Jaloliddin Rumiy - Литература - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	382.7KB
Покупки	0
Дата загрузки	23 Сентябрь 2019
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Литература

Jaloliddin Rumiy

Купить

Jaloliddin Rumiy 01 09

Jaloliddin Rumiy — jahon adabiyotining muazzam siymolaridan biri. U o‘zidan keyingi Sharq va G’arb so‘z san’atiga katta ta’sir o‘tkazdi. Hofiz Sheroziy, Abdurahmon Jomiy, Alisher Navoiy, Mirzo Abdulqodir Bedil kabi buyuk so‘z ustalari Mavlononi o‘zlariga ustoz deb bilishgan. Buyuk Hyote Abulqosim Firdavsiy, Shayx Sa’diy, Xo‘ja Hofizlar qatorida Jaloliddin Rumiy ijodini ham «Xizr chashmasi» deb atagan. Mashhurlikda Firdavsiyning «Shohnoma»si, Sa’diyning «Guliston»i, Hofizning «Devon»i bilan bir qatorda turgan, forsiy Qur’on nomi bilan shuhrat qozongan «Masnaviyi ma’naviy»ni inson ma’naviy hayotining qomusi sifatida nafaqat Sharqda, balki G’arbda ham ixlos bilan o‘rganishgan.

« Dekameron» asaridagi ko‘plab syujet va motivlarni Sharq og‘zaki va yozma adabiyotidan olgan Jovani Bokkachcho «Masnaviyi ma’naviy»dagi qator hikoyatlar asosida ham novellalar yaratganligi ma’lum. Mavlono 1207 yilda qadimiy Balx shahrida o‘z davrining mashhur mutasavvuf donishmandi,yirik xatib va voizi bo‘lgan Bahovuddin Valad oilasida dunyoga keladi. Bahovuddin Valad aslida Shayx Najmiddin Kubro (1135 - 1221) ning Majdiddin Bag‘dodiy, Sa’duddin Hamaviy, Raziuddin Aliyi Lolo, Sayfuddin Boxarziy, Bobo Kamol Jandiy kabi 300 ga yaqin zabardast shogirdlaridan biri hisoblanardi . 01 0D 0F 0B 19 04 2021 1C 1B 0C 21 1C 06 0B 06 19 2B 0F 02 2D 21 1A 09 1A 2D 0C 12 1B 02

Jaloliddin 12 yoshida uning ota- onasi ham mo‘g‘ul bosqini xataridan qochish, ham haj farшzasini ado etish niyatida Balxni tark etadilar. 1230 yildan bu oila Kuniyada qo‘nim topadi. Yosh Jaloliddin Shom, Halab, Damashq, Qaysariya va boshqa yirik ilm markazlarida 7 yil ta’lim oladi, o‘z davrining etuk donishmandi bo‘lib etishadi. 01 0C 04 16 1C 29 0E 1E 0E 24252F26 04 1C 37 1A1B 0D 3802 16 0B 18 06 06 16

Taniqli rumiyshunos Zarrinkub ta’biri bilan aytganda, "Mavlononing 68 yillik ajoyib umri boshdan oyoq bir she’r, go‘zal, betakror, tug‘yonli ash’or jarayoni, sadosi va bongi bilan yo‘g‘rilib o‘tdi".

Mavlono Rumiy o zidan ‘ keyingi avlodlarig a 5 muhum va qimmatbaho asar qoldirdi: 01 08 03 0F 02 02 15 02 15

"Devoni kabir" "Masnavi yi ma’naviy " "Fiyhi ma fiyhi" "Mavoizi majolisi sab’a" "Maktubo t"

1. "Devoni kabir", "Devoni shamsi tabriziy", "Devoni shamsul haqoyiq" degan nomlar bilan mashhur devon. devon g‘azal va ruboiylardan iborat. 2. "Masnaviyi ma’naviy" - 25700 baytdan iborat bebaho tasavvufiy- ishqiy asar. So’nggi yillarda taniqli o‘zbek shoiri Jamol Kamol tomonidam I-II - jildlari, shoir Asqar Mahkam tomonidan I-jildi o‘zbek tilida nashr etildi. 3. "Fiyhi ma fiyhi" ("Ichingdagi ichingdadir") - Mavlononing suhbatlaridan iborat falsafiy kitob. 1998 yilda Toshkentda o‘zbek tilida nashr etildi.

4. "Mavoizi majolisi sab’a" - bu asar Rumiyning yetti o‘git va pand-nasihatlaridan iborat. 5. "Maktubot" - Mavlononing turli davrlarda zamondoshlariga yozgan maktublaridan tashkil topgan to‘plam.

Jaloliddin Rumiy ijodi yuksak badiiyati bilangina emas, balki mantiq kuchi, falsafiy fikrlarga boyligi bilan ham katta ta’sir quvvatiga ega. Taniqli olim va adib Radiy Fish so‘zlari bilan aytganda, shoirning «mavhum mantiqiy kategoriyalarda emas, balki otashin shoirona timsollar vositasida» talqin etilgan tabiat va jamiyat hodisalarining doimiy o‘sish, o‘zgarishda ekani, eskining yo‘qolib, yangining paydo bo‘lishi — «dunyoning ziddiyatlar birligidagi ziddiyatlar jangi»dan iboratligi to‘g‘risidagi qarashlari buyuk nemis faylasufi Gegelyushg e’tiroficha, unda dialektik metod yaratishga yordam bergan. 0102 16 0B 16 1C 09 12 0F 04 19 17 04 0C 4308 16 05 16 0E22 0C

Yashnab, ochilib, menga qarab keldingmi? Makringni tabassumga o‘rab keldingmi? Ul kun ketib erding-ku olib qalbimni, Bul kun yana jonimni so‘rab keldingmi? Ishq ul — toki xalq uchun saodat bo‘lsin! Ishq ul — bu saodat to qiyomat bo‘lsin! Ul ishq meni tug‘di aslida — ona emas, Ul onaga ming tahsinu rahmat bo‘lsin! Biz oshiqi ishqmiz- u, musulmon boshqa, Biz zaif chumolimiz, Sulaymon boshqa. Bizdan so‘ra kuygan dilu somon yuzni, Kim savdo qilar mol bila — do‘kon boshqa.

O’tgan kecha men erdim-u, jon mahrami boz, Mendan hama zor erdi-yu, undan hama noz. Tun o‘tdi-yu, yetmadi biroq so‘nggiga so‘z, Tunda ne gunoh, bo‘lsa uzun dildagi roz? Ul yor havasida dil rubobdir, rubob, Ishq o‘tida qovrilib kabobdir, kabob. Dardim eshitib, etsa sukut dildorim, Shul jimligi menga ming javobdir, javob. 48 0E 0B 21 0E 1B 39 0C 1204 39 16 06 46 1B 10 10 40 1C 0F0216 0F 0D02 0E 120A 06 1A1B 0B 17 17

Ishqing o‘tidan jo‘shgusi yoshlik qoni, Ko‘ksimda jamoli jonlanar Layloni. O’ldirsang agar o‘ldir — haloling bo‘lsin, Yor qo‘lida o‘lsa, boqiy oshiq joni!Qil yaxshilik — yaxshilikni bilgay dunyo, Poydordir u yaxshilik tufayli tanho. Mol qoldi-ku hammadan, qolar sendan ham, Qoldirdi baxil — mol, yaxshilikni — dono. 40 0C 2D 17 482203 1B 37 04 3805 01 0C 16 49 18 21 1C 38 0C

Ishqingda g‘am ichra ushladim ko‘ngilni, Har lahza izingga boshladim ko‘ngilni. Yel menga olib keldi bugun bo‘yingni, Shukr etdim-u, yelga tashladim ko‘ngilniOlamda vafosi yo‘q kishi kam bo‘lsin! Har bir kuni bevafoni(ng) motam bo‘lsin! Yod etmadi g‘amdan o‘zga hech kimsa meni, Ming tahsinu rahmat senga, ey g‘am, bo‘lsin!

DEHQON VA SHER . Bir kuni tunda sher dehqonning og’ilxonasiga kirib, sigirini yebdi-da, o’sha yerning o’zida dam olgani cho’zilibdi. Dehqon esa tunda uyg’onib, shamni ham yoqmasdan sigirdan xabar olish uchun og’ilxonaga yo’l olibdi. U og’ilxonaga kiribdi- da,paypaslanib sherning yelkasini silabdi. Shunda sherning hayolidan shunday so’zlar o’tibdi: “Eh, ikki oyoqli nodon-a! U meni sigir deb o’yladi. Kunduz kuni bo’lganda meni ko’rib, tanamga qo’l tekkizish u yoqda tursin,qo’rqqanidan o’takasi yorilardi! “ Ey dono odam, sen eng avvalo narsalarning mohiyatini bil,ularning aldamchi shakliga ishonma ! 0D 02 01 0F 16 1C0D 16 0F 09 1F0C 0F 09 05 08 22 19 02 04

E’tiboringiz uchun raxmat!

Купить

Похожие документы
Fitrat dramaturgiyasi
«Saddi Iskandariy» dostoni
Abdulhamid Cho'lponning «Kecha va kunduz» romanida realizm
Adabiyotshunoslik tarixi va tarixiylik omillari
Abdulla Qahhorning «Sarob» romanida mazmunni ifodalovchi konsepsiyalar