Inkor olmoshlarning sintaktik-semantik tahlili - Английский язык - Дипломные работы

Информация о документе

Цена	9000UZS
Размер	237.8KB
Покупки	0
Дата загрузки	26 Сентябрь 2019
Расширение	doc
Раздел	Дипломные работы
Предмет	Английский язык

Inkor olmoshlarning sintaktik-semantik tahlili

Купить

О‘ ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY VA О ‘RTA MAXSUS TA’LIM VAZIRLIGI QARSHI DAVLAT UNIVERSITETI ”Himoyaga tavsiya etilsin” Xorijiy tillar fakulteti dekani _________f.f.n__Yo.Hamrayeva ”____”_______2016 yil 5120100–Filologiya va tillarni o’qitish Ingliz tili ta’lim yo’nalishi IV kurs 406-guruh talabasi Bekjonova Fotima Alisher qizi. Inkor olmoshlarning sintaktik-semantik tahlili. __________talaba Bekjonova Fotima. Ilmiy rahbar:________kat.o’q.__ Turopova L. ”____”__________2016 yil ”Himoyaga tavsiya etilsin” ”Fakultetlararo xorijiy tillar ” kafedrasi mudiri________ kat.o’q . P.Qurbonov. ”_____”_________2016 yil

Qarshi-2016 KIRISH……………......................................................................…........................3 I BOB. 1.1. Hozirgi zamon ingliz tilida so’z turkumlariga ajratishning asosiy tamoyillari …………................................................................................................9 1.2. Olmoshlar haqida ma’lumotlar……………………….................................13 1.3. Olmoshlarning shaxs ko’rsatish turlari.........................................................15 II BOB Inkor olmoshlarning sintaktik-semantik tahlili 2 .1 Inkor olmoshlarining lokativlik ,kvalifikativ, obyektivlik tahlili. 2. 2 Inkor olmoshlari ifodalangan gap komponentlarining sintaktik tahlili Xulosa……………………………………………………….………………..........56 Foydalanilgan ilmiy adabiyotlar…………………………………………...........

KIRISH Mustaqillikka erishganligining yigirma besh yilligini tantana qilib, iqtisodiy- ijtimoiy, madaniy - ma`naviy rivojining yangi bosqichiga qadam qo`ygan O`zbekiston Respublikasida fan hamda ta`lim integratsiyasini ta`limiy va ilmiy izlanishlarning samaradorligini oshirishga alohida e`tibor qaratilmoqda. Yurtboshimiz bir qator risola va nutqlarida fuqarolar dunyo qarashining alohida ekanligini ta`kidlab kelmoqdalar. (I.A.Karimov 2009). O`zbekiston Prezidenti I.A.Karimov o`zlarining" Yuksak ma`naviyat-engilmas kuch " 1 asarlarida til ta`limining milliy ma`naviyatini yuksaltirishdagi mavqei haqida quyidagilarni yozadilar: aslida ishlatiladigan sheva elementlarini qo`shib gapirish xolatlari uchrab turishi bu masalalarning hali-hanuz dolzarb bo`lib qolayotganini ko`rsatadi. Bu haqd

Tadqiqotning dolzarbligi : Tanlangan mavzuning dolzarbligi ingliz tilidagi inkor olmoshlarning grammatik kategoriya xususiyatlari izohlanadi. Ingliz va o`zbek tillarida inkor olmoshlarning qiyosiy taxlili chuqur o`rganishga, unga xos xususiyatlarni tavsiflashga, qolaversa, ularning morfologik xususiyatlarni tavsiflashga ham katta ahamiyat kasb etadi. Hozirgi zamon ingliz tili grammatikasi strukturasiga asosan tillar o’z grammatik strukturasiga ko’ra sintetik va analitik bo’ladi. Biroq bu grammatik jihatlar hamma tillar uchun xos emas. Har bir tilning o’z grammatik xususiyatlari va funksiyalari bor. So’z turkumlari bir biridan ma’no va funksiyalari bilan farq qiladi. Ingliz tili grammatikasiga oid bir qator masalalar tilshunos olimlar tomonidan o’rganilganda turli baxs-munozaralarga sababc

kelayotganligi bilan izohlanadi. Bruitiv malakaviy ishning maqsad va vazifalari:. .Mazkur bitiruv malakaviy ishining maqsadi inkor olmoshlarini sintaktik komponent sifatida prof.A.M.Muxin nazariyasiga asoslanib, ulami gapdagi ishtirokiga ko’ra sintaktik- semantik va paradigmatik analiz qilish. Chunki ular gap strukturasida sintaktik- semantik jihatdan turlicha komponentlar, aniqrog’i yadroviy (tobe) komponentni shakllantiradilar. Inkor olmoshlarini sintaktik-semantik analiz qilishda ingliz yozuvchilarining asl asarlaridan foydalanildi va ularning gapda turli sintaktik- semantik ma’nolarda kelganligini isbotlashdan iborat. Tadqiqot oldiga quyilgan masalalarni amalga oshirish uchun quyidagi vazifalarni bajarishga e`tibor qaratildi: " Ingliz tilida olmoshni grammatik kategoriya sifatida t

Bitiruv malakaviy ishining ilmiyligi va amaliy ahamiyati . Yuqorida aytib o’tilganidek, inkor olmoshlarining sintaktik-semantik tahlili prof.A.M.Muxin sintaktik-semantik analiziga asoslangan holda, ulaming gap stmkturasida turli sintaktik bog’lanishlari va sintaktik-semantik tahlili natijasi o’laroq, turli semantik ma’nolar kasb etishi BMIning ilmiyligini tashkil etadi. Mazkur bitiruv malakaviy ishining ilmiy-nazariy xulosalari ingliz tilining nazariy va amaliy grammatikasi fanlari uchun ilmiy qiymatga ega bo’lib, inkor olmoshlari mavzusida ilmiy maqolalar yozishda, ingliz tili grammatikasidan shu mavzuda amaliy mashg’ulotlar o’tishda foydalanish mumkin. BMIning vazifalari . O`rganilayotgan mavzuning muammoligini asoslashda kommunikatsiya jarayoninidagi o`rnini aniqlash, olmoshlar klassifi

M.Irisqulov va boshqalarning til tizimi tahlillari faoliyat nazariyasi nuqtai nazaridan yondashuv, faollashuvi shakl va mazmun munosabatini ta`minlovchi omil bo`lishi haqidagi g’oyalari biz tanlagan muammoning xususiy masalalarini hal etishda metodologik asos vazifasini o`tadi. Bitiruv malakaviy ishning ilmiy yangiligi : Mazkur bitiruv malakaviy ishining ilmiy-nazariy xulosalari ingliz tilining nazariy va amaliy grammatikasi fanlari uchun ilmiy qiymatga ega bo’lib, ulardan hozirgi ingliz tilidagi inkor lomoshlarinig qo’llanilishi mavzusida amaliy mashg’ulotlar o’tishda shuningdek ilmiy maqolalar yozishda foydalanish mumkin. Tadqiqotning ilmiy va amaliy ahamiyati . O`zbekiston Respublikasi Prezidentining 2012 yil 10-dekabrda imzolagan PQ-1875-son "Chet tillarini o`rganish tizimini yanad

I Bobda hozirgi zamon ingliz tilidagi so’z turkumlari va ularning klassifikasiyalarining asosiy prinsiplari va olmoshlar haqida umumiy ma’lumot bayon etilgan. So’z turkumlarining mohiyati, turlariga oid tilshunos olimlaming nazariy fikrlari va qarashlari bayon etilgan. Bundan tashqari olmoshlar haqida va ularning anglatgan ma’nolari va grammatik belgilariga ko’ra turlari haqida batafsil to’xtalib o’tilgan II Bobda hozirgi zamon ingliz tilida inkor olmoshlaming sintaktik bog’lanishlari badiiy asarlardan olingan misollar oqrali ularning yadroviy predikativ, noyadroviy predikativ, subordinativ, koordinativ bog’lanishlari ko’rib chiqilgan. Inkor olmoshlaming sintaktik-semantik tahlili natijasi o’laroq, ularning negativ lokativlik belgisi, negativ kvalifikativ belgisi va negativ obyektiv kabi s

I BOB. So'z turkumlari klassifikasiyalarining asosiy tamoyillari. 1.1 So'z turkumlari haqida umumiy ma'lumot Tilda mavhum ma`no va mustaqil funktsiyaga ega bo`lgan, predmetlarni va ularning belgisini hamda predmetlar o`rtasidagi sintaktik aloqalarni qisman ko`rsatib kelgan so`z turkumiga olmosh deyiladi. Olmoshlar garchi har xil so`z turkumlari o`rnida ishlatilsa ham ular predmet va ularning ma`nosini tug’ridan-to`g’ri ifodalamaydi. So’z turkumlari muammosi ham umumiy lingvistika nazariyasi, ham alohida tillar analizida katta qarama-qarshiliklarni keltirib chiqaradi. Hozirgi zamon ingliz tilida qaysi so'z turkumi muhim o'rinda turishi haqida bir necha umumiy masalalarni ко'rib chiqamiz. So'z turkumi termini (rus, nemis, fransuz va boshqa tillarda ham shu nom bi

Ba’zi so’z turkumlari turli grammatik kategoriyalarga ega. Masalan: fe’llar mayl, zamon, aspect nisbatan shaxs va son kategoriyalarga ega; otlar son va kelishik kategoriyalariga ega; sifatlar esa daraja kategoriyasiga ega. Boshqa so’z turkumlari o’zgarmasdan, ular faqat bir shaklga ega. Hozirgi zamon ingliz tilidagi so’z turkumlarining soni turli olimlar tomonidan turlicha talqin qilinadi.Ayrim olimlar hozirgi amalda bo’lgan 10 ta so’z turkumiga (ot, sifat, son, olmosh, fe’l, ravish, predlog, bog’lovchi, artikl va yuklamalar), yana to’rtta qo’shib (modal so’zlar, holat kategoriyasi so’zlari, undovlar, javob so’lari) so’z turkumlari sonini 14 taga yetkazdilar.So’z turkumlari anglatgan ma’nolarga va gapdagi vazifalariga ko’ra uch guruh: mustaqil so’z turkumlari, yordamchi so’z turkumlari va

6) ular son jihatdan kam bo’lishiga qaramay ishlatilish darajasi jihatdan nutqda boshqa mustaqil so’z turkumlaridan ancha yuqori turadi. Ingliz tilidagi barcha so'zlar anglatgan leksik-grammatik ma'nosi, morfologik formasi va o’zaro sintaktik aloqaga kirishishi hamda gapdagi vazifasiga ko'ra ma’lum guruhlarga bo'linib, ular grammatikada so'z turkumlari deb yuritiladi. Ingliz tilidagi so'z turkumlarini turli olimlar turlicha talqin qiladilar. Masalan, Dioniskiy o'zidan avvalgi olimlarning fikriga tayanib, so'zlarni quyidagi sakkizta turkumga ajratadi : l.Ot(noun)

2 Ilyish V. "The Structure of Modern English", 3 Bo'ronov J.B. "Ingliz tili va o'zbek tillari qiyosiy grammatikasi". Т ., 1973

1. So 'z turkumlari tushunchasiga aniqlik kiritildi. 2. Tilda ifodolovchi va ifodalanuvchi elementlar borligi ko'rsatildi. 3. Ot kategoriyasiga sredniy rod tushunchasi kiritildi. So'z turkumlari haqidagi muammo* umumiy tilshunoslik nazariyasida va har bir til tahlilida eng ko'p munozarali muammolardan biridir. So'z turkumlarini tasnif qilish uch turdagi prinsipga asoslanadi: 1)Ma’no 2)Shakl 3)Funksiya 1) Ma'no deganda biz ma'lum bir guruhga kiruvchi hamma so'zlarning umumiy ma'nosini va mohiyatini tushunamiz.Masalan, "Ot" so'z turkumiga to'xtaladigan bo'lsak, "ot" so'z turkumining so'z sifatidagi struktural ma'nosini tashkil etadi.Xuddi shunday fe'l so'z turkumining so'z sifatidagi ma'nosi ish hara

shu bilan birga fe'l so'z turkumi ravish bilan ham birikadi: "write quickly", "discuss seriously". Fe'l so'z turkumining gapdagi sintaktik funksiyasi kesimdir. Ko'pchilik olimlar so'z turkumlarini morfologiyaning bir bo'lagi deb qarashadi, lekin shunga qaramay so'z turkumlarini sintaksisga bog'lab o'rganmaslik xato bo'ladi. Bu muammoga turli olimlar turlicha fikr bildirganlar. Akademik A.A.Shaxmatovning fikricha, so'z turkumlari sintaksisda o'rganilishi kerak 4 .Tilshunos olim B.Ilyish so'z turkumlari nazariyasini ba'zi sintaktik jihatlarini ham o'z ichiga olgan holda morfologiyaning asosiy qismi deb qaraydi 5 .Tilshunos olim E.M.Gordon so'z turkumlariga quyidagicha to'xtalib o'tadi 6 : "Har bir

13. Javob so'zlar (The Response Words) 8 M.A.Ganshina esa so'z turkumlarini 13 ta deb ko'rsatadi.Ular quyidagilar: I . O t ( n o u n ) 2.Sifat(adlective) 3.01mosh (pronouns) 4.Son( numerals ) 5. Fe'l( verb) 6. Ravish(adverb) 7. Predlog (prepositions) 8. Bog'lovchi (conjuctions) 9. Artikl (article) 10. Yuklama (The particle) I I . Modal so'zlar (modal words) 12. Tasdiq va inkoq gaplar (respond and negative sentenses) 13. Undov so'zlar (Interjection words) V.L.Kaushanskayaning "A Grammar of English language" asarida so turkumlari quyidagilarga ajratiladi: l.Ot (noun) 2.Sifat (adjective) 3. olmosh (pronouns) 4. Son (numerals) 5. Fe'l (verb) 6. Ravish (adverb) 7. Holat kategoriyasi(The category of state) 8. Modal so'zlar(Modal words) 9. Undov so'

• Yordamchi so'z turkumlari: 10. Predlog(prepositions) 1 l.Bog'lovchi ( conjunction) 12. Yuklama (The particle) 13. Artikl (Article) Tilshimos olimlar K . N . Kachalova , E . E . Izrailevich 9 lar so ' zlarni quyidagi belgilariga ko ' ra so ' z turkumlariga ajratishadi : 1) ma'nosiga ko'ra 2) gapdagi vazifasiga ko'ra 3) so'z yasash formasiga ko'ra 4) so'z o'zgarish formasiga ko'ra Ingliz tilida so ' z yasalish formasi va so ' z o ' zgarishi bir so ' z turkumini boshqa so ' z turkumidan ajratishda unchalik ahamiyat kasb etmaydi . Tilshunos olim K . N . Kachalova 10 so ' z turkumlarini quyidagi so ' z turkumlariga ajratadi : 1) ot(noun) 2) sifat(adjective) 3) son(number) 4) olmosh (pronouns) 5) fe'l(verb) 6)

yordamchi so ' z turkumiga ham kiritmaydi , chunki ular gapda hech qanday sintaktik funksiyani bajarmaydi . Bundan tashqari tilshunos olim E . M . Gordon 12 so ' zlarni 3 asosiy guruhga bo ' ladi : 1) mustaqil so ' zlar 2) yordamchi so ' zlar 3) mustaqil elementlar . Mustaqil so'zlarning aniq leksik • ma'nosi bo'lib, ular gapda mustaqil funksiyani bajaradilar. Demak, ular gapda gapning bosh bo'laklari bo'lib kelishi mumkin. Mustaqil so'zlarga fe'l, ot, sifat, son, olmosh va ravish so'z turkumlsriga kiruvchi so'zlar kiradi. Yordamchi so'zlar mustaqil so'zlardan semantik jihatdan farq qiladi. Yordamchi so'zlar gapda biror bir funksiyani bajarmaydi.Lekin ular gapda so'zning ma'nosini aniqlaydi.Masalan, "the" y

b) morfologik formalarning ma;lum bir guruhlarga kiruvchi so'zlar uchun umumiy ligiga ko'ra; c) so'zlarning gapdagi roliga ko'ra aniqlanadi. So'zlarni guruhlarga bo'lishda ularning ham leksik, ham grammatik formalari hisobga olinganligi uchun so'z turkumlari so'zlarning leksik grammatik razryadlari ham deyiladi.Masalan, ot turkumiga kiruvchi so'zlarning hammasi predmet nomini bildirib keladi. Ammo shuni qayd etish kerakki, hamma narsa predmet bo'lishi shart emas. Ayrim so'zlar predmetni bildirmasada, baribir predmet o'rnida ishlatiladi. Masalan, ingliz tilidagi love-sevgi, joy-quvonch o'zbek tilidagi do'stlik, baxt va hakozalardir.Har bir so'z turkumiga mansub so'zlarning oziga xos morfologik formalari bo'lib, u formalar m

Mustaqil so'z turkumlari grammatik tomondan ma'lum grammatik kategoriyalar bilan bog'liq bo'lgan paradikmatik formalariga ega bo'lib, gapda ma'lum bir vazifani bajarib kelishi mumkin. Yordamchi so'z turkumlariga gapda mustaqil maxsus ma'no anglatmay, mustaqil so'zlarni bir-biri bilan grammatik aloqaga kiritib, ular o'rtasidag sintaktik- semantik munosabatni ko ? rsatuvchi gap bo'lagi vazifasida qo'llanilmaydigan so'z turkumlariga kiradi. Yordamchi so'z turkumlariga gap tarkibida urg'u tushmaydi.Ingliz tilida yordamchi so’zlarga asosan predloglar va bog'lovchilar, o'zbek tilida esa ko'makchi va bog'lovchilar kiradi. Ot, sifat, olmoshlarning bir qismi ayrim ravishlar va fe'llar o'rganuvchi so'z turkumlari

Yuqoridagi gaplarda grammatik forma siffiksatsiya yordamida yasalgan, chunki grammatik formalar hisoblanuvchi -s(shaxs, son va zamon qo'shimchalari), -ed (o'tgan zamon formasini yasovchi qoshimcha), -(e)s (ko'plik son qo'shimchasi) so'z negiziga to'g'ridan to'g'ri agglyutinatsiya usulida qo'shilyapti. Ichki fleksiya so'zlarning o'zagidagi unlilarni o'zgartirish vositasida so'z formalari yoki grammatik kategoriyalar yasashdir. Masalan, I wrote a letter to my friend. (Men do'stimga xat yozdim). My sister has very beautiful teeth.(Singlimning tishlari juda chiroyli) gaplarida wrote (yozdim) fe'lining ichki fleksiya vositasida yasalgan. Hozirgi inglliz tilida ichki fleksiya juda keng qo'llanmasada, hamon o'z ifodasini yo&#

ifodalaydi. 3.Boshqa so'zlar bilan birikish deganda har bir so'z turkumining bir va ikki tomonlama ya'ni yo ong, yo chap tomondagi so'zlar bilan birika olish imkoniyati tushuniladi. 4.So'zlarning gapdagi roli so'z turkumlarining o'ziga xos xususiyatini aniqlashdagi asosiy omillardan biri hisoblanadi. Ayrim so'z turkumlari gapda gap bo'lagi vazifasida kelsa, ayrimlari bu vazifani bajara olmaydi.Shunga binoan, so'z turkumlari mustaqil so'z turkumlari (National parts of speech) va yordamchi so'z turkumlari (Structural parts of speech) bo'linadi.Ot, sifat, son, olmosh, ravish, fe'l, holat kategoriyasi va boshqalar mustaqil so'z turkumlari, predlog, bog'lovchi, artikl, ko'makchi va boshqalar yordamchi so'z turkumlari hisobl

Купить