O‘zbekistonning innovatsion siyosatining iqtisodiy asoslari - Iqtisodiyot - Kurs ishlari

Dokument ma'lumotlari

Narxi	10000UZS
Hajmi	364.0KB
Xaridlar	0
Yuklab olingan sana	19 Mart 2026
Kengaytma	docx
Bo'lim	Kurs ishlari
Fan	Iqtisodiyot

Sotuvchi

Shoxa

Ro'yxatga olish sanasi 19 Mart 2026

0 Sotish

O‘zbekistonning innovatsion siyosatining iqtisodiy asoslari

Sotib olish

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI OLIY TA’LIM FAN VA
INNOVATSIYA VAZIRLIGI
SAMARQAND IQTISODIYOT VA SERVIS INSTITUTI
MUSTAQIL ISH
Mavzu: O‘zbekistonning innovatsion siyosatining iqtisodiy asoslari
Tayyorladi:
Samarqand-2025

Mavzu: O‘zbekistonning innovatsion siyosatining iqtisodiy asoslari
Reja:
1. Innovatsion siyosatning shakllanishi va huquqiy asoslari
2. O’zbekistonda innovatsion iqtisodiyot rivojlantirishga qaratilgan chora-
tadbirlar
3. Milliy iqtisodiyotni innovatsion rivojlantirish strategiyasi

1. Innovatsion siyosatning shakllanishi va huquqiy asoslari
Insoniyat paydo bo‘lgandan buyon ular o‘rtasidagi ijtimoiy-iqtisodiy
ayirboshlash, shuningdek, ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatish munosabatlari
to‘xtovsiz rivojlanish jarayonini boshidan kechirib kelmoqda. Ayniqsa, o‘tgan
asrning 80-yillaridan bu jarayon yanada shiddat bilan rivojlanib, XXI asrning
dastlabki yillaridan insonlar ko‘z o‘ngida texnik va texnologik o‘zgarishlar sodir
bo‘ldi. Buning natijasida insoniyat misli ko‘rilmagan ijtimoiy-iqtisodiy yutuqlarga
erishdi, hayot kechirish shakl va sharoiti sifat hamda qulaylik jihatidan keskin
o‘zgardi.
Darhaqiqat, XXI asrda texnika va texnologiyaning bu darajada
rivojlanishining asosida insoniyatni iqtisodiy manfaatdorlikka chorlovchi va unga
erishtiruvchi asosiy omillardan biri “innovatsion iqtisodiyot” yotadi.
Innovatsion iqtisodiyot va innovatsion rivojlanishning mamlakat milliy
iqtisodiyoti rivojiga ta’siri, kishilar ijtimoiy-iqtisodiy hayotidagi o‘rni xususida
to‘xtalishdan avval, uning iqtisodiy mohiyati, shakllanish evolyutsiyasi va amal
qilish modellariga alohida e’tibor qaratish lozim. Chunki iqtisodiy adabiyotlarda va
ilmiy asarlarda “innovatsion iqtisodiyot”, “innovatsion rivojlanish”, ularning
rivojlanish bosqichlari va modellariga nisbatan yagona yondashuv mavjud emas.
“Innovatsiya” so‘zi lotinchadan “o‘zgartirish” yoki “zamonaviylashtirish”
degan ma’noni anglatadi. Innovatsiyada asosiy e’tibor yangilanishga qaratilgan
bo‘lib, bunday yangilanishlar kishilar mavjud me’yor va qoidalardan, standart
usullardan voz kechib, butunlay yangi yondashuvlarni qo‘llaganlaridagina ro‘y
beradi.
“Innovatsiya” ancha keng va tarkiban murakkab, mazmunini ochish uchun
ko‘p tomonlama yondashuvni taqozo etadigan umumiy kategoriya hisoblanadi. Bir
tomondan, innovatsiya o‘zgarishning funksiyasini, ya’ni rivojlanishni anglatadi.
Shu ma’noda, innovatsion jarayon bo‘lib, har bir sohada bunday rivojlanish
o‘zining xususiyatlariga ega bo‘ladi.

Boshqa tomondan, innovatsiya - bu mahsulot, ya’ni pirovard natija.
“Innovatsiya” hayotga tatbiq etilgan va tijoriy qimmatga ega bo‘lgan g‘oya bo‘lib,
u yangi talablarni yarata oladi, mavjud talablarni samaraliroq ravishda qondiradi
hamda sarf-xarajatlar va amaliyotga tatbiq natijalarining optimal nisbatida
iqtisodiy, informatsion, ekologik, ijtimoiy yoki boshqa turdagi samarani keltiradi.
Innovatsion iqtisodiyot bu tubdan o‘zgartirilgan, zamonaviylashtirilgan
iqtisodiyotdir. Uning vujudga kelishining asosiy sababi ishlab chiqarish texnologik
usullarining rivojlanishidir (oddiy kooperatsiya, manufaktura, mashinalashgan
ishlab chiqarish).
Innovatsion jarayon bu ilmiy bilimlarni (g‘oyalarni) innovatsiyaga (yakuniy
mahsulotga) aylantirish va uning keyinchalik tarqalish (diffuziya) jarayonidir.
Innovatsiya jarayoni o‘z ichiga ikki zaruriy bosqichni qamrab oladi:
Birinchi bosqich; ishlab chiqarish (o‘zlashtirish) uchun tayyor bo‘lgan yangi
mahsulot (mahsulot namunasi, prototip)ni yaratish.
Ikkinchi bosqich; mahsulotni o‘zlashtirish, ishlab chiqarish va tarqatish
(diffuziya) jarayoni natijasida bozor tomonidan talab etiluvchi yangilik sifatida
ishlab chiqarilgan mahsulot innovatsiyaga aylanadi.
Birinchi bosqich, asosan, izchillikda amalga oshiriladigan ilmiy-tadqiqot
ishlanmalari, tajriba-konstruktorlik ishlari va tajriba tariqasidagi ishlab
chiqarishlarni tashkil etishni o‘z ichiga oladi. Bu bosqichda innovatsiyalarning
foydali jihatlari hali ko‘zga tashlanmaydi, balki ularni ro‘yobga chiqarish uchun
zaruriy shart-sharoitlar yaratiladi.
Tijoriy ishlab chiqarishning ikkinchi bosqichida va innovatsiyalarning
tarqalishida innovatsiyalarning ijtimoiy-foydali samarasi innovatsiyalarni ishlab

chiqaruvchilar bilan bir qatorda iste’molchilar o‘rtasida ham taqsimlanadi.
Innovatsion rivojlanish innovatsion omillardan foydalanish va ularni joriy
etish orqali amalga oshiriladigan rivojlanish jarayonidir. Innovatsion rivojlanish
natijasida innovatsion iqtisodiyot shakllanadi..
Yuqori samaradorlikka ega bo‘lgan yangi innovatsion texnologiyalarni
hayotga tatbiq etish orqali quyidagi natijalarga erishish eng asosiy vazifalar
sirasiga kiradi:
 ishlab chiqarish va boshqaruv jarayonlarida qo‘l mehnati ulushini imkon
qadar kamaytirish va mehnat sharoitlarini yaxshilash;
 ishlab chiqarish jarayonining uzluksizligi va barqarorligini ta’minlash, ishlab
chiqarish bilan bog‘liq bo‘lmagan vaqt yo‘qotishlarini bartaraf etish;
 mahsulot birligiga to‘g‘ri keladigan mehnat va energiya sarfini imkon qadar
kamaytirish;
 ishlab chiqarishda ishlatiladigan asbob-uskuna, mexanizm va qurilmalarning
samaradorligini oshirish.
Innovatsion iqtisodiyotning asosiy belgilari quyidagilardan iborat:
1. Iqtisodiyotning barcha sohalarida axborot texnologiyalari va
kompyuterlashtirilgan tizimlarning mavjudligi;

2. Rivojlangan milliy axborot zaxiralarini yaratishni ta’minlaydigan zamonaviy
infratuzilmaning shakllanganligi;
3. Jamiyat hayotining barcha sohalarida ishlab chiqarish va boshqaruv
jarayonlarini tezkorlik bilan kompyuterlashtirish va avtomatlashtirishning
amalga oshirilganligi;
4. Jahon miqyosidagi innovatsion talablarga mos ravishda malakali ilmiy-
texnik kadrlarni tayyorlash va qayta tayyorlashning yuqori darajada
moslashuvchan tizimini yaratish.
Innovatsion tizim jamiyatdagi institutsional tuzilmalarning majmui bo‘lib,
ularning faoliyati bilimlar, ilmiy axborot va yangiliklarni yaratishga yoki
rivojlangan mamlakatlardagi ilg‘or tajribalarni samarali o‘zlashtirishga qaratilgan.
Ushbu tizim davlat tuzilmalari, biznes subyektlari, ilm-fan va ta’lim
muassasalarining o‘zaro foydali hamkorligi natijasida muvaffaqiyatli faoliyat
yuritadi. Bu hamkorlik sinergetik ya’ni bir-birini kuchaytiruvchi ta’sir ko‘rsatadi
va mamlakatning iqtisodiy faolligini oshirish hamda uning tez sur’atlar bilan
rivojlanishiga xizmat qiladi.
Innovatsion tizimning pirovard maqsadi akademik yoki amaliy fan
sohalaridan ilmiy-amaliy natijalarni olish, ilg‘or g‘oyalarni tatbiq etish va buning
natijasida mamlakatning barqaror ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishiga erishishdir.

2. O’zbekistonda innovatsion iqtisodiyot rivojlantirishga qaratilgan chora-
tadbirlar
O‘zbekiston Respublikasida innovatsion rivojlanishning nazariyalari,
shakllanish jarayoni va milliy iqtisodiyot o‘sishini ta’minlashdagi imkoniyatlarini
tadqiq etishdan oldin “innovatsiya”, “innovatsion iqtisodiyot” va “innovatsion
rivojlanish” nazariyalarining xalqaro miqyosda o‘rganila boshlagan davriga e’tibor
qaratish lozim. Chunki zamonaviy sharoitda innovatsion iqtisodiyot rivojlangan va
o‘zining samarali natijalarini ko‘rsatib kelayotgan mamlakatlarda “innovatsion
iqtisodiyot” yoki “innovatsion rivojlanish” tushunchalari darhol paydo bo‘lmagan.
Dastlab, “innovatsiya”ning nazariy asoslari XX asrning birinchi yarmida, ya’ni
1920–1930-yillarda ilm-fan sohasiga kirib kelgan.
Bu davr xalqaro miqyosda innovatsiya, innovatsion iqtisodiyot va
innovatsion rivojlanish bilan bog‘liq nazariy tadqiqotlarning shakllana boshlagan
davri bo‘lib, u chuqur tarixga ega emas. Tarixiy manbalardan ma’lumki,
O‘zbekiston aynan shu yillarda (1920–1930-yillar) xo‘jalik yuritishning tubdan
yangicha — xususiy mulk va raqobat mexanizmlarini qat’iy ravishda inkor etuvchi
tizimga o‘tish jarayonini boshidan kechirayotgan edi.
Shu sababli, o‘sha davrda O‘zbekistonda “innovatsiya”, “innovatsion
iqtisodiyot” yoki “innovatsion rivojlanish”ning nazariy asoslarini tadqiq etish bir
tomon, hatto bu mavzularda ilmiy fikr yuritish ham imkonsiz edi. Demak,
“innovatsiya” tushunchasi, shuningdek “innovatsion iqtisodiyot” va “innovatsion
rivojlanish” g‘oyalari bo‘yicha tadqiqot ishlarini olib borish, ularni amaliyotga
joriy etish masalalari mamlakatimizda faqat bozor munosabatlari shakllana
boshlagan 1991-yillardan keyin kun tartibiga chiqdi.
Agar O‘zbekiston mustaqillikka erishganidan keyingi dastlabki o‘n yillik
davrga nazar tashlasak, bu yillarda asosan bozor iqtisodiyotining asosiy tamoyillari
va mexanizmlarini amaliyotga joriy etish, tegishli qonunchilik hamda me’yoriy-
huquqiy bazani yaratish ishlari amalga oshirilganini ko‘rish mumkin.
Haqiqatdan ham, O‘zbekiston bozor iqtisodiyotiga o‘tgan 1991-yildan 2000-
yilgacha bo‘lgan davrda amalga oshirilgan ilmiy tadqiqotlarda, ilmiy asarlarda,

shuningdek milliy iqtisodiyotda xo‘jalik yuritish tizimini boshqarish bo‘yicha
qabul qilingan qonun va me’yoriy hujjatlarda “innovatsiya”, “innovatsion
iqtisodiyot” va “innovatsion rivojlanish”ning nazariy hamda amaliy jihatlariga
yetarli darajada e’tibor qaratilmagan.
Bugungi kunda O‘zbekiston Respublikasida iqtisodiy barqarorlashuv
jarayoni hukm surayotgan bir paytda, iqtisodiyotning chuqur
modernizatsiyalashuviga erishmasdan turib innovatsiyalar diffuziyasini, ya’ni
yangi g‘oya, ishlanma va texnologiyalarning joriy etilishi hamda jadal tarqalishini
ta’minlash mushkuldir.
Buning uchun, avvalo, ta’lim, ilm-fan va sanoat o‘rtasidagi uzviy
integratsiyani kuchaytirish, shuningdek, innovatsion mahsulotlarga bo‘lgan talabni
oshiradigan yangi kompaniyalar tashkil etilishini rag‘batlantirish zarur. Shu bilan
birga, yangi sanoat tarmoqlarini yaratishga ko‘maklashuvchi aniq texnik
yechimlarni amaliyotga joriy etish ham muhim ahamiyat kasb etadi.
Bugungi kunda milliy iqtisodiyot oldida turgan dolzarb masalalardan biri
qisqa muddatda mamlakatning innovatsion rivojlanishiga erishishdir. Aks holda,
O‘zbekistonning rivojlangan davlatlar qatoridan munosib o‘rin egallashi murakkab
kechadi. Mazkur masalani ijobiy hal etish uchun keng qamrovli iqtisodiy
islohotlarni amalga oshirish bilan bir qatorda, nanoindustriya tarmoqlarini
rivojlantirishga ham alohida e’tibor qaratish lozim.
O‘zbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligi mamlakatni
innovatsion va ilmiy-texnik jihatdan rivojlantirish, jamiyat va davlat hayotini har
tomonlama taraqqiy ettirish, shuningdek respublikaning intellektual hamda
texnologik salohiyatini yuksaltirishga qaratilgan yagona davlat siyosatini amalga
oshiruvchi boshqaruv organi hisoblanadi. Vazirlik o‘z faoliyati doirasida yuqorida
qayd etilgan dolzarb masalalar yechimini ta’minlash borasida aniq chora-
tadbirlarni amalga oshirib kelmoqda.
Innovatsion rivojlanish vazirligi 2017–2021-yillarda O‘zbekiston
Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar
strategiyasi da belgilangan vazifalarga muvofiq tashkil etilgan. Mazkur vazirlik

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017-yil 29-noyabrdagi PF–5264-sonli
“O‘zbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligini tashkil etish
to‘g‘risida”gi Farmoni hamda 2017-yil 30-noyabrdagi PQ–3416-sonli
“O‘zbekiston Respublikasi Innovatsion rivojlanish vazirligi faoliyatini tashkil
etish to‘g‘risida”gi Qarori asosida faoliyat yuritadi.
Shuningdek, vazirlik o‘z faoliyatini quyidagi hujjatlar asosida amalga
oshiradi:
– O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining PQ–3899-sonli “Ilmiy va
innovatsion faoliyatni integratsiya qilish tizimi samaradorligini oshirishga
doir chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi Qarori ;
– PQ–3682-sonli “Innovatsion g‘oyalar, texnologiyalar va loyihalarni
amaliy joriy qilish tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari
to‘g‘risida”gi Qarori ;
– PQ–3683-sonli “O‘zbekiston Respublikasida urug‘chilik tizimini
tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi Qarori ;
– PQ–3697-sonli “Faol tadbirkorlik va innovatsion faoliyatni
rivojlantirish uchun shart-sharoitlarni yaratish bo‘yicha qo‘shimcha chora-
tadbirlar to‘g‘risida”gi Qarori ;
– PQ–3698-sonli “Iqtisodiyot tarmoqlari va sohalariga innovatsiyalarni
joriy etish mexanizmlarini takomillashtirish bo‘yicha qo‘shimcha chora-
tadbirlar to‘g‘risida”gi Qarori ;
– PQ–3855-sonli “Ilmiy va ilmiy-texnikaviy faoliyat natijalarini
tijoratlashtirish samaradorligini oshirish bo‘yicha qo‘shimcha chora-
tadbirlar to‘g‘risida”gi Qarori .
O‘tgan vaqt davomida Vazirlik faoliyati innovatsion g‘oyalar, ishlanmalar
va texnologiyalar negizida iqtisodiyotning barcha tarmoq va ijtimoiy sohalarini
jadal innovatsion rivojlantirishni ta’minlashga qaratildi. Jumladan, innovatsion
g‘oya va texnologiyalarni ishlab chiqish hamda joriy etish, ularning yanada
rivojlanishini ta’minlovchi normativ-huquqiy bazani yaratish doirasida
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 3 ta farmoni, 11 ta qarori, Vazirlar

Mahkamasining 8 ta qarori va 4 ta idoraviy normativ-huquqiy hujjatlari (jami 26
ta) tasdiqlandi.
Bular qatorida eng asosiylaridan biri - O‘zbekiston Respublikasi
Prezidentining 2018-yil 22-yanvardagi PF-5308-son farmoni bo‘lib, uning 3-bandi
ijrosini ta’minlash maqsadida Vazirlik tomonidan O‘zbekiston Respublikasining
“Fan to‘g‘risida” hamda “Innovatsion faoliyat to‘g‘risida”gi qonun loyihalari
ishlab chiqildi. Mazkur qonunlar Oliy Majlis Qonunchilik palatasiga taqdim etildi.
O‘zbekistonda innovatsion iqtisodiyot va innovatsion rivojlanish bo‘yicha
amalga oshirilgan asosiy chora-tadbirlar quyidagilardan iborat:
1. Mamlakatning intellektual va texnologik salohiyatini oshirishning uzoq
muddatli ssenariylari asosida ustuvor soha va tarmoqlarni innovatsion
rivojlantirishning kelajakdagi modellarini shakllantirish imkonini beradigan
strategik rejalashtirish tizimini yaratish yo‘lida muhim ishlar amalga oshirildi.
1.1. 2018-yil 21-sentabrda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “2019–
2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasini innovatsion rivojlantirish strategiyasi
to‘g‘risida”gi Farmoni qabul qilindi. Strategiyaning bosh maqsadi inson kapitalini
rivojlantirish hamda 2030-yilgacha Global innovatsion indeks reytingida jahondagi
50 ta ilg‘or mamlakatlar qatoriga kirishni ta’minlash etib belgilandi.
1.2. Prezidentning 2018-yil 7-maydagi PQ-3698-son qarori ijrosini
ta’minlash maqsadida 39 ta davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari bilan
iqtisodiyotning real sektorini rivojlantirish bo‘yicha “Yo‘l xaritalari” ishlab
chiqilib, samarali hamkorlik yo‘lga qo‘yildi. 20 ga yaqin tashkilotda innovatsion
rivojlanish va novatorlik g‘oyalarini qo‘llab-quvvatlash jamg‘armalari tashkil
etilib, jami 45,46 milliard so‘m mablag‘ yo‘naltirildi.
1.3. Venchurga asoslangan moliyalashtirish tizimini joriy etish va
innovatsion loyihalarga tadbirkorlik subyektlarining moliyaviy mablag‘larini keng
jalb qilish maqsadida O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 24-
noyabrdagi PF-5583-son farmoni qabul qilindi hamda innovatsion faoliyatni
moliyalashtirishning tubdan yangi tizimi joriy etildi.

1.4. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 18-
yanvardagi 48-son qarori bilan “2019–2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasida
‘Aqlli shahar’ texnologiyalarini joriy etish konsepsiyasi” tasdiqlandi. Hozirda
ushbu konsepsiya Navoiy, Nurafshon va Mo‘ynoq shaharlarida joriy etilmoqda.
1.5. 2019–2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasida startap ekotizimini
rivojlantirish bo‘yicha ilk bor konsepsiya ishlab chiqildi. Mazkur konsepsiya
Xavfsizlik kengashiga kiritildi va O‘zbekiston Respublikasi Prezidentiga axborot
berishga tayyorlandi.
2. Hududlar ijtimoiy-iqtisodiy salohiyatining barqaror o‘sishi, shuningdek,
aholining hayot darajasi va farovonligi yuksalishi uchun zarur sharoitlarni
ta’minlashga qodir bo‘lgan fan va innovatsiya faoliyatini rivojlantirishning
zamonaviy infratuzilmasini shakllantirish bo‘yicha bir qator chora-tadbirlar amalga
oshirildi.
2.1. Hududlarning ilmiy salohiyatini oshirish va ijtimoiy-iqtisodiy
rivojlantirish bo‘yicha umumiy qiymati 16,5 milliard so‘mlik 20 ta mavzu
bo‘yicha tanlov e’lon qilindi. Tanlovga kelib tushgan 226 ta loyiha belgilangan
tartibda ekspertizadan o‘tkazilib, Ilmiy-texnik kengashlarda ko‘rib chiqildi.
Natijada, 9 ta loyiha 7,2 milliard so‘m miqdorida moliyalashtirishga tavsiya etildi.
2.2. Surxondaryo viloyatida umumiy qiymati 1,264 milliard so‘mga teng 10
ta “aqlli bekat” qurildi. Hozirda Qoraqalpog‘iston Respublikasining Mo‘ynoq
shahrida 5 ta “Aqlli bekat” qurilishi tashkillashtirilmoqda.
2.3. Aholining onlayn tarzda axborot resurs bazasidan foydalanish
imkoniyatini yaratish maqsadida respublikaning chekka hududlarida joylashgan
maktablar, oliy ta’lim muassasalari va jamoat joylariga 100 dona “Q-Box”
moslamalari o‘rnatildi.
2.4. Ishsiz yoshlarni bandlik bilan ta’minlash maqsadida Hindiston va Xitoy
kompaniyalari bilan hamkorlikda Sirdaryo viloyatida “Biznes-akselerator” o‘quv-
amaliy markazi faoliyati yo‘lga qo‘yildi.

2.5. Maktablarda dars vaqtlarini elektron tarzda boshqarish maqsadida
“Elektron qo‘ng‘iroq” qurilmasi ishlab chiqildi va Jizzax viloyatidagi maktablarga
sinov tariqasida o‘rnatildi.
2.6. O‘zbekistonda ilk bor Toshkent viloyatining Ohangaron shahrida
Bolalar texnoparki tashkil etildi.
3. Innovatsion g‘oyalar va texnologiyalarni ishlab chiqish hamda joriy etish
sohasiga investitsiyalarni keng jalb etish, ularning yanada rivojlanishini
ta’minlovchi normativ-huquqiy bazani takomillashtirish yo‘lida ham muhim chora-
tadbirlar amalga oshirildi.
3.1. O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi ixtirochilari, investorlar
va tijorat banklari bilan hamkorlikda, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining
2018-yil 14-iyuldagi PQ-3855-son qarorida belgilangan tartib asosida
ishlanmalarni tijoratlashtirish yo‘lga qo‘yildi.
3.2. 2019-yil 1-iyul holatiga ko‘ra, jami 62 ta innovatsion ishlanma
tijoratlashtirilmoqda. Olib borilgan ishlar natijasida umumiy qiymati 11,9 milliard
so‘m miqdorida mahsulot ishlab chiqarilgan va 4,9 milliard so‘mlik mahsulot
sotilgan.
3.3. 30 ta ishlanma asosida 19 ta innovatsion startap kompaniya tashkil
etilgan bo‘lib, ushbu jarayonda 15 ta ilmiy muassasa, 6 ta tijorat banki va 6 ta
investor ishtirok etgan.
3.4 . Intellektual mulk obyektlariga bo‘lgan huquqlarni investorlarga
o‘tkazish bo‘yicha 11 ta litsenziya kelishuvlari tuzildi va innovatsion ishlanmalar
mualliflariga yillik 3–15% miqdorida daromad olishi ta’minlandi.
Shuningdek, Umumiy va noorganik kimyo instituti ishtirokida “Kimyoviy
texnologiya” MChJ tashkil etilib, u “ponton” ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘ydi.
Hozirda Muborak gazni qayta ishlash zavodiga umumiy qiymati 182,5 mln so‘mlik
ponton yetkazib berildi.
3.5. Shu bilan birga, venchurli moliyalashtirish tartibini belgilash maqsadida
Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 17-maydagi 414-son qarori qabul qilindi.

Bugungi kunda 2 ta investitsiya kompaniyasi — “Venchur Kapital Invest” va
“O‘zbek-Amirlik investitsiya kompaniyasi” tashkil etilgan.
3.6. Innovatsion loyihalarni amalga oshirishga yo‘naltirilgan umumiy
qiymati 113,42 mlrd so‘m miqdoridagi investitsiya loyihalarini o‘zlashtirishga
erishildi. Shundan 77,0 mlrd so‘m ichki investitsiyalar, 1,8 mlrd so‘m to‘g‘ridan-
to‘g‘ri xorijiy investitsiyalar va 34,62 mlrd so‘m texnik ko‘mak hisobiga amalga
oshirilgan. Ushbu investitsiyalarning salmoqli qismi sog‘liqni saqlash sohasiga
42% (47,1 mlrd so‘m), ta’lim sohasiga 30% (33,7 mlrd so‘m) va sanoatga 26%
(29,2 mlrd so‘m) yo‘naltirilgan.
3.7. Ilmiy tadqiqot va oliy ta’lim muassasalari tomonidan umumiy hajmi
1,25 mln AQSH dollari hamda 1,9 mln yevrodan iborat 170 ta xalqaro ilmiy
grantlarning bajarilishi ta’minlandi. Shu bilan birga, umumiy qiymati 54,4 mln
AQSH dollari miqdoridagi 7 ta investitsiya loyihasi ishlab chiqildi. Xususan,
umumiy qiymati 30,0 mln dollarlik 3 ta loyiha to‘g‘ridan-to‘g‘ri xorijiy
investitsiyalar hisobiga, 14,4 mln dollarlik 4 ta loyiha esa ichki investitsiyalar
hisobiga amalga oshirilmoqda.
4. Iqtisodiyotning real sektori tarmoqlarini har tomonlama rivojlantirishni
ta’minlovchi zamonaviy axborot-kommunikatsiya, sanoat va boshqa innovatsion
texnologiyalarni jadal joriy etish.
4.1 . O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 23-maydagi PQ-
4335-son qaroriga muvofiq, ilmiy tadqiqot ishlari bo‘yicha 2019-yilda umumiy
qiymati 7,6 mlrd so‘mlik 10 ta yo‘nalishda innovatsion loyihalar tanlovi e’lon
qilindi. Shu bilan birga, yangi turdagi qurilish materiallarini ishlab chiqish
bo‘yicha Turkiyaning ilmiy-texnologik tadqiqotlar kengashi “TUBITAK”
tashkiloti hamda Qozog‘istonning Nazarboyev universiteti bilan hamkorlikda
texnologik startaplar uchun “Tech Central Asia Tashkent” akseleratsion dasturi
ishga tushirildi.
4.2. O‘zbekiston Respublikasida sanoat raqobatbardoshligini oshirish, ichki
bozorni iste’molchilar talabi bilan qondirish va eksport ulushini oshirish
maqsadida xorijiy rivojlangan mamlakatlar tajribasi chuqur tahlil qilindi. Natijada,

mamlakatda yagona klaster siyosatini joriy etishdagi asosiy muammolar va
ularning yechimlari bo‘yicha Vazirlar Mahkamasi hamda Prezident
Administratsiyasiga takliflar kiritildi.
4.3. Birlashgan Millatlar Tashkilotining Sanoatni rivojlantirish tashkiloti
(UNIDO) bilan hamkorlikda “O‘zbekistonda sanoatni innovatsion rivojlantirish
islohoti” loyihasi ishlab chiqildi.
4.4. Toshkent temir yo‘l muhandislari instituti bazasida “Yangi
innovatsiyalar asosida dronlarni loyihalash va ekspluatatsiya qilish” nomli yangi
ta’lim yo‘nalishi joriy etildi. Ushbu yo‘nalish bo‘yicha 2018–2019 o‘quv yilidan
boshlab talabalar qabul qilina boshlandi va tegishli fakultet tashkil etildi.
4.5. Toshkent shahri Yunusobod tumanida 10 million AQSH dollari
miqdorida investitsiya kiritish asosida zamonaviy farmatsevtika yo‘nalishida
“O‘zbek–Xitoy texnologik parki va klinikasi” tashkil qilindi. Ushbu hamkorliklar
davomi sifatida Navoiy viloyatidagi Navoiy erkin iqtisodiy zonasida farmatsevtika
sohasini rivojlantirish, xususan, dori-darmon ishlab chiqarish uchun zarur sintetik
xomashyoni tayyorlash maqsadida 10 million AQSH dollari miqdoridagi “O‘zbek–
Xitoy texnologik parki”ni tashkil etish ishlari olib borilmoqda.
4.6. “Smart Chain” kompaniyasi bilan hamkorlikda turizm sohasida VR
texnologiyasi asosida ishlovchi turistik “Smart-kartochkalar” va Samarqand
shahrining “Smart-kartasi” innovatsion loyihalari amaliyotga joriy etildi.
Shuningdek, Samarqand va Xiva shaharlarining tarixiy obidalari hamda
muzeylarida VR texnologiyasi asosida “Smart-muzeylar” tashkil etilib, yurtimizga
tashrif buyurayotgan sayyohlar uchun qo‘shimcha qulayliklar yaratildi.

3. Milliy iqtisodiyotni innovatsion rivojlantirish strategiyasi
Bugungi kunda ilmiy salohiyatdan samarali foydalangan holda mamlakatda
ilmiy tadqiqotlar samaradorligini oshirishga qaratilgan mexanizmlarni joriy etish
dolzarb hisoblanadi. Milliy ilmiy tadqiqotlarni rivojlantirishda jahon tajribasi va
global trendlarga integratsiyalashuvni ta’minlash, ilmiy tadqiqot va tajriba-
konstruktorlik ishlariga ajratiladigan mablag‘lar ulushini YaIMga nisbatan 0,25
foizdan 1–1,5 foizgacha oshirish, shuningdek, xususiy sektor ishtirokini 50
foizgacha yetkazish orqali mamlakatning innovatsion rivojlanishi uchun
mustahkam poydevor yaratilmoqda.
Hozirgi zamon sharoitida raqobatbardoshlikning yuqori darajasini
ta’minlaydigan innovatsion faoliyat iqtisodiy tizimni jadal va barqaror
rivojlantirishning asosiy omillaridan biri hisoblanadi. Innovatsion tizim xo‘jalik
amaliyotida ilmiy tadqiqotlar natijalarini ishlab chiqish, tatbiq etish va ulardan
samarali foydalanish orqali mamlakat iqtisodiyoti rivojlanishining intensivligini
oshirish imkonini beradi.
Shu munosabat bilan O‘zbekiston Respublikasida zamonaviy davlat ilmiy-
texnik va innovatsion siyosatni ishlab chiqish hamda amalga oshirishga alohida
e’tibor berilmoqda. Jumladan, 2017–2021-yillarda O‘zbekiston Respublikasini
rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar strategiyasida
quyidagi vazifalar belgilangan:
1. Yuqori texnologik qayta ishlash tarmoqlarini, eng avvalo, mahalliy
xomashyo resurslarini chuqur qayta ishlash asosida yuqori qo‘shilgan
qiymatga ega bo‘lgan tayyor mahsulot ishlab chiqarish bo‘yicha tarmoqlarni
jadal rivojlantirish orqali sanoatni sifat jihatidan yangi bosqichga ko‘tarish.
2. Mahsulot va texnologiyalarning mutlaqo yangi turlarini ishlab chiqarishni
o‘zlashtirish, shu asosda tashqi va ichki bozorlarda milliy mahsulotlar
raqobatbardoshligini ta’minlash.
3. Ilmiy tadqiqot va innovatsion faoliyatni rag‘batlantirish, ilmiy yutuqlarni
amaliyotga joriy etishning samarali mexanizmlarini yaratish, oliy ta’lim
muassasalari va ilmiy tadqiqot institutlarida ixtisoslashtirilgan

laboratoriyalar, yuqori texnologiyalar markazlari hamda texnoparklar tashkil
etish.
Shunday qilib, bugungi kunda O‘zbekiston innovatsion sohani
rivojlantirish va uni milliy iqtisodiyotning ustuvor yo‘nalishlaridan biriga
aylantirishga alohida e’tibor qaratmoqda.
Bugungi kunda innovatsion salohiyat va innovatsion faoliyatni
rivojlantirishdagi holat quyidagicha ifodalanadi. Ilmiy-texnik kadrlarni
rivojlantirish darajasi mamlakatning innovatsion taraqqiyoti uchun eng muhim
ko‘rsatkichlardan biridir. 2017-yilda O‘zbekistonda ilmiy tadqiqotlar va
ishlanmalarni amalga oshirgan tadqiqotchi mutaxassislar soni har 1 million aholiga
o‘rtacha 1000 kishini tashkil etdi. Bu ko‘rsatkich jahon o‘rtacha darajasiga mos
keladi.
So‘nggi yillarda ilmiy tadqiqotlar va ishlanmalarni bajarishda tadbirkorlik
sektori faoliyati sezilarli darajada oshdi. Bu esa, o‘z navbatida, amaliy yo‘nalishga
ega tadqiqotlarga va ishlab chiqarishga tatbiq etiladigan texnologiyalarni joriy
etishga imkon berdi. 2017-yilda ilmiy tadqiqot va ishlanmalarni bajargan
tashkilotlar umumiy sonida tadbirkorlik sektori ulushi 31,1 foizni tashkil etdi.
Shuni alohida ta’kidlash kerakki, xususiy notijorat sektorining ilmiy
tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlariga qiziqishi ortib bormoqda. Uning
salmog‘i 3,6 baravar oshib, 2017-yilda 2,3 foizni tashkil etdi. Bu mamlakat
korxonalari innovatsion faoliyatga tobora ko‘proq jalb qilinayotganidan hamda
ularning o‘z ilmiy tadqiqotlarini o‘tkazish imkoniyatiga ega ekanligidan dalolat
beradi.
Ilmiy tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlariga sarflangan xarajatlar hajmi
1,3 baravar oshib, 2017-yilda 471 milliard so‘mga yetdi. Mazkur xarajatlar
tuzilmasini tahlil qilish shuni ko‘rsatadiki, ilmiy faoliyatni moliyalashtirishda
davlat sektori yetakchi o‘rinni egallab kelmoqda. Xususan, 2017-yilda
moliyalashtirish manbalari tarkibida davlat byudjeti ulushi 56,1 foizni tashkil etdi.
Korxonalar va tashkilotlarning o‘z mablag‘lari esa ilmiy tadqiqotlarni
moliyalashtirishning ikkinchi muhim manbasi sifatida 29,4 foiz ulushga ega bo‘ldi.

So‘nggi o‘n yilda mamlakatda sotilgan tovarlar, ishlar va xizmatlar hajmi 4
baravar oshib, 2017-yilda 18 025,9 milliard so‘mga yetdi. 2017-yilda
innovatsiyalarning barcha turlari (texnologik, marketing va tashkiliy) bo‘yicha
xarajatlar umumiy hajmi 2,4 baravar ortdi va ularning YaIMdagi ulushi 2018-yilda
1,7 foizni tashkil etdi.
2018-yilda innovatsiyalarga sarflangan mablag‘larning asosiy qismini
korxonalar o‘zlari ta’minladi - 71 foiz. Xarajatlar tarkibida texnologik
innovatsiyalar eng katta ulushni egalladi - o‘rtacha 97 foiz. Shu yili texnologik
innovatsiyalarni joriy etgan innovatsion faol korxonalar soni 975 taga yetdi. Ular
tomonidan jami 1946 ta texnologik yangilik amaliyotga tatbiq etildi. Statistik
ma’lumotlarga ko‘ra, 2018-yilda innovatsiyalarni joriy etgan korxonalar va
tashkilotlar umumiy korxonalar sonining 0,34 foizini tashkil etgan.
Biroq, innovatsion salohiyat va innovatsion faoliyatni rivojlantirishda hali
ham qator muammolar mavjud. Eng asosiy muammolardan biri shundaki, ilmiy
tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarining hozirgi moliyalashtirish darajasi
ilmiy-texnik ishlanmalarning zarur darajada o‘sishini ta’minlamayapti.
Mamlakatdagi ilm-fan moliyalashtirish hajmlari hozircha cheklangan.
Respublikada ilmiy tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarini moliyalashtirish
2017-yilda 70,7 mln. AQSH dollarini tashkil etdi (Shvesiyada – 16,2 mlrd. AQSH
dollari, Rossiyada – 39,9 mlrd. AQSH dollari, AQSHda – 599 mlrd. AQSH
dollari).
Tahlillar shuni ko‘rsatadiki, ilmiy tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlari
uchun xarajatlar ulushi o‘sishiga qaramay, uning YaIMdagi ulushi o‘zgarmay
qolgan - 0,2%. Bu ko‘rsatkich yetarli emas, chunki u jahon mamlakatlari o‘rtacha
darajasidan (2-3%) ancha past. YUNESKO rivojlanayotgan mamlakatlarga ilmiy
tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlari uchun xarajatlarni YaIMga nisbatan
kamida 1 foizgacha yetkazishni tavsiya qiladi.
Davlat sektori ulushi katta bo‘lishiga qaramay, ilmiy tadqiqotlarni
moliyalashtirish umumiy hajmida tadbirkorlik sektori ishtiroki yetarlicha yuqori
emasligi qayd etilmoqda. Natijada davlat ilmiy tadqiqot institutlari va oliy o‘quv

yurtlari mavjud investitsiyalarni sifat jihatdan samarali o‘zlashtira olmayapti. Shu
bilan birga, ilmiy tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlari uchun xarajatlarni davlat
sektoridan tadbirkorlik sektoriga qayta taqsimlash jarayoni kuzatilmoqda.
Korxonalarning ilmiy tadqiqot institutlari va oliy ta’lim muassasalari bilan
hamkorlik qilishdan manfaatdorligi kamaymoqda.
Innovatsiyalarni joriy etgan korxonalar ulushi ham past - atigi 0,34%
(jahon bo‘yicha o‘rtacha 40%). Yangi texnologiyalarni tijoratlashtirishdagi
qiyinchiliklar texnologiyalar transferining rivojlanmaganligi, normativ-huquqiy
bazaning yetarli emasligi hamda ilm-fan va ishlab chiqarish o‘rtasidagi hamkorlik
tajribasining sustligi bilan izohlanadi. Innovatsion ishlanmalarga investitsiyalarni
jalb etish mexanizmlari ham yetarlicha takomillashmagan. Jahon amaliyotida
biznes-inkubatorlar, texnologiya transferi agentliklari, texnoparklar eng samarali
mexanizmlar hisoblanadi, biroq respublikada bu tizimlar deyarli mavjud emas.
Bundan tashqari, innovatsion infratuzilma va innovatsion faoliyat
sohasidagi axborot maydoni bilan bog‘liq masalalar tobora chuqurlashmoqda. Bu
esa milliy innovatsion tizimning sustlashuviga sabab bo‘lmoqda. Innovatsion
rivojlanish asosan Toshkent shahri, Toshkent viloyati va qisman Andijon
viloyatida kuzatilmoqda. Qolgan hududlar esa faqat yirik investitsiya loyihalari
amalga oshirilayotgan paytda faollik ko‘rsatmoqda. Bu holat mamlakatning boshqa
hududlarida innovatsion rivojlanishning sustlashuviga olib kelmoqda. Shuningdek,
ilmiy-texnik axborotni hududlararo almashish (talab va taklif) mexanizmi ham
ishlab chiqilmagan. Shu sababli, 2030-yilgacha bo‘lgan istiqbol davrida
respublikada jahonning ilg‘or tajribalarini inobatga olgan holda milliy innovatsion
tizim (MIT) asoslarini shakllantirish orqali ilmiy-texnik va innovatsion faoliyatni
jadallashtirish bo‘yicha kompleks choralar ko‘rish rejalashtirilmoqda.
Hozirgi zamon sharoitida O‘zbekiston uchun innovatsion rivojlantirishning
aralash strategiyasi quyidagi ikki asosiy elementni o‘z ichiga olishi zarur:
a) xorijiy texnologiyalarni o‘zlashtirish va mahalliy sharoitlarga moslashtirish;
b) milliy innovatsion salohiyatni boyitish.

O‘rtacha muddatli istiqbolda texnoparklar, texnologiyalar transferi
markazlari hamda innovatsion g‘oyalarni tijoratlashtirish bo‘yicha markazlar
shaklida milliy innovatsion tizim (MIT) elementlarini yaratish va rivojlantirish
rejalashtirilmoqda. Texnologik innovatsiyalarda faqat asbob-uskunalar xarid
qilishdan o‘z texnologiyalarini ishlab chiqish va joriy etishga o‘tish, uzoq
muddatda esa ilmiy salohiyatni mustahkamlash strategiyasiga o‘tish uchun
poydevor yaratiladi.
Innovatsion sohaning qonunchilik bazasini yanada rivojlantirish va
takomillashtirish quyidagi chora-tadbirlarni o‘z ichiga oladi:
— innovatsion tizimni takomillashtirish va yangi elementlarni joriy etish;
— ilm-fanning ishlab chiqarish bilan aloqasini mustahkamlash;
— keng ko‘lamli modernizatsiyani amalga oshirish;
— yakuniy mahsulotga yo‘naltirilgan sanoat ishlab chiqarishini texnik va
texnologik jihatdan yangilash.
Uzoq muddatli istiqbolda sanoatning qayta ishlash va ishlab chiqarish
tarmoqlarida innovatsion o‘sish uchun zarur bo‘lgan yangi texnologiyalarni
aniqlashga qaratilgan yagona texnologik siyosatni davlat tomonidan ishlab chiqish
va amalga oshirish nazarda tutilgan. Shuningdek, energiya samaradorlik
standartlari va ekostandartlarni joriy etish, dastlabki bosqichda esa eng ko‘p
energiya sarflaydigan rangli metallurgiya, kimyo hamda qurilish materiallari
(sement, o‘g‘it, metall va boshqalar) korxonalarini qamrab olish rejalashtirilgan.
Bu esa resurs tejashni ta’minlab, yangi texnologiyalarni rivojlantirish uchun
rag‘batlantiruvchi omillar yaratadi. Uzoq muddatli istiqboldan kelib chiqib, 2030-
yilga kelib innovatsion siyosatni takomillashtirish bo‘yicha quyidagi maqsadli
yo‘nalishlar belgilangan:
1. O‘zbekiston Respublikasini Global innovatsion indeks reytingida jahonning
50 ta ilg‘or mamlakati qatoriga kiritish.
2. Band bo‘lganlar umumiy sonida oliy ma’lumotli xodimlar ulushini 45–50
foizgacha yetkazish (2017-yilda - 16%).

3. Ilmiy tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlari uchun xarajatlarni oshirish va
bu ko‘rsatkichni YaIMga nisbatan 1–1,5 foizgacha yetkazish.
4. Band aholining 0,4 foizini tadqiqotchi olimlar tashkil etishi.
5. Iqtisodiyotdagi tadbirkorlik sektorining ilmiy tadqiqot va tajriba-
konstruktorlik ishlariga yo‘naltirilgan xarajatlari innovatsiyalar uchun jami
xarajatlarning 50–55 foizini tashkil etishi.
6. Internet tezligini 8 baravarga oshirish va telekommunikatsiya
infratuzilmasini rivojlantirish reytingida mamlakatni dunyoning eng ilg‘or
90 davlati qatoriga kiritish.
Milliy iqtisodiyotda innovatsion faoliyatni tashkil etish va
rag‘batlantirishning samarali shakli sifatida davlat-xususiy sektor hamkorligi
tamoyili asosida ish olib borilishi lozim.Ya’ni, davlat mexanizmidan foydalanib
innovatsion jarayonlarni rivojlantirishda xususiy biznes ishtirokini rag‘batlantirish,
resurslarni birlashtirish, foyda va tavakkalchilikni taqsimlash, raqobat muhitini
shakllantirish hamda shu bilan bir vaqtda byudjet mablag‘laridan samarali
foydalanishga turtki beradigan davlat kapitalining ishtiroki ta’minlanishi zarur.
.

Iqtisodiy o‘sishning muhim yo‘nalishlaridan biri - uzluksiz innovatsion
jarayonga o‘tish hisoblanadi. Ilmiy tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarining
jadalligi iqtisodiy rivojlanish darajasini belgilaydi.
Bozordagi shiddatli raqobat kurashi sharoitida faqat ilmiy tadqiqot faoliyati
uchun qulay sharoit yarata olgan korxonalargina g‘olib bo‘ladi. Raqobatda
ustunlikni qo‘lga kiritish va uni ushlab qolishga faqat innovatsiya orqali erishish
mumkinligi ilgari surilgan, ko‘p bora tasdiqlangan va bugungi kun korxonalarining
aksiomasiga aylangan.
Har qanday ilg‘or korxona o‘z strategiyasiga ega bo‘lishiga qaramay, shuni
yaxshi biladiki, doimiy yangilanish va takomillashish ishlab chiqarish darajasini
yuqori va samarali qiladi. Innovatsiyalar asosida tovar va texnologiyalarga raqobat
afzalliklarini berish, o‘z navbatida, korxonaga raqiblardan texnologik jihatdan
ustun bo‘lish imkonini yaratadi. Ammo korxona uchun raqobat ustunligiga ega
bo‘lish asosiy maqsad emas, eng muhimi faoliyatining to‘g‘ri yo‘nalishini tanlab,
shu yo‘nalishda mohirlik bilan ish olib borish va pirovardida raqobat kurashida
muvaffaqiyatga erishishdir.

Xulosa
Men bu mavzuni o‘rganar ekanman, O‘zbekistonning innovatsion siyosati
mamlakat iqtisodiy taraqqiyotining eng muhim yo‘nalishlaridan biri ekanligini
chuqur angladim. Innovatsion siyosat faqat texnologik yangiliklarni joriy etish
bilan cheklanmay, balki ilmiy izlanishlar, ta’lim tizimi, ishlab chiqarish va
investitsiyalar o‘rtasidagi mustahkam hamkorlikni ta’minlash orqali
iqtisodiyotning raqobatbardoshligini oshiradi. Fikrimcha, innovatsiyalar iqtisodiy
o‘sishni jadallashtiruvchi, resurslardan samarali foydalanishni ta’minlovchi hamda
jamiyatning intellektual salohiyatini ro‘yobga chiqaruvchi eng muhim omildir.
Ayniqsa, O‘zbekistonda innovatsion siyosatni amalga oshirish uchun zarur bo‘lgan
huquqiy, tashkiliy va iqtisodiy mexanizmlar bosqichma-bosqich
mustahkamlanayotgani tahsinga sazovor.
Qolaversa, innovatsion yondashuvsiz zamonaviy iqtisodiy tizimni
rivojlantirish mumkin emas. Shu sababli, ilm-fanni qo‘llab-quvvatlash, yoshlarning
ijodiy g‘oyalarini ro‘yobga chiqarish va xalqaro tajribani milliy sharoitga
moslashtirish O‘zbekistonning kelajakdagi iqtisodiy barqarorligini ta’minlaydigan
eng muhim omillardan biridir. Umuman olganda, innovatsion siyosat
mamlakatning iqtisodiy kuchini, raqobatbardoshligini va xalq farovonligini
oshiruvchi asosiy tayanch bo‘lib, uning samarali amalga oshirilishi O‘zbekistonni
zamonaviy, texnologik va intellektual jihatdan rivojlangan davlatlar qatoriga olib
chiqadi.

Foydalanilgan adabiyotlar va saytlar ro’yxati
1. Xo‘jayev B., Qosimov I. Davlatning iqtisodiy siyosati . - T.: Iqtisodiyot, 2020.
2. Qosimov B., Omonov A. Ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish innovatsion siyosatdagi
roli. – Toshkent: Iqtisodiyot, 2021.
3. Muminov N., Usmonov B. I nnovatsion iqtisodiyot. – Toshkent: Fan va
texnologiya, 2019.
4. G‘ulomov S.S., Egamberdiyev M.E. Iqtisodiy faoliyat samaradorligini baholash
usullari. – T. Fan, 2019.
5. Omonov A.A. Makroiqtisodiyot nazariyasi. – Samarqand: SIESS nashriyoti, 2021.
6. Yusupov M., Sattorov N. Innovatsion iqtisodiyot va uning rivojlanish omillari. -
T.: Iqtisodiyot, 2018.
7. Samuelson, P., Nordhaus, W. Economics. – New York: McGraw-Hill, 2020
Saytlar ro’yxati
1. https://www.miit.uz
2. https://www.president.uz
3. renessans-edu.uz/files/books/2024-01-05-05-25-
04_d0f6e5b08240a37208698497799752eb.pdf
4. Microsoft Word - Кобилов . Иктисод назарияси . Дарслик . лот .doc
5. Korxonalarda innovatsion faoliyat samaradorligini oshirish yo‘llari | Новый
Узбекистан : успешный международный опыт внедрения международных
стандартов финансовой отчетности
6. (PDF) Sanoat korxonalarining iqtisodiy samaradorligini oshirish
7. Иқтисодий фаолият ва унинг самарадорлиги
8. Iqtisodiy faoliyat va uning turlari | Yuklab olish - pdfbox.uz

Mustaqil ish

Sotib olish