Embrional rivojlanish davri. 9 - sinf - Биология - Презентации

Информация о документе

Цена	4000UZS
Размер	4.8MB
Покупки	0
Дата загрузки	04 Октябрь 2019
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Биология

Embrional rivojlanish davri. 9 - sinf

Купить

40 - §. Embrional rivojlanish davri 9- sinf “Biologiya. Sitologiya va genetika asoslari” darsligi asosida. 2014

• Tuxum hujayra urug‘langach, organizmning individual rivojlanishi — ontogenez boshlanadi. Ontogenezning uchta tipi farqlanadi:

• Lichinkali rivojlanish. Lichinkali ontogenez hasharotlarda, baliqlarda, ko‘pgina parazit chuvalchanglarda kuzatiladi.

• Lichinkasiz rivojlanish. Lichinkasiz ontogenez baliqlarda, sudralib yuruvchilarda , qushkarda kuzatiladi.

• Ona qornida rivojlanish. Bu odam va boshqa yuksak sut emizuvchilarda kuzatiladi. ontogenez asosan ikkita: embrional va postembrional rivojla nish davriga bo‘linadi.

• Ko‘p hujayrali organizmlarning tuzilishidan qat’iy nazar, embrional rivojlanish bosqichlari bir xil. Embrional davr uchta asosiy bosqichlarga bo‘linadi: maydalanish, gastrulyatsiya va birlamchi organogenez.

• Maydalanish. Ko‘p hujayrali organizmlarning dastlabki rivojlanish bosqichlari bitta hujayradan boshlanadi. Urug‘langan tuxum — bu hujayra, shu bilan bir vaqtda organizmning eng dastlabki rivojlanish bosqichidir. Bir hujayrali organizmning bir necha marta ketma-ket bo‘linishidan ko‘p hujayrali organizm hosil bo‘ladi.

• Tuxum hujayra urug‘langach, bir necha daqiqadan keyin yadro va sitoplazma bo‘lina boshlaydi. Tuxum hujayra bir- biriga teng ikkita hujayraga, yani ikkita blastomerga bo‘linadi.

• Maydalanish ko‘p hujayrali embrion — blastula hosil bo‘lishi bilan tugallanadi. Blastula sharsimon shaklga ega bo‘lib, uning devori bir qavat hujayralardan tashkil topgan. Blastula ichi suyuqlik bilan to‘lgan bo‘ladi, bu bo‘shliq birlamchi tanabo ‘ shlig ‘ i — blastosel deb ataladi.

• Gastrulyatsiya . Blastula juda ko‘p hujayralardan tashkil topadi (misol uchun, lansetnikda 3000 ta hujayra bo‘ladi), keyingi rivojlanish natijasida ikkinchi bosqich gastrula boshlanadi. Gastrula bosqichida murtak ikki qavat bo‘lib qoladi. Murtakning tashqi qavati ektoderma , ichki qavati entoderma deyiladi. Gastrula hosil bo‘lishiga olib keladigan jarayonlar yig‘indisi gastrulyatsiya deb ataladi.

Lansetnikda gastrula blastula devorining ichkariga botib kirishi hisobiga hosil bo‘ladi, ayrim hayvonlarda — blastula devorining qat- qat bo‘lib joylashishi yo‘li bilan amalga oshadi

• Ko‘p hujayrali hayvonlarda (kovak ichlilardan tashqari) uchinchi qavat mezoderma hosil bo‘ladi. Mezoderma ekto va entodermaning o‘rtasida birlamchi tana bo‘shlig‘i — blastoselda joylashadi. Mezoderma qavatining hosil bo‘lishi bilan murtak uch qavatdan iborat bo‘ladi: ektoderma, entoderma va mezoderma murtak varaqlari hisoblanadi

• Ixtisoslashish — bu embrionning ayrim qismlari va hujayralarining tuzilishi hamda vazifasi jihatidan bir- biridan farq qilishidir. Ixtisoslashish morfologik nuqtai nazardan qaraganda maxsus tuzilishga ega bir- biridan farq qiladigan yuzlab hujayra xillarining hosil bo‘lishidir.

• Organogenez. Gastrulyatsiya tugallangandan keyin o‘zak organlari majmui: nerv nayi, xorda, ichak naychasi hosil bo‘ladi. Lansetnikda o‘zak organlar quyidagicha hosil bo‘ladi: lansetnikda embrionning orqa tomonidan ektoderma tarnov shaklida o‘rta qismidan botib kira boshlab, naycha hosil qiladi

• Murtak varaqasi ektodermasidan nerv sistemasi, sezgi organlari, teri epiteliyasi, tishning emal qavati; entodermadan — ichak epiteliyasi, ovqat hazm qilish bezlari — jigar, oshqozon osti bezi, o‘pka va jabra, mezodermadan — muskul to‘qimasi, biriktiruvchi to‘qima (tog‘ay, suyak, qon va limfa), qon aylanish va ayirish sistemasi hamda jinsiy organlar hosil bo‘ladi.

Savol va topshiriqlar • Zigota nima? • Maydalanishda yangi hujayralar qanday hosil bo‘ladi? • Voyaga yetgan hayvon hujayralarining mitoz bo‘linishidan maydalanish qanday farq qiladi? • Embrion varaqalari qanday nomlanadi?

Купить

Похожие документы
Fermentlar va kofermentlar funksiyasi
Viroidlar va uning ahamiyati
Faxriy yorliq
Faxriy yorliq
Bojxona qo'mitasiga ishga kirish uchun savol javoblar toplami