Информация о документе

Цена 10000UZS
Размер 9.3MB
Покупки 0
Дата загрузки 01 Октябрь 2025
Расширение docx
Раздел Образовательные программы
Предмет Дошкольное и начальное образование

Продавец

Marg'uba Lapasova

Дата регистрации 01 Октябрь 2025

13 Продаж

Kelajak soati darsining ssenariysi

Купить
“Kelajak soati” 1-mavzu “Kelajak soati” darsining oliy ta’lim muassalari uchun mashg‘ulot ssenariysi: 1 -mavzu: “Vatan uchun, millat uchun, xalq uchun” Dars maqsadi: O ʻ quvchilarga milliy mustaqillik ahamiyatini anglash, mustamlaka davri ko ʻ rguliklari,   istiqlol yo ʻ lida jafokash xalqimiz ko ʻ rsatgan matonat, Yangi O ʻ zbekistonning bunyod etilishida mamlakatimiz Prezidenti olib borayotgan mustaqil, xalqparvar siyosatning ahamiyati xususida ta ʼ sirli ma ʼ lumot va ko ʻ nikmalar berish. ✅ Darsdan keyin kutiladigan natijalar: Talabalarga milliy mustaqillikning ahamiyatini tushuntirish; Ularda xalqimizning mustamlakalik yillaridagi hayoti haqida tasavvur paydo qilish; Talabalarga mustaqillikning mohiyatini, qadrini uqtirish; Mustaqillikni mustahkamlash uchun mamlakatimiz Prezidenti olib borayotgan siyosatning ahamiyati haqida bilimlar berish va zarur ko ʻ nikmalarni shakllantirish. 3. Kutilayotgan natija: - talabalar istibdod va istiqlolning farqini anglaydi ; - mustaqillikning qadrini tushunadi; - mustaqillikni kundalik amaliy ishlar, fidoyilik, masʼuliyat bilan mustahkamlash zaruratini uqib oladi; - Prezidentimizning Yangi O ʻ zbekistonni bunyod etish yo ʻ lidagi xalqparvar siyosati to ʻ g ʻ risida ma ʼ lumot va bilimlarga ega bo ‘ ladi;   - islohotlarga daxldorlik, Vatan va millat taqdiri uchun javobgarlik, faol fuqarolik pozitsiyasini namoyon qilish ko ʻ nikmalari shakllanadi. ?????? Dars hamkori: Qori Niyoziy nomidagi milliy tarbiya instituti xodimlari. www.milliytarbiya.uz ??????️ Dars davomiyligi: 45 daqiqa. ?????? ‍?????? Tavsiya etilgan mashg‘ulot shakli: bilim beruvchi suhbat, video parchalar, zamona qahramoni yoki mashhur kishilar intervyulari, o‘yin elementlari va qo‘shimcha materiallardan foydalanishni nazarda tutadi. ?????? Materiallar to‘plami: - ssenariy; - uslubiy tavsiyalar; - videomateriallar; - interaktiv topshiriqlar; - taqdimot. ?????? Dars tuzilishi 1 qism. Motivatsion Darsning birinchi qismining maqsadi – o‘quvchilarning mavzu muhokamasida faol ishtirok etishlari uchun sharoit yaratishdir. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining kelgusi faoliyatiga bo‘lgan motivatsiya mashg‘ulot mavzusini aks ettiruvchi materialni ko‘rish va muhokama qilishga asoslanadi. 2-qism. Asosiy Asosiy qismda o‘quvchilar darsning asosiy ma’nolarini tushunish va ochib berishga yo‘naltiriladi. Shu maqsadda o‘quvchilarga tasviriy materialni tahlil qilish, videolarni ko‘rish va bilishga qaratilgan savollar taklif etiladi. 3-qism. Yakuniy Dars g‘oyalarini umumlashtirish, mashg‘ulotga yakun yasash. Dars ssenariysi Dastlabki 10 daqiqada mavzuning siyosiy-ijtimoiy ahamiyati, Davlat rahbari tomonidan ayni mavzuga oid amalga oshirilayotgan sa’y- harakatlar bayon etiladi (prezentatsiya). ?????? 1. KIRISH . Motivatsion qism (10 daqiqa) Dars boshlanishidan talabalar qarshisidagi ekranda (devorda) davlatimiz rahbarining quyidagi fikrlari aks etadi: Aynan mustaqillik tufayli milliy davlatchiligimiz qayta tiklandi. O ʻ zbekiston yangi tarixiy davrga qadam qo ʻ ydi. Aynan istiqlol tufayli jahon hamjamiyatidan munosib o ʻ rin egalladik. Shavkat Mirziyoyev O ʻ zbekiston Respublikasi Prezidenti O ʻ qituvchi: Aziz talabalar! Dunyoda nechta til, qancha millat va elat borligini, ulardan nechtasi o ʻ z istiqloliga erishgani va qay birining mustaqil davlati borligini bilasizmi?3-4 nafar talaba javobi tinglanadi. O ʻ qituvchi: Men so ʻ ragan masala insoniyatning eng og ʻ riqli savollaridan biri. Mana dunyo xaritasiga qaraylik-da, bugungi dunyoda 7 mingga yaqin tilda gaplashadigan, 2 mingdan ortiqroq xalqlar, millat va elatlar yashaydi. Ulardan bor-yo ʻ g ʻ i 250 dan ortiqrog ʻ ining o ʻ z davlati bor xolos. Bu necha foizni tashkil qiladi?! Talabalar: .. .%ni, ustoz. O ʻ qituvchi: To ʻ g ʻ ri. Bu har sakkiztadan bir millatgina mustaqil hayot kechirayapti, bu esa, har 8 ta xalqdan bittasigina o ʻ z davlatiga ega,     deganidir. Bilasizlarmi, jahonda hali-hamon chinakam mustaqillikni orzu qilib yashayotgan millatlar, istiqlolini boy berib, aziyat chekayotgan xalqlar va millatlar oz emas. Masalan, Avstraliya davlati o ʻ z mustaqilligini nishonlaydigan kunni shu yerning tub aholisi,     ya ʼ ni     butun mamlakat aholisining bor-yo ʻ g ʻ i 2 foizini tashkil qiladigan     mahalliy kishilar bu kunni     bayram qilmaydilar. Aksincha, ular “ Bu sana bizning mustaqilligimiz boy berilgan, huquqlarimiz paymol qilingan,       davlatimiz yo ʻ qotilgan va       asoratga solinganimiz timsoli bo ʻ lgan kun ” deb hisoblaydilar. Va shu kuni ular     qarshilik namoyishlariga chiqadilar, Qo ʻ llarida o ʻ zlarining qadimgi bayroqlarini tutadilar, mashinalari, kichik kema va qayiqlarida qora bayroq hilpiraydi     va hokazo. Shu tariqa ular o ʻ z noroziliklarini turli shakllarda ifodalaydilar.   Mustaqil mamlakatlar orasida aholisi 1,5 milliardlik Xitoy va Hindiston ham, bor yo ʻ g ʻ i 500 ming fuqarosi bo ʻ lgan Bosniya va Gersogovina ham, hududi jihatidan nihoyatda katta     Rossiya, AQSH, Kanada ham, kichik va bittagina shahardan iborat Monako, Andorra, Singapur, Vatikan     (Rim shahrining bir bo ʻ lagi) kabi mitti davlatlar ham bor. Ularning har biri xalqaro munosabatlarning teng huquqli subyekti, BMTning boshqalar bilan teng a ʼ zosi sifaktida e ʼ tirof qilingan. O ʻ z davlatiga ega bo ʻ lgan 250dan ortiq halqlardan boshqa millatlar       uchun mustaqillik, o ʻ z davlatiga ega bo ʻ lish hali-hamon orzu, eng yuksak maqsad bo ʻ lib qolmoqda. Bu butun dunyodagi holat, bugungi kunning real manzarasidir. Bizning xalqimiz ham bir necha bor istibdod domiga tushgan, mustamlakaga aylangan. Va bu mustamlaka zamonlari bir necha o ʻ n yillardan bir necha asrlarga cho ʻ zilgan. Lekin har gal mustaqillikka erishgan va o ʻ zining milliy davlatchiligini tiklagan.     XX asr oxirida ham shunday bo ʻ ldi, Vatanimiz mustaqillikka erishdi va milliy davlatchiligini tikladi. Shu kunlarda biz o ʻ ztgan asrdagi eng katta yutug ʻ imiz – xalqimizning o ʻ z istiqloliga erishgan kunning 34 yilligini nishonlamoqdamiz. Aziz talabalar, ayni shu qutdug ʻ kunda “Istiqlol” va “Mustaqillik” kabi tushunchalar mazmun-mohiyatini yana bir bor chuqur tushunib olishingizni istayman. Aytinglarchi “Istiqlol” nima? “Mustaqillik”tushunchasi nimani anglatadi. Ikkalasii bir narsa emasmi? Siz shunga qo ʻ shimcha qilingchi yana nimalarni ayta olasiz? Talabalar javobi O ʻ qituvchi: Javoblaringiz yaxshi. Aniq aytadigan bo ʻ lsak, “ istiqlol ”   arabcha so ʻ z va u     “ ozodlik ” , “ mustaqillik ” , “ erkin bo ʻ lish ” , “ inson ” , “ millat ” , davlatning erkin rivojlana olish imkoniyatini ifodalovchi   tushuncha dir. “Istiqlol” so ʻ zi “ mustaqillik ” so ʻ zining o ʻ zagi hisoblanadi. ASOSIY QISM. Mustaqillikning qadrini tushuntirish. (25 daqiqa) Mustaqillikka erishish istiqlolning to ʻ la ma ʼ noda vokelikka aylangani, ya ʼ ni boshqalarga tobe bo ʻ lmay, o ʻ z erki bilan yashash, o ʻ zini- o ʻ zi   boshqarish va o ʻ z taqdirini o ʻ zi belgilash kabi tamoyillarning to ʻ la amalga oshganini bildiradi. Istiqlol, asosan, siyosiy jihatdan erkin bo ʻ lishni anglatadi,   mustaqillik – barcha sohalarda to ʻ la ozodlikka erishilgani, ixtiyori o ʻ zida ekanini ifodalaydi. Keling hozir asrlar davomida xalqimiz mustaqilligi uchun kurashgan, davlatchiligimiz yuksalishiga buyuk hissa qo ʻ shgan ajdodlarimizni yodga olamiz. Lavhani diqqat bilan tomosha qilib, ajdodlarimiz ismini birma bir aytamiz. Sunʼiy intellekt yordamida Najmiddin Kubro, Jaloliddin Manguberdi, Amir Temur kabi ajdodlarimiz siymosi ifodalangan 1 daqiqalik videolavha namoyish etiladi. Lavha davomida ekranda ko ʻ ringan qahramonlar ismini o ʻ quvchilar aytib boradi. Undan keyin xuddi shu lavhaning qahramonlar ismi yozilgan varianti qoʻ yib beriladi. O ʻ quvchilar ismini topolmagan ajdodlarimiz nomini ikkinchi videolavha orqali bilib oladilar. Videolavha ortida “Kim yurtidan yovni quvsa, mendirman o ʻ sha ” qo ʻ shig ʻ i yangrab turadi. O ʻ qituvchi: Barakalla, ko ʻ plab buyuk ajdodlarimizni yaxshi tanir ekansiz. Hammalarini doim esda tuting. Chunki ular yurtimiz mustaqilligi uchun, vatanimiz gullab-yashnashi uchun jonlarini ayamaganlar. Eʼtibor berganmisiz, biz mustaqillik bayramidan avval qatag ʻ on qurbonlarini xotirlaymiz. Bu orqali avlodlarga mustaqillikka qancha qatag ʻ onlar, qurbonlar evaziga erishganimizni uqtirib kelamiz. Yaqinda ijtimoiy tarmoqlarda yurtimizni paxta qulligidan ozod qilinishi haqida yaxshi film namoyish etildi. Ko ʻ rganlar bormi? Talabalar: ha O ʻ qituvchi: ana o ʻ sha filmda mustabid tuzumning kirdikorlari, oq paxtaning qora qismati, umri saratonu qahratonda dalada o ʻ tib, yana kamiga “ o ʻ g ʻ ri, muttaham ” degan isnodga qolgan minglab yurtdoshlarimiz taqdiri yoritilgan. Masalan, bugun siz bilan oliygoh auditoriyasida erkin suhbatlashib o ʻ tiribmiz. Lekin yaqin tarixda ham talabalar va ustozlar sentyabrni paxta dalalarida kutib olardi. Biz o ʻ sha filmda o ʻ z taassurotlarini aytgan O ʻ zbekiston xalq artisti Dilorom Karimova siz aziz talabalar uchun alohida intervyu berganlar, Keling hozir ularning gaplarini tinglab tomosha qilamiz. Yangi Oʻ zbekiston bog ʻ ida O ʻ zbekiston xalq artisti Dilorom Karimova mustaqillik haqida, paxta zahmatlari, bolalarning dalalarda o ʻ tgan umri haqida, bu fojialarga hurmatli Prezidentimiz chek qo ʻ ygani haqida gapirib bergan   videolavha namoyish etiladi. 3 daqiqa. O ʻ qituvchi: Hozirgina Dilorom opa aytib bergan eski voqealar bugun qora tushdek eslanadi. Yangi O ʻ zbekistonda hurmatli Prezidentimiz Shavkapt Mirziyoyevning qat ʼ iy siyosiy irodasi bilan majburiy mehnatga chek qo ʻ yildi. Inson qadr topdi. Bugun aholisi 38 million sari ildamlayotgan davlatimiz dunyo mamlakatlari orasida tashabbuslar, yangilanishlar diyoriga aylandi. “Yangi O ʻ zbekistonni barpo etish bu shunchaki xohish-istak, subyektiv hodisa emas, balki tub tarixiy asoslarga ega bo ʻ lgan, mamlakatimizdagi mavjud siyosiy-huquqiy, ijtimoiy-iqtisodiy, ma ʼ naviy-ma ʼ rifiy vaziyatning o ʻ zi taqozo etayotgan, xalqimizning asriy orzu-intilishlariga mos, uning milliy manfaatlariga to ʻ la javob beradigan obyektiv zaruratdir ” . Ushbu fikrlar Prezidentimizning “Yangi O ʻ zbekiston taraqqiyot strategiyasi ” kitobining muqaddimasida yozilgan ushbu fikrda muhim va dolzarb vazifalarni lo ʻ nda va yaxlit ifodalangan. Qadrli talabalar, Yangi O ʻ zbekiston islohotlari deaganda birinchi navbatda qaysi o ʻ zgarishlarni sanagan bo ʻ lardingiz? Talabalar javobi Menimcha Yangi O ʻ zbekiston farzandlarida quyidagi 4 fazilat albatta bo ʻ lishi kerak: 1. Milliy qadriyatlar, davlat ramzlari (bayroq, gerb, madhiya) va tarixiy shaxslarga hurmat bilan qarash; 2. Ona tilida to ʻ g ʻ ri va faxr bilan gapirish; 3. Jamoat ishlarida faol bo ʻ lish; 4. Internetda ko ʻ radigan ma ʼ lumot, roliklarni tanqidiy baholab, nima to ʻ g ʻ ri va nima noto ʻ g ʻ ri ekanligini tushunish, mustaqil fikrga ega bo ʻ lish. Aziz talabalar. Mana shu fazilatlar yoshlarimizda qanday namoyon bo ʻ layapti, deb o ʻ ylaysiz?   Keling, bir blis so ʻ rov o ʻ tkazamiz. Auditoriyada necha kishi bor?   ... kishi. Juda yaxshi. “Talabalarda “1 – islohotlarga daxldorlik; 2 – millat taqdiri uchun masʼuliyat, 3 – faol fuqarolik tuyg ʻ usi   zo ʻ r”, deganlar qo ʻ l ko ʻ tarsin. Hisoblaymiz. Necha kishi ekan? …… ta. Yaxshi. Endi “Talabalarda xuddi shu sifatlar o ʻ rtacha ”, deganlar qo ʻ l ko ʻ tarsin. Hisoblaymiz. Necha kishi? …… ta. Yaxshi. Endi “Talabalarda islohotlarga daxldorlik, millat taqdiri uchun masʼuliyat, faol fuqarolik tuyg ʻ usi   past”, deganlar qo ʻ l ko ʻ tarsin. Hisoblaymiz. Necha kishi ekan? …… ta. Tushunarli. Demak, uchala raqamni qo ʻ shib, yig ʻ indini 3   ga bo ʻ lsak, o ʻ rtacha ko ʻ rsatkich chiqadi. Mana, o ʻ rtacha ko ʻ rsatkich     … . ekan. Rahmat. Azizlar. Bu qo ʻ llar bekorga ko ʻ tarilmadi. Bu raqamlar bizni o ʻ ylatishi kerak.   Men alohida taʼkidlab o ʻ tgan uch fazilat to ʻ g ʻ ridan - to ʻ g ʻ ri mustaqilligimizni himoyalashimiz d a juda muhim ahamiyatga ega . Keling hozir O ʻ zbekiston Respublikasi Jamoat xavfsizligi universitetining 4-bosqich kursanti Shuhratbek Olimjonovning fikrlarini tinglab, suhbatimizni keyin davom ettiramiz. Jamoat xavfsizligi universitetining 4-bosqich kursanti Shuhratbek Olimjonov intervyusi tinglanadi. U otasi xizmat burchini bajarayotganda chegarada halok bo ʻ lgani, “Jasorat ” medali bilan taqdirlangan, otasi kabi vatan himoyachisi bo ʻ lishni niyat qilgani haqida gapirib beradi. O ʻ qituvchi: Shuhratbek tutgan yo ʻ l, o ʻ z oldiga qo ʻ ygan maqsadlari haqida siz qanday fikrdasiz? Talabalar javobi Vatan himoyasi haqidagi hikoyalar qadimdan ibrat bo ʻ lib kelgan. Ana shunday hikoyatlarning biri qadim ajdodimiz O ʻ g ʻ uzxon bilan bog ʻ liq. O ʻ g ʻ izxon “ ...Men Vatanimni o ʻ z ishqim o ʻ g ʻ risiga xor etmayman!.. Vatan faqatgina bizning mulkimiz emasdir! Mozorda yotgan ota- bobolarimizning va bundan keyin tug ʻ ilajak avlod-ajdodlarimizning bu muborak tuproq ustida haqlari bor! Vatandan ozgina bo ʻ lsa ham, bir qarich bo ʻ lsa ham yer bermakka hech kimsaning haqqi yo ʻ q... Yer davlatning asosidir; uni qanday qilib tortiq qilib, berib yuborish mumkin?!..” O ʻ g ʻ uzxonning bu so ʻ zlari yozilishi bilan bog ʻ liq rivoyatga ko ʻ ra, qo ʻ shni podsholardan biri, undan avval sevimli otini, so ʻ ngra suyukli kanizagini so ʻ raydi. Tinchlikni saqlash va qo ʻ shnichilik aloqalariga putur yetkazmaslik uchun bu talablar bajariladi. Bundan qoniqmagan qo ʻ shni podsho O ʻ g ʻ izxondan mamlakatining eng chetidagi kichik bir joyni ham berishni so ʻ raydi. Yuqoridagi so ʻ zlarda O ʻ g ʻ izxonning bu talabga nisbatan keskin javobi, kelajak avlodlarga Vatanni ko ʻ z qorachig ʻ idek asrash, uning xududlari daxlsizligini saqlash zarurligi to ʻ g ʻ risidagi vasiyati, o ʻ giti yaqqol aks etgan. Sizningcha vatanni asraydigan, mustaqillikni qadrlaydigan talabalar qanday bo ʻ lishadi? Talabalar javobi Avvalo, maklakatimiz istiqlolining tarixi va tadrijini yaxshi bilishlari lozim. Istiqlol yillarida O ʻ zbekistonimiz erishgan yutuqlar qadrini, bularga erishish oson bo ʻ lmaganini anglab olishlari zarur. Mamlakatimizda amalga oshirilayotgan islohotlarga daxldor bo ʻ lib, Yangi O ʻ zbekistonni barpo etishda o ʻ z qo ʻ lidan kelgan hissalarini qo ʻ shish har biringizning mas ʼ uliyatli burchingizdir. Mustaqillikni qadrlashni hozirdan o ʻ rganib borishingiz kerak. Chunki mustaqillikning qadrini yaxshi bilgan, bilimlarini xulqida namoyon qilib borgan yoshlar – ertangi kunning haqiqiy egalari bo ʻ lishadi. Shunday ekan, sizlar ham o ʻ zingizni “ men yoshman, hali talabaman. Katta bo ʻ lsam, o ʻ shanda boshlayman ” deb o ʻ ylamang. Nima uchun? Chunki har biringiz – Yangi O ʻ zbekiston farzandisiz. Shu Vatanning egalarisiz.     Buning uchun tirishqoqlik bilan o ʻ qib, izlanib, katta-katta ishlar qilishni o ʻ rganib boring. Ana shunda O ʻ zbekiston sizlar bilan faxrlanadi. Yurtimiz faxri bo ʻ lgan farzandlardan biri, tengdoshingiz, tezkor shaxmat bo ʻ yicha Jahon chempioni Nodirbek Abdusattorov fikrlariga quloq tutamiz. O ʻ quvchilarga Nodirbek Abdusattorovning fikrlari qo ʻ yib beriladi. O ʻ qituvchi: Nodirbekning siz hozir tinglab tomosha qilgan gaplarini aeroportda yozib olishibdi, Nodirbek Dubaydagi musobaqadan qaytib, AQSHga yana bir katta musobaqaga uchib ketayotgan ekan. Unga havasingiz keldimi? Yoki sport sohasidagi boshqa qahramonlarimizni ham eslaylik: bokschilarimiz, yosh shaxmatchilarimiz, yengil atletikachilarimiz, dyuzdochilarimiz, qilichbozlarimiz, futbol bo ʻ yicha o ʻ smirlar terma jamoasi va boshqalar erishayotgan yutuqlardan ko ʻ nglimiz tog ʻ dek ko ʻ tariladimi-yo ʻ qmi? Xalqaro fan olimpiadalarida ham sizning tengdoshlaringiz, hatto sizdan- da yoshroq o ʻ zbekistonlik o ʻ quvchilar qozonayotgan g ʻ alabalar yurtimizni, xalqimizni dunyoga qayta tanityaptimi-yo ʻ qmi? Men bunday misollarni yana ko ʻ plab keltirishim mumkin. Endi ayting-chi, sizlarning o ʻ sha – xalqimizning faxriga aylanayotgan tengdoshlaringizdan biror kam joyingiz bormi? Demak, hamma gap odamning o ʻ ziga bog ʻ liq! Uning harakatlariga, intilishlariga, oldiga katta maqsadlar qo ʻ ya olishiga, shu maqsadlar yo ʻ lida tinimsiz izlanishi, mehnat qilishiga bog ʻ liq! Mana shu izlanish, o ʻ qib-o ʻ rganish, o ʻ zini tinimsiz rivojlantirish, ishoningki, mustaqilligimizning mustahkamlanishiga, Vatanimizning yana-da rivojlanishi va dunyoga dovrug ʻ solishiga, albatta, salmoqli hissa bo ʻ lib qo ʻ shiladi! Bu esa, o ʻ z navbatida hali zimmamizda juda ko ʻ p dolzarb vazifalar turganidan va bunda har birimizning mustaqillikning qadriga yetadigan sobit vatanparvar, faol islohotchi, el-yurt koriga yaraydigan kishilar bo ʻ lishimiz zarurligi davr talabiga aylanganidan dalolat beradi. Xabaringiz bor, mustaqilligimizning 34 yilligi “Vatan uchun, millat uchun, xalq uchun!” shiori ostida nishonlanyapti. Sizingcha nega aynan Vatan, millat va xalq tushunchalariga urg ʻ u berilgan? Talabalar javobi Aziz talabalarim! Prezidentimiz aytganlaridek, “Oltin avlod” bo ʻ lish uchun sizlar nima qilishlaringiz kerak? Men hali yoshman, desangiz, adashasiz. Bobur bobomiz 12 yoshida davlat boshqaruvidek mas ʼ uliyatni zimmasiga olgan, Mirzo Ulug ʻ bek 14 yoshida Samarqandni idora qila boshlagan, Ibn Sino 16 yoshida mashhur tabib sifatida tanilib, amirni davolagan. Bunday misollarni yuzlab keltirish mumkin. Sizda hozirdan islohotlarga daxldorlik, millat taqdiri uchun masʼuliyat, faol fuqarolik va Ona-Vatanimizni sevish tuyg ʻ usi bor bo ʻ lishi kerak. Nega? Kelinglar, birga bilamiz. “Islohotlarga daxldorlik” tushunchasi nimani anglatadi? Islohotlarga daxldorlik – “Bu ishlar menga ham tegishli” deb qarash. Bu nima degani? Bu – mamlakatda bo ʻ layotgan yangilanish, o ʻ zgarishlarga “ mening ham aloqam bor ” deb qarashdir. Vatan va millat taqdiri uchun javobgarlik – “Mengayam ko ʻ p narsa bog ʻ liq ” deb o ʻ ylash. Bu nima degani? Bu – faqat davlat rahbari emas, har bir fuqaro – ya ʼ ni     siz ham Vatan taqdiri uchun mas ʼ ul ekanligingni anglatadi. Faol fuqarolik pozitsiyasi – “Men shunchaki kuzatuvchi emasman, men ishtirokchiman!” Nima degani bu? Bu – mamlakatda nima bo ʻ layotganini kuzatish, tushunish va unga nisbatan munosabat bildirish, o ʻ z hissangni qo ʻ shish. Aziz talabalar, diqqat qiling! Bugungi kunda tobora globallashib borayotgan notinch dunyoning ko ʻ p joylarida urushlar bo ʻ layapti. Qon to ʻ kilayapti. Bolalar, keksalar qurbon bo ʻ layapti. Hurmatli Prezidentimizning tinchlikparvar siyosati tufayli biz tinch yashayapmiz. Biz buning qadriga yetib, tinchlik sharoitida vatanparvarlik qilishimiz kerak. Aziz shogirdlarim! Aksaringiz 12-22 yoshdasiz. Lekin sizlarda katta yurak bor. Ana shu yurak Vatanga, xalqimizga, Prezidentimizga sadoqatga to ʻ la bo ʻ lsa, siz sherdek shijoatli bo ʻ lasiz. Yangi O ʻ zbekiston ana shunday sheryurak yigit-qizlarning qo ʻ llari bilan quriladi. Buning uchun O ʻ zbekiston bayrog ʻ i sizlarning vijdoningizda hilpirab turishi kerak. Boshqalar ko ʻ radimi, ko ʻ rmaydimi, shuni yaxshi bilingki, sizning har bir yaxshi ishingiz mustaqillikni mustahkamlaydi! Baʼzan o ʻ zgarishlarga daxldorlik tugul, o ʻ z yurtida bo ʻ layotgan yaxshi ishlarni ham ko ʻ rmayotgandek fikrlaydiganlar topiladi. Ijtimoiy tarmoqlarda o ʻ z davlatiga qarshi goho oshkor, goho pinhon toshlar otadi. Bundan ming yillar avval Mahmud Koshg ʻ ariy bobomiz “ Devonu lug ʻ otit- turk ” , ya ʼ ni “ Turkiy so ʻ zlar devoni ” asarida “Tulku o ʻ z iniga ursa, ujuz bo ʻ lur ” yaʼni “Tulki o ʻ z uyasiga qarab ulisa qo ʻ tir bo ʻ ladi ” ,   degan maqolni yozib qoldirgan. Ming yillar osh yashab kelayotgan bu maqol muallifning izohlashicha, “o ʻ z elini, urug ʻ ini va mamlakatini yomonlovchilarga qarata aytiladi ” . 3. YAKUNIY QISM O ʻ qituvchi she ʼriy asarni ifodali o ʻ qiy oladigan talabaga O ʻ zbekiston Qahramoni, xalq shoiri Erkin Vohidov qalamiga mansub “Sen davlatsan, aziz vatandosh ” nomli she ʼrni beradi. Talaba tengdoshlari qarshisida uni ta ʼsirli ovozda o ʻ qiydi: Talaba: Do ʻ stim! Sen o ʻ zni ko ʻ p hokisor tutma, Ojiz bandaman, deb egib yurma bosh. Yurtning egasisan, zinhor unutma, Sen o ʻ zing davlatsan, aziz vatandosh. Mustaqil, mo ʻ tabar mamlakat – sensan, Mamlakatda oliy mashvarat – sensan, Xalqsan, hukumatsan, saltanat sensan, Sen o ʻ zing davlatsan, aziz vatandosh. Panada turmoqning fursati emas, Bu tuproq faqirlar turbati emas, Sohib bo ʻ l, davlatning murvati emas, Sen o ʻ zing davlatsan, aziz vatandosh. G ʻ ayratsiz zotlarga zamonlar yomon, Jasorat yo ʻ q yerda yomonlar omon, Davlat ne, mardona bo ʻ lmasang qalqon, Sen o ʻ zing davlatsan, aziz vatandosh. Diyonatli o ʻ tgan naslu nasabing, Nohaqlikka bardosh bermas asabing, Keragida bo ʻ lsin qahring, g ʻ azabing, Sen o ʻ zing davlatsan, aziz vatandosh. Yurt farzandi asli o ʻ zi yurt bo ʻ lar, Ko ʻ zi chaqnoq bo ʻ lar, qalbi o ʻ t bo ʻ lar, Qatorda nori bor vatan but bo ʻ lar, Sen o ʻ zing davlatsan, aziz vatandosh. Men deb ko ʻ krak kerib yurguvchi o ʻ zing, Yurtga soqchi bo ʻ lib turguvchi o ʻ zing, Buyuk kelajakni qurguvchi o ʻ zing, Sen o ʻ zing davlatsan, aziz vatandosh. O ʻ qituvchi: – Anglagan bo ʻ lsangiz, she ʼ rning butun ruhida yurtdoshlarimiz, xususan, yoshlarimizning mutelik, befarqlik, shijoatsizlik singari illatlardan xalos bo ʻ lishga, o ʻ zini shu yurtning egasi sifatida his qilishga chaqiriq ufurib turibdi. Zero, ona yurti, tug ʻ ib katta qilgan xalqining buguni va ertasiga daxldorlikni his qilib yashaydigan – o ʻ qiydigan, ishlaydigan, ilm va ijod qiladigan insonlargina Vatanni obod qilishadi, uning mustaqilligini ongli muhofaza eta olishadi. Aks holda, shoir aytmoqchi, “G ʻ ayratsiz zotlarga zamonlar yomon, Jasorat yo ʻ q yerda yomonlar omon ” bo ʻ laveradi. Agar eʼtibor bergan bo ʻ lsangiz, bugungi suhbatimizda eslaganimiz xalq maqollarida ham, tinglaganimiz qo ʻ shiq va suhbatlarda, she ʼ rlarda ham mana shu masala – har bir fuqaroning shaxs bo ʻ lib shakllanishi, Vatan va xalq taqdiriga, milliy mustaqillikni asrash va mustahkamlash ishiga daxldor bo ʻ lib yashashga o ʻ tli da ʼ vatlar bor. Shunday ekan, bugungi jonli muloqotimiz, o ʻ zimiz va o ʻ zligimizni anglashga bag ʻ ishlangan suhbatimizning hikmatini ham Prezidentimiz da ʼ vatidan olsak to ʻ g ʻ ri bo ʻ ladi, menimcha: “VATAN UCHUN, MILLAT UCHUN, XALQ UCHUN YASHAYLIK!” Mana shu muqaddas vazifa – mustaqilligimizni mustahkamlash, Yangi O ʻ zbekistonni bunyod etib, jahonga tanitish yo ʻ lida sizlarga kuch va quvvat, so ʻ nmas shijoat, o ʻ qishingiz hamda bo ʻ lg ʻ usi hayotingizda katta muvaffaqiyatlar tilayman! Bundan yuz yillar oldin yurtimiz farzandlari hammadan zo ʻ r bo ʻ lib ulg ʻ ayishini istagan jadid bobolarimiz ham barchamizni tinimsiz harakatga, ilm olishga chaqirgan. Qadrli o ʻ quvchilar, keling endi hammamiz hozir jadid bobolarimiz yod etilgan mashhur qo ʻ shiqni tinglab, birgalikda kuylaymiz. O ʻ quvchilarga Jahongir Poziljonov ijrosidagi “Jadidlar ” qo ʻ shig ʻ i qo ʻ yib beriladi va karaoke tarzida birga kulanadi. Qadrli o ʻ quvchilar “ kelajak soati ” darsimizni jadid bobomiz Abdurauf Fitratning quyidagi gaplari bilan yakunlaymiz: Turma – yugur, Tinma – tirish, Bukilma – yuksal, Hurkma – kurash, Qo ʻ rqma – yopish, Yorilma – qo ʻ zg ʻ al. Kim bu gaplarni hayotining shioriga aylantirsa, albatta oilasiga, Vataniga, millatiga, xalqiga munosib xizmat qiladigan inson bo ʻ lib kamolga yetadi! Mashg ʻ ulotda faol ishtirok etgan barcha o ʻ quvchilarimizga esa alohida rahmat aytaman. Xayr, salomat bo ʻ linglar!

Oliy ta'lim muassasalari uchun milliy mustaqillik va istiqlol o'qitish maqsadida dars ssenariysi, talabalarga muhim ko'nikmalar berish.

Купить