Ikkinchi jahon urushi birinchi va ikkinchi davrlari natijalari haqida, ikkinchi jahon urushi boshlanishidagi harbiy-siyosiy holat

MAVZU:  IKKINCHI JAHON URUSHI BIRINCHI VA 
IKKINCHI DAVRLARI NATIJALARI HAQIDA, IKKINCHI 
JAHON URUSHI BOSHLANISHIDAGI HARBIY-SIYOSIY 
HOLAT, IKKINCHI JAHON URUSHINING BIRINCHI 
DAVRI, IKKINCHI JAHON URUSHINING IKKINCHI 
DAVRI, IKKINCHI JAHON URUSHINING BIRINCHI 
DAVRI NATIJALARI VA XULOSALARI.        RE JA: 

1.  Ikkinchi jahon urushi birinchi va ikkinchi davrlari natijalari haqida

2.   I kkinchi jahon urushi boshlanishidagi harbiy-siyosiy holat

3.   I kkinchi jahon urushining birinchi davri, ikkinchi jahon urushining ikkinchi davri, ikkinchi jahon 
urushining birinchi davri natijalari va xulosalari.

Xulosa

Foydalanilgan adabiyotlar
22.11.2025    
Ikkinchi jahon urushining birinchi davri ( 1939-
1941 )  o'qlar  mamlakatlari  (Germaniya,  Italiya, 
Yaponiya)  uchun  muvaffaqiyatli  bo'lgan,  ular 
Yevropa  va  Osiyoning  katta  qismlarini  bosib 
olganlar,  lekin  1941-yil  dekabrda  Yaponiya 
Pearl  Harbor'ga  hujum  qilib,  AQSh'ni  urushga 
kirishiga  sabab  bo'lgan.  Ikkinchi  davr  (1941-
1945)  esa  ittifoqchi  kuchlar  (Buyuk  Britaniya, 
AQSh,  Sovet  Ittifoqi)  uchun  g'alaba  bilan 
yakunlangan,  o'qlar  mamlakatlari  mag'lub 
bo'lgan,  lekin  bu  katta  insoniy  va  moddiy 
talofatlarga olib kelgan.
22.11.2025    
It t ifoqchilar k uchsizlanishi:

Buyuk Britaniya Germaniyaning 
havo hujumlaridan aziyat chekdi, 
biroq taslim bo'lmadi.

Urushning global miqy osga 
k engay ishi:

1941-yil dekabrda Yaponiya Pearl 
Harbor'ga hujum qildi va AQSh'ni 
urushga tortdi. Bu urushni global 
miqyosga olib chiqdi.
22.11.2025Birinchi dav r (1939-1941) 
nat ijalari

O'qlar mamlak at lari uchun g'alaba:

Germaniya Yevropa'da tezkor 
muvaffaqiyatlarga erishdi, Polsha, 
Fransiya va boshqa mamlakatlarni 
bosib oldi.

Yaponiya Osiyoda o'zining 
imperiyasini kengaytirdi.

Italiya Shimoliy Afrikada 
muvaffaqiyatlarga erishdi, biroq 
keyinchalik mag'lub bo'ldi.    
Ikkinchi  jahon  urushi  boshlanishidagi  harbiy-
siyosiy  vaziyat koalitsiyalar  shakllanishi, 
keskin  siyosiy  qarama-qarshiliklar,  yirik 
davlatlarning  harbiy  salohiyati  va  harbiy 
harakatlarning  boshlanishiga  olib 
kelgan omillar  bilan  tavsiflanadi .  Urushdan 
oldingi  yillarda Italiya,  Germaniya  va 
Yaponiya «Fashistlar,  kuchlar»  blokini, Buyuk 
Britaniya,  Fransiya,  SSSR  va  AQSh esa 
ittifoqchi  kuchlarni  tashkil  etgan. Urushning 
boshlanishiga Germaniyaning  Polshaga 
bostirib  kirishi  va  undan  keyin  Fransiya  va 
Buyuk  Britaniyaning  Germaniyaga  urush 
e'lon qilishi sabab bo'lgan. 
Siyosiy holat

Ikki xil ta'sirga ega siyosiy bloklar: Urushga 
tayyorgarlik ko'rayotgan davlatlar ikki yirik 
blokga bo'lingan.

Fashistlar kuchlari: Germaniya, Italiya va 
Yaponiya o'zlarining ta'sir doiralarini 
kengaytirish va yangi hududlarni bosib olish 
uchun birlashgan.

Ittifoqchi kuchlar: Buyuk Britaniya, Fransiya, 
SSSR va AQSh bu kuchlarga qarshi kurashgan.
22.11.2025    
Yangi harbiy ittifoqlar:

1940-yilda  Germaniya,  Italiya  va 
Yaponiyaning  o'zaro  harbiy 
ittifoqchiligi kuchaygan.

Molotov-Ribbentrop  pakti:  1939-yil 
avgust  oyida  Germaniya  va  SSSR 
o'rtasida  imzolangan  ushbu  pakt, 
Sharqiy  Yevropada  o'zaro  ta'sir 
doiralarini bo'lib olishga qaratilgan edi. 
Bu  kelishuv,  Germaniyaning  Polshaga 
bostirib kirishiga imkon bergan. 
Yevropada  geosiyosiy  va  siyosiy 
keskinlik:  Urushdan  oldingi  yillarda 
Yevropada  bir  qator  siyosiy 
keskinliklar yuz bergan.

Germaniyaning  Avstriya  va 
Chexoslovakiyani  anneksiyasi, 
Italiyaning  Efiopiyani  bosib  olishi  va 
Yaponiyaning  Xitoyni  bosib  olishi  bu 
keskinlikni yanada oshirgan.

Versal  shartnomasi:  Birinchi  jahon 
urushi  tugagandan  keyin  imzolangan 
ushbu shartnoma, Germaniyaga og'ir 
shartlarni qo'ygan.
22.11.2025    
Yangi harbiy texnologiyalar:

Harbiy  salohiyatni  oshirishda  harbiy  texnologiyalar 
muhim rol o'ynagan.

Germaniya,  o'zining  tanklari,  samolyotlari  va  dengiz 
kuchlarini mustahkamlashga harakat qilgan.

SSSR,  o'zining  tanklari  va  samolyotlari,  hamda  dengiz 
kuchlari, ham mustahkamlashga harakat qilgan.

Harbiy kuchlarining joylashuvi:

Germaniya,  Polsha  va  SSSR  chegaralarida  harbiy 
kuchlarini joylashtirgan.

Buyuk  Britaniya  va  Fransiya,  Germaniya  chegaralarida 
qo'shinlarini joylashtirgan.Harbiy holat
Harbiy  salohiyatni 
mustahkamlash:  Germaniya, 
SSSR,  Buyuk  Britaniya  va 
Fransiya  urushga  tayyorgarlik 
ko'rish  uchun  o'zlarining 
harbiy  salohiyatini 
mustahkamlagan.
22.11.2025     
Ikkinchi  jahon  urushi  (1939-1945)  odatda  uch 
bosqichga  bo'linadi:  birinchi  davr  (1939-1941) 
Germaniyaning  Yevropada  tezkor  bosib  olishlari 
bilan  tavsiflanadi;  ikkinchi  davr  (1941-1943) 
urushning  kengayib, Germaniyaning  Sharqiy  frontda 
va  P ёр l-X ар bor  holati  kabi  yirik  janglar  bilan 
tavsiflanadi;  uchinchi  davr  (1943-1945) 
Ittifoqchilarning  qarshi  hujumi  va  urushning 
yakunlanishi  bilan  tavsiflanadi.  Birinchi  davrning 
natijalari  va  xulosalari  Yevropaning  aksariyat  qismini 
Germaniyaning  bosib  olishi,  urushning  dunyo 
miqyosida  tarqalishi  va  urushning  birinchi  davri 
uchun  strategik  pozitsiyani  shakllantirishni  o'z  ichiga 
oladi. 
Birinchi davri (1939-1941)

Boshlanishi:  Urush  1939-yil  1-sentabrda 
Germaniyaning  Polshaga  bostirib  kirishi 
bilan boshlandi.

Germaniyaning  bosib  olishlari:  Germaniya 
"Blitskrieg"  (tezkor  urush)  usulidan 
foydalanib,  Yevropada  juda  tezkor 
muvaffaqiyatlarga erishdi.

Bosib  olingan  hududlar:  Bu  davrda 
Germaniya  Polsha,  Daniya,  Norvegiya, 
Belgiya,  Niderlandiya,  Fransiya  va  Balkan 
davlatlarining ko'p qismini bosib oldi.

Boshqa  muhim  voqealar:  Britaniyaga 
qarshi havo urushi boshlandi, Sovet Ittifoqi 
Sharqiy Yevropada o'z ta'sirini kengaytirdi. 
22.11.2025    
Birinchi davrning natijalari va xulosalari

Germaniyaning  dominant  pozitsiyasi:  Birinchi  davrning 
asosiy  natijasi  Germaniyaning  Yevropada  dominant  kuchga 
aylanishi bo'ldi.

Urushning  jahon  urushiga  aylanishi:  P ё rl-X ар bor  hujumi  va 
AQShning  urushga  kirishi  bilan  urushning  jahon  urushi 
ekanligi rasman tasdiqlandi.

Yangi  strategik  vaziyat:  Birinchi  davrning  oxiriga  kelib, 
urush  uchun  yangi  strategik  pozitsiyalar  shakllandi,  bu 
ikkinchi  va  uchinchi  davrlarda  olib  boriladigan  janglarga 
ta'sir qildi.

Shaxsiy  xulosalar:  Birinchi  davr  Germaniyaning  bosib 
olishga  qodirligini  ko'rsatdi,  ammo  uning  urushni  uzoq 
davom ettirishi qiyin bo'lishini ham ko'rsatdi. 
22.11.2025     XULOSA: 

Ikkinchi  jahon  urushi  XX  asrning  eng  keng  ko‘lamli  va  dahshatli  global  mojarosi  bo‘lib,  uning 
boshlanishidagi  harbiy-siyosiy  sharoit,  bosqichlari  va  natijalari  dunyo  siyosiy  xaritasini  tubdan 
o‘zgartirdi. Urush arafasida yirik davlatlar o‘rtasidagi ziddiyatlar, agressor davlatlar — Germaniya, Italiya 
va  Yaponiya  tomonidan  tajovuzkor  siyosat  olib  borilishi,  kollektiv  xavfsizlik  tizimining  izdan  chiqishi 
global  mojaroga  asos  yaratdi.  Diplomatik  kelishmovchiliklar,  kuchlar  nisbatining  o‘zgaruvi  va  tajovuzni 
jilovlay olmaslik urushni muqarrar qildi.

Urushning  birinchi  davri  (1939–1942)  davomida  Germaniya  “chaqmoqtaktika”  (blitskrig)  orqali  Yevropa 
va  Afrika  hududlarining  katta  qismini  egalladi,  SSSRga  bostirib  kirishi  esa  jang  maydonini  keskin 
kengaytirdi.  Bu  davr  agressor  davlatlar  uchun  dastlabki  yirik  muvaffaqiyatlar  bilan  kechdi.  Shu  bilan 
birga,  Stalingrad,  Moskva,  El-Alameyn  kabi  janglar  natijasida  fashist  blokining  tajovuzkor  yurishi 
sekinlashdi.
22.11.2025    FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR

1. Abbott, Lyuis. (2006). Britaniya demokratiyasi: uning tiklanishi va kengayishi . ISR/Google Kitoblar. 

2. Applebi, Joys. (1992). Tarixiy tasavvurda liberalizm va respublikachilik . Garvard universiteti matbuoti. 

3. Archibugi, Daniele , Fuqarolarning Global Hamdo‘stligi. Kosmopolit demokratiya tomon , Prinston 
universiteti nashriyoti] ISBN 978-0-691-13490-1 

4. Becker, Piter, Heideking, Juergen va Henretta, Jeyms A. (2002). Amerika va Germaniya shtatlarida 
respublikachilik va liberalizm, 1750-1850 . Kembrij universiteti matbuoti. ISBN 978-0-521-80066-2 

5. Benhabib, Seyla. (1996). Demokratiya va farq: Siyosiy chegaralarga qarshi kurash . Prinston 
universiteti matbuoti. ISBN 978-0-691-04478-1
22.11.2025    E’TIBORINGIZ UCHUN RAHMAT
22.11.2025