Atmosferaning tarkibi, havo qobig’ining ifloslanishi va tozalash usullari - Экология - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	2.8MB
Покупки	0
Дата загрузки	10 Декабрь 2025
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Экология

Atmosferaning tarkibi, havo qobig’ining ifloslanishi va tozalash usullari

Купить

ATMOSFERANING TARKIBI, HAVO QOBIG’INING IFLOSLANISHI VA TOZALASH USULLARI

REJA: 1. Аtmоsfеrа tаrkibi vа tuzilishi 2. Аtmоsfеrа hаvоsini iflоslоvchi mаnbаlаr i

1-rasm Atmosferaning yuqoridan ko’rinishi Atmosfera yer sharining havo qobig'i bo'lib, biosferada hayot mavjudligini taminlovchi asosiy manbalardan biridir. Atmosfera barcha jonzotlarni zararli kosmik nurlardan himoya qilib turadi, sayyora yuzasidagi issiqlikni saqlaydi. Begona qo'shimchalari bo'lmagan atmosfera havosi quyidagi tarkibiy qismlardan iborat; azot-78.1%, kislorod 20.9%, argon va boshqa inert gazlar 0.95%, karbonat angidrid 0.03 %. Boshqa gazlarning miqdori nisabtan kam . Bundan tashqari havoda doim 3-4 % suv bug'lari. Chang zarralari bo’ladi. Atmosferadagi har bir gaz o'ziga xos fizik va kimyoviy xususiyatlarga egadir.

QATLAMLARI Atmosfera qatlami Ko’rib turganingizdek a tmosfera beshta qatlamdan iborat: Troposfera, stratosfera, mezosfera, termosfera va ekzosfera.

Havo tarkibi • Azot - N 2 - 78.084% • ad • Kislorod - O 2 - 2 1 % • Argo n - Ar - 1 % • Karbon dioksid - CO 2 - 0,0314% • Neon - Ne - 0.001818% • Metan - CH 4 - 0.0002% • Helium - He - 0.000524% Krypton - Kr - 0.000114% Vodorod - H 2 - 0,00005% Xenon - Xe - 0.0000087% Ozon - O 3 - 0.000007% Azot dioksidi - NO 2 - 0.000002% Yod - I 2 - 0.000001% Karbon monoksit - CO - izi Ammiak – NH 3 - iz

Inson faoliyati natijasida atmosferaga chiqadigan ifloslantiruvchi moddalarga quyidagilar kiradi: • Karbonat angidrid (CO 2 ): Issiqxona gazi roli tufayli u „yetakchi ifloslantiruvchi“ va „eng yomon iqlim ifloslantiruvchisi“ sifatida tavsiflangan. Karbonat angidrid atmosferaning tabiiy tarkibiy qismi bo lib, o simliklar hayoti uchun zarurdir va inson nafas olish tizimi tomonidan hosil ʻ ʻ bo ladi. Yer atmosferasida CO ʻ 2 ko payishi tez suratlarda oshmoqda. ʻ • Oltingugurt oksidlari (SOx): ayniqsa oltingugurt dioksidi, SO 2 formulali kimyoviy birikma. SO 2 vulqonlar va turli sanoat jarayonlarida hosil bo ladi. Ko mir va neft ko pincha oltingugurt ʻ ʻ ʻ birikmalarini o z ichiga oladi va ularning yonishi oltingugurt dioksidini hosil qiladi. SO ʻ 2 ning keyingi oksidlanishi, odatda, NO2 kabi

• Uglerod oksidi (CO): CO formulali rangsiz, hidsiz, zaharli gazdir.[70] Bu tabiiy gaz, ko mir yoki o tin kabi yoqilg ining ʻ ʻ ʻ yonish mahsulotidir. Avtoulov chiqindisi atmosferaga chiquvchi uglerod oksidining katta qismini tashkil qiladi. Bu havoda ko plab o pka kasalliklari hamda tabiiy muhit buzilishi va hayvonlarga zarar yetkazish bilan bog liq bo lgan ʻ ʻ ʻ ʻ tutun turini hosil qiladi. • Uchuvchi organik birikmalar (VOC): VOClar tashqi havoni ifloslantiruvchi moddalardir. Ular metan (CH4) yoki metan bo lmagan (NMVOCs) deb tasniflanadi. Metan global isishning kuchayishiga hissa qo shadigan shiddatli issiqxona ʻ ʻ gazidir. Boshqa uglevodorod VOC’lar ham ozon yaratish va atmosferada metanning umrini uzaytirishdagi roli tufayli muhim issiqxona gazlari hisoblanadi. Bu ta sir mahalliy hav

• Havodagi mayda zarralar bilan bog langan doimiy erkin radikallar yurak kasalliklar bilan bog liq.[75][76]ʻ ʻ • Qo rg oshin va simob kabi zaharli metallar va ularning birikmalari. ʻ ʻ • Xlorflorokarbonlar (CFC): Hzoirda foydalanish taqiqlangan tovarlardan chiqariladi; ozon qatlamiga zararli. Bu konditsionerlar, muzlatgichlar, aerozol purkagichlari va boshqa shunga o xshash qurilmalar ʻ tomonidan chiqariladigan gazlardir. CFClar atmosferaga chiqarilgandan keyin stratosferaga yetib boradi.[77] Ular u yerda boshqa gazlar bilan o zaro ta sirlashib, ozon qatlamiga zarar yetkazadilar. ʻ ʼ Buning natijasida ultrabinafsha nurlar yer yuzasiga yetib borishi mumkin. Bu teri saratoni, ko z ʻ muammolari va hatto o simliklarning shikastlanishiga olib keladi.[78] ʻ • Ammiak: asosan qishloq xo jaligi chi

Foydalanilgan adabiyotlar ro`yxati • Jabborov N. Kimyo va atrof muhit. T., “O’qituvchi”2012. • Barotov P. Tabiatni muhofaza qilish. T., “O’qituvchi”2021. • Shodimetov Yu. Ijtimoiy ekologiyaga kirish. I, II qism, T., “O’qituvchi”2014. • Otaboyev Sh. Nabiyev M. Inson va biosfera. T., “O’qituvchi”2015. • Tursunov X.T. Ekologiya asoslari va tabiatni muhofaza qilish. “Saodat RIA”, • To’xtayev A.S. Ekologiya. T., “O’qituvchi”2018. • Qodirov E.B. va boshqalar. Tabiiy muhitni muhofazalashning ekologik asoslari. T., “O’zbekiston”, 2019. • Ergashev A., Ergashev T. Ekologiya, biosfera va tabiatni muhofaza qilish. T., “Yangi asr avlodi”, 2015. • Xolmurodov J. Ekologiya va qonun. T., “Adolat”. 2020. • www.ziyonet.uz • www.arxiv.uz

Etiboringiz uchun raxmat!

Купить