Oqsillarning xossalari. Oddiy va murakkab oqsillar. 9 - sinf - Биология - Презентации

Информация о документе

Цена	4000UZS
Размер	3.9MB
Покупки	0
Дата загрузки	04 Октябрь 2019
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Биология

Oqsillarning xossalari. Oddiy va murakkab oqsillar. 9 - sinf

Купить

23- §. Oqsillarning xossalari. Oddiy va murakkab oqsillar 9- sinf “Biologiya. Sitologiya va genetika asoslari” darsligi asosida. 2014

• Tirik organizmlar tarkibida uchraydigan oqsillar ikki xil: tolasimon va yumal oq yoki tuxumsimon shaklga ega. Tolasimon oqsillarga hayvonlarning junidagi, odam sochi, muskuli va ipak qurtining ipagidagi oqsillar kiradi. Yumaloq oqsillarga esa hujayradagi eruvchan oqsillar misol bo‘ladi.

• Bularga ko‘pincha katalizatorlik vazifasini bajaruvchi oqsillar va qondagi gemoglobin oqsillari kiradi. oqsillar turli ta’sirlar natijasida o‘zining tabiiy xususiyatlarini yo‘qotadi. Masalan, tuxum qaynatilganda oqsillari ivib qoladi. Bu hodisa denaturatsiya (denatura — tabiiy holatni yo‘qotish) deb ataladi.

• Organizmlarning qarishi undagi oqsillarni asta-sekin denaturasiyaga uchrashi bilan bog‘liq. oddiy va murakkab oqsillar. Barcha oqsillar 2 ta katta guruh ga: oddiy va murakkab oqsillarga bo‘linadi. oddiy oqsillar faqat aminokislotalardan tashkil topgan.

• Murakkab oqsillar tarkibida aminokislotalardan tashqari, oddiy me tall atomi yoki boshqa oqsil bo‘lmagan murakkab moddalar ham uchraydi.

• Oddiy oqsillar suvda yoki boshqa eritmalarda erish xususiyatiga qarab bir-biridan farq qiladi. Toza distillangan suvda eriydigan oqsillar albuminlar deb ataladi. Tuxum oqsili, bug‘doy va no‘xat oqsillari albuminlarga misol bo‘ladi. osh tuzining kuchsiz eritmasida eriydigan oqsillar globulinlar deyiladi.

• Qon tarkibidagi oqsillar va ko‘pchilik o‘simlik oqsillari globul inlarning vakillaridir. Tirik organizmlarning hujayralarida yana spirtlarda, kuchsiz ishqoriy eritmalarda eriydigan oddiy oqsillar ham mavjud.

• Murakkab oqsillar tarkibidagi boshqa oqsil bo‘lmagan birik malarning xarakteriga qarab, nukleoprotein, xromoprotein, lipoprotein va boshqalarga bo‘linadi. Xromoproteinlar rangli oqsillar bo‘lib, tirik organizmlarda ko‘p tarqalgan. Qondagi gemoglobin oqsili xromo proteinlarga kiradi, uning tarkibida temir atomi mavjud.

• Nukleoproteinlar oqsil va nuklein kislotalarning birikishidan hosil bo‘lgan murakkab birikmalardir. Ular barcha tirik organizmlarning tarkibida uchraydi va yadro hamda sitoplazmaning ajralmas qismi hisoblanadi.

Savol va topshiriqlar 1. Oqsillar qanday shakllarda uchraydi? 2. Qondagi gemoglobin oqsili qanday shaklga ega? 3. Denaturatsiya hodisasida oqsil qanday xususiyatini yo‘qotadi? 4. Nima uchun oddiy oqsillar deyiladi?

Купить

Похожие документы
Fermentlar va kofermentlar funksiyasi
Viroidlar va uning ahamiyati
Faxriy yorliq
Faxriy yorliq
Bojxona qo'mitasiga ishga kirish uchun savol javoblar toplami