O’zbekiton ko’llari orol muammolari va kelajagi - Экология - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	964.1KB
Покупки	0
Дата загрузки	23 Сентябрь 2019
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Экология

O’zbekiton ko’llari orol muammolari va kelajagi

Купить

O’ZBEKITON KO’LLARI OROL MUAMMOLARI VA KELAJAGI  O’zbekiston Respublikasi Mustaqillikka erishganidan so’ng barcha sohalar qatori ta’lim sohasiga ham yuqori darajada davlat e’tibori qaratildi ekologik halokatlarning kelib chiqishi, mamlakat iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy hayotiga ta’sirini o’rgatish bilan birga ularda ekologik madaniyat, ekologik tarbiya va ekologik ong tushunchalarini chuqur singdirishni maqsad qilib qo’ygan.  Ma’lumki, Toshkent va Navoiy mamlakatimizdagi yirik sanoatlashgan shaharlar hisoblaniladi. Navoiydagi tog’-kon, mineral o’g’itlar va sement mahsulotlari ishlab chiqarish korxonalari O’zbekistonda yetakchi o’rinni egallaydi. ekologik muammolar va ularni hal etish bo’yicha olib borilgan ekologik tadbirlar aynan shu korxonalar asosida, aniq dadillar bilan yoritilgan.

Tabiiy resurslar, ya’ni yoqilg’i, ma’danlar, metallar, nafas olinadigan havo, ichiladigan suv, is’temol qilinadigan go’sht, sut, don sarxil mevalar, daryo va ko’llardagi baliqlar, har xil shifobaxsh giyohlar, turli-tuman xom ashyolar bo’lmasa bir daqiqa ham yashay olmasligimizni juda yaxshi bilamiz. Tabiiy boyliklar Ollohning odamzotga in’om etgan buyuk ne’matlaridir. Olloh taoloning barcha nozu-ne’matlari, tabiiy boyliklardan bahramand bo’lishning o’zi bir necha ming yillik tarixga ega. Bu tarix Yer yuzida insoniyat paydo bo’la boshlagan kezlardanoq boshlangan. Insoniyatning tabiat bilan bo’lgan aloqasi vaqtincha emas, balki doimiy va zaruriydir. Odamzot Koinotning gultoji sifatida ilk paydo bo’lgan davrdan, to hozirga qadar tabiatga ta’sir qilib, unga ta’sirni o’tkazib, bu ta’sirni bora-

Insoniyatningo’zkelajagi, ertangikuni, istiqbolini o’ylamay qilgan o’zboshimchaliklari, ko’r-ko’ronaqil mishlari tufayli tabiat behat ozor chekdi, ko’pa’mollardan abadiy judo bo’ldi. Har xil kosmik changlar, ilmiy texhikaviy taraqqiyot,ayniqsa, avtomobillar sonining tez darajada o’sib borishi, radioaktiv moddalar va boshqalar ta’siri ostida barcha jonli mavjudotning hayot manbai bo’lgan atmosfera havosi maksimal darajada ifloslanmoqda. Bunday dahshatli hodisalar dunyoning deyarli hamma mamlakatlarida tez-tez sodir bo’lib turadi. Atrof-muhitning radioaktiv va kimyoviy chiqindilar bilan bulg’anishi, aholining, chorva mollarining, parrandalarning, daryo hamda ko’llardagi, suv omborlari va okeanlardagi baliq va boshqa jonivorlarning ko’plab zaharlanishiga, Yevropa mamlakatlarida ko’plab ro’y b

“ Kimyoviy ekologiya” insoniyat tomonidan yo’l qo’yilgan xatoliklar oqibatida vujudga kelgan ekologik fojealarni o’rganadi va tahlil qiladi, oldini olish uchun chora- tadbirlar izlaydi. Tabiiy va tarixiy merosimizni saqlab qolish Ekologik muammo deganda, butun insoniyatga xavf soladigan, ilmiy asoslangan muammolarni tushunish maqsadga muvofiq.

Ekologik muammolarEkologiya Kimyo Fizika Tibbiyot Biologiya Geografiya Psixologiya Falsafa Pedagogika Tarix 0102 08 01 09 0B 0D 10 11 15 0B 15 0D

Eng muhim ekologik muammolar, ularni hal etishning dolzarbligi Respublikamizdagi eng muhim ekologik muammolarni va ularni oldini olish chora-tadbirlarini Sayyoramiz kelajagi, insoniyatning taqdiri hozirgi davrda ko’p jihatdan ekologik muammolar yechimiga bog’liq bo’lib qoldi. Ekologik muammo keyingi o’n yilliklar davomida yana keskinlashib ketdi. Havoning ifloslanishi, ichimlik suvning o’ta taqchilligi, ona zaminning zaharlanishi, ekish va hosil olish mumkin bo’lgan unumdor yerlarning, yer osti va yer usti boyliklarining, o’simliklarning va hayvonlar nodir turlarining kamayib borayotganligi hamda atmosfera haroratining sezilarli darajada oshib borayotganligidan insoniyat behad azob chekmoqda. XX asr tugab XXI asrning dastlabki kunlarida, asrlar tutash kelgan pallada butun insoniyat, maml

Sayyoramizdagi ekologik muammolarSun’iy tog’lar hosil bo’lishi Atmosfera ifloslanishi va unda O 2 ning kamayishi Havo haroratining ko’tarilishi Atmosferada ozon qatlami (O 3 ) ning yemirilishi Demografik o’sish va hokazoIchimlik suv va suvning ifloslanishi Suv sathining ko’tarilishi Tuproq erroziyasi va uning ifloslanishi 0C0A 10 08090A 1B 0E 20 06 23 24 19 25 02 20 27 29 2A 07 2B 031E 2C 16 1B 02 0D 22

 Ekologik muammoni hal etish barcha xalqlarning manfaatlariga mosdir. Sivilizatsiyaning hozirgi kuni va kelajagi ko’p jihatdan ekologik muammoning hal qilinishiga bog’liqdir.  O’zbekiston Respublikasi dunyodagi barcha mamlakatlar, jumladan Markaziy Osiyo mintaqasidagi davlatlar bilan hamkorlik va hamjihatlikda tabiatni, atrof muhitni himoya qilish, tabiiy zahiralardan oqilona foydalanish masalalariga katta e’tibor va ahamiyat berib kelinmoqda. Buning natijasi o’laroq, atrof-muhitni muhofaza qilishni ta’minlashga qaratilgan qonun hujjatlari Respublikamizda ko’plab qabul qilingi.  O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 50-moddasida belgilab qo’yilganidek “Fuqarolar atrof, tabiiy muhitga ehtiyotkorona munosabatda bo’lishga majburlar”.  Insoniyatning kelajakdagi taqdiri hozirgi davrd

 Uzoq yillar davomida eski ma’muriy buyruqbozlik tizimi sharoitida Markaziy Osiyi mintaqasidagi ekologik muammolarga e’tibor berilmadi. Tabiatni muhofaza qilish tadbirlariga arzimas darajada kam mablag’ ajratilardi. Bu mablag’ tabiatga yetkazilgan zararni also qoplamasdi. Sobiq ittifoq zamonida atrof-muhit va atmosfera havosining ifloslanishi, tozaichimlik suvi yetishmasligi tashvishli hol ekani haqida bilib, bilmaslikga olindi. Qonunlar rasmiyat uchun qabul qilinadiyu, ammo ular hayotga joriy etilmadi. Sho’ro tuzumi davrida inson tabiatni o’z irodasiga bo’ysundirishi lozim degan soxta aqida uzoq yillar ustuvorlik qildi. Natijada barcha hududlarda ekologik muvozanat qo’pol ravishda buzildi. Mintaqamizda, shuningdek, O’zbekiston Respublikasida ham tashvishlanarli ekologik vaziyatlar yuzaga

1. Global (umumbashariy). Regional (mintaqaviy). Lokal (mahalliy). Global ekologik muammolar dunyo bo'yicha kuzatiladigan tabiiy, tabiiy antropogen va sof antropogen ta'sirlar natijasida yuzaga kelib umumbashariyatga tegishlidir. Ana shunday ekologik muammolarning ba'zilari bilan tanishamiz: Atmosferaning dimiqish xodisasi. Keyingi yillarda atmosfera tarkibidagi SO 2 miqdori ortib borayotganligi ma'lum bo'lib qoldi. Natijada Yer yuzasining harorati oxirgi 100 yil ichida 0,5- 1,0 gradus ortdi. Iqlimning keng ko'lamda o’zgarishi atmosferaning sanoat chiqindilari va avtotrasnportlardan chiqayotgan gazlar bilan bogMiq, Yer yuzasining global isishi, ya'ni atmosferaning dimiqishi SO2 ning havo tarkibida ortib ketishi, o'rmonlarning kesilishi, toshko'mir va ben

Chuchuk suv muammosi:

 Quruqlikda chuchuk suv va uning biosferadagi roli nihoyatda katta. Gidrosferada chuchuk suv miqdori juda oz (2-2,5 %). Jamiyatning rivojlanishi bilan aholining chuchuk suvga bo’lgan talabi ortib bormoqda. Bizning asrimizda chuchuk suvdan foydalanish 7 marta ortgan. Yiliga 3-3,5 ming km3 suv sarflanadi. Qurg'oqchil zonalarda daryolar suvidan to’liq foydalanilgan xolda ularning suvi etmay qolmoqda.  1980 yil boshlarida bundav holat Afrika, Avstraliya, Italiya, Ispaniya, Meksika, Nil, Amudaryo, Sirdaryo va ba'zi bir boshqa daryolarda kuzatila boshlandi. Daryolarning sanoat va maishiy zaxarli moddalar bilan ifloslanishi o'sib bormoqda. Sanoat yiliga 160 km3 sanoat va oqova suvlarini daryolarga tashlaydi. Bu ko’rsatgich daryolarning umumiy suv miqdorining 10% ini tashkil etadi. D

O’zbekiston hududida ko’llar nisbatan kam bo’lib, ular notekis joylashgan. Respulikamizda joylashgan ko’llarning aksariyati kichik bo’lib, mahalliy ahamiyatga ega. O’zbekiston hududidagi ko’llar qozonining paydo bo’lishi jihatidan bir xil emas. Lekin ularning ko’pchiligi tekislik qismida daryo vodiylargajoylashgan qayir ko’llaridir. Aksincha, Respulikamiz tog’li qismidagi ko’llar va to’siq(to’g’on), morena va tektonik ko’llardir. O’zbekiston hududidagi ko’llar soni (5360ta ko’l) 100% desak, shuning 56.5% uning tekislik qismida, 43.5% esa tog’li qismida joylashgan. Lekin suv yuzasi maydonning kattaligi jihatdan tekislikdagi ko’llar oldinda bo’lib, 67% ni tashkil etadi. O’zbekiston hududining tekislik va tog’li qismida ko’llar notekis joylashgan. Respulikamiz tog’li qismining 1000 – 2000m ba

Bu ko’llarning ko’pchiligi sayoz va sho’r bolib, bahorda hamda daryo suvi ko’paygan vaqtda suvlarga to’lib, yozning ohiriga borib suvi juda ozayib, sayozlashib ba’zilari qurib, botqoqlik shoshakka aylanib qoladi. O’zbekiston tekislik qismida ko’llar kelib chiqishi jihatidan turlichadir. Ba’zilari daryo vodiylarining pastqam joylarida hosil bo’lib, yomg’ir, qor, irigatsiya shahobchalarining tashlama suvlari yoki yer osti suvlaridan, ba’zan esa daryolar toshganda sizib brogan suvidan to’yinib turadi. Bunday ko’llar berk ko’llar hisoblanib, suvi sho’r ba’zilarining suvi yozda qurib qolib, tagida tuz cho’kib qoladi, ba’zilari botqoqli joyga aylanadi. Bu turdagi ko’llar Sirdaryo, Amudaryo va Zarafshon daryolarining vodiyalri bo’ylab joylashgan. Tekislikda yana “Efemer” yoki davriy tuzli ko’llar

Купить