O’zbekiston Respublikasi Prezidenti saylovining konstitutsiyaviy-huquqiy asoslari - Huquqshunoslik - Slaydlar

Dokument ma'lumotlari

Narxi	10000UZS
Hajmi	4.4MB
Xaridlar	1
Yuklab olingan sana	28 Dekabr 2023
Kengaytma	pptx
Bo'lim	Slaydlar
Fan	Huquqshunoslik

O’zbekiston Respublikasi Prezidenti saylovining konstitutsiyaviy-huquqiy asoslari

Sotib olish

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTI
SAYLOVINING KONSTITUSIYAVIY-HUQUQIY
ASOSLARI

Prezident saylovi
to‘g‘risidagi qonun
hujjatlari tizimi Prezident saylovining
o‘ziga xos
xususiyatlari Saylov qonunchiligiga
kiritilgan o‘zgartish va
qo‘shimchalarning
mazmun-mohiyati1 2 3MUHOKAMA ETILADIGAN MASALALAR

1. O‘zbekiston
Respublikasi
Konstitusiyasi (1992-
yil 8-dekabr) 2. O‘zbekiston
Respublikasi Saylov
kodeksi (2019-yil 25-
iyun) 3. O‘zbekiston
Respublikasining
“Siyosiy partiyalar
to‘g‘risida”gi Qonuni
(1996-yil 26-
dekabr) 4. Markaziy saylov
komissiyasining
qarorlariPREZIDENT SAYLOVI TO‘G RISIDAGI QONUN HUJJATLARI TIZIMIʻ

35 yoshdan kichik
bo‘lmagan
davlat tilini yaxshi
biladigan
bevosita saylovgacha kamida
10 yil O‘zbekiston hududida muqim
yashayotgan O‘zbekiston fuqarosi bo‘lishi
kerak
Ayni bir shaxs surunkasiga 2 muddatdan
ortiq O‘zbekiston Respublikasining
Prezidenti bo‘lishi mumkin emas O‘zbekiston Respublikasi
Konstitusiyasi, 90-modda.
O‘ZBEKISTON
RESPUBLIKASI
PREZIDENTLIGIGA
NOMZODGA
QO‘YILADIGAN
TALABLARO‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTLIGIGA NOMZODGA
QO‘YILADIGAN TALABLAR

O‘zbekiston Respublikasining Prezidenti O‘zbekiston Respublikasining fuqarolari
tomonidan besh yil muddatga saylanadi. umumiy saylov
huquqi
teng saylov
huquqi
to‘g‘ridan-to‘g‘ri
saylov huquqi
yashirin ovoz berish
yo‘li bilanSAYLOV HUQUQINING PRINSIPLARI:
(O‘zbekiston Respublikasi Konstitusiyasi, 90-modda)

O‘zbekiston Respublikasi Konstitusiyasi, 117-modda. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti
saylovi, O‘zbekiston Respublikasi Oliy
Majlisining Qonunchilik palatasiga hamda
Qoraqalpog‘iston Respublikasi Jo‘qorg‘i
Kengesiga, viloyatlar, tumanlar, shaharlar
davlat hokimiyati vakillik organlariga saylov
tegishincha ularning konstitusiyaviy vakolat
muddati tugaydigan yilda – oktabr oyi
uchinchi o‘n kunligining birinchi
yakshanbasida o‘tkaziladi.O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASIDA SAYLOVLAR
QACHON O‘TKAZILADI?


Milliy qonunchiligimiz va saylov amaliyoti tahlil etildi;

loyihani ishlab chiqishda 20 ga yaqin xorijiy davlatlar,
shu jumladan, Fransiya, Gollandiya, Kanada, Italiya,
Shvesiya, Belgiya, Polsha, Albaniya, Belorussiya,
Ozarbaydjon tajribalari o‘rganildi;

xalqaro tashkilotlar (YeXHT DIIHB) takliflari ko‘rib
chiqildi;

saylovga oid 5 ta qonun va 10 dan ortiq me’yoriy
hujjatlar asosida ishlab chiqildi;

Kodeks 18 bob, 103 moddadan iborat.Loyiha 2017–2021-yillarda
O‘zbekiston Respublikasini
rivojlantirishning beshta ustuvor
yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar
strategiyasini «Faol tadbirkorlik,
innovasion g‘oyalar va
texnologiyalarni qo‘llab-
quvvatlash yili»da amalga
oshirishga oid Davlat dasturiga
muvofiq ishlab chiqildi.
KODEKSNI
QABUL QILISHGA
ASOSSAYLOV KODEKSINING YARATILISHI VA TUZILISHI

Saylovchilarning yagona elektron ro‘yxatini yuritish tartibi qonunan tartibga solindi;
saylov byulletenidagi bo‘sh kvadrat ichiga saylovchilar tomonidan nomzodga yoqlab ovoz
berishda bir qancha belgilar (+, √, X) qo‘yish imkoniyati berildi;
muddatidan oldin saylov va saylov kuni ovoz berish uchun mo‘ljallangan Saylov byulletenini
joriy qilish bilan “saylov varaqasi” tushunchasi chiqarib tashlandi;
saylovlarni tashkil etish, o‘tkazish va yakunlarni sarhisob qilish bo‘yicha fuqarolar bilan
ishlash tartibi kiritildi;
fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlariga saylovlarda kuzatuvchi sifatida ishtirok etish
huquqi berildi;
saylov uchastkalarida uchastka saylov komissiyasining ovozlarni sanash to‘g‘risidagi
bayonnomasini zudlik bilan jamoatchilik muhokamasi uchun 48 soatdan kam bo‘lmagan vaqtga ilib
qo‘yish tartibi o‘rnatildi;
nomzodlar ishonchli vakillarining O‘zbekiston Respublikasi hududi doirasidagi safar xarajatlarini
saylovni o‘tkazish uchun ajratilgan mablag‘lar hisobidan to‘lash tartibi joriy qilindi.SAYLOV KODEKSINING YANGILIKLARI

“ O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti saylovini
o‘tkazuvchi okrug saylov komissiyalarining
faoliyati tartibi to‘g‘risida”gi Nizom (MSKning
2021-yil 14-apreldagi 1065-son qarori) “ O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti saylovini
o‘tkazuvchi uchastka saylov komissiyalarining
faoliyati tartibi to‘g‘risida”gi Nizom (MSKning
2021-yil 14-apreldagi 1066-son qarori)
“ O‘zbekiston Respublikasi Prezidentligiga
nomzodlarning saylovoldi tashviqotini olib
borish tartibi to‘g‘risida”gi Nizom (MSKning
2021-yil 14-apreldagi 1068-son qarori)“ O‘zbekiston Respublikasi Prezidentligiga
ko‘rsatilgan nomzodni qo‘llab-quvvatlovchi
imzolarni to‘plash va imzo varaqalari to‘g‘ri
to‘ldirilganligini tekshirish tartibi to‘g‘risida”gi
Nizom (MSKning 2021-yil 14-apreldagi 1067-son
qarori)MARKAZIY SAYLOV KOMISSIYASINING QARORLARI BILAN
QO‘YILADIGAN TALABLAR

O‘zbekiston Respublikasi
Prezidentligiga nomzodga
qo‘yiladigan talablar (61-
modda);
O‘zbekiston Respublikasi
Prezidentligiga nomzodlar
ko‘rsatish huquqi (62-modda);
O‘zbekiston Respublikasi
Prezidenti saylovida ishtirok etish
uchun siyosiy partiyalar
tomonidan taqdim etiladigan
hujjatlar (63-modda); O‘zbekiston Respublikasi
Prezidentligiga nomzodlar
ko‘rsatish tartibi (64-modda);
O‘zbekiston Respublikasi
Prezidenti lavozimiga
kirishish (65-modda);
O‘zbekiston Respublikasi
Prezidentligiga
muddatidan ilgarigi saylov
(66-modda).PREZIDENT SAYLOVINING O‘ZIGA XOS XUSUSIYATLARI
(Saylov kodeksining 12-bobi)

QORAQALPOG ISTON ʻ
RESPUBLIKASI, VILOYATLAR
VA TOSHKENT SHAHRI
CHEGARALARI DOIRASIDA
Barcha saylov okruglari miqyosida berilgan
ovozlar sanab chiqilishi natijasida Markaziy
saylov komissiyasi tomonidan saylov
yakunlari e’lon qilinadi14 ТА
SAYLOV OKRUGLARI
TUZILADIO‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTI SAYLOVI BO‘YICHA
SAYLOV OKRUGLARI

Siyosiy partiyalar tomonidan nomzodlarni ko‘rsatish (partiya
syezdlarini o‘tkazish)
(64-modda)
Siyosiy partiyalar tomonidan Prezidentlikka nomzodni ro‘yxatga
olish haqida MSKga hujjatlarni taqdim etish (64-modda)
35 kun qolganida
MSK tomonidan nomzodlarni ro‘yxatga olish (40-modda)
Siyosiy partiya saylov kampaniyasi boshlanganligi e’lon qilingan kundan kamida to‘rt oy oldin
O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi tomonidan ro‘yxatga olingan taqdirdagina O‘zbekiston
Respublikasi Prezidentligiga nomzod ko‘rsatishi mumkin.
O‘zbekiston Respublikasi Saylov kodeksi, 62-modda.20 .08 dan
9 .09 gacha
12.09
gacha
1 9 .09
gacha 65 kun qolganida
boshlanadi,
45 kun qolganida tugaydiO‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTLIGIGA NOMZOD
KO‘RSATISH HUQUQI VA TARTIBI
42 kun oldin (ro‘yxatga olish
muddatidan 7 kun
oldin)

O‘zbekiston Respublikasining
“Referendum yakunlari
hamda davlat hokimiyati
tashkil etilishining asosiy
prinsiplari to‘g‘risida”gi
Konstitusiyaviy qonuni O‘zbekiston
Respublikasining
“Siyosiy partiyalarni
moliyalashtirish
to‘g‘risida”gi qonuniO‘zbekiston
Respublikasining
KonstitutsiyasiO‘zbekiston Respublikasining 2021-yil 8-fevraldagi “Saylov qonunchiligi takomillashtirilishi munosabati bilan
O‘zbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish to‘g‘risida”gi
qonuni bilan quyidagi qonun hujjatlariga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritilgan:
O‘zbekiston
Respublikasining
Saylov kodeksi SAYLOV QONUNCHILIGIGA KIRITILGAN O‘ZGARTISH VA
QO‘SHIMCHALARNING MAZMUN-MOHIYATI

O‘zbekiston Respublikasi Konstitusiyasi 117-moddasining ikkinchi qismidagi «dekabr»
degan so‘z «oktyabr» degan so‘z bilan almashtirildi.
Mazkur o‘zgartishlar quyidagi milliy va xorijiy tajriba asosida
kiritildi:
Saylovchilarning
bildirgan xohish-
istaklari Xorijiy
mamlakatlar
tajribasi Xalqaro
kuzatuvchilarning
tavsiyalari Saylov jarayoni
ishtirokchilari uchun
qulay sharoit yaratish va
boshqalarSAYLOV QONUNCHILIGIGA KIRITILGAN O‘ZGARTISH VA
QO‘SHIMCHALARNING MAZMUN-MOHIYATI

Saylovda ishtirok etishini moliyalashtirish uchun ajratiladigan davlat
mablag‘larining bir nomzod hisobiga to‘g‘ri keladigan miqdori O‘zbekiston
Respublikasi Markaziy saylov komissiyasi tomonidan belgilanadi;
siyosiy partiyadan ro‘yxatga olingan nomzodlar soniga muvofiq hajmda siyosiy
partiyaning hisob-kitob varag‘iga belgilangan tartibda o‘tkaziladi;
ajratilgan mablag‘lar tashviqot olib borishga; nomzodlarning ishonchli vakillari
va tashviqot o‘tkazish uchun jalb qilinadigan boshqa faollar ishini tashkil
etishga; saylov kampaniyasini o‘tkazishga doir umumpartiyaviy tadbirlarga
sarflanishi kerak;
siyosiy partiya har yili moliya organlariga, davlat soliq xizmati organlariga,
O‘zbekiston Respublikasi Hisob palatasi va Adliya vazirligiga moliyaviy va
boshqa mablag‘lar to‘g‘risida hisobot taqdim etishi shart;
siyosiy partiya saylov kunida oraliq hisobotni, saylov natijalari e’lon
qilinganidan keyin esa yakuniy hisobotni O‘zbekiston Respublikasi Markaziy
saylov komissiyasiga taqdim etadi.O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI “SIYOSIY PARTIYALARNI
MOLIYALASHTIRISH TO‘G RISIDA”GI QONUNININGʻ
8- VA 16-MODDALARIGA KIRITILGAN YANGILIKLAR

25-moddaning uchinchi qismida uchastka saylov
komissiyasi a’zolarining yarmidan ko‘pi bitta tashkilotdan
tavsiya etilishi mumkin emasligi to‘g‘risidagi norma
belgilandi. Chet davlatlarda, harbiy qismlarda,
sanatoriylarda va dam olish uylarida, kasalxonalarda,
qamoqda saqlash va ozodlikdan mahrum qilish joylarida
tashkil etilgan uchastka saylov komissiyalari bundan
mustasno.
А hamiyati :
uchastka saylov komissiyasida qabul qilinadigan
qarorlarning shaffofligini ta’minlash;
uchastka saylov komissiyasi tomonidan saylovning
adolatli o‘tkazilishini ta’minlash.SAYLOV KODEKSIGA KIRITILGAN YANGILIKLAR

Kuzatuvchilar harbiy qismlarda,
qamoqda saqlash va ozodlikdan
mahrum etish joylarida tuzilgan saylov
uchastkalariga borishi haqida kamida uch
kun oldin uchastka saylov komissiyasini
xabardor qilishi kerakligi belgilandi.Quyidagi mazmundagi oltinchi qism bilan
to‘ldirildi:33-moddaning ikkinchi qismiga asosan
manfaatdor tashkilotlarning o‘z kuzatuvchilari
to‘g‘risida ma’lumot berish muddati saylovga
qadar o‘n kunga qisqartirildi SAYLOV KODEKSIGA KIRITILGAN YANGILIKLAR

14, 20, 22, 101 va 102-moddalarida yuqori
turuvchi saylov komissiyalarining vakolatlaridan
quyi turuvchi saylov komissiyalarining harakatlari
va qarorlari ustidan berilgan shikoyatlarni ko‘rib
chiqish chiqarib tashlandi. 21-moddada O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti
saylovini o‘tkazish bo‘yicha okrug saylov
komissiyasi komissiya raisi, rais o‘rinbosari, kotibi
va sakkiz – o‘n sakkiz nafar komissiya a’zosidan
iborat tarkibda tuzilishi belgilandi.SAYLOV KODEKSIGA KIRITILGAN YANGILIKLAR (2021-yil 31-may)

31-moddadan saylov byulletenida nomzodning egallab turgan
lavozimi (mashg‘ulotining turi), ish joyi ko‘rsatilishi haqidagi norma
chiqarib tashlandi.
38-moddada saylovlarda siyosiy partiya yoki nomzodlarni qo‘llab-
quvvatlab imzo qo‘yishda fuqarolar pasport bilan bir qatorda
identifikasiya kartasi orqali ham shaxsini tasdiqlashi mumkinligi
belgilandi.
48-moddada saylovchilar bilan uchrashuvlar kabi ommaviy tadbirlar
ularning o‘tkazilishi joyi va vaqti haqida tuman (shahar) hokimliklari
kamida uch kun oldin yozma ravishda xabardor qilingan holda
o‘tkazilishi, bunda, ushbu ommaviy tadbirlarni o‘tkazish uchun
ruxsatnoma talab etilmasligi kabi normalar belgilandi.SAYLOV KODEKSIGA KIRITILGAN YANGILIKLAR (2021-yil 31-may)

E’TIBORINGIZ UCHUN
RAHMAT!

O’zbekiston Respublikasi Prezidenti saylovining konstitutsiyaviy-huquqiy asoslari

Sotib olish