A.Smit va D.Rikardolarning iqtisodiy ta’limotlari slayd - Экономика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	1.3MB
Покупки	0
Дата загрузки	19 Апрель 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Экономика

A.Smit va D.Rikardolarning iqtisodiy ta’limotlari slayd

Купить

A.Smit va D.Rikardolarning iqtisodiy ta’limotlari Mavzusida tayyorlagan taqdimoti

A.Smit va D.Rikardolarning iqtisodiy ta’limotlari REJA: A.Smitning ijtimoiy-iqtisodiy nazariyalari 1 A.Smit va uning “xalqlar boyligi” asari A.Smitning “ko’rinmas qo’l” nazariyasi D.Rikardoning iqtisodiy ta’limotlari2 3 4 A.Smitning ijtimoiy-iqtisodiy nazariyalari 1 A.Smit va uning “xalqlar boyligi” asari A.Smitning “ko’rinmas qo’l” nazariyasi D.Rikardoning iqtisodiy ta’limotlari 2 3 4

A.Smitning ijtimoiy-iqtisodiy nazariyalari.  A.Smit (1723-1790) Shotlandiyaning Kerkoldi shahrida bojxona amaldori oilasida dunyoga keldi. U Glazgo va Oksford universitetlarida ta’lim oldi, bu yerda adabiyot, tarix, falsafa fanlari bilan birga fizika, matematikani ham o’rgandi.  A.Smit o‘z kitobida jamiyatning iqtisodiy rivojlanishini va uning farovonligini oshirishni markaziy o ‘ringa qo‘yadi.Asaming boshida A.Smit boylikni chinakam yaratuvchi bu - “har bir xalqning yillik mehnati” deb ko'rsatib o ‘tadi. Demak, boylikning manbai - mehnat. A.Smit bu fikmi rivojlantirib, mehnat taqsimoti boylikni yaratishda asosiy omil hisoblanadi, degan xulosaga keladi.  Iqtisodiy erkinlik prinsipi. Jamiyatdagi mehnat taqsimoti odamlami bir birlari bilan bog‘lab turuvchi va ularga mahsulot va resurs

• Ushbu nazariyadan, milliy boylikning ko‘payishi jamiyatdagi ayrim sinflar faoliyati natijasi emas (merkantilistlarda - savdogarlar, fiziokratlarda - yer egalari), balki mehnat taqsimotida qatnashayotgan bareha kishilar faoliyatining natijasidir, degan xulosa kelib chiqadi. Boshqacha aytganda, foyda yaratuvchi har qanday mehnat unumli mchnatdir. Ammo bu masala bo‘yicha A.Smitda iz c hillik bo'lmagan. • Birin c hidan, u faqat moddiy narsalami yaratish va o'zgartirish bilan bog‘liq boMgan mehnatni unumli mehnat hisoblangan. O ‘qituvchilar, huquqshunoslar, harbiylar, ma’muriyat, yozuvehilar va shu kabilarning mehnati esa unumli hisoblanmagan. • Ikkinchidan, A.Smit iqtisodiyotda qishloq xo‘jaligi sohasining ustunligi g‘ovasidan qutula olmagan. U hunarmandlar va savdogarlar mehnatini y

Adam Smit va uning “xalqlar boyligi” asari Buyuk ingliz iqtisodchisi Adam Smitning «Xalqlar boyligining tabiati va sabablari to‘g‘risida tadqiqot» asari zamonaviy iqtisod fanining boshlanishi hisoblanadi. A.Smit o ‘z davridagi iqtisodiy bilim va konsepsiyalarini umumlashtirdi va tizimlashtirdi. U xo‘jalik hayotining asosiy sohalarini tavsiflab beruvchi bir butun nazariya yaratdi. 1890 yillarga qadar hukmron bo'lgan. “ Xalqlar boyligining tabiati va sabablari'’ asarida Smit xalqlar boyligining tabiati konsepsiyasini tushuntirib o ‘tgan. Bu ishi bilan u o‘z qarashlarini merkantilistlar va fiziokratlamikidan farqlanishini isbotlab berdi. Xalqlar boyligi asarining ko ‘p qismlarida Smit millat boyligi yoki miqdori bilan olchanadi, degan fikrlari uchun merkantilistlarga qarshi bo‘lgan. U

A.Smitning “ko’rinmas qo’l” nazariyasi  "Ko‘rinmas qo‘l” . Bozor iqtisodiyoti bir markazdan turib boshqarilmaydi. Shunday bo‘lsada, u muayyan tartib va qoidaga amal qiladi. Xo‘jalik faoliyatining har bir ishtirokchisi o‘z maqsadini ko‘zlagan holda ish yuritadi. Biroq bunday sharoitda alohida kishilaniing manfaatlari qanday uyg‘unlashadi. barcha jamiyat manfaatlari qanday yuzaga chiqadi? Birinchi bolib, bu muammoni ilmiy darajaga ko‘targan A.Smit bo‘ldi.  U shunday yozadi: «Наг bir kishi o ‘z kapitalini ko'proq qiymat keltiradigan qilib ishlatishga harakat qiladi. Odatda, u jamiyat foydasiga ta’sir ko‘rsatishni nazarda tutmaydi va unga ancha ta’sir ko‘rsatayotganini sezmaydi. U faqat o‘z manfaatini nazarda tutadi, faqat o‘z foydasini ko‘zlaydi. Shunday bo ‘lsada, bunday maqsad uni

U faqat o ‘z manfaatini nazarda tutadi, faqat o ‘z foydasini ko‘zlaydi. Shunday bo ‘lsada, bunday maqsad uning rejasiga kirmagan bolsa ham, ushbu sharoitda ko‘rinmas qo‘l uni maqsad sari yo‘naItiradi. O‘z manfaatlarini ko‘zlagan holda, jamiyat manfaatlariga ataylab unga xizmat qilgandan ko‘ra tez-tez xizmat qilib turadi» . Gap shundaki, o‘z manfaati yo‘lida xizmat qilayotgan har bir odam pirovard natijada ijtimoiy mahsulotning kolpayishiga, jamiyat boyligining oshishiga yordam beradi. Shaxsiy manfaatga intil ish ishlab chiqarishning rivojlanishiga, taraqqiyotga olib keladi. Har bir kishi o‘zini o‘ylab ish yuritadi, bundan butun jamiyat yutadi. A.Smit aytib o‘tgan "ko'rinmas qo‘l" bozor mexanizmidir. U odamlarni o‘z istak va xohishlariga bogliq bo'lmagan holda maqsad sari yo

D.RIKARDONING IQTISODIY TA’LIMOTLARI. • Ingliz klassik iqlisodiyotining mashhur namoyondasi David Rikardo (1772-1823) Peti va Smitning iqtisodiy g‘oyalarini yanada rivojlantirdi. U matematika, fizika, kimyo va biologiyani mustaqil o‘rgandi. D.Rikardo dastlab biija dalloli, keyinroq matematika oqituvchisi bo‘ldi, 2 marta sherif (politsiya boshlig‘i) etib saylandi, 1819-1823 yillarda Angliya parlamentining a ’zosi boldi. Parlament minbaridan o‘zining ilg‘or iqtisodiy fikrlarini tarqatish maqsadida foydalandi, erkin savdoni talab etdi, proteksionizm va pul muomalasi sohasidagi davlat siyosatini tanqid qildi. • D.Rikardo 1799 yilda kurortda A.Smitning «Xalqlar boyligi...» asarini korib qoladi va unda bu fanga ishtiyoq paydo bo‘ladi. U jamiyat moddiy boyligini o‘sishi uchun ijtimoiy ishlab chiq

D.Rikardoning nazariyalari Qiymat konsepsiyasi O’z konsepsiyasi asosida qiymat qonunini ya’ni tovarlarning qiymati sarflangan mehnat bilan aniqlashni qoydi. Renta va ish haqi nazariyalari Yer rentasi miqdorini tuproq unumdorligiga va uchastkaning bozorga uzoq-yaqin joylashishiga bog’liq boladi, deb fikr yuritgan. Qiyosiy ustunlik nazariyasi Xalqaro mehnat taqsimotiga asoslangan holda, u qiyosiy ustunlik nazariyasini yaratdi. D.Rikardoning nazariyalari

Купить