Войти Регистрация

Docx

  • Рефераты
  • Дипломные работы
  • Прочее
    • Презентации
    • Рефераты
    • Курсовые работы
    • Дипломные работы
    • Диссертациии
    • Образовательные программы
    • Инфографика
    • Книги
    • Тесты

Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 8.1MB
Покупки 0
Дата загрузки 19 Июнь 2025
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Биология

Продавец

Bohodir Jalolov

Ósimlik tuqımı sarplanıwın esaplaw usılları

Купить
Ósimlik tuqımı sarplanıwın esaplaw usılları Joba: • Tuqım jumsalıwı túsinigi hám onı belgileytuģın faktorlar • Tuqım sarpın esaplaw usılları • Tájiriybe usılı, standart keste usılı • Maydan kólemi hám tuqim bólistiriliwin ámeliy esaplaw usılları • Formula usılı, tuqım jumsalıwın anıqlawda áhmiyetli noqatlar • Tuqım sarplanıwın optimallastırıw usılları • Ósimlik tuqımı jumsalıwı menen baylanıslı mashqalalar • Tuqım jumsalıwın azaytıw hám optimallastırıw usılları • Juwmaq • Paydalanılgan ádebiyatlar Ósimlik tuqımı sarplanıwın esaplaw usılları Bul prezentaciyada ósimlik tuqımı jumsalıwın esaplawdıń hár qıylı usılları, sonıń ishinde, tájiriybe usılı, standart keste usılı hám formula usılı tolıq kórip shıǵıladı. Hár bir usıldıń abzallıqları hám kemshilikleri tallanadı hám nátiyjeli tuqım jumsalıwın támiyinlew boyınsha ámeliy usınıslar beriledi. Tuqım sarpın esaplaw, ónimdarlıqtı arttırıw hám nátiyjelilikti támiyinlew ushın awıl xojalıǵında júdá áhmiyetli. Tuwrı tuqım muǵdarın anıqlaw tek ǵana ósimliklerdiń optimal rawajlanıwı hám joqarı ónim alıwdı kepillendirip qoymastan, bahalı tuqim resursların únemlewge hám ekonomikalıq paydalılıqtı asırıwǵa járdem beredi. Nadurıs esap-sanaqlar bolsa, tuqımnıń biykar jumsalıwına, ósimliklerdiń az rawajlanıwına hám nátiyjede ónimniń sezilerli dárejede Tuqım jumsalıwın esaplaw ushın tiykarǵı faktorlar Ósimlik túri Hár qıylı ósimliklerdiń tuqım ólshemleri hám ónip shıǵıw koefficiyenti hár qıylı bolǵanı ushın, tuqım sarplawı da hár qıylı boladı. Máselen, biyday tuqımınıń sarımı gektarına 150-200 kg ǵa shekem, paxta bolsa 10-15 kg ǵa shekem bolıwı múmkin. Bul parıq ósimliktiń genetikalıq ózgeshelikleri hám egiw sharayatları menen belgilenedi. Tuqımnıń sapası Tuqımnıń sapası ónip shıǵıw dárejesine tikkeley tásir etedi. Joqarı sapalı, tolıq jetilgen hám keselliklerden qorgalgan tuqımlar az muģdarda egiliwi múmkin, sebebi ónip shiģiw koefficiyenti joqarı boladı. Nátiyjesiz tuqımlar bolsa kóbirek muǵdarda egiliwi kerek, sebebi olardıń ónip shıǵıw dárejesi tómen. Topıraq ónimdarlıǵı Topıraqtıń ónimdarlıǵı ósimliktiń rawajlanıwına hám nátiyjede ó Tuqım jumsalıwı túsinigi hám onı belgileytuģın faktorlar Tuqımnıń sapası Tuqımnıń sapası ónip shıǵıw dárejesine tikkeley tásir etedi. Joqarı sapalı, tolıq jetilgen hám keselliklerden qorgalgan tuqımlar az muģdarda egiliwi múmkin, sebebi ónip shiģiw koefficiyenti joqarı boladı. Nátiyjesiz tuqımlar bolsa kóbirek muǵdarda egiliwi kerek, sebebi olardıń ónip shıǵıw dárejesi tómen. Topıraq ónimdarlıǵı Topıraqtıń ónimdarlıǵı ósimliktiń rawajlanıwına hám nátiyjede ónimge tásir etedi. Bay hám ónimdarlı topıraqlarda ósimlikler tezirek rawajlanadı hám kóbirek ónim beredi, sonıń ushın tuqım jumsalıwın azaytıw múmkin. Kerisinshe, kámbaǵal topıraqlarda ósimliklerdiń rawajlanıwı áste boladı hám ónim az boladı, sonıń ushın tuqım jumsalıwın arttırıw kerek bolıwı múmkin. Topiraq analizi tuqim sarplanıwın an Tuqım sarpın esaplaw usılları Tájiriybe usılı Hár qıylı tuqım sarpları (máselen, 100 kg/ga, 120 kg/ga, 140 kg/ga) menen bir neshe sınaw maydanshası tayarlanadı. Hár bir maydanshada birdey sapalı tuqımlar egiledi. Keyin ala, ónim muģdarı ólshep, esaplanadı. Eń joqarı ónimdarlıq bergen tuqımnıń jumsalıwı optimal dep esaplanadı. Bul usıl anıq, biraq waqıt talap etedi hám kóp resurs jumsalıwın talap etiwi múmkin. Standart keste usılı Ósimlik túri (biyday, arpa, salı, paxta hám basqalar), topıraq túri (qumıq, sol, qara topıraq), egiw usılı (qolda, mashina menen) hám topıraq ónimdarlıǵı (ortasha, joqarı, tómen) sıyaqlı faktorlardı esapqa alǵan halda dúzilgen tayar kestelerden paydalanıladı. Kestedegi maǵlıwmatlarǵa muwapıq, belgili bir sharayatlar ushın usınıs etilgen tuqımnıń jumsalıwı anıqlana Tájiriybe usılı: To’lig’i menen Tájiriybe maydanın tayarlaw ushın 1 gektar maydandı 5 2000 m2 maydanǵa bólemiz. Hárbir maydanģa paxta tuqımınan hár qıylı muģdarda egiledi. 1-maydan: 100 kg/ga, 2- maydan: 125 kg/ga, 3-maydan: 150 kg/ga, 4- maydan: 175 kg/ga, 5-maydan: 200 kg/ga. Tuqımlar birdey sorttan ("S-3540" dep alayıq), laboratoriya analizinen ótkerilip, óniw dárejesi 95% den joqarı bolgan sapalı boliwi kerek. Egiwden aldın, topıraq ónimdarlıǵın anıqlaw ushın topiraq úlgileri alınadı hám analizlenedi. Tabılgan maǵlıwmatlar, agrotexnikalıq ilajlardı rejelestiriwde qollanıladı. Barlıq maydanlarǵa birdey agrotexnikalıq sharayatlardı támiyinlew ushın tómendegi ilajlar kóriledi: Birdey topıraq dúzilisi (misalı, qumlaq topıraq), ónimdarlıǵı (birdey muģdarda tógin qollanıladı: azotli- Standart keste usılı. Standart keste usılı, ósimlik túrine, topıraq túrine hám ósimlik jaǵdayına qarap, aldınnan dúzilgen kestelerden paydalanıp tuqım jumsalıwın anıqlaw usılı. Bul usıl tájiriybe usılına qaraǵanda ápiwayı hám tez, biraq anıqlıǵı aldınnan belgilengen mánislerge tayanadı hám tájiriybe nátiyjelerine baylanıslı bolmaydı. Kóplep faktorlar, meselen, topıraq dúzilisi, eginning sırlıǵı hám suwģarıw rejimi, haqıyqıy tuqım jumsalıwına tásir etedi. Tómendegi kestede hár túrli eginler ushın shamalawshı tuqım jumsalıwı kórsetilgen (kg/ga). Bul mánisler optimal sharayatlar ushin esaplangan hám haqıyqıy sharayatlarǵa qarap ózgeriwi múmkin. Biyday 150-200 Arpa 120-180 Sali 100-150 G'awasha 10-15 Kunjut 5-10 Kestede keltirilgen maǵlıwmatlar ortasha mánisler bolıp, topıraq ónimdarlıǵı, Maydan kólemi hám tuqim bólistiriliwin ámeliy esaplaw usılları Maydannı anıq ólshew Maydannıń kólemin anıqlaw ushın, dáslep, maydannıń shegaraların anıq belgilew kerek. Bunıń ushın geodeziya ásbapları (máselen, lenta ólshegish, teodolit) yamasa GPS texnologiyalarınan paydalanıw múmkin. Maydanı gektar (ga) yamasa kvadrat metr (m2) de ólshew múmkin. 1 gektar = 10 000 m2. Anıq ólshewler alıw ushın maydannıń topografiyalıq ózgesheliklerin esapqa alıw zárúr, máselen, janbawırlar hám tegis emeslikler. Tuqımnıń ólshemin anıqlaw Tuqımnıń ólshemi hám awırlıǵın anıqlaw ushın bir neshe úlgi alınıwı kerek. Úlgi muǵdarı egislik maydanınıń úlkenligine hám tuqımnıń bir tekligine baylanıslı, biraq keminde 500 dana tuqımnan ibarat bolıwı kerek. Úlgi alınǵan tuqımlar birdey sharayatlarda keptiriliwi hám tar Tuqım bólistiriwin esaplaw Tuqımnıń maydanda bir tegis bólistiriliwine erisiw ushın arnawlı texnika yaki usıllardan paydalanıw kerek. Zamanagóy tuqım sebiw mashinaları tuqımdı maydanǵa bir tegis sebiw imkaniyatın beredi. Mashinanıń kalibrleniwi hám duris sazlanıwı júdá áhmiyetli. Eger qolda egiw ámelge asırılsa, tuqımlardı bir tegis bólistiriw ushın qatarlar aralıǵın hám tuqımlar arasındaǵı aralıqtı anıq saqlaw kerek.Formuladan paydalanıw Tuqım jumsalıwın esaplaw ushın tómendegi formula qollanılıwı múmkin: Tuqım jumsalıwı (kg) = Maydan kólemi (gektar) x Tuqımnıń egiw tıgızlıǵı (kg/gektar). Mısalı ushın, 5 gektar maydan ushın hám gektariga 180 kg biyday tuqımı egiw tıgızlıǵı menen tuqım sarplanıwı 900 kg (5 ga x 180 kg/ga = 900 kg) boladı. Bul esaplaw tek ortasha mánislerdi beredi, soniń us Formula usılı. Formula Ósimliktiń ósiw dáwiri (kún) x 1000 dana tuqımnıń awırlıǵı (g) x Topıraqtıń ónimdarlıǵı (%) x Egiwdiń tıgızlıǵı (dona/m2) x 10) / 10000 Esletpe: Bul formula shama menen esaplaw ushin arnalgan bolip, haqıyqıy sharayatlarga qarap ózgeriwi múmkin. Topıraq ónimdarlıǵı, klimat sharayatı hám ósimliklerdiń ósiwine tásir etiwshi basqa faktorlar esapqa alınıwı kerek. Egiw tıgızlıǵı ósimlik túrine hám óstiriw texnologiyalarına baylanıslı ózgeredi. 1-misal: Biyday (Jaqsı ónimdarlı qumlaq topiraq) Biydaydıń ósiw dáwiri 120 kún, 1000 dana tuqımnıń awırlıǵı 40 g, topıraq ónimdarlıǵı 80%, egiw tıgızlıǵı 250 dán/m2 (ápiwayı egiw). Bul jaqsı sharayattaǵı qumlı topıraq ushın ádettegi egiw tıgızlıǵı esaplanadı. Esaplaw: Tuqım jumsalıwı = (120 x 40 x 80 x 250 x 10) / 10000 = 96 kg/gekta Tuqım jumsalıwın anıqlawda áhmiyetli noqatlar Tárezide ólshew Tuqımnıń anıq muģdarın anıqlaw ushın anıqlıq dárejesi joqarı bolgan táreziden paydalanıw kerek. Aldınǵı mısallarda kórsetilgenindey, tuqımnıń jumsalıwı ósimliktiń túrine, egiw tıgızlıǵına hám topıraq ónimdarlıǵına baylanıslı. Tárezisi járdeminde anıq ólshew esaplawlardıń anıqlıǵına tásir etedi. Sıpattı baqlaw Tuqımdı egiwden aldın zıyankesler, kesellikler hám shóplerdiń bar ekenligin tekseriw áhmiyetli. Sıpatsız tuqımlar ónip shıǵıwı yamasa kúshsiz ósimliklerdi payda yetiwi múmkin, bul bolsa ónim muǵdarın páseyttiredi. Sol sebepli, salamat hám sapalı tuqımlardan paydalanıw tuqım jumsalıwın optimallastırıwdıń áhmiyetli bólegi bolıp esaplanadı. Mawsimlik faktorlar Temperatura, ıǵallıq hám quyash nurı ósimliktiń ósiwine, sonday-aq, Tuqım sarplanıwın optimallastırıw usılları 1 Tuqımnıń sapasın tekseriw hám tańlaw : Tuqımnıń óniwsheńligin, igalligin hám salamatlıǵın anıqlaw ushın laboratoriya analizlerinen paydalanıń. Sapasız tuqımlardı tańlap alıw arqalı tuqım jumsalıwın azaytıw hám zúráátlilikti arttırıw múmkin. Máselen, mákke tuqımınıń 1000 dana massasınıń salmaǵı hám óniwsheńligi boyınsha standartlarǵa ámel etiw kerek. 2 Egiw waqti hám topıraq sharayatına beyimlesiw: Ósimliktiń ósiw dáwirine hám belgili bir ósimlik ushın optimal topıraq sharayatına beyimlesken egiw waqtın tańlań. Máselen, suli egiw ushin qumlaq topiraqlardıń igalligin esapqa alıw kerek. Durıs waqıttı tańlaw tuqım jumsalıwın azaytadı hám ónimdarlıqtı arttıradı. 3 Tóginlew rejesin dúziw : Topiraq analizi nátiyjelerine tiykarlanıp tóginlew rejesin dúz Ósimlik tuqımı sarplanıwı menen baylanıslı mashqalalar Tuqımlardıń sapasızlıǵı Sıpatsız tuqımlardıń ónip shıǵıwı tómen boladı hám bul nállerdiń kemirek sanın beredi, sonıń ushın tuqım sarplanasın asıradı. Mısalı, 1000 dana awırlıǵı standarttan tómen bolgan biyday tuqımları kóp muģdarda egilgenine qaramastan az ónim beredi. Duris egiw usılınıń jetispewshiligi Tuqımlardı tereńlikte yamasa júdá tıgız egiw olardıń ónip shıǵıwın qıyınlastıradı. Máselen, paxta tuqımların egiw tereńligin topıraq túrine qarap tańlaw kerek, bolmasa kóp tuqımlar nabıt boladı hám ónimdarlıq tómenleydi. Suw hám tóginlerdiń jetispewshiligi yamasa hádden tıs kópligi Suwdıń jetispewshiligi yamasa hádden tıs kópligi tuqımlardıń ónip shıǵıwına hám ósimliktiń ósiwine unamsız tásir etedi. Mısalı, pomidor egiwde topıraq ıǵall Tuqım jumsalıwın azaytıw hám optimallastırıw usılları Tuqım tańlaw hám tayarlaw : Sapalı tuqımlardan paydalanıw júdá áhmiyetli. Tuqımlardı egiwden aldın tekserip, kesellengen hám zıyanlangan tuqımlardı tańlaw kerek. Zárúr bolganda tuqımlardı dezinfekciyalaw hám dáslepki islew beriw (máselen, stratifikaciya) usılların qollanıw usınıs etiledi. Bul óniwsheńlikti arttırıp, tuqım jumsalıwın azaytadı. Bunnan tısqarı, tuqımlardı egiwden aldın kalibrlew arqalı ólshemlerin birdey etiw hám ónip shıǵıw tezligin jaqsılaw múmkin. Egiw texnologiyasın jaqsılaw : Tuwri egiw tereńligi hám qatar aralıǵın tańlaw áhmiyetli. Topıraqtıń túri hám ósimlik túrine qarap egiw texnologiyasın optimallastırıw kerek. Mısalı, tıgız egiw kóbinese tuqım jumsalıwın arttıradı, sonıń ushın optimal tıgızlıqtı anıqlaw hám oǵan Juwmaq Ósimlik tuqımı jumsalıwın optimallastırıw ónimdarlıqtı arttırıwda úlken áhmiyetke iye. Tuqımnıń sapasızlıǵı, nadurıs egiw usılları, suw hám tóginlerdiń jetispewshiligi yamasa artıqsha bolıwı sıyaqlı faktorlar tuqımnıń jumsalıwınıń artıwına hám ónimdarlıqtıń tómenlewine alıp keledi. Máselen, sapasız biyday tuqımları kóp muģdarda egilse de, standart salmaqlı tuqımlarga salıstırģanda birqansha az ónim beredi. Sonday-aq, paxta tuqımların hádden tıs tereń egiw olardıń ónip shıǵıwın sezilerli dárejede qıyınlastıradı hám kóplegen tuqımlardıń nabıt bolıwına alıp keledi. Pomidor egiwde bolsa, natuwrı suwǵarıw rejimi, yaǵnıy artıqsha kóp yamasa kem suwǵarıw ósimliktiń ósiwin tómenletedi hám ónimdarlıqtı tómenletedi. Sonıń ushın, tuqım tańlawda abaylılıq, egiw texnologiyalarına ámel etiw jáne Paydalanılgan ádebiyatlar 1. Rahimov S. N. "Urug‘chilik va agrotexnika asoslari". Toshkent, 2019. 2. Xudoyberdiyev A. "Dehqonchilikda urug‘ sifatini oshirish". Samarqand, 2021. 3. Xasanov O. "Agronomiya asoslari va amaliyoti". Toshkent, 2018. 4. Toshpulatov T. "Qishloq xo‘jaligi ekinlari texnologiyasi". Farg‘ona, 2020. 5. Abdullayev S. "Tuproq va suv resurslaridan samarali foydalanish". Toshkent, 2017. 6. Qosimov M. "Zamonaviy dalachilik texnologiyalari". Toshkent, 2022. 7. Abdurahmonov Z. "Unuvchanlikni oshirishning innovatsion usullari". Qarshi, 2020. 8. Safarov J. "O‘simlikshunoslikning nazariy asoslari". Toshkent, 2019. 9. Qobilov T. "O‘simliklarni urug‘lash va parvarish qilish". Buxoro, 2021. 10. O‘zbekiston Respu
Купить
  • Похожие документы

  • Fermentlar va kofermentlar funksiyasi
  • Viroidlar va uning ahamiyati
  • Faxriy yorliq
  • Faxriy yorliq
  • Bojxona qo'mitasiga ishga kirish uchun savol javoblar toplami

Подтвердить покупку

Да Нет

© Copyright 2019-2026.

  • Инструкция по снятию с баланса
  • Контакты
  • Инструкция использования сайта
  • Инструкция загрузки документов
  • O'zbekcha