Ingliz tilidagi sifatlarning semantik maydonlari va ularning tematik bo‘linishlari, semantik strukturasi - Английский язык - Дипломные работы

Информация о документе

Цена	9000UZS
Размер	69.3KB
Покупки	0
Дата загрузки	29 Июнь 2021
Расширение	doc
Раздел	Дипломные работы
Предмет	Английский язык

Ingliz tilidagi sifatlarning semantik maydonlari va ularning tematik bo‘linishlari, semantik strukturasi

Купить

MUNDARIJA KIRISH ..............................................................................................................2 I.BOB. RANG-TUS BILDIRUVCHI SIFAT MA’NOLARINING REALLASHUVI …………………………………………………………………7 1.1 Sifat ma’nolarini faollashtiruvchi omillar……………..…...........................7 1.2. Rang-tasvir sifat ma’nosining faollashuvi..................................................11 II.BOB. HOLAT BILDIRUVCHI SIFATLAR MA’NOLARI..................... 27 2.1. Holat bildiruvchi sifatlar ma’nolarini faollashuvi……................ …….….27 2.2. Xususiyat bildiruvchi sifatlar ma’nolarini faollashuvi…………………….34 XULOSA ………………………………………………………………………..37 ADABIYOTLAR RO’YXATI. .......................................................................41 1

KIRISH O ‘zbekistonda adabiyot va san’at, madaniyat, ommaviy axborot vositalari, ma’naviyat va ma’rifat biznesga aylanmasligi shart va biz bunga hech qachon yo‘l qo‘ymaymiz, deb ta’kidladi Shavkat Mirziyoyev. Prezidentimiz bo‘lib o‘tgan ochiq va samimiy muloqotning ahamiyati, mantiqiy natijasi haqida so‘z yuritib, “Bizning havas qilsa arziydigan buyuk tariximiz bor. Havas qilsa arziydigan ulug‘ ajdodlarimiz bor. Havas qilsa arziydigan beqiyos boyliklarimiz bor. Va men ishonaman, nasib etsa, havas qilsa arziydigan buyuk kelajagimiz, buyuk adabiyotimiz va san’atimiz ham albatta bo‘ladi” , degan fikrni qat’iyat bilan ta’kidladi 1 . “To‘g‘risini aytadigan bo‘lsak, yoshlar bugun axborot va ma’lumotlarni asosan Internet orqali olyapti, dunyoni televideniye, kompyuter orqali taniyapti. Ota-

o`rganish va o`rgatishga yurtimizda katta e`tibor bеrilmoqda, bu ham, albatta, bеjiz emas. Bugun jahon hamjamiyatidan o`ziga munosib o`rin egallashga intilayotgan mamlakatimiz uchun, chеt ellik shеriklarimiz bilan hamjihatlikda, hamkorlikda o`z buyuk kеlajagini qurayotgan xalqimiz uchun xorijiy tillarni mukammal bilishning ahamiyatini baholashning hojati yo`q”. 1 Yozuvchilarning talanti, int е ll е ktining o`ziga xosligi, voq е likni ko`rish, kuzatish, his etish nuqtai nazari alohida bo`ladi. U tasvir pr е dm е ti, jamiyat talabi, zamon xarakt е ri, san`at holati, ilmiy-badiiy tafakkur darajasi bilan birga, muayyan yozuvchi shaxsi, hayotiy tajriba, est е tik id е ali, madaniy saviyasi, talant xarakterini o`zida yorqin aks ettiradi. Mustaqillikka erishganligining yigirma yetti yilligini tan

g‘oyalarni o‘zlashtirgan holda tilning inson ijtimoiy faoliyatida tutgan o‘rnini aniqlash, uning kommunikativ mohiyatini hamda antropotsentrik xususiyatlarini tadbiq qilish yo‘lidan bormoqda. Shu jumladan, zamonaviy tilshunoslikning muhim yo‘nalishlaridan bo‘lgan lingvistik qarashlar til birliklaridan nutqiy faoliyat vositasi sifatida foydalanish qonuniyatlari va tamoyillarini aniqlash hamda lisoniy hodisalarning real muloqot sharoitlarida voqelanishi bilan bog‘liq xususiyatlarini belgilash maqsadini ko‘zlaydi. Ushbu tadqiqotning dolzarbligi, bir tomondan, til tizimi va uning asosiy birligi bo‘lgan so‘zning semantik–struktur xususiyatlari tahliliga alohida e’tibor qaratiladi. Bitiruv malakaviy ishning o‘rganilish darajasi. Lingvistik semantik nazariyasi G.Ipsen, I.Triyer, V.Porsig, L.Vaysg

-ingliz tilida sifat semasining turli xil leksik vositalarning nutqda faollashuvi grammatik, leksik, semantik-struktur jixatlarini tahlil qilish. Bitiruv malakaviy ishning obyekti va materiallari. XX –XXI asrda yashab ijod etgan ingliz yozuvchi va shoirlarining asarlaridan olingan misollardan iborat. Bundan tashqari, Qarshi davlat universitetining bibliotekasining leksikologiya va leksikografiya bo‘limi kartotekasidan ham foydalanildi. Bitiruv malakaviy ishning predmeti. Ingliz tilidagi sifatlarning semantik maydonlari va ularning tematik bo‘linishlari, semantik strukturasi, uning boshqa xususiyatlarini ochish hamda mohiyatini voqelantiruvchi omillar tahlili qilingan. Bitiruv malakaviy ishning metodlari. Qo‘yilgan vazifalarni hal etishda ma’lum ko‘rinishdagi tadqiq metodlaridan foydalanild

o‘zbek tilshunoslaridan M.M.Mirtojiyev, Sh.Raxmatullayev, I.Ko‘chqortoyev, R.Rasulov, Sh.Iskandarova va boshqalarning ishlash usullaridan foydalanildi. Bitiruv malakaviy ishning ilmiy yangiligi. Sifat leksemalari semalarining semantik tarkibini illyustrativ misollar asosida ilk bor ochish uchun tadqiqot ishi olib borilar ekan, quyidagi yangiliklarga erishildi: sifat leksema sememalari to’rt semantik maydonga: rang-tus, ko‘lam, holat, xususiyat semantik maydonlarga bo‘linishi va bu maydonlar "rang", "ko‘lam", "holat", "xususiyat" arxisemalari bo‘yicha umumlashuvi aniqlab chiqildi; -sifat leksema semalarining to‘rt arxisema asosida yigirmata integral sema bilan guruhlarga umumlashishi o‘rganildi; -sifat leksema semalarining arxisema va integral semalari mazkur

I-BOB. RANG-TUS BILDIRUVCHI SIFAT MA’NOLARINING REALLASHUVI 1.1. Sifat ma’nolarini faollashtiruvchi omillar Atoqli rus tilshunosi V.M.Solnsev: «Semantika yoki ma’no - bu tilning qalbi» — degan edi. Haqiqatdan ham so‘z ma’nosi asosida muallif o‘z fikrini, qarashini, tasvirini bayon qiladi. So‘z shunisi bilan tirikdir, kommunikatsiyaga kirishadi va aloqa vositasi sifatida xizmat qiladi. Lug‘at maqolasi sifatida tanlangan so‘z ham mana shunday ma’noni ochib berish maqsadida so‘zlikka kiritiladi. Shunday ekan, lug‘atga kiritilgan so‘z ma’nosini ochish uchun uning gap tarkibida qo‘llanilishidan ham foydalanish joiz bo‘ladi. Chunki « so‘zlar o‘z semantik strukturasiga ega bo‘ladi va unga oid leksik ma’nolardan biri nutqda reallashadi». Ya’ni so‘zning ko‘p ma’noliligi o‘zining butun imkoniyatlari

Sifatlarning ma’nosini illyustrativ misollar asosida ochish, uning semantik tarkibini tahlil etish, valentligini namoyon etish shu bilan leksikografiyaga xos ma’no reallashtirishning bir tomonini hal etish hisoblanadi. Xususan, rang-tus bildiruvchi sifatlar ma’nolarini illyustrativ misollar asosida ochish uchun ularni ma’no xususiyatlariga ko‘ra guruhdarga ajratib, so‘ng ularga yondashish joizdir. Chunki ular ma’no xususiyatiga ko‘ra shunday guruhdarga bo‘linadiki, ularning ma’nolarini bir xil illyustrativ misol asosida ochish mumkin emas. Rang-tus bildiruvchi sifatlar ma’nolari mantiqiy tarkibiga ko‘ra to‘rt guruhga bo‘linadi. Ma’lumki, sifat aniq bir rangni ifoda etib keladi, aniq rang esa, albatta, tabiatdagi biror narsada o‘z aksini topgan bo‘ladi. Bunday holda rang bildiruvchi sifat o

qurilmasida qizil so‘zi asos bo‘lak hisoblanadi. Undagi etalon red face, fresh of his cheeks red so‘zidir. Bizga ma’lumki, yuz asosan qizil bo‘ladi. Qurilmada qayd etilgan qizil so‘zining ma’no ifodasi tiniq yuzdagi rangga qiyos qilingan. Natijada kishi ko‘z o‘ngida qizil so‘zida ifodalangan rangning qandayligi ravshan namoyon bo‘lgan. Odatda rang bildiruvchi sifatlar orttirma daraja bilan qo‘llanadi. Ular ham lug‘atda qayd etilishi mumkin. Masalan: Munira opaning yuzi issiqda bo‘g‘riqqan, anordek qip-qizil. Suv yuzida o‘rik qalqib turibdi, sap- sariq, ishtaha qo‘zg‘aydi. Bu gaplardagi sap-sariq, qip-qizil sifatlari orttirma daraja bilan qo‘llangan. Sariq sifati ifoda etgan rangni reallashtirish uchun gapdagi o‘rik so‘zining o‘zi yetarli. Chunki unga xos rang asosan sariqlikdir. Gap ketida

bo‘ladi. Masalan: variegated sifati ma’nosi ola-bula "ok" va "qora" uzviga ega bo‘lgach, gapda o‘sha ma’nosiga aniqlik beruvchi oq va qora so‘zlari ham o‘z o‘rnini topishi kerak. Ya’ni Ola-bula to‘nining oqidan ko‘ra qorasi yirikroq va yirtilib turardi . Olapes, olaquroq sifatlari ham ana shunday xususiyatlariga egadir. Shuningdek, qashqa so‘zida ham birdan ortiq rang mavjud. Masalan; oq qashqa ot, qora qashqa sigir birikmalarida qashqa joyi oq yoki qora rangda, boshka joylari esa oq va qoradan bo‘lakcha rangda bo‘lishi mumkin. Rang-tus bildiruvchi sifatlarning yana biri ma’lum narsaga xos rangni bildiruvchi sifatlardir. Bunday sifatlarning qanday rang bildirishi o‘zagidan anglashilib turadi. Shuning uchun ularni aniqlovchi sifatida keltirish yoki predikatli ko‘shilmaning p

holatda ma’lum bir narsaning umumiy ko‘rinishi, rangi e’tiborda tutiladi. U hamma uchun belgili bo‘ladi. Shunga ko‘ra, gap uchun shu rangdagi ot sifatlovchi vazifasida tanlanadi. Masalan: kumush, oltin, bug‘doy, somon, sut, kul, barg, paxta, mosh, havo, tun kabi so‘zlar belgili rangga ega narsani bildirishi bilan xarakterlanadi. Shuning uchun u oltin soch, oltin kuz, oltin boshoq kabi epitetli birikmalarda xam o‘sha ifodasini bera olgan. Rang bildiruvchi sifatlar ma’nosini kuchaytiruvchi va ozaytiruvchi leksik va grammatik vositalar xam mavjud. Lekin rang bildiruvchi sifatlarning shunday daraja bildiruvchi shakllari lug‘atning grammatik ilovasida tavsiflab kayd etib o‘tilaveradi. 1.2. Rang-tasvir sifat ma’nosining faollashuvi Rangni ifodalovchi lug‘aviy birliklarning soni benihoyat keng, l

green, mint, old rose, oriental red, amber, buttercup, chalky, cornflower, fawny kabilar kiradi. Ikkinchi guruhdagi leksemalarning miqdori u darajada kam emas: pale-red, pale brown, pale-purple,pale-ivory, pale mouve, pale rose, pale silver, pale-violet, bright red, bright yellow, bright blue, bright scarlet, dark red, dark green, dark purple, dark chocolate, light blue, light crimson, shocking pink, vivid green, deep red, deep pink, moderate orange, modereate brown, pastel blue, soft grey, dull red, dull yellow, dirty white, dirty yellow, mat brown, mat yellow, etc. Sanab aytilgan rang tasviri sifatlarida hosil bo‘lgan leksemalarini katta qismi lug‘atlarda qayd etilmagan va bu holat matnlar tarjimasini yanada mushkulashtiradi. Umuman rang tasvir sifat leksemalarning besh ko‘rinishini tavs

Ushbu sifat leksemalari ba’zan variantlarga ega emaslar: red-and white, yellow-and-black. Barcha turdagi rang tasviri modellari yasovchi va yasalma so‘zlar munosabati doirasida formal- semantik, semantik va formal turlariga ajraladilar. Formal - semantik va formal modellar doirasida qo‘shma va yasama so‘zlar farqlanadi. Jumladan, sifat ma’nosining modeli formal - semantik modellari qatoridan o‘rin oladi. Chunki qo‘shma so‘z asosida shakl va mazmun jihatidan yasovchi leksemalardan farq qiladigan yangi lug‘aviy birlik hosil bo‘ladi. Qiyoslang: red- orange. Shu sababli formal- semantik modellarini ikki yo‘nalishda, yani ifoda va mazmun doirasida tahlil qilish lozim. Sifat semasining ifodalovchi va yasama so‘z shakli bir ekanligi inobatga olinadi. Tabiiyki bunday modellar mazmun jihatdan izohl

xususiyatga ega bo‘lsa, ikkinchisida u to‘lig‘icha shakliy ko‘rinishni oladi: saffron-coloured va red-coloured. Rang tasviri sifat leksemalarini yasovchi semalar birlamchi, ikkilamchi va aralash turlariga ajraladi: Birlamchi derivatsiya sifatlari qatoriga rang tasviriga oid bo‘lmagan so‘zlardan yasalgan sifatlar kiradi. Masalan: pink (gvozdika) sifati; orange (apelsin) so‘zidan yasalgan orange (sariqsimon) . Ikkilamchi derivatlar qatoriga boshqa rang tasviri so‘zlaridan yasalgan sifatlar kiradi. Masalan: bluish “ko‘kish” blue (ko‘k,havorang) sifatida yasalsa, black-blue ( qora ko‘k) black (qora) va blue (ko‘k) so‘zlarning qo‘shilishadan hosil bo‘ladi. Aralash derivatsiya hosilalari brick-red qo‘shma sifati brick (“g‘isht”) otining red sifat bilan birikishidan yasaladi. Rang tasviri sifat s

Metaforik ko‘chimga nafaqat ot, balki sifatlar ham qaraydi. Bunday metaforik ko‘chim quyidagi shaklga ega: Materialning nomi – “ushbu materialdan tayyorlangan” - “ ushbu material rangi” manosidagi mazmunidagi sifat rang tasviri leksemasi o‘zaro mantiqan bog‘langan. Masalan: glass – glassen – glassen Shuningdek, metafarik leksemalar qo‘shma sifatlar yasalishida ham uchraydi. Masalan: recede + green – recede – green swan + white - swan – white fire + red - fire + red Ushbu qo‘shma so‘zlar ot semantikasida yuzaga keladigan metaforik ko‘chim o‘simlik, hayvon, tabiiy modda nomlari negizida hosil bo‘ladi. Mazkur modelida yasaladigan qo‘shma sifatlar manosida ham ot bilan metaforik bog‘liqlik o‘z aksini topadi: heavenly – blue, blue – red. Nihoyat, metafora suffiksli modellarda ham paydo bo‘ladi:

shuni aytish kerakki, ushbu modelning yettita varianti mavjud bo‘lib, ularning barchasi metaforik ko‘chim asosida faollashadi: 1) N – o‘simlik nomi ( almond –green, dahlia-green, dahlia-purple, buttercup- yellow, etc ): 2) N – hayvonning nomi ( mole-grey): 3) N – tabiiy moddaning nomi ( chalk – mauve, oil – yellow, chalk - pink): 4) N – qimmatbaho tosh yoki metalning nomi ( bronze -green).: 5) N – tabiiy hodisalar nomi ( horizon –blue, forest- green, sea -purple): 6) N – mahsulot nomi ( sugarpink, mustard -yellow) : 7) N – kiyim, tana azolarining nomi (underbelly –white, corpse -white). Bundan tashqari, Adjective+Adjective modeli ham anchagina mahsuldir (heavenly –blue, dead – white, dark-bluish, light - lavender). Shuningdek Adjective+Adjective modeliga ham mahsuldorlik yot emas (red and

3) bevosita ishtirokchilarga taqsimlash. Bu yondashuvlarning barchasida etimologik va kommunikativ belgilar aralashtirib yuboriladi. Bizga maquli – rang tasvirini ifodalovchi sifat leksemalarini semantik tasniflashda derivatsion tahlilga murojaat qilish va so‘zlar manosi tavsifidan foydalanish. Tavsiflash tahlilida so‘zlarning assotsiativ munosabatlari inobatga olinadi. Bunday yondashuvda rang tasviri so‘zlarining strukturasi lug‘at fondi strukturasini aks ettiruvchisi sifatida qaraladi. Chunki har qanday munosabat so‘z lisoniy ifodasiga ega bo‘ladi. Masalan, so‘zlarning muayyan tavsifidan (bluish = somewhat blue, yellowish = somewhat yellow, etc) tasnif asos bo‘ladigan mano ( possessing a certain colour in a weak legree) kelib chiqadi. Shunday qilib, ingliz tilidagi rang tasviri sifat lek

blond ( fransuz tilidan) = shaf light golden brown, light sworn; chartreuse, puncheon, bister, crimson, rouge, etc. Ikkinchi guruhdagi rang tasviri sifat ma’nosidagi leksemalari ham alohida qoliplarga ajraladi. Masalan, turli struktur tuzilishidagi leksemalar kam uchraydi: fotblack= very black; off – white = not clear white approaching white, etc. Ushbu turkumdagi lekskmalarning mazmuniy tuzilishi quyidigicha: having the given colour in a strong ( weak) degree. Ushbu qolipda hosil bo‘ladigan sifat leksemalarning miqdori oldingilariga nisbatan ko‘proq. Bu qolipdagi sifat leksema bo‘lagi suffiksdir ( - u, -ish, -ed, –en, –ine, etc). Bu yerda otning xarakteriga nisbatan turli strukturalar namoyon bo‘ladi. Masalan: - materialning nomi ( flaxen = of the colour of flax); - moddaning nomi ( ink =

Boshqa holatlarda metafora toza kelmaydi va ular tarkibidagi ot rang sohibi bo‘la olmaydi. Qiyoslang: navy –blue = a dark blue the colour of the British navy uniform; rifle –green = of the colour of a rifleman’s uniform; garter –blue = the colour of the ribbon worn by insights of the garter. 1. Ushbu turdagi rang tasviri sifat leksemalarining bazilari ot+sifat qolipiga ega bo‘lib, ulardagi sifat qismlari rang tasviri sifatlaridir. Qiyoslang: -Tawny –grey = of a grey colour inclining to tawny; -Dark –red = of a dark shade of red; -Scarlet –crimson -= of a shade crimson approaching scarlet. Bazi holatlarda rang tasvir leksemalari strukturasini aniqlash qiyin kechadi. Chunki bular tarkibidagi ot bo‘lagi omonim ko‘rinishiga ega bo‘ladi. Masalan, orange –pink, sugar –pink, chocolate – purple ka

Keyingi turga oid leksemalar Noun+Colour qolipiga ega bo‘lib, ularda ikkita asosiy komponent o‘rtasida yana bir bog‘lovchi bo‘lak mavjud. Ushbu turdagi leksemalarga ikki xil izoh berish mumkin: having the colour that is the mixture of Adjective colour, Qiyoslang: black –and white = diversified with Ac and Ac; with black white; red-and-brown, red-and-blue ( combined with other coloure in the same object (OED). Qoldiqli bo‘lishga ega bo‘lgan strukturalar ham ikki turga ajraladilar: Shunga o‘xshash sifat semali qolipga kiruvchi leksemalarning ichki strukturasida belgilovchi element va qoldiq bo‘lishi kuzatiladi. Masalan: Libelous = of a deep orange – yellow colour; Testacies = of the colour of a tile, flower Vitelline = coloured like the yellow an egg, deep yellow with a tinge of red. Ushbu t

qirralari G.Sodikova ko‘lam bildiruvchi sifatlarni to‘g‘ri to‘rt burchakli shakl bo‘yicha tasniflaydi, ya’ni: 1) bo‘y; 2) uzunlik; 3) en 4) yuza deb oladi. Bundan tashqari, yana yuza xajm ko‘lamini e’tiborda tutadi. 4 Ko‘lam sifatlarining arxisemasi "meyor" deb olinadi. Yuqorida berilgan tasnifga ko‘ra, bu sifatlar ma’nosida "bo‘y", " en", "uzunlik", "yuza", "hajm" kabi integral sema mavjud. Biror ko‘lam bildiruvchi sifat mazkur tasnif bo‘yicha qaysi arxisema qatoriga mansub bo‘lsa, shu meyorga aloqador tomoni ham bo‘ladi. Uning bu tomoni differensial sema deb qaraladi. Integral semasi bo‘y bo‘lgan ko‘lam sifatlarining arxisemasi "bo‘y",differensial semasi arxisemada ifodalangan meyorning ortiq yoki kamligi buladi. Bu ortik yoki kamli

differensial semasi asosan ortiq, ifodasini beradi. Ko‘lam sifatlarining "bo‘y" integral semasi buyicha G.Sodikovaning nuqtai nazari ortiqlik differensial semasiga kamlik differensial semasi ham mavjudligi konuniy ekanini ko‘ndalang qo‘yadi . Bunday"differensial semasi kam" ifodasiga ega "bo‘y" integral semali sememaga ega sifatlar bir necha bo‘lib, ular o‘zaro sinonimik qatorni tarkib toptiradi . Bu sinonimik qator uchun past so‘zi dominanta hisoblanadi va u baland so‘ziga antonimdir, Shuning uchun baland so‘zi sememasiga nisbatan past so‘zining sememasini Sodiqova quyidagicha izoxdagan: "Bo‘y ko‘lami meyoridan kam"'. Past so‘zining sememasini ochish uchun misol keltirilar ekan, misolda "bo‘y" semasini xam, meyoridan kamlik semasini xam ochib be

so‘zi sememasi differensial semasidan ma’lum farqqa ega. Bu farq keng so‘zi sememasi differensial semasida ma’lum farqqa ega. Bu farq keng so‘zi sememasi differensial semasida “o‘lchovsiz keng” tushunchasini berishi bilan farqlanadi. Masalan: ….asphalted broad way, wide expanse, wide fields ,broad shoulder(V.K.Myuller) Odatda, yo‘l ma’lum darajadagi katta yoki kichik ulov qatnashi uchun qurilgan bo‘ladi. Bunday ulovlar ko‘plab qatnayotgan bo‘lsa, “yo‘l eni” meyorining o‘lchovsiz darajada ortiqligini bildiradi. Mana shu semasiga ko‘ra enli so‘zining antonimi ensiz, keng so‘zining antonimi tor so‘zi hisoblanadi. Ensiz so‘zi semasi enli so‘zi semasiga mutanosib holda “en”, “ko‘lam meyori”, “ko‘lam meyori kam” semali sememalardan tarkib topgan. Uning shu semema tarkibidagi “kam” differensial s

ma’nosini bo‘rttirib ko‘rsatgan. Masalan: Uzoq ufqda chaqmoq chaqildi (S.Ayniy). Bilamizki, ufq juda nari joyni bildiradi. Olis so‘zi sememasining semalar tarkibi uzoq so‘zi sememasi semalar tarkibi bilan deyarli bir xil. Faqat olis so‘zining differensial semasi “qadam yetishi mumkin bo‘lmagan darajada ortiq” ifodasini beradi: Olis ufq chetida yorqin Ko‘kning qizil shohi pardasi (R.Parfi). Bu gapda olis so‘zining ma’nosini ochuvchi ufq so‘zidir. Olis so‘zi sememasining differensial semasini namoyon etishda ham tasvirdan foydalanish mumkin: Olis yuksaklikda quyuq, so‘ngsiz o‘rmon ko‘zga tashlanadi (M.Mahmudov). Bu gapdagi olis so‘zi sememasining diffrensial semasini shu so‘zga aniqlanmish bo‘lgan yuksaklikda so‘zi ham ma’lum darajada ochib bergan. “Ko‘lam” meyorini bildiruvchi arxisemali si

2) uning aniqlanmishi uchun berilgan ikkinchi aniqlovchi ham diffrensial semani reallashtiruvchi vosita bo‘la oladi. Masalan: Jarlikning g‘orga qarama- qarshi tomonida keng yassi tekislik bor edi (N.Qobil); 3) umumiy gap mazmunida berilgan tasvir ham keng so‘zi differensial semasini ochib turadi: Kuz yomg‘iridan ko‘pchigan keng maydonni bugun odamlar to‘ldirgandi. Bu gapdagi keng so‘zi qo‘llangan birikmadan qolgan gapning bosh bo‘laklari uning differensial semasi ifodasiga monand berilgan: Odamlar to‘ldirgandi. Tor so‘zi sememasining differensial semasi quyidagi vositalar bilan reallashadi: 1) tor sifati aniqlovchilik qilgan aniqlanmishga boshqa aniqlovchilarning ham berilishi orqali uning differensial semasi oydinlashtiriladi: Sharif Sulaymon – bari sakkiz jon edi, uzunligi ikki-uch qadam

baqaloq, ingichka, qiltiriq kabi sifatlarni ko‘rsatish mumkin. Bulardan baqaloq, qiltiriq, xipcha, norg‘ul va do‘mboq sifatlari asosan odamga nisbatan qo‘llanadi. “Yo‘g‘on” so‘zi sememasining differensial semasini reallashtiruvchi ikki xil vosita bor: 1) yo‘g‘on so‘zi qo‘llangan gapda tasvirlangan holat shu so‘z differensial semasiga mutanosib holda tasvir beradi. Misol: Hoji aka degan xasta yo‘g‘on gavdasiga nomunosib chaqqonlik bilan boshini ko‘tarib, ko‘zidan oynagini oldi (Cho‘lpon); 2) yo‘g‘on so‘zining o‘xshatish qurilmasining o‘xshatish asosi sifatida berilishi uchun differensial semasini etalon ifodasiga qiyoslab reallashtiradi va unga majoziylik ilova qiladi: Masalan: Buvatavakkal adirida odam sonidan yo‘g‘on ilonlar o‘hshatish qurilmasi tarkibida yo‘g‘on so‘zi o‘xshatish asosi si

“tuzilish”, “harakat” va “tabiiy ko‘rinish” semalari bo‘yicha yana to‘rt guruhga bo‘linadi va shu sema integral sema vazifasini o‘taydi. 1. Integral semasi beauteous, attractive, cute, fair, good-looking, gorgeous, sheen, handsome, hot (slang), lovely, nice-looking, pretty, shapely, fit (slang) ya’ni o‘zbek tiliga “ko‘rinish, chiroy” bo‘lgan go‘zallik bildiruvchi sifatlar go‘zal, suluv, zebo, ko‘rkam, malih, zarif, farishta, yoqimli, yoqimtoy, jozibali, jozibador, husnli, husndor, chiroyli, sohibjamol, jamila, xushsurat, xushro‘y, nozanin, lobar, fusunkor, maftunkor, jilvagarlardan iboratdir. Diffrensial semasi “ortiq” ifodasini beruvchi sifatlar – beauteous, beautiful, attractive, cute, fair, good-looking, gorgeous, sheen, handsome, hot (slang), lovely, nice-looking, pretty, go‘zal, suluv

differensial semasi bilan ajralib turuvchi: lovely, nice-looking, pretty kabi sifatlar mavjud. Yoqimli, yoqimtoy, jozibali, jozibador, ko‘hli, husnli, husndor, chiroyli kabi so‘zlar asosdan anglashilgan “nimagadir” “ega”likni ifodalaydi. Bu “ega”lik sifatning qo‘shimcha semantikasida ifoda etiladi. lovely, nice- looking, pretty Sohibjamol, jamila, jamil, so‘zlari arxisemali egalikni leksik ma’nosiga ko‘ra bildiradi. Beautiful so‘zi uslubiy jihatdan betaraf bo‘lib, jonli va jonsiz narsalarga nisbatan ham qo‘llanaveradi. Bu jihatdan chiroyli so‘zi go‘zal sifatining “ko‘rinish, chiroy” integral semasi bilan teng kelib sinonimik munosabatga kirishsa ham, differensial semasi va qo‘llanishiga ko‘ra farq qiladi. Yuqorida aytganimizdek, u “ortiqlik” darajasiga ko‘ra farqqa ega. Bundan tashqari, go

sarvqad, xipchabel, kelishgan (Oybek). Bu gapda qomatdor so‘zining aniqlanmishi qizlar so‘zida ifoda topgan. Bu bilan qomatdor so‘zidagi – dor affiksining ma’nosi reallashgan. U “egalik”ni bildirib keladi. Ya’ni mazkur aniqlovchi aniqlanmish birikmasida ijobiy ma’nodagi qomatga ega qizlar ekanligi o‘z ifodasini topgan. Bitiruv ishida yana adorable, beautiful, clean, drab, elegant, fancy, glamorous,handsome, long, magnificent, wide-eyed, barno, kelishgan, durkun, jussali, jussador, barvasta, norg‘ul, navqiron, maxzun so‘zlarining sememasi illyustrativ misollar asosida ochib berilgan. Arxisemasi “beautiful,lovely handsome, smart” integral semasi “tuzilish” bo‘lgan sifatlar ichida “bichim” kichik integral semasi bo‘yicha umumlashuvchi xushbichim, xushqomat, xushqad sifatlari bir sinonimik uya

etlilikni ifodalashiga ko‘ra o‘ziga xosdir. Bu sifatlar illyustrativ misollar bilan reallashtirilar ekan, yuqoridagilarga e’tibor berish lozim: Brown was a pretty and plump boy when he was five. -Anvar kelishgan do‘ndiq bola edi (A.Qodiriy). -Orifning baxti va davlati – go‘zal xotiniyu do‘mboq qizi (X.Ahrorova). Ko‘m-ko‘k ko‘zli latta qo‘g‘irchoqning lo‘ppi yuzi olmadek qip-qizil edi (A.Muxtor). Arxisemasi “didga mos”, “yoqadigan”, “yoquvchi” va integral semasi “shakl” bo‘lgan sifatlar yana “holat” kichik integral semasi bilan kichik guruhni tarkib toptiradi. Bu guruhga kiruvchi sifatlar nozik, latif, nafis, silliq kabilardan iborat. Bu guruhdagi sifatlar inson belgisini bildirishiga ko‘ra o‘zaro sinonim bo‘lib, hatto valentligiga ko‘ra ham bir-birini taqozo etadi. U ko‘proq kishining biro

sifatlar “harakat, holat” integral semasi bilan umumlashgan katta guruhni tashkil qiladi. Bu sifatlar dilbar, dildor, diloro, dilrabo, dilpazir, dilorom, dilband, latofatli, malohatli, nazokatli, tarovatli, jonon, ofatijon, tamtam, nozli kabi sifatlardan iborat. Ulardan “dil” differensial semali sifatlar – dildor, diloro, dilpazir, dilorom, dilband so‘zlaridan iborat. “Beg‘uborlik” differensial semasi bilan kelgan sifatlar latofatli, malohatli, nazokatli, tarovatli so‘zlarining sinonimik qatorini tashkil etadi. “Ruhiy ta’sir” differensial semali sifatlar jonon, ofatijon, tamtam kabilardir. “Nozli” so‘zining differensial semasi “ishvali” bo‘lib, u o‘zining sinonimiga ega emas. Dilbar sifati chiroyli sememasining o‘ziga xos nozik ifodasi bo‘lib, u ayollardagi “mayinlik”ni ko‘zda tutadi. Erka

- Qishloq tog‘ oralig‘ida bo‘lishiga qaramay, ancha katta, obod, bog‘zor, tokzor va juda xushmanzara ekan . Ushbu misolda uyushgan sifatlovchilar xushmanzara sifatining ma’nosini ochib kelgan va xushmanzara sifati ular uchun umumlashtiruvchi so‘zday ifoda bergan. Arxisemasi "didga nomos, yoqimsiz" bo‘lgan xunuklik bildiruvchi sifatlar ugly, unbeautiful, grotesque, hideous, homely, plain, misshapen, repulsive, average, bad, mediocre, poor, shoddy, substandard, terrible, weak ya’ni o‘zbek tilida xunuk, badbashara, yapasqi, cho‘tir, shilpiq, olako‘z, nogirop, kal, ko‘r, ramaqijop, cho‘ltoq, cho‘loq, chinoq, puchuq, oqsoq, kallador, kallaxum, buqoq, shprzada, chala, so‘niq, so‘lgin, salqi, nimjon, mayib, bo‘xtuk, qo‘pol, beso‘naqay, beo‘xshov, tannoz, satang, olifta, jirkanch, ipirisqi

xisoblanadi.. Masalan: cho‘tir leksemasida differensial sema "yuz ko‘rinishi" nuqsonidir. Olako‘z, shilpiq, ko‘ra leksemalarida differensial sema "ko‘z nuksoni", nogiron leksemasidp integral sema "umumiy ko‘rinish", kal leksemasida "bosh nuqsoni" xisoblanadi. Bunday semali leksemalar semasi reallashtirilar ekan, ular tarkib topgan birikmalarda differensial sema qismini namoyon etuvchi so‘z albatta aniqlanmish vazifasini o‘tashi kerak. Masalan: cho‘tir so‘zida o‘nkir-cho‘nqirlik, nosilliklik ifodasiga ega differensial sema bo‘ladi. Bu sema ham illyustrativ misolda o‘z aniqligini olishi lozim. Shunday aniqlashtirish qiyoslash yoki antiteza orqali ifodalab beriladi. Masalan: Ko‘ksim angishvonadek o‘nqir-cho‘nqir. Bilgan "ko‘cha" deyur, bilmagan "cho

sifatida keltirish lozim, Shuningdek, kibedan kam foydalansa bo‘ladi. Arxisemesi "didga mos, yoqimsiz" bo‘lgan xunuklik bildiruvchi sifatlarning barchasi ma’nosini illyustrativ misollar bilan ochish ishda to‘la-to’kis o‘z tahlilini topgan. 2.2. Xususiyat bildiruvchi sifatlar ma’nolarini faollashuvi Xususiyat bildiruvchi sifatlar ayni shu "xususiyat" semasi bilan bir arxisema ostida umumlashadi. Bu guruhdagi sifatlar "odamga nisbatan", "jonivorlarga xos", "kesim" semalari bilan kichik guruhchalarni tarkib toptiradi. Mana shu kichik guruhchalarni ajratib turuvchi yuqorida aytilgan semalar integral semalar xisoblanadi. Integral semalar bilan bir kichik guruhda umumlashuvchi "xususiyat" arxisemali sifatlarga alohida yondashish va ularning differe

qo‘llangan gapdagi aniqlanmishning boshqa aniklovchisiga e’tibor berish kerak bo‘ladi. Bu aniklovchi aniklanmishdan anglashilgan shaxsning kuchini ko‘rsatib turishi lozim. Ya’ni: Yov qurshovida qolayotgan Umarshayx Mirzo bitta memoriy deb uch yuz-to‘rt yuzdan navkari bor zo‘ravon beklarga qarshi bormasligi aniq (P.Qodirov). Bu gapdagi aniqlovchi vazifasida ko‘llangan sifatlanmish beklarga so‘zidir. Uning boshka aniqlovchisi esa uch yuz-to‘rt yuzdan navkari bor birikmasi hisoblanadi. Bu uning kuchini belgilaydi. Zolim, kasofat, ablah sifatlarining "kuch qo‘llovchi" differensial semalarini pragmatik tomoni bilan reallashtirishda boshqacha vositalardan foydalanishga to‘g’ri keladi. Bunda gap tarkibida "kuch qo‘llovchi" xususiyati va uning pragmatik tomonini ochib beruvchi biri

3)-Yengiltak yigitchalar- bilan yurish odobsizlik bo‘ladi. Bunda yengiltak leksemasining differensial semasi yigitcha leksemesini tazod sifatida berish orqali ochilgan; 4) sifat sememasi differensial semasi aniqlashtiruachi birikma yoki tasviriy vositalar berish orqali ochiladi. Masalan: -Unsin qo’rquvdan telba bir ahvolda bo‘lsa ham faxmladi (A.Qahxor). Bunda telba deksemasi sememasining differensial semasi qo‘rquvdan telba bir ahvolda bo‘dsa ham faxmladi tasviriy vositasi bilan ochilgan; sifatni korrelyativ sifat bilan yonma-yon qo‘yish orkali ochiladi. Masalan: Bir bechora kambag‘al dehqon ... (Shukrullo). Bunda bechora leksemasi uchun kambg‘al so‘zi korelyativ sifat vazifasini o‘tagan. UMUMIY XULOSA Sifat leksemalarning ma’nolarini ochish, reallashtirish masalasi tadqiq etilar ekan, bu

Har bir sifat leksemasining sememasini illyustrativ misol bilan reallashtirish uchun avval mazkur sifatning semantik tarkibiny aniqlash zaruriyati tug‘iladi. Har bir sifat leksemasi bir qator semalardan tarqib topgan sememaga ega bo‘ladi. Sifat leksemaning sifat sememasidagi mana shu sememalarning har birini ochib beruvchi misol keltirilishi zarur. Sifat leksemasida birdan ortiq sema bo‘lganligi uchun xam xar bir sememaga bir va undan ortiq misol berish hamda shu yo‘l bilan uni illyustratsiya qilish talab etiladi. Rangni ifodalovchi lug‘aviy birliklarning sonini aniqlab, malum til elementlarning birikuvi asosida hosil bo‘lish mexanizimini tashkillashtiruvchi unsurlarni aniqlash. Albatta rang atamalarining asosiy qismini tub rang-tasvir so‘zlari tashkil qiladi: white, black, red, brown, gr

arxisemasi bilan umumlashadi. Har bir arxisema ostidagi sifat leksemalar alohida olinib, ularning semantik tarkibi tadqiq etilishi zarur: a) rang-tus arxisemali sifatlar "aniq bir rang", "aralash rang", "ma’lum bir narsaga xos rang", "rang, tus" affiksoidli integral semalari bo‘yicha guruhlarga bo‘linadi; b) "meyor" arxisemasi bilan umumlashuvchi sifat sememalar ''bo‘y", "en", "uzunlik", "yuza", "hajm" integral semalari ostida guruhchalarga bo‘linadi; v) "didga mos yoki nomos" arxisemasi bilan umumlashuvchi sifat leksemalar didga mosligi nuqtai nazaridan "ko‘rinish", "chiroy", "tuzilish", "xarakat" va "tabiiy ko‘rinish" integral semalari ostida; didga nomoslik

qurilmasining asos komponentida qo‘llash xam mumkin. Bunda uning etaloniga qiyoslash asosida izoxlanayotgan sifat sememasining kishi tasavvuriga keltirishi uchun yordam beradi. Bu ko‘proq rang-tus bildiruvchi sifatlarda axamiyat kasb etadi.Uni ko‘lam bildiruvchi sifatlarga xam tatbiq qilsa bo‘ladi; D) sifat oldidan uning izoxlovchisi sifatida yoki ajratilgan bulagi sifatida epitetli birikma keltirish xam mumkin. Bu ko‘proq rang-tus bildiruvchi sifatlarda qo‘l keladi; YE) sememasi reallashtirilishi kerak bo‘lgan sifat kiritilgan gapga shu sifatni tasvirlab beruvchi birikma yoki qurilma kiritishdan xam foydaniladi. Bu ayniqsa xolat bildiruvchi va xususiyat bildiruvchi sifatlar differensial semasini ochishda qulay sharoit yaratadi. Sifat sememasining differensial semasini reallashtirishda uni

Sifat semasining anglatuvchi illyustrativ misollar ro‘yxati Atractive and possessing charm. Anyone who has ever met her thought she was absolutely beautiful. There's a beautiful lake by the town. (of the weather) Pleasant; clear. It's beautiful outside, let's go for a walk . Well executed. The skater performed a beautiful axel. (as a pro-sentence) How beautiful that is! Beautiful! What a catch! (referring to an athlete catching a ball) (as a pro-sentence; ironic) How unfortunate that is! Beautiful! I dropped the soup on the floor! Synonyms (possessing charm and attractive): beauteous, attractive, cute, fair, good- looking, gorgeous, sheen, handsome, hot (slang), lovely, nice-looking, pretty, shapely, fit (slang) (of the weather): clear, fine, nice, pleasant, sunny (well execute

Adabiyotlar ro‘yxati : 1. O‘zbekiston Respublikasining "Davlat tili haqida" (yangi tahrirda)gi Qonuni // Xalq so‘zi. - Toshkent. 1995.-29 dekabr. 2. O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. - Toshkent: O‘zbekiston, 2008. - B 7 3. Karimov I. Yuksak ma’naviyat- yengilmas kuch. - Toshkent Ma’naviyat, 2009. -B. 85. 4. Апресян Ю.Д. Дистрибутивный анализ значений и структурные семантические поля // Лексикографический сборник. Вып. V. - М, 1962. - С. 52-72; 5. Abduvaliyev M. T o ’siqsizlik maydoni va uni tashkil etuvchi sintaktik birliklar // O ’zbek tili va adabiyo t i. - Toshkent, 1988. - № 4. - Б. 62-66; 6. Bazarov O. O’zbek tilida darajalanish: Filol. fanlari d-ri .. diss. avtoref. - Toshkent, 1997; 7. Г.Хелбиг «Семантические валентность» Функциональная грамматика.- Л.: Наука, 19

8. Бондарко А. В. Грамматическая категория и контекст. - Л.: Наука, 1971. - 116 с; 9. Бондарко А. В. Теория морфологических категорий. - Л: Наука, 1976. - 256 с; . 10. Bozorov O. O’zbek tilida darajalanish: Filol. fanlarid-ri ... diss. avtoref. - Toshkent,; . 1997 11. Бондарко А. В. Принципы функциональной грамматики и вопросы аспектологии. - Л.: Наука, 1983. - 208 с; 12. Бондарко А. В. Функциональная грамматика.- Л.: Наука, 1984. - 136 с. 13. Гиясов С. Семантическая структура и компонентный анализ качественных прилагательных узбекского языка: Дисс... канд. филол. наук. - Ташкент, 1983 14. Hojiyeva H. O ’zbek tilida xurmat maydoni va uni n g lisoniy-nu tq iy xususiyati: Filol. fanlari nomzodi ... diss. -Samar q and, 2001; 15. Ipsen G. Der atte Orient und die Indogermanin // Festschrift fur

20. Кононов А.Н. Грамматика современного узбекского литературного языка. - М.-Л.: АН СССР, I960. -С.162-165. 21. Кузнецов A.M. Поле / Лингвистический энциклопедический словарь. - М.: Советская энциклопедия, 1990.-С. 380-381. 22. Nazarov K., Ubayeva F , Narimonova M, Sayfullayeva R. Qo‘shma ga p komponentlarini sistemali o‘rganish masalasiga do i r / Hozirgi O ’zbek adabiy tilining tara qq iyot y o ’nalishlari. Ilmiy maqolalar to‘plami. - Toshkent: ToshDU, 1990. - B. 16-26; 23. Najmiddinov F. Adyektiv leksemalarda semalar tasnifi va semalararo munosabat turlari: Filol. fanlari nomzodi ... diss. - Navoiy, 2000. 24. Madraximov A. O’zbek tilida sifat va yangi yasalgan sifatlar masalasiga doir // Izvestiya AN UzSSR. Seriya obshestvennix nauk. - Tashkent, 1957. - № 1. - S. 41-47; 25. Ma’rufov Z.

31. Qo‘ldoshev M. Hozirgi uzbek tilida sifat yasovchi maxsuldor affikslar: Filol. fanlari nomzodi ... diss. - Toshkent, 1994; 32. Roth H. Call it Sleep. – N.Y. An Avon Library Book, 1968. – 447p 33. Roy G. Children of My Heart. – Toronto: Seal Books, 1980. -167p 57.Segal E. Man, Woman anf Child. – great Britain: Granada Publishing Ltd,1981 34. Rasulov R., Narziyeva M. Leksikologiyani o‘rganish / Oliy o‘quv yurtlari uchun, - Toshkent: O’qituvchi, 1992. - B, 23; 35. Safarov F Uzbek tilida son-miqdor mikromaydoni va uning lisoniy-nutqiy xususiyati: Filol. fanlari nomzodi ... diss. - Samarkand, 2004 36. Sodikova M. Uzbek tilida rang-tus bildiruvchi sifatlar: Filol. fanlari nomzodi ... diss. - Toshkent, 1963; 37. Trier J. Einleitung //Der deutsche Wortschatz lmSinnbezirk des Verstandes. - Heide

языка в современной зарубежной лингвистике. -М.: Наука, 1961.-С. 30- 64. 42. Хаметова А. Превосходная и преувеличительная степени имён прилагательных в тюркских языках (на материалах современных узбекского, уйгурского, казахского и туркменского языков): Автореф. дисс. . . канд. филол. наук. - Ташкент: Фан, 1969. - 30 б. 42.Узбек тили грамматикаси. Т . I. - Тошкент : Фан , 1975. - Б . 298-300; Internet saytlari 1.www.ziyonet.uz 2.www.arxiv.uz 3.www.google.com 4.www.contracts.com 5.www.edu.uz 6.www.english.uz Sifatga doir misollar ro‘yxati Derived terms 1 beautiful armadillo Chiroyli armadillo 2 beautiful game Chiroyli oyin 3 beautiful people Chiroyli odam 4 beautifully Chiroyli 5 beautifulness Chiroyli emas 6 Related terms Aloqador 7 beauty Go’zal 8 Beautiful woman Chiroyli ayol 9 Beautiful

16 fancy g’alati 17 glamorous Jalb qiluvchi 18 handsome Kelishgan 19 long Uzun 20 magnificent Kuchli 21 old-fashioned Eskirgan modada 22 plain Bir-xil rangli 23 quaint o’ziga tortuvchi 25 ugliest Xunuk 26 unsightly Ko’rimsiz 27 wide-eyed chaqchaygan 28 Color Adjective 29 Orange Apelsin rang 30 yellow Sariq 31 green Yashil 32 blue Ko’k 33 purple Binafsharang 34 gray Kulrang 35 black Qora 36 white Oq 37 Condition Adjectives 38 alive Tirik 39 better Yaxshiroq 40 careful e’tiborli 41 easy Oson 42 famous Mashxur 43 gifted Qobiliyatli 44 helpful Foydali 45 important Muhim 46 inexpensive Qimmat emas 47 odd G’alati 48 powerful Quvvatli,kuchli 49 rich Boy 50 shy Uyatli 51 tender Yoqimli 52 uninterested Qiziqarsiz 53 vast ulkan,juda yirik 54 wrong noto’g’ri xato 55 angry Jaxldor 56 bewildered chalg’

60 helpless yordamga muhtoj 61 grumpy Vaysaqi 62 itchy qichitadigan,qichiydigan 63 jealous rashkchi,hasadgo’y 64 mysterious sirli, 65 lazy Erinchoq 66 panicky Vahimali 67 Repulsive jirkanch,nafratlanarli 68 scary Chandiqli 69 thoughtless e’tiborsiz 70 uptight Tartibsiz 71 worried xavotirli,tashvishli 72 Adjectives agreeable 73 Feelings (Good) xulq atvor 74 brave Jasur 75 calm sokin,osoyishta 76 delightful Lazzatli 77 eager Sabrsiz 78 gentle yuvvosh,muloyim 79 faithful Sadoqatli 80 happy Baxtli 81 jolly Quvnoq 82 kind xushfe’l 83 lively Quvnoq,xushchaqchaq 84 nice Ajoyib 85 obedient Itoatkor 86 proud mag’rur 87 relieved Xotirjam 88 silly axmaqona,be’mani 89 thankful tashakkurga boy 90 witty Idrokli 91 Shape Adjectives 92 zealous g’ayratli 93 broad keng,aniq tiniq 94 chubby lo’ppi 95 crooked

103 round dumaloq 104 shallow sayoz,yassi 105 skinny oriq,ozg’in 106 square kvadrat 107 steep Tik,tik ko’tarilgan 108 straight to’g’ri 109 wide keng 110 Size Adjectives 111 large Kata 112 immense cheksiz 113 huge ulkan 114 big katta 115 colossal hashamatli 116 fat semiz 117 gigantic bahaybat 118 great buyuk 119 little kichkina 120 mammoth juda ulkan 121 massive juda katta 122 measure kattalik 123 puny zaif 124 scrawny qiyshiq 125 short kalta 126 small Kichkina 127 tall uzun 128 teeny mitti 129 teeny-tiny juda mitti 130 tiny jajji 131 Sound Adjectives 132 cooing muloyim 133 deafening juda baland 134 faint ojiz 135 loud Baland,qattiq shovqinli 136 melodic ovoz 137 noisy shovqinli 138 quiet Tinch 139 raspy zirillagan 140 screeching xirillagan 141 thundering gumburlagan 142 voiceless ovozsiz 1

146 brief qisqacha 147 148 early fast Ertaroq tez 149 late kech 150 long uzun 151 modern zamonaviy 152 old eski 153 old-fashioned eskirgan 154 quick tez 155 rapid chaqqon 156 short qisqa 157 slow sekin 158 swift jadal 159 young yosh 160 Taste/Touch Adjectives 161 bitter achchiq 162 delicious mazali 163 fresh sof 164 greasy quyuq 165 juicy Suvli 166 hot Issiq 167 icy Muz 168 loose bo’sh 169 melted erigan 170 nutritious yeyiladigan 171 prickly sanchilgan 172 rotten chirigan 173 salty sho’r 174 sticky yopishqoq 175 strong kaloriyali 176 rainy suvli 177 sweet shirin 178 tart nordon 179 tasteless mazali 180 uneven takrorlanmas 181 weak Kuchsiz,kaloriyasiz 182 wet suyuq 183 wooden Yog’ochdan tayyorlangan 184 yummy totli 185 Touch Adjectives 186 boiling qaynagan 187 breeze esmoq 188 broken singan

189 bumpy qavariq 190 chilly qaxraton 200 cold sovuq 201 cool salqin 202 creepy sudraluvchi 203 crooked egri 204 cuddly chirmashuvchi 205 damaged Jarohatlangan 206 damp zax 207 curly jingalak 208 dirty kir 209 dry quruq 210 dusty chang 211 filthy kir iflos 212 flaky uvalangan 213 freezing muzlagan 214 fluffy yumshoq,momiqday 215 hot issiq 216 warm iliq 217 wet ho‘l,shalabbo 218 Quantity Adjectives 219 abundant serob 220 empty to‘la emas 221 few 222 full to‘la 223 heavy qattiq 224 light yorug‘ 225 many ko‘p 226 sparse kamlik ozlik 227 numerous ko‘plab 228 substantial ulkan miqdor 229 Synonyms for Beautiful 230 gorgeous juda yaxshi 231 stunning gangitib qo‘ymoq 232 cute maftunkor 233 hot issiq 234 attractive yoqimli 235 handsome 236 appealing jalb qiladigan 237 admirable zavqlantiradigan 238

240 classy darajali 241 delightful divine rohatlantiradigan Ilohiy 242 elegant ko‘rkam 243 enticing jozibador 244 exquisite nazokatli 245 excellent juda zo‘r 246 fair adolatli 247 fascinating qiziqtiradigan 248 fine zo‘r ajoyib 250 good-looking yaxshi qarash 251 grand hashamatli 252 lovely yoqimli 253 magnificent 254 marvelous 255 ravishing 256 slightly 257 statuesque 258 well-formed 259 Words That Are Beautiful 260 ailurophile 261 assemblage 51

Купить