Turli omillarning mineral va mahalliy o‘g‘itlar samaradorligiga ta’siri - Экология - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	1.2MB
Покупки	0
Дата загрузки	23 Сентябрь 2019
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Экология

Turli omillarning mineral va mahalliy o‘g‘itlar samaradorligiga ta’siri

Купить

Turli omillarning mineral va mahalliy o‘g‘itlar samaradorligiga ta’siri Reja: 1. O‘g‘itlar samaradorligiga tuproq-iqlim sharoitlarining ta’siri. 2. Agrotexnikaviy sharoitlarning o‘g‘itlar samaradorligiga ta’siri. 3. Mineral va maqalliy o‘g‘itlarni birgalikda qo‘llash.

Mavzuni o‘rganishda foydalaniladigan tayanch iboralar. Tuproqunumdorligini, suv bilan ta’minlanganligini o‘g‘itlar samaradorligiga ta’siri; azot samaradorligiga tuproqni fosfor va kaliy bilan ta’minlanganlik darajasini ta’siri, tuproq mexanikaviy tarkibini o‘g‘itlar samaradorligiga ta’siri, iqlim sharoitini (harorat, yog‘in- sochinlar) ta’siri, tuproqni ishlash, ekishni o‘z vaqtida o‘tkazish, eng yaxshi o‘tmishdosh ekinni tanlash, almashlab ekishga amal qilish, zararkunanda hashorat va kasalliklarga qarshi kurashish o‘g‘itlar samaradorligiga kuchli ta’sir ko‘rsatadi. 1 . O‘g‘itlarni qo‘llash tizimini tuzishda birinchi navbatda tuproq-iqlim sharoitlarini hisobga olish kerak. Chunki, ushbu faktorlar qo‘llanilgan o‘g‘itlar samaradorligiga kuchli ta’sir ko‘rsatadi. Masalan, sug‘oriladigan va l

Azotli o‘g‘itlarning ta’siri sug‘orilib dehqonchilik qilinadigan och tusli va buz tuproqlarda, qisman o‘tloqi-bo‘z tuproqlarda kuchli namayon bo‘ladi. Nam yetishmagan zonalarda, tuproq tarkibidagi fosfor va kaliy kam bo‘lgan yerlarda qo‘llanilgan azotli o‘g‘itlarni samaradorligi past bo‘ladi. Qishloq xo‘jalik ekinlari hosildorligiga fosforli o‘g‘itlarni ta’siri bo‘z tuproqlarda, cho‘l va yarim cho‘l zonasi tuproqlarida yuqori bo‘ladi. Bunga ushbu tuproqlar tarkibidagi harakatchan fosfor miqdori juda kam bo‘lishi sabab bo‘ladi. Kaliyli o‘g‘itlarni samaradorligi mexanikaviy tarkibi yengil bo‘lgan qumli va qumoq tuproqlarda, shuningdek, daryo yoqalari tuproqlarida kuchli namoyon bo‘ladi. Kaliy bilan o‘rtacha, og‘ir mexanikaviy tarkibli tuproqlar yetarli darajada ta’minlangan bo‘ladi. Bo‘z tup

O‘g‘itlarni qo‘llashda o‘tgan va kelayotgan yillarni iqlimini hisobga olish kerak. Masalan, kuzda yog‘in-sochinlar kam bo‘lsa, keyingi yilda n li o‘g‘itlar samaradorligi past bo‘lib, bu vaqtda r li o‘g‘itlar samarasi yuqori bo‘ladi. Agarda, kuz oylarida yog‘ingarchilik ko‘p bo‘lsa, keladigan yilda n li o‘g‘itlar samaradorligi ortadi. Namlik ko‘p bo‘lganda o‘simlik uchun ko‘plab kaliy, qisqa muddatli bahorgi sovuq tushganda fosfor kerak bo‘ladi. Organik o‘g‘itlar o‘simlik tomonidan sarflanadigan suv sarfini 10-20% ga kamaytirib, qurg‘oqchilikka chidamligini oshiradi. Havo haroratini pasayishi, o‘simlikni boshlang‘ich fazalarida azotli va fosforli oziqlanishini qiyinlashtiradi. Haroratni ortib ketishi esa o‘simlikka barcha oziq elementlarini o‘tishini sekinlashtiradi yoki to‘xtatib qo‘yadi.

O‘tmishdosh ekinlarni ahamiyati shundaki, ular har xil miqdorda o‘simlik va ildiz qoldiqlari qoldirib yerlarni o‘g‘itlaydi, suv va oziq elementlarini turlicha o‘zlashtiradi, tuproq namligiga va oziqa rejimiga ta’sir etadi, begona o‘tlari va kasaliklari har xil bo‘ladi. Sabzavot va qator oralariga ishlov beriladigan ekinlar almashlab ekish Dalasida ko‘plab kaliyni o‘zlashtiradi. Dukkakli ekinlar esa tuproqni azot bilan boyitadi. Bunday ekinlardan keyin beriladigan N miqdori kamaytiriladi. Dukkakli ekinlar ko‘plab R va K ni o‘zlashtiradi. Shuning uchun ham bulardan keyin eqiladigan ekinlarga ushbu elementlar yetishmasligi mumkin. O‘simliklarni oziqlanishida tuproqqa ishlov berish va o‘g‘itlarni qanday chuqurlikka berilishi katta ahamiyatga ega. O‘g‘itlarni nami bo‘lgan, tez qurib qolmaydigan

O‘g‘it berish chuqurligining qandlavlagi va kungaboqar hosildorligiga va hosil sifatiga ta’siri. (T.T. Demidenko ma’lumoti.) O‘g‘itlash chuqurligi,sm Qand lavlagi Kungaboqar Bir o‘simlikning barcha ildizi Qand,% Zararli azot,% Bir o‘simlikdan quruqmodda hosildorligi,gr Bir o‘simlikdan urug‘ hosili Mag‘zinin g moydorligi , gr % % gr % 0-25 3432 100 16,72 0,048 107,3 28,3 100 53,0 10 3736 112 16,6 0,049 105,4 24,3 85,7 53,2 20 4468 130 16,1 0,051 108,9 32,7 115,3 53,4 30 4537 132 15,6 0,051 125,3 34,7 122,4 54,3 40 3976 115 15,3 0,054 128,3 31,5 111,1 54,8 50 3584 104 15,2 0,061 118,4 27,5 97,1 53,8 60 3582 103 15,2 0,64 106,8 25,3 89,4 52,8

3 . Akademik D.N. Pryanishnikov fikricha – mineral va organik o‘g‘itlarni birgalikda qo‘llash hisobiga eng yuqori hosil yetishtirish imkoniyati vujudga keladi, chunki mineral o‘g‘ito‘simlikni boshlang‘ich davrlarida, organik o‘g‘itesa keyingi rivojlanish fazalarida oziq modda bilan ta’minlaydi. Ushbu o‘g‘itlarning samaradorligi alohida holda berilganidan ko‘ra, birgalikda yaxshi namoyon bo‘ladi. Go‘ng bilan nrk dan tashqari ko‘plab mikroelementlar tuproqqa tushadi, u SO2 ajratib chiqarib fotosintezni yaxshilaydi. Asosiy masala, mineral va organik o‘g‘itlarni birgalikda qo‘llash natijasida tuproqlar tarkibidagi - chirindi (gumus) miqdori ortadi. Qishloq xo‘jalik ekinlarini o‘g‘itsiz bir yerda qayta-qayta ekish tuproqdagi chirindi miqdorini kamayishiga olib keladi. Tuproqda chirindini hosil

Ko‘pchilik tajriba natijalarini ko‘rsatishicha, tuproqlar tarkibidagi chirindi miqdorini oldingi holatda saqlab turish uchun mexanikaviy tarkib o‘rtacha va og‘ir tuproqlarga har yili 10 t/ga, yengil tuproqlarda – 15 t/ga go‘ng solish kerak. Go‘ngni qator oralariga ishlov beriladigan ekinlarga solish yaxshi samara beradi. Chunki, ishlov berish nati-jasida, organik moddani mineralizatsiyalanishi tezlashadi, o‘simlik go‘ng tarkibidagi oziq moddalarni ko‘plab o‘zlashtiradi, ayniqsa, vegetatsiya davri cho‘zilgan ekinlar. Tajribalarni ko‘rsatishicha, go‘ng va mineral o‘g‘itlar meyorining yarmini aralashtirib, birga solinganda gektaridan olinadigan qo‘shimcha hosil bu o‘g‘itlarning o‘zini alohida-alohida to‘liq miqdorda solingandagiga qaraganda ancha yuqori bo‘lar ekan. Humli va qumloq, yaxshi ma

Mineral va mahalliy o‘g‘itlarni birgalikda qo‘llashga ayniqsa, tuproqda oziq moddalari konsentratsiyasining ortib ketishiga o‘ta sezgir, lekin butun o‘suv davri davomida ularni yetarli miqdorda bo‘lishini talab qiladigan bodring, piyoz, makkajo‘xori kabi ekinlar talabchandir. Shunday qilib, mineral va mahalliy o‘g‘itlarni birgalikda qo‘llash almashlab ekish dalasi samaradorligini oshiradi.

Adabiyotlar: 1.Karimov I.A. «O‘zbekiston XXI asr bo‘sag‘asida:Xavfsizlikka tahadid, barqarorlik shartlari va taraqiyot kafolatlari».T.O‘zbekiston, 1997. 1998-2000 yillar davrida qishloq xo‘jaligida iqtisodiy islohatlarning chuqurlashtirish dasturi. (qishloq xo‘jaligida islohatlarni chuqurlashtirishga doir qonun va meyoriy hujjatlar to‘plami).T., «Sharq» nashriyot matbuot konserni. 1998. 2. Agronomiya, P/r prof. B.A. Yagodina. M., Agropromizdat 1989. 3.Gulyakin M.V., «Sistema primeneniya udobreniy». M., Kolos, 1977 4.Musayev B.S. «O‘g‘it qo‘llash tizimi» Respublika o‘quv uslubiyot markazi. T.1998. 5.Smirnov PM., Muravin E.A. – AgroximiY. M., “Kolos”, 1984. 6.Yefimov V.N., Donskix I.N., Sinitsin G.I. Sistema primeneniya udobreniy. M, Kolos, 1984. 7.Nauchniye osnovi udobreniy v respublike Sre

Купить