G’arbiy Osiyo arxaik davri arxeologiyasi - История - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	1.3MB
Покупки	0
Дата загрузки	26 Ноябрь 2023
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	История

G’arbiy Osiyo arxaik davri arxeologiyasi

Купить

G’arbiy Osiyo arxaik davri arxeologiyasi REJA: 1. Eroning tabiiy-geografik o`rni 2. Eroning qadimgi davr arxeologik yodgorliklarining o`rganilishi 3. Eron hududida joylashgan arxeologik yodgorliklar

 Eronning tabiiy sharoiti landshaft va iqlimning sezilarli xilma-xilligi bilan ajralib turadi. G'arbiy chegaralar bo'ylab bir nechta daralar bilan ajratilgan Shimoli-G'arbiy Zagros tog' tizimi o'tadi, ular bo'ylab turli yo'nalishlarda aloqalar olib boriladi. Yog'ingarchilik ko'p bo'lgan yumshoq va nam iqlim dengiz sathidan 1000 m balandlikdan boshlab, "yomg'irda" don ekinlarini ta'minlaydi. Amalda, tabiiy sharoitlar Iroq hududida joylashgan Zagros tizimining qismlari bilan bir xil va bu erda arxaik dehqonlar va chorvadorlarning eng qadimiy yodgorliklari to'planganligi bejiz emas. Tog'lararo vodiylar va havzalar ko'p sonli soylardan suv bilan yaxshi ta'minlangan. Eronning katta qismini Eron platosi egallaydi, bu keng,

Ko'pgina daryolarda doimiy oqim faqat yomg'irli mavsumda paydo bo'ladi. Eron tog'larining muhim qismi qum va moloz to'plangan to'lqinli platolardir. Bular markaziy Eronning ikkita yirik cho'llari - Deshte-Lut va Deshte-Kevir. Eronning o'ta janubi-g'arbiy qismi, hozirda Xuziston nomini olgan, tabiiy va iqlim sharoiti bilan bir oz ajralib turadi. Karun va Kerke daryolari bilan sugʻoriladigan allyuvial Mesopotamiya pasttekisligining bir qismidir. Unumdor tuproqlar, issiq quruq iqlim ko'p jihatdan uni Quyi Mesopotamiyaga yaqinlashtiradi, bu ushbu hududning tarixiy rivojlanishining xususiyatlarida o'z izini qoldirdi. Soʻnggi bronza va ilk temir davri madaniy anʼanalari negizida Midiya sivilizatsiyalari va Ahamoniylar davlati shakllangan. Madaniy genez

 Qadimgi Eron tarixi bo‘yicha Evropa olimlari qator tadqiqotlarni amalga oshirdilar. Italiyalik yosh sayyoh keyinchalik papa Urban VIII ning kamergeri bo‘lgan Petro della Valle 1614-yilda Eronga sayohat qilib, qadimgi Persepol shahri xarobalari va undagi yozuvlar to‘g‘risida qiziqarli ma’lumotlar beradi. Daniyalik olim Karsted Nubur 1760- yilda Persepol yozuvlarini o‘rganib, bu yozuv uch tilda yozilganini aniqlaydi. SHundan so‘ng nemis olimi O.G. Tixsen bu yozuvlarni o‘qishga harakat qildi. Persepol yozuvlarini o‘qishga nemis olimi Gpotefend, ingliz Roulingson va boshqa olimlar o‘z hissalarini qo‘shdilar. Yevropa olimlari J. de Margo va Grishman qadimgi shaharlar xarobalarini o‘rganib, eronshunoslik faniga muhim hissa qo‘shdilar. Qadimgi Elam poytaxti Suzada 1807-yil fransuz arxeologi De

 SHimoliy-G‘arbiy Eronda, Gilyon viloyati va Hamadon yaqinidan Midiya davriga oid qal’alar, saroylar, ibodatxonalar, oltin, kumush, sopoldan yasalgan erkak va ayollar haykalchalari hamda oltin, kumush ko‘zalar qazib ochilgan. Qadimgi fors me’morchiligining ulug‘vor inshootlari Persepol va Suzadagi saroy ansambllari edi. Persepol shahri maydoni 135000 m. kv ni tashkil qiladi. Bundan tashqari, 12000 kv.m sun’iy maydon hosil qilingan. Tog‘ qiyaliklarini tekislash bilan bu sun’iy maydonda shahar uch tomondan devor bilan o‘rab olinib, to‘rtinchi tomoni tog‘ qoyasiga chiqadi. Doro II ning Pasargaddagi rasmiy saroy qarorgohi 3600 m. kv maydonga ega bo‘lgan ulkan inshootdan iborat bo‘lgan. Saroyning katta zali ayvon bilan o‘ralgan. Zal va ayvonlar tomini toshdan nafis, nozik yasalgan, balandligi

Erondagi arxeologik joylar :  Eronda rok san'ati  Buyuk Gorgan devori  Hasanlu Sevishganlar  Susa saytidan islomiy kulolchilik buyumlari  Xarg orolidagi Ahamoniylar yozuvi  Ahamoniy Fors Arslon Riton  Akropol qabri  Apadana xazinasi  Bardak Siah saroyi  Bushel cho'chqa go'shti naqshli  Hammurabi kodeksi  Doro I ning Misr haykali  Hasanluning oltin kosasi  Luriston bronza  Musiqachilar plastinka  Narundi  Nozimaruttaš qudurru tosh  Avromanning pergamentlari  Mishandagi Parfiya barelyefi  Persepolis ma'muriy arxivi  Shami haykali  Behistundagi Gerkules haykali  Naram-Sinning g'alaba stelasi  Ziwiye xazinasi

 Arxeologlar  Roland de Mekkenem ( arxeolog )  Frank Xol  Jeneviv Dollfus  Roman Ghirshman  Volfram Kleiss  Jan Perrot  Genri T. Rayt  Eron arxeologlari  Kamyar Abdi (1969 yilda tug‘ilgan) eronlik;  Abbos Alizoda (1951 yilda tug‘ilgan) eronlik;  Massud Azarnush (1946–2008) eronlik; Sosoniylar arxeologiyasi  Fereydun Biglari (1970 yilda tug'ilgan) eronlik kurd;  Touraj Daryai (1967 yilda tug'ilgan) eronlik; Qadimgi Fors (Eron)  Seyfolloh Kambaxshfard (1929–2010) eronlik; Temir davri Anahita ibodatxonasi  Yusuf Majidzoda (1938 yilda tug‘ilgan) eronlik;  Sadiq Malek Shohmirzodiy (1940–2020) eronlik; Qadimgi Fors (Eron)  Marjan Mashkur (19 ??) eronlik; Yevropa va Yaqin Sharq zooarxeologiyasi  Ezzat Negahban (1926–2009) eronlik; Eron  Shahroh Razmju

Hasanlu - Qadar daryosi vodiysida, Eron shimoli- g'arbidagi Urmiya ko'lining janubiy qirg'og'ida joylashgan qadimiy Yaqin Sharq maskani . [8] [9] Hasanlu shahri miloddan avvalgi VI ming yillikdan boshlab miloddan avvalgi 800-yillargacha doimiy ravishda bosib olinib, oʻt bosib olinib, vayron boʻlgan. [9] 1934–1936 yillarda Hasanluni britaniyalik arxeolog Ser Aurel Steyn tijorat maqsadida qazib olgan . [10] Keyin , 1956 yilda Pensilvaniya universiteti muzeyi , Metropolitan sanʼat muzeyi va Eron arxeologik xizmati homiyligida Hasanlu loyihasi ishga tushirildi. Hasanlu loyihasi ishga tushirilgandan so'ng , direktor Robert H. Dayson boshchiligidagi Penn muzeyi arxeologlari guruhi 1957 yildan 1974 yilgacha bu joyni qazishdi. [10] Bu jamoa to'qqizta qazis

Joyni qazishda gʻishtdan yasalgan ulkan devorlarning kuygan qoldiqlari, qalin kul qatlamlari, skeletlar, idishlar va boshqalar topilgan. Qazishmalar natijasida keng ko'lamli vayronagarchiliklar aniqlandi - bu shaharning bosib olinishi va o't qo'yilganligidan dalolat beradi . Arxeologlarning ta'kidlashicha, vayronagarchilikning tabiati shaharni vaqt o'tishi bilan muzlab qolgan, binolar, artefaktlar va skelet qoldiqlari saqlanib qolgan. [8] Taxminan 246 ta skelet, [4] turli yoshdagi va jinslar topildi. Jasadlar o'ldirilgan joyda ko'chalarda va binolarda qoldirilgan. Ba'zi qurbonlar guruhlarga bo'lingan holda, boshi jarohatlangan va oyoq-qo'llari bo'lingan holda topilgan, bu esa ommaviy qatl qilinganligini taxmin qilmoqda. [8] Topilgan 24

Hasanlu oshiqlarning skelet qoldiqlari bir skeletning boshi ostidagi tosh lavhadan boshqa buyumlari yo'q, gips bilan qoplangan g'ishtli qutida birga topilgan. [3] [11] 1973-yilda boʻlib oʻtgan qazishmaga Robert X. Dayson rahbarligida, Dr. Selinskiyning aytishicha, oshiqlar eramizdan avvalgi 800-yillarda, Hasanlu soʻnggi vayron boʻlganida, bu yerga bostirib kirish paytida birga halok boʻlishgan. [3] lekin o'limga olib keladigan jarohatlari yo'q edi. [3] Arxeolog Oskar Muskarellaning fikricha, o‘ng skeletning bosh suyagidagi teshik jarohat tufayli emas, balki ishchi cho‘tkasi tomonidan yaratilgan zarba natijasida yuzaga kelgan. [5] Topilganida, ikki skelet bir-biriga qarama-qarshi va quchoqlab turgan. [3] Chap tarafdagi skelet ularning chap tomonida yotib, oʻng

Maqbara tarixi Qadimgi yunon manbalarining tarjimalarida qabrning Pasargada bog‘ida, atrofi daraxtlar va manzarali butalar bilan o‘ralgan holda qurilganligi tasvirlangan. Qabrni o'rab turgan Ahamoniylarning himoyachilari (yoki magi) binoni o'g'irlik yoki shikastlanishdan himoya qilgan. Magilar o'zlarining alohida xonalarida, ehtimol karvonsaroyda yashovchi zardushtiy kuzatuvchilar guruhi edi. Ular Ahamoniylar davlati qaramog‘ida bo‘lib, ba’zi ma’lumotlarga ko‘ra, har kuni maosh sifatida non yoki un, shuningdek, bitta qo‘y olishgan. Bir necha yil o'tgach, Iskandar Zulqarnaynning Forsga bostirib kirishi paytida yuzaga kelgan tartibsizlik va markazlashgan hokimiyat va majiylarning yo'qolishi natijasida Buyuk Kirning qabri buzib tashlandi va uning ko'pgina taqincho

Nakshe Rustam arxeologik majmuasi Ahamoniylar hukmdorlari: Doro I, Kserks I, Artakserks I, Doro II qabrlaridan iborat boʻlib, ular Hojiobod togʻining janubiy yonbagʻrida qurilgan. Qabrlarning har biri vertikal ravishda joylashgan xoch shaklida qilingan. Har bir qabrning tepasida o'ng qo'lida muqaddas olov va Axuramazda tomon yo'naltirilgan dafn etilgan hukmdorning surati joylashgan. Hukmdor oyoqlari ostida ahamoniylar tomonidan bosib olingan davlatlarning hukmdorlari tasvirlangan. Ular har biri o'n to'rt kishidan iborat ikki qatorga joylashtirildi. Har bir hukmdorning oyog'i ostida jami 28 kishi o'yilgan. Qabrlarga kirish to'rtta ustun bilan o'ralgan bo'lib, ularning har birida muqaddas sigirning haykali o'yilgan. Doro I qabrining ichida to‘qqizt

Doro I maqbarasi Eronning Persepolis shahridan taxminan 12 km shimoli- g'arbda joylashgan Naqshe -Rustam tarixiy o'rnida Ahamoniylar shohlarining to'rtta qabridan biri hisoblanadi . Ularning barchasi erdan sezilarli balandlikda joylashgan. Qabrlardan biri Doro I maqbarasi (miloddan avvalgi 522-486 yillar) deb qo'shilgan yozuvga ko'ra noyob tarzda aniqlanadi. Qolgan uchta qabr Kserks I (miloddan avvalgi 486-465 yillar), Artakserks I (miloddan avvalgi 465-424 yillar) va Doro II (miloddan avvalgi 423-404 yillar) qabrlari hisoblanadi. Qabrlar Ahamoniylar imperiyasi bosib olingandan keyin talon- taroj qilingan Iskandar Zulqarnayn .

Behistun yozuvi Eronning Kirmonshoh va Hamadon oʻrtasidagi Ekbotanning janubi - gʻarbidagi Behistun (Bisutun) qoyasida qirol Doro I buyrugʻi bilan 523-521 yillar voqealari haqida oʻyilgan uch tilli ( qadimgi fors , elam va akkad ) mixxat yozuvidir . Ahamoniylar podsholari bitiklarining eng muhimi va antik davrning eng yirik epigrafik yodgorliklaridan biri . Genri Roulinson tomonidan ko'plab xalqlarning mixxat yozuvlarini ochishning boshlanishi bo'lgan. Doroning sehrgar Gaumata (Soxta Bardiya) va isyonkor "shohlar" ustidan qozongan g'alabasi tasvirlangan Behistun relyefining chizmasi.

Yozuv qadimgi Midiya hududida, Bobil va Ekbatanani bogʻlovchi yoʻldan 105 metr balandlikda oʻyilgan [1] . Yozuvning o'lchamlari taxminan 7 metr balandlikda va 22 metrni tashkil qiladi. Barelyefda Doro xudo Axuramazda homiyligida uning mag'lubiyatga uchragan dushmanlari bilan uchrashganligi tasvirlangan. Yozuvlar ostidagi tosh vertikal ravishda kesilgan va saqlanib qolish uchun deyarli o'tib bo'lmaydigan qilib qo'yilgan.

Ahamoniylar me'morchiligi ) Ahamoniylar imperiyasining o'sha davrning eng go'zal shaharlari , jumladan Persepolis , Suza va Ekbatana qurilishida namoyon bo'lgan madaniy yutuqlarini anglatadi. Ahamoniylar me'morchiligi asosan ibodat qilish uchun ibodatxonalar qurish va ijtimoiy tadbirlarni qurishga qaratilgan edi, masalan, zardushtiylik ibodatxonalari , o'lgan podshohlar sharafiga qurilgan maqbaralar, masalan, Buyuk Kir maqbarasi. Fors- Ahamoniylar me'morchiligining o'ziga xos xususiyati uning eklektik xarakterga ega bo'lgan Midiya, Ossuriya va Yunon-Osiyo me'morchiligining elementlari bilan birga edi. Biroq, o'sha davrlar me'morchiligi o'ziga xos fors o'ziga xosligini saqlab qoldi. Miloddan avvalgi 550-yillarda imperiyaning ke

Купить