Adabiyotning o'ziga xosligi - Литература - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	551.9KB
Покупки	0
Дата загрузки	23 Сентябрь 2019
Расширение	ppt
Раздел	Презентации
Предмет	Литература

Adabiyotning o'ziga xosligi

Купить

Adabiyotning o’ziga xosligi Reja: 1. Adabiyotning o`ziga xosligi. 2. Adabiyotda shakl va mazmun. 3. Badiiy asarda tipiklashtirish. 4. Adabiyotning estetik ahamiyati.

Adabiyot va san`at. o`zaro aloqadorligi. musiqa, rasm, raqs, kinofilm... bilan bog`liqligi, Adabiyotning ijtimoiy funksiya (vazifasi). Hayot - adabiyotning ham mazmun, ham shakliga asos ekanligi. Adabiyotning spetsifikasi adabiyotshunoslik va adabiyot nazariyasining eng muhim murakkab masalasidir. U adabiyotshunoslik va adabiyot nazariyasiga oid turli asarlarda turlicha yoritiladi, ba`zi qirralari keng, ba`zilari esa juda tor ma`noda talqin etiladi. Ammo bu asarlarning barchasida adabiyotning spetsifikasiga doir bir masalalar doirasi tilga olinadi. Adabiyotning spetsifikasi munosabati bilan tilga olinadigan xususiyatlarning eng birinchisi– insonshunoslikdir. Har bir badiiy asarni o`qigandan keyin zehnimizda asarda tasvir etilgan kishilarning obrazlari qoladi. (Navoiyda Farhod va Shirin, Ko

Shu sababli obrazlilik–badiiy adabiyot asarining eng muhim xususiyatlaridan biridir. Yozuvchi badiiy adabiyot asarida qonuniyatlarni badiiy tasvirlashga intilish–tipiklashtirish deb ataladi. Badiiy adabiyotning yana bir spetsifik xususiyati–unda so`zning alohida ahamiyatga egaligidir. Hayot haqidagi tasavvurlarini rassom bo`yoq va chiziqlar, kompozitor tovush va ularning uzun qisqaligi, raqqos harakatlar orqali ifodalasa, badiiy adabiyot vakili so`zga tayanadi. Shunday qilib, insonshunoslik, obrazlilik, to`qimaning muhimligi, tasvirning tipiklashganligi va so`zning alohida roli badiiy adabiyot spetsifikasining juda muhim momentlaridir. Adabiyot o`z vazifalari, mazmuni va shakli jihatidan spetsifik xususiyatlarga egadir. Bu spetsifik xususiyatlarning jami adabiyotning jamiyat hayotidagi alo

Biror asar hatto tashqi jihatdan badiiy adabiyot asariga juda o`xshab ketgan va nusxasi hisoblangan holda ham, agar o`sha asarda inson va uning inson va uning kechinmalari tasviri bo`lmasa, badiiy adabiyotdan joy ololmaydi. Badiiy adabiyot insonshunoslik bo`lgani uchun undagi hayot tasviri o`quvchilar ongida, dastavval tasvir etilgan odamlar sifatida joy oladi. Navoiy ijodida o`z tasvirini topgan hayot Layli Majnun, SHekspir ijodi–Gamlet, Otello, Kodiriy ijodi–Anvar Ra`no obrazlari orqali bizning ongimizda abadiy qolgandir. Insonshunoslik sharq xalqlari adabiyotlari uchun qadim zamonlardan beri xarakterlidir. Insonshunoslik (inson hayotining hamma tomonlarini aks ettirish) adabiyotga birov tomonidan yuklangan vazifa emas, balki uning o`z tabiatidan kelib chiqqan, uzviy spetsifik xususiyati

Adabiyotda insonning ichki dunyosini tasvir etish dunyoni va insonning o`zini ham tushunishni maqsad qilib oladi: shu bilan birga, dunyoni tushunishga intilish uni yana ham go`zalroq qilish orzusi bilan sug`orilgan bo`ladi. Adabiyot–inson olam va hayot haqida «fikr aytmoqqa» ehtiyoj sezganida tug`ilgan. Inson kechinmalari tasvirining ikki muhim jihati. Inson va uning kechinmalarining tasviri adabiyotning vazifalari spetsifikasining muhim bir tomonidir. Bu spetsifikaning ikkinchi tomoni adabiyot–aqliy faoliyatning juda ham keng auditoriyaga mo`ljallangan sohasi ekanidir. Adabiy asar o`zining mazmuni va shakli jihatidan doimo million-million kishilar uchun, atayin va avvaldan ularga atalib yaratiladi. Fizik, ximik, 22biolog yoki sotsiolog ilmiy asar yaratganda yoki biror ilmiy haqiqatni kash

Bu adabiyotning bu xususiyatini ommaviylik deb ataymiz. Ommaviylikka intilish–adabiyotning qadimdan tan olingan va juda muhim vazifasi bo`lib, adabiyotni yaratuvchilar tomonidan stixiyali yoki ravishda mutassil bajarilib keladi. Insonshunoslik va ommaviylik–badiiy adabiyot vazifalarining muhim spetsifik xususiyatlarini tashkil etadi. Insonshunoslik va ommaviylik– adabiy asarning shakliga, uning badiiyligiga bevosita aloqador alomatlardir. Inson holatini, uning kechinmalarini tasvir etmagan asar badiiy bo`laolmaydi. Shu bilan birga, bu tasvir adabiyotning ommaviyligi xususiyatini e`tiborga olgandagina muvaffaqiyatli chiqishi mumkin. Adabiyot va san`at hayotning aniq va yorqin tasvirini berishni talab etadi. Adabiyotning ulkan vakillari badiiy asarning ana shu soddaligi uchun ongli ravishda

Badiiy adabiyot mazmunining spetsifikasi–adabiyotshunoslikda kam o`rganilgan problemalardan biridir. Mazmunning salmoqdorligi. Badiiy asar mazmunining spetsifik xususiyatlaridan biri – unda inson uchun minglab kishilar uchun muhim bo`lgan g`oyalarning mavjudligidir. Buni mazmundagi salmoqdorlik deb atash mumkin. Adabiyot bunyod bo`lgandan beri yozuvchilar o`z asarlarini insoniyat uchun juda muhim bo`lgan g`oyalar bilan harakat qiladilar. Aslida yozuvchilik o`zi talantli odamda boshqalarning xayoliga kelmagan, ammo hamma uchun juda muhim bo`lgan g`oyalarning tug`ilishidan va shu g`oyalarni 23mumkin qadar ko`proq kishilar ongiga yetkazish ehtiyojini sezishdan, bu ehtiyojni talantga tinchlik bermasligidan boshlanadi. Jahon adabiyoti tarixida bitta ham ko`zga ko`ringan asar yo`qki, uning uchun

Kumush va Otabek taqdiri orqali yozuvchi muhabbatdek oliy va go`zal hisning kishilar hayotidagi ajoyib o`rnini ko`rsatib berdi, shunday yashashga intilish tug`dirdi. Biroq Kodiriy muhabbatning kishi hayotidagi o`rnini ko`rsatish bilan cheklanmadi, balki ikki yoshning muhabbati mojarosini katta ijtimoiy g`oyani ifoda etishga, o`sha davrdagi tuzumni « tariximizning eng kir, qora kunlari » sifatida fosh etish vazifasiga bo`ysundirdi. Adabiy asarning mazmunidagi salmoqdorlik, asarning o`z zamonasi uchun muhim bo`lgan g`oyalar bilan sug`orilganligi–yozuvchining xalq hayoti bilan aloqasiga, hayotda bo`layotgan muhim hodisalarni o`z diqqat markazida tutishi va tasvirlab bera olishiga bog`liqdir. Yozuvchi o`z ijodida xalq uchun muhim bo`lgan masalalarni chetlab o`tolmaydi. Yozuvchi talantining mas

Abdulla Kahhorning eng yaxshi hikoyalari–kichik hajmdagi asarda katta, salmoqdor mazmunni ifoda eta bilish namunasidir. («O`gri», «Anor»… va boshqalar). Lirik turga mansub asarlar mazmunining salmoqdorligi nimada namoyon bo`ladi? Lirik asarlarda shoir go`yo faqat o`zi haqida gapiradi. Tasvir etilayotgan ruhiy holatning konkret shaxs shaxs qalbi bilan bog`liqligi– 24lirik asarlarning umumlashtiruvchi kuchini yo`qqa chiqarmaydi? Yo`q, bunga ikki sabab bor. Birinchidan, haqqoniy tasvirlangan har qanday insoniy ruhiy holat hamma uchun umumiydir, shu sababli uning badiiy tasviri doimo bizga tushunarli, bizning o`z holatimizning tasviri sifatida qadrlidir. Ikkinchidan, lirik turga mansub asarlarda ko`pincha bir shaxs (lirik qahramonning) faqat o`ziga xos kechinmalarinigina emas, balki barchaga a

ADABIYOTLAR: 1. Izzat Sulton. Adabiyot nazariyasi. T. «O`qituvchi» 1980 yil. 106-132 betlar. 2. Adabiyot nazariyasi dasturi. O`zbekiston Respublikasi Xalq ta`limi vazirligi. T., 1999 yil. 3. Kollektiv «Adabiyot nazariyasi». 2-tomlik. T., Fan. 1978-1979 yil. 4. Kollektiv «Adabiy turlar va janrlar». 2-tom. T., Fan. 1991-1992 yil. 5. www.ziyonet.uz www.slayd.arxiv.uz

Купить

Похожие документы
Fitrat dramaturgiyasi
«Saddi Iskandariy» dostoni
Abdulhamid Cho'lponning «Kecha va kunduz» romanida realizm
Adabiyotshunoslik tarixi va tarixiylik omillari
Abdulla Qahhorning «Sarob» romanida mazmunni ifodalovchi konsepsiyalar