Marketingning mohiyati va uning rivojlanishining asosiy bosqichlari - Iqtisodiyot - Slaydlar

Dokument ma'lumotlari

Narxi	9000UZS
Hajmi	2.9MB
Xaridlar	13
Yuklab olingan sana	25 Mart 2024
Kengaytma	pptx
Bo'lim	Slaydlar
Fan	Iqtisodiyot

Sotuvchi

ramziddin Muxammadov

Ro'yxatga olish sanasi 25 Mart 2024

104 Sotish

Marketingning mohiyati va uning rivojlanishining asosiy bosqichlari

Sotib olish

Marketingning mohiyati va
uning rivojlanishining asosiy
bosqichlari

Reja:
1. Marketing tushunchasi va uning mazmuni
2. Mijozlar ehtiyoji va bozorni tushunish.
3. Mijozlarga yo’naltirilgan marketing
strategiysini tuzish
4. Mijoz munosabatlarini qurish
5. Marketingning asosiy tamoyillari,
funksiyalari va turlari

Marketing tushunchasi va uning mazmuni
«Marketing» so’zi ingliz tilidan tarjima
qilinganda, «bozordagi faoliyat»,
«bozor faoliyati», «bozorni tadqiq
qilish» ma’nosini bildiradi.

Hozirgi zamon marketing adabiyotlarida
marketingning juda ko’p ta’riflari beriladi. Ulardan eng
muhimlari quyidagilar:
•
«Marketing — firma tadbirkorlik
faoliyatining hamma tomonlarini
boshqarish jarayonidir»
(P.Druker. Menejment amaliyoti.
1973)
•
«Marketing — raqobat sharoitida
firmaning strategiyasi va
taktikasini belgilaydigan
zamonaviy biznes falsafasidir»
(Marketing asoslari. AQSh, 1984)

•
«Marketing — malakali bozor qatnashchilarining asosiy tartib
intizomlaridan biridir. Ular bozorni qanday qilib tasvirlash, qanday qilib uni
segmentlarga bo’lish, maqsadli bozor doirasida iste’molchilarning
ehtiyojlari va talablarini baholash, bozorda kerakli bo’lgan iste’mol
xususiyatlari bo’lgan tovarni yaratish va sinashni, narx vositasida tovarning
qimmatliligi g’oyasini iste’molchilarga etkazishni, tovar hammaga qulay
bo’lishi va yaxshi tanilishi uchun tajribali vositachilarni tanlashni,
iste’molchilar tovarni tanishlari va uni olish ishtiyoqida bo’lishlari uchun
tovarni reklama qilish va siljitishni bilishi kerak. Bozorning malakali
qatnashchisi, albatta, keng bilimga va ko’nikmalarga ega bo’lishi kerak»
(F.Kotler. Marketing asoslari. 1990)

Tovar ishlab chiqaruvchilarning marketing faoliyati tajribasi quyidagi
holatlarni ifodalashga imkon beradi:
•
 Marketing faoliyatiga o’tish avtomatik tarzda ro’y berishi mumkin emas —
ko’pchilik O’zbekiston korxonalari juda katta tayyorgarlik ishlariga muhtoj.
•
 Marketing uslublari asosida ishlarni amalga oshirishning yagona universal
sxemasi mavjud emas. Marketing yo’nalishi va mohiyati korxonaning
faoliyati xususiyatlariga, uning ichki imkoniyatlari va u faoliyat
ko’rsatayotgan tashqi sharoitlarga bog’liq holda belgilanadi.
•
 Tovarning bozor muvaffaqiyatini ta’minlash bo’yicha faqatgina uni sotish
bo’yicha amalga oshiriladigan chora-tadbirlar, odatda, chegaralangan
natijalarga olib keladi. Shuning uchun korxonaning istiqbolli tovarlarni
yaratish bo’yicha g’oyalarni to’plashdan tortib bozor imkoniyatlarini
yo’qotgan tovarlarni o’z vaqtida ishlab chiqarishdan olishgacha bo’lgan
butun faoliyati marketingga bo’ysundirilgan bo’lishi kerak.

•
 Marketing yuqori malakali xodimlar shtatini talab qiladi.
Fikrlamaydigan ijro etuvchilar o’rniga ijodiy yondashadigan,
qo’yilgan vazifalarni yechishning eng samarali yo’llarini
izlashga yo’naltirilgan tadbirkor kishilar kerak.
•
 Marketing tovar ishlab chiqaruvchilarga bozorga
mo’ljallangan xatti-harakatlarning aniq istiqbolini beradi,
ushbu xatti-harakatlarga maqsadli va muvofiqlashtirilgan tus
berishga imkon yaratadi.

Marketing jarayonining oddiy modeli
Bozorni,
iste’molchi
ehtiyoji va
hoxishini
tushunish Iste’molchiga
yo’naltirilgan
marketing
strategiyasini
loyihalash Yuqori
darajadagi
qiymatni
yaratuvchi
marketing
dasturini
tuzish Iste’molch
ilar bilan
samarli
munosaba
tlarni
o’rnatish Foyda
yoki naf
olishQuyida keltirilgan rasmda marketing jarayonining besh bosqichli modeli
tasvirlangan. Birinchi to’rt bosqichda kompaniyalar iste’molchilarni
tushunish, iste`mol qiymatini yaratish hamda iste’molchilar bilan kuchli
munosabatlarni o’rnatish uchun ishlaydi. Va nihoyat, so’ngi beshinchi
bosqichda, kompaniyalar yuqori darajadagi iste`mol qiymatini
yaratishning mukofotini qo’lga kiritadi.

Mijozlar ehtiyoji va bozorni tushunish.
•
Faoliyatning ilk qadamidayoq, marketologlar faoliyat olib boradigan
joydagi bozorni, iste’molchi ehtiyoji va hoxishini chuqur tushunishi lozim.
Biz quyida beshta eng asosiy tushunchalarni ko’rib chiqamiz:
BozorAyirboshlashQiymat va qoniqish Bozor takliflariEhtiyoj, hoxish va talab

Iste’molchi ehtiyoji, hoxishi va talab
•
Mashxur marketing kompaniyalari mijozlarning
ehtiyoji, hoxishi va talabini o`rganish uchun
uzoq masofalarga ham borishadi. Ular
iste`molchi tadqiqotini olib borishadi va ulkan
ko`lamdagi axborotni tahlil qilishadi. Ular
barcha bo`g`inlardagi rahbarlar ya`ni top
menejerlar ham mijozlar bilan yaqin
munosabatda qoladi.

Bozor takliflari-tovarlar, xizmatlar va tajribalar
•
Tajriba - mijozlar bilan kompaniya ortasida
mijoz ilk marta kompaniya bilan aloqarga
kirishgan vatdan to hozirgacha davrdagi
munosabatlar tushuniadi

•
Marketing xatosi tovar va
xizmatlardan iste’molchiga
keladigan nafdan ko’ra taklif
qilingan alohida tovar yoki
xizmatlarning o’ziga ko’proq
e’tibor berish hatosidir.

Iste`mol Qiymati va Qoniqish
•
Iste`molchilar odatda mavjud ehtiyojni
qondiruvchi keng tanlovli tovar va xizmatlarga
duch keladilar. Ular bunday ko`p takiliflar
orasidan o`zlariga maqbulini qanday tanlashadi?
Qoniqish hosil qilgan mijozlar maxsulotlarni
qayta-qayta sotib olishadi va o`zlarining bu
boradagi tajribalarini boshqalarga ham aytishadi.
Qoniqmagan mijozlar ko`pincha raqiblar
tomonga o`tib ketishadi va boshqalarga tovarni
yomonlashadi.

Ayirboshlash va Munosabatlar
•
Marketing, odamlar ayirboshlash munosabatlari
orqali o`z ehtiyojlarini qondirish uchun qaror
qilishganda yuzaga keladi. Ayirboshlash biror
kimdan evaziga biror narsani taklif qilish orqali
zarur narsani olish xarakatidir. Kengroq mazmunda,
marketologlar bazi bozor takliflariga javob
qaytarishga harakat qilishadi. Bu javob maxsulot va
xizmatlarni shunchaki sotib olish yoki sotishdan
ko`ra ko`proq bo`lishi mumkin. Masalan, siyosiy
nomzod, ovoz olishni xohlaydi.

Bozorlar
•
Bozor mahsulot va xizmatlarning haqiqiy va
potentsial haridorlari yig’indisidan iborat. Bu
haridorlar bozorga ayirboshlash munosabatlari
orqali qondirilishi mumkin bo’lgan alohida ehtiyoj
yoki hoxish bilan chiqishadi.

Zamonaviy marketing tizimi
Ta`mino
tchilar Kompaniya
Raqiblar Marketing
vositachilari Oxirgi
iste’molchilar
Eng asosiy muhit kuchlari

Mijozlarga yo’naltirilgan marketing strategiysini tuzish
•
Marketing menejerlarining asosiy maqasdi yuqori darajadagi
iste`mol qiymatini shakllantirish orqali xaqiqiy iste’molchilarni
topish, ularni jalb etish va ular sonini oshirishdan iboratdir.
•
Samarali marketing strategiyasini loyihalash uchun marketing
menejerlari quyidagi ikkita savolga javob topishlar kerak:
- qanday iste’molchilarga xizmat ko’rsatamiz?
- va bu iste’molchilarga qanday qilib xizmat ko’rsatamiz?

Xizmat ko’rsatish uchun iste’molchilarni tanlash
•
Kompaniya avvalo kimga xizmat ko’rsatish kerakligi bo’yicha qaror qabul
qilishi lozim. Uni kompaniyalar iste’molchilarni segmentlarga ajratish orqali
amalga oshiradi. Bazilar marketing boshqaruvini imkoni boricha ko’proq
iste’molchilarni topish va bu orqali talabni oshirish deb hisoblaydi. Ammo
marketologlar bozordagi barcha iste’molchilarga xizmat qila olmasligini
tushunadi. Barcha iste’molchilarga xizmat ko’rsatishga xarakat qilish orqali
ular xech bir iste’molchiga xizmat ko’rsata olmaydi. Uning o’rniga, ular ayrim
iste’molchilarni ajratib olib, ularga yaxshi va samarali xizmat ko’rsatishni
hoxlashadi.

Qiymat taklifini tanlash
–
Kompaniya maqsadli mijozlarga qanday xizmat
ko`rsatishga qaror qilishi kerak. Kompaniya bozorda
o`zini pozisiyalashi va farqlashi kerak. Brendning
qiymat taklifi-bu mijozlar ehtiyojini qondirish uchun
kompaniya vada qilgan qiymat va naflarning
yig`indisidir.
Qiymat taklifi. “Vibram
FiveFingers” oyoq kiyimlari
bilan “Siz texnologiyasiz”

Marketing kontseptsiyalari
i shlab chiqarish
k onseptsiyasi ;
mahsulot konseptsiyasi;
sotish konseptsiyasi;
marketing konseptsiyasi;
ijtimoiy marketing
kontsepsiyalaridir.

•
Ishlab chiqarish konseptsiyasi iste`molchilar
mavjud va arzon maxsulotlarni ko`proq afzal
ko`rishi nazariyasini ilgari suradi. Shuning
uchun, tashkilotlar ishlab chiqarish va
taqsimlashni yaxshilashga e`tibor qaratishi
lozim.

•
Tovar konsepsiyasida iste`molchilar tovarlarni sifat,
foydalanish va innovatsion xususiyatlariga ko`ra afzal
ko`rishadi. Bu konsepsiya asosida, marketing strategiyasi
tovarni doimiy yaxshilashga e`tibor qaratadi.

•
Sotish konsepsiyasida iste`molchilar firma
maxsulotini ulkan ko`lamdagi sotish va
siljitish urinishlarini amalga
oshirmagunicha yetarli darajada sotib
olishmaydi.

•
Marketing konsepsiyasi
tashkiliy maqsadlarga
maqsadli bozor ehtiyoji va
hoxishini bilgan holda erishish
va raqobatchilardan ko`ra
ko`proq qoniqish yetkazib
berishdir

•
Ijtimoiy marketing kontsepsiyasi marketing strategiyasini
mijozning va jamiyatning faravonligini qo`llab-quvvatlaydigan va
yaxshilaydigan yo`l bilan mijozlarga qiymat yetkazib berishi lozim
deb hisoblaydi.

Integratsiyalashgan marketing rejasi va dasturini tayyorlash
•
Marketing dasturi marketing
strategiyalarini harakatga keltirish orqali
iste’molchilar bilan munosabatlarni
shakllantiradi. Bu esa strategiyani amalga
oshirishda kompaniya tomonidan
foydalaniladigan marketing elementlari
yig’indisidan iborat marketing miksi
(marketing mix)ni o’z ichiga oladi.

Mijoz munosabatlarini qurish
•
Marketing jarayonidagi ilk uchta bosqichlar:
mijoz va bozor ehtiyojini tushunish,
mijozlarga yo`naltirilgan marketing
strategiyasi, va marketing dasturini
tayyorlash to`rtinchi eng muhim bosqich:
samarali mijoz munosabatlarini qurish va uni
boshqarishga olib boradi.

Mijoz munosabatlarini boshqarish
•
Mijoz munosabatlarini boshqarish – yuqori mijoz
qiymati va qoniqishini yetkazib berish orqali
samarali mijoz munosabatlarini qurish va uni
davomiyligini ta`minlash jarayonidir

Iste`mol qiymati.
•
Mijozlarni jalb etish va ularni saqlab qolish qiyin vazifadir.
Mijozlar ko`pincha turli tuman maxsulot va xizmatlarg
duch kelishadi. Haridorlar eng yuqori darajadagi mijoz-
anglagan-qiymatni taklif qiluvchi firma maxsulotlarini
sotib olishadi. Mijoz-anglagan-qiymat- bu mijozning raqib
korxona taklifiga nisbatan kompaniyaning unga beradigan
barcha nafi va zarai o`rtasidagi farqlarni baholashidir.

Mijoz qoniqishi.
•
Mijoz qoniqishi haridorning kutilgan naf yoki
qiymatiga aloqador holda tovarning oldindan
anglangan yoki taxmin qilingan mahsuldorligiga
bog`liq. Agar tovar mahsuldorligi haridorning
kutilgan nafiga mos kelmasa, mijoz qoniqmaydi.
Agar tovar mahsuldorligi haridorning kutilgan
nafiga mos kelsa, mijoz qoniqish hosil qiladi.

Interaktiv mijoz munosabatlari
•
Yangi texnologiyalar odamlarning bir-birlari bilan muloqot
qilish yo`llarini tubdan o`zgartirib yubordi. O`zaro muloqot
qilishning yangi vositalar elektron pochtalar, veb sahifalar,
bloglar, mobil aloqa vositalari va videolarni ulashishlardan
tortib onlayn jamiyatlari va Facebook, YouTube, Pinterest va
Tweeter kabi ijtimoiy tarmoqlarni o`z ichiga oladi.

Mijozlar yaratgan marketing
•
MIJOZLARNING MEDIA TARMOQLAR ORQALI
O`ZARO MULOQOTLARINING O`SIB
BORAYOTGAN QISMI MIJOZLAR YARATGAN
MARKETING HISOBLANADI. UNDA
MIJOZLARNING O`ZLARI BREND BORASIDAGI
O`Z TAJRIBALARINI SHAKLLANTIRISHDA KATTA
ROL O`YNAYDILAR. BU BLOGLARDA, VIDEO
ULASHUV SAYTLARIDA VA BOSHQA RAQAMLI
FORUMLARDA TAKLIF ETILGAN VA ETILMAGAN
MIJOZLAR BILAN ULAR O`RTASIDA O`ZARO FIKR
VA MULOHAZALAR ALMSHISH ORQALI RO`Y
BERADI.

Hamkor munosabatini boshqarish
Hamkor munosabatlarini boshqarish-bu kompaniya bo`limlari va
kompaniyadan tashqaridagi hamkorlar bilan mijozlarga birgalikda
ko`proq naf va qiymat yetkazib berishda yaqindan ishlash jarayonidir.
•
Iste`mol qiymatini yaratish va mijozlar bilan kuchli munosabatlarni
o`rnatish masalasiga kelganda, marketologlar buni o`zlari amalga
oshira olmasliklarini yaxshi bilishadi. Ular buning uchun turli
marketing hamkorlari bilan yaqinlikda ishlashlari kerak. Shuningdek,
mijoz munosabatlarini boshqarishda yaxshi bo`lish uchun ular hamkor
munosabatlarini boshqarish-mijozlarga ko`proq qiymat va naf
yetkazib berishda kompaniya ichida va tashqarisidagi hamkorlar bilan
yaqindan ishlashda ham yaxshi bo`lishi kerak.

Mijoz sodiqligini yaratish va uni saqlab qolish
•
Samarali mijoz munosabatlarini boshqarish
mijozlar qoniqishini xosil qiladi. O`z
navbatida, qoniqish hosil qilgan mijozlar
brendga va kompaniyaga sodiq qoladi va
kompaniya va uning maxsuloti haqida
boshqalarga gapirib beradilar.

Marketingning asosiy tamoyillari, funksiyalari va turlari
•
iste’molchilarga nima kerak bulsa ushani ishlab chikarish kerak;
•
bozorga tovarlar va xizmatlar taklifi bilan emas, balki
iste’molchilarn muammolarini echish vositalari bilan ishlash;
•
tovar ishlab chikarishni extiyoj va talabni tadkik kilgandan sung
tashkil etish kerak;
•
firmani ishlab chikarish-eksport faoliyatining oxirgi natijalariga
kontsentrlashganini kuchaytirish;
•
marketing kontseptsiyasi vositalarini kullash asosida marketing
dasturini shakllantirishga olib keluvchi kuyilgan maksadlarga
erishish uchun kompleks yondoshish va maksadli dastur
uslubini ishlatish;

•
tovarni iste’molchiga siljitishni barcha buginlarini marketing
bilan kamrab olish maksadida bir vaktni uzida maksadli
yunaltirilgan ta’sir asosida bozor talabiga mos keluvchi tovar
ishlab chikarish strategiya va taktikasini kullash;
•
korxona faoliyatini va marketing xizmatini bozorda tovar
xulk-atvorini bashorat kilishi va strategik rejalashtirishni
amalga oshirish asosida samarali kommunikatsiyani uzok
muddatli istikboliga muljal olish;

•
tovarni yashash davrini barcha boskichlarini ishlab chikarish
va tovar taksimlashni ijtimoiy va iktisodiy omillarini xisobga
olish;
•
tashkilot va tarmoklar rejasiga nisbatan bozorni birlamchi
ekanligini eslash;
•
talab va taklifni balanslashtirish maksadida rejalarni
tarmoklararo koorrdinatsiyalash va uzaro ta’sirini ushlab
turish;
•
tovar bozori yoki firma imidji (obruyi) va rakobatli afzallikni
kidirish va shakllantirish jarayonida anik xolatda agressivlikka,
xujumkorlikka, faollikka intilish, umumiy xolda marketingning
asosiy tamoyillari – bu bozorni bilish, unga moslashish va
bozorga ta’sir utkazishdan iborat.

Marketing subyektlari.
Mar ketingning asosiy sub’ektlariIshlab chiqaruvchi
Iste’molchi tashkilotlar
Marketing bo’yicha mutaxssislar Chakana savdo Ulgurji savdoPirovard iste’molchi
(individuum)

•
Marketing ob’ektlariga moddiy
tovar, xizmatlar, g’oyalar,
tashkilotlar, hududlar va shaxslar
kiradi. Marketing ob’ektlarini,
odatda, «tovarlar»
tushunchasiga birlashtiradilar.

Marketing tizimining haqiqiy maqsadi nima?
1. Maksimal yuqori iste’molga erishish.
2. 2. Iste’molchilarning maksimal qondirilishiga erishish.
3. 3. Maksimal keng tanlash imkoniyatini ta’minlash.
4. 4. Hayot sifatini maksimal ko’tarish.

Marketing quyidagi asosiy vazifalarni hal qilishga
mo’ljallangan:
1. Mavjud yoki potentsial talabni aniqlash yo’li bilan u yoki bu
mahsulot (tovar, xizmat)ni ishlab chiqarish zaruriyatini asoslash.
2. Xaridorlar talabiga javob beruvchi mahsulot modellarining
nusxalarini yaratish bo’yicha ilmiy tadqiqot (IT) va
tajribaviykonstruktorlik ishlari (TKI)ini tashkil etish.
3. Korxonaning ishlab chiqarish, sotish va moliyaviy faoliyatini
tartiblashtirish va rejalashtirish.
4. Tovarlarni sotish usullarini takomillashtirish.
5. Ishlab chiqarish va sotish sohasida firmaning bosh maqsadlariga
erishish uchun uning butun faoliyatini, shu jumladan,
transportirovka, o’rash, sotish, reklama, texnik va servis xizmat
ko’rsatishning operativ boshqarilishini tartiblashtirish va
yo’naltirish.

Marketingning umumiy funktsiyasini to’rtta yo’nalishga bo’lish mumkin:
analitik, ishlab chiqarish, sotish, boshqarish va nazorat.
1. Analitik funktsiya bozorni, iste’molchilarni, firma va tovar strukturasini
o’rganish, shuningdek, korxonaning ichki muhitini tahlil qilishdan iborat.
2. Ishlab chiqarish funktsiyasi yangi tovarlarni ishlab chiqarishni tashkil etish,
yangi texnologiyalarni ishlab chiqish, moddiy-texnika ta’minotini tashkil
qilish va tovarning sifati va raqobatbardoshligini boshqarishga
yo’naltirilishini ta’minlaydi.
3. Sotish funktsiyasi tovar harakati tizimini tashkil qilish, servis, TAShSOR
tizimi, maqsadli tovar va narx siyosatini olib borish bilan bog’liq bo’lgan
masalalarni hal qiladi.
4. Boshqarish va nazorat funktsiyasi strategik va operativ rejalashtirish,
marketingni boshqarishning axborot ta’minoti, korxonada
kommunikatsiyalar tizimini tashkil qilish va marketing nazoratini o’tkazish
bilan bog’liq bo’lgan jarayonlarni o’z ichiga oladi.

Korxonaning asosiy ma q sadi
№ Ma q sadlar K o` rsatkichlar
1 Bozorni egallash Bozor ulushi, oborot, tovarni roli va axamiyati, yangi bozorlarni
kamrab olish
2 Rentabellik Foyda, oborotga nisbatan rentabellik, shaxs kapitalini
rentabelligi, umumiy kapitalni rentabelligi
3 Moliyaviy barkarorlik Kreditga layokatligi, likvidligi, o` z- o` zini moliyalashtirish
darajasi, kapitalni tuzilishi
4 Ijtimoiy ma q sadlar Ish bilan konikish, daromad darajasi va ijtimoiy x h moya,
ijtimoiy integratsiya, shaxsiy rivojlanish
5 Bozordagi pozitsiya va
prestij Mustaqilligi, imidj, siyosiy sharoitga munosabati, jamiyatni tan
olishi

Talabning har xil holatlarida qo’llanadigan marketing tiplari
Marke
ting
tiplari O’zgaruvchi
Talab salbiy, uni yaratish kerak
Rag’batlantiruvchi
Talab yo’q, uni paydo qilish kerak
Rivojlantiruvchi
Talab mavjud, uni haqiqiy qilish kerak
Remarketing
Talab pasaymoqda, uni tiklash kerak
Demarketing
Talab haddan tashqari ko’p, uni kamaytirish kerak
Sinxromarketing
Talab tebranib turadi, uni barqarorlashtirish kerak
Qo’llab-quvvatlovchi
Talab imkoniyatlarga mos keladi, uni barqarorlashtirish kerak
Qarshi (aks) ta’sir ko’rsatuvchi marketing
Irratsional talab shakllanadi, uni nolga tushirish, ya’ni yo’q qilish kerak

Marketing manzarasining o’zgarishi.
•
Onlayn marketing hozirda eng tez o`sayotgan marketing
shakllaridan biridir. Shu kunlarda, Internetdan ahamiyatli
yo`lda foydalanmaydigan kompaniyaning o`zi mavjud emas.
O`z bizneslarini Internet orqali amalga oshiradigan
kompaniyalarga qo`shimcha sifatida, an`anaviy kompaniyalar
onlayn marketingdan foydlanadigan kompaniyalarga
aylanishdi. Ular onlayn korxonalarni yangi mijozlarni jalb etish
va mavjudlari bilan kuchliroq munosabatlarni qurish
maqsadida yaratishdi. Bugun, 71 foiz Amerikaliklar Internetda
xaridni amalga oshiradi.

Notijorat marketingning o`sishi
•
So`nggi yillarda, marketing kollejlar, kasalxonalar,
muzeylar, zooparklar, simfoniya orkestralari va
xattoki, cherkovlar singari ko`plab notijorat
tashkilotlar strategiyalarining asosiy qismiga
aylandi. Notijorat tashkilotlar yodam va a`zolik
uchun kuchli raqobatga yuz tutishmoqda.
Marketing ularga a`zolik, mablag` va yordamni
jalb qilishda yordam beradi.

Jadal globallashuv
•
Mijozlar bilan munosabatlarini qayta
aniqlashgandan keyin, marketologlar
xozirda atrof dunyo bilan kengroq
munosabat o`rnatishga yangicha nigoh
bilan qarashmoqda. Bugun, deyarli
barcha kompaniya, hox u katta yoki kichi
bo`lsin, global raqobat ta`siri ostida
bo`ladi.

Barqaror marketing-ijtimoiy javobgarlikka ko`proq
talab
Marketologlar ijtimoiy qadriyatlar va javobgarliklar hamda
bizni boqib turga Yer bilan bo`lgan munosabatlarini qayta
tekshirib chiqishmoqda. Dunyo bo`ylab, iste`mol va atrof-
muhit xarakatlari o`sib borishi bilan, bugunning
marketologlari barqaror marketing tajtibalarini ishlab
chiqishda qiyinchilikka duch kelmoqdalar. Korporative
etika va ijtimoiy javobgarlik deyarli barcha turdagi biznes
uchun qizg`in mavzuga ayangan.

Marketingning mohiyati va uning rivojlanishining asosiy bosqichlari

Sotib olish