Tanlash usuli bilan kombinatorik masalalarni yechish - Алгебра - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	928.4KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Алгебра

Tanlash usuli bilan kombinatorik masalalarni yechish

Купить

Tanlash usuli bilan
kombinatorik
masalalarni yechish

Kombinatorika
« kombinatorika » atamasi
lotincha combinare –
« birlashma , tanlanma » degan
so‘zdan kelib chiqqan .
Ta’rif . Kombinatorika – bu matematikaning
bir bo‘limi bo‘lib, turli to‘plam elementlarini
tanlab olishlari yoki ularning joylashishlari
sonini topish bilan shug‘ullanadi.

Qo‘shish qoidasi :
Agar qandaydir A obyektni m ta usul bilan, boshqa B
obyektni esa n xil usul bilan tanlab olish mumkin bo’lsa, “A
yoki B” tanlovni m+n xil usul bilan tanlab olish mumkin.
Misol :
Likopchada 5 ta olma va 4 ta apelsin bor. Bitta mevani necha xil
usulda tanlab olishimiz mumkin?
Yechim :
Masala shartiga ko‘ra olmani besh xil usul bilan,
apelsinni esa to‘rt xil usul bilan tanlab olish mumkin.
Masalada esa bitta mevani, ya’ni
“ olma yoki apelsin” tanlovini qo‘shish
qoidasi ga asosan 5+4=9 xil usul bilan amalga
oshirish mumkin .
Javob : 9 xil usul .

Masala :
1, 4, 7 raqamlaridan foydalanib, raqamlari takrorlanmagan nechta
ikki xonali sonlar tuzish mumkin?
Yechish :
1 usul: Variantlarni sanash .
Sonlarni birortasini ham qoldirmaslik uchun, ularni o‘sish
tartibida joylashtiramiz. Avval 1 raqami bilan, so‘ngra 4, va
nihoyat 7 raqami bilan boshlanadigan sonlarni yozib chiqamiz :
14, 17, 41, 47, 71, 74.
Javob : 6 ta son .

Masala :
2 usul : “Daraxtsimon” usul .
Buning uchun, maxsus sxema tuzib olamiz:
Yulduzcha chizib olamiz . So‘ngra bu yulduzchadan 3 ta kesma
chiqaramiz. Masala shartida 3 ta raqamlar – 1, 4, 7 berilgani uchun
bu kesmalarning ikkinchi uchiga shu raqamlarni yozamiz.Natijada
14, 17, 41, 47, 71,74 sonlari hosil bo’ldi. Bu sxema rostdan ham
daraxtga o‘xshaydi, faqat “to‘nkarilgan” holatda bo’ladi.

**
Javob : 6 ta raqam .

Ko‘paytirish qoidasi :
Agar A obyektni m xil usul bilan, B obyektni esa n xil usul
bilan tanlab olish mumkin bo‘lsa, u holda (A, B) juftlikni
m ∙ n xil usul bilan tanlab olish mumkin.
Yuqoridagi masalani 3 chi usuli:
Shunday mulohaza yuritamiz: Ikki xonali sonning birinchi
raqamni 3 xil usul bilan tanlab olishimiz mumkin. Shundan so’ng
ikkinchi raqamni tanlash uchun bizning ixtiyorimizda ikkita raqam
qoladi. Demak barcha ikki xonali berilgan shartni bajaruvchi
sonlar 3 ∙ 2 =6 ta ekan.
Javob : 6 ta .

O‘zingizni tekshirib ko‘ring:


Kombinatorika fani nima bilan shug’ullanadi ?

Yig’indi qoidasi nima ?

Ko’paytma qoidasi nima ?

Uyga vazifa


538-540 misollar

Tanlash usuli bilan kombinatorik masalalarni yechish

Купить

Похожие документы
Ayirmali sxemalar, ularni qurish va differensial masalani approksimasiyalash. Dirixle masalasi. Chekli — ayirmali tenglamalar sistemasini iterasiya usuli bilan yechish (Libman o‘rtalash jarayoni)
Bernulli tenglamasi. puazeyl va darsi-veysbax formulalari. gidravlik zarba
Boshlang‘ich sinflarda matematikadan uy ishlari va o‘quvchilar bilimini reyting baholash va baho normalalri
Bir o‘lchamli nostatsionar issiqlik o‘tkazuvchanlik tenglamasini chekli ayirmalar usuli bilan yechish
Boshlang‘ich sinflarda matematika o‘qitish metodlari va ularning kilassifikatsiyasi