitlik va umidsizlik To'g'ri javob: C) Identiklik (o'zlikni anglash) va rollar chalkashligi✔ 15. Karl Rojers mijozga yo'naltirilgan yondashuvining asosiy shartlari qaysilar? A) Qattiq nazorat va tanqid B) Jazo va rag'bat C) Faqat dori-darmon D) Empatiya, so'zsiz ijobiy qabul va kongruentlik (samimiylik) To'g'ri javob: D) Empatiya, so'zsiz ijobiy qabul va kongruentlik (samimiylik) ✔ 16. 48 sonining 1/3 qismini toping. A) 16 B) 14 C) 19 D) 17 To'g'ri javob: A) 16 ✔ 17. «onadan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) qaratqich kelishigi C) bosh kelishik D) tushum kelishigi To'g'ri javob: A) chiqish kelishigi ✔ 18. Kichik yoshdagi o'quvchilarning so'z boyligini oshirishning samarali usuli qaysi? A) Faqat imlo qoidalarini yod olish B) Faqat ko'chirib yozish C) Kitob o'qish, lug'at ishi, so'z o'yinlari va o'qilgan matnni qayta hikoya qilish D) Faqat test yechish To'g'ri javob: C) Kitob o'qish, lug'at ishi, so'z o'yinlari va o'qilgan matnni qayta hikoya qilish ✔ 19. «qari» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) issiq B) tun C) yosh D) halol To'g'ri javob: C) yosh ✔ 20. Ko'paytirish jadvali: 4 × 2 = ? A) 6 B) 8 C) 11 D) 5 To'g'ri javob: B) 8 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 34 21. «darsda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) bosh kelishik C) qaratqich kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: D) o'rin-payt kelishigi✔ 22. «xalqni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) qaratqich kelishigi C) tushum kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: C) tushum kelishigi ✔ 23. Maqol nima? A) Xalqning hayotiy tajribasini qisqa, ixcham shaklda ifodalovchi hikmatli gap B) Topishmoq C) Uzun hikoya D) She'r turi To'g'ri javob: A) Xalqning hayotiy tajribasini qisqa, ixcham shaklda ifodalovchi hikmatli gap ✔ 24. Qisqa muddatli xotira hajmi o'rtacha qancha birlikni tashkil etadi (Miller bo'yicha)? A) 7±2 birlik B) 3±1 birlik C) 15±5 birlik D) Cheksiz To'g'ri javob: A) 7±2 birlik ✔ 25. Bitta daftar 5 ming so'm turadi. 5 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 30 ming so'm B) 25 ming so'm C) 10 ming so'm D) 20 ming so'm To'g'ri javob: B) 25 ming so'm ✔ 26. Reyting tizimi nimaga asoslanadi? A) Faqat o'qituvchi fikriga B) O'quvchi faoliyatini ballar asosida jamlab baholashga C) Tasodifiy tanlovga D) Faqat ota-ona fikriga To'g'ri javob: B) O'quvchi faoliyatini ballar asosida jamlab baholashga ✔ 27. Divergent tafakkur nima? A) Bitta muammoga ko'plab turli yechimlar topish qobiliyati B) Faqat taqlid qilish C) Faqat eslash D) Faqat bitta to'g'ri javob izlash To'g'ri javob: A) Bitta muammoga ko'plab turli yechimlar topish qobiliyati ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 35 28. Ta'limda sun'iy intellektdan foydalanishning to'g'ri yo'li qaysi? A) SI javoblarini tekshirmasdan qabul qilish B) O'rganish vositasi sifatida, tanqidiy tekshirish va akademik halollik bilan C) SI dan foydalanishni o'qituvchidan yashirish D) Barcha topshiriqlarni SI orqali bajarib, o'ziniki deb topshirish To'g'ri javob: B) O'rganish vositasi sifatida, tanqidiy tekshirish va akademik halollik bilan✔ 29. Pedagogikaning asosiy tarmoqlariga qaysi biri kiradi? A) Faqat sport pedagogikasi B) Faqat oliy maktab pedagogikasi C) Maktabgacha pedagogika, maktab pedagogikasi, ijtimoiy pedagogika, korreksion pedagogika D) Faqat harbiy pedagogika To'g'ri javob: C) Maktabgacha pedagogika, maktab pedagogikasi, ijtimoiy pedagogika, korreksion ✔ pedagogika 30. «yopiq» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) boy B) dushman C) sovuq D) ochiq To'g'ri javob: D) ochiq ✔ 31. Gap boshida qanday harf yoziladi? A) Bosh harf B) Tutuq belgisi C) Raqam D) Kichik harf To'g'ri javob: A) Bosh harf ✔ 32. «maktabni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) bosh kelishik D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: A) tushum kelishigi ✔ Y-2 • moslashtirish 33. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) (4 + 8) × 3 a) 3 2) 48 : 8 b) 36 3) 211 + 743 c) 95 4) 24 : 8 d) 954 e) 6 f) 364 A) 1–a, 2–e, 3–d, 4–b B) 1–b, 2–e, 3–a, 4–d C) 1–b, 2–e, 3–c, 4–a D) 1–b, 2–e, 3–d, 4–a To'g'ri javob: D) 1–b, 2–e, 3–d, 4–a ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 36 34. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) quyoshga a) bosh kelishik 2) Vatanda b) o'rin-payt kelishigi 3) maktabni c) jo'nalish kelishigi 4) tog'dan d) qaratqich kelishigi e) chiqish kelishigi f) tushum kelishigi A) 1–f, 2–b, 3–c, 4–e B) 1–b, 2–f, 3–c, 4–e C) 1–c, 2–b, 3–f, 4–e D) 1–e, 2–b, 3–f, 4–c To'g'ri javob: C) 1–c, 2–b, 3–f, 4–e✔ 35. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) do'stda a) bosh kelishik 2) bozorning b) jo'nalish kelishigi 3) quyoshni c) chiqish kelishigi 4) bog'ga d) qaratqich kelishigi e) o'rin-payt kelishigi f) tushum kelishigi A) 1–c, 2–d, 3–f, 4–b B) 1–e, 2–d, 3–c, 4–b C) 1–e, 2–d, 3–f, 4–b D) 1–a, 2–d, 3–f, 4–b To'g'ri javob: C) 1–e, 2–d, 3–f, 4–b ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 6 m necha santimetrga teng? b) 7 m necha santimetrga teng? Javob: a) 600 sm; b) 700 sm ✔ 37. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 10 : 5 = ? b) Hisoblang: 28 : 7 = ? Javob: a) 2; b) 4 ✔ 38. So'zning antonimini yozing. a) keng b) shirin Javob: a) tor; b) achchiq ✔ 39. So'zning antonimini yozing. a) uzun b) rost Javob: a) qisqa; b) yolg'on ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 37 40. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) maktabda b) qishloqdan Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) chiqish kelishigi✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) oilada b) daryoni Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 3 ming so'm turadi. 9 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 4 ming so'm turadi. 6 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 27 ming so'm; b) 24 ming so'm ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) halol b) do'st Javob: a) harom; b) dushman ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) boy b) issiq Javob: a) kambag'al; b) sovuq ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) kun b) og'ir Javob: a) tun; b) yengil ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 38 6-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. «Vatanning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: C) qaratqich kelishigi✔ 2. «mushkul» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) bilim B) saodat C) qiyin D) kambag'al To'g'ri javob: C) qiyin ✔ 3. Irodaviy sifatlarga qaysilar kiradi? A) Diqqat, xotira B) Temperament, xarakter C) Maqsadga intiluvchanlik, qat'iyatlilik, sabr-toqat, mustaqillik, o'zini tuta bilish D) Qo'rquv, xavotir To'g'ri javob: C) Maqsadga intiluvchanlik, qat'iyatlilik, sabr-toqat, mustaqillik, o'zini tuta bilish ✔ 4. Quyosh sistemasidagi eng katta sayyora qaysi? A) Mars B) Saturn C) Yer D) Yupiter To'g'ri javob: D) Yupiter ✔ 5. «yomon» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) yaxshi B) chiqish C) sovuq D) ochiq To'g'ri javob: A) yaxshi ✔ 6. «daftarda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: A) o'rin-payt kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 39 7. Hisoblang: 223 + 674 = ? A) 897 B) 909 C) 891 D) 867 To'g'ri javob: A) 897✔ 8. Bitta daftar 3 ming so'm turadi. 4 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 7 ming so'm B) 12 ming so'm C) 15 ming so'm D) 8 ming so'm To'g'ri javob: B) 12 ming so'm ✔ 9. Hisoblang: 86 × 8 = ? A) 704 B) 700 C) 671 D) 688 To'g'ri javob: D) 688 ✔ 10. «jasur» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) mushkul B) botir C) toqat D) o'rtoq To'g'ri javob: B) botir ✔ 11. Ilon qaysi hayvonlar guruhiga kiradi? A) Sudralib yuruvchilar B) Sutemizuvchilar C) Hasharotlar D) Amfibiyalar To'g'ri javob: A) Sudralib yuruvchilar ✔ 12. So'zning o'zagi nima? A) So'zning qo'shimchasi B) So'zning qo'shimchasiz, asosiy ma'noni bildiruvchi qismi C) So'zning birinchi bo'g'ini D) So'zning oxirgi harfi To'g'ri javob: B) So'zning qo'shimchasiz, asosiy ma'noni bildiruvchi qismi ✔ 13. Hisoblang: 85 − 40 = ? A) 43 B) 45 C) 46 D) 47 To'g'ri javob: B) 45 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 40 14. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 11 + 2 × 7 = ? A) 18 B) 91 C) 27 D) 25 To'g'ri javob: D) 25✔ 15. 2 kg necha grammga teng? A) 20000 g B) 20 g C) 2000 g D) 200 g To'g'ri javob: C) 2000 g ✔ 16. Bolalar adabiyotida ertakning tarbiyaviy ahamiyati nimada? A) Faqat so'z boyligini oshirishda B) Yaxshilik va yomonlik, mehnat, do'stlik kabi qadriyatlarni obrazlar orqali o'rgatishda C) Ahamiyati yo'q D) Faqat ko'ngil ochishda To'g'ri javob: B) Yaxshilik va yomonlik, mehnat, do'stlik kabi qadriyatlarni obrazlar orqali ✔ o'rgatishda 17. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 4 sm, eni 4 sm. Uning yuzini toping. A) 16 sm² B) 8 sm² C) 17 sm² D) 20 sm² To'g'ri javob: A) 16 sm² ✔ 18. Ko'paytirish jadvali: 6 × 9 = ? A) 53 B) 52 C) 54 D) 51 To'g'ri javob: C) 54 ✔ 19. "Pedagogik jarayon" tushunchasi nimani anglatadi? A) Ta'lim va tarbiyaning yaxlit, maqsadga yo'naltirilgan o'zaro bog'liq jarayoni B) Faqat imtihon olish C) Faqat dars o'tish D) Faqat hujjat yuritish To'g'ri javob: A) Ta'lim va tarbiyaning yaxlit, maqsadga yo'naltirilgan o'zaro bog'liq jarayoni ✔ 20. 6 kg necha grammga teng? A) 60 g B) 60000 g C) 600 g D) 6000 g To'g'ri javob: D) 6000 g ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 41 21. Hisoblang: 58 − 36 = ? A) 22 B) 21 C) 13 D) 28 To'g'ri javob: A) 22✔ 22. Ko'paytirish jadvali: 6 × 3 = ? A) 18 B) 24 C) 14 D) 22 To'g'ri javob: A) 18 ✔ 23. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 16 + 3 × 6 = ? A) 34 B) 114 C) 37 D) 28 To'g'ri javob: A) 34 ✔ 24. Hisoblang: 91 − 55 = ? A) 36 B) 42 C) 40 D) 41 To'g'ri javob: A) 36 ✔ 25. «yuz» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) chehra B) boy C) dono D) bilim To'g'ri javob: A) chehra ✔ 26. Har qanday sonni 0 ga ko'paytirsak nima hosil bo'ladi? A) Aniqlanmaydi B) Shu sonning o'zi C) Nol D) Bir To'g'ri javob: C) Nol ✔ 27. Hisoblang: 65 − 54 = ? A) 9 B) 8 C) 11 D) 18 To'g'ri javob: C) 11 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 42 28. Hisoblang: 49 : 7 = ? A) 6 B) 7 C) 10 D) 9 To'g'ri javob: B) 7✔ 29. Hisoblang: 504 + 374 = ? A) 908 B) 864 C) 874 D) 878 To'g'ri javob: D) 878 ✔ 30. Muvaffaqiyatga erishish motivatsiyasi va muvaffaqiyatsizlikdan qochish motivatsiyasi kimning tadqiqotlari bilan bog'liq? A) Piaje va Vygotskiy B) Devid Makklelland va Jon Atkinson C) Pavlov va Skinner D) Freyd va Yung To'g'ri javob: B) Devid Makklelland va Jon Atkinson ✔ 31. Psixodiagnostika nima? A) Faqat suhbat B) Kasalliklarni davolash C) Faqat dori berish D) Shaxsning psixologik xususiyatlarini aniqlash va o'lchash usullari majmui To'g'ri javob: D) Shaxsning psixologik xususiyatlarini aniqlash va o'lchash usullari majmui ✔ 32. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 8 sm. Uning perimetrini toping. A) 19 sm B) 38 sm C) 88 sm D) 40 sm To'g'ri javob: B) 38 sm ✔ Y-2 • moslashtirish 33. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) bog'dan a) tushum kelishigi 2) otada b) qaratqich kelishigi 3) xalqning c) bosh kelishik 4) daftarni d) o'rin-payt kelishigi e) chiqish kelishigi f) jo'nalish kelishigi A) 1–e, 2–d, 3–b, 4–a B) 1–e, 2–a, 3–b, 4–d C) 1–e, 2–d, 3–b, 4–c D) 1–a, 2–d, 3–b, 4–e To'g'ri javob: A) 1–e, 2–d, 3–b, 4–a ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 43 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 80 + 13 a) 6 2) 36 : 4 b) 9 3) 800 + 180 c) 102 4) 17 × 6 d) 66 e) 93 f) 980 A) 1–e, 2–a, 3–f, 4–c B) 1–e, 2–b, 3–f, 4–c C) 1–f, 2–e, 3–c, 4–b D) 1–e, 2–b, 3–d, 4–c To'g'ri javob: B) 1–e, 2–b, 3–f, 4–c✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 yil a) 1000 kg 2) 1 hafta b) 7 kun 3) 1 dm c) 24 soat 4) 1 m d) 10 sm e) 12 oy f) 100 sm A) 1–d, 2–e, 3–f, 4–b B) 1–a, 2–b, 3–d, 4–f C) 1–e, 2–b, 3–d, 4–c D) 1–e, 2–b, 3–d, 4–f To'g'ri javob: D) 1–e, 2–b, 3–d, 4–f ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) oilaning b) ko'chaga Javob: a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 37. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 42 − 28 = ? b) Hisoblang: 45 − 11 = ? Javob: a) 14; b) 34 ✔ 38. So'zning antonimini yozing. a) shirin b) issiq Javob: a) achchiq; b) sovuq ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 9 ming so'm turadi. 8 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 7 ming so'm turadi. 4 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 72 ming so'm; b) 28 ming so'm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 44 40. So'zning antonimini yozing. a) rost b) kun Javob: a) yolg'on; b) tun✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 42 sm; b) 38 sm ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 2 kg necha grammga teng? b) 4 kg necha grammga teng? Javob: a) 2000 g; b) 4000 g ✔ 43. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 6 kg necha grammga teng? b) 5 kg necha grammga teng? Javob: a) 6000 g; b) 5000 g ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) boy b) kun Javob: a) kambag'al; b) tun ✔ 45. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) onada b) ko'chaga Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 45 7-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Qaysi material elektr tokini yaxshi o'tkazadi? A) Plastmassa B) Yog'och C) Rezina D) Mis (metall) To'g'ri javob: D) Mis (metall)✔ 2. Quyosh sistemasida nechta sayyora bor? A) 7 ta B) 9 ta C) 8 ta D) 10 ta To'g'ri javob: C) 8 ta ✔ 3. Bitta daftar 5 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 8 ming so'm B) 20 ming so'm C) 15 ming so'm D) 12 ming so'm To'g'ri javob: C) 15 ming so'm ✔ 4. Izohli diktantning mohiyati nima? A) Yozishdan oldin yoki keyin imloviy qiyin so'zlar tushuntirib beriladi B) Faqat raqamlar yoziladi C) Matn izohsiz yoziladi D) Matn yod olinadi To'g'ri javob: A) Yozishdan oldin yoki keyin imloviy qiyin so'zlar tushuntirib beriladi ✔ 5. Hisoblang: 89 + 1 = ? A) 87 B) 93 C) 90 D) 89 To'g'ri javob: C) 90 ✔ 6. Undosh tovushlar qanday hosil bo'ladi? A) Faqat burun orqali hosil bo'ladi B) Havo og'iz bo'shlig'ida to'siqqa uchrab hosil bo'ladi C) Faqat ovozdan hosil bo'ladi D) To'siqsiz hosil bo'ladi To'g'ri javob: B) Havo og'iz bo'shlig'ida to'siqqa uchrab hosil bo'ladi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 46 7. «tor» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) yorug' B) sekin C) keng D) quvonch To'g'ri javob: C) keng✔ 8. Ko'paytirish jadvali: 6 × 7 = ? A) 44 B) 42 C) 46 D) 47 To'g'ri javob: B) 42 ✔ 9. Hisoblang: 24 : 6 = ? A) 2 B) 4 C) 1 D) 3 To'g'ri javob: B) 4 ✔ 10. «halol» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) tor B) kun C) qayg'u D) harom To'g'ri javob: D) harom ✔ 11. O'zbekistondagi eng katta daryo qaysi? A) Qashqadaryo B) Chirchiq C) Zarafshon D) Amudaryo To'g'ri javob: D) Amudaryo ✔ 12. Summativ baholash nima? A) O'quvchining o'zini o'zi baholashi B) Har daqiqalik og'zaki rag'bat C) Faqat ota-onaning bahosi D) Bo'lim, chorak yoki yil yakunida natijani aniqlovchi baholash To'g'ri javob: D) Bo'lim, chorak yoki yil yakunida natijani aniqlovchi baholash ✔ 13. Boshlang'ich sinflarda ona tili darslarida "o'yin texnologiyalari"dan foydalanishning afzalligi nima? A) Faqat vaqt yo'qotadi B) O'quvchilarning qiziqishi va faolligini oshiradi, materialni yengil o'zlashtirishga yordam beradi C) Intizomni buzadi D) Darsni chalg'itadi To'g'ri javob: B) O'quvchilarning qiziqishi va faolligini oshiradi, materialni yengil o'zlashtirishga ✔ yordam beradi Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 47 14. Hisoblang: (2 + 5) × 9 = ? A) 72 B) 63 C) 47 D) 58 To'g'ri javob: B) 63✔ 15. «kichik» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) tez B) katta C) halol D) chiqish To'g'ri javob: B) katta ✔ 16. «dengizda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) chiqish kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: D) o'rin-payt kelishigi ✔ 17. Kichik maktab yoshidagi bolalarda motivatsiyani oshirishning eng samarali usuli qaysi? A) Boshqalar bilan taqqoslash B) Qo'rqitish C) Muvaffaqiyat vaziyatini yaratish, qiziqarli topshiriqlar va rag'bat D) Doimiy tanqid To'g'ri javob: C) Muvaffaqiyat vaziyatini yaratish, qiziqarli topshiriqlar va rag'bat ✔ 18. 48 sonining 1/4 qismini toping. A) 11 B) 10 C) 9 D) 12 To'g'ri javob: D) 12 ✔ 19. Hisoblang: 88 + 1 = ? A) 94 B) 98 C) 86 D) 89 To'g'ri javob: D) 89 ✔ 20. «daryodan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) qaratqich kelishigi C) chiqish kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: C) chiqish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 48 21. Hisoblang: 14 + 15 = ? A) 30 B) 29 C) 33 D) 31 To'g'ri javob: B) 29✔ 22. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 17 + 4 × 3 = ? A) 26 B) 33 C) 63 D) 29 To'g'ri javob: D) 29 ✔ 23. «dengizdan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) chiqish kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: C) chiqish kelishigi ✔ 24. Yil fasllarining almashinishiga nima sabab bo'ladi? A) Oyning fazalari B) Shamolning yo'nalishi C) Yerning Quyosh atrofida aylanishi va Yer o'qining og'maligi D) Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi To'g'ri javob: C) Yerning Quyosh atrofida aylanishi va Yer o'qining og'maligi ✔ 25. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 13 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. A) 130 sm B) 46 sm C) 23 sm D) 48 sm To'g'ri javob: B) 46 sm ✔ 26. Savatda 22 ta olma bor edi. 10 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 11 ta B) 14 ta C) 8 ta D) 12 ta To'g'ri javob: D) 12 ta ✔ 27. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 12 + 4 × 4 = ? A) 28 B) 32 C) 24 D) 64 To'g'ri javob: A) 28 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 49 28. Temperament nima? A) Psixik faoliyatning dinamik xususiyatlari (tezlik, kuch, muvozanat) B) Bilimlar majmui C) Kasbiy mahorat D) Shaxsning axloqiy sifatlari To'g'ri javob: A) Psixik faoliyatning dinamik xususiyatlari (tezlik, kuch, muvozanat)✔ 29. Dars turlariga qaysi biri kiradi? A) Aralash (kombinatsiyalashgan) dars B) Ota-onalar yig'ilishi C) Pedagogik kengash D) Majburiy tanaffus To'g'ri javob: A) Aralash (kombinatsiyalashgan) dars ✔ 30. Jarangli undoshlar qanday hosil bo'ladi? A) Faqat ovoz ishtirokida B) Ovoz va shovqin ishtirokida C) Havo to'siqsiz D) Faqat shovqin ishtirokida To'g'ri javob: B) Ovoz va shovqin ishtirokida ✔ 31. "Sariq devni minib" asari muallifi kim? A) G'afur G'ulom B) Anvar Obidjon C) Hakim Nazir D) Xudoyberdi To'xtaboyev To'g'ri javob: D) Xudoyberdi To'xtaboyev ✔ 32. «olmaga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) chiqish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: A) jo'nalish kelishigi ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 daqiqa a) 60 soniya 2) 1 dm b) 10 mm 3) 1 sutka c) 1000 g 4) 1 t d) 1000 kg e) 24 soat f) 10 sm A) 1–a, 2–f, 3–e, 4–b B) 1–a, 2–f, 3–e, 4–d C) 1–a, 2–e, 3–d, 4–f D) 1–a, 2–d, 3–e, 4–f To'g'ri javob: B) 1–a, 2–f, 3–e, 4–d ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 50 34. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) onaga a) o'rin-payt kelishigi 2) shaharning b) qaratqich kelishigi 3) do'stda c) tushum kelishigi 4) daryodan d) jo'nalish kelishigi e) bosh kelishik f) chiqish kelishigi A) 1–d, 2–f, 3–a, 4–b B) 1–d, 2–b, 3–a, 4–f C) 1–c, 2–b, 3–a, 4–f D) 1–d, 2–e, 3–a, 4–f To'g'ri javob: B) 1–d, 2–b, 3–a, 4–f✔ 35. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) daryoni a) chiqish kelishigi 2) daladan b) qaratqich kelishigi 3) osmonning c) o'rin-payt kelishigi 4) binoga d) bosh kelishik e) tushum kelishigi f) jo'nalish kelishigi A) 1–c, 2–a, 3–b, 4–f B) 1–f, 2–b, 3–e, 4–a C) 1–e, 2–a, 3–b, 4–f D) 1–a, 2–e, 3–b, 4–f To'g'ri javob: C) 1–e, 2–a, 3–b, 4–f ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 4 soat necha daqiqaga teng? b) 2 soat necha daqiqaga teng? Javob: a) 240 daqiqa; b) 120 daqiqa ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) qalamdan b) Vatanning Javob: a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 6 + 4 × 3 = ? b) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 20 + 8 × 5 = ? Javob: a) 18; b) 60 ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Ko'paytirish jadvali: 2 × 6 = ? b) Ko'paytirish jadvali: 7 × 7 = ? Javob: a) 12; b) 49 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 51 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Ko'paytirish jadvali: 3 × 9 = ? b) Ko'paytirish jadvali: 3 × 3 = ? Javob: a) 27; b) 9✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 12 sonining 1/3 qismini toping. b) 40 sonining 1/2 qismini toping. Javob: a) 4; b) 20 ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 52 + 22 = ? b) Hisoblang: 40 + 21 = ? Javob: a) 74; b) 61 ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) otaning b) olmaga Javob: a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 44. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) olmadan b) otaning Javob: a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 45. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 545 + 164 = ? b) Hisoblang: 263 + 729 = ? Javob: a) 709; b) 992 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 52 8-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Hisoblang: 477 + 264 = ? A) 741 B) 717 C) 730 D) 711 To'g'ri javob: A) 741✔ 2. Yo'lni qayerdan kesib o'tish kerak? A) Piyodalar o'tish joyidan, svetoforning yashil chirog'ida B) Mashinalar orasidan yugurib C) Qizil chiroqda D) Istalgan joydan To'g'ri javob: A) Piyodalar o'tish joyidan, svetoforning yashil chirog'ida ✔ 3. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 20 + 3 × 6 = ? A) 138 B) 38 C) 32 D) 41 To'g'ri javob: B) 38 ✔ 4. Bir yilda necha oy bor? A) 10 ta B) 365 ta C) 12 ta D) 52 ta To'g'ri javob: C) 12 ta ✔ 5. Suvning qanday holatlari mavjud? A) Faqat gazsimon B) Qattiq (muz), suyuq (suv), gazsimon (bug') C) Faqat suyuq D) Faqat qattiq To'g'ri javob: B) Qattiq (muz), suyuq (suv), gazsimon (bug') ✔ 6. Bolada oiladagi zo'ravonlik belgilari kuzatilsa, o'qituvchi nima qiladi? A) Bolani ayblaydi B) Sir saqlaydi C) Belgilangan tartibda maktab rahbariyati, psixolog va vakolatli organlarga xabar beradi D) E'tiborsiz qoldiradi To'g'ri javob: C) Belgilangan tartibda maktab rahbariyati, psixolog va vakolatli organlarga xabar ✔ beradi Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 53 7. Qaysi hayvon qishki uyquga ketadi? A) It B) Ot C) Sigir D) Ayiq To'g'ri javob: D) Ayiq✔ 8. 4 soat necha daqiqaga teng? A) 240 daqiqa B) 120 daqiqa C) 400 daqiqa D) 250 daqiqa To'g'ri javob: A) 240 daqiqa ✔ 9. Bayon nima? A) O'qilgan yoki eshitilgan matn mazmunini o'z so'zlari bilan yozma qayta hikoya qilish B) Ko'chirib yozish C) Mustaqil fikr bildirish asosida yozilgan ish D) Diktant To'g'ri javob: A) O'qilgan yoki eshitilgan matn mazmunini o'z so'zlari bilan yozma qayta hikoya ✔ qilish 10. Birinchi intellekt testini kim yaratgan? A) Jan Piaje B) Vilgelm Vundt C) Alfred Bine (Teodor Simon bilan) D) Zigmund Freyd To'g'ri javob: C) Alfred Bine (Teodor Simon bilan) ✔ 11. "Emil yoki tarbiya haqida" asarining muallifi kim? A) Adolf Disterverg B) Jan Jak Russo C) Iogann Gerbart D) Jon Lokk To'g'ri javob: B) Jan Jak Russo ✔ 12. Kichik maktab yoshidagi bolalarga tabiatni o'rgatishda eng samarali usul qaysi? A) Kuzatish, tajriba, ekskursiya va ko'rgazmalilik B) Faqat test C) Faqat yodlash D) Faqat ma'ruza To'g'ri javob: A) Kuzatish, tajriba, ekskursiya va ko'rgazmalilik ✔ 13. «rost» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) tor B) yolg'on C) og'ir D) yopiq To'g'ri javob: B) yolg'on ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 54 14. Bitta daftar 8 ming so'm turadi. 8 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 56 ming so'm B) 16 ming so'm C) 64 ming so'm D) 72 ming so'm To'g'ri javob: C) 64 ming so'm✔ 15. Kichik maktab yoshidagi bolalarda qaysi tafakkur turi ustun bo'ladi? A) Faqat abstrakt tafakkur B) Faqat formal-mantiqiy tafakkur C) Tafakkur rivojlanmagan bo'ladi D) Ko'rgazmali-obrazli tafakkur (asta-sekin so'z-mantiqiy tafakkurga o'tadi) To'g'ri javob: D) Ko'rgazmali-obrazli tafakkur (asta-sekin so'z-mantiqiy tafakkurga o'tadi) ✔ 16. Autizm spektri buzilishiga ega o'quvchi bilan ishlashda nima muhim? A) Tez-tez kutilmagan o'zgarishlar B) Baland shovqinli muhit C) Barqaror tartib, aniq ko'rsatmalar, sensor xususiyatlarini hisobga olish D) Ko'p sonli og'zaki ko'rsatmalar birdaniga To'g'ri javob: C) Barqaror tartib, aniq ko'rsatmalar, sensor xususiyatlarini hisobga olish ✔ 17. Yetti yosh inqirozi nima bilan bog'liq? A) Yurishni o'rganish B) Maktab ta'limiga o'tish va o'quvchi sifatidagi yangi ijtimoiy rol C) Balog'atga yetish D) Kasb tanlash To'g'ri javob: B) Maktab ta'limiga o'tish va o'quvchi sifatidagi yangi ijtimoiy rol ✔ 18. Hisoblang: 78 + 19 = ? A) 102 B) 88 C) 97 D) 104 To'g'ri javob: C) 97 ✔ 19. Pedagogik maqsad qanday bo'lishi kerak? A) Hech qanday maqsad kerak emas B) Aniq, o'lchanadigan va erishiladigan C) Faqat shior shaklida D) Mavhum va umumiy To'g'ri javob: B) Aniq, o'lchanadigan va erishiladigan ✔ 20. Boshlang'ich sinfda o'qish darsida matnni tushunishni tekshirishning eng samarali usuli qaysi? A) Faqat ko'chirtirish B) Faqat yod oldirish C) Faqat tez o'qitish D) Mazmun bo'yicha savollar, qayta hikoya qilish va matndan xulosa chiqartirish To'g'ri javob: D) Mazmun bo'yicha savollar, qayta hikoya qilish va matndan xulosa chiqartirish ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 55 21. Kichik maktab yoshidagi yetakchi faoliyat qaysi? A) Kasbiy faoliyat B) Intim-shaxsiy muloqot C) O'qish (o'quv faoliyati) D) O'yin To'g'ri javob: C) O'qish (o'quv faoliyati)✔ 22. Hisoblang: 39 + 42 = ? A) 79 B) 89 C) 84 D) 81 To'g'ri javob: D) 81 ✔ 23. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 7 sm, eni 9 sm. Uning yuzini toping. A) 16 sm² B) 70 sm² C) 63 sm² D) 32 sm² To'g'ri javob: C) 63 sm² ✔ 24. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 12 sm, eni 5 sm. Uning yuzini toping. A) 60 sm² B) 72 sm² C) 34 sm² D) 17 sm² To'g'ri javob: A) 60 sm² ✔ 25. Bitta daftar 4 ming so'm turadi. 8 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 12 ming so'm B) 36 ming so'm C) 32 ming so'm D) 24 ming so'm To'g'ri javob: C) 32 ming so'm ✔ 26. Ebbingauz qonuniyatiga ko'ra unutish qachon eng tez sodir bo'ladi? A) Unutish bir tekis sodir bo'ladi B) Bir oydan keyin C) Bir yildan keyin D) O'rganilgandan keyingi dastlabki soatlarda To'g'ri javob: D) O'rganilgandan keyingi dastlabki soatlarda ✔ 27. Ko'paytirish jadvali: 5 × 6 = ? A) 30 B) 26 C) 27 D) 25 To'g'ri javob: A) 30 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 56 28. Savatda 12 ta olma bor edi. 7 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 2 ta B) 1 ta C) 0 ta D) 5 ta To'g'ri javob: D) 5 ta✔ 29. Boshlang'ich sinfda guruhda ishlashning afzalligi nima? A) Hamkorlik, muloqot va bir-biridan o'rganish ko'nikmalarini rivojlantiradi B) Faqat a'lochilar ishlaydi C) Faqat shovqin ko'payadi D) O'quvchilar bir-biriga xalal beradi To'g'ri javob: A) Hamkorlik, muloqot va bir-biridan o'rganish ko'nikmalarini rivojlantiradi ✔ 30. Savatda 39 ta olma bor edi. 35 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 4 ta B) 2 ta C) 9 ta D) 7 ta To'g'ri javob: A) 4 ta ✔ 31. «og'ir» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) harom B) qimmat C) yengil D) ochiq To'g'ri javob: C) yengil ✔ 32. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 14 sm, eni 7 sm. Uning perimetrini toping. A) 21 sm B) 98 sm C) 42 sm D) 44 sm To'g'ri javob: C) 42 sm ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 hafta a) 1000 kg 2) 1 sm b) 1000 ml 3) 1 t c) 24 soat 4) 1 sutka d) 10 sm e) 7 kun f) 10 mm A) 1–e, 2–f, 3–a, 4–b B) 1–c, 2–a, 3–f, 4–e C) 1–e, 2–f, 3–a, 4–c D) 1–e, 2–f, 3–a, 4–d To'g'ri javob: C) 1–e, 2–f, 3–a, 4–c ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 57 34. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 yil a) 1000 m 2) 1 km b) 1000 ml 3) 1 sm c) 1000 g 4) 1 l d) 12 oy e) 10 mm f) 100 sm A) 1–c, 2–a, 3–e, 4–b B) 1–d, 2–a, 3–e, 4–b C) 1–d, 2–a, 3–f, 4–b D) 1–d, 2–a, 3–c, 4–b To'g'ri javob: B) 1–d, 2–a, 3–e, 4–b✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 soat a) 1000 kg 2) 1 km b) 100 sm 3) 1 m c) 7 kun 4) 1 yil d) 12 oy e) 1000 m f) 60 daqiqa A) 1–f, 2–e, 3–b, 4–d B) 1–e, 2–f, 3–b, 4–d C) 1–f, 2–e, 3–c, 4–d D) 1–f, 2–e, 3–d, 4–b To'g'ri javob: A) 1–f, 2–e, 3–b, 4–d ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) maktabdan b) uyni Javob: a) chiqish kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) darsdan b) bog'da Javob: a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 10 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 10 sm, eni 3 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 110 sm²; b) 30 sm² ✔ 39. So'zning antonimini yozing. a) uzun b) yaxshi Javob: a) qisqa; b) yomon ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 58 40. So'zning antonimini yozing. a) kirish b) boy Javob: a) chiqish; b) kambag'al✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 5 soat necha daqiqaga teng? b) 2 soat necha daqiqaga teng? Javob: a) 300 daqiqa; b) 120 daqiqa ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 19 + 6 × 8 = ? b) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 17 + 7 × 8 = ? Javob: a) 67; b) 73 ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) yosh b) ochiq Javob: a) qari; b) yopiq ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) kun b) arzon Javob: a) tun; b) qimmat ✔ 45. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) gulning b) daryoda Javob: a) qaratqich kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 59 9-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. «quyoshdan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) tushum kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: D) chiqish kelishigi✔ 2. «boy» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) sabr B) kambag'al C) badavlat D) saodat To'g'ri javob: C) badavlat ✔ 3. "Maktab" so'zi qanday bo'g'inlarga bo'linadi? A) M-aktab B) Makt-ab C) Mak-tab D) Ma-ktab To'g'ri javob: C) Mak-tab ✔ 4. Sinf-dars tizimining asoschisi kim? A) Anton Makarenko B) Jon Dyui C) Mariya Montessori D) Yan Amos Komenskiy To'g'ri javob: D) Yan Amos Komenskiy ✔ 5. Hisoblang: 20 + 43 = ? A) 56 B) 64 C) 70 D) 63 To'g'ri javob: D) 63 ✔ 6. Ko'paytirish jadvali: 6 × 5 = ? A) 27 B) 25 C) 33 D) 30 To'g'ri javob: D) 30 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 60 7. Hisoblang: (4 + 5) × 8 = ? A) 67 B) 44 C) 80 D) 72 To'g'ri javob: D) 72✔ 8. "O'sish tafakkuri"ga ega o'quvchi qanday fikrlaydi? A) Qobiliyat tug'ma va o'zgarmas B) Xato qilish — muvaffaqiyatsizlik belgisi C) Qobiliyat mehnat va mashq bilan rivojlanadi, xato — o'rganish imkoniyati D) Qiyin vazifadan qochish kerak To'g'ri javob: C) Qobiliyat mehnat va mashq bilan rivojlanadi, xato — o'rganish imkoniyati ✔ 9. Ko'paytirish jadvali: 8 × 5 = ? A) 39 B) 32 C) 44 D) 40 To'g'ri javob: D) 40 ✔ 10. Formativ baholash nima? A) Davomat hisobi B) Ta'lim jarayonida o'quvchi rivojini kuzatib, o'z vaqtida qayta aloqa beruvchi baholash C) Faqat yil oxiridagi yakuniy imtihon D) Faqat kirish imtihoni To'g'ri javob: B) Ta'lim jarayonida o'quvchi rivojini kuzatib, o'z vaqtida qayta aloqa beruvchi ✔ baholash 11. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 4 sm, eni 5 sm. Uning yuzini toping. A) 24 sm² B) 9 sm² C) 20 sm² D) 18 sm² To'g'ri javob: C) 20 sm² ✔ 12. Psixologik testlardan foydalanishda qaysi etik talab muhim? A) Testni majburan o'tkazish B) Natijalarni tashxis sifatida ota-onaga tarqatish C) Maxfiylik, ixtiyoriylik va natijalarni malakali talqin qilish D) Natijalarni ochiq e'lon qilish To'g'ri javob: C) Maxfiylik, ixtiyoriylik va natijalarni malakali talqin qilish ✔ 13. «uydan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) bosh kelishik D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: D) chiqish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 61 14. Faol tinglash usullariga qaysi biri kiradi? A) Parafraz (qayta ifodalash), aniqlashtiruvchi savollar, his-tuyg'ularni aks ettirish B) Telefon bilan band bo'lish C) Mavzuni o'zgartirish D) Gapni bo'lish To'g'ri javob: A) Parafraz (qayta ifodalash), aniqlashtiruvchi savollar, his-tuyg'ularni aks ettirish✔ 15. «dengizga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) qaratqich kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: C) jo'nalish kelishigi ✔ 16. «bilim» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) o'rtoq B) ilm C) qashshoq D) yurt To'g'ri javob: B) ilm ✔ 17. «sabr» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) ulkan B) toqat C) vatan D) mushkul To'g'ri javob: B) toqat ✔ 18. Hisoblang: (6 + 7) × 4 = ? A) 52 B) 56 C) 34 D) 45 To'g'ri javob: A) 52 ✔ 19. 3 kg necha grammga teng? A) 30 g B) 300 g C) 3000 g D) 30000 g To'g'ri javob: C) 3000 g ✔ 20. Ayirish amalining komponentlari qanday nomlanadi? A) Ko'paytuvchilar va ko'paytma B) Bo'linuvchi va bo'linma C) Qo'shiluvchilar va yig'indi D) Kamayuvchi, ayriluvchi va ayirma To'g'ri javob: D) Kamayuvchi, ayriluvchi va ayirma ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 62 21. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 2 sm. Uning yuzini toping. A) 11 sm² B) 22 sm² C) 27 sm² D) 18 sm² To'g'ri javob: D) 18 sm²✔ 22. Hisoblang: 275 + 335 = ? A) 588 B) 610 C) 601 D) 626 To'g'ri javob: B) 610 ✔ 23. «uzun» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) kichik B) qisqa C) dushman D) yorug' To'g'ri javob: B) qisqa ✔ 24. Pedagogik eksperimentning bosqichlari qaysilar? A) Boshlanish va tugash B) Aniqlovchi, shakllantiruvchi va nazorat bosqichlari C) Faqat rejalashtirish D) Faqat nazorat To'g'ri javob: B) Aniqlovchi, shakllantiruvchi va nazorat bosqichlari ✔ 25. «daftarga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) bosh kelishik C) tushum kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: D) jo'nalish kelishigi ✔ 26. Hisoblang: 30 + 22 = ? A) 58 B) 59 C) 52 D) 44 To'g'ri javob: C) 52 ✔ 27. «ochiq» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) yomon B) quvonch C) yopiq D) yolg'on To'g'ri javob: C) yopiq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 63 28. «yosh» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) qari B) yorug' C) katta D) arzon To'g'ri javob: A) qari✔ 29. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 12 sm. Uning perimetrini toping. A) 96 sm B) 40 sm C) 20 sm D) 42 sm To'g'ri javob: B) 40 sm ✔ 30. Hisoblang: 530 + 441 = ? A) 987 B) 950 C) 971 D) 968 To'g'ri javob: C) 971 ✔ 31. Hisoblang: (6 + 2) × 2 = ? A) 10 B) 18 C) 16 D) 14 To'g'ri javob: C) 16 ✔ 32. «uyni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) chiqish kelishigi C) bosh kelishik D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: A) tushum kelishigi ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 hafta a) 7 kun 2) 1 km b) 1000 ml 3) 1 l c) 24 soat 4) 1 daqiqa d) 60 soniya e) 1000 m f) 1000 g A) 1–a, 2–d, 3–b, 4–e B) 1–e, 2–a, 3–b, 4–d C) 1–a, 2–f, 3–b, 4–d D) 1–a, 2–e, 3–b, 4–d To'g'ri javob: D) 1–a, 2–e, 3–b, 4–d ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 64 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 13 + 42 a) 768 2) (5 + 2) × 3 b) 184 3) 96 × 8 c) 39 4) (7 + 6) × 3 d) 648 e) 21 f) 55 A) 1–f, 2–b, 3–a, 4–c B) 1–f, 2–c, 3–a, 4–e C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–c D) 1–a, 2–c, 3–e, 4–f To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–c✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 soat a) 60 daqiqa 2) 1 sm b) 10 mm 3) 1 km c) 1000 m 4) 1 sutka d) 100 sm e) 60 soniya f) 24 soat A) 1–f, 2–c, 3–a, 4–b B) 1–a, 2–b, 3–c, 4–f C) 1–a, 2–d, 3–c, 4–f D) 1–c, 2–a, 3–b, 4–f To'g'ri javob: B) 1–a, 2–b, 3–c, 4–f ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 607 + 142 = ? b) Hisoblang: 346 + 123 = ? Javob: a) 749; b) 469 ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) halol b) quvonch Javob: a) harom; b) qayg'u ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 48 sonining 1/3 qismini toping. b) 20 sonining 1/4 qismini toping. Javob: a) 16; b) 5 ✔ 39. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) xalqdan b) darsning Javob: a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 65 40. So'zning antonimini yozing. a) yaxshi b) ochiq Javob: a) yomon; b) yopiq✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) quyoshdan b) Vatandan Javob: a) chiqish kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 42. So'zning antonimini yozing. a) shirin b) yaxshi Javob: a) achchiq; b) yomon ✔ 43. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 7 sm, eni 12 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 13 sm, eni 2 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 38 sm; b) 30 sm ✔ 44. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) oilaga b) kitobdan Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 45. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 54 × 2 = ? b) Hisoblang: 12 × 9 = ? Javob: a) 108; b) 108 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 66 10-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Hisoblang: (9 + 6) × 7 = ? A) 112 B) 99 C) 105 D) 51 To'g'ri javob: C) 105✔ 2. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 3 sm, eni 12 sm. Uning perimetrini toping. A) 30 sm B) 32 sm C) 36 sm D) 15 sm To'g'ri javob: A) 30 sm ✔ 3. Hisoblang: (3 + 4) × 6 = ? A) 27 B) 42 C) 38 D) 48 To'g'ri javob: B) 42 ✔ 4. Hisoblang: 15 + 54 = ? A) 60 B) 69 C) 76 D) 62 To'g'ri javob: B) 69 ✔ 5. 8 kg necha grammga teng? A) 8000 g B) 800 g C) 80 g D) 80000 g To'g'ri javob: A) 8000 g ✔ 6. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 1 + 3 × 6 = ? A) 24 B) 13 C) 22 D) 19 To'g'ri javob: D) 19 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 67 7. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 4 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. A) 40 sm B) 28 sm C) 30 sm D) 14 sm To'g'ri javob: B) 28 sm✔ 8. O'qituvchining "o'rgatilgan ojizlik" (learned helplessness) holatini oldini olish uchun nima qilishi kerak? A) Doimo qiyin topshiriq berib, xato qilishiga yo'l qo'yish B) O'quvchiga uddalay oladigan topshiriqlar berib, muvaffaqiyat tajribasini shakllantirish C) Har bir xatosi uchun tanqid qilish D) Uni hech qanday ishga jalb qilmaslik To'g'ri javob: B) O'quvchiga uddalay oladigan topshiriqlar berib, muvaffaqiyat tajribasini ✔ shakllantirish 9. Bitta daftar 3 ming so'm turadi. 5 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 15 ming so'm B) 8 ming so'm C) 18 ming so'm D) 10 ming so'm To'g'ri javob: A) 15 ming so'm ✔ 10. Noma'lum ko'paytuvchini qanday topish mumkin? A) Ko'paytmani ma'lum ko'paytuvchiga bo'lish kerak B) Ko'paytmaga ko'paytuvchini qo'shish kerak C) Ko'paytmadan ko'paytuvchini ayirish kerak D) Ko'paytuvchilarni qo'shish kerak To'g'ri javob: A) Ko'paytmani ma'lum ko'paytuvchiga bo'lish kerak ✔ 11. Sinfda qulay psixologik muhitning belgisi qaysi? A) O'zaro hurmat, xavfsizlik hissi, xato qilishdan qo'rqmaslik B) Raqobatda adovat C) Doimiy qo'rquv D) Kamsitish To'g'ri javob: A) O'zaro hurmat, xavfsizlik hissi, xato qilishdan qo'rqmaslik ✔ 12. Nutq turlariga qaysilar kiradi? A) Ichki va tashqi (og'zaki va yozma) nutq B) Faqat yozma nutq C) Ixtiyoriy va ixtiyorsiz nutq D) Faqat og'zaki nutq To'g'ri javob: A) Ichki va tashqi (og'zaki va yozma) nutq ✔ 13. «qishloqni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) chiqish kelishigi C) tushum kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: C) tushum kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 68 14. «bog'ga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) o'rin-payt kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: C) jo'nalish kelishigi✔ 15. Bo'g'in nima? A) So'zning ma'noli qismi B) Harflar to'plami C) Gapning bo'lagi D) Bir zarb bilan aytiladigan, unli tovush asosida tuzilgan tovush yoki tovushlar birikmasi To'g'ri javob: D) Bir zarb bilan aytiladigan, unli tovush asosida tuzilgan tovush yoki tovushlar ✔ birikmasi 16. Didaktik tamoyillarga qaysi biri kiradi? A) Tasodifiylik tamoyili B) Bir xillik tamoyili C) Majburlash tamoyili D) Ko'rgazmalilik tamoyili To'g'ri javob: D) Ko'rgazmalilik tamoyili ✔ 17. Tishlarni kuniga necha marta tozalash tavsiya etiladi? A) Kamida 2 marta (ertalab va kechqurun) B) Kerak emas C) Oyda bir marta D) Haftada bir marta To'g'ri javob: A) Kamida 2 marta (ertalab va kechqurun) ✔ 18. «ulkan» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) katta B) kambag'al C) tez D) baxt To'g'ri javob: A) katta ✔ 19. Tafakkur operatsiyalariga qaysilar kiradi? A) Eslab qolish va unutish B) Hajm va ko'chuvchanlik C) Sezish va idrok qilish D) Tahlil, sintez, taqqoslash, umumlashtirish, abstraksiyalash, konkretlashtirish To'g'ri javob: D) Tahlil, sintez, taqqoslash, umumlashtirish, abstraksiyalash, konkretlashtirish ✔ 20. Hisoblang: (2 + 3) × 4 = ? A) 14 B) 20 C) 24 D) 17 To'g'ri javob: B) 20 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 69 21. Hisoblang: 15 : 3 = ? A) 3 B) 4 C) 7 D) 5 To'g'ri javob: D) 5✔ 22. Darsni tahlil qilishdan asosiy maqsad nima? A) O'qituvchini jazolash B) O'quvchilarni baholash C) Darsning samaradorligini aniqlash va o'qituvchiga uslubiy yordam berish D) Faqat hujjat to'ldirish To'g'ri javob: C) Darsning samaradorligini aniqlash va o'qituvchiga uslubiy yordam berish ✔ 23. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 15 sm, eni 8 sm. Uning perimetrini toping. A) 48 sm B) 46 sm C) 120 sm D) 23 sm To'g'ri javob: B) 46 sm ✔ 24. Ta'lim jarayonining harakatlantiruvchi kuchi nima? A) Qo'yilgan talablar va o'quvchining mavjud imkoniyatlari o'rtasidagi ziddiyat B) Faqat jazo C) Faqat baho D) O'qituvchining baland ovozi To'g'ri javob: A) Qo'yilgan talablar va o'quvchining mavjud imkoniyatlari o'rtasidagi ziddiyat ✔ 25. Alifbe davrida yangi tovush va harf bilan tanishtirish qaysi tartibda olib boriladi? A) Avval harf yoziladi, keyin tovush aytilmaydi B) Faqat harf ko'rsatiladi C) Avval tovush ajratiladi va tahlil qilinadi, so'ng uni ifodalovchi harf ko'rsatiladi D) Faqat yozish mashq qilinadi To'g'ri javob: C) Avval tovush ajratiladi va tahlil qilinadi, so'ng uni ifodalovchi harf ko'rsatiladi ✔ 26. 9 m necha santimetrga teng? A) 90 sm B) 900 sm C) 9000 sm D) 910 sm To'g'ri javob: B) 900 sm ✔ 27. 5 soat necha daqiqaga teng? A) 300 daqiqa B) 150 daqiqa C) 310 daqiqa D) 500 daqiqa To'g'ri javob: A) 300 daqiqa ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 70 28. «tog'ning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) qaratqich kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: B) qaratqich kelishigi✔ 29. Boshlang'ich sinfda dars odatda necha daqiqa davom etadi? A) 60 daqiqa B) 20 daqiqa har doim C) 90 daqiqa D) 45 daqiqa (1-sinfda adaptatsiya davrida qisqartirilishi mumkin) To'g'ri javob: D) 45 daqiqa (1-sinfda adaptatsiya davrida qisqartirilishi mumkin) ✔ 30. Magnit qaysi materialni o'ziga tortadi? A) Yog'och B) Qog'oz C) Shisha D) Temir To'g'ri javob: D) Temir ✔ 31. "Nafas mashqi" xavotirni kamaytirishda qanday ishlaydi? A) Hech qanday ta'sir qilmaydi B) Yurak urishini tezlashtiradi C) Uyquni butunlay yo'qotadi D) Sekin, chuqur nafas parasimpatik nerv tizimini faollashtirib, tinchlantiradi To'g'ri javob: D) Sekin, chuqur nafas parasimpatik nerv tizimini faollashtirib, tinchlantiradi ✔ 32. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 14 sm, eni 4 sm. Uning perimetrini toping. A) 38 sm B) 18 sm C) 56 sm D) 36 sm To'g'ri javob: D) 36 sm ✔ Y-2 • moslashtirish 33. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 428 + 140 a) 27 2) 88 − 28 b) 36 3) (9 + 3) × 3 c) 88 4) 50 + 38 d) 817 e) 60 f) 568 A) 1–f, 2–d, 3–b, 4–c B) 1–f, 2–e, 3–b, 4–d C) 1–f, 2–e, 3–c, 4–b D) 1–f, 2–e, 3–b, 4–c To'g'ri javob: D) 1–f, 2–e, 3–b, 4–c ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 71 34. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 km a) 1000 m 2) 1 dm b) 1000 ml 3) 1 sm c) 60 daqiqa 4) 1 kg d) 10 mm e) 10 sm f) 1000 g A) 1–a, 2–f, 3–d, 4–e B) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a C) 1–a, 2–e, 3–d, 4–f D) 1–b, 2–e, 3–d, 4–f To'g'ri javob: C) 1–a, 2–e, 3–d, 4–f✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 kg a) 7 kun 2) 1 km b) 1000 m 3) 1 hafta c) 10 mm 4) 1 dm d) 10 sm e) 1000 g f) 60 daqiqa A) 1–b, 2–d, 3–e, 4–a B) 1–e, 2–b, 3–a, 4–d C) 1–a, 2–e, 3–b, 4–d D) 1–a, 2–b, 3–e, 4–d To'g'ri javob: B) 1–e, 2–b, 3–a, 4–d ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) boy b) yosh Javob: a) kambag'al; b) qari ✔ 37. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 3 sm, eni 7 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 2 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 20 sm; b) 20 sm ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 70 × 3 = ? b) Hisoblang: 44 × 9 = ? Javob: a) 210; b) 396 ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 9 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 3 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 99 sm²; b) 15 sm² ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 72 40. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) xalqni b) onada Javob: a) tushum kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi✔ 41. So'zning antonimini yozing. a) uzun b) quvonch Javob: a) qisqa; b) qayg'u ✔ 42. So'zning antonimini yozing. a) boy b) yorug' Javob: a) kambag'al; b) qorong'i ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) shirin b) tez Javob: a) achchiq; b) sekin ✔ 44. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 714 + 228 = ? b) Hisoblang: 483 + 313 = ? Javob: a) 942; b) 796 ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) boy b) shirin Javob: a) kambag'al; b) achchiq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 73 11-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 18 + 5 × 8 = ? A) 58 B) 184 C) 50 D) 63 To'g'ri javob: A) 58✔ 2. O'zbek tilida nechta unli tovush bor? A) 10 ta B) 5 ta C) 6 ta D) 7 ta To'g'ri javob: C) 6 ta ✔ 3. "Inson tarbiya predmeti sifatida" asarining muallifi kim? A) Vasiliy Suxomlinskiy B) Konstantin Ushinskiy C) Anton Makarenko D) Lev Vygotskiy To'g'ri javob: B) Konstantin Ushinskiy ✔ 4. Kuz fasliga xos belgi qaysi? A) Qor eriydi B) Barglar sarg'ayib to'kiladi, qushlar issiq o'lkalarga uchib ketadi C) Daraxtlar gullaydi D) Eng uzun kunlar bo'ladi To'g'ri javob: B) Barglar sarg'ayib to'kiladi, qushlar issiq o'lkalarga uchib ketadi ✔ 5. 8 m necha santimetrga teng? A) 800 sm B) 810 sm C) 80 sm D) 8000 sm To'g'ri javob: A) 800 sm ✔ 6. Qurbaqa qaysi hayvonlar guruhiga kiradi? A) Baliqlar B) Sutemizuvchilar C) Suvda va quruqlikda yashovchilar (amfibiyalar) D) Sudralib yuruvchilar To'g'ri javob: C) Suvda va quruqlikda yashovchilar (amfibiyalar) ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 74 7. Hisoblang: 504 + 350 = ? A) 838 B) 854 C) 848 D) 850 To'g'ri javob: B) 854✔ 8. 30 sonining 1/2 qismini toping. A) 14 B) 13 C) 18 D) 15 To'g'ri javob: D) 15 ✔ 9. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 10 sm. Uning yuzini toping. A) 30 sm² B) 15 sm² C) 50 sm² D) 55 sm² To'g'ri javob: C) 50 sm² ✔ 10. Proyektiv metodikalarga qaysi biri kiradi? A) Jismoniy tarbiya normativi B) Matematik nazorat ishi C) Diktant D) "Uy-daraxt-odam" rasm testi, "Oila rasmi" metodikasi To'g'ri javob: D) "Uy-daraxt-odam" rasm testi, "Oila rasmi" metodikasi ✔ 11. «do'st» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) boy B) badavlat C) toqat D) o'rtoq To'g'ri javob: D) o'rtoq ✔ 12. Hisoblang: 77 − 36 = ? A) 38 B) 41 C) 44 D) 32 To'g'ri javob: B) 41 ✔ 13. O'qituvchining "o'z-o'zini rivojlantirishi" qaysi faoliyatlarda namoyon bo'ladi? A) Faqat ish staji yig'ish B) Faqat ijtimoiy tarmoqda faollik C) Faqat dars soatini ko'paytirish D) Malaka oshirish, ilmiy-metodik adabiyot o'qish, tajriba almashish To'g'ri javob: D) Malaka oshirish, ilmiy-metodik adabiyot o'qish, tajriba almashish ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 75 14. «xalqdan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) tushum kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: D) chiqish kelishigi✔ 15. Hisoblang: 88 − 83 = ? A) 11 B) 2 C) 5 D) 12 To'g'ri javob: C) 5 ✔ 16. Boshlang'ich sinf o'qituvchisi va maktab psixologi qanday hamkorlik qiladi? A) Faqat yil oxirida uchrashadi B) Psixolog o'qituvchini nazorat qiladi C) Hamkorlik qilmaydi D) O'quvchilarning moslashuvi, rivojlanishi va qiyinchiliklarini birga o'rganib, individual yordam rejasini tuzadi To'g'ri javob: D) O'quvchilarning moslashuvi, rivojlanishi va qiyinchiliklarini birga o'rganib, ✔ individual yordam rejasini tuzadi 17. Noma'lum qo'shiluvchini qanday topish mumkin? A) Yig'indiga qo'shiluvchini qo'shish kerak B) Qo'shiluvchilarni ko'paytirish kerak C) Yig'indini ikkiga bo'lish kerak D) Yig'indidan ma'lum qo'shiluvchini ayirish kerak To'g'ri javob: D) Yig'indidan ma'lum qo'shiluvchini ayirish kerak ✔ 18. 7 m necha santimetrga teng? A) 710 sm B) 70 sm C) 7000 sm D) 700 sm To'g'ri javob: D) 700 sm ✔ 19. «quvonch» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) harom B) qayg'u C) sekin D) tez To'g'ri javob: B) qayg'u ✔ 20. Hisoblang: 71 + 18 = ? A) 93 B) 89 C) 90 D) 95 To'g'ri javob: B) 89 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 76 21. Matnni ovoz chiqarib o'qish va ichda o'qishning boshlang'ich sinfdagi nisbati qanday o'zgaradi? A) Faqat ichda o'qiladi B) Faqat ovoz chiqarib o'qiladi C) Nisbat o'zgarmaydi D) Dastlab ovoz chiqarib o'qish ustun, keyingi sinflarda ichda o'qish ulushi ortib boradi To'g'ri javob: D) Dastlab ovoz chiqarib o'qish ustun, keyingi sinflarda ichda o'qish ulushi ortib ✔ boradi 22. Maktabga psixologik tayyorgarlik tarkibiga nimalar kiradi? A) Faqat harflarni bilish B) Intellektual, motivatsion, irodaviy va ijtimoiy (kommunikativ) tayyorgarlik C) Faqat bo'y uzunligi D) Faqat sanashni bilish To'g'ri javob: B) Intellektual, motivatsion, irodaviy va ijtimoiy (kommunikativ) tayyorgarlik ✔ 23. Bitta daftar 8 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 11 ming so'm B) 32 ming so'm C) 24 ming so'm D) 21 ming so'm To'g'ri javob: C) 24 ming so'm ✔ 24. Psixik jarayonlarga qaysilar kiradi? A) Sezgi, idrok, diqqat, xotira, tafakkur, tasavvur, nutq B) Kayfiyat, stress, affekt C) Temperament, xarakter, qobiliyat D) Ehtiyoj, motiv, maqsad To'g'ri javob: A) Sezgi, idrok, diqqat, xotira, tafakkur, tasavvur, nutq ✔ 25. «qalamning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) qaratqich kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: B) qaratqich kelishigi ✔ 26. O'simlikning asosiy qismlari qaysilar? A) Ildiz, poya, barg, gul, meva va urug' B) Faqat ildiz C) Faqat meva D) Faqat barg va gul To'g'ri javob: A) Ildiz, poya, barg, gul, meva va urug' ✔ 27. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 7 sm. Uning perimetrini toping. A) 34 sm B) 16 sm C) 32 sm D) 63 sm To'g'ri javob: C) 32 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 77 28. Og'zaki hisoblash mashqlarining ahamiyati nima? A) Faqat yozuvni rivojlantiradi B) Hisoblash ko'nikmasi, diqqat va xotirani rivojlantiradi C) Ahamiyati yo'q D) Faqat vaqt o'tkazish To'g'ri javob: B) Hisoblash ko'nikmasi, diqqat va xotirani rivojlantiradi✔ 29. "Fe'l" so'z turkumi qanday so'roqlarga javob beradi? A) Nima qildi? Nima qilyapti? Nima qiladi? B) Nechta? Qancha? C) Qanday? Qaysi? D) Kim? Nima? To'g'ri javob: A) Nima qildi? Nima qilyapti? Nima qiladi? ✔ 30. O'rgimchakning nechta oyog'i bor? A) 8 ta B) 10 ta C) 4 ta D) 6 ta To'g'ri javob: A) 8 ta ✔ 31. Hisoblang: 53 × 4 = ? A) 219 B) 212 C) 210 D) 211 To'g'ri javob: B) 212 ✔ 32. «saodat» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) baxt B) qiyin C) do'st D) bilim To'g'ri javob: A) baxt ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 daqiqa a) 1000 ml 2) 1 m b) 100 sm 3) 1 soat c) 60 soniya 4) 1 km d) 24 soat e) 1000 m f) 60 daqiqa A) 1–c, 2–b, 3–f, 4–e B) 1–c, 2–b, 3–f, 4–d C) 1–e, 2–b, 3–f, 4–c D) 1–c, 2–b, 3–d, 4–e To'g'ri javob: A) 1–c, 2–b, 3–f, 4–e ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 78 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 34 × 6 a) 204 2) 65 − 58 b) 4 3) 30 × 4 c) 65 4) 89 − 24 d) 120 e) 427 f) 7 A) 1–a, 2–f, 3–b, 4–c B) 1–a, 2–d, 3–f, 4–c C) 1–a, 2–f, 3–d, 4–c D) 1–d, 2–f, 3–a, 4–c To'g'ri javob: C) 1–a, 2–f, 3–d, 4–c✔ 35. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) qalamni a) o'rin-payt kelishigi 2) darsga b) bosh kelishik 3) shahardan c) tushum kelishigi 4) gulda d) chiqish kelishigi e) jo'nalish kelishigi f) qaratqich kelishigi A) 1–c, 2–f, 3–d, 4–a B) 1–c, 2–d, 3–e, 4–a C) 1–c, 2–e, 3–d, 4–a D) 1–c, 2–e, 3–f, 4–a To'g'ri javob: C) 1–c, 2–e, 3–d, 4–a ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) ochiq b) issiq Javob: a) yopiq; b) sovuq ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) katta b) arzon Javob: a) kichik; b) qimmat ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 8 kg necha grammga teng? b) 5 kg necha grammga teng? Javob: a) 8000 g; b) 5000 g ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 5 soat necha daqiqaga teng? b) 4 soat necha daqiqaga teng? Javob: a) 300 daqiqa; b) 240 daqiqa ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 79 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 24 : 6 = ? b) Hisoblang: 36 : 6 = ? Javob: a) 4; b) 6✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Savatda 20 ta olma bor edi. 13 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? b) Savatda 40 ta olma bor edi. 30 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? Javob: a) 7 ta; b) 10 ta ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) bozorning b) daftarga Javob: a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 43. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 51 + 25 = ? b) Hisoblang: 78 + 14 = ? Javob: a) 76; b) 92 ✔ 44. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) darsning b) shaharga Javob: a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) arzon b) ochiq Javob: a) qimmat; b) yopiq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 80 12-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Ongli o'qish nimani anglatadi? A) Matnni tez o'qish B) Matnni yod olish C) O'qilgan matn mazmunini tushunish D) Matnni baland ovozda o'qish To'g'ri javob: C) O'qilgan matn mazmunini tushunish✔ 2. Hisoblang: 56 × 3 = ? A) 177 B) 186 C) 158 D) 168 To'g'ri javob: D) 168 ✔ 3. "Tarbiyalovchi ta'lim" g'oyasi va darsning formal bosqichlari kim nomi bilan bog'liq? A) Mariya Montessori B) Iogann Gerbart C) Jan Jak Russo D) Jon Dyui To'g'ri javob: B) Iogann Gerbart ✔ 4. Hisoblang: 83 + 16 = ? A) 96 B) 103 C) 99 D) 97 To'g'ri javob: C) 99 ✔ 5. 3 m necha santimetrga teng? A) 3000 sm B) 30 sm C) 310 sm D) 300 sm To'g'ri javob: D) 300 sm ✔ 6. «yaxshi» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) arzon B) kun C) yomon D) yorug' To'g'ri javob: C) yomon ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 81 7. Ijtimoiy o'rganish (kuzatish orqali o'rganish) nazariyasi muallifi kim? A) Karl Rojers B) Albert Bandura C) Ivan Pavlov D) Berres Skinner To'g'ri javob: B) Albert Bandura✔ 8. Ta'limni hayot va amaliyot bilan bog'lash qaysi tamoyilga mos keladi? A) Mustahkamlik tamoyili B) Nazariyaning amaliyot bilan bog'liqligi tamoyili C) Ilmiylik tamoyili D) Ko'rgazmalilik tamoyili To'g'ri javob: B) Nazariyaning amaliyot bilan bog'liqligi tamoyili ✔ 9. Tovush va harfning farqi nimada? A) Tovush faqat unli bo'ladi B) Harfni eshitamiz, tovushni yozamiz C) Ular bir xil D) Tovushni eshitamiz va talaffuz qilamiz, harfni ko'ramiz va yozamiz To'g'ri javob: D) Tovushni eshitamiz va talaffuz qilamiz, harfni ko'ramiz va yozamiz ✔ 10. «ilm» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) bilim B) qiyin C) pokiza D) buyuk To'g'ri javob: A) bilim ✔ 11. O'quv materialining fan yutuqlariga mos, isbotlangan bo'lishi qaysi tamoyil talabi? A) Ko'rgazmalilik tamoyili B) Ilmiylik tamoyili C) Mustahkamlik tamoyili D) Faollik tamoyili To'g'ri javob: B) Ilmiylik tamoyili ✔ 12. Bahor fasliga xos belgi qaysi? A) Qor yog'adi B) Daryolar muzlaydi C) Barglar sarg'ayib to'kiladi D) Daraxtlar kurtak chiqaradi, kunlar uzayadi, qushlar qaytib keladi To'g'ri javob: D) Daraxtlar kurtak chiqaradi, kunlar uzayadi, qushlar qaytib keladi ✔ 13. Boshlang'ich sinfda o'yin texnologiyasining afzalligi nima? A) Faqat tanaffusda qo'llanadi B) Vaqtni behuda sarflaydi C) Intizomni buzadi D) Motivatsiya va faollikni oshiradi, bilimni yengil va mustahkam o'zlashtirishga yordam beradi To'g'ri javob: D) Motivatsiya va faollikni oshiradi, bilimni yengil va mustahkam o'zlashtirishga ✔ yordam beradi Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 82 14. Hisoblang: 16 : 2 = ? A) 9 B) 7 C) 8 D) 10 To'g'ri javob: C) 8✔ 15. «chiqish» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) shirin B) kirish C) tez D) katta To'g'ri javob: B) kirish ✔ 16. Flegmatik temperamentga xos xususiyat qaysi? A) Sokin, bosiq, sust, his-tuyg'ularini kam namoyon qiladi B) Juda harakatchan C) Ta'sirchan va yig'loqi D) Tez qo'zg'aluvchan To'g'ri javob: A) Sokin, bosiq, sust, his-tuyg'ularini kam namoyon qiladi ✔ 17. Tez aytish (chistoshka) qanday maqsadda ishlatiladi? A) Matematikani o'rgatish uchun B) Talaffuz va nutq texnikasini rivojlantirish uchun C) Jismoniy tarbiya uchun D) Rasm chizish uchun To'g'ri javob: B) Talaffuz va nutq texnikasini rivojlantirish uchun ✔ 18. «achchiq» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) qari B) shirin C) yengil D) qayg'u To'g'ri javob: B) shirin ✔ 19. Teskari masala nima? A) Yechimi yo'q masala B) Faqat geometrik masala C) Teskari o'qiladigan masala D) Berilgan masalaning javobi ma'lum, ma'lumotlardan biri esa noma'lum qilib tuzilgan masala To'g'ri javob: D) Berilgan masalaning javobi ma'lum, ma'lumotlardan biri esa noma'lum qilib ✔ tuzilgan masala 20. "O'sish tafakkuri" (growth mindset) tushunchasi muallifi kim? A) Albert Bandura B) Govard Gardner C) Daniel Goulman D) Kerol Dvek To'g'ri javob: D) Kerol Dvek ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 83 21. Qobiliyat nima? A) Faqat tug'ma iste'dod B) Muayyan faoliyatni muvaffaqiyatli bajarish imkonini beruvchi individual xususiyatlar C) Faqat bilim D) Faqat odat To'g'ri javob: B) Muayyan faoliyatni muvaffaqiyatli bajarish imkonini beruvchi individual ✔ xususiyatlar 22. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 4 + 8 × 7 = ? A) 53 B) 84 C) 60 D) 68 To'g'ri javob: C) 60 ✔ 23. Hisoblang: 21 : 3 = ? A) 4 B) 5 C) 10 D) 7 To'g'ri javob: D) 7 ✔ 24. Jismoniy daqiqa (fizminutka) qanday maqsadda o'tkaziladi? A) Baho qo'yish uchun B) O'quvchilarni jazolash uchun C) Charchoqni yo'qotish va diqqatni tiklash uchun D) Darsni qisqartirish uchun To'g'ri javob: C) Charchoqni yo'qotish va diqqatni tiklash uchun ✔ 25. Hisoblang: 20 : 5 = ? A) 6 B) 4 C) 3 D) 7 To'g'ri javob: B) 4 ✔ 26. Inson tanasidagi qon aylanishini ta'minlovchi a'zo qaysi? A) O'pka B) Jigar C) Oshqozon D) Yurak To'g'ri javob: D) Yurak ✔ 27. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 14 + 8 × 6 = ? A) 132 B) 70 C) 62 D) 56 To'g'ri javob: C) 62 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 84 28. O'quv dasturi nima? A) Muayyan fanning mazmuni, hajmi va o'rganish ketma-ketligini belgilovchi hujjat B) Maktab ish jadvali C) Fanlar ro'yxati D) Davomat jurnali To'g'ri javob: A) Muayyan fanning mazmuni, hajmi va o'rganish ketma-ketligini belgilovchi hujjat✔ 29. Boshlang'ich sinf darsida texnologik xarita nimani aks ettiradi? A) Faqat uy vazifasini B) Maktab binosi xaritasini C) Dars maqsadi, bosqichlari, metodlari, vaqt taqsimoti va kutilgan natijalarni D) O'quvchilar ro'yxatini To'g'ri javob: C) Dars maqsadi, bosqichlari, metodlari, vaqt taqsimoti va kutilgan natijalarni ✔ 30. Ochiq savolga misol qaysi? A) "Bugun keldingizmi?" B) "Siz xafamisiz?" C) "Uy vazifasini qildingizmi?" D) "Bu vaziyat haqida nimalarni his qildingiz?" To'g'ri javob: D) "Bu vaziyat haqida nimalarni his qildingiz?" ✔ 31. «osmonga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) bosh kelishik D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: B) jo'nalish kelishigi ✔ 32. Yer Quyosh atrofida qancha vaqtda bir marta aylanib chiqadi? A) 24 soatda B) Taxminan 365 kunda (bir yilda) C) 30 kunda D) 7 kunda To'g'ri javob: B) Taxminan 365 kunda (bir yilda) ✔ Y-2 • moslashtirish 33. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 50 × 4 a) 6 2) 78 − 32 b) 45 3) 40 : 8 c) 120 4) 42 : 7 d) 200 e) 5 f) 46 A) 1–d, 2–f, 3–a, 4–e B) 1–d, 2–f, 3–e, 4–a C) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a D) 1–d, 2–a, 3–e, 4–f To'g'ri javob: B) 1–d, 2–f, 3–e, 4–a ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 85 34. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 m a) 1000 kg 2) 1 km b) 60 daqiqa 3) 1 soat c) 1000 m 4) 1 dm d) 10 sm e) 100 sm f) 1000 ml A) 1–c, 2–e, 3–b, 4–d B) 1–e, 2–d, 3–b, 4–c C) 1–e, 2–c, 3–b, 4–d D) 1–e, 2–a, 3–b, 4–d To'g'ri javob: C) 1–e, 2–c, 3–b, 4–d✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 kg a) 60 soniya 2) 1 l b) 24 soat 3) 1 daqiqa c) 1000 g 4) 1 sutka d) 100 sm e) 1000 m f) 1000 ml A) 1–f, 2–a, 3–c, 4–b B) 1–c, 2–f, 3–a, 4–b C) 1–c, 2–b, 3–f, 4–a D) 1–c, 2–b, 3–a, 4–f To'g'ri javob: B) 1–c, 2–f, 3–a, 4–b ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daftarning b) onaga Javob: a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) issiq b) yorug' Javob: a) sovuq; b) qorong'i ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 8 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 10 sm, eni 8 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 40 sm²; b) 80 sm² ✔ 39. So'zning antonimini yozing. a) yosh b) issiq Javob: a) qari; b) sovuq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 86 40. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) ko'chaning b) daftarni Javob: a) qaratqich kelishigi; b) tushum kelishigi✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) bog'ni b) osmondan Javob: a) tushum kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 42. So'zning antonimini yozing. a) katta b) do'st Javob: a) kichik; b) dushman ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) qishloqni b) shahardan Javob: a) tushum kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 44. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 8 + 2 × 3 = ? b) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 12 + 7 × 3 = ? Javob: a) 14; b) 33 ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) quvonch b) keng Javob: a) qayg'u; b) tor ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 87 13-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. «daryoni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) tushum kelishigi C) qaratqich kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: B) tushum kelishigi✔ 2. "Ota-ona" so'zi qanday so'z? A) Takroriy so'z B) Juft so'z C) Qo'shma so'z D) Sodda so'z To'g'ri javob: B) Juft so'z ✔ 3. Birinchi sinf o'quvchisining maktabga moslashuv (adaptatsiya) davrida o'qituvchi nima qilishi kerak? A) Boshqalar bilan taqqoslash B) Do'stona muhit yaratish, bosqichma-bosqich talab qo'yish, rag'batlantirish va ota-onalar bilan hamkorlik C) Xatolar uchun jazolash D) Darhol qattiq talablar qo'yish To'g'ri javob: B) Do'stona muhit yaratish, bosqichma-bosqich talab qo'yish, rag'batlantirish va ota- ✔ onalar bilan hamkorlik 4. O'zbekistonda eng ko'p yetishtiriladigan texnik ekin qaysi? A) Kofe B) Paxta C) Choy D) Banan To'g'ri javob: B) Paxta ✔ 5. Xalq maktablarida elementar ta'lim nazariyasini ishlab chiqqan shveytsariyalik pedagog kim? A) Iogann Gerbart B) Fridrix Frebel C) Adolf Disterverg D) Iogann Pestalotsi To'g'ri javob: D) Iogann Pestalotsi ✔ 6. Hisoblang: (5 + 9) × 4 = ? A) 60 B) 41 C) 56 D) 47 To'g'ri javob: C) 56 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 88 7. Hisoblang: (8 + 6) × 9 = ? A) 62 B) 135 C) 126 D) 120 To'g'ri javob: C) 126✔ 8. Ko'paytirish jadvali: 3 × 8 = ? A) 21 B) 24 C) 22 D) 25 To'g'ri javob: B) 24 ✔ 9. Hisoblang: 71 − 16 = ? A) 52 B) 50 C) 61 D) 55 To'g'ri javob: D) 55 ✔ 10. Pedagogik mahorat tarkibiy qismlariga qaysi biri kiradi? A) Pedagogik texnika, muloqot madaniyati va kasbiy bilim B) Faqat ish staji C) Faqat ovoz balandligi D) Faqat tashqi ko'rinish To'g'ri javob: A) Pedagogik texnika, muloqot madaniyati va kasbiy bilim ✔ 11. Boshlang'ich sinfdan 5-sinfga o'tishda qanday qiyinchilik yuzaga keladi? A) Ko'plab yangi fan o'qituvchilari va talablarga moslashish B) Bolalarning bo'yi o'sishi C) Qiyinchilik bo'lmaydi D) Kitoblar soni kamayishi To'g'ri javob: A) Ko'plab yangi fan o'qituvchilari va talablarga moslashish ✔ 12. "Pedagogik innovatsiya" nima? A) Faqat yangi jihozlar sotib olish B) Ta'lim jarayoniga yangi, samaradorlikni oshiruvchi g'oya va usullarni joriy etish C) Darslarni qisqartirish D) Eski usullarga qaytish To'g'ri javob: B) Ta'lim jarayoniga yangi, samaradorlikni oshiruvchi g'oya va usullarni joriy etish ✔ 13. Ko'paytirish jadvali: 9 × 7 = ? A) 72 B) 71 C) 63 D) 60 To'g'ri javob: C) 63 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 89 14. Qaysi yozuvchi bolalar uchun "Shum bola" qissasini yozgan? A) Abdulla Qahhor B) Xudoyberdi To'xtaboyev C) Hamid Olimjon D) G'afur G'ulom To'g'ri javob: D) G'afur G'ulom✔ 15. Empatiya nima? A) Faqat aql bilan fikrlash B) O'z fikrini majburlash C) Boshqalarga befarqlik D) Boshqa insonning his-tuyg'ularini anglash va unga hamdard bo'lish qobiliyati To'g'ri javob: D) Boshqa insonning his-tuyg'ularini anglash va unga hamdard bo'lish qobiliyati ✔ 16. Inklyuziv sinfda boshlang'ich sinf o'qituvchisining vazifasi nima? A) Ularni sinfdan chiqarish B) Alohida ta'lim ehtiyojli o'quvchilar uchun moslashtirilgan, qulay ta'lim muhitini yaratish C) Ularni e'tiborsiz qoldirish D) Ularga topshiriq bermaslik To'g'ri javob: B) Alohida ta'lim ehtiyojli o'quvchilar uchun moslashtirilgan, qulay ta'lim muhitini ✔ yaratish 17. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 6 sm. Uning yuzini toping. A) 17 sm² B) 66 sm² C) 77 sm² D) 34 sm² To'g'ri javob: B) 66 sm² ✔ 18. Hisoblang: 87 − 79 = ? A) 8 B) 9 C) 17 D) 11 To'g'ri javob: A) 8 ✔ 19. Hisoblang: 21 × 6 = ? A) 124 B) 135 C) 126 D) 119 To'g'ri javob: C) 126 ✔ 20. O'simliklar fotosintez jarayonida qaysi gazni yutadi? A) Karbonat angidrid B) Azot C) Vodorod D) Kislorod To'g'ri javob: A) Karbonat angidrid ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 90 21. Maktabga psixologik tayyorgarlik tarkibiga nima kiradi? A) Faqat sanashni bilish B) Faqat harflarni bilish C) Faqat bo'y uzunligi D) Intellektual, motivatsion, irodaviy va ijtimoiy tayyorgarlik To'g'ri javob: D) Intellektual, motivatsion, irodaviy va ijtimoiy tayyorgarlik✔ 22. Ko'paytirish jadvali: 5 × 9 = ? A) 41 B) 45 C) 43 D) 50 To'g'ri javob: B) 45 ✔ 23. Savatda 13 ta olma bor edi. 11 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 1 ta B) 0 ta C) 2 ta D) 7 ta To'g'ri javob: C) 2 ta ✔ 24. Boshlang'ich sinfda "tarbiya" fanining asosiy maqsadi nima? A) Faqat bilim berish B) Odob-axloq, milliy va umuminsoniy qadriyatlarni shakllantirish C) Faqat sport D) Faqat imtihonga tayyorlash To'g'ri javob: B) Odob-axloq, milliy va umuminsoniy qadriyatlarni shakllantirish ✔ 25. Hisoblang: 41 − 16 = ? A) 25 B) 19 C) 31 D) 33 To'g'ri javob: A) 25 ✔ 26. «onani» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) chiqish kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: D) tushum kelishigi ✔ 27. Qobiliyatning tabiiy asosi nima deb ataladi? A) Iste'dod B) Layoqat (nishona) C) Daho D) Mahorat To'g'ri javob: B) Layoqat (nishona) ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 91 28. Hisoblang: 44 − 30 = ? A) 12 B) 5 C) 14 D) 6 To'g'ri javob: C) 14✔ 29. «qisqa» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) uzun B) yorug' C) yosh D) qorong'i To'g'ri javob: A) uzun ✔ 30. Hisoblang: 54 : 9 = ? A) 7 B) 5 C) 6 D) 9 To'g'ri javob: C) 6 ✔ 31. «bog'da» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) o'rin-payt kelishigi C) chiqish kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: B) o'rin-payt kelishigi ✔ 32. "Yaqin rivojlanish zonasi" tushunchasi pedagogikada qanday qo'llaniladi? A) Faqat imkonsiz topshiriqlar berish B) Faqat oson topshiriqlar berish C) Topshiriqlarni o'quvchi kattalar yordamida bajara oladigan darajada tanlash D) Topshiriq bermaslik To'g'ri javob: C) Topshiriqlarni o'quvchi kattalar yordamida bajara oladigan darajada tanlash ✔ Y-2 • moslashtirish 33. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) shahardan a) jo'nalish kelishigi 2) dengizni b) chiqish kelishigi 3) tog'ga c) tushum kelishigi 4) qalamda d) bosh kelishik e) qaratqich kelishigi f) o'rin-payt kelishigi A) 1–b, 2–c, 3–a, 4–d B) 1–b, 2–a, 3–c, 4–f C) 1–b, 2–c, 3–a, 4–f D) 1–c, 2–f, 3–a, 4–b To'g'ri javob: C) 1–b, 2–c, 3–a, 4–f ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 92 34. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) uydan a) bosh kelishik 2) bog'ning b) chiqish kelishigi 3) qalamda c) jo'nalish kelishigi 4) maktabga d) o'rin-payt kelishigi e) tushum kelishigi f) qaratqich kelishigi A) 1–f, 2–b, 3–d, 4–c B) 1–b, 2–d, 3–f, 4–c C) 1–b, 2–f, 3–d, 4–c D) 1–b, 2–f, 3–d, 4–e To'g'ri javob: C) 1–b, 2–f, 3–d, 4–c✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 yil a) 12 oy 2) 1 hafta b) 7 kun 3) 1 t c) 100 sm 4) 1 m d) 1000 g e) 1000 ml f) 1000 kg A) 1–d, 2–b, 3–f, 4–c B) 1–a, 2–b, 3–f, 4–c C) 1–a, 2–d, 3–f, 4–c D) 1–c, 2–b, 3–f, 4–a To'g'ri javob: B) 1–a, 2–b, 3–f, 4–c ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Savatda 19 ta olma bor edi. 17 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? b) Savatda 28 ta olma bor edi. 6 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? Javob: a) 2 ta; b) 22 ta ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) oilaga b) otaga Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 38. So'zning antonimini yozing. a) yosh b) yaxshi Javob: a) qari; b) yomon ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 5 ming so'm turadi. 7 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 7 ming so'm turadi. 8 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 35 ming so'm; b) 56 ming so'm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 93 40. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) uyning b) oilaga Javob: a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) xalqdan b) Vatanda Javob: a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) Vatanga b) onaga Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) maktabga b) shaharda Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 44. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) do'stda b) binoda Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 45. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 60 sonining 1/2 qismini toping. b) 24 sonining 1/3 qismini toping. Javob: a) 30; b) 8 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 94 14-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Hisoblang: 42 + 40 = ? A) 82 B) 74 C) 91 D) 88 To'g'ri javob: A) 82✔ 2. PIRLS xalqaro tadqiqoti boshlang'ich sinf o'quvchilarining qaysi ko'nikmasini baholaydi? A) Matematik savodxonlikni B) Matnni o'qish va tushunish savodxonligini (4-sinf) C) Tabiiy fanlar bilimini D) Chet tili bilimini To'g'ri javob: B) Matnni o'qish va tushunish savodxonligini (4-sinf) ✔ 3. Birinchi "bolalar bog'chasi" (Kindergarten) asoschisi kim? A) Mariya Montessori B) Fridrix Frebel C) Iogann Pestalotsi D) Jan Jak Russo To'g'ri javob: B) Fridrix Frebel ✔ 4. «uyning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) bosh kelishik D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ 5. «bog'dan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: A) chiqish kelishigi ✔ 6. Bitta daftar 9 ming so'm turadi. 6 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 54 ming so'm B) 48 ming so'm C) 63 ming so'm D) 15 ming so'm To'g'ri javob: A) 54 ming so'm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 95 7. Perimetr nima? A) Figura barcha tomonlari uzunliklarining yig'indisi B) Figura ichidagi yuza C) Figura burchaklari soni D) Figura balandligi To'g'ri javob: A) Figura barcha tomonlari uzunliklarining yig'indisi✔ 8. «olmaning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ 9. Foydali qazilmalarga misol qaysi? A) Oltin, neft, tabiiy gaz, ko'mir B) Qo'y va sigir C) Olma va uzum D) Paxta va bug'doy To'g'ri javob: A) Oltin, neft, tabiiy gaz, ko'mir ✔ 10. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 1 + 8 × 5 = ? A) 41 B) 49 C) 36 D) 45 To'g'ri javob: A) 41 ✔ 11. Amallar tartibi qanday? A) Avval qo'shish, keyin ko'paytirish B) Chapdan o'ngga, amal turiga qaramasdan C) O'ngdan chapga D) Avval qavs ichidagi amallar, keyin ko'paytirish va bo'lish, so'ng qo'shish va ayirish To'g'ri javob: D) Avval qavs ichidagi amallar, keyin ko'paytirish va bo'lish, so'ng qo'shish va ayirish ✔ 12. Plagiat nima? A) Manbaga havola berish B) Iqtibos keltirish C) O'zgalar asari yoki g'oyasini muallifni ko'rsatmasdan o'ziniki qilib taqdim etish D) Mustaqil ish yozish To'g'ri javob: C) O'zgalar asari yoki g'oyasini muallifni ko'rsatmasdan o'ziniki qilib taqdim etish ✔ 13. Tez tibbiy yordam raqami qaysi? A) 103 B) 101 C) 104 D) 102 To'g'ri javob: A) 103 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 96 14. Termometr nimani o'lchaydi? A) Uzunlikni B) Vaqtni C) Og'irlikni D) Haroratni To'g'ri javob: D) Haroratni✔ 15. 60 sonining 1/3 qismini toping. A) 18 B) 22 C) 23 D) 20 To'g'ri javob: D) 20 ✔ 16. Tabiatni muhofaza qilishda o'quvchi nima qila oladi? A) Suvni behuda oqizish B) Daraxtlarni sindirish C) Daraxt ekish, chiqindini to'g'ri tashlash, suv va elektrni tejash D) Chiqindini ko'chaga tashlash To'g'ri javob: C) Daraxt ekish, chiqindini to'g'ri tashlash, suv va elektrni tejash ✔ 17. «qashshoq» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) toqat B) kambag'al C) chaqqon D) sabr To'g'ri javob: B) kambag'al ✔ 18. Hisoblang: 42 : 6 = ? A) 5 B) 8 C) 9 D) 7 To'g'ri javob: D) 7 ✔ 19. «g'am» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) ulkan B) izzat C) qayg'u D) botir To'g'ri javob: C) qayg'u ✔ 20. Hisoblang: (1 + 6) × 6 = ? A) 36 B) 37 C) 42 D) 48 To'g'ri javob: C) 42 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 97 21. Hisoblang: 37 + 61 = ? A) 107 B) 98 C) 97 D) 94 To'g'ri javob: B) 98✔ 22. O'zbekistonning "Qizil kitob"iga nima kiritiladi? A) Eng ko'p tarqalgan hayvonlar B) Ekin turlari C) Yo'qolib ketish xavfi ostidagi o'simlik va hayvon turlari D) Uy hayvonlari To'g'ri javob: C) Yo'qolib ketish xavfi ostidagi o'simlik va hayvon turlari ✔ 23. Hisoblang: 72 + 13 = ? A) 85 B) 94 C) 86 D) 87 To'g'ri javob: A) 85 ✔ 24. Hisoblang: 60 + 30 = ? A) 90 B) 82 C) 93 D) 91 To'g'ri javob: A) 90 ✔ 25. Kompetensiya nima? A) Bilim, ko'nikma va qadriyatlarni real vaziyatda samarali qo'llay olish qobiliyati B) Faqat jismoniy kuch C) Faqat yodlangan ma'lumot D) Faqat diplom To'g'ri javob: A) Bilim, ko'nikma va qadriyatlarni real vaziyatda samarali qo'llay olish qobiliyati ✔ 26. «past» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) arzon B) harom C) baland D) chiqish To'g'ri javob: C) baland ✔ 27. Ko'paytirish jadvali: 7 × 3 = ? A) 18 B) 28 C) 21 D) 25 To'g'ri javob: C) 21 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 98 28. Bo'lish amalining komponentlari qanday nomlanadi? A) Ko'paytuvchilar va ko'paytma B) Bo'linuvchi, bo'luvchi va bo'linma C) Kamayuvchi va ayirma D) Qo'shiluvchilar va yig'indi To'g'ri javob: B) Bo'linuvchi, bo'luvchi va bo'linma✔ 29. Qobiliyat rivojlanish darajalari qaysi tartibda ortadi? A) Iste'dod — layoqat — daho — qobiliyat B) Layoqat — qobiliyat — iste'dod — daho C) Daho — iste'dod — qobiliyat — layoqat D) Qobiliyat — daho — layoqat — iste'dod To'g'ri javob: B) Layoqat — qobiliyat — iste'dod — daho ✔ 30. Xarakter aksentuatsiyasi nima? A) Ruhiy kasallik B) Xarakterning ayrim xususiyatlarining me'yor doirasida haddan tashqari kuchli ifodalanishi C) Xarakterning yo'qligi D) Temperament turi To'g'ri javob: B) Xarakterning ayrim xususiyatlarining me'yor doirasida haddan tashqari kuchli ✔ ifodalanishi 31. Funksional savodxonlik nima? A) Faqat kompyuter yoqa olish B) Faqat she'r yodlash C) Faqat harflarni bilish D) Olingan bilimni hayotiy vaziyatlarda qo'llay olish qobiliyati To'g'ri javob: D) Olingan bilimni hayotiy vaziyatlarda qo'llay olish qobiliyati ✔ 32. Orol dengizining qurishi qanday muammoga misol? A) Sport muammosiga B) Ekologik muammoga C) Iqtisodiy o'sishga D) Madaniy yutuqqa To'g'ri javob: B) Ekologik muammoga ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 l a) 24 soat 2) 1 sutka b) 1000 ml 3) 1 yil c) 12 oy 4) 1 soat d) 10 mm e) 60 daqiqa f) 1000 kg A) 1–a, 2–c, 3–e, 4–b B) 1–b, 2–a, 3–c, 4–e C) 1–c, 2–a, 3–b, 4–e D) 1–b, 2–a, 3–e, 4–c To'g'ri javob: B) 1–b, 2–a, 3–c, 4–e ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 99 34. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) onani a) chiqish kelishigi 2) shaharning b) tushum kelishigi 3) qalamga c) o'rin-payt kelishigi 4) daryodan d) bosh kelishik e) jo'nalish kelishigi f) qaratqich kelishigi A) 1–e, 2–a, 3–b, 4–f B) 1–b, 2–a, 3–e, 4–f C) 1–b, 2–f, 3–e, 4–a D) 1–b, 2–e, 3–f, 4–a To'g'ri javob: C) 1–b, 2–f, 3–e, 4–a✔ 35. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 138 + 718 a) 6 2) 51 − 17 b) 856 3) 54 : 9 c) 93 4) 30 + 63 d) 54 e) 34 f) 19 A) 1–a, 2–e, 3–b, 4–c B) 1–b, 2–e, 3–a, 4–c C) 1–a, 2–c, 3–e, 4–b D) 1–b, 2–e, 3–a, 4–f To'g'ri javob: B) 1–b, 2–e, 3–a, 4–c ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) kirish b) rost Javob: a) chiqish; b) yolg'on ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) arzon b) kun Javob: a) qimmat; b) tun ✔ 38. So'zning antonimini yozing. a) rost b) quvonch Javob: a) yolg'on; b) qayg'u ✔ 39. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) bog'da b) gulga Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 100 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Savatda 23 ta olma bor edi. 17 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? b) Savatda 29 ta olma bor edi. 24 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? Javob: a) 6 ta; b) 5 ta✔ 41. So'zning antonimini yozing. a) boy b) baland Javob: a) kambag'al; b) past ✔ 42. So'zning antonimini yozing. a) yosh b) do'st Javob: a) qari; b) dushman ✔ 43. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 4 kg necha grammga teng? b) 6 kg necha grammga teng? Javob: a) 4000 g; b) 6000 g ✔ 44. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daryoga b) qishloqqa Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 45. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 72 : 8 = ? b) Hisoblang: 32 : 4 = ? Javob: a) 9; b) 8 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 101 15-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. «kitobda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) chiqish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: A) o'rin-payt kelishigi✔ 2. Benjamin Blum taksonomiyasi nima? A) Maktablarni reytinglash B) Fanlarni alifbo bo'yicha tartiblash C) Ta'lim maqsadlarini bilish darajalari bo'yicha tasniflash tizimi D) O'quvchilarni yoshi bo'yicha tasniflash To'g'ri javob: C) Ta'lim maqsadlarini bilish darajalari bo'yicha tasniflash tizimi ✔ 3. «toza» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) pokiza B) chehra C) izzat D) hurmat To'g'ri javob: A) pokiza ✔ 4. «pokiza» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) katta B) chiroyli C) hurmat D) toza To'g'ri javob: D) toza ✔ 5. «daryoning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) bosh kelishik C) o'rin-payt kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ 6. Masofaviy ta'lim nima? A) Faqat maktabdan uzoqdagi qishloqda o'qish B) Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari yordamida masofadan turib ta'lim olish C) Maktabga piyoda borish D) Faqat sirtqi imtihon To'g'ri javob: B) Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari yordamida masofadan turib ta'lim olish ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 102 7. Unli tovushlar qanday hosil bo'ladi? A) Lablar yopiq holda hosil bo'ladi B) Havo og'iz bo'shlig'ida to'siqqa uchramasdan, ovoz ishtirokida hosil bo'ladi C) Havo to'siqqa uchrab hosil bo'ladi D) Faqat shovqindan hosil bo'ladi To'g'ri javob: B) Havo og'iz bo'shlig'ida to'siqqa uchramasdan, ovoz ishtirokida hosil bo'ladi✔ 8. Hisoblang: 15 + 14 = ? A) 26 B) 21 C) 29 D) 23 To'g'ri javob: C) 29 ✔ 9. Hisoblang: 26 × 3 = ? A) 68 B) 67 C) 78 D) 89 To'g'ri javob: C) 78 ✔ 10. «otaga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) bosh kelishik C) jo'nalish kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: C) jo'nalish kelishigi ✔ 11. Hisoblang: (7 + 3) × 8 = ? A) 88 B) 31 C) 80 D) 77 To'g'ri javob: C) 80 ✔ 12. Qo'shishning o'rin almashtirish xossasi qanday? A) Qo'shiluvchilar o'rni almashsa, yig'indi ikki baravar oshadi B) Qo'shiluvchilarning o'rinlari almashtirilsa, yig'indi o'zgarmaydi C) Yig'indi har doim nolga teng D) Bunday xossa yo'q To'g'ri javob: B) Qo'shiluvchilarning o'rinlari almashtirilsa, yig'indi o'zgarmaydi ✔ 13. Ko'paytirish jadvali: 7 × 5 = ? A) 35 B) 37 C) 32 D) 30 To'g'ri javob: A) 35 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 103 14. Stressning ijobiy (foydali) shakli qanday ataladi? A) Eustress B) Frustratsiya C) Distress D) Depressiya To'g'ri javob: A) Eustress✔ 15. Boshlang'ich sinf o'qituvchisi ota-onalar bilan qanday hamkorlik qiladi? A) Ota-onalarni maktabga kiritmaslik B) Faqat yomon xabarlar bilan bog'lanish C) Hamkorlik qilmaslik D) Muntazam suhbatlar, ota-onalar yig'ilishlari, o'quvchi yutuqlari haqida xabardor qilish To'g'ri javob: D) Muntazam suhbatlar, ota-onalar yig'ilishlari, o'quvchi yutuqlari haqida xabardor ✔ qilish 16. Hisoblang: 51 − 45 = ? A) 2 B) 12 C) 6 D) 0 To'g'ri javob: C) 6 ✔ 17. Hisoblang: 37 × 8 = ? A) 294 B) 285 C) 297 D) 296 To'g'ri javob: D) 296 ✔ 18. Quyidagilardan qaysi biri jonsiz tabiat jismi? A) Daraxt B) Baliq C) Tosh D) Qush To'g'ri javob: C) Tosh ✔ 19. Lourens Kolberg qanday nazariya muallifi? A) Stress nazariyasi B) Axloqiy rivojlanish bosqichlari nazariyasi C) Intellekt nazariyasi D) Temperament nazariyasi To'g'ri javob: B) Axloqiy rivojlanish bosqichlari nazariyasi ✔ 20. 24 sonining 1/2 qismini toping. A) 12 B) 13 C) 9 D) 11 To'g'ri javob: A) 12 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 104 21. Kichik maktab yoshidagi bolaning diqqatini uzoq saqlash uchun nima qilish kerak? A) Bir xil faoliyatni uzoq davom ettirish B) Baland ovozda qichqirish C) Faoliyat turlarini almashtirib, ko'rgazmali va o'yin elementlaridan foydalanish D) Faqat ma'ruza o'qish To'g'ri javob: C) Faoliyat turlarini almashtirib, ko'rgazmali va o'yin elementlaridan foydalanish✔ 22. «daftarning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: C) qaratqich kelishigi ✔ 23. "Sh" harf birikmasi nechta tovushni ifodalaydi? A) Hech qanday tovushni B) Uchta tovushni C) Ikkita tovushni D) Bitta tovushni To'g'ri javob: D) Bitta tovushni ✔ 24. «bog'ning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) tushum kelishigi C) bosh kelishik D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ 25. Mexanik xotira va mantiqiy xotiraning farqi nimada? A) Mexanik xotira mustahkamroq B) Mantiqiy xotira faqat kattalarda bo'ladi C) Ular farq qilmaydi D) Mantiqiy xotira mazmunni tushunishga asoslanadi, mexanik — takrorlashga To'g'ri javob: D) Mantiqiy xotira mazmunni tushunishga asoslanadi, mexanik — takrorlashga ✔ 26. «yurt» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) yuz B) vatan C) buyuk D) botir To'g'ri javob: B) vatan ✔ 27. «boy» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) past B) yengil C) do'st D) kambag'al To'g'ri javob: D) kambag'al ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 105 28. O'simlikning qaysi qismida urug' yetiladi? A) Mevada B) Poyada C) Bargda D) Ildizda To'g'ri javob: A) Mevada✔ 29. Qaysi shoir bolalar uchun ko'plab she'rlar yozgan va "Bolalar shoiri" sifatida tanilgan? A) Abdulla Oripov B) Quddus Muhammadiy C) Alisher Navoiy D) Erkin Vohidov To'g'ri javob: B) Quddus Muhammadiy ✔ 30. O'zbek maktablarida savod o'rgatishda qaysi metod qo'llaniladi? A) Harf-qo'shish (bukvoslagatelniy) metodi B) Tovush-analitik-sintetik metod C) Butun so'z metodi D) Yodlash metodi To'g'ri javob: B) Tovush-analitik-sintetik metod ✔ 31. Boshlang'ich sinfda qo'shish amalining komponentlari qanday nomlanadi? A) Bo'linuvchi, bo'luvchi, bo'linma B) Ko'paytuvchilar va ko'paytma C) Qo'shiluvchilar va yig'indi D) Kamayuvchi, ayriluvchi, ayirma To'g'ri javob: C) Qo'shiluvchilar va yig'indi ✔ 32. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 5 sm. Uning yuzini toping. A) 16 sm² B) 55 sm² C) 66 sm² D) 32 sm² To'g'ri javob: B) 55 sm² ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 dm a) 1000 ml 2) 1 sm b) 60 soniya 3) 1 hafta c) 7 kun 4) 1 daqiqa d) 24 soat e) 10 mm f) 10 sm A) 1–c, 2–e, 3–f, 4–b B) 1–b, 2–f, 3–c, 4–e C) 1–f, 2–e, 3–c, 4–b D) 1–f, 2–a, 3–c, 4–b To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–c, 4–b ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 106 34. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 km a) 1000 g 2) 1 sutka b) 10 sm 3) 1 t c) 1000 m 4) 1 hafta d) 1000 kg e) 7 kun f) 24 soat A) 1–c, 2–f, 3–d, 4–e B) 1–c, 2–d, 3–f, 4–e C) 1–c, 2–a, 3–d, 4–e D) 1–c, 2–f, 3–d, 4–a To'g'ri javob: A) 1–c, 2–f, 3–d, 4–e✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 daqiqa a) 24 soat 2) 1 l b) 10 sm 3) 1 soat c) 1000 kg 4) 1 sutka d) 60 soniya e) 1000 ml f) 60 daqiqa A) 1–c, 2–e, 3–f, 4–a B) 1–d, 2–b, 3–f, 4–a C) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a D) 1–f, 2–e, 3–d, 4–a To'g'ri javob: C) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) yaxshi b) yosh Javob: a) yomon; b) qari ✔ 37. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 62 − 27 = ? b) Hisoblang: 49 − 36 = ? Javob: a) 35; b) 13 ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 24 sonining 1/3 qismini toping. b) 12 sonining 1/2 qismini toping. Javob: a) 8; b) 6 ✔ 39. So'zning antonimini yozing. a) issiq b) arzon Javob: a) sovuq; b) qimmat ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 107 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Savatda 33 ta olma bor edi. 9 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? b) Savatda 24 ta olma bor edi. 16 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? Javob: a) 24 ta; b) 8 ta✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) qishloqdan b) kitobdan Javob: a) chiqish kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 3 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 8 ming so'm turadi. 5 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 9 ming so'm; b) 40 ming so'm ✔ 43. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 9 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 8 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 99 sm²; b) 64 sm² ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) rost b) keng Javob: a) yolg'on; b) tor ✔ 45. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 60 + 21 = ? b) Hisoblang: 76 + 13 = ? Javob: a) 81; b) 89 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 108 16-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 4 + 6 × 6 = ? A) 46 B) 60 C) 34 D) 40 To'g'ri javob: D) 40✔ 2. «xalqqa» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: C) jo'nalish kelishigi ✔ 3. "Insert" metodida matn qanday o'qiladi? A) Ovoz chiqarib tez o'qiladi B) Maxsus belgilar (V, +, -, ?) qo'yib, mazmunni tahlil qilib o'qiladi C) Faqat sarlavha o'qiladi D) Yod olinadi To'g'ri javob: B) Maxsus belgilar (V, +, -, ?) qo'yib, mazmunni tahlil qilib o'qiladi ✔ 4. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 11 sm, eni 2 sm. Uning yuzini toping. A) 33 sm² B) 26 sm² C) 13 sm² D) 22 sm² To'g'ri javob: D) 22 sm² ✔ 5. Quyosh sistemasidagi nechanchi sayyora Yer hisoblanadi (Quyoshdan uzoqlashish tartibida)? A) Ikkinchi B) To'rtinchi C) Birinchi D) Uchinchi To'g'ri javob: D) Uchinchi ✔ 6. Svetoforning qizil chirog'i piyodalar uchun nimani bildiradi? A) Hech narsani B) Yurish mumkin C) To'xtash, yo'lni kesib o'tish mumkin emas D) Tezroq yugurish kerak To'g'ri javob: C) To'xtash, yo'lni kesib o'tish mumkin emas ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 109 7. «gulning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) tushum kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi✔ 8. «binodan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) tushum kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: D) chiqish kelishigi ✔ 9. Blum taksonomiyasining yangilangan versiyasida eng yuqori daraja qaysi? A) Tushunish B) Yaratish C) Eslash D) Qo'llash To'g'ri javob: B) Yaratish ✔ 10. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 15 + 8 × 6 = ? A) 138 B) 71 C) 63 D) 57 To'g'ri javob: C) 63 ✔ 11. 36 sonining 1/3 qismini toping. A) 9 B) 12 C) 10 D) 11 To'g'ri javob: B) 12 ✔ 12. «osmonda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) tushum kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: B) o'rin-payt kelishigi ✔ 13. Nafas olish a'zosi qaysi? A) Yurak B) Buyrak C) Oshqozon D) O'pka To'g'ri javob: D) O'pka ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 110 14. «o'rtoq» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) do'st B) bilim C) tez D) badavlat To'g'ri javob: A) do'st✔ 15. Hisoblang: (1 + 3) × 5 = ? A) 17 B) 25 C) 20 D) 16 To'g'ri javob: C) 20 ✔ 16. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 12 sm, eni 4 sm. Uning perimetrini toping. A) 48 sm B) 16 sm C) 32 sm D) 34 sm To'g'ri javob: C) 32 sm ✔ 17. Savatda 37 ta olma bor edi. 11 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 26 ta B) 30 ta C) 31 ta D) 23 ta To'g'ri javob: A) 26 ta ✔ 18. Nolga bo'lish mumkinmi? A) Ha, natija bir bo'ladi B) Yo'q, nolga bo'lish mumkin emas C) Ha, natija nol bo'ladi D) Ha, natija shu sonning o'zi To'g'ri javob: B) Yo'q, nolga bo'lish mumkin emas ✔ 19. Pedagogik nizo vaziyatida o'qituvchining to'g'ri harakati qaysi? A) O'quvchini sinfdan haydash B) Xotirjamlikni saqlab, sababini aniqlash va konstruktiv yechim izlash C) Ovozini baland qilib o'quvchini kamsitish D) Ota-onani darhol chaqirib jazolash To'g'ri javob: B) Xotirjamlikni saqlab, sababini aniqlash va konstruktiv yechim izlash ✔ 20. «kambag'al» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) qashshoq B) mushkul C) bilim D) o'rtoq To'g'ri javob: A) qashshoq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 111 21. Gapning bosh bo'laklari qaysilar? A) Aniqlovchi va hol B) Ega va aniqlovchi C) To'ldiruvchi va hol D) Ega va kesim To'g'ri javob: D) Ega va kesim✔ 22. Pedagogik kuzatish metodi qanday talablarga javob berishi kerak? A) Tasodifiy va qaydsiz B) Faqat bir marta C) Maqsadli, rejali, tizimli va natijalar qayd etilgan bo'lishi D) Faqat yashirin kamerada To'g'ri javob: C) Maqsadli, rejali, tizimli va natijalar qayd etilgan bo'lishi ✔ 23. "Umrbod ta'lim" (lifelong learning) konsepsiyasi nimani anglatadi? A) Faqat universitetda o'qishni B) Ta'limni bir marta olib tugatishni C) Inson butun hayoti davomida bilim va ko'nikmalarini yangilab borishini D) Faqat maktab yillarida o'qishni To'g'ri javob: C) Inson butun hayoti davomida bilim va ko'nikmalarini yangilab borishini ✔ 24. Sinf rahbarining asosiy vazifasi nima? A) Faqat maktab xo'jaligiga mas'ul bo'lish B) Faqat imtihon o'tkazish C) Faqat davomatni belgilash D) Sinf jamoasini shakllantirish, o'quvchilar tarbiyasi va ota-onalar bilan hamkorlikni tashkil etish To'g'ri javob: D) Sinf jamoasini shakllantirish, o'quvchilar tarbiyasi va ota-onalar bilan hamkorlikni ✔ tashkil etish 25. "Kungaboqar" so'zi qanday so'z? A) Qo'shma so'z B) Sodda so'z C) Juft so'z D) Takroriy so'z To'g'ri javob: A) Qo'shma so'z ✔ 26. Husnixat darslarining asosiy maqsadi nima? A) Rasm chizishni o'rgatish B) She'r yodlashni o'rgatish C) To'g'ri, chiroyli va tez yozish ko'nikmasini shakllantirish D) Matematik hisoblashni o'rgatish To'g'ri javob: C) To'g'ri, chiroyli va tez yozish ko'nikmasini shakllantirish ✔ 27. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 15 sm, eni 11 sm. Uning perimetrini toping. A) 26 sm B) 54 sm C) 52 sm D) 165 sm To'g'ri javob: C) 52 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 112 28. Yosh davrlari psixologiyasi nimani o'rganadi? A) Faqat chaqaloqlarni B) Insonning turli yosh bosqichlaridagi psixik rivojlanish qonuniyatlarini C) Faqat keksalarni D) Faqat kasalliklarni To'g'ri javob: B) Insonning turli yosh bosqichlaridagi psixik rivojlanish qonuniyatlarini✔ 29. Piajega ko'ra mavhum (abstrakt) fikrlash qaysi bosqichda shakllanadi? A) Formal operatsiyalar bosqichida (11–12 yoshdan) B) Konkret operatsiyalar bosqichida C) Operatsiyagacha bosqichda D) Sensomotor bosqichda To'g'ri javob: A) Formal operatsiyalar bosqichida (11–12 yoshdan) ✔ 30. «bozorning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: C) qaratqich kelishigi ✔ 31. "O'rgatilgan ojizlik" tushunchasi muallifi kim? A) Martin Seligman B) Albert Bandura C) Ivan Pavlov D) Abraham Maslou To'g'ri javob: A) Martin Seligman ✔ 32. Kecha va kunduzning almashinishiga nima sabab bo'ladi? A) Oyning Yer atrofida aylanishi B) Yerning Quyosh atrofida aylanishi C) Bulutlarning harakati D) Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi To'g'ri javob: D) Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 l a) 7 kun 2) 1 kg b) 1000 m 3) 1 dm c) 60 soniya 4) 1 km d) 1000 ml e) 1000 g f) 10 sm A) 1–d, 2–c, 3–f, 4–b B) 1–d, 2–e, 3–f, 4–b C) 1–e, 2–d, 3–f, 4–b D) 1–d, 2–f, 3–e, 4–b To'g'ri javob: B) 1–d, 2–e, 3–f, 4–b ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 113 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 91 − 80 a) 98 2) 43 + 55 b) 608 3) 16 : 2 c) 46 4) 81 : 9 d) 11 e) 9 f) 8 A) 1–d, 2–a, 3–f, 4–e B) 1–d, 2–a, 3–f, 4–b C) 1–d, 2–a, 3–e, 4–f D) 1–a, 2–d, 3–f, 4–e To'g'ri javob: A) 1–d, 2–a, 3–f, 4–e✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 km a) 10 sm 2) 1 m b) 100 sm 3) 1 soat c) 60 daqiqa 4) 1 t d) 1000 kg e) 1000 m f) 1000 ml A) 1–e, 2–b, 3–c, 4–d B) 1–e, 2–d, 3–b, 4–c C) 1–e, 2–d, 3–c, 4–b D) 1–e, 2–a, 3–c, 4–d To'g'ri javob: A) 1–e, 2–b, 3–c, 4–d ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) boy b) rost Javob: a) kambag'al; b) yolg'on ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) qishloqqa b) do'stning Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 6 + 2 × 2 = ? b) Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 5 + 3 × 6 = ? Javob: a) 10; b) 23 ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 8 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 6 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 32 sm; b) 32 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 114 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 4 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 4 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 36 sm²; b) 32 sm²✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) osmonda b) maktabning Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) bog'dan b) quyoshda Javob: a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) quyoshdan b) Vatanda Javob: a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) halol b) baland Javob: a) harom; b) past ✔ 45. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: (8 + 5) × 7 = ? b) Hisoblang: (3 + 4) × 8 = ? Javob: a) 91; b) 56 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 115 17-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. O'qish ko'nikmasining asosiy sifatlari qaysilar? A) To'g'ri, ongli, tez (ravon) va ifodali o'qish B) Faqat tez o'qish C) Faqat ovoz chiqarib o'qish D) Faqat yod olish To'g'ri javob: A) To'g'ri, ongli, tez (ravon) va ifodali o'qish✔ 2. Hisoblang: 60 − 48 = ? A) 19 B) 7 C) 9 D) 12 To'g'ri javob: D) 12 ✔ 3. To'garak mashg'ulotlarining asosiy tamoyili qaysi? A) Faqat a'lochilar uchun B) Majburiylik C) Faqat pullik D) Ixtiyoriylik va qiziqishga asoslanganlik To'g'ri javob: D) Ixtiyoriylik va qiziqishga asoslanganlik ✔ 4. Hisoblang: 67 + 29 = ? A) 100 B) 96 C) 105 D) 104 To'g'ri javob: B) 96 ✔ 5. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 17 + 9 × 8 = ? A) 98 B) 89 C) 208 D) 81 To'g'ri javob: B) 89 ✔ 6. Pedagogikada "tarbiya" tushunchasi keng ma'noda nimani anglatadi? A) Jamiyat tomonidan avlodlarga ijtimoiy tajribani o'tkazish va shaxsni shakllantirish jarayoni B) Faqat dars o'tish C) Faqat jazolash D) Faqat jismoniy mashq To'g'ri javob: A) Jamiyat tomonidan avlodlarga ijtimoiy tajribani o'tkazish va shaxsni shakllantirish ✔ jarayoni Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 116 7. 1 dm necha santimetrga teng? A) 1 sm B) 1000 sm C) 10 sm D) 100 sm To'g'ri javob: C) 10 sm✔ 8. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 15 sm, eni 5 sm. Uning perimetrini toping. A) 40 sm B) 42 sm C) 75 sm D) 20 sm To'g'ri javob: A) 40 sm ✔ 9. "Venn diagrammasi" metodi qanday maqsadda qo'llanadi? A) Vaqt jadvalini tuzish uchun B) Ikki yoki undan ortiq tushunchaning o'xshash va farqli jihatlarini taqqoslash uchun C) Faqat sonlarni qo'shish uchun D) O'quvchilarni baholash uchun To'g'ri javob: B) Ikki yoki undan ortiq tushunchaning o'xshash va farqli jihatlarini taqqoslash uchun ✔ 10. Bitta daftar 7 ming so'm turadi. 8 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 15 ming so'm B) 48 ming so'm C) 63 ming so'm D) 56 ming so'm To'g'ri javob: D) 56 ming so'm ✔ 11. «bozorda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) jo'nalish kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: C) o'rin-payt kelishigi ✔ 12. "Choy" so'zida nechta tovush bor? A) 4 ta B) 3 ta C) 5 ta D) 2 ta To'g'ri javob: B) 3 ta ✔ 13. O'smirlik davrining asosiy psixologik yangi tuzilmasi nima? A) "Kattalik hissi" va o'zini anglashning rivojlanishi B) Nutqning paydo bo'lishi C) Kasb tanlashning yakunlanishi D) Yurishni o'rganish To'g'ri javob: A) "Kattalik hissi" va o'zini anglashning rivojlanishi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 117 14. «daftardan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) tushum kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: A) chiqish kelishigi✔ 15. Ta'limning uch asosiy funksiyasi qaysilar? A) Yodlash, takrorlash, unutish B) Ta'limiy, tarbiyaviy, rivojlantiruvchi C) Iqtisodiy, siyosiy, harbiy D) Nazorat, jazo, rag'bat To'g'ri javob: B) Ta'limiy, tarbiyaviy, rivojlantiruvchi ✔ 16. Hisoblang: 82 × 9 = ? A) 736 B) 731 C) 738 D) 735 To'g'ri javob: C) 738 ✔ 17. Hisoblang: 307 + 565 = ? A) 885 B) 872 C) 851 D) 901 To'g'ri javob: B) 872 ✔ 18. Hisoblang: 87 + 11 = ? A) 102 B) 92 C) 98 D) 106 To'g'ri javob: C) 98 ✔ 19. Savatda 37 ta olma bor edi. 21 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 16 ta B) 13 ta C) 20 ta D) 15 ta To'g'ri javob: A) 16 ta ✔ 20. Noma'lum kamayuvchini qanday topish mumkin? A) Ayirmani ayriluvchiga ko'paytirish kerak B) Ayirmaga ayriluvchini qo'shish kerak C) Ayirmadan ayriluvchini ayirish kerak D) Ayriluvchini ayirmaga bo'lish kerak To'g'ri javob: B) Ayirmaga ayriluvchini qo'shish kerak ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 118 21. 9 kg necha grammga teng? A) 90000 g B) 9000 g C) 90 g D) 900 g To'g'ri javob: B) 9000 g✔ 22. «shaharni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) bosh kelishik D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: A) tushum kelishigi ✔ 23. «oiladan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) chiqish kelishigi C) bosh kelishik D) tushum kelishigi To'g'ri javob: B) chiqish kelishigi ✔ 24. Xaritada shimol odatda qaysi tomonda tasvirlanadi? A) Chapda B) Yuqorida C) Pastda D) O'ngda To'g'ri javob: B) Yuqorida ✔ 25. Gumanistik psixologiya vakillari kimlar? A) Freyd va Yung B) Piaje va Vygotskiy C) Abraham Maslou va Karl Rojers D) Pavlov va Skinner To'g'ri javob: C) Abraham Maslou va Karl Rojers ✔ 26. Bitta daftar 4 ming so'm turadi. 7 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 21 ming so'm B) 32 ming so'm C) 11 ming so'm D) 28 ming so'm To'g'ri javob: D) 28 ming so'm ✔ 27. Bitta daftar 7 ming so'm turadi. 4 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 11 ming so'm B) 24 ming so'm C) 28 ming so'm D) 35 ming so'm To'g'ri javob: C) 28 ming so'm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 119 28. Piajega ko'ra konkret operatsiyalar bosqichi qaysi yoshlarga to'g'ri keladi? A) Taxminan 7–11 yosh B) 2–7 yosh C) 11 yoshdan keyin D) 0–2 yosh To'g'ri javob: A) Taxminan 7–11 yosh✔ 29. Gamifikatsiya ta'limda nimani anglatadi? A) O'yin elementlarini (ball, daraja, mukofot) ta'lim jarayoniga qo'llash B) O'quvchilarni o'yindan chetlatish C) Faqat sport o'yinlari D) Darsda kompyuter o'yini o'ynash To'g'ri javob: A) O'yin elementlarini (ball, daraja, mukofot) ta'lim jarayoniga qo'llash ✔ 30. Konvergent tafakkur nima? A) Yagona to'g'ri yechimni topishga yo'naltirilgan tafakkur B) Fantaziya qilish C) Ko'plab yechim topish D) Tush ko'rish To'g'ri javob: A) Yagona to'g'ri yechimni topishga yo'naltirilgan tafakkur ✔ 31. Boshlang'ich sinf o'qituvchisining kasbiy fazilatlariga qaysilar kiradi? A) Qo'pollik B) Kamsituvchanlik C) Befarqlik D) Bolalarga mehr, sabr-toqat, adolat, talabchanlik va pedagogik mahorat To'g'ri javob: D) Bolalarga mehr, sabr-toqat, adolat, talabchanlik va pedagogik mahorat ✔ 32. Hisoblang: 354 + 571 = ? A) 927 B) 925 C) 907 D) 898 To'g'ri javob: B) 925 ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 yil a) 10 sm 2) 1 m b) 100 sm 3) 1 t c) 12 oy 4) 1 hafta d) 7 kun e) 60 soniya f) 1000 kg A) 1–c, 2–b, 3–f, 4–e B) 1–b, 2–c, 3–f, 4–d C) 1–f, 2–b, 3–d, 4–c D) 1–c, 2–b, 3–f, 4–d To'g'ri javob: D) 1–c, 2–b, 3–f, 4–d ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 120 34. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 t a) 24 soat 2) 1 kg b) 10 mm 3) 1 dm c) 10 sm 4) 1 sm d) 1000 kg e) 7 kun f) 1000 g A) 1–d, 2–b, 3–c, 4–f B) 1–d, 2–f, 3–c, 4–b C) 1–a, 2–f, 3–c, 4–b D) 1–d, 2–f, 3–a, 4–b To'g'ri javob: B) 1–d, 2–f, 3–c, 4–b✔ 35. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) quyoshga a) qaratqich kelishigi 2) qalamda b) jo'nalish kelishigi 3) onaning c) chiqish kelishigi 4) olmadan d) o'rin-payt kelishigi e) bosh kelishik f) tushum kelishigi A) 1–a, 2–b, 3–c, 4–d B) 1–f, 2–d, 3–a, 4–c C) 1–c, 2–a, 3–d, 4–b D) 1–b, 2–d, 3–a, 4–c To'g'ri javob: D) 1–b, 2–d, 3–a, 4–c ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 60 sonining 1/2 qismini toping. b) 16 sonining 1/4 qismini toping. Javob: a) 30; b) 4 ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) dalada b) binoning Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 38. So'zning antonimini yozing. a) tez b) yorug' Javob: a) sekin; b) qorong'i ✔ 39. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daryoga b) quyoshni Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 121 40. So'zning antonimini yozing. a) yaxshi b) boy Javob: a) yomon; b) kambag'al✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) bozorga b) tog'da Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 3 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 5 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 9 ming so'm; b) 15 ming so'm ✔ 43. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 4 m necha santimetrga teng? b) 9 m necha santimetrga teng? Javob: a) 400 sm; b) 900 sm ✔ 44. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 2 soat necha daqiqaga teng? b) 4 soat necha daqiqaga teng? Javob: a) 120 daqiqa; b) 240 daqiqa ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) baland b) yorug' Javob: a) past; b) qorong'i ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 122 18-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Emotsional holatlarga qaysilar kiradi? A) Temperament, qobiliyat B) Kayfiyat, affekt, stress, frustratsiya C) Sezgi, idrok D) Diqqat, xotira, tafakkur To'g'ri javob: B) Kayfiyat, affekt, stress, frustratsiya✔ 2. Differensial ta'lim nima? A) Hammaga bir xil topshiriq berish B) O'quvchilarning individual xususiyatlari va darajasini hisobga olib tabaqalashtirilgan ta'lim C) Faqat qoloqlarni o'qitish D) Faqat a'lochilarni o'qitish To'g'ri javob: B) O'quvchilarning individual xususiyatlari va darajasini hisobga olib ✔ tabaqalashtirilgan ta'lim 3. Hisoblang: (6 + 5) × 9 = ? A) 99 B) 108 C) 94 D) 51 To'g'ri javob: A) 99 ✔ 4. Hisoblang: 12 : 6 = ? A) 4 B) 1 C) 2 D) 5 To'g'ri javob: C) 2 ✔ 5. «go'zal» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) chiroyli B) baxt C) buyuk D) izzat To'g'ri javob: A) chiroyli ✔ 6. «tog'ga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) qaratqich kelishigi C) tushum kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: A) jo'nalish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 123 7. Hisoblang: 73 − 53 = ? A) 20 B) 19 C) 21 D) 22 To'g'ri javob: A) 20✔ 8. Eng kichik uch xonali son qaysi? A) 100 B) 101 C) 10 D) 999 To'g'ri javob: A) 100 ✔ 9. «do'stda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) o'rin-payt kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: B) o'rin-payt kelishigi ✔ 10. "Qo'shma so'z" deb qanday so'zga aytiladi? A) Ikki yoki undan ortiq o'zakdan tashkil topgan, bir tushunchani bildiruvchi so'z B) Bir bo'g'inli so'z C) Ikki marta takrorlangan so'z D) Qo'shimcha olgan so'z To'g'ri javob: A) Ikki yoki undan ortiq o'zakdan tashkil topgan, bir tushunchani bildiruvchi so'z ✔ 11. Ifodali o'qish nimani anglatadi? A) Matnni to'g'ri ohang, urg'u, pauza va his-tuyg'u bilan o'qish B) Matnni sekin o'qish C) Matnni ichda o'qish D) Matnni tez o'qish To'g'ri javob: A) Matnni to'g'ri ohang, urg'u, pauza va his-tuyg'u bilan o'qish ✔ 12. Eng katta ikki xonali son qaysi? A) 99 B) 90 C) 98 D) 100 To'g'ri javob: A) 99 ✔ 13. Bitta daftar 6 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? A) 24 ming so'm B) 18 ming so'm C) 15 ming so'm D) 9 ming so'm To'g'ri javob: B) 18 ming so'm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 124 14. «aqlli» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) sabr B) shod C) dono D) do'st To'g'ri javob: C) dono✔ 15. Bolaning erkin faoliyati va maxsus didaktik materiallarga asoslangan pedagogik tizim muallifi kim? A) Anton Makarenko B) Mariya Kyuri C) Selestin Frene D) Mariya Montessori To'g'ri javob: D) Mariya Montessori ✔ 16. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 12 + 6 × 3 = ? A) 54 B) 27 C) 36 D) 30 To'g'ri javob: D) 30 ✔ 17. Suv necha gradusda muzlaydi (normal sharoitda)? A) 0 °C da B) 100 °C da C) 10 °C da D) −10 °C da To'g'ri javob: A) 0 °C da ✔ 18. Quyidagilardan qaysi biri hasharot? A) Chuvalchang B) Qisqichbaqa C) O'rgimchak D) Asalari To'g'ri javob: D) Asalari ✔ 19. Boshlang'ich sinfda darsni tashkil etishning asosiy shakli qaysi? A) Dars B) Seminar C) Kollokvium D) Ma'ruza To'g'ri javob: A) Dars ✔ 20. "Muvaffaqiyat vaziyati"ni yaratish nimani anglatadi? A) Faqat a'lochilarga topshiriq berish B) O'quvchiga uddalay oladigan topshiriq berib, o'z kuchiga ishonchini oshirish C) Baho qo'ymaslik D) O'quvchiga juda qiyin topshiriq berish To'g'ri javob: B) O'quvchiga uddalay oladigan topshiriq berib, o'z kuchiga ishonchini oshirish ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 125 21. «do'stni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) tushum kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: B) tushum kelishigi✔ 22. Insonning sezgi a'zolari nechta? A) 4 ta B) 5 ta (ko'rish, eshitish, hid bilish, ta'm bilish, teri sezgisi) C) 3 ta D) 6 ta To'g'ri javob: B) 5 ta (ko'rish, eshitish, hid bilish, ta'm bilish, teri sezgisi) ✔ 23. «do'stdan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) chiqish kelishigi C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: B) chiqish kelishigi ✔ 24. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 10 sm, eni 10 sm. Uning perimetrini toping. A) 100 sm B) 42 sm C) 40 sm D) 20 sm To'g'ri javob: C) 40 sm ✔ 25. "Ona" so'zining sinonimi qaysi? A) Ota B) Buvi C) Volida D) Opa To'g'ri javob: C) Volida ✔ 26. Bilim, ko'nikma va malaka o'rtasidagi farq nimada? A) Malaka — faqat nazariy bilim B) Ular bir xil tushuncha C) Ko'nikma — bilimni qo'llay olish, malaka — avtomatlashgan ko'nikma D) Bilim — faqat jismoniy harakat To'g'ri javob: C) Ko'nikma — bilimni qo'llay olish, malaka — avtomatlashgan ko'nikma ✔ 27. Matn bilan ishlashda "reja tuzish" qanday ko'nikmani rivojlantiradi? A) Faqat yod olishni B) Matnni mantiqiy qismlarga bo'lish va asosiy fikrni ajratish C) Faqat tez o'qishni D) Faqat yozuv chiroyliligini To'g'ri javob: B) Matnni mantiqiy qismlarga bo'lish va asosiy fikrni ajratish ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 126 28. «quyoshni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) qaratqich kelishigi C) chiqish kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: A) tushum kelishigi✔ 29. Boshlang'ich sinf o'qituvchisi uchun "portfolio" nima? A) Dars jadvali B) O'quvchining ishlari va yutuqlarini tizimli to'plab borish vositasi C) Davomat jurnali D) Faqat rasm albomi To'g'ri javob: B) O'quvchining ishlari va yutuqlarini tizimli to'plab borish vositasi ✔ 30. Ta'lim metodi nima? A) Maktab binosining tuzilishi B) O'qituvchi va o'quvchining ta'lim maqsadiga erishishga qaratilgan birgalikdagi faoliyat usuli C) Dars jadvali D) Darslik turi To'g'ri javob: B) O'qituvchi va o'quvchining ta'lim maqsadiga erishishga qaratilgan birgalikdagi ✔ faoliyat usuli 31. "Mental arifmetika", "tezkor o'qish" kabi to'garaklar qaysi faoliyat turiga kiradi? A) Asosiy davlat dasturi B) Kasbiy ta'lim C) Oliy ta'lim D) Qo'shimcha (maktabdan tashqari) ta'lim To'g'ri javob: D) Qo'shimcha (maktabdan tashqari) ta'lim ✔ 32. Tuproq hosil bo'lishida qaysi omillar ishtirok etadi? A) Faqat quyosh B) Faqat yomg'ir C) Faqat odamlar D) Tog' jinslarining yemirilishi, o'simlik va hayvon qoldiqlari, mikroorganizmlar To'g'ri javob: D) Tog' jinslarining yemirilishi, o'simlik va hayvon qoldiqlari, mikroorganizmlar ✔ Y-2 • moslashtirish 33. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) oilada a) chiqish kelishigi 2) daftarning b) jo'nalish kelishigi 3) darsni c) bosh kelishik 4) dengizdan d) qaratqich kelishigi e) tushum kelishigi f) o'rin-payt kelishigi A) 1–f, 2–d, 3–c, 4–a B) 1–f, 2–d, 3–e, 4–a C) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a D) 1–f, 2–d, 3–e, 4–b To'g'ri javob: B) 1–f, 2–d, 3–e, 4–a ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 127 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 64 + 26 a) 39 2) 62 × 8 b) 496 3) 18 : 3 c) 51 4) 91 − 40 d) 6 e) 56 f) 90 A) 1–c, 2–d, 3–f, 4–b B) 1–f, 2–b, 3–d, 4–c C) 1–d, 2–f, 3–c, 4–b D) 1–d, 2–b, 3–f, 4–c To'g'ri javob: B) 1–f, 2–b, 3–d, 4–c✔ 35. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 600 + 127 a) 3 2) 21 : 7 b) 427 3) 49 − 30 c) 19 4) 61 × 7 d) 727 e) 9 f) 5 A) 1–d, 2–a, 3–c, 4–b B) 1–a, 2–d, 3–c, 4–b C) 1–d, 2–c, 3–a, 4–b D) 1–c, 2–d, 3–b, 4–a To'g'ri javob: A) 1–d, 2–a, 3–c, 4–b ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 6 sm, eni 4 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 3 sm, eni 6 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 24 sm²; b) 18 sm² ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) osmonni b) bozorni Javob: a) tushum kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 257 + 327 = ? b) Hisoblang: 186 + 378 = ? Javob: a) 584; b) 564 ✔ 39. So'zning antonimini yozing. a) arzon b) katta Javob: a) qimmat; b) kichik ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 128 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 24 : 8 = ? b) Hisoblang: 30 : 6 = ? Javob: a) 3; b) 5✔ 41. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) dalaga b) daftarda Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Ko'paytirish jadvali: 7 × 3 = ? b) Ko'paytirish jadvali: 5 × 6 = ? Javob: a) 21; b) 30 ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) keng b) yosh Javob: a) tor; b) qari ✔ 44. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 93 − 34 = ? b) Hisoblang: 84 − 31 = ? Javob: a) 59; b) 53 ✔ 45. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) otani b) gulni Javob: a) tushum kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 129 19-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 15 sm, eni 12 sm. Uning perimetrini toping. A) 27 sm B) 56 sm C) 180 sm D) 54 sm To'g'ri javob: D) 54 sm✔ 2. Boshlang'ich sinfda o'qitiladigan fanlar qatoriga qaysi biri kiradi? A) Huquq va iqtisodiyot B) Kimyo va fizika C) Algebra va geometriya D) Ona tili va o'qish savodxonligi, matematika, tabiiy fanlar, tarbiya, texnologiya, musiqa, tasviriy san'at, jismoniy tarbiya, chet tili To'g'ri javob: D) Ona tili va o'qish savodxonligi, matematika, tabiiy fanlar, tarbiya, texnologiya, ✔ musiqa, tasviriy san'at, jismoniy tarbiya, chet tili 3. Alisher Navoiyning bolalar uchun moslashtirilgan hikmatli so'zlari boshlang'ich sinfda qanday maqsadda o'rganiladi? A) Faqat yodlash uchun B) Odob-axloq va milliy qadriyatlarni singdirish uchun C) Faqat husnixat uchun D) Faqat imlo uchun To'g'ri javob: B) Odob-axloq va milliy qadriyatlarni singdirish uchun ✔ 4. «hurmat» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) sabr B) yurt C) o'rtoq D) izzat To'g'ri javob: D) izzat ✔ 5. Hisoblang: 64 − 58 = ? A) 6 B) 7 C) 13 D) 4 To'g'ri javob: A) 6 ✔ 6. 48 sonining 1/2 qismini toping. A) 25 B) 24 C) 22 D) 21 To'g'ri javob: B) 24 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 130 7. «bog'ni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) tushum kelishigi C) chiqish kelishigi D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: B) tushum kelishigi✔ 8. Maslou piramidasining asosiy g'oyasi nima? A) Faqat yuqori ehtiyojlar muhim B) Quyi ehtiyojlar qondirilmasa, yuqori ehtiyojlar faollashishi qiyin C) Ehtiyojlar o'zgarmaydi D) Barcha ehtiyojlar bir vaqtda qondiriladi To'g'ri javob: B) Quyi ehtiyojlar qondirilmasa, yuqori ehtiyojlar faollashishi qiyin ✔ 9. Inklyuziv sinfda o'qituvchining asosiy vazifasi nima? A) Alohida ehtiyojli o'quvchilarni sinfdan chiqarish B) Barcha o'quvchilar uchun moslashtirilgan, qulay ta'lim muhitini yaratish C) Faqat sog'lom o'quvchilarni o'qitish D) Alohida ehtiyojli o'quvchilarni e'tiborsiz qoldirish To'g'ri javob: B) Barcha o'quvchilar uchun moslashtirilgan, qulay ta'lim muhitini yaratish ✔ 10. Past o'zini o'zi baholaydigan o'quvchiga qanday yordam berish kerak? A) Boshqalar bilan taqqoslash B) E'tiborsiz qoldirish C) Kamchiliklarini doim ta'kidlash D) Kichik muvaffaqiyatlarni ko'rsatish, kuchli tomonlarini e'tirof etish To'g'ri javob: D) Kichik muvaffaqiyatlarni ko'rsatish, kuchli tomonlarini e'tirof etish ✔ 11. Suv necha gradusda qaynaydi (normal atmosfera bosimida)? A) 50 °C da B) 100 °C da C) 0 °C da D) 200 °C da To'g'ri javob: B) 100 °C da ✔ 12. Kichik maktab yoshidagi bolalarda nutq o'stirishning asosiy yo'nalishlari qaysilar? A) So'z boyligini oshirish, so'z birikmasi va gap tuzish, bog'lanishli nutqni rivojlantirish B) Faqat husnixat C) Faqat imlo D) Faqat tinglash To'g'ri javob: A) So'z boyligini oshirish, so'z birikmasi va gap tuzish, bog'lanishli nutqni ✔ rivojlantirish 13. «qayg'u» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) quvonch B) do'st C) uzun D) past To'g'ri javob: A) quvonch ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 131 14. 2 soat necha daqiqaga teng? A) 200 daqiqa B) 130 daqiqa C) 120 daqiqa D) 60 daqiqa To'g'ri javob: C) 120 daqiqa✔ 15. Boshlang'ich sinfda ko'paytirish jadvalini o'rgatishning samarali usuli qaysi? A) Faqat mexanik yodlash B) Ko'rgazmali qurollar, qonuniyatlarni topish, o'yin va muntazam takrorlash C) Jadvalni o'rgatmaslik D) Faqat test To'g'ri javob: B) Ko'rgazmali qurollar, qonuniyatlarni topish, o'yin va muntazam takrorlash ✔ 16. Hisoblang: 18 × 5 = ? A) 90 B) 98 C) 72 D) 99 To'g'ri javob: A) 90 ✔ 17. Hisoblang: 368 + 278 = ? A) 650 B) 646 C) 638 D) 649 To'g'ri javob: B) 646 ✔ 18. «vatan» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) go'zal B) pokiza C) yurt D) jasur To'g'ri javob: C) yurt ✔ 19. «shaharning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) tushum kelishigi C) bosh kelishik D) jo'nalish kelishigi To'g'ri javob: A) qaratqich kelishigi ✔ 20. "Katta" so'zining antonimi qaysi? A) Ulkan B) Kichik C) Baland D) Uzun To'g'ri javob: B) Kichik ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 132 21. Amallar tartibiga rioya qilib hisoblang: 16 + 3 × 3 = ? A) 22 B) 57 C) 25 D) 28 To'g'ri javob: C) 25✔ 22. Hisoblang: 49 − 41 = ? A) 12 B) 8 C) 13 D) 6 To'g'ri javob: B) 8 ✔ 23. Savatda 29 ta olma bor edi. 19 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 13 ta B) 6 ta C) 7 ta D) 10 ta To'g'ri javob: D) 10 ta ✔ 24. Portfolio nima? A) O'quvchi rasmlar albomi B) Dars jadvali C) O'quvchining ish va yutuqlarini tizimli to'plab boruvchi papka (yig'ma jild) D) Ota-onalar ro'yxati To'g'ri javob: C) O'quvchining ish va yutuqlarini tizimli to'plab boruvchi papka (yig'ma jild) ✔ 25. Hisoblang: 23 + 59 = ? A) 89 B) 82 C) 79 D) 83 To'g'ri javob: B) 82 ✔ 26. «qishloqda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: B) o'rin-payt kelishigi ✔ 27. "BBB" (Bilaman — Bilishni xohlayman — Bilib oldim) jadvali nimaga xizmat qiladi? A) Ota-onalar bilan aloqaga B) Davomatni hisoblashga C) Baho qo'yishga D) O'quvchining mavzu bo'yicha bilimini va o'rganish jarayonini aks ettirishga To'g'ri javob: D) O'quvchining mavzu bo'yicha bilimini va o'rganish jarayonini aks ettirishga ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 133 28. Hisoblang: (6 + 3) × 9 = ? A) 81 B) 90 C) 33 D) 78 To'g'ri javob: A) 81✔ 29. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 6 sm, eni 6 sm. Uning yuzini toping. A) 12 sm² B) 24 sm² C) 42 sm² D) 36 sm² To'g'ri javob: D) 36 sm² ✔ 30. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 12 sm, eni 4 sm. Uning yuzini toping. A) 60 sm² B) 48 sm² C) 16 sm² D) 32 sm² To'g'ri javob: B) 48 sm² ✔ 31. «maktabga» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) qaratqich kelishigi C) tushum kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: A) jo'nalish kelishigi ✔ 32. «maktabning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) bosh kelishik D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ Y-2 • moslashtirish 33. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 sutka a) 24 soat 2) 1 hafta b) 7 kun 3) 1 l c) 1000 kg 4) 1 kg d) 12 oy e) 1000 g f) 1000 ml A) 1–e, 2–b, 3–f, 4–a B) 1–a, 2–c, 3–f, 4–e C) 1–a, 2–b, 3–f, 4–d D) 1–a, 2–b, 3–f, 4–e To'g'ri javob: D) 1–a, 2–b, 3–f, 4–e ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 134 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 56 × 5 a) 81 2) 63 × 9 b) 17 3) (1 + 6) × 6 c) 280 4) 71 − 54 d) 42 e) 567 f) 69 A) 1–c, 2–d, 3–e, 4–b B) 1–c, 2–e, 3–f, 4–b C) 1–c, 2–e, 3–d, 4–b D) 1–d, 2–e, 3–c, 4–b To'g'ri javob: C) 1–c, 2–e, 3–d, 4–b✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 t a) 10 mm 2) 1 yil b) 100 sm 3) 1 soat c) 1000 m 4) 1 km d) 60 daqiqa e) 12 oy f) 1000 kg A) 1–f, 2–c, 3–e, 4–d B) 1–c, 2–e, 3–d, 4–f C) 1–f, 2–e, 3–d, 4–c D) 1–e, 2–d, 3–c, 4–f To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–d, 4–c ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 8 ming so'm turadi. 7 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 8 ming so'm turadi. 8 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 56 ming so'm; b) 64 ming so'm ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) kun b) tez Javob: a) tun; b) sekin ✔ 38. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) do'stning b) kitobga Javob: a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 6 ming so'm turadi. 5 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 5 ming so'm turadi. 3 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 30 ming so'm; b) 15 ming so'm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 135 40. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) Vatanda b) bozorning Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi✔ 41. So'zning antonimini yozing. a) kirish b) issiq Javob: a) chiqish; b) sovuq ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) otadan b) quyoshni Javob: a) chiqish kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) katta b) boy Javob: a) kichik; b) kambag'al ✔ 44. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daftarda b) qalamda Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) yorug' b) yosh Javob: a) qorong'i; b) qari ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 136 20-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Hisoblang: 62 + 31 = ? A) 89 B) 99 C) 93 D) 96 To'g'ri javob: C) 93✔ 2. Savol mazmunidagi gapdan keyin qanday tinish belgisi qo'yiladi? A) Tire B) Nuqta C) Vergul D) So'roq belgisi To'g'ri javob: D) So'roq belgisi ✔ 3. Motiv nima? A) Faoliyat usuli B) Faoliyat vositasi C) Faoliyat natijasi D) Faoliyatga undovchi ichki sabab (ehtiyoj bilan bog'liq) To'g'ri javob: D) Faoliyatga undovchi ichki sabab (ehtiyoj bilan bog'liq) ✔ 4. Ona tili darsida xatolar ustida ishlashning maqsadi nima? A) O'quvchini jazolash B) O'quvchining xatosini anglab, uni takrorlamaslikka o'rgatish C) Xatolarni yashirish D) Faqat baho qo'yish To'g'ri javob: B) O'quvchining xatosini anglab, uni takrorlamaslikka o'rgatish ✔ 5. «qiyin» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) qayg'u B) kambag'al C) mushkul D) dono To'g'ri javob: C) mushkul ✔ 6. Kompas nima uchun ishlatiladi? A) Og'irlikni o'lchash uchun B) Vaqtni o'lchash uchun C) Haroratni o'lchash uchun D) Ufq tomonlarini aniqlash uchun To'g'ri javob: D) Ufq tomonlarini aniqlash uchun ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 137 7. Operant shartlanish nazariyasi kim nomi bilan bog'liq? A) Zigmund Freyd B) Berres Skinner C) Ivan Pavlov D) Abraham Maslou To'g'ri javob: B) Berres Skinner✔ 8. "Zumrad va Qimmat" ertagi qanday g'oyani ilgari suradi? A) Mehnatsevarlik va odob mukofotlanadi, dangasalik va qo'pollik jazolanadi B) Ayyorlik yutadi C) Boylik eng muhim narsa D) Kuchlining doim haqligi To'g'ri javob: A) Mehnatsevarlik va odob mukofotlanadi, dangasalik va qo'pollik jazolanadi ✔ 9. «izzat» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) chehra B) ulkan C) hurmat D) boy To'g'ri javob: C) hurmat ✔ 10. "Son" so'z turkumi qanday so'roqlarga javob beradi? A) Kim? Nima? B) Nima qildi? C) Nechta? Qancha? Nechanchi? D) Qanday? To'g'ri javob: C) Nechta? Qancha? Nechanchi? ✔ 11. "Bolalar bog'da o'ynashdi" gapida kesim qaysi? A) Bolalar B) O'ynashdi C) Bog'da D) Gapda kesim yo'q To'g'ri javob: B) O'ynashdi ✔ 12. «ulug'» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) xursand B) jasur C) buyuk D) sabr To'g'ri javob: C) buyuk ✔ 13. «osmonning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) tushum kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 138 14. Ko'paytirish jadvali: 2 × 3 = ? A) 8 B) 6 C) 4 D) 5 To'g'ri javob: B) 6✔ 15. Hasharotlarning nechta oyog'i bor? A) 6 ta B) 10 ta C) 8 ta D) 4 ta To'g'ri javob: A) 6 ta ✔ 16. «uyda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) bosh kelishik D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: B) o'rin-payt kelishigi ✔ 17. Disgrafiya nima? A) Yozish ko'nikmasidagi o'ziga xos buzilish B) Hisoblash buzilishi C) O'qish buzilishi D) Eshitish buzilishi To'g'ri javob: A) Yozish ko'nikmasidagi o'ziga xos buzilish ✔ 18. "Bilaman — Bilishni xohlayman — Bilib oldim" jadvali o'qish darsida qanday maqsadda ishlatiladi? A) Uy vazifasini tekshirish uchun B) Baho qo'yish uchun C) O'quvchining mavzu bo'yicha oldingi bilimini faollashtirish va o'rganganini aks ettirish uchun D) Davomatni belgilash uchun To'g'ri javob: C) O'quvchining mavzu bo'yicha oldingi bilimini faollashtirish va o'rganganini aks ✔ ettirish uchun 19. Hisoblang: 64 + 20 = ? A) 84 B) 78 C) 87 D) 83 To'g'ri javob: A) 84 ✔ 20. O'qish tezligi odatda qanday o'lchanadi? A) Bir daqiqada o'qilgan so'zlar soni bilan B) Kitob hajmi bilan C) Xatolar soni bilan D) O'qilgan sahifalar soni bilan To'g'ri javob: A) Bir daqiqada o'qilgan so'zlar soni bilan ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 139 21. Disleksiya belgisi kuzatilgan o'quvchiga qanday yondashish kerak? A) Mutaxassis (logoped, defektolog) bilan hamkorlikda individual yondashuv va qo'llab-quvvatlash B) E'tiborsiz qoldirish C) Sinfdan chetlatish D) "Dangasa" deb jazolash To'g'ri javob: A) Mutaxassis (logoped, defektolog) bilan hamkorlikda individual yondashuv va ✔ qo'llab-quvvatlash 22. «qishloqdan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) tushum kelishigi C) qaratqich kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: A) chiqish kelishigi ✔ 23. «qishloqning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) qaratqich kelishigi C) bosh kelishik D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: B) qaratqich kelishigi ✔ 24. O'quvchilar o'zlashtirishini oshirishda "o'zaro o'qitish" (peer teaching) qanday samara beradi? A) O'qituvchi keraksiz bo'lib qoladi B) O'quvchilar bir-biriga tushuntirish orqali bilimni chuqurroq o'zlashtiradi C) Faqat vaqt yo'qotiladi D) Bilim pasayadi To'g'ri javob: B) O'quvchilar bir-biriga tushuntirish orqali bilimni chuqurroq o'zlashtiradi ✔ 25. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 2 sm. Uning yuzini toping. A) 24 sm² B) 16 sm² C) 10 sm² D) 20 sm² To'g'ri javob: B) 16 sm² ✔ 26. Temperament turlarini birinchi bo'lib tasniflagan qadimgi yunon tabibi kim? A) Aristotel B) Gippokrat C) Galen D) Platon To'g'ri javob: B) Gippokrat ✔ 27. «harom» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) boy B) kirish C) keng D) halol To'g'ri javob: D) halol ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 140 28. Hisoblang: 620 + 222 = ? A) 860 B) 842 C) 822 D) 856 To'g'ri javob: B) 842✔ 29. Etnopedagogika nimani o'rganadi? A) Faqat raqamli ta'limni B) Faqat chet el pedagogikasini C) Faqat hayvonlar tarbiyasini D) Xalq pedagogikasi, xalqning tarbiyaviy an'ana va qadriyatlarini To'g'ri javob: D) Xalq pedagogikasi, xalqning tarbiyaviy an'ana va qadriyatlarini ✔ 30. Savatda 19 ta olma bor edi. 16 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 5 ta B) 3 ta C) 2 ta D) 4 ta To'g'ri javob: B) 3 ta ✔ 31. Ko'paytirish jadvali: 7 × 7 = ? A) 55 B) 49 C) 45 D) 56 To'g'ri javob: B) 49 ✔ 32. 3 soat necha daqiqaga teng? A) 300 daqiqa B) 90 daqiqa C) 180 daqiqa D) 190 daqiqa To'g'ri javob: C) 180 daqiqa ✔ Y-2 • moslashtirish 33. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) uydan a) qaratqich kelishigi 2) xalqda b) chiqish kelishigi 3) maktabni c) bosh kelishik 4) otaning d) tushum kelishigi e) jo'nalish kelishigi f) o'rin-payt kelishigi A) 1–b, 2–f, 3–a, 4–d B) 1–b, 2–f, 3–d, 4–c C) 1–f, 2–b, 3–d, 4–a D) 1–b, 2–f, 3–d, 4–a To'g'ri javob: D) 1–b, 2–f, 3–d, 4–a ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 141 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 13 × 4 a) 340 2) 490 + 247 b) 616 3) 88 × 7 c) 737 4) 85 × 4 d) 666 e) 52 f) 7 A) 1–e, 2–b, 3–c, 4–a B) 1–e, 2–a, 3–b, 4–c C) 1–e, 2–c, 3–b, 4–a D) 1–a, 2–c, 3–b, 4–e To'g'ri javob: C) 1–e, 2–c, 3–b, 4–a✔ 35. So'zlarni ular turgan kelishiklar bilan moslang. 1) xalqni a) chiqish kelishigi 2) binodan b) o'rin-payt kelishigi 3) oilaning c) bosh kelishik 4) maktabda d) jo'nalish kelishigi e) qaratqich kelishigi f) tushum kelishigi A) 1–f, 2–a, 3–e, 4–b B) 1–f, 2–c, 3–e, 4–b C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–b D) 1–f, 2–a, 3–e, 4–d To'g'ri javob: A) 1–f, 2–a, 3–e, 4–b ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) ochiq b) halol Javob: a) yopiq; b) harom ✔ 37. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 2 soat necha daqiqaga teng? b) 5 soat necha daqiqaga teng? Javob: a) 120 daqiqa; b) 300 daqiqa ✔ 38. So'zning antonimini yozing. a) baland b) issiq Javob: a) past; b) sovuq ✔ 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Savatda 10 ta olma bor edi. 7 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? b) Savatda 36 ta olma bor edi. 26 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? Javob: a) 3 ta; b) 10 ta ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 142 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Ko'paytirish jadvali: 2 × 8 = ? b) Ko'paytirish jadvali: 3 × 6 = ? Javob: a) 16; b) 18✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 36 sonining 1/4 qismini toping. b) 12 sonining 1/2 qismini toping. Javob: a) 9; b) 6 ✔ 42. So'zning antonimini yozing. a) halol b) keng Javob: a) harom; b) tor ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) bog'ga b) uyni Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) kun b) boy Javob: a) tun; b) kambag'al ✔ 45. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) oilaga b) daryoni Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 143 21-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Yong'in chiqqanda qaysi raqamga qo'ng'iroq qilinadi? A) 102 B) 103 C) 101 D) 104 To'g'ri javob: C) 101✔ 2. "Keys-stadi" metodining mohiyati nima? A) Faqat test yechish B) Matnni yod olish C) Real hayotiy vaziyatni tahlil qilib, yechim topish D) Formulalarni takrorlash To'g'ri javob: C) Real hayotiy vaziyatni tahlil qilib, yechim topish ✔ 3. Matnli masalani yechishning to'g'ri bosqichlari qaysi? A) Faqat raqamlarni qo'shish B) Faqat javobni yozish C) Darhol javobni taxmin qilish D) Masalani o'qib tushunish, qisqa shartini yozish, yechish rejasini tuzish, yechish, javobni tekshirish To'g'ri javob: D) Masalani o'qib tushunish, qisqa shartini yozish, yechish rejasini tuzish, yechish, ✔ javobni tekshirish 4. Hisoblang: 40 × 2 = ? A) 80 B) 65 C) 81 D) 73 To'g'ri javob: A) 80 ✔ 5. «bozordan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) bosh kelishik C) qaratqich kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: A) chiqish kelishigi ✔ 6. 6 m necha santimetrga teng? A) 610 sm B) 60 sm C) 600 sm D) 6000 sm To'g'ri javob: C) 600 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 144 7. Vygotskiyning madaniy-tarixiy nazariyasiga ko'ra psixik rivojlanishda nima hal qiluvchi? A) Faqat irsiyat B) Faqat ovqatlanish C) Faqat iqlim D) Ijtimoiy muhit, muloqot va madaniyat To'g'ri javob: D) Ijtimoiy muhit, muloqot va madaniyat✔ 8. Tyutor kim? A) Maktab qorovuli B) Sinf sardori C) Maktab hisobchisi D) O'quvchining individual ta'lim yo'nalishini qo'llab-quvvatlovchi, unga hamroh pedagog To'g'ri javob: D) O'quvchining individual ta'lim yo'nalishini qo'llab-quvvatlovchi, unga hamroh ✔ pedagog 9. Fotosintez uchun o'simlikka nima kerak? A) Faqat tuproq B) Faqat shamol C) Faqat qorong'ilik D) Quyosh nuri, suv va karbonat angidrid To'g'ri javob: D) Quyosh nuri, suv va karbonat angidrid ✔ 10. Uy vazifasining asosiy didaktik vazifasi nima? A) Dars vaqtini qisqartirish B) O'quvchini jazolash C) Darsda olingan bilimlarni mustahkamlash va mustaqil ishlash ko'nikmasini rivojlantirish D) Ota-onani band qilish To'g'ri javob: C) Darsda olingan bilimlarni mustahkamlash va mustaqil ishlash ko'nikmasini ✔ rivojlantirish 11. «kirish» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) chiqish B) kichik C) sovuq D) og'ir To'g'ri javob: A) chiqish ✔ 12. TIMSS xalqaro tadqiqoti boshlang'ich sinfda qaysi sohalarni baholaydi? A) Tarix va geografiya B) Matematika va tabiiy fanlar (4-sinf) C) O'qish va yozish D) Musiqa va tasviriy san'at To'g'ri javob: B) Matematika va tabiiy fanlar (4-sinf) ✔ 13. Diktant turlariga qaysilar kiradi? A) Faqat ko'chirib yozish B) Insho va bayon C) Faqat nazorat diktanti D) Ko'rish diktanti, eshitish diktanti, izohli diktant, lug'at diktanti, nazorat diktanti To'g'ri javob: D) Ko'rish diktanti, eshitish diktanti, izohli diktant, lug'at diktanti, nazorat diktanti ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 145 14. "Kitob" so'zida nechta bo'g'in bor? A) 1 ta B) 2 ta C) 3 ta D) 5 ta To'g'ri javob: B) 2 ta✔ 15. Ko'paytirish jadvali: 2 × 6 = ? A) 13 B) 11 C) 14 D) 12 To'g'ri javob: D) 12 ✔ 16. «do'st» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) rost B) yomon C) yolg'on D) dushman To'g'ri javob: D) dushman ✔ 17. Maktabdan tashqari ta'lim muassasalariga qaysi biri kiradi? A) Oliy ta'lim muassasalari B) Maktabgacha ta'lim muassasalari C) "Kelajak" markazlari, musiqa va san'at maktablari, sport maktablari D) Umumta'lim maktablari To'g'ri javob: C) "Kelajak" markazlari, musiqa va san'at maktablari, sport maktablari ✔ 18. "Skaffolding" (ko'mak qurilmasi) nima? A) Sport mashg'uloti B) O'quvchiga mustaqil bo'lguncha bosqichma-bosqich yordam berib, so'ng yordamni kamaytirish C) Jazo tizimi D) Maktab ta'mirlash ishlari To'g'ri javob: B) O'quvchiga mustaqil bo'lguncha bosqichma-bosqich yordam berib, so'ng yordamni ✔ kamaytirish 19. So'zdagi bo'g'inlar soni nimaga teng? A) Unli tovushlar soniga B) Har doim ikkiga C) Undosh tovushlar soniga D) Harflar soniga To'g'ri javob: A) Unli tovushlar soniga ✔ 20. Sog'lom turmush tarzining asosiy shartlari qaysilar? A) Faqat kompyuter o'yinlari B) Faqat ko'p ovqatlanish C) Faqat uxlash D) To'g'ri ovqatlanish, kun tartibi, jismoniy faollik, shaxsiy gigiyena va yetarli uyqu To'g'ri javob: D) To'g'ri ovqatlanish, kun tartibi, jismoniy faollik, shaxsiy gigiyena va yetarli uyqu ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 146 21. «guldan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) chiqish kelishigi C) tushum kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: B) chiqish kelishigi✔ 22. «ko'chaning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) jo'nalish kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: D) qaratqich kelishigi ✔ 23. «chehra» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) toza B) hurmat C) yuz D) ulug' To'g'ri javob: C) yuz ✔ 24. «tog'ni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: D) tushum kelishigi ✔ 25. Hozirgi o'zbek lotin alifbosida nechta harf bor? A) 35 ta B) 29 ta (va tutuq belgisi) C) 26 ta D) 33 ta To'g'ri javob: B) 29 ta (va tutuq belgisi) ✔ 26. Hisoblang: 57 + 38 = ? A) 95 B) 99 C) 86 D) 102 To'g'ri javob: A) 95 ✔ 27. «dalani» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) tushum kelishigi C) chiqish kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: B) tushum kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 147 28. «yolg'on» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) past B) tun C) yorug' D) rost To'g'ri javob: D) rost✔ 29. Hisoblang: 87 × 2 = ? A) 174 B) 193 C) 155 D) 171 To'g'ri javob: A) 174 ✔ 30. «Vatanda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) bosh kelishik B) tushum kelishigi C) chiqish kelishigi D) o'rin-payt kelishigi To'g'ri javob: D) o'rin-payt kelishigi ✔ 31. Hisoblang: 21 : 7 = ? A) 4 B) 3 C) 1 D) 6 To'g'ri javob: B) 3 ✔ 32. O'zbek tilidagi unli tovushlar qaysilar? A) a, e, i, o, u, o' B) a, b, d, e, f, g C) a, i, u D) o, u, y, i To'g'ri javob: A) a, e, i, o, u, o' ✔ Y-2 • moslashtirish 33. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 228 + 687 a) 915 2) (3 + 4) × 8 b) 540 3) 90 × 6 c) 56 4) 41 − 22 d) 168 e) 963 f) 19 A) 1–e, 2–c, 3–b, 4–f B) 1–a, 2–c, 3–b, 4–f C) 1–f, 2–c, 3–b, 4–a D) 1–a, 2–c, 3–d, 4–f To'g'ri javob: B) 1–a, 2–c, 3–b, 4–f ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 148 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 28 + 26 a) 521 2) 81 + 12 b) 51 3) 138 + 268 c) 93 4) 322 + 199 d) 406 e) 54 f) 481 A) 1–f, 2–c, 3–d, 4–a B) 1–e, 2–c, 3–a, 4–d C) 1–e, 2–c, 3–d, 4–a D) 1–a, 2–c, 3–d, 4–e To'g'ri javob: C) 1–e, 2–c, 3–d, 4–a✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 soat a) 100 sm 2) 1 m b) 1000 ml 3) 1 l c) 1000 g 4) 1 kg d) 60 daqiqa e) 10 sm f) 60 soniya A) 1–d, 2–a, 3–b, 4–c B) 1–d, 2–c, 3–b, 4–a C) 1–f, 2–a, 3–b, 4–c D) 1–a, 2–c, 3–b, 4–d To'g'ri javob: A) 1–d, 2–a, 3–b, 4–c ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) keng b) yorug' Javob: a) tor; b) qorong'i ✔ 37. So'zning antonimini yozing. a) keng b) rost Javob: a) tor; b) yolg'on ✔ 38. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 3 sm, eni 10 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 3 sm, eni 7 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 30 sm²; b) 21 sm² ✔ 39. So'zning antonimini yozing. a) yaxshi b) katta Javob: a) yomon; b) kichik ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 149 40. So'zning antonimini yozing. a) do'st b) yorug' Javob: a) dushman; b) qorong'i✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 5 sm. Uning perimetrini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 12 sm, eni 9 sm. Uning perimetrini toping. Javob: a) 20 sm; b) 42 sm ✔ 42. So'zning antonimini yozing. a) keng b) arzon Javob: a) tor; b) qimmat ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) do'st b) quvonch Javob: a) dushman; b) qayg'u ✔ 44. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 85 × 2 = ? b) Hisoblang: 73 × 8 = ? Javob: a) 170; b) 584 ✔ 45. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) uyga b) xalqdan Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 150 22-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Darak gapdan keyin qanday tinish belgisi qo'yiladi? A) Nuqta B) Undov belgisi C) So'roq belgisi D) Vergul To'g'ri javob: A) Nuqta✔ 2. «daladan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) qaratqich kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: A) chiqish kelishigi ✔ 3. «quyoshda» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) o'rin-payt kelishigi C) bosh kelishik D) tushum kelishigi To'g'ri javob: B) o'rin-payt kelishigi ✔ 4. 1-sinf o'quvchisining diqqatini darsda uzoq saqlash uchun nima qilish kerak? A) Faoliyat turlarini tez-tez almashtirish, o'yin va ko'rgazmalardan foydalanish, jismoniy daqiqalar o'tkazish B) Faqat ma'ruza C) Baland ovozda tanbeh berish D) 45 daqiqa davomida bir xil faoliyat To'g'ri javob: A) Faoliyat turlarini tez-tez almashtirish, o'yin va ko'rgazmalardan foydalanish, ✔ jismoniy daqiqalar o'tkazish 5. O'quvchining xatosiga o'qituvchining to'g'ri munosabati qaysi? A) Xatoni o'rganish imkoniyati sifatida ko'rsatib, uni birga tuzatish B) Sinf oldida masxara qilish C) Yomon baho bilan jazolash D) E'tiborsiz qoldirish To'g'ri javob: A) Xatoni o'rganish imkoniyati sifatida ko'rsatib, uni birga tuzatish ✔ 6. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 9 sm, eni 12 sm. Uning perimetrini toping. A) 21 sm B) 42 sm C) 108 sm D) 44 sm To'g'ri javob: B) 42 sm ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 151 7. Kichik maktab yoshidagi o'quvchiga nisbatan jismoniy jazo qo'llash qanday baholanadi? A) Tarbiyaviy chora sifatida ruxsat etiladi B) Ota-ona roziligi bilan mumkin C) Qat'iyan taqiqlanadi va javobgarlikka sabab bo'ladi D) Faqat 1-sinfda mumkin To'g'ri javob: C) Qat'iyan taqiqlanadi va javobgarlikka sabab bo'ladi✔ 8. «tog'dan» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) o'rin-payt kelishigi B) chiqish kelishigi C) jo'nalish kelishigi D) qaratqich kelishigi To'g'ri javob: B) chiqish kelishigi ✔ 9. Hisoblang: 505 + 129 = ? A) 658 B) 657 C) 634 D) 655 To'g'ri javob: C) 634 ✔ 10. Affekt nima? A) Mantiqiy fikrlash B) Uzoq davom etadigan sokin kayfiyat C) Iroda kuchi D) Kuchli, qisqa muddatli, shiddatli emotsional holat To'g'ri javob: D) Kuchli, qisqa muddatli, shiddatli emotsional holat ✔ 11. Ta'lim jarayonida o'quvchi faolligini oshirishning eng samarali yo'li qaysi? A) Interfaol metodlar, muammoli vaziyatlar va hayotiy misollardan foydalanish B) Faqat ma'ruza o'qish C) Faqat yomon baho bilan qo'rqitish D) Faqat qattiq intizom To'g'ri javob: A) Interfaol metodlar, muammoli vaziyatlar va hayotiy misollardan foydalanish ✔ 12. Quyosh qaysi tomondan chiqadi? A) G'arbdan B) Sharqdan C) Shimoldan D) Janubdan To'g'ri javob: B) Sharqdan ✔ 13. Hisoblang: 431 + 431 = ? A) 849 B) 856 C) 862 D) 877 To'g'ri javob: C) 862 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 152 14. «xursand» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) yuz B) qayg'u C) botir D) shod To'g'ri javob: D) shod✔ 15. Xarakter nima? A) Faqat bilim darajasi B) Faqat tashqi ko'rinish C) Shaxsning faoliyat va muomalada namoyon bo'luvchi barqaror individual xususiyatlari majmui D) Tug'ma nerv tizimi tipi To'g'ri javob: C) Shaxsning faoliyat va muomalada namoyon bo'luvchi barqaror individual ✔ xususiyatlari majmui 16. «qayg'u» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) hurmat B) g'am C) toza D) izzat To'g'ri javob: B) g'am ✔ 17. Hisoblang: 689 + 294 = ? A) 1005 B) 988 C) 983 D) 966 To'g'ri javob: C) 983 ✔ 18. «baxt» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) saodat B) badavlat C) toza D) boy To'g'ri javob: A) saodat ✔ 19. Hisoblang: 733 + 174 = ? A) 926 B) 882 C) 907 D) 895 To'g'ri javob: C) 907 ✔ 20. "Kitobchalar" so'zining o'zagi qaysi? A) Kitobcha B) Kitob C) Chalar D) Lar To'g'ri javob: B) Kitob ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 153 21. «dushman» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) chiqish B) qari C) do'st D) shirin To'g'ri javob: C) do'st✔ 22. Boshlang'ich matematikada "qisqa shart" yozishning maqsadi nima? A) Javobni yashirish B) Faqat chiroyli yozish C) Vaqtni behuda sarflash D) Masala shartini ko'rgazmali va tushunarli shaklda aks ettirish To'g'ri javob: D) Masala shartini ko'rgazmali va tushunarli shaklda aks ettirish ✔ 23. Hisoblang: 35 : 5 = ? A) 8 B) 7 C) 4 D) 9 To'g'ri javob: B) 7 ✔ 24. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 6 sm. Uning yuzini toping. A) 35 sm² B) 30 sm² C) 22 sm² D) 11 sm² To'g'ri javob: B) 30 sm² ✔ 25. Individual yondashuvning mohiyati nima? A) O'quvchilarni bir-biridan ajratish B) Har bir o'quvchining xususiyati, qobiliyati va ehtiyojini hisobga olish C) Har bir o'quvchini alohida xonada o'qitish D) Faqat bitta o'quvchi bilan ishlash To'g'ri javob: B) Har bir o'quvchining xususiyati, qobiliyati va ehtiyojini hisobga olish ✔ 26. Boshlang'ich sinf o'qituvchisi o'quvchini maqtashda qanday usuldan foydalanishi to'g'ri? A) Mehnat va harakatni aniq maqtash ("Sen bu masalani tirishib, to'g'ri yechding") B) Umuman maqtamaslik C) Boshqalarni kamsitib maqtash D) "Sen dahosan" deb umumiy maqtash To'g'ri javob: A) Mehnat va harakatni aniq maqtash ("Sen bu masalani tirishib, to'g'ri yechding") ✔ 27. «dalaning» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) chiqish kelishigi B) qaratqich kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) bosh kelishik To'g'ri javob: B) qaratqich kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 154 28. "Keys-stadi" metodi qaysi universitetda keng ishlab chiqilib ommalashgan? A) Sorbonna universiteti B) Oksford universiteti C) Garvard universiteti D) Moskva universiteti To'g'ri javob: C) Garvard universiteti✔ 29. Odam skeletining asosiy vazifasi nima? A) Nafas olish B) Tanaga tayanch bo'lish va ichki a'zolarni himoya qilish C) Qon ishlab chiqarishning yagona joyi D) Ovqat hazm qilish To'g'ri javob: B) Tanaga tayanch bo'lish va ichki a'zolarni himoya qilish ✔ 30. Hisoblang: 680 + 200 = ? A) 874 B) 867 C) 880 D) 887 To'g'ri javob: C) 880 ✔ 31. Kichik maktab yoshidagi bolalarda qaysi diqqat turi ustun? A) Faqat ixtiyoriy diqqat B) Diqqat butunlay yo'q C) Faqat ixtiyoriydan keyingi diqqat D) Ixtiyorsiz diqqat (ixtiyoriy diqqat shakllanib boradi) To'g'ri javob: D) Ixtiyorsiz diqqat (ixtiyoriy diqqat shakllanib boradi) ✔ 32. Diqqat turlariga qaysilar kiradi? A) Ko'rish va eshitish diqqati B) Qisqa va uzoq muddatli diqqat C) Faqat ixtiyoriy diqqat D) Ixtiyorsiz, ixtiyoriy va ixtiyoriydan keyingi diqqat To'g'ri javob: D) Ixtiyorsiz, ixtiyoriy va ixtiyoriydan keyingi diqqat ✔ Y-2 • moslashtirish 33. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 84 − 20 a) 64 2) 21 : 3 b) 7 3) (7 + 7) × 5 c) 93 4) 81 + 12 d) 70 e) 80 f) 4 A) 1–a, 2–b, 3–d, 4–c B) 1–b, 2–a, 3–d, 4–c C) 1–a, 2–b, 3–d, 4–e D) 1–a, 2–c, 3–d, 4–b To'g'ri javob: A) 1–a, 2–b, 3–d, 4–c ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 155 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 340 + 285 a) 365 2) 73 × 5 b) 42 3) 66 × 5 c) 3 4) 55 − 40 d) 330 e) 15 f) 625 A) 1–c, 2–a, 3–d, 4–e B) 1–f, 2–a, 3–d, 4–b C) 1–f, 2–a, 3–d, 4–e D) 1–a, 2–f, 3–d, 4–e To'g'ri javob: C) 1–f, 2–a, 3–d, 4–e✔ 35. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 16 : 8 a) 245 2) 80 − 15 b) 33 3) (5 + 5) × 9 c) 90 4) (1 + 7) × 7 d) 56 e) 2 f) 65 A) 1–e, 2–f, 3–d, 4–c B) 1–c, 2–e, 3–d, 4–f C) 1–e, 2–f, 3–b, 4–d D) 1–e, 2–f, 3–c, 4–d To'g'ri javob: D) 1–e, 2–f, 3–c, 4–d ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) halol b) rost Javob: a) harom; b) yolg'on ✔ 37. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Savatda 13 ta olma bor edi. 10 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? b) Savatda 18 ta olma bor edi. 16 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? Javob: a) 3 ta; b) 2 ta ✔ 38. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) binodan b) maktabni Javob: a) chiqish kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 39. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) daryoning b) osmonning Javob: a) qaratqich kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 156 40. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) xalqda b) ko'chaning Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 628 + 116 = ? b) Hisoblang: 29 + 15 = ? Javob: a) 744; b) 44 ✔ 42. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) shaharda b) qalamdan Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) chiqish kelishigi ✔ 43. So'zning antonimini yozing. a) quvonch b) ochiq Javob: a) qayg'u; b) yopiq ✔ 44. So'zning antonimini yozing. a) do'st b) uzun Javob: a) dushman; b) qisqa ✔ 45. So'zning antonimini yozing. a) katta b) yorug' Javob: a) kichik; b) qorong'i ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 157 23-variant Y-1 • bitta to'g'ri javob 1. Test topshiriqlarining validligi nimani anglatadi? A) Test aynan o'lchanishi kerak bo'lgan narsani o'lchashi B) Testning qimmatligi C) Testning qisqaligi D) Testning chiroyli bezatilganligi To'g'ri javob: A) Test aynan o'lchanishi kerak bo'lgan narsani o'lchashi✔ 2. «darsni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) tushum kelishigi C) qaratqich kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: B) tushum kelishigi ✔ 3. «olmada» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) qaratqich kelishigi B) tushum kelishigi C) o'rin-payt kelishigi D) chiqish kelishigi To'g'ri javob: C) o'rin-payt kelishigi ✔ 4. Darsning texnologik xaritasi nima? A) O'quvchilar ro'yxati B) Geografiya darsi uchun xarita C) Dars maqsadi, bosqichlari, metodlari va natijalarini aks ettiruvchi loyiha D) Maktab binosining xaritasi To'g'ri javob: C) Dars maqsadi, bosqichlari, metodlari va natijalarini aks ettiruvchi loyiha ✔ 5. Hisoblang: (7 + 2) × 4 = ? A) 34 B) 15 C) 36 D) 40 To'g'ri javob: C) 36 ✔ 6. «yengil» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) qisqa B) og'ir C) arzon D) katta To'g'ri javob: B) og'ir ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 158 7. Jamoa orqali va jamoa uchun tarbiya g'oyasini ishlab chiqqan pedagog kim? A) Mariya Montessori B) Jon Dyui C) Jan Piaje D) Anton Makarenko To'g'ri javob: D) Anton Makarenko✔ 8. Quyidagilardan qaysi biri sutemizuvchi hayvon? A) Qurbaqa B) Akula C) Tovuq D) Kit To'g'ri javob: D) Kit ✔ 9. 7 kg necha grammga teng? A) 70000 g B) 700 g C) 70 g D) 7000 g To'g'ri javob: D) 7000 g ✔ 10. Ko'paytirish amalining komponentlari qanday nomlanadi? A) Bo'linuvchi va bo'luvchi B) Qo'shiluvchilar va yig'indi C) Kamayuvchi va ayriluvchi D) Ko'paytuvchilar va ko'paytma To'g'ri javob: D) Ko'paytuvchilar va ko'paytma ✔ 11. Hisoblang: 48 : 8 = ? A) 8 B) 6 C) 7 D) 3 To'g'ri javob: B) 6 ✔ 12. Savatda 37 ta olma bor edi. 8 tasi yeyildi. Savatda nechta olma qoldi? A) 26 ta B) 24 ta C) 29 ta D) 33 ta To'g'ri javob: C) 29 ta ✔ 13. Hisoblang: 94 − 17 = ? A) 75 B) 84 C) 77 D) 80 To'g'ri javob: C) 77 ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 159 14. «tez» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) og'ir B) sekin C) yopiq D) boy To'g'ri javob: B) sekin✔ 15. Tutuq belgisi (') qaysi so'zda ishlatilgan? A) Daftar B) Kitob C) Ma'no D) Maktab To'g'ri javob: C) Ma'no ✔ 16. Ikki xonali sonda nechta raqam bor? A) 3 ta B) 2 ta C) 1 ta D) 10 ta To'g'ri javob: B) 2 ta ✔ 17. Har qanday sonni 1 ga ko'paytirsak nima hosil bo'ladi? A) Bir B) Shu sonning o'zi C) Son ikki baravar ortadi D) Nol To'g'ri javob: B) Shu sonning o'zi ✔ 18. Kasbiy "emotsional kuyib qolish" (burnout) sindromiga xos belgi qaysi? A) Emotsional charchoq, befarqlik va kasbiy samaradorlikning pasayishi B) Energiyaning ortishi C) Doimiy quvonch D) Ishga haddan tashqari qiziqish To'g'ri javob: A) Emotsional charchoq, befarqlik va kasbiy samaradorlikning pasayishi ✔ 19. «tez» so'zining ma'nodoshini (sinonimini) toping. A) do'st B) chehra C) botir D) chaqqon To'g'ri javob: D) chaqqon ✔ 20. «issiq» so'zining zid ma'noli so'zini (antonimini) toping. A) ochiq B) sovuq C) past D) qayg'u To'g'ri javob: B) sovuq ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 160 21. Giperaktivlik va diqqat yetishmasligi sindromi (DYeGS) belgilari kuzatilgan o'quvchiga qanday yondashuv to'g'ri? A) Darsdan chetlatish B) Uni "dangasa" deb belgilash C) Doimiy tanbeh va jazo D) Mutaxassis maslahati, aniq tuzilma, qisqa topshiriqlar va harakat imkoniyati To'g'ri javob: D) Mutaxassis maslahati, aniq tuzilma, qisqa topshiriqlar va harakat imkoniyati✔ 22. "Debat" metodi qanday ko'nikmani rivojlantiradi? A) Faqat yodlash B) Faqat chizish C) Faqat tez yozish D) Dalillar asosida o'z fikrini himoya qilish va raqib fikrini tahlil qilish To'g'ri javob: D) Dalillar asosida o'z fikrini himoya qilish va raqib fikrini tahlil qilish ✔ 23. "Daftar" so'zida nechta tovush bor? A) 7 ta B) 2 ta C) 5 ta D) 6 ta To'g'ri javob: D) 6 ta ✔ 24. Boshlang'ich sinf o'quvchisi uchun tavsiya etiladigan uyqu davomiyligi taxminan qancha? A) 4–5 soat B) 14–16 soat C) 6 soat D) 9–11 soat To'g'ri javob: D) 9–11 soat ✔ 25. Hisoblang: 12 : 2 = ? A) 6 B) 7 C) 9 D) 8 To'g'ri javob: A) 6 ✔ 26. «daftarni» so'zi qaysi kelishikda turibdi? A) jo'nalish kelishigi B) bosh kelishik C) chiqish kelishigi D) tushum kelishigi To'g'ri javob: D) tushum kelishigi ✔ 27. Qaysi qush issiq o'lkalarga uchib ketadi (ko'chmanchi qush)? A) Zag'izg'on B) Qaldirg'och C) Chumchuq D) Musicha To'g'ri javob: B) Qaldirg'och ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 161 28. Bixeviorizm psixologiyaning predmeti deb nimani hisoblagan? A) Ichki kechinmalarni B) Kuzatiladigan xulq-atvor (stimul-reaksiya) C) Ongsizlikni D) Ruhni To'g'ri javob: B) Kuzatiladigan xulq-atvor (stimul-reaksiya)✔ 29. Refleksiya darsning qaysi bosqichida o'tkaziladi? A) Faqat dars boshida B) Umuman o'tkazilmaydi C) Odatda yakuniy bosqichda, o'quvchilar o'z faoliyatini tahlil qiladi D) Faqat tanaffusda To'g'ri javob: C) Odatda yakuniy bosqichda, o'quvchilar o'z faoliyatini tahlil qiladi ✔ 30. 20 sonining 1/2 qismini toping. A) 7 B) 9 C) 12 D) 10 To'g'ri javob: D) 10 ✔ 31. To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 8 sm, eni 8 sm. Uning yuzini toping. A) 72 sm² B) 64 sm² C) 16 sm² D) 32 sm² To'g'ri javob: B) 64 sm² ✔ 32. Tovush-analitik-sintetik metodning mohiyati nima? A) Faqat harflarni yodlash B) Faqat matnni ko'chirish C) Nutqdan gapni, gapdan so'zni, so'zdan bo'g'in va tovushni ajratish (tahlil) hamda tovushlardan bo'g'in va so'z hosil qilish (sintez) D) Faqat she'r yodlash To'g'ri javob: C) Nutqdan gapni, gapdan so'zni, so'zdan bo'g'in va tovushni ajratish (tahlil) hamda ✔ tovushlardan bo'g'in va so'z hosil qilish (sintez) Y-2 • moslashtirish 33. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 82 − 65 a) 27 2) 99 − 14 b) 78 3) 29 + 69 c) 3 4) 30 + 48 d) 85 e) 98 f) 17 Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 162 A) 1–f, 2–d, 3–e, 4–b B) 1–d, 2–f, 3–b, 4–e C) 1–d, 2–f, 3–e, 4–b D) 1–e, 2–f, 3–d, 4–b To'g'ri javob: A) 1–f, 2–d, 3–e, 4–b✔ 34. Ifodalarni ularning qiymatlari bilan moslang. 1) 27 : 3 a) 171 2) (3 + 5) × 2 b) 16 3) 13 × 3 c) 9 4) (7 + 3) × 4 d) 39 e) 235 f) 40 A) 1–c, 2–f, 3–d, 4–b B) 1–e, 2–b, 3–d, 4–f C) 1–c, 2–b, 3–f, 4–d D) 1–c, 2–b, 3–d, 4–f To'g'ri javob: D) 1–c, 2–b, 3–d, 4–f ✔ 35. O'lchov birliklarini ularga teng qiymatlar bilan moslang. 1) 1 km a) 1000 g 2) 1 kg b) 10 sm 3) 1 dm c) 1000 m 4) 1 yil d) 7 kun e) 12 oy f) 1000 ml A) 1–c, 2–b, 3–a, 4–e B) 1–e, 2–a, 3–b, 4–c C) 1–c, 2–e, 3–a, 4–b D) 1–c, 2–a, 3–b, 4–e To'g'ri javob: D) 1–c, 2–a, 3–b, 4–e ✔ O • ochiq topshiriq (qisqa javob) 36. So'zning antonimini yozing. a) ochiq b) katta Javob: a) yopiq; b) kichik ✔ 37. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) dalaga b) olmaning Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) qaratqich kelishigi ✔ 38. So'zning antonimini yozing. a) og'ir b) kun Javob: a) yengil; b) tun ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 163 39. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 5 sm, eni 3 sm. Uning yuzini toping. b) To'g'ri to'rtburchakning bo'yi 6 sm, eni 9 sm. Uning yuzini toping. Javob: a) 15 sm²; b) 54 sm²✔ 40. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Hisoblang: 35 : 7 = ? b) Hisoblang: 42 : 7 = ? Javob: a) 5; b) 6 ✔ 41. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 40 sonining 1/2 qismini toping. b) 36 sonining 1/3 qismini toping. Javob: a) 20; b) 12 ✔ 42. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) 12 sonining 1/2 qismini toping. b) 48 sonining 1/4 qismini toping. Javob: a) 6; b) 12 ✔ 43. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) maktabga b) dengizni Javob: a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi ✔ 44. Masalani yeching (misolni hisoblang) va javobni yozing. a) Bitta daftar 9 ming so'm turadi. 7 ta daftar necha ming so'm turadi? b) Bitta daftar 4 ming so'm turadi. 5 ta daftar necha ming so'm turadi? Javob: a) 63 ming so'm; b) 20 ming so'm ✔ 45. So'z qaysi kelishikda turganini yozing. a) qishloqda b) Vatanga Javob: a) o'rin-payt kelishigi; b) jo'nalish kelishigi ✔ Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 164 Javoblar kaliti Har bir variant bo'yicha: topshiriq raqami va to'g'ri javob. 1-variant 1- A 2- D 3- D 4- D 5- A 6- C 7- B 8- A 9- B 10- D 11- A 12- A 13- B 14- A 15- B 16- A 17- C 18- B 19- B 20- B 21- D 22- A 23- B 24- B 25- A 26- D 27- A 28- C 29- A 30- B 31- D 32- D 33- C 34- D 35- B 36. a) 34 sm; b) 40 sm 37. a) yengil; b) chiqish 38. a) 207; b) 406 39. a) 603; b) 964 40. a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi 41. a) 3000 g; b) 6000 g 42. a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi 43. a) 98; b) 976 44. a) tor; b) past 45. a) sovuq; b) harom 2-variant 1- B 2- C 3- B 4- D 5- B 6- C 7- C 8- B 9- A 10- C 11- D 12- C 13- C 14- C 15- D 16- B 17- D 18- C 19- C 20- D 21- B 22- D 23- D 24- A 25- D 26- B 27- B 28- C 29- B 30- B 31- D 32- C 33- A 34- A 35- B 36. a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 37. a) tor; b) qisqa 38. a) 67; b) 44 39. a) 30 sm; b) 32 sm 40. a) 16; b) 99 41. a) achchiq; b) yopiq 42. a) qaratqich kelishigi; b) chiqish kelishigi 43. a) yomon; b) achchiq 44. a) 945; b) 717 45. a) qimmat; b) sovuq 3-variant 1- C 2- C 3- C 4- D 5- A 6- A 7- A 8- B 9- D 10- B 11- B 12- B 13- B 14- B 15- A 16- C 17- B 18- C 19- B 20- D 21- A 22- B 23- D 24- A 25- D 26- D 27- C 28- C 29- D 30- D 31- A 32- C 33- B 34- D 35- C 36. a) tushum kelishigi; b) tushum kelishigi 37. a) 68; b) 987 38. a) qaratqich kelishigi; b) chiqish kelishigi 39. a) chiqish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 40. a) past; b) yengil 41. a) yomon; b) qayg'u 42. a) 6; b) 33 43. a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi 44. a) qorong'i; b) dushman 45. a) past; b) chiqish Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 165 4-variant 1- B 2- A 3- B 4- D 5- D 6- D 7- B 8- A 9- C 10- A 11- B 12- C 13- D 14- C 15- D 16- B 17- D 18- C 19- D 20- D 21- C 22- C 23- B 24- C 25- D 26- A 27- D 28- A 29- C 30- D 31- A 32- B 33- C 34- D 35- D 36. a) harom; b) achchiq 37. a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi 38. a) chiqish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 39. a) 50 sm²; b) 28 sm² 40. a) 10; b) 20 41. a) 40 sm; b) 22 sm 42. a) chiqish kelishigi; b) chiqish kelishigi 43. a) qaratqich kelishigi; b) qaratqich kelishigi 44. a) past; b) kichik 45. a) 27 sm²; b) 66 sm² 5-variant 1- C 2- A 3- D 4- D 5- C 6- C 7- A 8- A 9- C 10- A 11- B 12- D 13- B 14- C 15- D 16- A 17- A 18- C 19- C 20- B 21- D 22- C 23- A 24- A 25- B 26- B 27- A 28- B 29- C 30- D 31- A 32- A 33- D 34- C 35- C 36. a) 600 sm; b) 700 sm 37. a) 2; b) 4 38. a) tor; b) achchiq 39. a) qisqa; b) yolg'on 40. a) o'rin-payt kelishigi; b) chiqish kelishigi 41. a) o'rin-payt kelishigi; b) tushum kelishigi 42. a) 27 ming so'm; b) 24 ming so'm 43. a) harom; b) dushman 44. a) kambag'al; b) sovuq 45. a) tun; b) yengil 6-variant 1- C 2- C 3- C 4- D 5- A 6- A 7- A 8- B 9- D 10- B 11- A 12- B 13- B 14- D 15- C 16- B 17- A 18- C 19- A 20- D 21- A 22- A 23- A 24- A 25- A 26- C 27- C 28- B 29- D 30- B 31- D 32- B 33- A 34- B 35- D 36. a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 37. a) 14; b) 34 38. a) achchiq; b) sovuq 39. a) 72 ming so'm; b) 28 ming so'm 40. a) yolg'on; b) tun 41. a) 42 sm; b) 38 sm 42. a) 2000 g; b) 4000 g 43. a) 6000 g; b) 5000 g 44. a) kambag'al; b) tun 45. a) o'rin-payt kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 7-variant 1- D 2- C 3- C 4- A 5- C 6- B 7- C 8- B 9- B 10- D 11- D 12- D 13- B 14- B 15- B 16- D 17- C 18- D 19- D 20- C Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 166 21- B 22- D 23- C 24- C 25- B 26- D 27- A 28- A 29- A 30- B 31- D 32- A 33- B 34- B 35- C 36. a) 240 daqiqa; b) 120 daqiqa 37. a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi 38. a) 18; b) 60 39. a) 12; b) 49 40. a) 27; b) 9 41. a) 4; b) 20 42. a) 74; b) 61 43. a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 44. a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi 45. a) 709; b) 992 8-variant 1- A 2- A 3- B 4- C 5- B 6- C 7- D 8- A 9- A 10- C 11- B 12- A 13- B 14- C 15- D 16- C 17- B 18- C 19- B 20- D 21- C 22- D 23- C 24- A 25- C 26- D 27- A 28- D 29- A 30- A 31- C 32- C 33- C 34- B 35- A 36. a) chiqish kelishigi; b) tushum kelishigi 37. a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 38. a) 110 sm²; b) 30 sm² 39. a) qisqa; b) yomon 40. a) chiqish; b) kambag'al 41. a) 300 daqiqa; b) 120 daqiqa 42. a) 67; b) 73 43. a) qari; b) yopiq 44. a) tun; b) qimmat 45. a) qaratqich kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 9-variant 1- D 2- C 3- C 4- D 5- D 6- D 7- D 8- C 9- D 10- B 11- C 12- C 13- D 14- A 15- C 16- B 17- B 18- A 19- C 20- D 21- D 22- B 23- B 24- B 25- D 26- C 27- C 28- A 29- B 30- C 31- C 32- A 33- D 34- C 35- B 36. a) 749; b) 469 37. a) harom; b) qayg'u 38. a) 16; b) 5 39. a) chiqish kelishigi; b) qaratqich kelishigi 40. a) yomon; b) yopiq 41. a) chiqish kelishigi; b) chiqish kelishigi 42. a) achchiq; b) yomon 43. a) 38 sm; b) 30 sm 44. a) jo'nalish kelishigi; b) chiqish kelishigi 45. a) 108; b) 108 10-variant 1- C 2- A 3- B 4- B 5- A 6- D 7- B 8- B 9- A 10- A 11- A 12- A 13- C 14- C 15- D 16- D 17- A 18- A 19- D 20- B 21- D 22- C 23- B 24- A 25- C 26- B 27- A 28- B 29- D 30- D 31- D 32- D 33- D 34- C 35- B 36. a) kambag'al; b) qari Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 167 37. a) 20 sm; b) 20 sm 38. a) 210; b) 396 39. a) 99 sm²; b) 15 sm² 40. a) tushum kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 41. a) qisqa; b) qayg'u 42. a) kambag'al; b) qorong'i 43. a) achchiq; b) sekin 44. a) 942; b) 796 45. a) kambag'al; b) achchiq 11-variant 1- A 2- C 3- B 4- B 5- A 6- C 7- B 8- D 9- C 10- D 11- D 12- B 13- D 14- D 15- C 16- D 17- D 18- D 19- B 20- B 21- D 22- B 23- C 24- A 25- B 26- A 27- C 28- B 29- A 30- A 31- B 32- A 33- A 34- C 35- C 36. a) yopiq; b) sovuq 37. a) kichik; b) qimmat 38. a) 8000 g; b) 5000 g 39. a) 300 daqiqa; b) 240 daqiqa 40. a) 4; b) 6 41. a) 7 ta; b) 10 ta 42. a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 43. a) 76; b) 92 44. a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 45. a) qimmat; b) yopiq 12-variant 1- C 2- D 3- B 4- C 5- D 6- C 7- B 8- B 9- D 10- A 11- B 12- D 13- D 14- C 15- B 16- A 17- B 18- B 19- D 20- D 21- B 22- C 23- D 24- C 25- B 26- D 27- C 28- A 29- C 30- D 31- B 32- B 33- B 34- C 35- B 36. a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 37. a) sovuq; b) qorong'i 38. a) 40 sm²; b) 80 sm² 39. a) qari; b) sovuq 40. a) qaratqich kelishigi; b) tushum kelishigi 41. a) tushum kelishigi; b) chiqish kelishigi 42. a) kichik; b) dushman 43. a) tushum kelishigi; b) chiqish kelishigi 44. a) 14; b) 33 45. a) qayg'u; b) tor 13-variant 1- B 2- B 3- B 4- B 5- D 6- C 7- C 8- B 9- D 10- A 11- A 12- B 13- C 14- D 15- D 16- B 17- B 18- A 19- C 20- A 21- D 22- B 23- C 24- B 25- A 26- D 27- B 28- C 29- A 30- C 31- B 32- C 33- C 34- C 35- B 36. a) 2 ta; b) 22 ta 37. a) jo'nalish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 38. a) qari; b) yomon 39. a) 35 ming so'm; b) 56 ming so'm 40. a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 168 41. a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 42. a) jo'nalish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 43. a) jo'nalish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 44. a) o'rin-payt kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 45. a) 30; b) 8 14-variant 1- A 2- B 3- B 4- D 5- A 6- A 7- A 8- D 9- A 10- A 11- D 12- C 13- A 14- D 15- D 16- C 17- B 18- D 19- C 20- C 21- B 22- C 23- A 24- A 25- A 26- C 27- C 28- B 29- B 30- B 31- D 32- B 33- B 34- C 35- B 36. a) chiqish; b) yolg'on 37. a) qimmat; b) tun 38. a) yolg'on; b) qayg'u 39. a) o'rin-payt kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 40. a) 6 ta; b) 5 ta 41. a) kambag'al; b) past 42. a) qari; b) dushman 43. a) 4000 g; b) 6000 g 44. a) jo'nalish kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 45. a) 9; b) 8 15-variant 1- A 2- C 3- A 4- D 5- D 6- B 7- B 8- C 9- C 10- C 11- C 12- B 13- A 14- A 15- D 16- C 17- D 18- C 19- B 20- A 21- C 22- C 23- D 24- D 25- D 26- B 27- D 28- A 29- B 30- B 31- C 32- B 33- C 34- A 35- C 36. a) yomon; b) qari 37. a) 35; b) 13 38. a) 8; b) 6 39. a) sovuq; b) qimmat 40. a) 24 ta; b) 8 ta 41. a) chiqish kelishigi; b) chiqish kelishigi 42. a) 9 ming so'm; b) 40 ming so'm 43. a) 99 sm²; b) 64 sm² 44. a) yolg'on; b) tor 45. a) 81; b) 89 16-variant 1- D 2- C 3- B 4- D 5- D 6- C 7- D 8- D 9- B 10- C 11- B 12- B 13- D 14- A 15- C 16- C 17- A 18- B 19- B 20- A 21- D 22- C 23- C 24- D 25- A 26- C 27- C 28- B 29- A 30- C 31- A 32- D 33- B 34- A 35- A 36. a) kambag'al; b) yolg'on 37. a) jo'nalish kelishigi; b) qaratqich kelishigi 38. a) 10; b) 23 39. a) 32 sm; b) 32 sm 40. a) 36 sm²; b) 32 sm² 41. a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi 42. a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 43. a) chiqish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 44. a) harom; b) past Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 169 45. a) 91; b) 56 17-variant 1- A 2- D 3- D 4- B 5- B 6- A 7- C 8- A 9- B 10- D 11- C 12- B 13- A 14- A 15- B 16- C 17- B 18- C 19- A 20- B 21- B 22- A 23- B 24- B 25- C 26- D 27- C 28- A 29- A 30- A 31- D 32- B 33- D 34- B 35- D 36. a) 30; b) 4 37. a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi 38. a) sekin; b) qorong'i 39. a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi 40. a) yomon; b) kambag'al 41. a) jo'nalish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 42. a) 9 ming so'm; b) 15 ming so'm 43. a) 400 sm; b) 900 sm 44. a) 120 daqiqa; b) 240 daqiqa 45. a) past; b) qorong'i 18-variant 1- B 2- B 3- A 4- C 5- A 6- A 7- A 8- A 9- B 10- A 11- A 12- A 13- B 14- C 15- D 16- D 17- A 18- D 19- A 20- B 21- B 22- B 23- B 24- C 25- C 26- C 27- B 28- A 29- B 30- B 31- D 32- D 33- B 34- B 35- A 36. a) 24 sm²; b) 18 sm² 37. a) tushum kelishigi; b) tushum kelishigi 38. a) 584; b) 564 39. a) qimmat; b) kichik 40. a) 3; b) 5 41. a) jo'nalish kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 42. a) 21; b) 30 43. a) tor; b) qari 44. a) 59; b) 53 45. a) tushum kelishigi; b) tushum kelishigi 19-variant 1- D 2- D 3- B 4- D 5- A 6- B 7- B 8- B 9- B 10- D 11- B 12- A 13- A 14- C 15- B 16- A 17- B 18- C 19- A 20- B 21- C 22- B 23- D 24- C 25- B 26- B 27- D 28- A 29- D 30- B 31- A 32- D 33- D 34- C 35- C 36. a) 56 ming so'm; b) 64 ming so'm 37. a) tun; b) sekin 38. a) qaratqich kelishigi; b) jo'nalish kelishigi 39. a) 30 ming so'm; b) 15 ming so'm 40. a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi 41. a) chiqish; b) sovuq 42. a) chiqish kelishigi; b) tushum kelishigi 43. a) kichik; b) kambag'al 44. a) o'rin-payt kelishigi; b) o'rin-payt kelishigi 45. a) qorong'i; b) qari Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 170 20-variant 1- C 2- D 3- D 4- B 5- C 6- D 7- B 8- A 9- C 10- C 11- B 12- C 13- D 14- B 15- A 16- B 17- A 18- C 19- A 20- A 21- A 22- A 23- B 24- B 25- B 26- B 27- D 28- B 29- D 30- B 31- B 32- C 33- D 34- C 35- A 36. a) yopiq; b) harom 37. a) 120 daqiqa; b) 300 daqiqa 38. a) past; b) sovuq 39. a) 3 ta; b) 10 ta 40. a) 16; b) 18 41. a) 9; b) 6 42. a) harom; b) tor 43. a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi 44. a) tun; b) kambag'al 45. a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi 21-variant 1- C 2- C 3- D 4- A 5- A 6- C 7- D 8- D 9- D 10- C 11- A 12- B 13- D 14- B 15- D 16- D 17- C 18- B 19- A 20- D 21- B 22- D 23- C 24- D 25- B 26- A 27- B 28- D 29- A 30- D 31- B 32- A 33- B 34- C 35- A 36. a) tor; b) qorong'i 37. a) tor; b) yolg'on 38. a) 30 sm²; b) 21 sm² 39. a) yomon; b) kichik 40. a) dushman; b) qorong'i 41. a) 20 sm; b) 42 sm 42. a) tor; b) qimmat 43. a) dushman; b) qayg'u 44. a) 170; b) 584 45. a) jo'nalish kelishigi; b) chiqish kelishigi 22-variant 1- A 2- A 3- B 4- A 5- A 6- B 7- C 8- B 9- C 10- D 11- A 12- B 13- C 14- D 15- C 16- B 17- C 18- A 19- C 20- B 21- C 22- D 23- B 24- B 25- B 26- A 27- B 28- C 29- B 30- C 31- D 32- D 33- A 34- C 35- D 36. a) harom; b) yolg'on 37. a) 3 ta; b) 2 ta 38. a) chiqish kelishigi; b) tushum kelishigi 39. a) qaratqich kelishigi; b) qaratqich kelishigi 40. a) o'rin-payt kelishigi; b) qaratqich kelishigi 41. a) 744; b) 44 42. a) o'rin-payt kelishigi; b) chiqish kelishigi 43. a) qayg'u; b) yopiq 44. a) dushman; b) qisqa 45. a) kichik; b) qorong'i 23-variant 1- A 2- B 3- C 4- C 5- C 6- B 7- D 8- D 9- D 10- D 11- B 12- C 13- C 14- B 15- C 16- B 17- B 18- A 19- D 20- B Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 171 21- D 22- D 23- D 24- D 25- A 26- D 27- B 28- B 29- C 30- D 31- B 32- C 33- A 34- D 35- D 36. a) yopiq; b) kichik 37. a) jo'nalish kelishigi; b) qaratqich kelishigi 38. a) yengil; b) tun 39. a) 15 sm²; b) 54 sm² 40. a) 5; b) 6 41. a) 20; b) 12 42. a) 6; b) 12 43. a) jo'nalish kelishigi; b) tushum kelishigi 44. a) 63 ming so'm; b) 20 ming so'm 45. a) o'rin-payt kelishigi; b) jo'nalish kelishigi Boshlang'ich ta'lim — milliy sertifikat mashq variantlari | 172

BOSHLANG'ICH TA'LIM

Milliy sertifikat imtihoniga tayyorgarlik: variantlar to'plami (2025–2026)

23 ta variant • 1035 ta topshiriq • javoblari bilan

Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili

Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma

• Boshlang'ich ta'lim fanidan milliy sertifikat 2026-yil ikkinchi yarmidan joriy etilgan va elektron (kompyuterda) shaklda o'tkaziladi; navbatdagi imtihon — 2026-yil 20-noyabr.

• Fan yangi bo'lgani uchun rasmiy spetsifikatsiyani uzbmb.uz da kuzating. Variantlar agentlikning umumiy formatida tuzilgan: 32 ta Y-1, 3 ta Y-2 va 10 ta ochiq topshiriq (jami 45).

• Mazmun: 1–4-sinf ona tili va o'qish savodxonligi, matematika, tabiiy fanlar (Atrofimizdagi olam), boshlang'ich ta'lim metodikasi, pedagogika va kichik maktab yoshi psixologiyasi.

• Natija Rash modeli bo'yicha hisoblanadi: 46 balldan boshlab sertifikat beriladi. Noto'g'ri javob uchun ball ayirilmaydi.

• Har bir topshiriq ostida to'g'ri javob yashil rangda; hujjat oxirida javoblar kaliti bor.

• Muhim: rasmiy imtihon savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu mashq variantlari. Matematika javoblari dastur yordamida tekshirilgan.

Sotib olish