Endokrin bezlar biokimyosi - Биология - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	1.5MB
Покупки	0
Дата загрузки	15 Апрель 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Биология

Endokrin bezlar biokimyosi

Купить

Endokrin bezlar biokimyosi

Tez so'rov: 1. Endokrin tizim nima 2. Inson tanasida qanday temir bor Bilasiz? 3. Endokrin sistema va gormonlar o’rtasida qanday bog’liqlik bor? 4. Oligopeptid, peptid va polipeptid (oqsil) o'rtasidagi farq nima? 5. Oddiy va murakkab oqsillarning ta’rifini bering? 6. Oxshatishlar: orkestr va gunoxlar

Gormon Gormonlar - metabolizmga ta'sir qiluvchi biologik faol moddalar. Ko'pgina gormonlar oqsillar, polipeptidlar yoki individual aminokislotalardir. Оqsil gormonlaridan biri insulin . Bu oddiy protein faqat aminokislotalardan iborat. Insulinning funktsional roli ko'p qirrali: - qon da shakar darajasini pasaytiradi, - jigar va mushaklarda glikogen sintezini rag'batlantiradi, - uglevodlardan yog'lar hosil bo'lishini oshiradi, - fosfor almashinuviga ta'sir qiladi va - hujayralarni kaliy bilan boyitadi.

Insonning endokrin tizimi

Gormonlarning kimyoviy tuzilishi 1. Peptidlar, aminokislotalar. 1 aminokislotadan - katexolaminlar, serotonin, dopamin Dipeptidlar - tiroksin, triiodotironin Kichik peptidlar - TRG O'rta kattalikdagi peptidlar - insulin, glyukagon Murakkab peptidlar - LH, TSH 2. Steroid-xolesterin gormonlari. 2A - buzilmagan steroid yadrosi bilan - adrenal korteks va jinsiy bezlarning gormonlari (kortizol, aldosteron, estrogen, testosteron) 2B - singan steroid halqa bilan (vitamin D va uning metabolitlari).

: AK - aminokislotalar STH - somatotrop gormon A K TH - adrenokortikotrop gormon TSH - qalqonsimon bezni ogohlantiruvchi gormon SS - somatostatin DF - dofamin

GIPOTALAMUSU oldingi miyaning tagida, talamus va gipofiz bezining o'rtasida joylashgan. U orqali o'tadigan qondan ma'lumot to'playdi .

Gipofiz gormonlari Anatomik jihatdan gipofiz bezi 3 ta ga bo'linadi: - old; - o'r ta; - orq a; . Old lobda - adenohipofiz - sintez qilinadi trop gormonlar . Trop - chunki periferik endokrin bezlarning faoliyatini rag'batlantirish Gipofiz bezining orqa lobi vazopressin va oksitotsin ishlab chiqaradi

Oldingi gipofiz bezi - trop gormonlar SOMAT OT RO P GORMON - STG oqsil almashinuviga ta'siri o AK ning hujayralarga kirishiga yordam beradi, o oqsil va AK katabolizmini inhibe qiladi o oqsil, DNK va RNK biosintezini faollashtiradi. uglevod almashinuviga ta'siri  qarshi gormon - jigar insulinazini faollashtiradi (insulinning parchalanishiga yordam beradi)  jigardan glyukoza chiqishini faollashtiradi  glyukozaning yog'ga aylanishini inhibe qiladi lipidlar almashinuviga ta'siri  yog'larning parchalanishini rag'batlantiradi (lipoliz)  yog 'kislotalarining oksidlanishini rag'batlantiradi.

Gipofiz bezining tug’ma yaxshi rivojlan maga nligi, gipofi zar pakanalik olib keladi. Davolash uchun o'sish gormonini almashtirish terapiyasi qo'llaniladi.

Jinsiy balog'atga etgunga qadar va ossifikatsiya tugagunga qadar STHning ortiqcha ishlab chiqarilishi sabab bo'ladi gigantizm Yao Defen, dunyodagi eng uzun ayol, 2,36 m

Kattalardagi gipofiz bezining giperfunktsiyasiga olib keladi akromegali ya - tana alohida qismlarining (barmoq va oyoq barmoqlari, burun, pastki jag, til, ichki organlar) nomutanosib intensiv o'sishi. Buning sababi shish adenohipofiz

Adrenokortikotrop gormon ( A K TH) Polipeptid Hujayralari kortizol ishlab chiqaradigan buyrak usti po'stlog'ining dastali qavati boshqaradi: - po’stloq qavatida gi xolesterin miqdorining oshishiga va uning kortikosteroidlarga aylanishiga yordam beradi; - glyukozaning buyrak usti bezlariga o'tishini faollashtiradi - melano t sitlarni rag'batlantiruvchi faollikni namoyon qiladi

Itsenko-Kushing kasalligi hujayralarning giperaktivligini keltirib chiqaradigan ACTH (gipofiz o'smalarida) giperproduksiyasi

Qalqonsimon bezni ogohlantiruvchi gormon ( TSH) Murakkab protein (glikoprotein) Qalqonsimon bezning normal ishlashi uchun zarur: - Qalqonsimon bezda yodning to'planishiga va yodning tirozin tarkibiga kiritilishiga yordam beradi; - tri- va tetra yo dtironinning sintezi

Prolaktin Oddiy oqsil Funksiyalar : - sut bezlari faoliyatini rag'batlantiradi (sut ishlab chiqarish); - sariq tananing funktsiyasini rag'batlantiradi (progesteron sekretsiyasi); - erkaklarda prostata bezli to'qimalarining rivojlanishini rag'batlantiradi; -onalik instinktini rivojlantiradi

GIP OFIZ BEZINING O'RTA BO'L AGI Peptid Funksiyalar : - melanogenezni rag'batlantiradi; - shom vaqtida k o'rishning moslashuviMelanotsitlarni ogohlantiruvchi gormon (melanotropin)

GIP OFIZ BEZNING ORQA BOLIMI Peptid Vazopressin (antidiuretik gormon) yetish movchilik - diabet insipidus (poliuriya, past siydik zichligi, suvsizlanish)

Qalqonsimon bez Gormonlarning ikki turi mavjud:  1. Yo ’ d o'z ichiga olgan: tiroksin (tetra y od t ironin) va triyodtironin tirozin hosilalari;  2. Kalsitonin - peptid

Yo ’ d o'z ichiga olgan gormonlarning funktsiyalari: Normal o’ sish , to'qimalarni farqlash, balog'atga y etish, aqliy rivojlanish uchun zarur. Xamda bu gormonlar b azal metabolizm tezligi tartibga soladi.

Protein almashinuviga ta'siri F iziologik kontsentratsiyalar oqsil, nuklein kislotalarning sintezini rag'batlantiradi. Yuqori konsentratsiyalarda oqsilning parchalanishi faollashadi. Karbongidrat metabolizmiga ta'siri Uglevod almashinuviga ta'siri Ichakdagi uglevodlarning so'rilishini tezlashtiradi Glikogenning parchalanishini faollashtiring. Lipidlar almashinuviga ta'siri Lipid metabolizmiga ta'siri depodan yog ' chiqishini, uning parchalanishi va oksidlanishini faollashtiring Energiya almashinuviga ta'siri Energiya almashinuviga ta'siri Tiroksin ortiqcha bo'lsa, u nafas olish va fosforlanishni ajratadi, ATP hosil bo'lishini kamaytiradi va issiqlik hosil bo'lishini oshiradi

Bezning giperfunktsiyasi - diffuz toksik buqoq (tirotoksikoz, Graves kasalligi) • bez kattalashadi ( buqoq ) • bazal metabolizm tezligining oshishi • tana haroratining oshishi • terlash • vazn yo'qotish • muvozanatsiz ruhiy tremor

Bezning gi pofunktsiyasi (suvda, tuproqda, havoda yo ’ d tanqisligi tufayli yuzaga keladi) • bazal metabolizm tezligining pasayishi • tana haroratining pasayishi Bolalikda gipofunktsiya - kre ati nizm • o'sishning kechikishi • tananing nomutanosib rivojlanishi • aqliy va ruhiy rivojlanishning buzilishi Kattalardagi gip ofunktsiya - miksedema ("shilimshiq shish ") - teri osti to'qimalarining shishishi. miksedema kre atinizm

Endemik buqoq (suvda, tuproqda, havoda yo ’ d tanqisligi tufayli yuzaga keladi) Bezdagi biriktiruvchi to'qima o'sadi va u katta hajmda kattalashadi.

Kalsitonin  qalqonsimon bezning parafollikulyar C hujayralari sintez qilinadi  Ca va P almashinuvi ga tasir qiladi - C a 2+ qondan suyakka o’tishiga yordam beradi - buyraklarda P ning reabsorbtsiyasini kamaytiradi (siydik bilan chiqarilishi tufayli qondagi P miqdorini kamaytiradi)

 kalsitonin darajasining oshishi - gipokalsemiya - gipofosfatemiya - giperfosfaturiya  Kalsitonin darajasining pasayishi - giperkalsemiya - giperfosfatemiya - gipofosfaturiya

PARATIROID Paratir eoi d gormon - protein  Vi tamin D bilan bog'liq tasir. (buyraklarda vitaminning D faol shaklini hosil qiladi ) Ca va P almashinuvi ga tasir qiladi - C a 2+ qondan suyakka o’tishiga kamaytiradi - buyraklarda P ning reabsorbtsiyasini ko’paytiradi (siydik bilan chiqarilishi tufayli qondagi P miqdori k opayadi)

VAZIFA JADVAL TUZISH т/р Безнинг номи Гормон номи нормаси вазифаси Касаллик лари

E’TIBORINGIZ UCHUN RAXMAT !!!

Купить

Похожие документы
Fermentlar va kofermentlar funksiyasi
Viroidlar va uning ahamiyati
Faxriy yorliq
Faxriy yorliq
Bojxona qo'mitasiga ishga kirish uchun savol javoblar toplami