Said Ahmad Qochoq 8 -sinf - Литература - Презентации

Информация о документе

Цена	4000UZS
Размер	15.8MB
Покупки	0
Дата загрузки	25 Сентябрь 2021
Расширение	ppt
Раздел	Презентации
Предмет	Литература

Said Ahmad Qochoq 8 -sinf

Купить

8-sinf adabiyot darsligi asosida 16-mavzu:

...Baxtiyor odam hammani o'ziga o'xshatadi. Ikromjon hozir shunday kayfiyatda edi. Yor-birodarlari oldida yuzi yorug' bo'ldi. Vatan uchun qilgan xizmatlari oliy mukofot bilan taqdirlandi. U bu mukofotni o'z qishlog'ida, birga mehnat qil gan, birga ter to'kkan jo'ralari oldida ko'kragiga taqdi. Hozir uning ko'ziga boshqalar ham xuddi shunday baxtiyor, shunday shod tuyulardi. Hali majlisda qandaydir yaramas bir bola to'g'risida gap bo'ldi. U yaramas bola armiyadan qochgan. Qishlog'ini, ota-onasini xijolatga qo'ygan. Negadir Ikromjon bunga uncha parvo qilmadi. Bu gaplarning unga mutlaqo aloqasi yo'q. U taqdirlangan, zoye ketmagan mehnatlarining gashti bilan mast edi. Klubdan chiqqan kishilar to'da-to'da bo'lib simyog&

Tog'a harbiy komissarlikdan kelgan leytenant biIan pachag'i chiqqan qora «Emka» mashinasi oldida nimanidir shivir-shivir gaplashib turibdi. Ikromjon ularning gapiga xalal bermaslik uchun yonlaridan tez o'tib ketdi. U hozir samovarga kirib bitta choy ichmoqchi. Klub ichi dim bo'lib ketganidan terlab, chan-qagan edi. Sholcha yozilmagan yaydoq so'rida choy ichib o'tirganlar oldidan o'tib ichkariga kirayotgan edi, g'alati bir gap eshitib to'xtadi. Deraza tarafga qarab o'tirgan yigit nimadir deyapti. Ikromjon tarafga qarab o'tirgan keksaroq kishi unga yuz-ko'zi bilan qandaydir ishora qildi.

Ikromjon qishloqqa ketdi. Endi tushlik paytida ham o'g'liga ovqat olib borsa bo'ladi. Hamma shudgorga chiqib ketgan. Chodirlar oldida hech kim yo'q. Jannat xola shoshib un chalib quymoq soldi-da, boltani qo'liga olib, to'qayga qarab ketdi. Tursunboy qamish kapa oldida tizzasini quchoqlab darvesh qiyofasida o'tirardi. U turgan joyga odam qadami yetmagan edi. U ko'pdan beri birov bilan gaplashmagan, dunyoda ni-malar bo'layotganidan bexabar edi. Sovun tegmagan betlari kir, ham ko'rpa, ham to'shak o'rnini bosgan to'nining yenglari titilib, etaklari balchiqqa belanganidan dog' bosib ketgandi. Uning bir vaqtlar qizlarni shaydo qilgan qop-qora ko'zlari endi ma'yus, atrofga ma'nosiz boqardi. Kecha sahar paytida osmoni falakdan tur

Tursunboy Zebining ovozini ham eshitdi. Eshitdi-yu, o'zi ovoz chiqazolmadi. Agar yolg'iz uchratolsa edi, albat-ta, ovqat keltirishni yalinib so'rardi. Yo'q, yolg'iz uchra-tolmayapti. U kimdandir moxovlar yashaydigan orol ha-qida eshitgandi. Moxovlar oroliga hech kim kiritilmaydi, hech kim u yerdan chiqarilmaydi. Nahotki, Tursunboy ham o'sha moxovlardek tanho yashasa? Uning qamish chaylasi oldidan o'rdaklar uchadi, yaqin-ginasidan to'ng'izlar o'tadi. U bu joy da xuddi o'shalardek yashirinib yashashga, odamlar ko'ziga ko'rinmay yashash-ga majbur. U qachongacha shu xil yashashini bilmasdi. Bu to'g'rida o'zidan so'ramasdi ham. Mabodo shunaqa xayol boshiga kelsa o'zidan-o'zi qo'rqib ketardi. U nimanidir kutardi. Nim

Tursunboy tamshandi. Sho'r ko'lmak ichaverib Tur-sunboy choy ta'mini unutayozgan edi. Shu topda unga Zebidan ko'ra qo'lidagi qumg'on a'lo tuyulib ketdi. To'qayning aylana joyidan Jannat xola bir quchoq ildiz orqalab chiqdi. U betobligidan ildizlarni arang ko'tarib kelardi. Orqasidagi yukdan munkayib, burni yerga tegay-tegay derdi. Notanish yigit shudgordan yugurib chiqib orqasidan yukni oldi. Kampir qotib ketgan belini silab, yerga o'tirib qoldi. Tursunboy bu manzarani ko'rib turardi. Shu topda uning ko'ziga bu notanish bola nihoyatda bad-bashara, nihoyatda yovuz bo'lib ko'rindi. Go'yo onasining mehrini shu bola undan tortib olib qo'yayotgandek, uni onasidan begona qilayotgandek tuyuldi. Notanish bola ildiz boylamini yelkasida

Tursunboy titrab ketdi. Qo'llari mushtga aylandi. Tishlari g'ichirladi. Tol shoxiga ilingan temirni kimdir tosh bilan urdi. Uning zalvarli ovozi cho'l bo'ylab yangrab ketdi. Oshpaz odamlarni tushlikka chaqirayotgan edi. Zebi bilan notanish yigit o'sha yoqqa qarab keta bosh-lashdi. Yo'lda Zebi yigitning bilagiga osilib oldi. Bu manzarani Tursunboy g'azab bilan kuzatib qoldi. U ochlikni ham, tanholikni ham unutdi. Telbadek dovdirab balchiq kechib, bo'ri uyasidek sovuq chaylasiga ketardi. Tursunboy hamma narsadan kechganda ham birgina shu Zebidan kechmas edi. Shu tanholikda ham ko'nglining bir chekkasida qachonlardir u bilan topishish ilinji yashardi. Endi u shu ilinjidan ham mahrum bo'lganiga ishondi. Zebixon uning oxirgi ilinji edi. Uning jarangli kul

Jannat xola yarimjon bo'lib yotib qolgan. U goh xud, goh bexud. Ikromjon bir oyoqlab shudgor kezadi. Jannat xola shu ahvolda ham sudralib ishlayotganlar oldiga keladi. G'imirsib ularga choy tashiydi. Eri qancha koyisa ham parvo qilmaydi. Ikki kungina yotadi-da, yana qumg'on ko'tarib shudgorga keladi, yo bo'lmasa to'qayga kirib o'tinbop ildiz teradi. - O'tinning sira zarurligi yo'q. Po'k ildizdan o'tin chiq- mas, bu o'tindan olov chiqmas. Nima qilasiz ildiz yig'ib? To'lanboyning gapi unga kor qilmaydi. Baribir ildiz yig'ib kelaveradi. Jannat xola butunlay yotib qolishdan qo'rqardi. Yotib qolsam, Tursunboyning holi nima kechadi, deb tashvishla-nadi. U bir haftadan beri o'g'lini ko'rgani yo'q. Tursunboy bilan bund

Bugun hamma barobar shudgorga chiqqan. Har yer-har yerdan bo'g'ib pol olishyapti. Uch kun ichida pol tortib bo'lishsa kanaldan ariq ochib kelishadi. Hammaning dalada bo'lishi Jannat xolaning ayni muddaosi edi. U kechadan beri o'rnidan turolmay yotgan bo'lishiga qaramay, vaqtni g'animat topib, chodir orqasiga o'tib qozon osdi. Go'shtsiz bo'lsa ham palov damladi-da, erining kelib qolishidan qo'rqib dam yedirmay suzib oldi. Qumg'onda qaynab turgan suvni grelkaga quyib bir kaft ko'k choy soldi-da, munkillab orqa yo'l bilan to'qayga ketdi. Beliga boylab olgan grelka paxtali nimchadan o'tib biqinini kuydirardi. Ammo u munkayganicha alamda tishini tishiga qo'yib chidab borardi.

Jannat xola ro'molga o'ralgan tovoqni shoshib o'g'li-ning oldiga qo'ydi. Tursunboy kir bo'lib ketgan panjalarini baravar tovoqqa tiqib g'ijimlab og'ziga solardi. Ikki-uch oshamdayoq tovoq bo'shadi. Ona grelkadan sopol piyo-laga choy quyib bolasiga tutdi. Tursunboy ola turib qo'li qaltirab piyolani tushirib yubordi. Ko'zlari olayib ona tiz-zasiga boshini tashladi. Badanidan achimsiq ter hidi kelib turgan bolani ona bag'riga bosib, boshlaridan siladi. Tursunboyning isitmasi baland edi. - Bezgak tutyapti seni, bolam. Yur, yur, ketaylik. Seni olib ketgani keldim. Tursunboy javob o'rniga ingradi. Shu topda Jannat xolaning ko'ziga dunyo qop-qorong'i bo'lib ketdi. O'z dardini unutdi. Boshidagi ro'molini yechib ko'lmakdan

Jannat xola javob berolmadi. Uning ko'zlari bejo. Faqat qo'llarini muttasil silkitib to'qay tarafga qarab qichqirardi. Ona aqldan ozgan edi. Nizomjon uni suyab chodir oldiga olib kelguncha terga pishib ketdi. Jannat xola hamon to'qayga qarab qichqirar, uning qo'lidan chiqib o'sha yoq-qa yugurmoqchi bo'lardi. Chodir ichiga kirishganda, u birdan jimib qoldi. Holdan toyib to'shakka o'zini tashla-di-yu, qimirlamay shiftga tikilib yotaverdi. Odamlar birin-ketin tarqab ketishdi. Ikromjon Jannat xolaning og'ziga choy tutdi. U boshini sarak-sarak qilib ichmadi. Darmonsiz qo'llari bilan ko'rpani boshiga tortib ko'zini yumdi. U shu yotganicha ertalab ham ko'zini ochmadi. U yagona farzandidan umid uzolmay, uning baxtini ko'rolmay armon bilan

Ikromjon shovullab turgan kimsasiz to'qay ichida an-cha uzoqlab ketgan edi. Aksiga olib u na bo'ri, na quyon, na o'rdak uroldi. To u qo'ltiqtayoqqa suyanib mo'ljalga olguncha o'rdak uchib ketar, quyon iniga yetib bo'lardi. To'qay yalangligida o'zini oftobga solib yotgan bahaybat echkemar uning qorasini ko'riboq dumi bilan qamishlarni shitirlatib chayqatib, birpasda g'oyib bo'ldi. Ikromjon yura-yura charchadi. Miltiqni yerga qo'yib chalqancha yotib oldi. Beg'ubor ko'm-ko'k osmonga tikil-ganicha qimirlamay yotaverdi. Qattiq charchaganidan ko'zi ilingan ekan, nimadir shitirlab uyg'otib yubordi. Ikromjon biron hayvon bo'lmasin, deb sapchib o'rnidan turdi. U yoq-bu yoqqa alangladi. Undan o'n besh qadamlar narida

Notanish kishi unga orqasini o'girib turganidan basharasini Ikromjon ko'rolmadi. Qo'ltiqtayog'iga osilib o'rnidan turdi. Notanish kishidan ko'zini uzmay engashib miltig'ini olayotgan edi, u chap tomonga yura boshladi. Ikromjon beixtiyor unga ergasha boshladi. Oyoq tagida quruq qamish shitirladi. Notanish o'girilib orqasiga qaradi. Qaradiyu, qo'rquvdan ko'zlari dum-dumaloq bo'lib ketdi. Ikromjon uni tanimadi. Sochlari o'sib yelkasiga tushgan, kiyimlarining juldiri chiqqan, yuzlari chivin chaqqandan yara bo'lib ketgan bu odam Tursunboy edi. U ozib, qorayib, darmonsizlikdan arang sudralgandek yurardi. Odam qiyofasi yillar o'tishi bilan, sharoit ta'siri bilan o'zgarib ketishi mumkin. Faqat odamning ko'zi o'zgarmaydi.

Ikromjon Tursunboyni uchratgan kundan beri tinchini yo'qotgan edi. Bolasi ekanda, ahvoli nima bo'ldi, deb o'yladi. Uning qilmishlarini eslab qahr-g'azab ichida qo-vurilardi. U o'sha kundan beri to'qay kezib uni izlaydi. Topolmaydi. U endi Tursunboyni uchratsa, uning diliga insof solmoqchi, afv so'ratmoqchi. Jangga yuborishlarini, qonli urushda dog'ni yuvishni so'rashga unatmoqchi. U bu tong ham to'qayga qarab ketdi. Bu gal u miltiq ol madi. Otalik jur'ati bilan uni ko'ndirishni niyat qilgan edi. G'ira-shira tong yorishib kelayotgan edi. Ikromjon qamishlar orasida uzoq kezdi. Ovoz chiqarib o'g'lini chaqirdi. Hech qaydan javob bo'lmadi. Birdan qamish kapaga ko'zi tushib to'xtadi. Sekin borib kapa ichiga mo'raladi.

Tursunboy to'zib ketgan to'nini boshiga qo'yib qimirlamay yotardi. Ikromjon ajib bir haya-jon bilan tepasiga keldi. Engashib: - Bolam, bolam, - deb chaqirdi. Ammo Tursunboy javob bermadi. U ota diydoridan, ota mehridan, yor-birodarlar davrasidan olisda, chaqirsa ovoz yetadigan joyda quvg'in bo'lib olamdan o'tgan edi. Ikromjon sovuq tanani bag'riga bosib, qotib qolgan yelkalaridan siladi. Peshonalaridan o'pdi. Uning ko'zyosh-lari Tursunboyning muzdek sovuq yuzlarini yuvdi. Ikrom jon kimsasiz to'qay orasida alamlarini, ichini kuydirgan dardlarini tanidan chiqarib yuborgudek bo'lib o'kirib-o'kirib yig'lardi.

Купить

Похожие документы
Fitrat dramaturgiyasi
«Saddi Iskandariy» dostoni
Abdulhamid Cho'lponning «Kecha va kunduz» romanida realizm
Adabiyotshunoslik tarixi va tarixiylik omillari
Abdulla Qahhorning «Sarob» romanida mazmunni ifodalovchi konsepsiyalar