Kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi 2 - Сельское и лесное хозяйство - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	7.2MB
Покупки	0
Дата загрузки	10 Апрель 2023
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Сельское и лесное хозяйство

Kartoshkaning ahamiyati, biologiyasi va tasnifi 2

Купить

KARTOSHKANING AHAMIYATI, BIOLOGIYASI VA TASNIFI REJA: 1. KARTOSHKANING -AHAMIYATI KELIB CHIQISHI TAXIRI 2. KARTOSHKANING BIOLOGIYASI VA NAVLARI 3. KARTOSHKANINGYETISHTIRISH TEXNOLOGIYASI

Respublikamiz miqyosida kartoshka, asosan oziq-ovqat maqsadida yetishtiriladi. yetishtirilgan kartoshkaning 25-30 % urug’lik saftida foydalaniladi. Kelib chiqishi va tarqalishi. Kartoshkaning vatani Janubiy Amerika kardilerlaridir, chunki And tog’i xududlarida va Tinch okeani sohillarida bu ekinning ko’pgina yovvoyi va yarim yovvoyi turlari hozir xam o’sadi. Evropaga (Ispaniyaga) u XVI asrning ikkinchi yarmida keltirilgan. Petr 1 Gollandiya safarida yurgan vaqtida XVII asr oxirida graf SHeremetevga kartoshka jo’natgan degan taxmin bor. Demak, kartoshka asosan XIX asrning ikkinchi yarmidan boshlab katta maydonlardan ekila boshlanadi. Kartoshkani qayta ishlaydigan sanoatning rivojlanishi natijsida uni yetishtirish tez rivojlandi. Markaziy Osiyoda, jum

Kartoshka vatani hisoblangan CHilining dengiz bo’yi hududlari iqlimi yumshoq, salqin, sernam, tuprogi kaliyga boy. Tuganaklarning hosil bo’lishi seryogin (300 mm.dan ortiq) havoning nisbiy namligi yuqori (75% va undan ziyod) bo’lgan sharoitda o’tadi. SHuning uchun kartoshka o’simligi tuproq namligiga talabchandir, ammo uning tuproq namligiga bo’lgan talabi o’sish va rivojlanish davrlarida turlicha bo’ladi.

BOTANIK TA’RIFI VA BIOLOGIK XUSUSIYATI . Kartoshka Solahum tomatdoshlar – Solahaceal oilasiga mansub bo’lib, bizning sharoitimizda tuberosum turi yetishtiriladi. Kartoshkaning boshqa turlari ishlab chiqarishda ekilmaydi, ammo selektsiya ishlarida qo’llash mumkin. Bu quyidagi turlar: 1. Solahum ahdigehum Juz et Buk tetraploidli (2p-48) madaniy tur – Argentinada uchraydi. 2. Solahum Ieptostigma Zuz – tetraploidli tur, ser kraxmalli, rak kasaliga chidamli. 3. Solahum phureja ef Buk Solahum rubihi Juz Buk diploidli (2p-24) turlar Janubiy Amerikada uchraydi. 4. Solahum devissum Lahdli –yovvoyi gaploidli tur (2p-72) meksikada uchraydi. 5. Solahum stohiferum – allotetraploidli tur, And tog’larida uchraydi Madaniy kartoshka – tuganakmeva hosil qiladigan

Kartoshka tuganaklari mo’’tadil iqlim sharoitida tuproqda saqlanmaydi, chunki sovuq harorat uni zararlaydi. SHuning uchun bu tuganaklar kuz faslida kovlab olinib, bahorda qayta ekiladi va xuddi bir yillik o’simlik sifatidat o’stiriladi. Havo temperaturasi va namligi kartoshkaning gullash quvvatiga va urug’ hosil qilishiga katta ta’sir ko’rsatadi. Qurg’oqchil janubiy viloyatlarda shimoliy yoki tog’oldi salqin viloyatlardagiga qaraganda kartoshkaning gul va urug’i sekin hosil bo’ladi. Kartoshka tuganagi muhim biologik xususiyatga – tinim davriga ega, shuning uchun u kavlab olingandan so’ng tezda o’smaydi tinim davri turli navlarda turlicha bo’lib, u ko’pchilik navlarda 60 kundan ko’p vaqt talab etadi. Kartoshka past haroratli o’smlikdir. SHuning uchun tugan

Kartoshka namlikka talabchan bo’lishi bilan birga, qurgoqchilikka ham nisbatan chidamlidir. qurgoqchilik – tuproq va havo namligi yetishmasligi boshlanishi bilan kartoshka tuganaklar hosil qilishdan to’xtaydi, ammo u nobud bo’lmaydi. qurgoqchilik o’tib ketgandan so’ng u tuganak hosil qilishni davom ettiradi, bunda hosildorligi keskin kamayib, uni sifati pasayadi. Kartoshka tuproqdagi oziq mineral moddalarga nisbatan talabchandir. Bir tonna tuganakmeva va tegishli poya-barg yetishtirish uchun 6,2 kg azot, 2 kg fosfor va 8 kg kaliy jami 16,2 kg sarflaydi. Kartoshka donador, yumshoq, havo aeratsiyasi yaxshi tuproqlarda ko’p hosil beradi. Mexanik tarkibi ogir, bo’z tuproqlarda, yengil qumoq va qumloq tuproqdagilarga nisbatan yomon o’sadi, bunday yerlarda mo’l va sifatli hosil yetishtirish uch

KARTOSHKANING NAVLARI Kartoshkaning «Akrab», «Zarafshon», «To’yimli», «Umid», mahlliy navlari, va yigirma uchdan ortiq chet el navlari: «Romana», «Sante», «Diamant», «Pikasso» va boshqa navlari bor. Kartoshkadan yuqori va sifatli hosil olishda ekiladigan nav toza hamda shu iqlim sharoitiga moslashgan bo’lishi kerak. Tumanlashtirilgan navlar hosildorligi jihatidan ko’pincha aralash navlardan ikki-uch marta afzal bo’ladi. Hozirgi vaqtda kartoshkaning 2000ga yaqin madaniy navlari bo’lib, shundan 20 ga yaqini respublikamizda yetishtiriladi. Xo’jalik ahamiyatiga ko’ra kartoshka navlari to’rt guruhga – oziq-ovqatga ishlatiladigan, xashaki, texnikaviy va har xil maqsadlarda foydalanadigan universal kartoshkalarga bo’linadi. Navlarga baho berishda quyidagilar eng muhim belgi hisoblanadi: hosildor

Kartoshkani surunkasiga 2-3 yil mobaynida bir dalaga ekish so’lish kasalligining ko’payib ketishiga sabab bo’ladi. Agar bir dalaga surunkasiga kartoshka ekish zarurati tugilsa, bunda, albatta, oraliq ekin sifatida kuzgi ko’k no’xat va shabdardan muvaffaqiyatli foydalanish mumkin. Markaziy Osiyoda quyoshli kunlarning ko’p bo’lishi va sun’iy sugorishni keng qo’llashnishi kartoshkani ertagi ekinlardan bo’shagan yerlarda takroriy ekin sifatida ekib, yuqori hosil olishga imkon yaratadi. Kartoshka ekiladigan yer kuzda chuqur (27-29sm) qilib haydaladi. Bu yerlarga erta bahorda borona solinadi va ertagi kartoshka ekiladi. O’tloqi – botqoq yerlarda ertagi kartoshkani erta muddatda ekish uchun egatlar kuz faslida olib qo’yilgani. Bo’z tuproqlarda ham bu usulda ekish ijobiy natija beradi. Kartoshka t

O’zbekistonning sugoriladigan tuprogi tarkibida azot va fosfor juda kamdir, shuning uchun bu mineral o’gitlarni yetarli miqdorda to’laligicha tuproqqa solish kartoshkagi ijobiy ta’sir ko’rsatadi. Oziqa elementlari kam bo’lgan tuproqlarga go’ng va kompost solib so’ng kartoshka ekilsa, uning hosildorligi keskin ko’payadi. Organik va mineral o’gitlarni birgalikda qo’llash kartoshkagi ijobiy ta’sir etadi. Ko’p yillar mobaynida foydalanib kelinayotgan bo’z tuproqlarda kartoshka yetishtirilsa quyidagi miqdorda mineral o’gitlar berish tavsiya etiladi (ta’sir qiluvchi modda kg/ga): ertagi kartoshkaga azot – 120-150, fosfor – 80-100, kaliy – 60, kechki kartoshkaga – 200- 225, 150-160 va 90-100; o’tloqi tuproqlarda ertagi kartoshkaga azot va fosfor – 100-120, kaliy – 50-60, kechki kartoshkaga esa az

Parvarishlash Ertagi kartoshka yerning tabiiy namiga unib chiqadi, kechki kartoshka ekilgan kuni sugorilishi maqsadga muvofiqdir. Ertagi kartoshka ekilgach 25-30 kundan so’ng unib chiqadi, bu muddatda u ekilgan maydonda begona o’tlar ham unib chiqadi, ularni yo’qotish uchun 1-2 marta setkali borona yoki tishli yengil borona bilan boronalanadi. Kartoshaning unib chiqishini tezlatish uchun u ekilgan, egat ustiga chirigan go’ng yoki qora rangli plyonka yopish maqsadga muvofiqdir. Kartoshka poyasi egatni qoplaguncha qadar 2-3 marotaba kultivatsiya qilinadi. ertagi kartoshka o’suv davrida 1 yoki 2, kechkisi esa 2 marta chopiq qilinadi. o’simlik bo’yi 15-20sm bo’lganda birinchi marta, gullash davrida ikkinchi marta chopiq qilinadi. Bundan tashqari kartoshka tuganagidan o’sib chiqqan o’simtasi

ETIBORINGIZ UCHUN RAXMAT

Купить