Dokument ma'lumotlari

Narxi 30000UZS
Hajmi 140.4KB
Xaridlar 0
Yuklab olingan sana 01 Noyabr 2026
Kengaytma docx
Bo'lim Testlar
Fan Informatika va AT

Sotuvchi

DocX Seller

Ro'yxatga olish sanasi 31 Oktyabr 2026

1 Sotish

Axborot texnologiyalari. Prezident va nomli davlat stipendiyalari tanlovi testiga tayyorgarlik: variantlar to‘plami (2026–2027)

Sotib olish
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI Prezident va nomli davlat stipendiyalari tanlovi testiga tayyorgarlik: variantlar to'plami (2026–2027) 20 ta variant • 1000 ta topshiriq • javoblari bilan Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 1 Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma • Prezident va nomli davlat stipendiyalari tanlovida bakalavriat va magistratura talabgorlari Bilim va malakalarni baholash agentligida maxsus test topshiradi: O'zbekiston tarixi, axborot texnologiyalari va chet tili. 2026/2027-o'quv yili uchun respublika bosqichi testi 2026-yil 10- oktyabrda o'tkazildi; natijalar my.edu.uz orqali e'lon qilinadi. • Vazirlar Mahkamasining 2026-yil yanvardagi qaroriga ko'ra, test natijasi maksimal ballning kamida 55 foizini tashkil etishi kerak; undan past natija olgan yoki testda qatnashmagan talabgor tavsiya etilmaydi. • Umumiy baholashda test natijasi 30 balldan iborat: bakalavrlar uchun ilmiy ishlar (30 ballgacha), yutuqlar (20 ballgacha), til sertifikati (10 ballgacha) va test (30 ballgacha); magistrlar uchun ilmiy-tadqiqot ishlari (40 ballgacha), yutuqlar (20 ballgacha) va test (30 ballgacha) hisobga olinadi. • Har bir fandan savollar soni va vaqt rasmiy manbalarda e'lon qilinmagan. Shu sababli mashq to'plami 20 ta variant × 50 ta savol ko'rinishida tuzildi — har bir variant fanning barcha asosiy bo'limlarini qamrab oladi. • To'g'ri javob har bir savol ostida yashil rangda, hujjat oxirida esa javoblar kaliti bor. Avval variantni vaqt bilan yechib, keyin kalit bilan tekshiring. • Muhim: rasmiy test savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu fan dasturlari asosida tuzilgan mashq savollari; tanlov tartibi o'zgarishini my.edu.uz va uzbmb.uz da kuzatib boring. Har bir variant tuzilishi Topshiriqlar Turi Izoh 1–50 Yopiq test (4 ta variant) Fanning barcha bo'limlari bo'yicha bitta to'g'ri javob Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 2 Mundarija № Variant Topshiriqlar 1 1-variant 1–50 2 2-variant 51–100 3 3-variant 101–150 4 4-variant 151–200 5 5-variant 201–250 6 6-variant 251–300 7 7-variant 301–350 8 8-variant 351–400 9 9-variant 401–450 10 10-variant 451–500 11 11-variant 501–550 12 12-variant 551–600 13 13-variant 601–650 14 14-variant 651–700 15 15-variant 701–750 16 16-variant 751–800 17 17-variant 801–850 18 18-variant 851–900 19 19-variant 901–950 20 20-variant 951–1000 Jami topshiriqlar 1000 Javoblar kaliti (hujjat oxirida) Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 3 1-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Quyidagi elektron imzo bilan bog'liq holatlardan qaysi biri xavfsizlik qoidalarini buzadi? A) Hisobchiga direktor ERI kaliti va parolini «qulaylik uchun» berib qo'yish B) Kalit yo'qolganda sertifikatni bekor qildirish C) ERI kalitini parol bilan himoyalash D) Kalit saqlanadigan tashuvchini xavfsiz joyda saqlash To'g'ri javob: A) Hisobchiga direktor ERI kaliti va parolini «qulaylik uchun» berib qo'yish✔ 2. Barcha qurilmalar markaziy kommutatorga alohida kabel bilan ulanadigan topologiya qaysi? A) Halqa B) Yulduz C) Daraxt D) Shina To'g'ri javob: B) Yulduz ✔ 3. Insonning internetdagi faoliyati natijasida qoladigan ma'lumotlar majmuasi qanday ataladi? A) Raqamli iz B) Raqamli sertifikat C) Raqamli imzo D) Raqamli tafovut To'g'ri javob: A) Raqamli iz ✔ 4. Shaxsiy kabinet orqali davlat xizmatidan foydalanishda shaxsga doir ma'lumotlarni himoya qilish uchun foydalanuvchi nima qilishi lozim? A) Parolni ijtimoiy tarmoqda e'lon qilish B) Umumiy kompyuterda hisobdan chiqmasdan ketish C) Har qanday havolaga SMS kodni yuborish D) Kirish ma'lumotlarini boshqalarga bermaslik va ikki bosqichli tasdiqlashdan foydalanish To'g'ri javob: D) Kirish ma'lumotlarini boshqalarga bermaslik va ikki bosqichli tasdiqlashdan ✔ foydalanish 5. Modem 56 000 bit/s tezlikda ishlaydi. 1 minutda nechta bayt uzatiladi? A) 56 000 bayt B) 420 000 bayt C) 3 360 000 bayt D) 7 000 bayt To'g'ri javob: B) 420 000 bayt ✔ 6. Axborot miqdorining o'lchov birligi sifatida «bit» qaysi olimning 1948-yilgi «Aloqaning matematik nazariyasi» asari orqali keng tarqaldi? A) Norbert Viner B) Ralf Hartli C) Klod Shennon D) Charlz Bebbij To'g'ri javob: C) Klod Shennon ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 4 7. Tarmoqqa ulangan qurilmalarga IP-manzilni avtomatik ravishda taqsimlovchi protokol qaysi? A) ARP B) DHCP C) SNMP D) ICMP To'g'ri javob: B) DHCP✔ 8. «Raqamli identifikatsiya» (digital ID) ning asosiy vazifasi nima? A) Shaxsni onlayn muhitda ishonchli tasdiqlash B) Internet tezligini o'lchash C) Musiqa tinglash D) Fotosuratlarni saqlash To'g'ri javob: A) Shaxsni onlayn muhitda ishonchli tasdiqlash ✔ 9. MS Word da Alt + = tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Yangi matematik tenglama kiritish maydonini qo'shadi B) Tanlangan matnni pastki indeksga aylantiradi C) Maxsus belgilar jadvalini ochadi D) Ustundagi sonlarning yig'indisini avtomatik qo'yadi To'g'ri javob: A) Yangi matematik tenglama kiritish maydonini qo'shadi ✔ 10. Fayllarni server va mijoz o'rtasida uzatish uchun mo'ljallangan klassik protokol qaysi? A) FTP B) DHCP C) DNS D) ARP To'g'ri javob: A) FTP ✔ 11. MS Word dagi kolontitul (header/footer) nima? A) Sahifani ikki ustunga bo'luvchi chiziq B) Har sahifa yuqori yoki pastidagi takrorlanuvchi maydon C) Hujjat oxiridagi adabiyotlar ro'yxati D) Sahifa pastidagi raqamlangan izoh (footnote) matni To'g'ri javob: B) Har sahifa yuqori yoki pastidagi takrorlanuvchi maydon ✔ 12. Davlat axborot tizimlarining o'zaro integratsiyasi uchun texnik vosita sifatida ko'pincha nima ishlatiladi? A) Qo'lda yozilgan xatlar B) Kompakt-disklar C) Veb-servislar va API lar D) Faks apparatlari To'g'ri javob: C) Veb-servislar va API lar ✔ 13. Tanga tashlanganda «gerb» tushgani haqidagi xabar qancha axborot beradi (hodisalar teng ehtimolli)? A) 1 bit B) 1 bayt C) 0,5 bit D) 2 bit To'g'ri javob: A) 1 bit ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 5 14. Juftlik biti (parity bit) qanday maqsadda qo'llaniladi? A) Ma'lumotni shifrlash uchun B) Uzatishdagi xatolarni aniqlash uchun C) Ma'lumot uzatish tezligini oshirish uchun D) Ma'lumot hajmini siqish uchun To'g'ri javob: B) Uzatishdagi xatolarni aniqlash uchun✔ 15. Ma'lumotlar paketining manzilga qaysi marshrutlovchilar orqali o'tishini ko'rsatuvchi buyruq qaysi? A) ping B) ipconfig C) tracert (traceroute) D) netstat To'g'ri javob: C) tracert (traceroute) ✔ 16. Bodo telegraf kodi (ITA2) qanday kod hisoblanadi? A) O'zgaruvchan uzunlikdagi notekis kod B) Har bir belgi 8 bitli tekis kod C) Har bir belgi 5 bitli tekis kod D) Har bir belgi 16 bitli Unicode kodi To'g'ri javob: C) Har bir belgi 5 bitli tekis kod ✔ 17. Davlat organlari faoliyati haqidagi ma'lumotlarni muntazam ochiq e'lon qilish qaysi tamoyilni amalga oshiradi? A) Monopoliya B) Ochiqlik va shaffoflik C) Maxfiylik D) Markazlashtirish To'g'ri javob: B) Ochiqlik va shaffoflik ✔ 18. «Raqamli iqtisodiyot» tushunchasi nimani anglatadi? A) Kalkulyatorlar ishlab chiqarishni B) Naqd pul aylanishini ko'paytirishni C) Raqamli texnologiyalar va ma'lumotlarga asoslangan iqtisodiy faoliyatni D) Faqat raqamlar bilan hisob-kitob qilishni To'g'ri javob: C) Raqamli texnologiyalar va ma'lumotlarga asoslangan iqtisodiy faoliyatni ✔ 19. Shahar miqyosidagi kompyuter tarmog'i qaysi qisqartma bilan belgilanadi? A) MAN B) SAN C) PAN D) LAN To'g'ri javob: A) MAN ✔ 20. Lokal tarmoqdagi ko'plab xususiy IP-manzillarni bitta ommaviy IP-manzil orqali Internetga chiqaruvchi texnologiya qaysi? A) VLAN B) NAT C) ARP D) DNS To'g'ri javob: B) NAT ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 6 21. =MOD(17,5) formulasi qanday natija beradi? A) 3,4 B) 2 C) 3 D) 12 To'g'ri javob: B) 2✔ 22. Jadval bir necha sahifaga cho'zilganda sarlavha qatori har sahifada takrorlanishi uchun nima qilish kerak? A) Sarlavha qatorini kolontitul ichiga ko'chirib joylashtirish B) «Sarlavha qatorlarini takrorlash» parametrini yoqish C) Har bir sahifadan oldin sahifa uzilishini qo'yib chiqish D) Har bir sahifa boshiga sarlavha qatorini qo'lda nusxalab qo'yish To'g'ri javob: B) «Sarlavha qatorlarini takrorlash» parametrini yoqish ✔ 23. Klod Shennon formulasining Hartli formulasidan asosiy farqi nimada? A) Faqat matnli axborot uchun qo'llaniladi B) Hodisalar ehtimolligi har xil bo'lishini hisobga oladi C) Axborot miqdorini bitlarda emas, bodlarda o'lchaydi D) Faqat o'nlik logarifm asosida hisoblanadi To'g'ri javob: B) Hodisalar ehtimolligi har xil bo'lishini hisobga oladi ✔ 24. Ikkilik tizimda 2^50 bayt qaysi o'lchov birligiga teng? A) 1 Ebayt B) 1 Tbayt C) 1 Gbayt D) 1 Pbayt To'g'ri javob: D) 1 Pbayt ✔ 25. MS Word da avtomatik mundarija yaratish uchun sarlavhalarga nima qo'llanilishi kerak? A) Tagiga chizish va boshqa rangdagi shrift B) Har bir sarlavhaga qo'lda berilgan qalin shrift va katta o'lcham C) «Sarlavha 1», «Sarlavha 2» kabi o'rnatilgan uslublar D) Har bir sarlavhaga alohida izoh qo'shish To'g'ri javob: C) «Sarlavha 1», «Sarlavha 2» kabi o'rnatilgan uslublar ✔ 26. MS Word da tabulyatsiya pozitsiyalari (Tab stops) nima uchun ishlatiladi? A) Jadval kataklarining chegaralari va qalinligini o'rnatish uchun B) Sahifadagi matnni gazeta uslubidagi bir nechta ustunga bo'lish uchun C) Matnni sahifadagi aniq pozitsiyalarga tekislash uchun D) Hujjatni mustaqil formatlanadigan bir nechta bo'limga ajratish uchun To'g'ri javob: C) Matnni sahifadagi aniq pozitsiyalarga tekislash uchun ✔ 27. Informatika darsliklarida qabul qilingan ikkilik tizimda 1 Kbayt nechaga teng? A) 1000 bayt B) 1024 bit C) 1024 bayt D) 8192 bayt To'g'ri javob: C) 1024 bayt ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 7 28. RLE (Run-Length Encoding) siqish usuli qaysi turdagi ma'lumotlarda eng samarali? A) Allaqachon ZIP bilan siqilgan arxivlar B) Kuchli algoritm bilan shifrlangan fayllar C) Uzun bir xil qiymatli ketma-ketliklar D) Tasodifiy shovqindan iborat ma'lumotlar To'g'ri javob: C) Uzun bir xil qiymatli ketma-ketliklar✔ 29. Elektron hukumat rivojlanishining odatda ajratiladigan bosqichlari ketma-ketligi qaysi? A) Interaktivlik → integratsiya → axborot berish → tranzaksiya B) Axborot berish → interaktiv o'zaro aloqa → tranzaksiya → integratsiya (transformatsiya) C) Integratsiya → axborot berish → tranzaksiya → interaktivlik D) Tranzaksiya → axborot berish → integratsiya → interaktivlik To'g'ri javob: B) Axborot berish → interaktiv o'zaro aloqa → tranzaksiya → integratsiya ✔ (transformatsiya) 30. Qabul qilingan signalni barcha portlarga bir xilda tarqatuvchi eskirgan tarmoq qurilmasi qaysi? A) Switch B) Router C) Hub D) Firewall To'g'ri javob: C) Hub ✔ 31. Faylni ruxsatsiz o'zgartirishdan himoya qilish axborot xavfsizligining qaysi tamoyiliga kiradi? A) Masshtablanuvchanlik B) Yaxlitlik C) Foydalanuvchanlik D) Konfidensiallik To'g'ri javob: B) Yaxlitlik ✔ 32. MS Word da Shift + Enter tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Ustun uzilishini qo'yadi B) Bo'lim uzilishini qo'yadi C) Yangi sahifaga o'tish uzilishini qo'yadi D) Xatboshi yaratmasdan satrni uzadi To'g'ri javob: D) Xatboshi yaratmasdan satrni uzadi ✔ 33. Davlat xizmatchilari (davlat xodimlari) bilan bog'liq elektron munosabatlar modeli qaysi qisqartma bilan belgilanadi? A) B2E B) C2C C) G2E D) G2B To'g'ri javob: C) G2E ✔ 34. Xatboshidan oldingi va keyingi interval (Spacing Before/After) satrlar oralig'idan nimasi bilan farq qiladi? A) Interval xatboshi ichidagi, satrlar oralig'i esa xatboshilar orasidagi masofani belgilaydi B) Interval harflar orasidagi, satrlar oralig'i esa so'zlar orasidagi masofani belgilaydi C) Interval faqat jadval kataklarida, satrlar oralig'i faqat sarlavhalarda ishlaydi D) Interval xatboshilar orasidagi, satrlar oralig'i esa xatboshi ichidagi satrlar orasidagi masofa To'g'ri javob: D) Interval xatboshilar orasidagi, satrlar oralig'i esa xatboshi ichidagi satrlar orasidagi ✔ masofa Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 8 35. Matn 4 sahifadan iborat: har sahifada 40 qator, har qatorda 64 belgi, har bir belgi 8 bit bilan kodlangan. Matn hajmi qancha? A) 1,25 Kbayt B) 80 Kbayt C) 10 Kbayt D) 20 Kbayt To'g'ri javob: C) 10 Kbayt✔ 36. «Aqlli shahar» (smart city) kontseptsiyasining mohiyati nima? A) Shahar aholisini kamaytirish B) Shaharda faqat yangi binolar qurish C) Shahar infratuzilmasi va xizmatlarini AKT, sensorlar va ma'lumotlar tahlili asosida boshqarish D) Shahardan avtomobillarni butunlay chiqarish To'g'ri javob: C) Shahar infratuzilmasi va xizmatlarini AKT, sensorlar va ma'lumotlar tahlili asosida ✔ boshqarish 37. HTTPS protokoli uchun standart port raqami qaysi? A) 22 B) 443 C) 8080 D) 80 To'g'ri javob: B) 443 ✔ 38. Imzolangan elektron hujjatga imzolangandan keyin bitta belgi qo'shildi. ERI tekshiruvida nima bo'ladi? A) Imzo haqiqiy bo'lib qoladi B) Hujjat avtomatik tiklanadi C) Yangi imzo avtomatik qo'yiladi D) Imzo haqiqiy emas deb topiladi To'g'ri javob: D) Imzo haqiqiy emas deb topiladi ✔ 39. Sahifa ostidagi izoh (footnote) va oxirgi izoh (endnote) o'rtasidagi farq qanday? A) Endnote faqat kolontitul ichida, footnote faqat jadval ostida joylashadi B) Footnote hujjat oxirida, endnote esa sahifa pastida joylashadi C) Footnote faqat rasmlarga, endnote faqat jadvallarga qo'shiladi D) Footnote sahifa pastida, endnote hujjat yoki bo'lim oxirida joylashadi To'g'ri javob: D) Footnote sahifa pastida, endnote hujjat yoki bo'lim oxirida joylashadi ✔ 40. Rasm uchun «Matn bilan bir qatorda» (In Line with Text) joylashuvi tanlansa, rasm o'zini qanday tutadi? A) Rasm matn ortida fon sifatida joylashadi B) Rasm sahifadagi aniq nuqtaga mahkamlanib qoladi C) Matn rasm atrofidan to'rtburchak shaklida aylanib o'tadi D) Belgi kabi satr ichida joylashib, matn bilan birga siljiydi To'g'ri javob: D) Belgi kabi satr ichida joylashib, matn bilan birga siljiydi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 9 41. Fuqarolarga davlat xizmatlarini elektron shaklda ko'rsatish modeli qanday qisqartma bilan ifodalanadi? A) G2G B) C2C C) G2C D) B2B To'g'ri javob: C) G2C✔ 42. MS Word da majburiy sahifa uzilishini (yangi sahifadan boshlashni) qo'yish uchun qaysi tugmalar birikmasi ishlatiladi? A) Ctrl + Enter B) Shift + Enter C) Alt + Enter D) Ctrl + Shift + Tab To'g'ri javob: A) Ctrl + Enter ✔ 43. Elektron pochta xabarlarini jo'natish (serverga uzatish) uchun asosan qaysi protokol ishlatiladi? A) IMAP B) POP3 C) SNMP D) SMTP To'g'ri javob: D) SMTP ✔ 44. Kompyuterda axborot ikkilik shaklda ifodalanishining asosiy sababi nima? A) Ikkilik sistemada ko'paytirish amali mavjud emas B) Ikkilik sonlar o'nlik sonlardan qisqaroq yoziladi C) Ikkilik kod axborotni avtomatik shifrlaydi D) Ikki holatli elementlar oddiy va ishonchli To'g'ri javob: D) Ikki holatli elementlar oddiy va ishonchli ✔ 45. 127.0.0.1 manzili nimani bildiradi? A) Tarmoqning shlyuz manzilini B) Kompyuterning o'zini (loopback) C) DNS-serverning standart manzilini D) Keng tarqatish manzilini To'g'ri javob: B) Kompyuterning o'zini (loopback) ✔ 46. MS Word dagi navigatsiya panelida hujjat tuzilmasi (sarlavhalar ro'yxati) ko'rinishi uchun nima zarur? A) Hujjatda kamida bitta jadval bo'lishi B) Har sahifada kolontitul mavjud bo'lishi C) Sarlavhalarga Heading uslublari qo'llangan bo'lishi D) Hujjat oldindan PDF formatida saqlangan bo'lishi To'g'ri javob: C) Sarlavhalarga Heading uslublari qo'llangan bo'lishi ✔ 47. 1 bayt necha bitdan iborat? A) 16 bit B) 4 bit C) 8 bit D) 10 bit To'g'ri javob: C) 8 bit ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 10 48. «ping» buyrug'i ishlashi uchun asosan qaysi protokoldan foydalanadi? A) ICMP B) SMTP C) UDP orqali DNS D) FTP To'g'ri javob: A) ICMP✔ 49. IP-manzil bo'yicha qurilmaning MAC-manzilini aniqlash uchun lokal tarmoqda qaysi protokol ishlatiladi? A) NAT B) DNS C) HTTP D) ARP To'g'ri javob: D) ARP ✔ 50. Bloknot (Notepad) va MS Word o'rtasidagi asosiy farq nimada? A) Bloknot formatlashsiz oddiy matn bilan, Word esa formatlangan hujjatlar bilan ishlaydi B) Bloknot Word dan ko'proq formatlash, jadval va rasm imkoniyatlariga ega C) Word faqat formatlashsiz .txt fayllar bilan, Bloknot esa formatlangan .docx hujjatlar bilan ishlaydi D) Bloknot va Word fayllarni aynan bir xil ichki formatda saqlaydi To'g'ri javob: A) Bloknot formatlashsiz oddiy matn bilan, Word esa formatlangan hujjatlar bilan ✔ ishlaydi Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 11 2-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Asosi noma'lum sanoq sistemasida «100» soni o'nlik 49 ga teng. Sistema asosi nechaga teng? A) 5 B) 7 C) 9 D) 49 To'g'ri javob: B) 7✔ 2. Excel varag'ida AA ustuni nechanchi ustun hisoblanadi? A) 52 B) 27 C) 28 D) 26 To'g'ri javob: B) 27 ✔ 3. IaaS modelida operatsion tizimni o'rnatish va yangilash uchun odatda kim javobgar? A) Mijoz (foydalanuvchi) B) Bulut provayderi C) Internet-provayder D) Apparat ishlab chiqaruvchi To'g'ri javob: A) Mijoz (foydalanuvchi) ✔ 4. <img> tegida rasm fayliga yo'l qaysi atribut orqali beriladi? A) href B) src C) link D) alt To'g'ri javob: B) src ✔ 5. 10111110₂ sonini o'n oltilik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) EB B) BE C) DE D) BC To'g'ri javob: B) BE ✔ 6. Microsoft Teams, Zoom, Google Meet qanday maqsadda ishlatiladi? A) Fotosuratlarni qayta ishlash uchun B) Onlayn videokonferensiyalar va jamoaviy muloqot uchun C) Ma'lumotlar bazasini loyihalash uchun D) Dasturlarni kompilyatsiya qilish uchun To'g'ri javob: B) Onlayn videokonferensiyalar va jamoaviy muloqot uchun ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 12 7. SaaS modelida dasturni yangilash va server infratuzilmasiga xizmat ko'rsatish kimning zimmasida? A) Xizmat provayderining B) Foydalanuvchining C) Brauzer ishlab chiqaruvchisining D) Tarmoq administratori (mijoz tomonida) To'g'ri javob: A) Xizmat provayderining✔ 8. Ommaviy ochiq onlayn kurslar qanday qisqartma bilan ataladi? A) LMS B) MOOC C) CRM D) ERP To'g'ri javob: B) MOOC ✔ 9. Ma'lumotlarni bulutga yaqin emas, balki manbaning o'zida (qurilma yaqinida) qayta ishlash yondashuvi qanday ataladi? A) Mainframe hisoblash B) Paketli ishlov berish C) Gibrid bulut D) Chekka hisoblash (edge computing) To'g'ri javob: D) Chekka hisoblash (edge computing) ✔ 10. Jamoa a'zolari umumiy elektron jadvalda ishlaganda biri boshqasining xato o'zgarishini topishi uchun qaysi vosita eng qulay? A) Jadvalni chop etish B) Shriftni o'zgartirish C) O'zgarishlar va versiyalar tarixini ko'rish D) Faylni qayta nomlash To'g'ri javob: C) O'zgarishlar va versiyalar tarixini ko'rish ✔ 11. Excel dagi «Yechim izlash» (Solver) vositasi «Parametrni tanlash» (Goal Seek) dan nimasi bilan farq qiladi? A) Solver faqat bitta katakni o'zgartiradi, Goal Seek esa ko'plab kataklarni B) Goal Seek faqat diagrammalar bilan, Solver faqat matnlar bilan ishlaydi C) Solver bir nechta o'zgaruvchi katak va cheklovlar bilan optimallashtiradi D) Goal Seek cheklovlar bilan, Solver esa cheklovlarsiz ishlaydi To'g'ri javob: C) Solver bir nechta o'zgaruvchi katak va cheklovlar bilan optimallashtiradi ✔ 12. A ¬A ifodaning qiymati qanday? ∧ A) Har doim 0 B) A ga teng C) A ning inkoriga teng D) Har doim 1 To'g'ri javob: A) Har doim 0 ✔ 13. Tashqi JavaScript faylni ulash uchun qaysi yozuv to'g'ri? A) <js href="app.js"> B) <link rel="script" href="app.js"> C) <javascript file="app.js"> D) <script src="app.js"></script> To'g'ri javob: D) <script src="app.js"></script> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 13 14. 101101₂ sonini o'nlik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) 45 B) 53 C) 43 D) 41 To'g'ri javob: A) 45✔ 15. Bulutli xizmatlarda fayllarni bir necha qurilma o'rtasida avtomatik bir xil holatga keltirish qanday ataladi? A) Fragmentatsiya B) Sinxronizatsiya C) Formatlash D) Kompilyatsiya To'g'ri javob: B) Sinxronizatsiya ✔ 16. C3 katakdagi =A$1+$B2 formulasi E5 katakka nusxalansa, qanday formula hosil bo'ladi? A) =C$1+$D4 B) =C$3+$D2 C) =A$1+$B4 D) =C$1+$B4 To'g'ri javob: D) =C$1+$B4 ✔ 17. Excel da sanalar ichki tarzda qanday saqlanadi? A) Har ochilganda hisoblanadigan formula ko'rinishida B) Kun, oy, yil uchun uchta alohida katakda C) Formatlanmagan oddiy matn ko'rinishida D) Ketma-ket seriya raqami (son) ko'rinishida To'g'ri javob: D) Ketma-ket seriya raqami (son) ko'rinishida ✔ 18. Bulutli xizmatda «multi-tenancy» tushunchasi nimani anglatadi? A) Bitta faylning bir nechta nusxasi B) Bitta infratuzilmadan bir nechta mijoz izolyatsiyalangan holda foydalanishi C) Bitta serverning bir nechta monitorga ulanishi D) Bitta mijozning bir nechta kompyuterga ega bo'lishi To'g'ri javob: B) Bitta infratuzilmadan bir nechta mijoz izolyatsiyalangan holda foydalanishi ✔ 19. Coursera, edX kabi platformalar qaysi turdagi xizmatlarga misol? A) Ijtimoiy tarmoqlar B) MOOC platformalari C) Bulutli IaaS provayderlari D) Antivirus dasturlari To'g'ri javob: B) MOOC platformalari ✔ 20. Excel dagi filtr (AutoFilter) va saralash o'rtasidagi farq qanday? A) Saralash shartga mos qatorlarni yashiradi, filtr esa ularni alifbo bo'yicha tartiblaydi B) Filtr faqat formulalarni qayta hisoblaydi, saralash esa faqat matnlar bilan ishlaydi C) Filtr shartga mos kelmagan qatorlarni vaqtincha yashiradi, saralash ularning tartibini o'zgartiradi D) Filtr shartga mos kelmagan qatorlarni butunlay o'chiradi, saralash esa ularni vaqtincha yashiradi To'g'ri javob: C) Filtr shartga mos kelmagan qatorlarni vaqtincha yashiradi, saralash ularning ✔ tartibini o'zgartiradi Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 14 21. Excel da =2+3*2^2 formulasining natijasi qanday? A) 38 B) 100 C) 14 D) 20 To'g'ri javob: C) 14✔ 22. A1 = 4, A2 — bo'sh katak, A3 = 8, A4 = 0 bo'lsa, =AVERAGE(A1:A4) natijasi qanday? A) #DIV/0! B) 6 C) 3 D) 4 To'g'ri javob: D) 4 ✔ 23. Excel 2007 va undan keyingi versiyalarda (.xlsx) bitta varaqdagi maksimal satrlar va ustunlar soni qancha? A) 16 384 satr va 1 048 576 ustun B) 1 000 000 satr va 10 000 ustun C) 65 536 satr va 256 ustun D) 1 048 576 satr va 16 384 ustun To'g'ri javob: D) 1 048 576 satr va 16 384 ustun ✔ 24. Google Forms kabi xizmatlar asosan nima uchun ishlatiladi? A) Onlayn so'rovnomalar va testlar o'tkazish uchun B) Serverni boshqarish uchun C) Videokonferensiya uchun D) Kod yozish uchun To'g'ri javob: A) Onlayn so'rovnomalar va testlar o'tkazish uchun ✔ 25. «Ali yoki Vali majlisga kelgan» va «Ali kelmagan» mulohazalari rost. Qaysi xulosa to'g'ri? A) Faqat Ali kelgan B) Ali ham, Vali ham kelgan C) Vali kelmagan D) Vali kelgan To'g'ri javob: D) Vali kelgan ✔ 26. 1000₁₆ sonini o'nlik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) 256 B) 1000 C) 65 536 D) 4096 To'g'ri javob: D) 4096 ✔ 27. Ro'yxatning har bir elementi qaysi teg bilan yoziladi? A) <el> B) <td> C) <li> D) <item> To'g'ri javob: C) <li> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 15 28. Situatsiya: 5 yil davomida oylik daromadning o'zgarish dinamikasini ko'rsatish kerak. Eng mos diagramma turi qaysi? A) Doiraviy diagramma (Pie) B) Chiziqli grafik (Line) C) Radar diagramma D) Halqasimon diagramma (Doughnut) To'g'ri javob: B) Chiziqli grafik (Line)✔ 29. Quyidagilardan qaysi biri asosan server tomonida ishlaydigan veb-dasturlash tili sifatida mashhur? A) PHP B) HTML C) CSS D) SVG To'g'ri javob: A) PHP ✔ 30. 8 bitli qo'shimcha kodda (two's complement) −1 soni qanday yoziladi? A) 10000001 B) 10000000 C) 11111110 D) 11111111 To'g'ri javob: D) 11111111 ✔ 31. Bitma-bit istisno qiluvchi YOKI amalini bajaring: 1010₂ XOR 0110₂. A) 1100₂ B) 0100₂ C) 0010₂ D) 1110₂ To'g'ri javob: A) 1100₂ ✔ 32. A1:A5 kataklarida mos ravishda 3, «matn», bo'sh katak, 5, 0 bor. =COUNTA(A1:A5) natijasi qanday? A) 4 B) 2 C) 5 D) 3 To'g'ri javob: A) 4 ✔ 33. PowerPoint da kompyuter ekranidagi harakatlarni video sifatida yozib, slaydga qo'shish qaysi buyruq orqali amalga oshiriladi? A) Dizayn (Design) → Mavzular (Themes) B) Taqriz (Review) → Izoh qo'shish (New Comment) C) Slayd namoyishi → Slaydni yashirish (Hide Slide) D) Joylash (Insert) → Ekranni yozish (Screen Recording) To'g'ri javob: D) Joylash (Insert) → Ekranni yozish (Screen Recording) ✔ 34. CSS da turli ekran kengliklari uchun alohida uslublar yozish imkonini beruvchi qoida qaysi? A) @media B) @import C) @font-face D) @keyframes To'g'ri javob: A) @media ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 16 35. Bulut xizmatlari uchun «ishlatganingcha to'la» (pay-as-you-go) modeli nimani anglatadi? A) Faqat iste'mol qilingan resurslar uchun to'lov qilinadi B) Oldindan 10 yillik to'lov qilinadi C) Xizmat har doim bepul bo'ladi D) Bir martalik to'lov bilan umrbod foydalanish To'g'ri javob: A) Faqat iste'mol qilingan resurslar uchun to'lov qilinadi✔ 36. Ko'p qatorli matn kiritish maydoni qaysi teg bilan yaratiladi? A) <textbox> B) <textarea> C) <input type="multiline"> D) <text> To'g'ri javob: B) <textarea> ✔ 37. JavaScript yordamida grafika chizish uchun mo'ljallangan HTML5 elementi qaysi? A) <graphic> B) <svg-draw> C) <paint> D) <canvas> To'g'ri javob: D) <canvas> ✔ 38. Veb-sahifaning tashqi ko'rinishini (rang, shrift, joylashuv) belgilash uchun qaysi texnologiya ishlatiladi? A) PHP B) SQL C) CSS D) XML To'g'ri javob: C) CSS ✔ 39. Excel da =SQRT(-4) formulasi qanday natija beradi? A) -2 B) #DIV/0! C) #NUM! D) #VALUE! To'g'ri javob: C) #NUM! ✔ 40. Ikkilik sonlarni ko'paytiring: 1100₂ × 101₂. A) 101100₂ B) 111000₂ C) 111100₂ D) 110110₂ To'g'ri javob: C) 111100₂ ✔ 41. Bulutli saqlashda «savat» (Trash) dagi fayllar haqida qaysi fikr odatda to'g'ri? A) Ular darhol va qaytarib bo'lmas tarzda o'chadi B) Ular avtomatik ravishda chop etiladi C) Ular ma'lum muddat saqlanadi va shu muddatda tiklanishi mumkin D) Ular boshqa foydalanuvchilarga o'tadi To'g'ri javob: C) Ular ma'lum muddat saqlanadi va shu muddatda tiklanishi mumkin ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 17 42. CSS quti modelida element chegarasidan tashqaridagi bo'shliq qaysi xususiyat bilan beriladi? A) border B) padding C) margin D) gap To'g'ri javob: C) margin✔ 43. HTML jadvalida bir qator qaysi teg bilan belgilanadi? A) <tr> B) <td> C) <row> D) <th> To'g'ri javob: A) <tr> ✔ 44. =VLOOKUP("K002",A2:C100,3,FALSE) formulasi nima qiladi? A) A ustunidan «K002» ni aniq qidirib, o'sha qatordagi C ustuni qiymatini qaytaradi B) C ustunidan «K002» ni qidirib, o'sha qatordagi A ustuni qiymatini qaytaradi C) «K002» ga eng yaqin qiymatni taxminiy qidirib, uning qator raqamini qaytaradi D) A2:C100 diapazonining 3-qatoridagi «K002» qiymatini qidirib qaytaradi To'g'ri javob: A) A ustunidan «K002» ni aniq qidirib, o'sha qatordagi C ustuni qiymatini qaytaradi ✔ 45. De Morgan qonuniga ko'ra ¬(A B) ifodasi nimaga teng kuchli? ∧ A) A OR B B) NOT A OR NOT B C) NOT A AND NOT B D) NOT A AND B To'g'ri javob: B) NOT A OR NOT B ✔ 46. 1703-yilgi maqolasi bilan ikkilik sanoq sistemasining nazariy asoslarini bayon etgan olim kim? A) Isaak Nyuton B) Jorj Bul C) Blez Paskal D) Gotfrid Leybnits To'g'ri javob: D) Gotfrid Leybnits ✔ 47. A ¬A ko'rinishidagi ifoda mantiqda qanday nomlanadi? ∨ A) Ziddiyat (doimo yolg'on ifoda) B) Implikatsiya C) Tavtologiya (doimo rost ifoda) D) Ekvivalensiya To'g'ri javob: C) Tavtologiya (doimo rost ifoda) ✔ 48. 8 razryadli ishorasiz ikkilik sonning eng katta qiymati sakkizlik sanoq sistemasida qanday yoziladi? A) 400 B) 777 C) 377 D) 255 To'g'ri javob: C) 377 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 18 49. Veb-brauzerga misol bo'la oladigan dastur qaysi? A) Mozilla Firefox B) MySQL C) Apache HTTP Server D) Nginx To'g'ri javob: A) Mozilla Firefox✔ 50. Tartiblangan (raqamlangan) ro'yxat qaysi teg bilan yaratiladi? A) <dl> B) <li> C) <ol> D) <ul> To'g'ri javob: C) <ol> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 19 3-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Markaziy protsessorning arifmetik va mantiqiy amallarni bajaruvchi qismi qanday nomlanadi? A) Arifmetik-mantiqiy qurilma (ALU) B) Shina kontrolleri C) Boshqaruv qurilmasi (CU) D) Birinchi darajali kesh xotira (L1) To'g'ri javob: A) Arifmetik-mantiqiy qurilma (ALU)✔ 2. GIF formatining xususiyati qaysi? A) Faqat ovozli ma'lumotlarni siqilgan holda saqlash uchun ishlatiladi B) Tasvirni geometrik obyektlar ko'rinishida saqlaydi C) Palitrasi 256 rang bilan cheklangan va oddiy animatsiyani qo'llaydi D) 16 million rangni yo'qotishli siqish bilan saqlaydi To'g'ri javob: C) Palitrasi 256 rang bilan cheklangan va oddiy animatsiyani qo'llaydi ✔ 3. Foydalanuvchini to'liq sun'iy, kompyuterda yaratilgan muhitga olib kiruvchi texnologiya qaysi? A) To'ldirilgan reallik (AR) B) Virtual reallik (VR) C) IoT D) GPS To'g'ri javob: B) Virtual reallik (VR) ✔ 4. Situatsiya: ko'plab yuqori ruxsatli fotosuratlar qo'shilgani uchun taqdimot hajmi katta. Eng to'g'ri yechim qaysi? A) Har bir rasmga qo'shimcha animatsiya qo'shish B) Slaydlarning tartibini o'zgartirib chiqish C) Rasmlarni siqish va kesilgan qismlarini o'chirish D) Slayddagi shrift o'lchamini kattalashtirish To'g'ri javob: C) Rasmlarni siqish va kesilgan qismlarini o'chirish ✔ 5. Ikki jadvaldan faqat ikkalasida ham mos keluvchi yozuvlarni birlashtiruvchi JOIN turi qaysi? A) LEFT JOIN B) INNER JOIN C) FULL OUTER JOIN D) RIGHT JOIN To'g'ri javob: B) INNER JOIN ✔ 6. Obyektga yo'naltirilgan dasturlashdagi inkapsulyatsiya tamoyili nimani bildiradi? A) Ma'lumot va metodlarni sinfda birlashtirib, tafsilotlarni yashirish B) Yangi sinfni mavjud sinf xususiyat va metodlari asosida yaratish C) Bir xil nomli metodning turli sinflarda turlicha ishlashi D) Bitta sinfdan cheklanmagan sondagi obyekt nusxalarini yaratish To'g'ri javob: A) Ma'lumot va metodlarni sinfda birlashtirib, tafsilotlarni yashirish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 20 7. Qubitlar va superpozitsiya tamoyiliga asoslangan hisoblash qanday ataladi? A) Bulutli hisoblash B) Kvant hisoblash C) Paketli hisoblash D) Analog hisoblash To'g'ri javob: B) Kvant hisoblash✔ 8. BMP formatidagi tasvir fayllari odatda nima sababdan katta hajmga ega bo'ladi? A) Har bir pikselga alohida meta-ma'lumot yoziladi B) Odatda har bir piksel siqilmagan holda saqlanadi C) Faylda animatsiya kadrlari va ovoz ham saqlanadi D) Tasvir vektor ko'rinishida bir necha marta saqlanadi To'g'ri javob: B) Odatda har bir piksel siqilmagan holda saqlanadi ✔ 9. Xotira ierarxiyasida tezlik kamayib, hajm oshib boradigan to'g'ri tartib qaysi? A) Registrlar → kesh → RAM → SSD/HDD B) Kesh → registrlar → RAM → SSD/HDD C) SSD/HDD → RAM → kesh → registrlar D) RAM → kesh → registrlar → SSD/HDD To'g'ri javob: A) Registrlar → kesh → RAM → SSD/HDD ✔ 10. OLED displeyning LCD displeydan asosiy farqi nimada? A) Har bir piksel o'zi nur chiqaradi, orqa yoritish kerak emas B) Suyuq kristall qatlam va doimiy orqa yoritishdan foydalanadi C) Tasvirni elektron-nur trubkasi yordamida hosil qiladi D) Faqat oq-qora tasvirni ko'rsata oladigan texnologiya To'g'ri javob: A) Har bir piksel o'zi nur chiqaradi, orqa yoritish kerak emas ✔ 11. Kesh xotiraning asosiy vazifasi nima? A) Ko'p ishlatiladigan ma'lumotlarga protsessorning murojaatini tezlashtirish B) Kompyuter o'chirilganda ham ma'lumotlarni uzoq muddat saqlab turish va zaxiralash C) Diskdagi fayllarni siqib, arxiv ko'rinishida saqlash D) Monitorga chiqariladigan tasvirni kadrma-kadr shakllantirish To'g'ri javob: A) Ko'p ishlatiladigan ma'lumotlarga protsessorning murojaatini tezlashtirish ✔ 12. JPEG formatining fotosuratlar uchun asosiy xususiyati qaysi? A) Yo'qotishli siqish: sifat darajasini tanlab, hajmni ancha kamaytirish mumkin B) Bir faylda ko'p kadrli animatsiyani saqlash imkonini beradi C) Tasvirni geometrik obyektlar ko'rinishida saqlab, sifatsiz kattalashtiradi D) Yo'qotishsiz siqish: tasvirning har bir pikseli aynan tiklanadi To'g'ri javob: A) Yo'qotishli siqish: sifat darajasini tanlab, hajmni ancha kamaytirish mumkin ✔ 13. Kompyuter xotirasidagi «manzil» tushunchasi nimani bildiradi? A) Kesh xotiraning umumiy hajmini B) Xotira yacheykasining tartib raqamini C) Diskdagi faylning to'liq nomini D) Kompyuterning tarmoqdagi IP manzilini To'g'ri javob: B) Xotira yacheykasining tartib raqamini ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 21 14. Fotosuratni sifatli chop etish uchun odatda tavsiya etiladigan ruxsat qancha? A) 300 dpi B) 72 dpi C) 30 dpi D) 3000 dpi To'g'ri javob: A) 300 dpi✔ 15. RGB rang modeli haqidagi qaysi fikr to'g'ri? A) Faqat oq-qora va kulrang tasvirlar uchun mo'ljallangan rang modeli B) Rangni ton, to'yinganlik va yorqinlik orqali tavsiflovchi model C) Bo'yoqlarni aralashtirishga asoslangan subtraktiv model, bosmada ishlatiladi D) Qizil, yashil, ko'k nurlarni qo'shuvchi additiv model, ekranlarda ishlatiladi To'g'ri javob: D) Qizil, yashil, ko'k nurlarni qo'shuvchi additiv model, ekranlarda ishlatiladi ✔ 16. Sig'imli (capacitive) sensorli ekran qanday tamoyil asosida ishlaydi? A) Barmoq tegishi ekran sirtidagi elektr sig'imini o'zgartiradi B) Ekran ultratovush to'lqinlari aks-sadosini o'lchaydi C) Bosim ta'sirida ikki o'tkazuvchan qatlam bir-biriga tutashadi D) Ekran ostidagi kamera barmoq soyasini suratga oladi To'g'ri javob: A) Barmoq tegishi ekran sirtidagi elektr sig'imini o'zgartiradi ✔ 17. Ball 60 dan 80 gacha (ikkalasi ham kiradi) bo'lgan yozuvlarni tanlash uchun qaysi shart mos? A) WHERE ball LIKE 60-80 B) WHERE ball IN (60, 80) C) WHERE ball > 60 AND ball < 80 D) WHERE ball BETWEEN 60 AND 80 To'g'ri javob: D) WHERE ball BETWEEN 60 AND 80 ✔ 18. Relyatsion jadvaldagi bitta qator (yozuv) nazariy terminologiyada qanday ataladi? A) Indeks B) Kortej C) Domen D) Atribut To'g'ri javob: B) Kortej ✔ 19. Rasm ko'rinishidagi matnni (masalan, skanerlangan kitob sahifasini) tahrirlanadigan matnga aylantirish texnologiyasi qaysi? A) VPN B) RFID C) OCR (optik belgilarni tanish) D) GPS To'g'ri javob: C) OCR (optik belgilarni tanish) ✔ 20. Protsessor razryadligi (masalan, 64 bit) nimani bildiradi? A) Protsessor kesh xotirasining megabaytlardagi hajmini B) Protsessorning bir sekunddagi taktlari sonini C) Protsessor tarkibidagi hisoblash yadrolari sonini D) Bir amalda qayta ishlanadigan so'z (registr) uzunligini To'g'ri javob: D) Bir amalda qayta ishlanadigan so'z (registr) uzunligini ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 22 21. Internet-do'kon mijozlarini xarid odatlariga ko'ra oldindan belgilanmagan guruhlarga ajratish qaysi masala? A) Tarjima B) Klasterlash C) Klassifikatsiya D) Regressiya To'g'ri javob: B) Klasterlash✔ 22. Jismoniy obyekt yoki jarayonning real vaqt ma'lumotlari asosida yangilanib turuvchi virtual nusxasi qanday ataladi? A) Raqamli egizak (digital twin) B) Zaxira nusxa C) Virtual disk D) Avatar To'g'ri javob: A) Raqamli egizak (digital twin) ✔ 23. SELECT so'rovida yozuvlarni shart bo'yicha filtrlash uchun qaysi kalit so'z ishlatiladi? A) ORDER BY B) FROM C) HAVING D) WHERE To'g'ri javob: D) WHERE ✔ 24. GROUP BY dan keyin guruhlarni agregat shart bo'yicha filtrlash uchun qaysi kalit so'z ishlatiladi? A) WHERE B) LIMIT C) HAVING D) FILTER To'g'ri javob: C) HAVING ✔ 25. Ikki SELECT so'rovi natijalarini takrorlanmas qatorlar bilan birlashtiruvchi operator qaysi? A) JOIN B) APPEND C) MERGE D) UNION To'g'ri javob: D) UNION ✔ 26. Bank o'tkazmasi: bir hisobdan pul yechildi, ammo ikkinchisiga yozilishdan oldin tizim o'chdi. ACID ning qaysi xususiyati bunday chala holatning oldini oladi? A) Izolyatsiya (Isolation) B) Indekslash C) Atomarlik (Atomicity) D) Uzoq saqlanish (Durability) To'g'ri javob: C) Atomarlik (Atomicity) ✔ 27. Stereo va mono ovoz yozuvi o'rtasidagi farq qanday? A) Mono yozuv har doim yo'qotishli siqilgan bo'ladi B) Stereo faqat yuqori, mono faqat past chastotalarni yozadi C) Stereo yozuv faqat video fayl ichida saqlanadi D) Stereo ikki mustaqil kanaldan, mono bitta kanaldan iborat To'g'ri javob: D) Stereo ikki mustaqil kanaldan, mono bitta kanaldan iborat ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 23 28. PowerPoint dagi «Ma'ruzachi rejimi» (Presenter View) nima imkon beradi? A) Ma'ruzachi qaydlar va keyingi slaydni ko'radi, tomoshabinlar faqat slaydni B) Taqdimot avtomatik ravishda video faylga yozib boriladi C) Ma'ruzachi namoyish davomida slaydlar dizaynini to'liq tahrirlay oladi D) Tomoshabinlar ekranida ma'ruzachi qaydlari va keyingi slayd ko'rsatiladi To'g'ri javob: A) Ma'ruzachi qaydlar va keyingi slaydni ko'radi, tomoshabinlar faqat slaydni✔ 29. Quyidagi dasturlardan qaysi biri ochiq kodli 3D modellashtirish va animatsiya dasturi? A) Blender B) 7-Zip C) Notepad++ D) Audacity To'g'ri javob: A) Blender ✔ 30. ACID dagi «D» (Durability) xususiyati nimani kafolatlaydi? A) So'rovlar bir vaqtda bajarilmasligini B) Tasdiqlangan o'zgarishlar tizim nosozligidan keyin ham saqlanib qolishini C) Jadval o'chirib bo'lmasligini D) Ma'lumotlar ixchamligini To'g'ri javob: B) Tasdiqlangan o'zgarishlar tizim nosozligidan keyin ham saqlanib qolishini ✔ 31. Ko'plab jismoniy qurilmalar (sensorlar, maishiy texnika) Internet orqali o'zaro bog'langan tizim qanday ataladi? A) Intranet B) Narsalar Interneti (IoT) C) Ekstranet D) Darknet To'g'ri javob: B) Narsalar Interneti (IoT) ✔ 32. «To'rtinchi sanoat inqilobi» (Industry 4.0) asosan nimaga tayanadi? A) Kiber-fizik tizimlar, IoT, SI va avtomatlashtirishga B) Elektrlashtirishga C) Bug' mashinalariga D) Qo'l mehnatiga To'g'ri javob: A) Kiber-fizik tizimlar, IoT, SI va avtomatlashtirishga ✔ 33. Tranzaksiya doirasidagi o'zgarishlarni bekor qilib, avvalgi holatga qaytaruvchi buyruq qaysi? A) UNDO TABLE B) ROLLBACK C) SAVE D) COMMIT To'g'ri javob: B) ROLLBACK ✔ 34. Fon Neyman arxitekturasining asosiy tamoyillaridan biri qaysi? A) Hisoblashlar o'nlik sanoq sistemasida bajariladi B) Dastur va ma'lumotlar alohida xotiralarda saqlanadi C) Dastur va ma'lumotlar bitta umumiy xotirada saqlanadi D) Buyruqlar faqat parallel ravishda bajariladi To'g'ri javob: C) Dastur va ma'lumotlar bitta umumiy xotirada saqlanadi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 24 35. Inson qulog'i eshitadigan tovush chastotalari oralig'i taxminan qanday? A) 2 Hz – 2 kHz B) 20 Hz – 20 kHz C) 200 Hz – 200 kHz D) 20 kHz – 200 kHz To'g'ri javob: B) 20 Hz – 20 kHz✔ 36. Mashinali o'qitish modeli uchun eng muhim resurs nima hisoblanadi? A) Klaviatura turi B) Sifatli va yetarli hajmdagi ma'lumotlar C) Monitorning o'lchami D) Printer tezligi To'g'ri javob: B) Sifatli va yetarli hajmdagi ma'lumotlar ✔ 37. 4K UHD televizion standartining ruxsati qaysi? A) 4096 × 4096 B) 4000 × 3000 C) 2560 × 1440 D) 3840 × 2160 To'g'ri javob: D) 3840 × 2160 ✔ 38. DRAM va SRAM xotiralari to'g'risidagi qaysi fikr to'g'ri? A) DRAM energiyaga bog'liq emas, SRAM esa elektr uzilganda ma'lumotni yo'qotadi B) SRAM kondensatorda saqlab, regeneratsiya talab qiladi; DRAM triggerda, tezroq va qimmatroq C) DRAM kondensatorda saqlab, regeneratsiya talab qiladi; SRAM triggerda, tezroq va qimmatroq D) SRAM faqat qattiq disklarda, DRAM esa faqat videokartalarda ishlatiladi To'g'ri javob: C) DRAM kondensatorda saqlab, regeneratsiya talab qiladi; SRAM triggerda, tezroq ✔ va qimmatroq 39. SI yordamida yaratilgan, real shaxsni u aytmagan gapni gapirayotgandek ko'rsatuvchi soxta video qanday ataladi? A) Deepfake B) Podcast C) Timelapse D) Screencast To'g'ri javob: A) Deepfake ✔ 40. Hyper-Threading (SMT) texnologiyasining mohiyati nima? A) Yadroning takt chastotasi doimiy ravishda ikki baravar oshiriladi B) Kesh xotira hajmi ikkita yadro uchun ikki baravar ko'paytiriladi C) Ona plataga ikkita alohida fizik protsessor o'rnatiladi D) Bitta fizik yadro resurslarini bo'lishib, ikki mantiqiy oqimni bajaradi To'g'ri javob: D) Bitta fizik yadro resurslarini bo'lishib, ikki mantiqiy oqimni bajaradi ✔ 41. Prezi taqdimot vositasining o'ziga xos xususiyati nimada? A) Katta kanvasda masshtablash (zoom) orqali chiziqli bo'lmagan taqdimot yaratiladi B) PowerPoint ichiga o'rnatilgan va undan alohida ishlamaydigan modul C) Faqat jadval va formulalardan iborat taqdimot yaratishga mo'ljallangan D) Faqat ovozli taqdimotlar yaratib, ularni audio-podkast sifatida Internetga joylaydi To'g'ri javob: A) Katta kanvasda masshtablash (zoom) orqali chiziqli bo'lmagan taqdimot yaratiladi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 25 42. «SELECT * FROM talabalar» so'rovidagi «*» belgisi nimani bildiradi? A) Faqat birinchi ustunni B) Faqat birlamchi kalitni C) Jadvaldagi har bir ustunni tanlashni D) Ko'paytirishni To'g'ri javob: C) Jadvaldagi har bir ustunni tanlashni✔ 43. Uchinchi normal shakl (3NF) qaysi turdagi bog'liqlikni bartaraf etishni talab qiladi? A) Kalit bo'lmagan atributlarning tranzitiv bog'liqligini B) Jadvallar orasidagi har qanday bog'lanishni C) Birlamchi kalitning mavjudligini D) Indekslarni To'g'ri javob: A) Kalit bo'lmagan atributlarning tranzitiv bog'liqligini ✔ 44. Charlz Bebbij loyihalagan, xotira, arifmetik qurilma va dastur bilan boshqarish g'oyalarini o'z ichiga olgan mashina qanday nomlanadi? A) Ayirmalar mashinasi B) Analitik mashina C) Paskalina D) Arifmometr To'g'ri javob: B) Analitik mashina ✔ 45. Protsessorning sovutish tizimi ishdan chiqsa, odatda nima sodir bo'ladi? A) Qizib, chastotasini pasaytiradi yoki himoya uchun tizim o'chadi B) Operativ xotiraning hajmi ikki baravarga kamayib qoladi C) Qattiq diskdagi fayllar darhol o'chib ketadi D) Protsessor chastotasi avtomatik ravishda oshib, tezroq ishlaydi To'g'ri javob: A) Qizib, chastotasini pasaytiradi yoki himoya uchun tizim o'chadi ✔ 46. Mobil aloqaning beshinchi avlodi (5G) ning 4G ga nisbatan asosiy afzalliklaridan biri qaysi? A) Internetsiz ishlashi B) Ancha yuqori tezlik va past kechikish C) Faqat ovozli aloqani qo'llab-quvvatlashi D) Simli ulanishni talab qilishi To'g'ri javob: B) Ancha yuqori tezlik va past kechikish ✔ 47. Natijadagi takrorlanuvchi qatorlarni olib tashlash uchun SELECT dan keyin qaysi kalit so'z yoziladi? A) SINGLE B) ONLY C) DISTINCT D) UNIQUE To'g'ri javob: C) DISTINCT ✔ 48. Strimingdagi «sizga yoqishi mumkin» bo'limida filmlar taklif qilinishi qaysi SI tizimiga misol? A) Tavsiya (rekomendatsiya) tizimi B) Operatsion tizim C) Fayl tizimi D) Ekspert tizim To'g'ri javob: A) Tavsiya (rekomendatsiya) tizimi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 26 49. Sun'iy neyron tarmog'ining asosiy hisoblash birligi qanday ataladi? A) Neyron (tugun) B) Paket C) Piksel D) Kortej To'g'ri javob: A) Neyron (tugun)✔ 50. Mur qonuni nimani ifodalaydi? A) Operativ xotira tezligi har oyda ikki baravar oshib borishini B) Protsessorlar narxi har yili aniq ikki baravar arzonlashishini C) Dunyodagi kompyuterlar soni har o'n yilda o'n marta ko'payishini D) Mikrosxemadagi tranzistorlar soni har ~2 yilda ikki baravar oshishini To'g'ri javob: D) Mikrosxemadagi tranzistorlar soni har ~2 yilda ikki baravar oshishini ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 27 4-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. DDoS hujumi CIA triadasining qaysi tamoyiliga birinchi navbatda zarar yetkazadi? A) Yaxlitlik B) Foydalanuvchanlik (mavjudlik) C) Mualliflik D) Konfidensiallik To'g'ri javob: B) Foydalanuvchanlik (mavjudlik)✔ 2. Windows tizimida faylni Savatga (Recycle Bin) tushirmasdan butunlay o'chirish uchun qaysi tugmalar birikmasi ishlatiladi? A) Ctrl + Shift + Esc B) Ctrl + Delete C) Alt + Delete D) Shift + Delete To'g'ri javob: D) Shift + Delete ✔ 3. CMYK rang modelidagi «K» harfi qaysi rangni bildiradi? A) Qora B) Kulrang C) Qizil D) Ko'k To'g'ri javob: A) Qora ✔ 4. Windows Explorer da yashirin fayllarni qanday ko'rinadigan qilish mumkin? A) Vazifalar dispetcherida «explorer.exe» jarayonini tugatib B) Ro'yxatga olish kitobini butunlay tozalab C) Paint dasturida faylni ochib saqlab D) «Ko'rinish» menyusida «Yashirin elementlar»ni yoqib To'g'ri javob: D) «Ko'rinish» menyusida «Yashirin elementlar»ni yoqib ✔ 5. Dasturdagi xatolarni topish va bartaraf etish uchun ishlatiladigan vosita qanday ataladi? A) Drayver B) Arxivator C) Kodek D) Sozlovchi (debugger) To'g'ri javob: D) Sozlovchi (debugger) ✔ 6. Sintaktik xato va mantiqiy xato o'rtasidagi farq qanday? A) Mantiqiy xatoda til qoidasi buziladi va dastur ishga tushmaydi, sintaktik xatoda dastur ishlaydi, lekin natija noto'g'ri B) Sintaktik xatoda til qoidasi buziladi va dastur ishga tushmaydi, mantiqiy xatoda dastur ishlaydi, lekin natija noto'g'ri C) Mantiqiy xatolarni kompilyator har doim topib, qaysi qatorda ekanini ko'rsatib beradi D) Sintaktik xatolar faqat dastur ishlayotgan paytda va faqat ma'lum kiruvchi ma'lumotlarda yuzaga keladi To'g'ri javob: B) Sintaktik xatoda til qoidasi buziladi va dastur ishga tushmaydi, mantiqiy xatoda ✔ dastur ishlaydi, lekin natija noto'g'ri Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 28 7. Antivirus dasturlarining an'anaviy aniqlash usuli bo'lgan «signaturali tahlil» nimaga asoslanadi? A) Faqat fayl nomiga B) Fayl hajmiga C) Fayl yaratilgan sanaga D) Ma'lum zararli dasturlarning xarakterli kod namunalari bazasiga To'g'ri javob: D) Ma'lum zararli dasturlarning xarakterli kod namunalari bazasiga✔ 8. Yordamchi t o'zgaruvchisi yordamida a va b qiymatlarini almashtirishning to'g'ri ketma-ketligi qaysi? A) a = t; t = b; b = a B) t = a; a = b; b = t C) a = b; b = a D) t = a; b = t; a = b To'g'ri javob: B) t = a; a = b; b = t ✔ 9. Linux operatsion tizimi yadrosini yaratgan shaxs kim? A) Stiv Voznyak B) Linus Torvalds C) Dennis Ritchi D) Richard Stallman To'g'ri javob: B) Linus Torvalds ✔ 10. f(n) = n · f(n − 1) va f(0) = 1 bo'lsa, f(5) nechaga teng? A) 120 B) 25 C) 720 D) 15 To'g'ri javob: A) 120 ✔ 11. Noma'lum zararli dasturlarni ularning shubhali xatti-harakatlari bo'yicha aniqlash usuli qanday ataladi? A) Signaturali tahlil B) Xeshlash C) Arxivlash D) Evristik (xulq-atvor) tahlil To'g'ri javob: D) Evristik (xulq-atvor) tahlil ✔ 12. Quyidagi fayl formatlaridan qaysi biri vektorli grafika formati hisoblanadi? A) GIF B) SVG C) BMP D) JPEG To'g'ri javob: B) SVG ✔ 13. Yuklovchi (boot loader, masalan, GRUB) qanday vazifani bajaradi? A) Yangi diskni formatlab, unda yangi bo'limlar yaratib beradi B) Muhim fayllarning zaxira nusxasini avtomatik ravishda tashqi diskka yoki bulutga saqlaydi C) Kompyuterni lokal tarmoqqa va Internetga avtomatik ravishda ulaydi D) OT yadrosini xotiraga yuklab ishga tushiradi, bir nechta OT dan tanlash imkonini beradi To'g'ri javob: D) OT yadrosini xotiraga yuklab ishga tushiradi, bir nechta OT dan tanlash imkonini ✔ beradi Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 29 14. Bepul va ochiq kodli rastrli grafik muharrir qaysi? A) GIMP B) Adobe Illustrator C) CorelDRAW D) AutoCAD To'g'ri javob: A) GIMP✔ 15. 1957-yilda IBM da Jon Bekus rahbarligida yaratilgan, keng tarqalgan birinchi yuqori darajali dasturlash tili qaysi? A) BASIC B) FORTRAN C) COBOL D) Pascal To'g'ri javob: B) FORTRAN ✔ 16. Quyidagi operatsion tizimlardan qaysi biri ochiq kodli? A) macOS B) iOS C) Ubuntu D) Windows 11 To'g'ri javob: C) Ubuntu ✔ 17. Audio va video fayllarni kodlash va dekodlash uchun ishlatiladigan dasturiy komponent qanday ataladi? A) Debugger B) Kodek C) Kompilyator D) Drayver To'g'ri javob: B) Kodek ✔ 18. Obyektga yo'naltirilgan dasturlashda sinf va obyekt o'rtasidagi munosabat qanday? A) Sinf — shablon (tavsif), obyekt — uning konkret nusxasi B) Sinf — o'zgaruvchi turi, obyekt — dastur sharhi C) Sinf — bajarilayotgan jarayon, obyekt — diskdagi fayl D) Obyekt — shablon (tavsif), sinf — uning konkret nusxasi To'g'ri javob: A) Sinf — shablon (tavsif), obyekt — uning konkret nusxasi ✔ 19. Dastur kodini qatorma-qator tarjima qilib, darhol bajaruvchi dastur qanday ataladi? A) Interpretator B) Yuklovchi C) Assembler D) Kompilyator To'g'ri javob: A) Interpretator ✔ 20. Uch o'lchamli sahnadan yakuniy ikki o'lchamli tasvirni hisoblab olish jarayoni qanday ataladi? A) Vektorlash B) Indekslash C) Kompilyatsiya D) Rendering (vizualizatsiya) To'g'ri javob: D) Rendering (vizualizatsiya) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 30 21. Ishlab chiqaruvchiga hali ma'lum bo'lmagan va tuzatish chiqarilmagan zaiflik qanday ataladi? A) Eski zaiflik B) Nol kun (zero-day) zaifligi C) Kalit zaifligi D) Ochiq port To'g'ri javob: B) Nol kun (zero-day) zaifligi✔ 22. Linuxda yangi katalog yaratish buyrug'i qaysi? A) rmdir B) touch C) mv D) mkdir To'g'ri javob: D) mkdir ✔ 23. Operatsion tizimlarda «deadlock» (o'zaro blokirovka) nima? A) Disk to'lib qolganda yangi fayllar saqlanmay qolishi B) Jarayonlarning bir-biri egallagan resursni cheksiz kutib qolishi C) Elektr uzilishi sababli kompyuterning to'satdan o'chib qolishi D) Zararli dastur foydalanuvchi fayllarini shifrlab qo'yishi To'g'ri javob: B) Jarayonlarning bir-biri egallagan resursni cheksiz kutib qolishi ✔ 24. Linuxda rw-r----- huquqlari raqamli (sakkizlik) ko'rinishda qanday yoziladi? A) 640 B) 460 C) 750 D) 644 To'g'ri javob: A) 640 ✔ 25. Algoritmning vaqt murakkabligi O(n). Kiruvchi ma'lumotlar hajmi 10 marta oshsa, ishlash vaqti qanday o'zgaradi? A) Deyarli o'zgarmaydi B) Taxminan 3,3 marta oshadi C) Taxminan 100 marta oshadi D) Taxminan 10 marta oshadi To'g'ri javob: D) Taxminan 10 marta oshadi ✔ 26. Muddatsiz bepul foydalanish mumkin bo'lgan, ammo kodi yopiq bo'lishi mumkin bo'lgan dastur qanday ataladi? A) Shareware B) Ochiq kodli dastur C) Freeware D) Firmware To'g'ri javob: C) Freeware ✔ 27. Videoda bir soniyada ko'rsatiladigan kadrlar soni qaysi birlikda ifodalanadi? A) dpi B) ppi C) fps D) bps To'g'ri javob: C) fps ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 31 28. Shubhali faylni asosiy tizimdan ajratilgan, cheklangan muhitda ishga tushirib tekshirish qanday ataladi? A) Sandbox (qum qutisi) B) Defragmentatsiya C) Kesh D) Formatlash To'g'ri javob: A) Sandbox (qum qutisi)✔ 29. Mashina kodi nima? A) Protsessor bevosita bajaradigan buyruqlar B) Python tilida yozilgan dastur matni (manba kod) C) Veb-sahifani belgilash tili kodi D) Algoritmning tabiiy tildagi tavsifi To'g'ri javob: A) Protsessor bevosita bajaradigan buyruqlar ✔ 30. macOS operatsion tizimi qaysi oilaga mansub? A) MS-DOS oilasiga B) Windows NT oilasiga C) Linux distributivlari oilasiga (Debian asosida) D) Unix oilasiga (Darwin asosida) To'g'ri javob: D) Unix oilasiga (Darwin asosida) ✔ 31. Bir xil kalit ham shifrlash, ham deshifrlash uchun ishlatiladigan kriptografiya turi qaysi? A) Steganografiya B) Asimmetrik C) Xeshlash D) Simmetrik To'g'ri javob: D) Simmetrik ✔ 32. Taqdimotlar yaratish uchun mo'ljallangan dastur qaysi? A) Microsoft Outlook B) Microsoft Excel C) Microsoft Access D) Microsoft PowerPoint To'g'ri javob: D) Microsoft PowerPoint ✔ 33. Python da list(range(2, 10, 3)) ifodasi qanday ro'yxat hosil qiladi? A) [2, 3, 4] B) [2, 5, 8] C) [2, 5, 8, 11] D) [3, 6, 9] To'g'ri javob: B) [2, 5, 8] ✔ 34. Python da for i in range(3): ichida for j in range(2): print("*") ichma-ich tsikli nechta yulduzcha chiqaradi? A) 6 B) 5 C) 3 D) 9 To'g'ri javob: A) 6 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 32 35. Ma'lumotni boshqa fayl (masalan, rasm) ichiga ko'rinmas tarzda yashirish usuli qanday ataladi? A) Arxivlash B) Xeshlash C) Steganografiya D) Kriptografiya To'g'ri javob: C) Steganografiya✔ 36. Brauzerdagi «cookie» fayllar nima? A) Virus turlari B) Shifrlangan arxivlar C) Operatsion tizim drayverlari D) Sayt tomonidan brauzerda saqlanadigan kichik matnli ma'lumotlar To'g'ri javob: D) Sayt tomonidan brauzerda saqlanadigan kichik matnli ma'lumotlar ✔ 37. Axborotga faqat ruxsat etilgan shaxslar kira olishini ta'minlash qaysi tamoyilga mos keladi? A) Yaxlitlik B) Masshtablanuvchanlik C) Foydalanuvchanlik D) Konfidensiallik To'g'ri javob: D) Konfidensiallik ✔ 38. Ransomware hujumidan keyin ma'lumotlarni tiklashning eng ishonchli yo'li qaysi? A) Tarmoqdan ajratilgan zaxira nusxadan tiklash B) Fayl kengaytmalarini qo'lda o'zgartirish C) Brauzer keshini tozalash D) Kompyuterni qayta yoqish To'g'ri javob: A) Tarmoqdan ajratilgan zaxira nusxadan tiklash ✔ 39. Python dasturi: for i in range(10): agar i == 4 bo'lsa break; print(i, end=" "). Ekranga nima chiqadi? A) 4 B) 0 1 2 3 C) 1 2 3 4 D) 0 1 2 3 4 To'g'ri javob: B) 0 1 2 3 ✔ 40. Tashkilot rahbarlari kabi yuqori lavozimdagi shaxslarga qaratilgan fishing hujumlari qanday ataladi? A) Whaling B) Smishing C) Farming D) Spamming To'g'ri javob: A) Whaling ✔ 41. Rekursiv funksiyada bazaviy (to'xtash) holati bo'lmasa, nima sodir bo'ladi? A) Funksiya avtomatik ravishda tsiklga aylanadi B) Funksiya faqat bir marta chaqirilib, to'xtaydi C) Funksiya tezroq ishlab, natijani oldinroq beradi D) Cheksiz chaqiruvlar natijasida stek to'lib ketadi To'g'ri javob: D) Cheksiz chaqiruvlar natijasida stek to'lib ketadi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 33 42. Quyidagilardan qaysi biri amaliy dasturiy ta'minotga kiradi? A) Windows yadrosi B) Microsoft Excel C) BIOS D) Printer drayveri To'g'ri javob: B) Microsoft Excel✔ 43. Linuxda joriy ish katalogining to'liq yo'lini ko'rsatuvchi buyruq qaysi? A) pwd B) dir C) ls D) cd To'g'ri javob: A) pwd ✔ 44. Ko'plab qurilmalardan bir vaqtda so'rov yuborib, serverni ishlamay qolishga majburlash hujumi qaysi? A) Fishing B) MITM C) Keylogging D) DDoS To'g'ri javob: D) DDoS ✔ 45. Diskni tez formatlash (Quick format) to'liq formatlashdan nimasi bilan farq qiladi? A) Diskka avtomatik ravishda yangi operatsion tizimni o'rnatib beradi B) Disk hajmini yashirin bo'limlar hisobiga sezilarli darajada oshiradi C) Fayl tizimi tuzilmasini yaratadi, lekin sektorlarni nosozlikka tekshirmaydi D) Ma'lumotlarni qayta tiklab bo'lmaydigan darajada butunlay o'chirib tashlaydi To'g'ri javob: C) Fayl tizimi tuzilmasini yaratadi, lekin sektorlarni nosozlikka tekshirmaydi ✔ 46. Linux tizimida yashirin fayl qanday belgilanadi? A) Fayl nomi nuqta (.) bilan boshlanadi B) Faylga H (Hidden) atributi beriladi C) Fayl nomi ~ belgisi bilan tugaydi D) Fayl kengaytmasi .hid bo'ladi To'g'ri javob: A) Fayl nomi nuqta (.) bilan boshlanadi ✔ 47. Bluetooth orqali telefon va simsiz quloqchinni bog'lovchi juda kichik radiusdagi tarmoq qanday ataladi? A) WAN B) PAN C) VPN D) MAN To'g'ri javob: B) PAN ✔ 48. Operatsion tizimning asosiy vazifasi nima? A) Faqat diskdagi viruslarni topish va zararlangan fayllarni tozalash B) Apparat resurslarini boshqarish va foydalanuvchiga interfeys berish C) Kompyuterni faqat Internet tarmog'iga ulash va sahifalarni ko'rsatish D) Faqat matnli hujjatlarni yaratish, tahrirlash va chop etishni ta'minlash To'g'ri javob: B) Apparat resurslarini boshqarish va foydalanuvchiga interfeys berish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 34 49. Situatsiya: Windows kengaytmalarni yashirgani uchun «hisobot.pdf.exe» fayli «hisobot.pdf» bo'lib ko'rinmoqda. Bu qanday xavf tug'diradi? A) Bu oddiy PDF hujjat bo'lib, hech qanday xavf tug'dirmaydi B) Bu rasm fayli bo'lib, faqat ko'rish dasturida ochiladi C) Aslida bu bajariladigan dastur bo'lib, zararli bo'lishi mumkin D) Bu ZIP arxiv bo'lib, faqat ochilishi sekinroq bo'ladi To'g'ri javob: C) Aslida bu bajariladigan dastur bo'lib, zararli bo'lishi mumkin✔ 50. Algoritmning diskretlik xossasi nimani bildiradi? A) Algoritm alohida, ketma-ket bajariladigan qadamlarga bo'linadi B) Algoritmning har bir buyrug'i bir xil ma'noda tushuniladi C) Algoritm bir turdagi masalalar sinfi uchun yaroqli bo'ladi D) Algoritm chekli sondagi qadamlardan so'ng natijaga olib keladi To'g'ri javob: A) Algoritm alohida, ketma-ket bajariladigan qadamlarga bo'linadi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 35 5-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Elektr signallari, kabellar va ulagichlar OSI modelining qaysi sathida tavsiflanadi? A) Tarmoq sathida B) Kanal sathida C) Fizik sathda D) Taqdimot sathida To'g'ri javob: C) Fizik sathda✔ 2. Elektron hukumat tizimida «interoperabellik» tushunchasi nimani anglatadi? A) Tizimning faqat bitta foydalanuvchiga ishlashini B) Saytning chiroyli dizaynini C) Turli axborot tizimlarining o'zaro ma'lumot almashib, birgalikda ishlay olishini D) Dasturning tez o'chishini To'g'ri javob: C) Turli axborot tizimlarining o'zaro ma'lumot almashib, birgalikda ishlay olishini ✔ 3. Davlat organlarining o'zaro elektron hamkorligi (idoralararo ma'lumot almashinuvi) qaysi model bilan belgilanadi? A) G2B B) C2G C) G2G D) G2C To'g'ri javob: C) G2G ✔ 4. Xaffman kodlash usulining mohiyati nimadan iborat? A) Tasvirning ko'zga sezilmaydigan qismlari olib tashlanadi B) Har bir belgiga bir xil uzunlikdagi ikkilik kod beriladi C) Ko'p uchraydigan belgilarga qisqa, kam uchraydiganlarga uzun kod beriladi D) Takrorlanuvchi belgilar soni va belgining o'zi bilan almashtiriladi To'g'ri javob: C) Ko'p uchraydigan belgilarga qisqa, kam uchraydiganlarga uzun kod beriladi ✔ 5. IPv6 manzili necha bitdan iborat? A) 48 bit B) 64 bit C) 128 bit D) 32 bit To'g'ri javob: C) 128 bit ✔ 6. ERI yopiq kaliti bilan qanday munosabatda bo'lish to'g'ri? A) Uni faqat egasi saqlashi va hech kimga bermasligi kerak B) Uni har bir hujjat bilan birga yuborish kerak C) Uni ochiq saytga joylash kerak D) Uni hamkasblarga ishonch bilan berish mumkin To'g'ri javob: A) Uni faqat egasi saqlashi va hech kimga bermasligi kerak ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 36 7. Davlat xizmatlarini elektronlashtirish natijasida qaysi ijobiy samara kutiladi? A) Xizmat narxining oshishi B) Byurokratik to'siqlar va vaqt sarfining qisqarishi C) Navbatlarning uzayishi D) Hujjatlar sonining ortishi To'g'ri javob: B) Byurokratik to'siqlar va vaqt sarfining qisqarishi✔ 8. Quyidagi shriftlardan qaysi biri serifli (shtrixli) shriftga misol bo'ladi? A) Arial B) Verdana C) Calibri D) Times New Roman To'g'ri javob: D) Times New Roman ✔ 9. MS Word dagi «Ommaviy jo'natma» (Mail Merge) vositasi nima uchun ishlatiladi? A) Hujjatni to'g'ridan-to'g'ri Word dan elektron pochta serveriga yuklash uchun B) Bir nechta Word hujjatini bitta faylga birlashtirib, umumiy mundarija tuzish uchun C) Shablon va ma'lumotlar manbai asosida ko'plab shaxsiylashtirilgan hujjatlar yaratish uchun D) Hujjatdagi sarlavhalarni avtomatik ravishda raqamlab chiqish uchun To'g'ri javob: C) Shablon va ma'lumotlar manbai asosida ko'plab shaxsiylashtirilgan hujjatlar ✔ yaratish uchun 10. Barcha kompyuterlar bitta umumiy kabelga ulanadigan tarmoq topologiyasi qaysi? A) To'r (mesh) B) Yulduz C) Halqa D) Shina (bus) To'g'ri javob: D) Shina (bus) ✔ 11. Ovozli aloqani IP-tarmoqlar orqali uzatish texnologiyasi qanday ataladi? A) NFC B) IPTV C) VPN D) VoIP To'g'ri javob: D) VoIP ✔ 12. ERI ochiq kaliti nima uchun ishlatiladi? A) Imzoning haqiqiyligini tekshirish uchun B) Hujjatni o'chirish uchun C) Hujjatni imzolash uchun D) Yopiq kalitni tiklash uchun To'g'ri javob: A) Imzoning haqiqiyligini tekshirish uchun ✔ 13. Alifbo 4 ta belgidan iborat: A ning ehtimolligi 1/2, B niki 1/4, C va D niki 1/8 dan. Shennon formulasi bo'yicha bitta belgining o'rtacha axborot miqdori qancha? A) 2 bit B) 1,5 bit C) 2,25 bit D) 1,75 bit To'g'ri javob: D) 1,75 bit ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 37 14. MS Word da xatboshi birinchi satrining chekinishi (abzats) qanday to'g'ri o'rnatiladi? A) Har bir xatboshi boshiga bir nechta probel belgisini qo'yish orqali B) «Sahifa parametrlari» oynasida butun hujjatning chap hoshiyasini kattalashtirish orqali C) «Xatboshi» oynasida «Birinchi satr» chekinishi yoki chizg'ich markeri orqali D) «Shrift» oynasida harflar orasidagi masofani kattalashtirish orqali To'g'ri javob: C) «Xatboshi» oynasida «Birinchi satr» chekinishi yoki chizg'ich markeri orqali✔ 15. UTF-8 kodlashida lotin alifbosining ASCII tarkibidagi asosiy harflari necha bayt bilan kodlanadi? A) 2 bayt B) 4 bayt C) 3 bayt D) 1 bayt To'g'ri javob: D) 1 bayt ✔ 16. Domen nomini (masalan, example.com) IP-manzilga aylantiruvchi xizmat qaysi? A) DNS B) DHCP C) SMTP D) FTP To'g'ri javob: A) DNS ✔ 17. Kotelnikov–Naykvist teoremasiga ko'ra signalni yo'qotishsiz tiklash uchun diskretlash chastotasi qanday bo'lishi kerak? A) Signaldagi eng past chastotadan 2 marta katta B) Signaldagi eng yuqori chastotadan kamida 2 marta katta C) Signaldagi eng yuqori chastotaga aynan teng D) Signaldagi eng yuqori chastotaning yarmiga teng bo'lishi kerak To'g'ri javob: B) Signaldagi eng yuqori chastotadan kamida 2 marta katta ✔ 18. Chop etishda faqat 2, 5 va 7 dan 9 gacha bo'lgan sahifalarni chiqarish uchun «Sahifalar» maydoniga nima yoziladi? A) 2,5,7 B) 2,5,9 C) 2,5,7-9 D) 2-9 To'g'ri javob: C) 2,5,7-9 ✔ 19. Ko'p darajali ro'yxatda elementni pastki (ichki) darajaga tushirish uchun qaysi tugma bosiladi? A) Esc B) Enter C) Tab D) Ctrl + Enter To'g'ri javob: C) Tab ✔ 20. Windows operatsion tizimida kompyuterning IP-manzili, niqobi va shlyuzini ko'rish uchun qaysi buyruq ishlatiladi? A) chkdsk B) tracert C) nslookup D) ipconfig To'g'ri javob: D) ipconfig ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 38 21. Tezligi 8 Mbit/s bo'lgan kanal orqali 10 Mbayt hajmli fayl qancha vaqtda uzatiladi? (1 Mbayt = 10^6 bayt, 1 Mbit = 10^6 bit) A) 8 s B) 10 s C) 1,25 s D) 80 s To'g'ri javob: B) 10 s✔ 22. Quyidagi formatlardan qaysi biri ochiq ma'lumotlarni mashinada o'qiladigan shaklda e'lon qilishga eng mos? A) Skanerlangan JPEG rasm B) Qog'ozdagi chop etilgan jadval C) Qo'lda yozilgan PDF skan D) CSV yoki JSON To'g'ri javob: D) CSV yoki JSON ✔ 23. MS Word hujjatidagi so'zlar sonini qanday bilish mumkin? A) Joylash → Belgi (Symbol) → Maxsus belgilar orqali B) Ko'rinish → Chizg'ich (Ruler) orqali C) Holat qatori yoki Taqriz → Statistika orqali D) Fayl → Yangi (New) oynasi orqali To'g'ri javob: C) Holat qatori yoki Taqriz → Statistika orqali ✔ 24. Raqamli xizmatlardan foydalanish imkoniyatlaridagi aholi guruhlari, hududlar o'rtasidagi tafovut qanday ataladi? A) Raqamli tengsizlik (raqamli tafovut) B) Raqamli iz C) Raqamli suverenitet D) Raqamli imzo To'g'ri javob: A) Raqamli tengsizlik (raqamli tafovut) ✔ 25. «Yulduz» topologiyasida markaziy qurilma ishdan chiqsa nima sodir bo'ladi? A) Butun tarmoq ishlamay qoladi B) Faqat bitta kompyuter uziladi C) Tarmoq ishlashda davom etadi D) Tezlik ikki barobar oshadi To'g'ri javob: A) Butun tarmoq ishlamay qoladi ✔ 26. Word hujjatini PDF formatiga o'tkazishning to'g'ri usuli qaysi? A) Fayl → Saqlash yoki Eksport orqali fayl turini PDF qilib tanlash B) Hujjatni qog'ozga chop etib, keyin skanerdan o'tkazib PDF qilish C) Ctrl + Shift + F tugmalar birikmasini bosish D) Fayl kengaytmasini Explorer da qo'lda .pdf ga o'zgartirish To'g'ri javob: A) Fayl → Saqlash yoki Eksport orqali fayl turini PDF qilib tanlash ✔ 27. Elektron hukumat portallarida xizmatlar sifatini oshirish uchun foydalanuvchilardan qanday ma'lumot to'planadi? A) ERI yopiq kalitlari B) Shaxsiy parollar C) Bank kartalarining PIN-kodlari D) Xizmat bo'yicha baho va fikr-mulohazalar To'g'ri javob: D) Xizmat bo'yicha baho va fikr-mulohazalar ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 39 28. World Wide Web (WWW) tizimining asoschisi kim hisoblanadi? A) Bill Geyts B) Linus Torvalds C) Vint Cerf D) Tim Berners-Li To'g'ri javob: D) Tim Berners-Li✔ 29. Har bir tugun boshqa ko'plab tugunlar bilan bevosita ulangan, yuqori ishonchlilikka ega topologiya qaysi? A) Halqa B) Yulduz C) To'r (mesh) D) Shina To'g'ri javob: C) To'r (mesh) ✔ 30. ERI kalitlari egasini tasdiqlovchi sertifikatlarni beruvchi tashkilot qanday ataladi? A) Internet-provayder B) Mobil operator C) Domen registratori D) Ro'yxatga olish (sertifikatlash) markazi To'g'ri javob: D) Ro'yxatga olish (sertifikatlash) markazi ✔ 31. Axborot xavfsizligining «CIA» uchligi qaysi tamoyillardan iborat? A) Siqish, izolyatsiya, autentifikatsiya B) Identifikatsiya, autentifikatsiya, avtorizatsiya C) Kodlash, indekslash, arxivlash D) Konfidensiallik, yaxlitlik, foydalanuvchanlik To'g'ri javob: D) Konfidensiallik, yaxlitlik, foydalanuvchanlik ✔ 32. MS Word da Ctrl + K tugmalar birikmasi nima uchun ishlatiladi? A) Shrift o'lchamini oshirish uchun B) Matnni kursiv qilish uchun C) Fragmentni nusxalash uchun D) Giperhavola qo'shish uchun To'g'ri javob: D) Giperhavola qo'shish uchun ✔ 33. Situatsiya: hujjatdagi faqat bitta sahifani albom (landshaft) yo'nalishida joylashtirish kerak. To'g'ri usul qaysi? A) Sahifadan oldin oddiy sahifa uzilishini qo'yib, butun hujjat yo'nalishini o'zgartirish B) Bo'lim uzilishlari bilan sahifani ajratib, faqat shu bo'lim yo'nalishini o'zgartirish C) Sahifadagi matnni yozuv maydoniga joylab, uni 90 gradusga burib qo'yish D) Shu sahifani alohida faylda yaratib, chop etishda qo'lda qo'shib qo'yish To'g'ri javob: B) Bo'lim uzilishlari bilan sahifani ajratib, faqat shu bo'lim yo'nalishini o'zgartirish ✔ 34. O'zbekistonda davlat xizmatlarini onlayn ko'rsatuvchi «Yagona interaktiv davlat xizmatlari portali» manzili qaysi? A) data.gov.uz B) gov.uz/news C) my.gov.uz D) lex.uz To'g'ri javob: C) my.gov.uz ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 40 35. UTF-8 kodlashining asosiy xususiyati qaysi? A) Faqat lotin va kirill yozuvlarini qo'llab-quvvatlaydi xolos B) Belgilar 1–4 baytli o'zgaruvchan uzunlikdagi kod bilan yoziladi C) Har bir belgi aniq 2 bayt egallaydi va uzunligi o'zgarmaydi D) Har bir belgi 7 bitli kod bilan yoziladi, 8-bit juftlik uchun To'g'ri javob: B) Belgilar 1–4 baytli o'zgaruvchan uzunlikdagi kod bilan yoziladi✔ 36. Situatsiya: 80 sahifali hujjatda «tizim» so'zi 120 joyda «sistema» so'ziga almashtirilishi kerak. Eng samarali usul qaysi? A) Topish va almashtirish (Ctrl + H) oynasida «Replace All» tugmasini bosish B) Har bir so'zni qidirib topib, qo'lda birma-bir qayta yozib chiqish C) Imlo tekshiruvini ishga tushirib, taklif qilingan variantni tanlash D) Avtotuzatish ro'yxatiga «tizim» so'zini qo'shib, hujjatni qayta yozish To'g'ri javob: A) Topish va almashtirish (Ctrl + H) oynasida «Replace All» tugmasini bosish ✔ 37. Elektron hukumatda «chatbot» va virtual yordamchilardan foydalanishning asosiy maqsadi nima? A) Xodimlarni nazorat qilish B) Fuqarolar savollariga kun-u tun tezkor javob berish C) Saytni sekinlashtirish D) Ma'lumotlarni o'chirish To'g'ri javob: B) Fuqarolar savollariga kun-u tun tezkor javob berish ✔ 38. Onlayn video qo'ng'iroq va jonli efirlarda ba'zi paketlar yo'qolsa ham tezlik muhim bo'lgani uchun ko'pincha qaysi transport protokoli qo'llaniladi? A) FTP B) UDP C) SMTP D) TCP To'g'ri javob: B) UDP ✔ 39. Analog signalni raqamli shaklga o'tkazishda uning qiymatlarini teng vaqt oraliqlarida o'lchash jarayoni nima deyiladi? A) Modulyatsiya B) Diskretlash C) Kvantlash D) Dekodlash To'g'ri javob: B) Diskretlash ✔ 40. Standart (kengaytirilmagan) ASCII jadvalida nechta belgi kodlanadi? A) 64 B) 128 C) 256 D) 65 536 To'g'ri javob: B) 128 ✔ 41. Tetrada (nibble, yarim bayt) necha bitdan iborat? A) 16 bit B) 6 bit C) 4 bit D) 2 bit To'g'ri javob: C) 4 bit ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 41 42. ERI kaliti yozilgan tashuvchi yo'qolgan bo'lsa, birinchi navbatda nima qilish kerak? A) Sertifikatni bekor qilish (to'xtatish) uchun markazga murojaat qilish B) Kompyuterni qayta o'rnatish C) Hech narsa qilmaslik D) Faqat yangi parol o'ylab topish To'g'ri javob: A) Sertifikatni bekor qilish (to'xtatish) uchun markazga murojaat qilish✔ 43. MS Word da Ctrl + H tugmalar birikmasi qaysi oynani ochadi? A) Shrift parametrlari B) Kolontitul tahrirlash C) Topish va almashtirish D) Giperhavola qo'shish To'g'ri javob: C) Topish va almashtirish ✔ 44. MS Word da matnni markaz bo'yicha tekislash uchun qaysi tugmalar birikmasi ishlatiladi? A) Ctrl + Q B) Ctrl + M C) Ctrl + E D) Ctrl + C To'g'ri javob: C) Ctrl + E ✔ 45. Axborotning qaror qabul qilish uchun yetarli hajmda bo'lishi uning qaysi xossasini ifodalaydi? A) To'liqlik B) Dolzarblik C) Ishonchlilik D) Ob'ektivlik To'g'ri javob: A) To'liqlik ✔ 46. Provayder tarifida 100 Mbit/s tezlik ko'rsatilgan. Ideal sharoitda bu taxminan sekundiga necha megabayt ma'lumotga mos keladi? A) 50 MB/s B) 100 MB/s C) 800 MB/s D) 12,5 MB/s To'g'ri javob: D) 12,5 MB/s ✔ 47. Raqamli tasvirda bitta piksel rangini kodlash uchun ajratilgan bitlar soni nima deyiladi? A) Ruxsat etish qobiliyati B) Diskretlash chastotasi C) Rang chuqurligi D) Bitreyt To'g'ri javob: C) Rang chuqurligi ✔ 48. H₂O formulasidagi «2» kabi pastki indeksni yozish uchun MS Word da qaysi tugmalar birikmasi ishlatiladi? A) Alt + = (teng) B) Ctrl + Shift + = (teng) C) Ctrl + - (minus) D) Ctrl + = (teng) To'g'ri javob: D) Ctrl + = (teng) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 42 49. Foydalanuvchidan ma'lumot qabul qilish uchun forma qaysi teg bilan yaratiladi? A) <form> B) <input> C) <label> D) <fieldset> To'g'ri javob: A) <form>✔ 50. OSI modelining eng yuqori, foydalanuvchi dasturlari bilan bevosita ishlovchi sathi qaysi? A) Transport sathi B) Amaliy (ilova) sathi C) Tarmoq sathi D) Seans sathi To'g'ri javob: B) Amaliy (ilova) sathi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 43 6-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Ochiluvchi (tushuvchi) ro'yxat qaysi teglar juftligi yordamida yaratiladi? A) <list> va <item> B) <select> va <option> C) <menu> va <entry> D) <ul> va <li> To'g'ri javob: B) <select> va <option>✔ 2. Excel dagi shartli formatlash (Conditional Formatting) nima? A) Katak qiymatiga qarab uning formatini avtomatik o'zgartirish B) Varaq yorlig'ining rangini shartga ko'ra o'zgartirish C) Formulani faqat shart bajarilganda hisoblash D) Shartga mos kelmagan kataklarni varaqdan avtomatik ravishda o'chirish To'g'ri javob: A) Katak qiymatiga qarab uning formatini avtomatik o'zgartirish ✔ 3. VLOOKUP funksiyasining oxirgi argumenti TRUE bo'lsa yoki tushirib qoldirilsa, diapazonning birinchi ustuni qanday bo'lishi kerak? A) Faqat matnli qiymatlardan iborat B) Takrorlanuvchi qiymatlarsiz va saralanmagan C) Kamayish tartibida saralangan D) O'sish tartibida saralangan To'g'ri javob: D) O'sish tartibida saralangan ✔ 4. O'n oltilik sanoq sistemasining bitta raqami nechta ikkilik razryadga to'g'ri keladi? A) 8 B) 3 C) 2 D) 4 To'g'ri javob: D) 4 ✔ 5. Diz'yunksiya (mantiqiy YOKI) qachon 0 ga teng bo'ladi? A) Ikkala operand ham 0 bo'lganda B) Kamida bitta operand 0 bo'lganda C) Ikkala operand ham 1 bo'lganda D) Operandlar har xil bo'lganda To'g'ri javob: A) Ikkala operand ham 0 bo'lganda ✔ 6. Sahifaga rasm joylashtirish uchun qaysi teg ishlatiladi? A) <image> B) <photo> C) <img> D) <picture src> To'g'ri javob: C) <img> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 44 7. Bank mijozlar ma'lumotlarini o'z infratuzilmasida saqlab, ommaviy bulutdan faqat yuklama keskin oshganda qo'shimcha quvvat uchun foydalanadi. Bu qanday model? A) Faqat ommaviy bulut B) Peer-to-peer C) Hamjamiyat buluti D) Gibrid bulut To'g'ri javob: D) Gibrid bulut✔ 8. Onlayn hamkorlikda «izoh qoldirish» (comment) funksiyasining asosiy afzalligi nima? A) Hujjatni avtomatik o'chirish B) Hujjatni shifrlash C) Matnni o'zgartirmasdan unga fikr va takliflar bildirish D) Hujjatni tarjima qilish To'g'ri javob: C) Matnni o'zgartirmasdan unga fikr va takliflar bildirish ✔ 9. A1 katakdagi 0,15 qiymatiga foiz formati qo'llanilsa, katakda nima ko'rinadi? A) 1500% B) 150% C) 0,15% D) 15% To'g'ri javob: D) 15% ✔ 10. CREATE, ALTER, DROP buyruqlari SQL ning qaysi kichik tiliga tegishli? A) DDL B) DML C) DCL D) TCL To'g'ri javob: A) DDL ✔ 11. HTML hujjatida sahifa sarlavhasi (brauzer yorlig'ida ko'rinadigan matn) qaysi teg ichida yoziladi? A) <title> B) <header> C) <head> D) <h1> To'g'ri javob: A) <title> ✔ 12. «Agar yomg'ir yog'sa, yo'l ho'l bo'ladi» mulohazasi qaysi holatda yolg'on bo'ladi? A) Yomg'ir yog'madi, yo'l quruq qoldi B) Yomg'ir yog'madi, yo'l ho'l bo'ldi C) Yomg'ir yog'di, yo'l ho'l bo'lmadi D) Yomg'ir yog'di, yo'l ho'l bo'ldi To'g'ri javob: C) Yomg'ir yog'di, yo'l ho'l bo'lmadi ✔ 13. Asinxron onlayn hamkorlikka eng mos misol qaysi? A) Yuzma-yuz yig'ilish B) Jonli videokonferensiya C) Jamoa a'zolari o'zlariga qulay vaqtda umumiy hujjatga izoh qoldirishi D) Telefon orqali qo'ng'iroq To'g'ri javob: C) Jamoa a'zolari o'zlariga qulay vaqtda umumiy hujjatga izoh qoldirishi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 45 14. A1:A3 da 1, 2, 3, B1:B3 da 4, 5, 6 sonlari bor. =SUMPRODUCT(A1:A3,B1:B3) natijasi qanday? A) 90 B) 21 C) 15 D) 32 To'g'ri javob: D) 32✔ 15. Belgili (raqamlanmagan) ro'yxat qaysi teg bilan yaratiladi? A) <list> B) <dt> C) <ol> D) <ul> To'g'ri javob: D) <ul> ✔ 16. Ikki o'zgaruvchili nechta turli mantiqiy funksiya mavjud? A) 256 B) 8 C) 4 D) 16 To'g'ri javob: D) 16 ✔ 17. A1 katakda 3,456 soni bo'lsa, =ROUND(A1,2) formulasi qanday natija beradi? A) 3,46 B) 3 C) 3,45 D) 3,5 To'g'ri javob: A) 3,46 ✔ 18. Quyidagilardan qaysi biri yirik ommaviy bulut platformasi hisoblanadi? A) Adobe Reader B) VLC Player C) Microsoft Azure D) 7-Zip To'g'ri javob: C) Microsoft Azure ✔ 19. Bulut xizmati foydalanuvchiga tayyor dasturni brauzer orqali taqdim etsa (masalan, onlayn pochta), bu qaysi model? A) IaaS B) PaaS C) SaaS D) DaaS To'g'ri javob: C) SaaS ✔ 20. ¬(A B) ifodasiga teng kuchli ifodani toping. ∨ A) A AND NOT B B) NOT A OR B C) NOT A OR NOT B D) NOT A AND NOT B To'g'ri javob: D) NOT A AND NOT B ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 46 21. Semantik ma'noga ega bo'lmagan, blok darajasidagi universal konteyner teg qaysi? A) <main> B) <span> C) <section> D) <div> To'g'ri javob: D) <div>✔ 22. Google Docs, Microsoft 365 kabi xizmatlar qaysi bulut modeliga misol? A) SaaS B) IaaS C) PaaS D) Xususiy server To'g'ri javob: A) SaaS ✔ 23. =INDEX(A1:C3,2,3) formulasi nimani qaytaradi? A) B3 katak qiymatini B) C2 katak qiymatini C) 6 sonini D) A2:C2 diapazonini To'g'ri javob: B) C2 katak qiymatini ✔ 24. F(A, B) funksiyaning rostlik jadvali: 00→1, 01→1, 10→0, 11→1. Bu qaysi amal? A) Diz'yunksiya A B ∨ B) Kon'yunksiya ¬A B ∧ C) Ekvivalensiya A ↔ B D) Implikatsiya A → B To'g'ri javob: D) Implikatsiya A → B ✔ 25. HTML5 dagi qaysi teg sahifaning asosiy navigatsiya havolalari blokini semantik jihatdan belgilaydi? A) <menu> B) <aside> C) <section> D) <nav> To'g'ri javob: D) <nav> ✔ 26. Veb-server dasturiy ta'minotiga misol qaysi? A) Nginx B) Google Chrome C) Opera D) Microsoft Edge To'g'ri javob: A) Nginx ✔ 27. Tashqi CSS faylni HTML sahifaga ulash uchun qaysi teg ishlatiladi? A) <style src="style.css"> B) <link rel="stylesheet" href="style.css"> C) <script src="style.css"> D) <css href="style.css"> To'g'ri javob: B) <link rel="stylesheet" href="style.css"> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 47 28. A1 = 10 bo'lsa, =AND(A1>0,A1<10) formulasi qanday natija beradi? A) #VALUE! B) 10 C) FALSE D) TRUE To'g'ri javob: C) FALSE✔ 29. Butun sonning ikkilik yozuvidagi eng kichik (oxirgi) razryad 0 ekanligi nimani bildiradi? A) Son juft B) Son toq C) Son 2 ning darajasi D) Son manfiy To'g'ri javob: A) Son juft ✔ 30. Excel da «Sohalarni mahkamlash» (Freeze Panes) nima uchun ishlatiladi? A) Varaqdagi kataklarni boshqalar o'zgartira olmasligi uchun himoyalash uchun B) Varaq aylantirilganda sarlavha satrlari yoki ustunlari ko'rinib turishi uchun C) Varaqdagi formulalarni qayta hisoblashni vaqtincha to'xtatib qo'yish uchun D) Tanlangan satr va ustunlarni boshqa foydalanuvchilardan yashirish uchun To'g'ri javob: B) Varaq aylantirilganda sarlavha satrlari yoki ustunlari ko'rinib turishi uchun ✔ 31. Ingliz tilidagi Excel da funksiya nomi xato yozilsa (masalan, =SUMM(A1:A5)), qanday xato chiqadi? A) #N/A B) #VALUE! C) #REF! D) #NAME? To'g'ri javob: D) #NAME? ✔ 32. Excel da F2 tugmasi nima qiladi? A) Joriy kitobni boshqa nom bilan saqlaydi B) Yordam oynasini ochadi C) Katakni tahrirlash rejimiga o'tkazadi D) Manzil turini almashtiradi To'g'ri javob: C) Katakni tahrirlash rejimiga o'tkazadi ✔ 33. Bulutli o'yin va video striming xizmatlarining ishlashi uchun eng muhim omil qaysi? A) Kuchli printer B) Yuqori tezlikli va past kechikishli Internet C) Ko'p USB portlar D) Katta hajmli lokal qattiq disk To'g'ri javob: B) Yuqori tezlikli va past kechikishli Internet ✔ 34. HTML jadvalida oddiy katak (ma'lumot yacheykasi) qaysi teg bilan belgilanadi? A) <tc> B) <cell> C) <tr> D) <td> To'g'ri javob: D) <td> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 48 35. Xodim uydan turib ofis ilovalariga bulut orqali ulanib ishlashi qanday ataladi? A) Lokal ish B) Masofaviy ish (teleworking) C) Oflayn ish D) Paketli ish To'g'ri javob: B) Masofaviy ish (teleworking)✔ 36. Forma ma'lumotlarini URL satrida ko'rinadigan holda yuboruvchi HTTP usuli qaysi? A) GET B) PUT C) POST D) DELETE To'g'ri javob: A) GET ✔ 37. 255₁₀ soni o'n oltilik sanoq sistemasida qanday yoziladi? A) F0 B) FE C) EF D) FF To'g'ri javob: D) FF ✔ 38. Videokonferensiyaga begona shaxslar kirib olishining oldini olish uchun qaysi chora samarali? A) Parol va kutish zali (waiting room) dan foydalanish B) Havolani ochiq ijtimoiy tarmoqqa joylash C) Kamerani yoqib qo'yish D) Ekran namoyishini hammaga ochib berish To'g'ri javob: A) Parol va kutish zali (waiting room) dan foydalanish ✔ 39. ¬(x > 2) (x > −1) ifodasi nechta butun x qiymatda rost bo'ladi? ∧ A) 3 B) 1 C) 4 D) 2 To'g'ri javob: A) 3 ✔ 40. A3₁₆ sonini ikkilik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) 10100011 B) 10100111 C) 10110011 D) 1010011 To'g'ri javob: A) 10100011 ✔ 41. Parol kabi maxfiy ma'lumotlarni forma orqali yuborishda URL satrida ko'rinmasligi uchun qaysi usul afzal? A) HEAD B) POST C) GET D) TRACE To'g'ri javob: B) POST ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 49 42. Bulut provayderi va mijoz o'rtasida xizmat sifati (masalan, ishlash vaqti foizi) kafolatlanadigan kelishuv qanday ataladi? A) SLA (xizmat darajasi kelishuvi) B) NDA C) GPL D) EULA To'g'ri javob: A) SLA (xizmat darajasi kelishuvi)✔ 43. B2:D5 va C4:E6 diapazonlarining kesishmasida nechta katak bor? A) 9 B) 4 C) 2 D) 6 To'g'ri javob: B) 4 ✔ 44. Trigger (flip-flop) raqamli sxemalarda qanday vazifani bajaradi? A) Bir bit axborotni saqlaydi B) Ikki ko'p xonali sonni qo'shadi C) Analog signalni kuchaytiradi D) Analog signalni raqamliga aylantiradi To'g'ri javob: A) Bir bit axborotni saqlaydi ✔ 45. =COUNTIF(A1:A10,">5") formulasi nimani hisoblaydi? A) A1:A10 dagi 5 dan katta qiymatlar yig'indisini B) A1:A10 dagi qiymati 5 dan katta kataklar sonini C) A1:A10 dagi bo'sh bo'lmagan kataklar sonini D) A1:A10 dagi qiymati 5 ga teng kataklar sonini To'g'ri javob: B) A1:A10 dagi qiymati 5 dan katta kataklar sonini ✔ 46. 8 bitli qo'shimcha kodda ifodalanadigan butun sonlar oralig'i qanday? A) 0 dan 255 gacha B) −128 dan 127 gacha C) −128 dan 128 gacha D) −127 dan 127 gacha To'g'ri javob: B) −128 dan 127 gacha ✔ 47. Mijozning yangi provayderga o'tishi qiyin bo'lib qolishi (bitta provayderga bog'lanib qolish) qanday ataladi? A) Load balancing B) Failover C) Caching D) Vendor lock-in To'g'ri javob: D) Vendor lock-in ✔ 48. Jadval katagini vertikal bo'yicha uch qatorga cho'zish uchun qaysi atribut ishlatiladi? A) rowspan="3" B) height="3" C) vspan="3" D) colspan="3" To'g'ri javob: A) rowspan="3" ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 50 49. A1:C4 diapazonida nechta katak bor? A) 7 B) 12 C) 16 D) 8 To'g'ri javob: B) 12✔ 50. Virtual mashinalarni yaratish va boshqaruvchi dasturiy qatlam qanday ataladi? A) Kompilyator B) Brauzer C) Gipervizor D) Drayver To'g'ri javob: C) Gipervizor ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 51 7-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Rastr tasvir ko'p marta kattalashtirilganda nima kuzatiladi? A) Tasvir avtomatik ravishda vektorga aylanadi B) Tasvir sifati umuman o'zgarmay qoladi C) Tasvirdagi ranglar soni avtomatik ravishda ko'payib boradi D) Piksellar ko'rinib, zinapoya effekti paydo bo'ladi To'g'ri javob: D) Piksellar ko'rinib, zinapoya effekti paydo bo'ladi✔ 2. Uzluksiz ta'minot manbai (UPS) qanday vazifani bajaradi? A) Internet ulanishi uzilganda uni zaxira kanal orqali avtomatik tiklaydi B) Elektr uzilganda akkumulyator hisobiga ishlab, ishni saqlab o'chirishga vaqt beradi C) Qattiq diskni muntazam ravishda avtomatik defragmentatsiya qilib turadi D) Protsessor va videokartaning ishlash tezligini oshirib, qizishini kamaytiradi To'g'ri javob: B) Elektr uzilganda akkumulyator hisobiga ishlab, ishni saqlab o'chirishga vaqt beradi ✔ 3. Quyidagi dasturlardan qaysi biri audio muharrir hisoblanadi? A) GIMP B) Audacity C) Blender D) Inkscape To'g'ri javob: B) Audacity ✔ 4. Raqamli modeldan qatlam-qatlam material qo'shish orqali jismoniy obyekt yaratish texnologiyasi qaysi? A) Litografiya B) Lazerli skanerlash C) CNC frezalash D) 3D-bosma (additiv ishlab chiqarish) To'g'ri javob: D) 3D-bosma (additiv ishlab chiqarish) ✔ 5. «Sun'iy intellekt» (artificial intelligence) atamasini taklif qilgan olim kim? A) Alan Tyuring B) Jon fon Neyman C) Jon Makkarti D) Klod Shennon To'g'ri javob: C) Jon Makkarti ✔ 6. Model o'qitish ma'lumotlarida juda yaxshi natija berib, yangi ma'lumotlarda yomon ishlasa, bu hodisa qanday ataladi? A) Qayta moslashish (overfitting) B) Kam moslashish (underfitting) C) Normallashtirish D) Augmentatsiya To'g'ri javob: A) Qayta moslashish (overfitting) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 52 7. Mikrokontroller nima? A) Kompyuterga USB orqali ulanadigan tashqi qattiq disk qurilmasi B) Ma'lumotlar markazida minglab foydalanuvchiga xizmat ko'rsatuvchi katta server C) Faqat grafik tasvirlarni qayta ishlash uchun mo'ljallangan alohida videokarta D) Protsessor, xotira va portlar bitta mikrosxemada joylashgan boshqaruvchi kompyuter To'g'ri javob: D) Protsessor, xotira va portlar bitta mikrosxemada joylashgan boshqaruvchi ✔ kompyuter 8. 1946-yilda ishga tushirilgan ENIAC kompyuteri asosan qaysi elementlar bilan qurilgan? A) Tranzistorlar B) Integral sxemalar C) Mikroprotsessorlar D) Elektron lampalar To'g'ri javob: D) Elektron lampalar ✔ 9. Bir jadvaldagi maydonning boshqa jadval birlamchi kalitiga havola qiluvchi maydoni qanday ataladi? A) Unikal indeks B) Birlamchi kalit C) Surrogat kalit D) Tashqi kalit (foreign key) To'g'ri javob: D) Tashqi kalit (foreign key) ✔ 10. Ichki qattiq disk va SSD larni ona plataga ulashda keng qo'llaniladigan ketma-ket interfeys qaysi? A) LPT B) VGA C) SATA D) PS/2 To'g'ri javob: C) SATA ✔ 11. Ma'lumotlar haqidagi ma'lumotlar (masalan, fayl yaratilgan sana, muallif) qanday ataladi? A) Xom ma'lumotlar B) Ikkilamchi kalitlar C) Kesh ma'lumotlar D) Metama'lumotlar To'g'ri javob: D) Metama'lumotlar ✔ 12. Normallashtirishning asosiy maqsadi nima? A) Ma'lumotlarni shifrlash B) So'rovlarni kamroq yozish C) Ma'lumotlar ortiqchaligini (takrorlanishini) kamaytirish va anomaliyalarning oldini olish D) Jadvallar sonini kamaytirish To'g'ri javob: C) Ma'lumotlar ortiqchaligini (takrorlanishini) kamaytirish va anomaliyalarning oldini ✔ olish 13. Zamonaviy smartfonlarning aksariyatida qaysi arxitekturadagi protsessorlar ishlatiladi? A) ARM B) Itanium (IA-64) C) IBM System/360 D) x86 To'g'ri javob: A) ARM ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 53 14. Saqlangan SELECT so'roviga asoslangan, o'zida ma'lumot saqlamaydigan virtual jadval qanday ataladi? A) Indeks B) Ko'rinish (VIEW) C) Sxema D) Kortej To'g'ri javob: B) Ko'rinish (VIEW)✔ 15. Katta jadvalda qidiruvni tezlashtirish uchun yaratiladigan qo'shimcha tuzilma qanday ataladi? A) Ko'rinish (view) B) Trigger C) Kursor D) Indeks To'g'ri javob: D) Indeks ✔ 16. Til modellarining haqiqatga mos kelmaydigan, ammo ishonarli ko'rinadigan ma'lumotlarni «to'qib chiqarishi» qanday ataladi? A) Gallyutsinatsiya B) Kompilyatsiya C) Augmentatsiya D) Normallashtirish To'g'ri javob: A) Gallyutsinatsiya ✔ 17. «Kompyuter ko'rishi» texnologiyasining amaliy qo'llanilishiga misol qaysi? A) Jadvalga formula yozish B) Matnni nusxalash C) Elektron xat yuborish D) Smartfonda yuz orqali qulfni ochish To'g'ri javob: D) Smartfonda yuz orqali qulfni ochish ✔ 18. Neyron tarmoqni o'qitishda xatolikni chiqishdan kirishga qarab tarqatib, og'irliklarni tuzatish algoritmi qaysi? A) Deykstra algoritmi B) Pufaksimon saralash C) Ikkilik qidiruv D) Xatoni teskari tarqatish (backpropagation) To'g'ri javob: D) Xatoni teskari tarqatish (backpropagation) ✔ 19. O'qitish ma'lumotlaridagi muvozanatsizlik sababli SI tizimi ayrim guruhlarga nisbatan adolatsiz qaror chiqarishi qanday ataladi? A) Overclocking B) Algoritmik xolislik buzilishi (bias) C) Defragmentatsiya D) Shifrlash To'g'ri javob: B) Algoritmik xolislik buzilishi (bias) ✔ 20. Videokartaning o'z xotirasi (VRAM) nima uchun kerak? A) Tarmoq orqali kelgan paketlarni navbatda ushlab turish uchun B) Fayl tizimi jadvallarini doimiy ravishda saqlash uchun C) BIOS mikrodasturini va uning sozlamalarini saqlash uchun D) Kadrlar, teksturalar va GPU hisoblash ma'lumotlarini saqlash uchun To'g'ri javob: D) Kadrlar, teksturalar va GPU hisoblash ma'lumotlarini saqlash uchun ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 54 21. PowerPoint da standart va keng ekranli slaydlar uchun qaysi tomonlar nisbatlari ishlatiladi? A) 1:1 va 2:1 B) 5:4 va 4:5 C) 3:2 va 21:9 D) 4:3 va 16:9 To'g'ri javob: D) 4:3 va 16:9✔ 22. Ona platadagi chipsetning vazifasi nima? A) Monitorga chiqariladigan uch o'lchamli tasvirni hisoblab chiqish B) Protsessor, xotira va periferiya o'rtasidagi ma'lumot almashinuvini boshqarish C) Foydalanuvchi fayllarini uzoq muddat saqlash uchun xotira vazifasi D) Tarmoqdagi o'zgaruvchan kuchlanishni protsessor uchun kerakli darajaga oshirish To'g'ri javob: B) Protsessor, xotira va periferiya o'rtasidagi ma'lumot almashinuvini boshqarish ✔ 23. Talaba SI chatboti yozgan kurs ishini o'z ishi sifatida topshirdi. Bu qanday muammoni keltirib chiqaradi? A) Akademik halollik buzilishi (plagiat) B) Ishning sifati avtomatik oshishi C) Mualliflik huquqi talabaga o'tishi D) Hech qanday muammo yo'q To'g'ri javob: A) Akademik halollik buzilishi (plagiat) ✔ 24. Media konteyner va kodek o'rtasidagi farq qanday? A) Kodek fayl kengaytmasini, konteyner esa video kadrlar chastotasini belgilaydi B) Konteyner faqat ovozli oqimlar uchun, kodek esa faqat subtitrlar uchun ishlatiladi C) Konteyner (MP4, MKV) oqimlarni bitta faylda saqlaydi, kodek (H.264, AAC) ma'lumotni siqadi va ochadi D) Kodek (MP4, MKV) oqimlarni bitta faylda saqlaydi, konteyner (H.264, AAC) ma'lumotni siqadi va ochadi To'g'ri javob: C) Konteyner (MP4, MKV) oqimlarni bitta faylda saqlaydi, kodek (H.264, AAC) ✔ ma'lumotni siqadi va ochadi 25. WHERE va HAVING o'rtasidagi asosiy farq nimada? A) HAVING faqat matnli maydonlar bilan ishlaydi B) WHERE faqat UPDATE da ishlatiladi C) WHERE guruhlashdan oldin qatorlarni, HAVING guruhlashdan keyin guruhlarni filtrlaydi D) Ular o'rtasida farq yo'q To'g'ri javob: C) WHERE guruhlashdan oldin qatorlarni, HAVING guruhlashdan keyin guruhlarni ✔ filtrlaydi 26. Oldindan katta ma'lumotlarda o'qitilgan modelni yangi, kichikroq vazifaga moslashtirish qanday ataladi? A) Kompilyatsiya B) Transfer o'qitish (fine-tuning) C) Qayta formatlash D) Nazoratsiz klasterlash To'g'ri javob: B) Transfer o'qitish (fine-tuning) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 55 27. Blokcheynda shartlar bajarilganda avtomatik ijro etiladigan dastur shaklidagi kelishuv qanday ataladi? A) Litsenziya kaliti B) Aqlli kontrakt (smart contract) C) Elektron pochta D) Ommaviy oferta To'g'ri javob: B) Aqlli kontrakt (smart contract)✔ 28. Rang chuqurligi 1 bit bo'lgan tasvir nechta rangdan iborat bo'lishi mumkin? A) 2 ta B) 256 ta C) 1 ta D) 16 ta To'g'ri javob: A) 2 ta ✔ 29. Jadvaldagi yozuvlar sonini hisoblovchi agregat funksiya qaysi? A) COUNT() B) MAX() C) SUM() D) AVG() To'g'ri javob: A) COUNT() ✔ 30. Mashinaning insondek fikrlay olishini aniqlash uchun taklif etilgan mashhur test kimning nomi bilan ataladi? A) Alan Tyuring B) Ada Lavleys C) Edgar Kodd D) Norbert Viner To'g'ri javob: A) Alan Tyuring ✔ 31. PowerPoint dagi «Slaydlar namunasi» (Slide Master) qanday vazifani bajaradi? A) Slaydlarni kichik rasmlar ko'rinishida ko'rsatib, tartibini o'zgartiradi B) Slaydlarning umumiy dizayni, shriftlari va maketlarini bir joydan boshqaradi C) Faqat tanlangan bitta slayddagi obyektlar animatsiyasini sozlaydi D) Taqdimotga fon musiqasi va ovozli izohlarni yozib qo'shadi To'g'ri javob: B) Slaydlarning umumiy dizayni, shriftlari va maketlarini bir joydan boshqaradi ✔ 32. PowerPoint dagi slayd o'tishi (Transition) va animatsiya o'rtasidagi farq qanday? A) O'tish slaydlar almashishidagi effekt, animatsiya esa slayd ichidagi obyektlarga qo'llanadi B) O'tish slayd ichidagi obyektlarga, animatsiya esa slaydlar almashishiga qo'llanadi C) Animatsiya faqat matnli obyektlarga, o'tish esa faqat rasmlarga qo'llaniladi D) O'tish faqat ovozli effektlar, animatsiya esa faqat video effektlar uchun ishlatiladi To'g'ri javob: A) O'tish slaydlar almashishidagi effekt, animatsiya esa slayd ichidagi obyektlarga ✔ qo'llanadi 33. Ismi «A» harfi bilan boshlanuvchi talabalarni topish uchun qaysi shart to'g'ri? A) WHERE ism IN 'A' B) WHERE ism STARTS 'A' C) WHERE ism LIKE 'A%' D) WHERE ism = 'A*' To'g'ri javob: C) WHERE ism LIKE 'A%' ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 56 34. Rastr va vektor grafika o'rtasidagi asosiy farq nimada? A) Rastr tasvir piksellar to'ridan, vektor tasvir geometrik obyektlarning matematik tavsifidan iborat B) Vektor tasvir faqat fotosuratlar uchun, rastr tasvir faqat chizmalar uchun ishlatiladi C) Rastr tasvir geometrik obyektlarning matematik tavsifidan, vektor tasvir piksellar to'ridan iborat D) Rastr tasvir faqat qora-oq bo'ladi, vektor tasvir esa doimo rangli bo'ladi To'g'ri javob: A) Rastr tasvir piksellar to'ridan, vektor tasvir geometrik obyektlarning matematik ✔ tavsifidan iborat 35. SELECT, INSERT, UPDATE, DELETE buyruqlari SQL ning qaysi kichik tiliga tegishli? A) DML B) DDL C) DCL D) TCL To'g'ri javob: A) DML ✔ 36. Slaydga Excel ma'lumotlari bilan bog'langan (linked) diagramma qo'yildi. Keyin Excel faylidagi ma'lumotlar o'zgartirildi. Nima bo'ladi? A) Diagrammaning faqat rangi o'zgaradi, qiymatlari emas B) Diagramma hech qachon o'zgarmaydi va yangilanmaydi C) Diagramma yangilanganda o'zgarishlar unda aks etadi D) Taqdimot fayli ochilmay qoladi va xato beradi To'g'ri javob: C) Diagramma yangilanganda o'zgarishlar unda aks etadi ✔ 37. LIKE operatorida «_» (pastki chiziq) belgisi nimani bildiradi? A) Raqamni B) Istalgan sondagi belgilarni C) Bo'sh joyni D) Aynan bitta istalgan belgini To'g'ri javob: D) Aynan bitta istalgan belgini ✔ 38. Quyidagilardan qaysi biri samarali taqdimot tamoyiliga mos keladi? A) Slaydda kam matn, qisqa tezislar, o'qiladigan shrift va kontrast ranglar B) Har bir slaydda ma'ruzaning to'liq matni va ko'p sonli rasmlar C) Mayda shrift bilan har bir slaydga iloji boricha ko'p ma'lumot joylash D) Har bir so'zga alohida animatsiya va ovozli effekt qo'llash To'g'ri javob: A) Slaydda kam matn, qisqa tezislar, o'qiladigan shrift va kontrast ranglar ✔ 39. Slaydni o'chirmasdan, faqat namoyish paytida ko'rsatmaslik uchun qaysi buyruq ishlatiladi? A) O'tishni olib tashlash (None) B) Slaydni yashirish (Hide Slide) C) Slaydni o'chirish (Delete Slide) D) Slaydni nusxalash (Duplicate) To'g'ri javob: B) Slaydni yashirish (Hide Slide) ✔ 40. Ikki kanalli (dual-channel) xotira rejimidan foydalanish uchun nima qilish tavsiya etiladi? A) Faqat bitta katta hajmli xotira modulini birinchi slotga o'rnatish B) Protsessorning kesh xotirasini BIOS orqali butunlay o'chirib qo'yish C) Bir xil xotira modullarini ona plata ko'rsatgan juft slotlarga o'rnatish D) Qattiq disklarni RAID 1 massiviga birlashtirib sozlash To'g'ri javob: C) Bir xil xotira modullarini ona plata ko'rsatgan juft slotlarga o'rnatish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 57 41. PowerPoint da animatsiyaning «Kirish» (Entrance), «Ajratib ko'rsatish» (Emphasis), «Chiqish» (Exit) turlaridan tashqari yana qaysi turi mavjud? A) Slayd o'tishlari (Transitions) B) Giperhavolalar (Hyperlinks) C) Slayd maketlari (Layouts) D) Harakat yo'llari (Motion Paths) To'g'ri javob: D) Harakat yo'llari (Motion Paths)✔ 42. Real dunyo tasviriga raqamli obyektlarni qo'shib ko'rsatuvchi texnologiya qaysi? A) To'ldirilgan reallik (AR) B) Blokcheyn C) Kvant hisoblash D) Virtual reallik (VR) To'g'ri javob: A) To'ldirilgan reallik (AR) ✔ 43. Monitor ruxsati 1920×1080 bo'lsa, ekranda nechta piksel bor? A) 2 764 800 B) 4 147 200 C) 1 036 800 D) 2 073 600 To'g'ri javob: D) 2 073 600 ✔ 44. RAID 1 massivi qanday ishlaydi? A) Ma'lumotlar bitta diskka siqilgan holda yoziladi B) Ma'lumotlar juftlik bloklari bilan uchta diskka taqsimlanadi C) Ma'lumotlar ikki diskka bir vaqtda ko'zgu nusxada yoziladi D) Ma'lumotlar disklar orasida zaxirasiz bo'laklab yoziladi To'g'ri javob: C) Ma'lumotlar ikki diskka bir vaqtda ko'zgu nusxada yoziladi ✔ 45. Kompyuterning tizim shinasi qaysi tarkibiy qismlardan iborat? A) Ma'lumotlar, manzil va boshqaruv shinalari B) USB, HDMI va VGA shinalari C) Ma'lumotlar, quvvat va sovutish shinalari D) Kirish, chiqish va kesh shinalari To'g'ri javob: A) Ma'lumotlar, manzil va boshqaruv shinalari ✔ 46. Situatsiya: logotip vizitkadan katta bannergacha turli o'lchamlarda sifat yo'qotmasdan ishlatilishi kerak. Uni qaysi formatda yaratish eng to'g'ri? A) Kichik o'lchamli BMP formatida B) Vektor formatida (SVG, AI, EPS) C) Past sifatli JPEG formatida D) 256 rangli GIF formatida To'g'ri javob: B) Vektor formatida (SVG, AI, EPS) ✔ 47. «SELECT ism FROM talabalar WHERE kurs = 2 ORDER BY ism;» so'rovi nimani qaytaradi? A) 2-kurs talabalari ismlarini alifbo tartibida B) 2-kurs talabalarini kurs bo'yicha guruhlab C) Ismlar va kurslar ro'yxatini teskari tartibda D) Hamma talabalar sonini To'g'ri javob: A) 2-kurs talabalari ismlarini alifbo tartibida ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 58 48. Brauzer manzil satridagi HTTPS va qulf belgisi nimani kafolatlaydi? A) Brauzer va sayt orasidagi aloqa shifrlanganini B) Saytda virus yo'qligini C) Sayt davlat tomonidan tekshirilganini D) Saytda hech qanday firibgarlik yo'qligini To'g'ri javob: A) Brauzer va sayt orasidagi aloqa shifrlanganini✔ 49. «Talaba» va «Fan» jadvallari: bir talaba ko'p fanni o'qiydi, bir fanni ko'p talaba o'qiydi. Bu qanday bog'lanish turi? A) Birga-bir B) Birga-ko'p C) Ko'pga-ko'p D) Bog'lanish yo'q To'g'ri javob: C) Ko'pga-ko'p ✔ 50. Monitorning yangilanish chastotasi (masalan, 144 Hz) nimani bildiradi? A) Tasvir sekundiga necha marta yangilanishini B) Ekrandagi piksellarning umumiy sonini C) Ekran bir vaqtda ko'rsata oladigan ranglar sonini D) Piksel javob vaqtini millisekundlarda To'g'ri javob: A) Tasvir sekundiga necha marta yangilanishini ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 59 8-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Windows tizimida fayl nomida qaysi belgidan foydalanib bo'lmaydi? A) # (panjara) B) ? (so'roq belgisi) C) - (defis) D) _ (pastki chiziq) To'g'ri javob: B) ? (so'roq belgisi)✔ 2. FAT32 fayl tizimida klaster (ajratish birligi) hajmi 4 Kbayt. Hajmi 1 bayt bo'lgan fayl diskda qancha joy egallaydi? A) 1 bayt B) 512 bayt C) 8 Kbayt D) 4 Kbayt To'g'ri javob: D) 4 Kbayt ✔ 3. Linuxda rm -r papka buyrug'i nima qiladi? A) Faqat bo'sh papkani o'chiradi, aks holda xato beradi B) Papkani ichidagi fayllar bilan birga rekursiv o'chiradi C) Papka nomini o'zgartirib, yangi nom beradi D) Papkani boshqa katalogga ko'chiradi To'g'ri javob: B) Papkani ichidagi fayllar bilan birga rekursiv o'chiradi ✔ 4. Sinov muddatida bepul ishlatilib, keyin to'lov talab qiluvchi dastur qanday ataladi? A) Shareware B) Freeware C) Firmware D) Open source To'g'ri javob: A) Shareware ✔ 5. Tashkilot xavfsizligini real hujumchi usullari bilan ruxsat asosida sinab ko'rish qanday ataladi? A) Fishing kampaniyasi B) Beta-test C) Yuklama testi D) Penetratsion test (pentest) To'g'ri javob: D) Penetratsion test (pentest) ✔ 6. Linuxda grep buyrug'i nima qiladi? A) Matndan namunaga mos satrlarni qidiradi B) Fayllarni siqib, bitta arxivga joylaydi C) Fayl egasining kirish huquqlarini o'zgartiradi D) Faylni bir katalogdan boshqasiga nusxalaydi To'g'ri javob: A) Matndan namunaga mos satrlarni qidiradi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 60 7. Fayl tizimidagi jurnallash (journaling) funksiyasi nima uchun kerak? A) Kutilmagan o'chishdan so'ng fayl tizimini tez tiklash uchun B) Fayllarni zararli dasturlardan himoya qilish uchun C) Fayl nomlarini alifbo tartibida avtomatik saralash uchun D) Fayllarni diskda yo'qotishsiz siqib, joyni tejash uchun To'g'ri javob: A) Kutilmagan o'chishdan so'ng fayl tizimini tez tiklash uchun✔ 8. Blok-sxemada romb shakli nimani ifodalaydi? A) Algoritmning boshlanishi yoki tugashi B) Shartni tekshirish (tarmoqlanish) C) Ma'lumotlarni kiritish yoki chiqarish D) Hisoblash yoki qiymat berish amali To'g'ri javob: B) Shartni tekshirish (tarmoqlanish) ✔ 9. Do'stingizdan kutilmaganda «.exe» qo'shimchali «rasm» fayli keldi. Eng to'g'ri harakat qaysi? A) Darhol ochib ko'rish B) Uni boshqalarga ham yuborish C) Antivirusni o'chirib ochish D) Faylni ochmasdan, do'stingizdan boshqa kanal orqali so'rab aniqlash To'g'ri javob: D) Faylni ochmasdan, do'stingizdan boshqa kanal orqali so'rab aniqlash ✔ 10. Algoritm: x = 7; agar x juft bo'lsa, y = x / 2, aks holda y = 3x + 1. Natijada y nechaga teng bo'ladi? A) 21 B) 3,5 C) 8 D) 22 To'g'ri javob: D) 22 ✔ 11. Dasturlashda IDE nima? A) Kompyuter resurslarini boshqaruvchi va dasturlarni ishga tushiruvchi operatsion tizim B) Dastur matnini formatlashsiz yozish uchun mo'ljallangan eng oddiy matn muharriri C) Veb-sahifalarni ko'rish uchun mo'ljallangan va kod yozib bo'lmaydigan brauzer D) Muharrir, kompilyator va tuzatuvchini birlashtirgan integrallashgan muhit To'g'ri javob: D) Muharrir, kompilyator va tuzatuvchini birlashtirgan integrallashgan muhit ✔ 12. Quyidagi fayl nomlaridan qaysi biri «?a*.doc» shabloniga mos keladi? A) bayon.doc B) abc.doc C) ba.txt D) bayon.rtf To'g'ri javob: A) bayon.doc ✔ 13. Shaffof fonni qo'llab-quvvatlovchi va siqishda sifat yo'qotmaydigan rastrli format qaysi? A) DOCX B) PNG C) BMP D) JPEG To'g'ri javob: B) PNG ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 61 14. Quyidagilardan qaysi biri operatsion tizim hisoblanadi? A) Adobe Photoshop B) Microsoft Word C) Linux D) Google Chrome To'g'ri javob: C) Linux✔ 15. Grafik muharrirlarda tasvirning alohida qismlarini bir-birining ustiga joylashtirib, mustaqil tahrirlash imkonini beruvchi vosita qaysi? A) Shablonlar B) Makroslar C) Qatlamlar (layers) D) Gipermurojaatlar To'g'ri javob: C) Qatlamlar (layers) ✔ 16. Firibgar soxta sayt yaratib, DNS yozuvlarini o'zgartirish orqali foydalanuvchilarni to'g'ri manzil kiritganda ham shu saytga yo'naltiradi. Bu qanday hujum? A) Farming (pharming) B) Keylogging C) Vishing D) Smishing To'g'ri javob: A) Farming (pharming) ✔ 17. Foydalanuvchi haqida yashirincha ma'lumot to'plab, uchinchi shaxsga yuboruvchi dastur turi qaysi? A) Shareware B) Freeware C) Firmware D) Spyware (josus dastur) To'g'ri javob: D) Spyware (josus dastur) ✔ 18. Parolni barcha mumkin bo'lgan kombinatsiyalarni ketma-ket sinash orqali topishga urinish qanday ataladi? A) To'liq tanlash (brute force) hujumi B) Ransomware C) XSS hujumi D) Fishing To'g'ri javob: A) To'liq tanlash (brute force) hujumi ✔ 19. Quyidagilardan qaysi biri rastrli grafika formati? A) PNG B) AI C) SVG D) EPS To'g'ri javob: A) PNG ✔ 20. Fayllarni shifrlab, ularni tiklash uchun to'lov talab qiluvchi zararli dastur turi qaysi? A) Spyware B) Ransomware (to'lov talab qiluvchi dastur) C) Adware D) Keylogger To'g'ri javob: B) Ransomware (to'lov talab qiluvchi dastur) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 62 21. Jarayon (process) va dastur (program) o'rtasidagi farq qanday? A) Dastur — bajarilayotgan jarayon nusxasi bo'lib, o'z xotira maydoni va holatiga ega B) Jarayon — diskda saqlanadigan va hech qachon ishga tushmaydigan bajariluvchi fayl C) Jarayon — bir nechta dasturni bitta faylga birlashtirgan maxsus arxiv turi D) Jarayon — bajarilayotgan dastur nusxasi bo'lib, o'z xotira maydoni va holatiga ega To'g'ri javob: D) Jarayon — bajarilayotgan dastur nusxasi bo'lib, o'z xotira maydoni va holatiga ega✔ 22. Shaxsga doir ma'lumotlarni muhofaza qilish bo'yicha Yevropa Ittifoqining mashhur reglamenti qanday qisqartma bilan ataladi? A) PCI DSS B) GDPR C) HIPAA D) ISO 9001 To'g'ri javob: B) GDPR ✔ 23. Xesh-funksiyaning asosiy xususiyati qaysi? A) Fayl hajmini ikki baravar kamaytiradi B) Ma'lumotni kalit yordamida shifrlab, keyin deshifrlash mumkin C) Ixtiyoriy uzunlikdagi ma'lumotdan qat'iy uzunlikdagi qiymat hosil qiladi va teskari tiklab bo'lmaydi D) Ma'lumotni rasm ichiga yashiradi To'g'ri javob: C) Ixtiyoriy uzunlikdagi ma'lumotdan qat'iy uzunlikdagi qiymat hosil qiladi va teskari ✔ tiklab bo'lmaydi 24. Ma'lumotlarni zaxiralashdagi «3-2-1» qoidasi nimani bildiradi? A) 3 nusxa, 2 xil tashuvchi, 1 nusxa boshqa joyda B) 3 ta papka, 2 ta fayl, 1 ta arxiv C) 3 ta parol, 2 ta disk, 1 ta server D) Har 3 kunda, 2 haftada, 1 oyda nusxa olish To'g'ri javob: A) 3 nusxa, 2 xil tashuvchi, 1 nusxa boshqa joyda ✔ 25. Algoritmning ommaviylik xossasi nimani bildiradi? A) Turli boshlang'ich ma'lumotli bir turdagi masalalarga qo'llanishi B) Algoritm alohida, ketma-ket bajariladigan qadamlarga bo'linadi C) Algoritmning har bir buyrug'i ijrochi uchun aniq va tushunarli bo'ladi D) Algoritm chekli sondagi qadamlardan so'ng albatta natijaga olib keladi To'g'ri javob: A) Turli boshlang'ich ma'lumotli bir turdagi masalalarga qo'llanishi ✔ 26. Foydalanuvchining kimligini tasdiqlash jarayoni (masalan, parol kiritish) qanday ataladi? A) Audit B) Identifikatsiya C) Avtorizatsiya D) Autentifikatsiya To'g'ri javob: D) Autentifikatsiya ✔ 27. Psevdokod nima? A) Kompyuterga zarar yetkazish maqsadida yozilgan yashirin dastur kodi B) Protsessor bevosita bajaradigan ikkilik ko'rinishdagi buyruqlar ketma-ketligi C) Ruxsatsiz o'qishdan himoyalash uchun maxsus kalit bilan shifrlangan kod D) Algoritmni dasturlash tili qoidalariga bog'lanmagan, tabiiy tilga yaqin yozish To'g'ri javob: D) Algoritmni dasturlash tili qoidalariga bog'lanmagan, tabiiy tilga yaqin yozish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 63 28. Python da len("Salom dunyo") ifodasining qiymati nechaga teng? A) 12 B) 11 C) 2 D) 10 To'g'ri javob: B) 11✔ 29. Windows ro'yxatga olish kitobi (Registry) nima? A) Diskdagi fayllarning yaratilish sanasi bo'yicha ro'yxati B) Foydalanuvchi parollari ochiq holda yozilgan matnli fayl C) OT va ilovalar sozlamalarining ierarxik ma'lumotlar bazasi D) Brauzerda ochilgan sahifalar tarixi saqlanadigan fayl To'g'ri javob: C) OT va ilovalar sozlamalarining ierarxik ma'lumotlar bazasi ✔ 30. GNU GPL litsenziyasining asosiy xususiyati qaysi? A) Kod har doim yopiq saqlanishi kerak B) Dasturni faqat bitta kompyuterda ishlatish mumkin C) Dastur faqat tijorat maqsadida ishlatiladi D) O'zgartirilgan versiyalar ham shu litsenziya ostida ochiq tarqatilishi kerak (copyleft) To'g'ri javob: D) O'zgartirilgan versiyalar ham shu litsenziya ostida ochiq tarqatilishi kerak ✔ (copyleft) 31. Faqat oxirgi zaxiralashdan (uning turidan qat'i nazar) keyin o'zgargan fayllarni nusxalash qanday zaxiralash turi? A) Ko'zgu (mirror) disk B) Inkremental zaxiralash C) Formatlash D) To'liq zaxiralash To'g'ri javob: B) Inkremental zaxiralash ✔ 32. Ekranlarda va monitorlarda ranglarni hosil qilishda qaysi rang modeli ishlatiladi? A) Lab B) RGB C) Pantone D) CMYK To'g'ri javob: B) RGB ✔ 33. Massivda ikkilik (binar) qidiruvni qo'llash uchun qanday shart bajarilishi zarur? A) Massiv saralangan bo'lishi kerak B) Massiv uzunligi 2 ning darajasi bo'lishi kerak C) Massivda manfiy sonlar bo'lmasligi kerak D) Massiv elementlari juft bo'lishi kerak To'g'ri javob: A) Massiv saralangan bo'lishi kerak ✔ 34. Python dasturi: n = 10; k = 0; while n > 1: n = n // 2; k += 1. Tsikl tugagach k nechaga teng? A) 5 B) 3 C) 2 D) 4 To'g'ri javob: B) 3 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 64 35. Davlat xaridlarini ochiq elektron savdolar orqali o'tkazish nimaga xizmat qiladi? A) Xaridlarni yashirin o'tkazish B) Shaffoflikni oshirish va korrupsiya xavfini kamaytirish C) Raqobatni cheklash D) Xarid hujjatlarini ko'paytirish To'g'ri javob: B) Shaffoflikni oshirish va korrupsiya xavfini kamaytirish✔ 36. Operatsion tizim va dasturlarni muntazam yangilab borishning xavfsizlik nuqtayi nazaridan asosiy ahamiyati nimada? A) Litsenziya muddati uzayadi B) Ma'lum zaifliklarni bartaraf etuvchi tuzatishlar o'rnatiladi C) Internet tezligi oshadi D) Disk hajmi kattalashadi To'g'ri javob: B) Ma'lum zaifliklarni bartaraf etuvchi tuzatishlar o'rnatiladi ✔ 37. Rastrli tasvirni ko'p marta kattalashtirilganda nima kuzatiladi? A) Rang soni ortadi B) Tasvir sifati o'zgarmaydi C) Tasvir avtomatik vektorga aylanadi D) Tasvir pog'onali (piksellar ko'rinadigan) bo'lib, sifati pasayadi To'g'ri javob: D) Tasvir pog'onali (piksellar ko'rinadigan) bo'lib, sifati pasayadi ✔ 38. Jarayonlarni rejalashtirishdagi «Round Robin» algoritmining mohiyati nima? A) Jarayonlar tasodifiy tartibda tanlab bajariladi B) Eng qisqa jarayon har doim birinchi bo'lib bajariladi C) Faqat eng yuqori ustuvorlikdagi jarayon bajariladi D) Har bir jarayonga navbat bilan teng vaqt kvanti beriladi To'g'ri javob: D) Har bir jarayonga navbat bilan teng vaqt kvanti beriladi ✔ 39. Python da print("5" + "3") buyrug'i natijasida nima chiqadi? A) 8 B) TypeError xatosi C) 5 3 (probel bilan) D) 53 To'g'ri javob: D) 53 ✔ 40. Evklid algoritmi yordamida EKUB(84, 36) ni toping. A) 18 B) 12 C) 4 D) 6 To'g'ri javob: B) 12 ✔ 41. Windows tizimida Win + L tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Klaviatura tilini almashtiradi B) Kompyuterni qayta yuklaydi C) Kompyuterni bloklaydi D) Fayl boshqaruvchisini ochadi To'g'ri javob: C) Kompyuterni bloklaydi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 65 42. 800×600 o'lchamli, piksel boshiga 24 bit ishlatiladigan siqilmagan tasvir taxminan qancha joy egallaydi? A) Taxminan 480 KB B) Taxminan 140 KB C) Taxminan 1,37 MB (1 440 000 bayt) D) Taxminan 11,5 MB To'g'ri javob: C) Taxminan 1,37 MB (1 440 000 bayt)✔ 43. Telefon qo'ng'irog'i orqali bank xodimi sifatida o'zini tanishtirib, SMS kodni so'rash qanday hujum turiga kiradi? A) Vishing (ovozli fishing) B) Spoofing IP C) Sniffing D) Defeys To'g'ri javob: A) Vishing (ovozli fishing) ✔ 44. Python da a = [1, 2, 3, 4, 5, 6] bo'lsa, print(a[1:4]) natijasida nima chiqadi? A) [2, 3, 4, 5] B) [1, 2, 3, 4] C) [1, 2, 3] D) [2, 3, 4] To'g'ri javob: D) [2, 3, 4] ✔ 45. Windows tizimida Alt + Tab tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Joriy dasturda yangi bo'sh oyna ochadi B) Faol oynani yopadi C) Ochiq oynalar orasida almashadi D) Ekranni ikkiga bo'ladi To'g'ri javob: C) Ochiq oynalar orasida almashadi ✔ 46. Python da print(17 // 5, 17 % 5) buyrug'i natijasida nima chiqadi? A) 3 2 B) 2 3 C) 3.4 2 D) 3 3 To'g'ri javob: A) 3 2 ✔ 47. Matbaa (rangli chop etish) da qaysi rang modeli asosiy hisoblanadi? A) YUV B) Grayscale C) CMYK D) RGB To'g'ri javob: C) CMYK ✔ 48. Dasturiy loyihada qisqa iteratsiyalar va mijoz bilan doimiy aloqaga asoslangan moslashuvchan metodologiya qanday ataladi? A) Chiziqli ketma-ket model B) V-model C) Agile D) Sharshara (Waterfall) To'g'ri javob: C) Agile ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 66 49. Ikkilik (binar) qidiruvda har bir qadamdan so'ng qidiruv sohasi qanday o'zgaradi? A) O'zgarmay qoladi B) Taxminan ikki baravar kamayadi C) Taxminan ikki baravar oshadi D) Faqat bitta elementga kamayadi To'g'ri javob: B) Taxminan ikki baravar kamayadi✔ 50. Adobe Photoshop asosan qaysi turdagi grafik muharrir hisoblanadi? A) Vektorli B) Matnli C) Rastrli D) Uch o'lchamli modellashtirish To'g'ri javob: C) Rastrli ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 67 9-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. MS Word dagi «Bosh harf» (Drop Cap) nima? A) Harflar orasidagi masofani sarlavhada kengaytirish usuli B) Matndagi har bir so'zning birinchi harfini avtomatik bosh harfga aylantirish C) Hujjatdagi sarlavhalar uchun ishlatiladigan maxsus shrift uslubi D) Xatboshi birinchi harfining bir necha satr balandligida kattalashtirilishi To'g'ri javob: D) Xatboshi birinchi harfining bir necha satr balandligida kattalashtirilishi✔ 2. Ma'lumot (data), axborot va bilim tushunchalari to'g'risidagi qaysi fikr to'g'ri? A) Ma'lumot va axborot har qanday holatda aynan bir narsadir B) Axborot faqat raqamli shaklda mavjud bo'la oladi C) Ma'lumot talqin qilinib, ma'no kasb etgach axborotga aylanadi D) Bilim — qayta ishlanmagan dalillarning tartibsiz to'plami To'g'ri javob: C) Ma'lumot talqin qilinib, ma'no kasb etgach axborotga aylanadi ✔ 3. Fransuzcha «informatique» (informatika) atamasi qaysi ikki so'zning birikmasidan hosil bo'lgan? A) information va automatique B) forme va cybernétique C) informer va technique D) information va mathématique To'g'ri javob: A) information va automatique ✔ 4. MS Word shabloni (template) fayli qaysi kengaytmaga ega? A) .xltx B) .potx C) .dotx D) .docx To'g'ri javob: C) .dotx ✔ 5. Situatsiya: talaba sarlavhani qator boshiga ko'plab probel qo'yib markazga surgan, shrift o'zgarganda esa sarlavha siljib ketdi. To'g'ri usul qaysi? A) Sarlavha oldiga bir nechta Tab belgisini qo'yish B) Sarlavha oldiga yanada ko'proq probel qo'yish C) Sarlavhani rasm ko'rinishida saqlab qo'yish D) Markaz bo'yicha tekislash (Ctrl + E) qo'llash To'g'ri javob: D) Markaz bo'yicha tekislash (Ctrl + E) qo'llash ✔ 6. Davlat xizmati uchun onlayn to'lovni bank kartasi orqali amalga oshirish qanday xizmat turiga misol bo'ladi? A) Elektron pochta xizmati B) Kontentni boshqarish xizmati C) Bulutli hisoblash xizmati D) Elektron to'lov xizmati To'g'ri javob: D) Elektron to'lov xizmati ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 68 7. BMT tomonidan davlatlarning elektron hukumat rivojlanishini baholash uchun hisoblanadigan indeks qaysi? A) GDP Index B) CPI C) EGDI (E-Government Development Index) D) HDI To'g'ri javob: C) EGDI (E-Government Development Index)✔ 8. «https://www.example.uz/kitoblar/index.html» manzilida domen nomi qaysi qism? A) www.example.uz B) index.html C) https:// D) /kitoblar/ To'g'ri javob: A) www.example.uz ✔ 9. Turli tarmoqlarni bog'lab, paketlarni IP-manzil asosida eng maqbul yo'l bo'yicha yo'naltiruvchi qurilma qaysi? A) Marshrutlovchi (router) B) Repeater C) Hub D) Tarmoq kartasi To'g'ri javob: A) Marshrutlovchi (router) ✔ 10. Juft juftlik (even parity) qoidasi bo'yicha 1011001 kodiga qo'shiladigan juftlik biti qanday bo'ladi? A) Ikki bit: 10 B) 1 C) 0 D) Ikki bit: 11 To'g'ri javob: C) 0 ✔ 11. Palitradagi ranglar soni 16 tadan 256 taga oshirildi, piksellar soni o'zgarmadi. Siqilmagan tasvir hajmi necha marta oshadi? A) 4 marta B) 16 marta C) 8 marta D) 2 marta To'g'ri javob: D) 2 marta ✔ 12. Internetning salafi hisoblangan, AQSh Mudofaa vazirligi loyihasi doirasida 1969-yilda ishga tushirilgan tarmoq qaysi? A) NSFNET B) Usenet C) Ethernet D) ARPANET To'g'ri javob: D) ARPANET ✔ 13. Elektron saylov yoki elektron ovoz berish tizimlariga qo'yiladigan asosiy talablardan biri qaysi? A) Ovozlarni ochiq e'lon qilish B) Ovoz berish maxfiyligi va natijalarning yaxlitligi C) Bir kishiga bir necha marta ovoz berish imkoniyati D) Natijalarni tekshirib bo'lmasligi To'g'ri javob: B) Ovoz berish maxfiyligi va natijalarning yaxlitligi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 69 14. MS Word da matnni jadvalga aylantirish (Convert Text to Table) uchun matnda nima bo'lishi kerak? A) Har bir qatorning qalin shriftda yozilgani va sarlavha uslubi berilgani B) Har sahifaning kolontitulida jadval sarlavhasi alohida ko'rsatilgani C) Ustun ajratuvchi belgi (Tab, vergul) va qator ajratuvchi xatboshi belgisi D) Har bir qatorning boshida raqamlangan ro'yxat belgisi borligi To'g'ri javob: C) Ustun ajratuvchi belgi (Tab, vergul) va qator ajratuvchi xatboshi belgisi✔ 15. Simsiz lokal tarmoqlar (Wi-Fi) qaysi standartlar oilasiga asoslanadi? A) IEEE 1394 B) IEEE 802.3 C) IEEE 802.11 D) IEEE 802.15 To'g'ri javob: C) IEEE 802.11 ✔ 16. MS Word dagi SmartArt vositasi nima uchun ishlatiladi? A) Murakkab matematik formulalarni maxsus belgilar yordamida yozish va tahrirlash B) G'oyalarni (jarayon, ierarxiya, ro'yxat) tayyor grafik sxemalarda tasvirlash C) Matndagi imlo va uslub xatolarini sun'iy intellekt yordamida tuzatish D) Jadvaldagi sonlar ustida Excel kabi murakkab hisob-kitoblar bajarish To'g'ri javob: B) G'oyalarni (jarayon, ierarxiya, ro'yxat) tayyor grafik sxemalarda tasvirlash ✔ 17. Xalqaro elektrotexnika komissiyasi (IEC) standartida aynan 1024 baytni bildirish uchun qaysi belgilash qabul qilingan? A) kB (kilobayt) B) KBd (kilobod) C) kbit (kilobit) D) KiB (kibibayt) To'g'ri javob: D) KiB (kibibayt) ✔ 18. Elektron hujjat qog'oz hujjatga teng yuridik kuchga ega bo'lishi uchun odatda nima zarur? A) Qonunchilikda belgilangan rekvizitlar, jumladan ERI bilan tasdiqlangan bo'lishi B) Kamida 10 sahifadan iborat bo'lishi C) Ijtimoiy tarmoqda e'lon qilingan bo'lishi D) Rangli shriftda yozilgan bo'lishi To'g'ri javob: A) Qonunchilikda belgilangan rekvizitlar, jumladan ERI bilan tasdiqlangan bo'lishi ✔ 19. MS Word da sahifa hoshiyalari (Margins) qaysi lentada sozlanadi? A) Taqriz (Review) B) Bosh sahifa (Home) C) Havolalar (References) D) Maket (Layout) To'g'ri javob: D) Maket (Layout) ✔ 20. Elektron hukumatda «proaktiv xizmat» deganda nima tushuniladi? A) Fuqaro xizmatni olish uchun bir nechta ariza yozishi B) Davlat fuqaro murojaatini kutmasdan, hayotiy hodisa asosida xizmatni o'zi taklif qilishi C) Xizmatni pullik qilish D) Xizmatni faqat shaxsan kelganda ko'rsatish To'g'ri javob: B) Davlat fuqaro murojaatini kutmasdan, hayotiy hodisa asosida xizmatni o'zi taklif ✔ qilishi Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 70 21. MS Word ning .docx formati ichki tuzilishi jihatidan nima hisoblanadi? A) Sahifalar tasviridan iborat PDF hujjat B) XML fayllardan iborat ZIP arxiv (Office Open XML) C) Yagona ikkilik oqimdan iborat yopiq formatdagi fayl D) Formatlashsiz oddiy matnli (plain text) fayl To'g'ri javob: B) XML fayllardan iborat ZIP arxiv (Office Open XML)✔ 22. Ethernet tarmoqlarida o'ralgan juftlik kabeli uchun qo'llaniladigan standart ulagich qaysi? A) BNC B) RJ-11 C) USB-C D) RJ-45 To'g'ri javob: D) RJ-45 ✔ 23. Elektron hukumat tizimlarining uzluksiz ishlashini ta'minlash uchun eng muhim texnik chora qaysi? A) Zaxira serverlar, ma'lumotlarni zaxiralash va himoya vositalaridan foydalanish B) Xizmatlarni yagona kompyuterga joylash C) Parollarsiz ishlash D) Tizimni faqat ish soatlarida yoqish To'g'ri javob: A) Zaxira serverlar, ma'lumotlarni zaxiralash va himoya vositalaridan foydalanish ✔ 24. Mobil ilovalar orqali davlat xizmatlarini ko'rsatish qanday nomlanadi? A) Bulutli hukumat B) Lokal hukumat C) Mobil hukumat (m-government) D) Analog hukumat To'g'ri javob: C) Mobil hukumat (m-government) ✔ 25. 256 ta belgidan iborat alifbodagi bitta belgi qancha axborot miqdorini tashiydi (belgilar teng ehtimolli)? A) 256 bit B) 8 bit C) 1 bit D) 16 bit To'g'ri javob: B) 8 bit ✔ 26. Tarmoqda paket jo'natilgandan to javob kelguncha bo'lgan kechikish vaqti qanday ataladi? A) O'tkazuvchanlik B) Ping (latentlik) C) Chastota D) Bitreyt To'g'ri javob: B) Ping (latentlik) ✔ 27. Bod (baud) birligi nimani o'lchaydi? A) Kanalning o'tkazish polosasini gerslarda B) Uzatishdagi xato bitlar ulushini C) Sekundiga signal o'zgarishlari (simvollar) sonini D) Sekundiga kanal orqali uzatiladigan baytlar sonini To'g'ri javob: C) Sekundiga signal o'zgarishlari (simvollar) sonini ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 71 28. Ovoz 44,1 kHz diskretlash chastotasi, 16 bit chuqurlik va stereo (2 kanal) rejimida siqishsiz yozilmoqda. 1 sekundlik yozuv hajmi qancha? A) 88 200 bayt B) 176 400 bayt C) 705 600 bayt D) 44 100 bayt To'g'ri javob: B) 176 400 bayt✔ 29. Elektron raqamli imzo (ERI) ning asosiy vazifasi nima? A) Elektron hujjat muallifini tasdiqlash va hujjat o'zgartirilmaganini aniqlash B) Hujjatni siqib, hajmini kamaytirish C) Hujjatni avtomatik tarjima qilish D) Hujjatni rangli chop etish To'g'ri javob: A) Elektron hujjat muallifini tasdiqlash va hujjat o'zgartirilmaganini aniqlash ✔ 30. Ikkilik tizimda quyidagi qiymatlardan qaysi biri eng katta? A) 1000 Kbayt B) 2^23 bit + 1 Kbayt C) 1 Mbayt D) 8000 Kbit To'g'ri javob: B) 2^23 bit + 1 Kbayt ✔ 31. MS Word da mundarija, izohlar va adabiyotlar ro'yxati vositalari qaysi lentada joylashgan? A) Havolalar (References) B) Joylash (Insert) C) Pochta jo'natmalari (Mailings) D) Dizayn (Design) To'g'ri javob: A) Havolalar (References) ✔ 32. Topish va almashtirishda «Faqat butun so'zlarni» (Find whole words only) parametri nima uchun kerak? A) Qidiruvda joker belgilar (* va ?) ishlashi uchun B) Faqat formatlangan (qalin) so'zlar topilishi uchun C) «tizim» qidirilganda «tizimli» ichidagisi topilmasligi uchun D) Qidiruvda katta va kichik harflar bir-biridan farqlanishi uchun To'g'ri javob: C) «tizim» qidirilganda «tizimli» ichidagisi topilmasligi uchun ✔ 33. Quyidagilardan qaysi biri axborot jarayoniga kirmaydi? A) Tashuvchi massasini o'lchash B) Axborotni aloqa kanali orqali uzatish C) Axborotni qayta ishlash D) Axborotni saqlash To'g'ri javob: A) Tashuvchi massasini o'lchash ✔ 34. Standart ASCII kodlash jadvali dastlab necha bitli kodlardan foydalanadi? A) 7 bit B) 5 bit C) 8 bit D) 16 bit To'g'ri javob: A) 7 bit ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 72 35. Fuqarolar o'rtasida bevosita e'lonlar sayti orqali buyumlar savdosi qaysi elektron tijorat modeliga mos? A) B2B B) C2C C) B2C D) G2B To'g'ri javob: B) C2C✔ 36. TCP ulanishini o'rnatishda qo'llaniladigan «uch bosqichli qo'l siqish» ketma-ketligi qaysi? A) ACK, SYN, FIN B) FIN, ACK, RST C) SYN, FIN, ACK D) SYN, SYN-ACK, ACK To'g'ri javob: D) SYN, SYN-ACK, ACK ✔ 37. SSH protokolining standart port raqami qaysi? A) 21 B) 22 C) 23 D) 25 To'g'ri javob: B) 22 ✔ 38. Pochta qutisidagi xatlarni serverda saqlagan holda bir nechta qurilmadan sinxron o'qish imkonini beruvchi protokol qaysi? A) SMTP B) IMAP C) FTP D) POP3 To'g'ri javob: B) IMAP ✔ 39. MS Word da F7 tugmasi nima qiladi? A) Hujjatni saqlaydi B) Yordam oynasini ochadi C) Imlo va grammatikani tekshiradi D) Chop etishdan oldin ko'rsatadi To'g'ri javob: C) Imlo va grammatikani tekshiradi ✔ 40. ERI qaysi kriptografik yondashuvga asoslanadi? A) Ma'lumotlarni siqishga B) Asimmetrik (ochiq va yopiq kalitli) kriptografiyaga C) Steganografiyaga D) Faqat simmetrik shifrlashga To'g'ri javob: B) Asimmetrik (ochiq va yopiq kalitli) kriptografiyaga ✔ 41. «.uz» qanday turdagi domen hisoblanadi? A) Umumiy yuqori darajali domen (gTLD) B) Milliy yuqori darajali domen (ccTLD) C) Ikkinchi darajali tijorat domeni D) Ichki lokal domen To'g'ri javob: B) Milliy yuqori darajali domen (ccTLD) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 73 42. Kompyuter tarmoqqa ulangan, ammo IP-manzili 169.254.x.x ko'rinishida. Bu odatda nimani bildiradi? A) Kompyuter VPN orqali ulangan B) Kompyuter ommaviy IP-manzil olgan C) Qurilma DHCP-serverdan manzil ololmagan D) DNS-server to'g'ri ishlayapti To'g'ri javob: C) Qurilma DHCP-serverdan manzil ololmagan✔ 43. MS Word da F12 tugmasi nima qiladi? A) Yangi bo'sh hujjat yaratadi B) «Boshqacha saqlash» oynasini ochadi C) Hujjatni darhol printerga yuboradi D) Imlo tekshiruvini boshlaydi To'g'ri javob: B) «Boshqacha saqlash» oynasini ochadi ✔ 44. Ommaviy tarmoq (Internet) ustida shifrlangan «tunnel» yaratib, xavfsiz masofaviy ulanishni ta'minlovchi texnologiya qaysi? A) DNS B) VoIP C) VPN D) LAN To'g'ri javob: C) VPN ✔ 45. Bir nechta foydalanuvchi bitta hujjat ustida bir vaqtda ishlashi qanday ataladi? A) Fayllarni arxivlash B) Paketli chop etish C) Oflayn tahrirlash D) Real vaqtdagi hamkorlikda tahrirlash To'g'ri javob: D) Real vaqtdagi hamkorlikda tahrirlash ✔ 46. Fuqaro portal orqali ariza beradi, to'lovni amalga oshiradi va natijani elektron oladi. Bu qaysi bosqichga xos? A) Tranzaksiya B) Rejalashtirish C) Axborot berish D) Faqat interaktivlik To'g'ri javob: A) Tranzaksiya ✔ 47. Elektron hujjat aylanishi tizimining asosiy afzalligi qaysi? A) Ko'proq qog'oz sarflanishi B) Hujjat muallifini yashirish C) Hujjatlarni faqat bitta kompyuterda saqlash D) Hujjatlarni tez yuborish, izlash va bajarilishini nazorat qilish imkoniyati To'g'ri javob: D) Hujjatlarni tez yuborish, izlash va bajarilishini nazorat qilish imkoniyati ✔ 48. Quyidagilardan qaysi biri analog signalga misol bo'ladi? A) Telefonga kelgan SMS matni B) Termometrdagi simob ustunining balandligi C) Kompyuter xotira yacheykasidagi bayt qiymati D) Klaviatura tugmasining skan-kodi To'g'ri javob: B) Termometrdagi simob ustunining balandligi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 74 49. MS Word dagi «Format bo'yicha namuna» (Format Painter) vositasi nima qiladi? A) Formatlashni boshqa fragmentga ko'chiradi B) Tanlangan matnni formati bilan nusxalaydi C) Hujjatga chizilgan rasm qo'shadi D) Hujjatning to'liq nusxasini yaratadi To'g'ri javob: A) Formatlashni boshqa fragmentga ko'chiradi✔ 50. OSI modelida MAC-manzillar bilan ishlaydigan sath qaysi? A) Transport sathi B) Kanal (ma'lumotlarni uzatish) sathi C) Tarmoq sathi D) Seans sathi To'g'ri javob: B) Kanal (ma'lumotlarni uzatish) sathi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 75 10-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Situatsiya: oilaviy xarajatlarning 4 toifa bo'yicha umumiy xarajatdagi ulushini ko'rsatish kerak. Eng mos diagramma turi qaysi? A) Nuqtali diagramma (Scatter) B) Birjaviy diagramma (Stock) C) Doiraviy diagramma (Pie) D) Chiziqli grafik (Line) To'g'ri javob: C) Doiraviy diagramma (Pie)✔ 2. Ko'p qatlamli sun'iy neyron tarmoqlarga asoslangan mashinali o'qitish yo'nalishi qaysi? A) Ekspert tizimlar B) Chuqur o'qitish (deep learning) C) Chiziqli dasturlash D) Relyatsion algebra To'g'ri javob: B) Chuqur o'qitish (deep learning) ✔ 3. SLA da 99,9% mavjudlik (uptime) kafolatlansa, bu taxminan nimani bildiradi? A) Yil davomida bir daqiqa ham to'xtalmaslik B) Yil davomida taxminan 8–9 soatdan oshmagan to'xtalish C) Yil davomida taxminan 3–4 kun to'xtalish D) Har kuni bir soat to'xtalish To'g'ri javob: B) Yil davomida taxminan 8–9 soatdan oshmagan to'xtalish ✔ 4. Docker kabi texnologiyalar ilovani uning bog'liqliklari bilan birga qanday ko'rinishda qadoqlaydi? A) Skript B) Arxiv (ZIP) C) Konteyner D) Virtual disk tasviri (ISO) To'g'ri javob: C) Konteyner ✔ 5. A1 = 2 va A2 = 4 kataklari birga belgilanib, to'ldirish markeri bilan A5 gacha pastga tortildi. A5 da qanday qiymat hosil bo'ladi? A) 8 B) 2 C) 10 D) 4 To'g'ri javob: C) 10 ✔ 6. HTML da eng katta (birinchi darajali) sarlavha qaysi teg bilan beriladi? A) <heading> B) <h6> C) <h1> D) <head> To'g'ri javob: C) <h1> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 76 7. =SUM(A1:A3 B2:B5) formulasida diapazonlar orasida faqat probel qo'yilgan (kesishma operatori). Natija qanday bo'ladi? A) 0 B) #VALUE! C) #NULL! D) Ikki diapazon qiymatlari yig'indisi To'g'ri javob: C) #NULL!✔ 8. (A B) (A ¬B) ifodasi soddalashtirilganda nima hosil bo'ladi? ∨ ∧ ∨ A) A B ∨ B) A C) 1 D) B To'g'ri javob: B) A ✔ 9. Situatsiya: B2:B20 da mahsulot narxlari, C1 da QQS stavkasi (12%) bor. D2 ga =B2*$C$1 yozilib, pastga nusxalandi. $C$1 dagi $ belgilari nima uchun kerak? A) Formula nusxalanganda QQS katagiga havola o'zgarmasligi uchun B) Formula boshqa formulalardan tezroq hisoblanishi uchun C) Natija avtomatik ravishda dollar valyutasida ko'rinishi uchun D) C1 katagi boshqa foydalanuvchilardan himoyalanishi uchun To'g'ri javob: A) Formula nusxalanganda QQS katagiga havola o'zgarmasligi uchun ✔ 10. A1 katakda 15.03.2026 sanasi bor. =A1+10 formulasi qanday natija beradi? A) 15.13.2026 B) #VALUE! C) 25.03.2026 D) 15.03.2036 To'g'ri javob: C) 25.03.2026 ✔ 11. Bitma-bit VA amalini bajaring: 10101₂ AND 11011₂. A) 11111₂ B) 10001₂ C) 10011₂ D) 01110₂ To'g'ri javob: B) 10001₂ ✔ 12. B1 katakda =A1*2 formulasi bor. To'ldirish markeri bilan B4 gacha pastga tortilsa, B2:B4 kataklarida nima hosil bo'ladi? A) Doiraviy havola xatosi B) B1 dagi natijaning qiymat nusxasi C) =A2*2, =A3*2, =A4*2 formulalari D) Uchala katakda ham =A1*2 formulasi To'g'ri javob: C) =A2*2, =A3*2, =A4*2 formulalari ✔ 13. C1 katakdagi =$A$1*B1 formulasi D3 katakka nusxalansa, qanday formula hosil bo'ladi? A) =$B$3*C3 B) =$A$1*B3 C) =$A$1*C1 D) =$A$1*C3 To'g'ri javob: D) =$A$1*C3 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 77 14. 725₈ sonini ikkilik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) 111010101 B) 111010110 C) 110010101 D) 111101010 To'g'ri javob: A) 111010101✔ 15. Matnni semantik urg'u bilan (odatda kursivda) ajratuvchi teg qaysi? A) <b> B) <mark> C) <em> D) <strong> To'g'ri javob: C) <em> ✔ 16. A → B implikatsiyasiga teng kuchli ifoda qaysi? A) NOT A OR B B) NOT A AND B C) A OR NOT B D) A AND NOT B To'g'ri javob: A) NOT A OR B ✔ 17. Dasturchilarga ilovalarni ishlab chiqish va joylashtirish uchun tayyor platforma (OS, MBBT, ishlash muhiti) beruvchi model qaysi? A) PaaS B) IaaS C) SaaS D) On-premise To'g'ri javob: A) PaaS ✔ 18. Quyidagi tengliklardan qaysi biri noto'g'ri? A) 10₂ = 2₁₀ B) 11₃ = 3₁₀ C) 10₁₆ = 16₁₀ D) 10₈ = 8₁₀ To'g'ri javob: B) 11₃ = 3₁₀ ✔ 19. Bulutda xavfsizlikning «umumiy mas'uliyat modeli» (shared responsibility) nimani anglatadi? A) Xavfsizlik uchun javobgarlik provayder va mijoz o'rtasida taqsimlanadi B) Xavfsizlik uchun faqat mijoz javob beradi C) Xavfsizlik uchun faqat provayder javob beradi D) Bulutda xavfsizlik talab etilmaydi To'g'ri javob: A) Xavfsizlik uchun javobgarlik provayder va mijoz o'rtasida taqsimlanadi ✔ 20. A1 = 60 bo'lsa, =IF(A1>=60,"O'tdi","Yiqildi") formulasi qanday natija beradi? A) #VALUE! B) Yiqildi C) TRUE D) O'tdi To'g'ri javob: D) O'tdi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 78 21. Quyidagi sonlardan qaysi biri eng katta? A) 37₈ B) 1F₁₆ C) 100000₂ D) 30₁₀ To'g'ri javob: C) 100000₂✔ 22. Ma'lumotlar markazi (data center) nima? A) Internet-kafe B) Kompyuter sotiladigan do'kon C) Kutubxonaning o'quv zali D) Serverlar, saqlash tizimlari va tarmoq uskunalari joylashgan maxsus inshoot To'g'ri javob: D) Serverlar, saqlash tizimlari va tarmoq uskunalari joylashgan maxsus inshoot ✔ 23. Resurslari ko'plab tashkilot va foydalanuvchilarga ochiq taqdim etiladigan bulut joylashtirish modeli qaysi? A) Ommaviy (public) bulut B) Xususiy bulut C) Hamjamiyat buluti D) Lokal server To'g'ri javob: A) Ommaviy (public) bulut ✔ 24. Bulutli saqlash xizmatida fayllar yo'qolmasligi uchun provayder ma'lumotlarni qanday saqlaydi? A) Faqat qog'ozda B) Faqat operativ xotirada C) Bir nechta joyda takroriy nusxalar (replikatsiya) ko'rinishida D) Faqat bitta diskda To'g'ri javob: C) Bir nechta joyda takroriy nusxalar (replikatsiya) ko'rinishida ✔ 25. Bulutli hujjat muharrirlarida «versiyalar tarixi» funksiyasi nima uchun kerak? A) Hujjatni boshqa tilga tarjima qilish uchun B) Hujjat hajmini kamaytirish uchun C) Hujjatning oldingi holatlarini ko'rish va tiklash uchun D) Hujjatni shifrlash uchun To'g'ri javob: C) Hujjatning oldingi holatlarini ko'rish va tiklash uchun ✔ 26. Excel dagi yig'ma jadval (PivotTable) nima uchun ishlatiladi? A) Varaqdagi kataklarni parol bilan himoyalab, faqat o'qish uchun ochish uchun B) Foydalanuvchining takrorlanuvchi amallarini yozib olib, makros sifatida avtomatlashtirish uchun C) Ma'lumotlarni toifalar bo'yicha guruhlab, yig'indi va o'rtachalarini tahlil qilish uchun D) Ma'lumotlarni diagramma ko'rinishida tasvirlab, uni slaydga joylashtirish uchun To'g'ri javob: C) Ma'lumotlarni toifalar bo'yicha guruhlab, yig'indi va o'rtachalarini tahlil qilish ✔ uchun 27. 1937–1938-yillarda Bul algebrasini releli elektr sxemalarni tahlil qilishga birinchilardan bo'lib qo'llagan olim kim? A) Jorj Bul B) Klod Shennon C) Blez Paskal D) Charlz Bebbij To'g'ri javob: B) Klod Shennon ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 79 28. HTML jadvalida sarlavha katagi qaysi teg bilan beriladi? A) <th> B) <td> C) <thead> D) <caption> To'g'ri javob: A) <th>✔ 29. Dastur kodini birgalikda saqlash, versiyalarini kuzatish va hamkorlikda ishlash uchun keng ishlatiladigan platforma qaysi? A) GitHub B) Photoshop C) Excel D) Skype To'g'ri javob: A) GitHub ✔ 30. Mustaqil ma'noga ega kontentni (masalan, blogdagi maqola) semantik belgilash uchun qaysi HTML5 tegi qo'llaniladi? A) <div> B) <span> C) <footer> D) <article> To'g'ri javob: D) <article> ✔ 31. =LEN("Toshkent") formulasi qanday natija beradi? A) 9 B) 7 C) 8 D) 1 To'g'ri javob: C) 8 ✔ 32. Quyidagi qiymatlar to'plamlaridan qaysi birida (A ¬B) C ifodaning qiymati 0 ga teng? ∧ ∨ A) A = 1, B = 1, C = 0 B) A = 1, B = 0, C = 0 C) A = 0, B = 0, C = 1 D) A = 1, B = 0, C = 1 To'g'ri javob: A) A = 1, B = 1, C = 0 ✔ 33. Matnni semantik jihatdan muhim (odatda qalin) deb belgilovchi teg qaysi? A) <strong> B) <small> C) <i> D) <em> To'g'ri javob: A) <strong> ✔ 34. «VA-EMAS» (NAND) ventilining chiqishi qachon 0 bo'ladi? A) Ikkala kirish ham 0 bo'lganda B) Ikkala kirish ham 1 bo'lganda C) Kamida bitta kirish 0 bo'lganda D) Kirishlar har xil bo'lganda To'g'ri javob: B) Ikkala kirish ham 1 bo'lganda ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 80 35. HTTP «200» holat kodi nimani bildiradi? A) Resurs topilmadi B) Server javob bermadi C) Sahifa boshqa manzilga ko'chirilgan D) So'rov muvaffaqiyatli bajarildi (OK) To'g'ri javob: D) So'rov muvaffaqiyatli bajarildi (OK)✔ 36. 8 bitli qo'shimcha kodda −5 soni qanday yoziladi? A) 11111010 B) 11111011 C) 10000101 D) 11111101 To'g'ri javob: B) 11111011 ✔ 37. Excel da =-2^2 formulasining natijasi qanday? A) 0 B) 4 (musbat) C) #NUM! xatosi D) −4 (manfiy) To'g'ri javob: B) 4 (musbat) ✔ 38. CSS «quti modeli» (box model) da kontent va chegara (border) orasidagi ichki bo'shliq qanday ataladi? A) padding B) outline C) spacing D) margin To'g'ri javob: A) padding ✔ 39. Matnni yangi qatorga o'tkazuvchi, yopuvchi tegi bo'lmagan element qaysi? A) <nl> B) <p> C) <hr> D) <br> To'g'ri javob: D) <br> ✔ 40. Jadval katagini gorizontal bo'yicha ikki ustunga birlashtirish uchun qaysi atribut ishlatiladi? A) span="col2" B) rowspan="2" C) merge="2" D) colspan="2" To'g'ri javob: D) colspan="2" ✔ 41. Bir xil talablarga ega bir nechta tashkilot (masalan, universitetlar) birgalikda foydalanadigan bulut qaysi? A) Shaxsiy bulut B) Hamjamiyat (community) buluti C) Ommaviy bulut D) Xususiy bulut To'g'ri javob: B) Hamjamiyat (community) buluti ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 81 42. Sahifada gorizontal ajratuvchi chiziq chizuvchi teg qaysi? A) <br> B) <hr> C) <border> D) <line> To'g'ri javob: B) <hr>✔ 43. CSS da matn rangini o'zgartiruvchi xususiyat qaysi? A) background-color B) text-color C) color D) font-color To'g'ri javob: C) color ✔ 44. Yutilish qonuniga ko'ra A (A B) ifodasi nimaga teng? ∨ ∧ A) B B) A C) A OR B D) A AND B To'g'ri javob: B) A ✔ 45. Trello yoki Jira kabi xizmatlar qaysi vazifani bajarishga mo'ljallangan? A) Video montaj B) Antivirus himoyasi C) Loyiha va vazifalarni boshqarish D) Matnni ovozga aylantirish To'g'ri javob: C) Loyiha va vazifalarni boshqarish ✔ 46. Excel dagi TODAY() va NOW() funksiyalari o'rtasidagi farq qanday? A) TODAY joriy vaqtni, NOW esa faqat joriy yilni qaytaradi B) TODAY qiymati yangilanib boradi, NOW esa o'zgarmas qoladi C) TODAY faqat joriy sanani, NOW esa sana va vaqtni qaytaradi D) TODAY faqat ingliz tilidagi, NOW esa boshqa tillardagi Excel da ishlaydi To'g'ri javob: C) TODAY faqat joriy sanani, NOW esa sana va vaqtni qaytaradi ✔ 47. Veb-sahifaga brauzer tomonida interaktivlik qo'shuvchi asosiy dasturlash tili qaysi? A) C++ B) JavaScript C) Java D) Pascal To'g'ri javob: B) JavaScript ✔ 48. HTML5 da audio fayl joylashtirish uchun qaysi teg ishlatiladi? A) <sound> B) <audio> C) <mp3> D) <music> To'g'ri javob: B) <audio> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 82 49. Nechta olti xonali ikkilik son mavjud (birinchi raqami 1 bo'lgan)? A) 63 B) 31 C) 32 D) 64 To'g'ri javob: C) 32✔ 50. Virtual serverlar, saqlash va tarmoq resurslarini ijaraga beruvchi bulut xizmati modeli qaysi? A) SaaS B) FaaS C) IaaS D) PaaS To'g'ri javob: C) IaaS ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 83 11-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. SI chatbotidan maqola uchun manbalar so'raldi va u ishonarli ko'rinadigan bibliografiya berdi. Eng to'g'ri harakat qaysi? A) Manbalarni o'chirib, matnni o'zgartirmasdan topshirish B) Faqat birinchi manbani qoldirish C) Har bir manbaning mavjudligi va mazmunini mustaqil tekshirish D) Ro'yxatni tekshirmasdan maqolaga qo'shish To'g'ri javob: C) Har bir manbaning mavjudligi va mazmunini mustaqil tekshirish✔ 2. Siqilmagan rastr tasvirning eni ham, bo'yi ham 2 marta kichraytirildi (rang chuqurligi o'zgarmadi). Fayl hajmi qanday o'zgaradi? A) O'zgarmay qoladi B) 8 marta kamayadi C) 2 marta kamayadi D) 4 marta kamayadi To'g'ri javob: D) 4 marta kamayadi ✔ 3. Belgilanmagan ma'lumotlardagi yashirin guruhlar va tuzilmalarni topuvchi o'qitish turi qaysi? A) Mustahkamlovchi o'qitish B) Nazoratsiz o'qitish (unsupervised) C) Transfer o'qitish D) Nazoratli o'qitish To'g'ri javob: B) Nazoratsiz o'qitish (unsupervised) ✔ 4. Relyatsion jadvaldagi ustun (maydon) nazariy terminologiyada qanday ataladi? A) Kortej B) Atribut C) Relyatsiya D) Kalit To'g'ri javob: B) Atribut ✔ 5. HDMI interfeysi asosan nima uzatish uchun mo'ljallangan? A) Ona plataga yuqori kuchlanishli elektr quvvat B) Lokal tarmoq paketlari C) Faqat analog video signal D) Raqamli video va audio signal To'g'ri javob: D) Raqamli video va audio signal ✔ 6. Microsoft Office paketiga kiruvchi, ish stoli uchun mo'ljallangan MBBT qaysi? A) Microsoft Publisher B) Microsoft OneNote C) Microsoft Visio D) Microsoft Access To'g'ri javob: D) Microsoft Access ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 84 7. Kompyuter apparat resurslarini boshqaruvchi va boshqa dasturlar ishlashi uchun muhit yaratuvchi asosiy tizimli dastur qaysi? A) Antivirus B) Operatsion tizim C) Matn muharriri D) Brauzer To'g'ri javob: B) Operatsion tizim✔ 8. Yarim shaffoflikni (alfa-kanal) qo'llab-quvvatlaydigan va Internetda keng tarqalgan yo'qotishsiz rastr format qaysi? A) JPEG B) GIF C) PCX D) PNG To'g'ri javob: D) PNG ✔ 9. SQL inyeksiyasi (SQL injection) nima? A) Jadvalga indeks qo'shish B) Foydalanuvchi kiritmasi orqali so'rovga zararli SQL kod qo'shish hujumi C) Bazani tezlashtirish usuli D) Ma'lumotlarni zaxira nusxalash To'g'ri javob: B) Foydalanuvchi kiritmasi orqali so'rovga zararli SQL kod qo'shish hujumi ✔ 10. Operativ xotiraning (DRAM) asosiy xususiyati qaysi? A) Elektr toki bo'lmasa ham ma'lumotni yillab saqlaydi B) Elektr ta'minoti uzilsa, undagi ma'lumot yo'qoladi C) Ma'lumotlarni aylanuvchi magnit disklarda saqlaydi D) Faqat o'qish uchun mo'ljallangan, yozib bo'lmaydi To'g'ri javob: B) Elektr ta'minoti uzilsa, undagi ma'lumot yo'qoladi ✔ 11. Kompyuter unumdorligini o'lchashda ishlatiladigan FLOPS ko'rsatkichi nimani bildiradi? A) Sekundiga monitor ekranida ko'rsatiladigan kadrlar soni B) Minutiga qattiq diskning aylanishlar soni C) Sekundiga bajariladigan suzuvchi nuqtali amallar soni D) Sekundiga diskdan o'qiladigan baytlar soni To'g'ri javob: C) Sekundiga bajariladigan suzuvchi nuqtali amallar soni ✔ 12. Optik disklarda (CD → DVD → Blu-ray) yozish zichligi oshishining asosiy sababi nima? A) Disk qalinligining oshirilishi B) Aylanish tezligining kamaytirilishi C) Lazer to'lqin uzunligining qisqarishi D) Magnit qatlamning qo'shilishi To'g'ri javob: C) Lazer to'lqin uzunligining qisqarishi ✔ 13. NVMe standartidagi SSD lar qaysi shina orqali ishlaydi? A) USB 1.1 B) SATA C) IDE (PATA) D) PCI Express To'g'ri javob: D) PCI Express ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 85 14. PowerPoint da Shift + F5 tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Namoyishni joriy slayddan boshlaydi B) Joriy slaydning nusxasini yaratadi C) Namoyishni birinchi slayddan boshlaydi D) Taqdimotni boshqa nom bilan saqlaydi To'g'ri javob: A) Namoyishni joriy slayddan boshlaydi✔ 15. Siqilmagan video: 1920×1080 piksel, rang chuqurligi 24 bit, 25 kadr/s. 1 sekundlik video hajmi taxminan qancha? (1 Mbayt = 10^6 bayt) A) 1244 Mbayt B) 51,8 Mbayt C) 155,5 Mbayt D) 6,2 Mbayt To'g'ri javob: C) 155,5 Mbayt ✔ 16. Tranzaksiyadagi o'zgarishlarni doimiy qilib tasdiqlovchi buyruq qaysi? A) CLOSE B) ROLLBACK C) GRANT D) COMMIT To'g'ri javob: D) COMMIT ✔ 17. 16:9 tomonlar nisbatidagi Full HD ruxsati qaysi? A) 1280 × 1024 B) 640 × 480 C) 1920 × 1080 D) 1024 × 768 To'g'ri javob: C) 1920 × 1080 ✔ 18. Takrorlanuvchi ofis vazifalarini (masalan, ma'lumotlarni formalarga ko'chirish) dasturiy «robotlar» yordamida avtomatlashtirish qanday ataladi? A) CRM B) RPA (robotlashtirilgan jarayonlarni avtomatlashtirish) C) ERP D) CAD To'g'ri javob: B) RPA (robotlashtirilgan jarayonlarni avtomatlashtirish) ✔ 19. «Telefonlar» ustunida bitta katakka «901112233, 935556677» kabi bir nechta raqam yozilgan. Bu qaysi normal shaklni buzadi? A) 3NF B) 2NF C) BCNF D) 1NF To'g'ri javob: D) 1NF ✔ 20. Garvard arxitekturasining fon Neyman arxitekturasidan asosiy farqi nimada? A) Buyruqlar va ma'lumotlar bitta umumiy shina orqali uzatiladi B) Unda markaziy protsessor o'rnini analog hisoblagich egallaydi C) Buyruqlar va ma'lumotlar uchun alohida xotira va shinalar mavjud D) Unda operativ xotira umuman ishlatilmaydi To'g'ri javob: C) Buyruqlar va ma'lumotlar uchun alohida xotira va shinalar mavjud ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 86 21. SI tizimining «tushuntiriluvchanligi» (explainable AI) nima uchun muhim? A) Qarorlar sababini tushunish, ishonch va javobgarlikni ta'minlash uchun B) Modelni reklama qilish uchun C) Model hajmini oshirish uchun D) Modelni tezroq o'chirish uchun To'g'ri javob: A) Qarorlar sababini tushunish, ishonch va javobgarlikni ta'minlash uchun✔ 22. Protsessorning kesh xotirasi odatda qaysi turdagi xotira asosida quriladi? A) Niqobli ROM B) NAND flesh-xotira C) DRAM D) SRAM To'g'ri javob: D) SRAM ✔ 23. 1971-yilda chiqarilgan birinchi tijorat mikroprotsessori Intel 4004 necha bitli edi? A) 4 bitli B) 8 bitli C) 32 bitli D) 16 bitli To'g'ri javob: A) 4 bitli ✔ 24. Animatsiya uchun «Oldingisidan keyin» (After Previous) parametri tanlansa, effekt qachon boshlanadi? A) Sichqoncha tugmasi bosilganda B) Butun slayd namoyishi tugaganidan so'ng C) Oldingi effekt bilan bir vaqtda D) Oldingi effekt tugashi bilan avtomatik To'g'ri javob: D) Oldingi effekt tugashi bilan avtomatik ✔ 25. Kompyuter animatsiyasidagi kalit kadrlar (keyframes) usulining mohiyati nima? A) Animatsiyaning har bir kadri rassom tomonidan qo'lda alohida chiziladi B) Faqat animatsiyaning birinchi kadri saqlanib, qolganlari o'chiriladi C) Asosiy holatlar belgilanib, oraliq kadrlar avtomatik hisoblanadi D) Animatsiyaga ovoz yo'li faqat kalit kadrlar orqali biriktiriladi To'g'ri javob: C) Asosiy holatlar belgilanib, oraliq kadrlar avtomatik hisoblanadi ✔ 26. SQL inyeksiyasidan himoyalanishning eng samarali usullaridan biri qaysi? A) Parametrlangan (tayyorlangan) so'rovlardan foydalanish B) Jadval nomlarini katta harfda yozish C) Maydonlarni faqat matnli turda yaratish D) Indekslarni o'chirib qo'yish To'g'ri javob: A) Parametrlangan (tayyorlangan) so'rovlardan foydalanish ✔ 27. «Multimedia» tushunchasi nimani anglatadi? A) Faqat uch o'lchamli obyektlarni modellashtirish va chop etish texnologiyasi B) Matn, tasvir, tovush, video va animatsiyani bitta interaktiv mahsulotda birlashtirish C) Kompyuterlarni bir-biriga kabel orqali ulab, katta global tarmoq hosil qilish texnologiyasi D) Faqat video fayllarni yuqori sifatda yozish va tahrirlash texnologiyasi To'g'ri javob: B) Matn, tasvir, tovush, video va animatsiyani bitta interaktiv mahsulotda ✔ birlashtirish Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 87 28. Ustun qiymatlarining o'rtacha arifmetigini hisoblovchi funksiya qaysi? A) MEDIAN() B) MID() C) AVG() D) MEAN() To'g'ri javob: C) AVG()✔ 29. Google Slides xizmatining asosiy afzalligi nimada? A) Professional video montaj va ranglarni tuzatish imkoniyatlariga ega B) Faqat Internetga ulanmagan holda ishlaydi va bulutga saqlamaydi C) Faqat Windows operatsion tizimi o'rnatilgan kompyuterlarda ishlaydi D) Brauzerda ishlaydi, bir necha kishi bir vaqtda birga tahrirlay oladi To'g'ri javob: D) Brauzerda ishlaydi, bir necha kishi bir vaqtda birga tahrirlay oladi ✔ 30. Quyidagilardan qaysi biri relyatsion MBBT hisoblanadi? A) MongoDB B) Redis C) Neo4j D) PostgreSQL To'g'ri javob: D) PostgreSQL ✔ 31. Kompyuterning tasvir va videolardan ma'lumot ajratib olish sohasi qanday ataladi? A) Ekspert tizimlar B) Tabiiy tilni qayta ishlash C) Ma'lumotlar bazasi D) Kompyuter ko'rishi (computer vision) To'g'ri javob: D) Kompyuter ko'rishi (computer vision) ✔ 32. Klassik bitdan farqli ravishda qubit qanday xususiyatga ega? A) Elektr tokisiz ishlaydi B) Bir vaqtda 0 va 1 holatlarining superpozitsiyasida bo'la oladi C) Faqat matnni saqlaydi D) Bir vaqtda 10 ta o'nlik raqamni saqlaydi To'g'ri javob: B) Bir vaqtda 0 va 1 holatlarining superpozitsiyasida bo'la oladi ✔ 33. Ko'p yadroli protsessorning asosiy afzalligi nimada? A) Operativ xotira hajmini avtomatik ravishda oshiradi B) Takt chastotasini yadrolar soniga ko'paytiradi C) Bir nechta ish oqimini bir vaqtda parallel bajara oladi D) Qattiq diskdan o'qish tezligini ikki baravar oshiradi To'g'ri javob: C) Bir nechta ish oqimini bir vaqtda parallel bajara oladi ✔ 34. SI chatbotiga ishxonaning maxfiy hujjatlarini yuklashning asosiy xavfi nimada? A) Hujjat formati o'zgarishi B) Kompyuter tezda o'chib qolishi C) Maxfiy ma'lumotlar uchinchi tomon serverlariga o'tishi va sizib chiqishi mumkin D) Internet tarifi tugashi To'g'ri javob: C) Maxfiy ma'lumotlar uchinchi tomon serverlariga o'tishi va sizib chiqishi mumkin ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 88 35. PowerPoint dagi «Slaydlarni saralash» (Slide Sorter) rejimi nima uchun qulay? A) Slaydlarni kichik rasmlarda ko'rib, tartibini tez o'zgartirish uchun B) Slaydlar namunasi (Master) dizaynini tahrirlash uchun C) Ma'ruzachi qaydlarini to'liq sahifa ko'rinishida yozish uchun D) Taqdimotni to'liq ekranda tomoshabinlarga namoyish qilish uchun To'g'ri javob: A) Slaydlarni kichik rasmlarda ko'rib, tartibini tez o'zgartirish uchun✔ 36. Chap jadvalning hamma yozuvlarini va o'ng jadvaldan faqat moslarini qaytaruvchi JOIN turi qaysi? A) LEFT JOIN B) INNER JOIN C) SELF JOIN D) CROSS JOIN To'g'ri javob: A) LEFT JOIN ✔ 37. Birlamchi kalit maydoni qanday xususiyatga ega bo'lishi shart? A) Unikal va NULL bo'lmasligi kerak B) Takrorlanuvchi va bo'sh bo'lishi mumkin C) Faqat matnli bo'lishi kerak D) Faqat sana turida bo'lishi kerak To'g'ri javob: A) Unikal va NULL bo'lmasligi kerak ✔ 38. Ma'lum bir tor vazifani bajaradigan (masalan, faqat shaxmat o'ynaydigan) SI qanday ataladi? A) Tor (zaif) sun'iy intellekt B) Super-intellekt C) Umumiy sun'iy intellekt (AGI) D) Kvant intellekti To'g'ri javob: A) Tor (zaif) sun'iy intellekt ✔ 39. O'qitish uchun rasmlar kam bo'lganda, uning aniqligini oshirish uchun mavjud rasmlarni burish, kesish orqali yangi namunalar yaratish qanday ataladi? A) Normallashtirish (MB) B) Ma'lumotlar augmentatsiyasi C) Defragmentatsiya D) Ma'lumotlarni shifrlash To'g'ri javob: B) Ma'lumotlar augmentatsiyasi ✔ 40. Mavjud jadvalga yangi ustun qo'shish uchun qaysi buyruq ishlatiladi? A) MODIFY DATABASE B) INSERT COLUMN C) ALTER TABLE D) UPDATE TABLE To'g'ri javob: C) ALTER TABLE ✔ 41. Relyatsion bazada «ko'pga-ko'p» bog'lanish odatda qanday amalga oshiriladi? A) Ikki jadvalni bitta jadvalga birlashtirish orqali B) Oraliq (bog'lovchi) jadval orqali C) Birlamchi kalitni olib tashlash orqali D) Faqat indeks yaratish orqali To'g'ri javob: B) Oraliq (bog'lovchi) jadval orqali ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 89 42. Protsessorning takt chastotasi 3 GHz. Bitta takt davomiyligi taxminan qancha? A) 33 ns B) 0,33 ns C) 3 ns D) 0,33 mks To'g'ri javob: B) 0,33 ns✔ 43. RGB modelida (255, 255, 0) qiymatlari qaysi rangni bildiradi? A) Binafsha (magenta) B) Oq C) Havorang (cyan) D) Sariq To'g'ri javob: D) Sariq ✔ 44. Agent muhit bilan o'zaro ta'sirda «mukofot» va «jazo» asosida o'rganadigan usul qaysi? A) Klasterlash B) Mustahkamlovchi o'qitish (reinforcement learning) C) Nazoratli o'qitish D) Regressiya To'g'ri javob: B) Mustahkamlovchi o'qitish (reinforcement learning) ✔ 45. Do'kon kassasida kontaktsiz to'lov qilishda ishlatiladigan qisqa masofali simsiz aloqa texnologiyasi qaysi? A) Wi-Fi Direct B) 5G C) NFC D) LiDAR To'g'ri javob: C) NFC ✔ 46. MIDI fayli nimani saqlaydi? A) Mikrofon orqali yozilgan raqamli ovoz to'lqinini siqilmagan holda B) Video kliplarning ovoz yo'lini kadrlar bilan sinxron holda C) Tovushning o'zini emas, notalar, cholg'ular va ijro buyruqlarini D) Qo'shiq matni va uning ijrochisi haqidagi ma'lumotlarni To'g'ri javob: C) Tovushning o'zini emas, notalar, cholg'ular va ijro buyruqlarini ✔ 47. 32 bitli manzil shinasi (bayt bo'yicha manzillashda) to'g'ridan-to'g'ri manzillay oladigan maksimal xotira hajmi qancha? A) 64 Gbayt B) 4 Gbayt C) 32 Gbayt D) 2 Gbayt To'g'ri javob: B) 4 Gbayt ✔ 48. Ma'lumotlar bazasini yaratish, yuritish va unga murojaatni ta'minlovchi dasturiy ta'minot qanday ataladi? A) Matn muharriri B) MBBT (ma'lumotlar bazasini boshqarish tizimi) C) Kompilyator D) Operatsion tizim To'g'ri javob: B) MBBT (ma'lumotlar bazasini boshqarish tizimi) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 90 49. Kompyuter yoqilganda bajariladigan POST jarayoni nima? A) Elektron pochtani qabul qilish protokoli B) Printerga hujjat yuborish protokoli C) Apparat qismlarni o'z-o'zini tekshirish D) Protsessorning ishlab chiqarish seriyasi To'g'ri javob: C) Apparat qismlarni o'z-o'zini tekshirish✔ 50. Model kiruvchi ma'lumotlar va ularning to'g'ri javoblari (belgilari) asosida o'qitiladigan usul qaysi? A) Nazoratsiz o'qitish B) Nazoratli o'qitish (supervised learning) C) Mustahkamlovchi o'qitish D) Tasodifiy qidiruv To'g'ri javob: B) Nazoratli o'qitish (supervised learning) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 91 12-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Har bir foydalanuvchiga faqat vazifasini bajarish uchun zarur bo'lgan minimal huquqlarni berish tamoyili qanday ataladi? A) Teng huquqlilik tamoyili B) Maksimal ruxsat tamoyili C) Eng kam imtiyozlar tamoyili D) Ochiqlik tamoyili To'g'ri javob: C) Eng kam imtiyozlar tamoyili✔ 2. Bir yadroli protsessorli kompyuterda ko'p vazifali OT bir nechta dasturni «bir vaqtda» qanday bajaradi? A) Protsessor vaqtini kichik bo'laklarga bo'lib, jarayonlar orasida tez almashtiradi B) Dasturlarni RAMga yuklamasdan to'g'ridan-to'g'ri diskda bajaradi C) Ochiq dasturlarni bitta katta dasturga birlashtirib, ketma-ket bajaradi D) Har bir dasturga alohida fizik protsessor ajratib, ularni parallel bajaradi To'g'ri javob: A) Protsessor vaqtini kichik bo'laklarga bo'lib, jarayonlar orasida tez almashtiradi ✔ 3. Kompyuter grafikasini hisoblashga ixtisoslashgan protsessor qanday ataladi? A) SSD B) ROM C) CPU D) GPU (grafik protsessor) To'g'ri javob: D) GPU (grafik protsessor) ✔ 4. Dasturlashda rekursiya deb nimaga aytiladi? A) Dasturni mashina kodiga o'girishga B) Tsiklning cheksiz takrorlanishiga C) Massiv elementlarini saralashga D) Funksiyaning o'zini o'zi chaqirishiga To'g'ri javob: D) Funksiyaning o'zini o'zi chaqirishiga ✔ 5. Veb-sahifada #FF0000 kodi qaysi rangni bildiradi? A) Qizil B) Oq C) Yashil D) Ko'k To'g'ri javob: A) Qizil ✔ 6. MBR va GPT disk bo'limlash sxemalari haqidagi qaysi fikr to'g'ri? A) GPT 2 Tbaytdan katta disklar va ko'p bo'limlarni qo'llaydi, UEFI bilan ishlaydi B) GPT faqat fleshkalar uchun, MBR esa faqat SSD disklar uchun mo'ljallangan C) MBR cheklanmagan sondagi asosiy bo'limlarni yaratishga imkon beradi D) MBR GPT dan yangiroq va aynan 2 Tbaytdan katta disklar uchun yaratilgan To'g'ri javob: A) GPT 2 Tbaytdan katta disklar va ko'p bo'limlarni qo'llaydi, UEFI bilan ishlaydi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 92 7. Windows tizimida to'liq (absolyut) yo'lga misolni ko'rsating. A) .\referat.docx B) Hujjatlar\Ali\referat.docx C) ..\Hujjatlar\referat.docx D) C:\Users\Ali\Hujjatlar\referat.docx To'g'ri javob: D) C:\Users\Ali\Hujjatlar\referat.docx✔ 8. Jamoat joyidagi parolsiz Wi-Fi tarmog'ida ishlashda eng to'g'ri xavfsizlik amaliyoti qaysi? A) Antivirusni vaqtincha o'chirish B) Bank ilovasiga kirib parolni tekshirish C) Fayl almashishni yoqib qo'yish D) VPN dan foydalanish va maxfiy operatsiyalardan tiyilish To'g'ri javob: D) VPN dan foydalanish va maxfiy operatsiyalardan tiyilish ✔ 9. Pufakcha usulida saralash (bubble sort) algoritmining eng yomon holatdagi vaqt murakkabligi qanday? A) O(n) B) O(log n) C) O(n²) D) O(n log n) To'g'ri javob: C) O(n²) ✔ 10. O'zini boshqa fayllarga biriktirib, ular ishga tushirilganda ko'payuvchi zararli dastur qaysi? A) Drayver B) Kompyuter virusi C) Cookie fayl D) Brauzer kengaytmasi To'g'ri javob: B) Kompyuter virusi ✔ 11. Nima uchun SSD diskni an'anaviy usulda defragmentatsiya qilish tavsiya etilmaydi? A) Murojaat vaqti joylashuvga bog'liq emas, ortiqcha yozish esa resursni kamaytiradi B) SSD dagi fayllar hech qachon bo'laklarga bo'linmaydi, shuning uchun bu ma'nosiz C) SSD ma'lumotni magnit plastinalarda saqlaydi va defragmentatsiya ularni buzadi D) SSD faqat FAT32 fayl tizimida ishlaydi va u defragmentatsiyani qo'llamaydi To'g'ri javob: A) Murojaat vaqti joylashuvga bog'liq emas, ortiqcha yozish esa resursni kamaytiradi ✔ 12. RGB modelida qizil va yashil maksimal, ko'k nolga teng bo'lsa, qanday rang hosil bo'ladi? A) Havorang B) Binafsha C) Sariq D) Jigarrang To'g'ri javob: C) Sariq ✔ 13. Tarmoqdagi shubhali faollikni kuzatib, hujum belgilari haqida ogohlantiruvchi tizim qanday ataladi? A) IDS (bosqinni aniqlash tizimi) B) DNS C) CMS D) DHCP To'g'ri javob: A) IDS (bosqinni aniqlash tizimi) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 93 14. Obyektga yo'naltirilgan dasturlashdagi polimorfizm tamoyili nimani bildiradi? A) Bir xil nomli metodning turli sinflarda turlicha ishlashi B) Sinf ichidagi ma'lumotlarning tashqaridan yashirilishi C) Yangi sinf mavjud sinf xususiyatlarini meros qilib olishi D) Dasturdagi tsikllarning ichma-ich joylashtirilishi To'g'ri javob: A) Bir xil nomli metodning turli sinflarda turlicha ishlashi✔ 15. Android operatsion tizimi qaysi yadroga asoslangan? A) Windows NT B) MS-DOS C) macOS (XNU) D) Linux To'g'ri javob: D) Linux ✔ 16. Quyidagilardan qaysi biri asimmetrik shifrlash algoritmi hisoblanadi? A) AES B) DES C) RSA D) Blowfish To'g'ri javob: C) RSA ✔ 17. Animatsiyada boshlang'ich va oxirgi kalit kadrlar orasidagi oraliq kadrlarni dastur avtomatik hisoblab chiqishi qanday ataladi? A) Tvining (oraliq kadrlarni interpolyatsiya qilish) B) Kompressiya C) Rasterlash D) Rendering To'g'ri javob: A) Tvining (oraliq kadrlarni interpolyatsiya qilish) ✔ 18. Zararlangan kompyuterlardan iborat, masofadan boshqariladigan tarmoq qanday ataladi? A) Ekstranet B) Botnet C) VPN D) Intranet To'g'ri javob: B) Botnet ✔ 19. Charlz Bebbijning analitik mashinasi uchun Bernulli sonlarini hisoblash algoritmini yozgan va birinchi dasturchi deb hisoblanadigan shaxs kim? A) Hedi Lamarr B) Greys Hopper C) Ada Lavleys D) Meri Somervill To'g'ri javob: C) Ada Lavleys ✔ 20. Tarmoqlanuvchi algoritm deb qanday algoritmga aytiladi? A) Faqat ma'lumot kiritish va chiqarish amallaridan iborat algoritm B) Amallar faqat qat'iy ketma-ket, bittadan bajariladigan algoritm C) Shartga qarab bir nechta amallar ketma-ketligidan biri bajariladigan algoritm D) Bir xil amallar ketma-ketligi bir necha marta takrorlanadigan algoritm To'g'ri javob: C) Shartga qarab bir nechta amallar ketma-ketligidan biri bajariladigan algoritm ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 94 21. Tarmoq orqali uzatilayotgan paketlarni ushlab olib tahlil qiluvchi vosita qanday ataladi? A) Sniffer B) Kompilyator C) Arxivator D) Defragmentator To'g'ri javob: A) Sniffer✔ 22. Bulutli saqlash xizmatlarining (Google Drive, OneDrive) lokal diskka nisbatan asosiy afzalligi nimada? A) Turli qurilmalardan Internet orqali kirish va fayllarni sinxronlash B) Har qanday hajmdagi ma'lumot uchun cheksiz bepul joy berish C) Internetga ulanmagan holda ham boshqa qurilmalardan kirish D) Lokal SSD diskka nisbatan har qanday holatda tezroq o'qish va yozish To'g'ri javob: A) Turli qurilmalardan Internet orqali kirish va fayllarni sinxronlash ✔ 23. Algoritmning vaqt murakkabligi O(n²). Kiruvchi ma'lumotlar hajmi 2 marta oshsa, ishlash vaqti qanday o'zgaradi? A) Taxminan 2 marta oshadi B) Taxminan 8 marta oshadi C) Taxminan 4 marta oshadi D) Deyarli o'zgarmaydi To'g'ri javob: C) Taxminan 4 marta oshadi ✔ 24. Dasturiy ta'minot asosan qanday uchta katta guruhga bo'linadi? A) Lokal, tarmoq va bulutli B) Tizimli, amaliy va instrumental (dasturlash vositalari) C) Bepul, pullik va o'g'irlangan D) Matnli, grafik va ovozli To'g'ri javob: B) Tizimli, amaliy va instrumental (dasturlash vositalari) ✔ 25. Matnli fayllar ZIP arxivda yaxshi siqiladi, JPEG fotosuratlar esa deyarli siqilmaydi. Buning sababi nima? A) ZIP faqat matnli fayllar bilan ishlaydi B) JPEG allaqachon siqilgan va unda ortiqchalik kam C) JPEG fayllarni arxivga joylab bo'lmaydi D) Fotosuratlar kameraning o'zida avtomatik shifrlangan bo'ladi To'g'ri javob: B) JPEG allaqachon siqilgan va unda ortiqchalik kam ✔ 26. Brauzerga qo'shimcha funksiya qo'shuvchi kichik dastur (masalan, reklama blokirovkalovchi) qanday ataladi? A) Drayver B) Kengaytma (plagin) C) Yadro D) Kodek To'g'ri javob: B) Kengaytma (plagin) ✔ 27. Ikkilik tizimda 2^33 bit necha Gbaytga teng? A) 1/8 Gbayt B) 1 Gbayt C) 8 Gbayt D) 4 Gbayt To'g'ri javob: B) 1 Gbayt ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 95 28. Situatsiya: ochiq dastur qotib qoldi va javob bermayapti. Eng to'g'ri harakat qaysi? A) Tizim diskini darhol formatlab tozalash B) Kompyuterning quvvat kabelini darhol uzib qo'yish C) Vazifalar dispetcheri orqali shu jarayonni tugatish D) Operatsion tizimni darhol qayta o'rnatish To'g'ri javob: C) Vazifalar dispetcheri orqali shu jarayonni tugatish✔ 29. Brauzer va sayt o'rtasidagi ulanishni shifrlovchi protokol (HTTPS asosi) qaysi? A) ARP B) TLS (SSL) C) SMTP D) FTP To'g'ri javob: B) TLS (SSL) ✔ 30. Hisobda ko'p faktorli autentifikatsiyani (MFA) yoqish qanday xavfni sezilarli kamaytiradi? A) Qattiq disk ishdan chiqishini B) Monitorning yorug'ligi pasayishini C) O'g'irlangan parol orqali hisobga kirib olishni D) Elektr uzilishi oqibatlarini To'g'ri javob: C) O'g'irlangan parol orqali hisobga kirib olishni ✔ 31. Navbat (queue) ma'lumotlar tuzilmasi qaysi tamoyil asosida ishlaydi? A) LIFO — oxirgi kirgan birinchi chiqadi B) FIFO — birinchi kirgan birinchi chiqadi C) Elementlar tasodifiy tartibda chiqadi D) Eng katta element birinchi chiqadi To'g'ri javob: B) FIFO — birinchi kirgan birinchi chiqadi ✔ 32. FAT32 fayl tizimida bitta faylning maksimal hajmi qancha? A) 32 Gbayt dan 1 bayt kam B) 4 Gbayt dan 1 bayt kam C) 16 Ebayt dan 1 bayt kam D) 2 Tbayt dan 1 bayt kam To'g'ri javob: B) 4 Gbayt dan 1 bayt kam ✔ 33. Ekran yoki tasvirning bir dyuymga to'g'ri keladigan nuqtalar soni bilan o'lchanadigan xususiyati qanday ataladi? A) Yorqinlik B) Ruxsat (ruxsat etish qobiliyati, dpi/ppi) C) Kontrast D) Bit chuqurligi To'g'ri javob: B) Ruxsat (ruxsat etish qobiliyati, dpi/ppi) ✔ 34. Linux yadrosi qanday litsenziya asosida tarqatiladi? A) Faqat davlat tashkilotlari litsenziyasi B) GNU GPL — erkin, ochiq kodli litsenziya C) Shareware — sinov muddatli litsenziya D) Yopiq kodli tijoriy litsenziya To'g'ri javob: B) GNU GPL — erkin, ochiq kodli litsenziya ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 96 35. Dasturiy ta'minotning hayot sikli bosqichlari ketma-ketligi qaysi variantda to'g'ri berilgan? A) Loyihalash → testlash → talablar tahlili → dasturlash B) Talablar tahlili → loyihalash → dasturlash → testlash → joriy etish va kuzatib borish C) Dasturlash → joriy etish → loyihalash → talablar tahlili D) Testlash → dasturlash → talablar tahlili → loyihalash To'g'ri javob: B) Talablar tahlili → loyihalash → dasturlash → testlash → joriy etish va kuzatib ✔ borish 36. Diskni defragmentatsiya qiluvchi, arxivlovchi va disk tozalovchi dasturlar qanday ataladi? A) O'yin dasturlari B) Grafik muharrirlar C) Ofis dasturlari D) Utilitalar (xizmatchi dasturlar) To'g'ri javob: D) Utilitalar (xizmatchi dasturlar) ✔ 37. Inson psixologiyasi va ishonuvchanligidan foydalanib maxfiy ma'lumot olish usullari umumiy holda qanday ataladi? A) Ijtimoiy muhandislik B) Steganografiya C) Reverse-injiniring D) Kriptoanaliz To'g'ri javob: A) Ijtimoiy muhandislik ✔ 38. Linux fayl tizimining ildiz (root) katalogi qanday belgilanadi? A) C:\ B) ~ (tilda) C) /root D) / (slesh) To'g'ri javob: D) / (slesh) ✔ 39. n ta elementdan iborat saralanmagan ro'yxatda chiziqli qidiruv eng yomon holatda nechta taqqoslash bajaradi? A) 1 ta B) n² ta C) n ta D) log₂ n ta To'g'ri javob: C) n ta ✔ 40. «Algoritm» atamasi qaysi olimning nomidan kelib chiqqan? A) Muhammad ibn Muso al-Xorazmiy B) Abu Rayhon Muhammad al-Beruniy C) Abu Ali ibn Sino D) Mirzo Ulug'bek To'g'ri javob: A) Muhammad ibn Muso al-Xorazmiy ✔ 41. Quyidagilardan qaysi biri kriptografik xesh-funksiya hisoblanadi? A) TLS 1.3 B) AES-128 C) RSA-2048 D) SHA-256 To'g'ri javob: D) SHA-256 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 97 42. Windows tizimida Ctrl + Shift + Esc tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Ish stolini ko'rsatib, oynalarni yig'adi B) Vazifalar dispetcherini (Task Manager) ochadi C) Ekranni bloklab, foydalanuvchi parolini so'raydi D) Tanlangan faylni butunlay o'chiradi To'g'ri javob: B) Vazifalar dispetcherini (Task Manager) ochadi✔ 43. Python dasturi: s = 0; for i in range(1, 11): agar i % 3 == 0 bo'lsa continue, aks holda s += i. Natijada s nechaga teng? A) 55 B) 37 C) 40 D) 18 To'g'ri javob: B) 37 ✔ 44. Tasvir geometrik primitivlar (chiziq, egri chiziq, ko'pburchak) va ularning matematik tavsifi orqali saqlanadigan grafika turi qaysi? A) Bitli grafika B) Piksel grafika C) Rastrli grafika D) Vektorli grafika To'g'ri javob: D) Vektorli grafika ✔ 45. Algoritm: s = 0; i ning 1 dan 5 gacha qiymatlari uchun s = s + i·i. Tsikl tugagach s nechaga teng? A) 55 B) 25 C) 15 D) 30 To'g'ri javob: A) 55 ✔ 46. Bosqichlar qat'iy ketma-ket bajariladigan klassik dasturiy ishlab chiqish modeli qaysi? A) Extreme Programming B) Scrum C) Sharshara (Waterfall) D) Kanban To'g'ri javob: C) Sharshara (Waterfall) ✔ 47. Axborot xavfsizligini boshqarish tizimlari uchun xalqaro standart qaysi? A) ISO 14001 B) ISO 9001 C) ISO/IEC 27001 D) IEEE 802.11 To'g'ri javob: C) ISO/IEC 27001 ✔ 48. Muayyan shaxs yoki tashkilotga moslab, uning ma'lumotlaridan foydalanib tayyorlangan maqsadli fishing qanday ataladi? A) Vishing B) Farming C) Nayzali fishing (spear phishing) D) Spam To'g'ri javob: C) Nayzali fishing (spear phishing) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 98 49. Kompilyator va interpretator o'rtasidagi farq qanday? A) Kompilyator dasturni to'liq mashina kodiga oldindan o'giradi, interpretator esa buyruqlarni ketma-ket tahlil qilib bajaradi B) Interpretator dasturni to'liq mashina kodiga oldindan o'giradi, kompilyator esa buyruqlarni ketma-ket tahlil qilib bajaradi C) Kompilyator dastur matnini faqat ekranga chiqaradi, interpretator esa uni diskka saqlaydi D) Kompilyator faqat Python tilidagi, interpretator esa faqat C tilidagi dasturlar bilan ishlaydi To'g'ri javob: A) Kompilyator dasturni to'liq mashina kodiga oldindan o'giradi, interpretator esa ✔ buyruqlarni ketma-ket tahlil qilib bajaradi 50. Fayllarni tanlashda ishlatiladigan *.txt shabloni nimani anglatadi? A) Nomi faqat bitta belgidan iborat .txt fayllarni B) Kengaytmasi .txt bo'lgan ixtiyoriy nomli fayllarni C) Faqat «txt» deb nomlangan papkani D) Nomida «txt» so'zi bo'lmagan fayllarni To'g'ri javob: B) Kengaytmasi .txt bo'lgan ixtiyoriy nomli fayllarni ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 99 13-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. URL qisqartmasi nimani anglatadi? A) User Resource Library B) Universal Routing Link C) Unified Remote Login D) Uniform Resource Locator To'g'ri javob: D) Uniform Resource Locator✔ 2. MS Word da uslublardan (Styles) foydalanishning asosiy afzalligi nimada? A) Hujjatdagi imlo xatolari avtomatik ravishda tuzatiladi B) Hujjat fayli hajmi bir necha baravar kamayadi va tezroq ochiladi C) Uslub o'zgartirilsa, u qo'llangan joylar avtomatik yangilanadi D) Hujjatdagi matn begonalar o'qiy olmasligi uchun shifrlanadi To'g'ri javob: C) Uslub o'zgartirilsa, u qo'llangan joylar avtomatik yangilanadi ✔ 3. Elektron tijoratning «B2C» modeli nimani bildiradi? A) Davlatning biznesga xizmatini B) Biznesning boshqa biznes bilan savdosini C) Biznesning iste'molchilarga mahsulot sotishini D) Iste'molchilarning o'zaro savdosini To'g'ri javob: C) Biznesning iste'molchilarga mahsulot sotishini ✔ 4. Idoralararo elektron hamkorlikda «bir marta» tamoyili (once-only) nimani anglatadi? A) Portalga faqat bir marta kirish mumkin B) Hujjat faqat bir marta chop etiladi C) Fuqaro davlatda mavjud ma'lumotni qayta-qayta taqdim etmasligi kerak D) Har bir xizmatdan faqat bir marta foydalanish mumkin To'g'ri javob: C) Fuqaro davlatda mavjud ma'lumotni qayta-qayta taqdim etmasligi kerak ✔ 5. Axborotning dolzarbligi xossasi nimani bildiradi? A) Axborotning iste'molchiga tushunarliligini B) Axborotning haqiqiy holatga mosligini C) Axborotning qaror uchun yetarli hajmini D) Axborotning ayni vaqt uchun ahamiyatliligini To'g'ri javob: D) Axborotning ayni vaqt uchun ahamiyatliligini ✔ 6. Hartli formulasiga ko'ra, N ta teng ehtimolli hodisadan biri ro'y bergani haqidagi xabardagi axborot miqdori I qanday aniqlanadi? A) I = 2^N B) I = N / 2 C) I = log2 N D) I = N · log2 2 To'g'ri javob: C) I = log2 N ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 100 7. Unicode standartining asosiy maqsadi nima? A) Har bir yozuv belgisiga yagona kod berish B) Matnli fayllar hajmini yo'qotishsiz siqish C) Shriftlarni vektor shaklida chizish D) Matnni ruxsatsiz o'qishdan shifrlash To'g'ri javob: A) Har bir yozuv belgisiga yagona kod berish✔ 8. Fuqaro ko'plab xizmatlarni bitta joyda, turli idoralarga alohida murojaat qilmasdan olishi qaysi tamoyilga mos keladi? A) Ikki tomonlama yozuv tamoyili B) «Bir darcha» tamoyili C) Ierarxiya tamoyili D) Markazsizlashtirish tamoyili To'g'ri javob: B) «Bir darcha» tamoyili ✔ 9. Ehtimolligi 1/8 bo'lgan hodisa ro'y bergani haqidagi xabar qancha axborot beradi? A) 1/8 bit B) 8 bit C) 3 bit D) 0,125 bayt To'g'ri javob: C) 3 bit ✔ 10. Xemming kodlarining oddiy juftlik nazoratidan asosiy ustunligi nimada? A) Ma'lumotni ochiq kalit bilan shifrlaydi B) Ma'lumotni ikki baravar siqib uzatadi C) Faqat juft sondagi xatolarni aniqlaydi D) Bitta xato bitni topib, tuzata oladi To'g'ri javob: D) Bitta xato bitni topib, tuzata oladi ✔ 11. Talaba portal orqali ma'lumotnoma buyurtma qildi va natijani QR-kodli elektron hujjat ko'rinishida oldi. QR-kodning asosiy vazifasi nima? A) Hujjat hajmini kamaytirish B) Hujjatni bezash C) Hujjatning haqiqiyligini onlayn tekshirish imkonini berish D) Hujjatni tarjima qilish To'g'ri javob: C) Hujjatning haqiqiyligini onlayn tekshirish imkonini berish ✔ 12. Situatsiya: hujjatda avtomatik mundarija yaratilgandan so'ng sarlavhalar va sahifalar o'zgardi. Eng to'g'ri harakat qaysi? A) Mundarijani o'chirib, qo'lda qayta yozish B) Hujjatni yopib qayta ochish C) Mundarijani yangilash (Update Table yoki F9) D) Sarlavhalarni qayta qo'lda formatlash To'g'ri javob: C) Mundarijani yangilash (Update Table yoki F9) ✔ 13. Quyidagi shriftlardan qaysi biri monoshirinli (har bir belgi bir xil kenglikdagi) shrift hisoblanadi? A) Times New Roman B) Arial C) Georgia D) Courier New To'g'ri javob: D) Courier New ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 101 14. MS Word da belgilar orasidagi masofani (interval, kerning) o'zgartirish qayerda amalga oshiriladi? A) «Xatboshi» oynasining «Chekinish va interval» yorlig'ida B) «Uslublar» panelining «Yangi uslub» oynasida C) «Shrift» oynasining «Kengaytirilgan» (Advanced) yorlig'ida D) «Sahifa parametrlari» oynasining «Hoshiyalar» yorlig'ida To'g'ri javob: C) «Shrift» oynasining «Kengaytirilgan» (Advanced) yorlig'ida✔ 15. Davlat organlarining tadbirkorlik subyektlari bilan elektron o'zaro munosabati qaysi model? A) G2C B) B2C C) G2B D) G2G To'g'ri javob: C) G2B ✔ 16. Elektron hukumat tizimida «yagona reyestr» ning foydasi nimada? A) Ma'lumotlarga kirishni butunlay yopish B) Ma'lumotlarni qog'ozda ko'paytirish C) Har bir idoraning alohida, mos kelmaydigan bazasini yaratish D) Ma'lumotlarni bir joyda yuritib, takrorlanish va ziddiyatlarni kamaytirish To'g'ri javob: D) Ma'lumotlarni bir joyda yuritib, takrorlanish va ziddiyatlarni kamaytirish ✔ 17. MS Word da tuzatishlar va izohlar (comments) bilan ishlash vositalari qaysi lentada joylashgan? A) Joylash (Insert) B) Maket (Layout) C) Ko'rinish (View) D) Taqriz (Review) To'g'ri javob: D) Taqriz (Review) ✔ 18. Yorug'lik signali orqali ma'lumot uzatuvchi, elektromagnit xalaqitlarga chidamli kabel turi qaysi? A) O'ralgan juftlik (UTP) B) Koaksial kabel C) Telefon kabeli D) Optik tolali kabel To'g'ri javob: D) Optik tolali kabel ✔ 19. Bir-biridan katta masofada joylashgan, mamlakatlar va qit'alarni qamrab oluvchi tarmoq turi qaysi? A) PAN B) LAN C) WAN D) MAN To'g'ri javob: C) WAN ✔ 20. Matn 8 bitli kodlashdan 16 bitli kodlashga o'tkazilganda uning hajmi 1600 bitga oshdi. Matnda nechta belgi bor? A) 200 B) 100 C) 800 D) 1600 To'g'ri javob: A) 200 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 102 21. Quyidagi IPv4 manzillardan qaysi biri xususiy (private) diapazonga tegishli? A) 10.0.0.15 B) 93.184.216.34 C) 172.217.5.4 D) 8.8.8.8 To'g'ri javob: A) 10.0.0.15✔ 22. Davlat sayti faqat idora manzili va telefonlarini e'lon qiladi, onlayn ariza qabul qilmaydi. Bu elektron hukumatning qaysi bosqichiga mos? A) Axborot berish bosqichi B) Transformatsiya bosqichi C) Tranzaksiya bosqichi D) Integratsiya bosqichi To'g'ri javob: A) Axborot berish bosqichi ✔ 23. Hozirgi lokal tarmoqlarda eng keng tarqalgan simli texnologiya standarti qaysi? A) Ethernet B) FDDI C) ARCnet D) Token Ring To'g'ri javob: A) Ethernet ✔ 24. Elektron hukumatning asosiy maqsadlaridan biri qaysi? A) Fuqarolar murojaatlarini cheklash B) Davlat xizmatlarini faqat poytaxtda ko'rsatish C) Davlat xizmatlarining ochiqligi, tezkorligi va qulayligini oshirish D) Qog'oz hujjat aylanishini ko'paytirish To'g'ri javob: C) Davlat xizmatlarining ochiqligi, tezkorligi va qulayligini oshirish ✔ 25. Tarmoq kartasining MAC-manzili odatda necha bitdan iborat bo'ladi? A) 48 bit B) 32 bit C) 128 bit D) 64 bit To'g'ri javob: A) 48 bit ✔ 26. MS Word da maydonlarni (fields), masalan, mundarija yoki sanani yangilash uchun qaysi tugma ishlatiladi? A) F5 B) F12 C) F9 D) F2 To'g'ri javob: C) F9 ✔ 27. Quyidagilardan qaysi biri to'g'ri yozilgan IPv4 manzili hisoblanadi? A) 192.168.1 B) 192.168.1.25.7 C) 192.168.1.25 D) 192.168.1.300 To'g'ri javob: C) 192.168.1.25 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 103 28. 64 ta belgili alifboda yozilgan 100 belgidan iborat matnning axborot hajmi qancha (belgilar bir xil uzunlikdagi kod bilan kodlanadi)? A) 800 bit B) 64 bayt C) 75 bayt D) 600 bayt To'g'ri javob: C) 75 bayt✔ 29. Tashkilot faoliyatini raqamli texnologiyalar asosida tubdan qayta qurish jarayoni qanday ataladi? A) Raqamli transformatsiya B) Arxivlash C) Avtomatik tarjima D) Digitizatsiya (faqat skanerlash) To'g'ri javob: A) Raqamli transformatsiya ✔ 30. MS Word da satrlar oralig'i 1,5 qilib o'rnatilsa, bu nimani bildiradi? A) Harflar orasidagi masofa 1,5 punktga kengaytiriladi B) Satrlar orasi bitta satr balandligining 1,5 baravari C) Har bir xatboshidan oldin 1,5 sm bo'sh joy qoldiriladi D) Sahifaning chap hoshiyasi 1,5 sm qilib o'rnatiladi To'g'ri javob: B) Satrlar orasi bitta satr balandligining 1,5 baravari ✔ 31. OSI modeli nechta pog'onadan (sathdan) iborat? A) 9 ta B) 7 ta C) 4 ta D) 5 ta To'g'ri javob: B) 7 ta ✔ 32. Fuqaro bola tug'ilganligi haqidagi ma'lumotni bir idoraga bergach, boshqa idoralarga qayta taqdim etmasdan xizmatlarni oladi. Bu nimaning natijasi? A) Mobil operatorlar xizmati B) Ijtimoiy tarmoqlar reklamasi C) Idoralararo elektron ma'lumot almashinuvi (G2G integratsiya) D) Qog'oz arxivni kengaytirish To'g'ri javob: C) Idoralararo elektron ma'lumot almashinuvi (G2G integratsiya) ✔ 33. Tarmoq o'tkazuvchanlik qobiliyati (tezligi) odatda qaysi birlikda o'lchanadi? A) Gerts (Hz) da B) Bit/soniya (bit/s) da C) Bayt/soniya (Bps) da D) Piksel/soniya da To'g'ri javob: B) Bit/soniya (bit/s) da ✔ 34. Xesh-funksiyalar (masalan, SHA-256) ko'pincha qanday maqsadda qo'llaniladi? A) Ma'lumot yaxlitligini tekshirish uchun B) Matnni boshqa tilga o'girish uchun C) Fayl hajmini yo'qotishsiz siqish uchun D) Raqamli tasvir sifatini oshirish uchun To'g'ri javob: A) Ma'lumot yaxlitligini tekshirish uchun ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 104 35. Davlat organlari tomonidan cheklovsiz qayta foydalanish uchun mashinada o'qiladigan formatda e'lon qilinadigan ma'lumotlar qanday ataladi? A) Xizmat ma'lumotlari B) Shaxsiy ma'lumotlar C) Maxfiy ma'lumotlar D) Ochiq ma'lumotlar To'g'ri javob: D) Ochiq ma'lumotlar✔ 36. /24 niqobli (255.255.255.0) IPv4 tarmog'ida xostlar uchun nechta foydalanish mumkin bo'lgan manzil bor? A) 255 B) 254 C) 128 D) 256 To'g'ri javob: B) 254 ✔ 37. Asosi qanday bo'lgan sanoq sistemasida 12 + 5 = 21 tengligi to'g'ri bo'ladi? A) 6 B) 5 C) 7 D) 8 To'g'ri javob: A) 6 ✔ 38. Sarlavhalar uchun «Keyingisi bilan birga» (Keep with next) parametri nima uchun yoqiladi? A) Sarlavhalar raqamlanishi keyingi bo'limda ham davom etib borishi uchun B) Sarlavha keyingi xatboshi bilan bir sahifada bo'lishi uchun C) Sarlavha shrifti keyingi xatboshi shriftiga avtomatik moslashib qolishi uchun D) Sarlavha rangi keyingi xatboshi rangi bilan bir xil bo'lishi uchun To'g'ri javob: B) Sarlavha keyingi xatboshi bilan bir sahifada bo'lishi uchun ✔ 39. Shrift o'lchamining o'lchov birligi bo'lgan 1 punkt (pt) taxminan nechaga teng? A) 1/12 dyuym (≈ 2,1 mm) B) 1 mm C) 1/10 dyuym (≈ 2,54 mm) D) 1/72 dyuym (≈ 0,35 mm) To'g'ri javob: D) 1/72 dyuym (≈ 0,35 mm) ✔ 40. Bir bayt yordamida nechta turli qiymatni kodlash mumkin? A) 255 B) 256 C) 8 D) 128 To'g'ri javob: B) 256 ✔ 41. Quyidagi formatlardan qaysi biri yo'qotishsiz siqishga asoslangan? A) JPEG B) PNG C) MP3 D) H.264 To'g'ri javob: B) PNG ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 105 42. Har bir belgi 16 bit bilan kodlanadigan kodlashda «Informatika» so'zining axborot hajmi qancha? A) 11 bayt B) 176 bit C) 22 bit D) 88 bit To'g'ri javob: B) 176 bit✔ 43. MS Word da Shift + F3 tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Imlo va grammatikani tekshiradi B) Hujjatni chop etish oynasini ochadi C) Hujjatni boshqa nom bilan saqlaydi D) Harflar registrini almashtiradi To'g'ri javob: D) Harflar registrini almashtiradi ✔ 44. Axborot hajmi 3 Kbayt bo'lgan xabar 3072 belgidan iborat. Xabar yozilgan alifbo quvvati (belgilar soni) nechaga teng? A) 1024 B) 256 C) 8 D) 128 To'g'ri javob: B) 256 ✔ 45. TCP/IP modeli klassik ko'rinishda nechta sathdan iborat deb qaraladi? A) 3 ta B) 7 ta C) 4 ta D) 6 ta To'g'ri javob: C) 4 ta ✔ 46. Davlat axborot resurslarida shaxsga doir ma'lumotlarni qayta ishlashda asosiy talab qaysi? A) Ma'lumotlarni himoyasiz saqlash B) Qonuniy asos va subyekt roziligi doirasida, himoyani ta'minlagan holda ishlash C) Ma'lumotlarni uchinchi shaxslarga erkin sotish D) Ma'lumotlarni cheksiz ochiq e'lon qilish To'g'ri javob: B) Qonuniy asos va subyekt roziligi doirasida, himoyani ta'minlagan holda ishlash ✔ 47. WWW g'oyasi dastlab qaysi tashkilotda ishlab chiqilgan? A) CERN B) Bell Labs C) IBM D) MIT To'g'ri javob: A) CERN ✔ 48. MS Word dagi «Osilib qolgan satrlarni taqiqlash» (Widow/Orphan control) parametri nima qiladi? A) Rasmlarni sahifa chetidan chiqib ketmasligi uchun avtomatik kichraytiradi B) Sarlavhalarni avtomatik ravishda keyingi sahifaning boshiga ko'chirib qo'yadi C) Jadval qatorlarining sahifalar orasida bo'linishiga butunlay yo'l qo'ymaydi D) Xatboshining yakka birinchi/oxirgi satri boshqa sahifada qolishini oldini oladi To'g'ri javob: D) Xatboshining yakka birinchi/oxirgi satri boshqa sahifada qolishini oldini oladi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 106 49. MS Word jadvalida bir nechta katakni bitta katakka aylantirish qanday amal deyiladi? A) Satr qo'shish (Insert Row) B) Kataklarni bo'lish (Split Cells) C) Kataklarni birlashtirish (Merge Cells) D) Avtomoslash (AutoFit) To'g'ri javob: C) Kataklarni birlashtirish (Merge Cells)✔ 50. Masofaviy shifokor konsultatsiyasi va elektron tibbiy karta qaysi yo'nalishga tegishli? A) Raqamli marketing B) Elektron tijorat C) Raqamli sog'liqni saqlash (e-health) D) Elektron sport To'g'ri javob: C) Raqamli sog'liqni saqlash (e-health) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 107 14-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. 75₁₀ sonini ikkilik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) 1001011 B) 1100101 C) 1010011 D) 1001101 To'g'ri javob: A) 1001011✔ 2. HTTP «500» guruhidagi holat kodlari odatda nimani ko'rsatadi? A) Mijoz tomonidagi xatoni B) Muvaffaqiyatli javobni C) Qayta yo'naltirishni D) Server tomonidagi xatoni To'g'ri javob: D) Server tomonidagi xatoni ✔ 3. Quyidagilardan qaysi biri bulutli fayl saqlash xizmati hisoblanadi? A) WinRAR B) Microsoft Paint C) Notepad D) Google Drive To'g'ri javob: D) Google Drive ✔ 4. Yarim summator (half adder) sxemasida yig'indi biti S va ko'chirish biti C qanday hosil qilinadi? A) S = A OR B, C = A AND B B) S = A XOR B, C = A AND B C) S = A AND B, C = A XOR B D) S = A XOR B, C = A OR B To'g'ri javob: B) S = A XOR B, C = A AND B ✔ 5. HTML hujjatining HTML5 standartiga muvofiqligini bildiruvchi birinchi qator qaysi? A) <html version=5> B) <?xml html5?> C) <meta html=5> D) <!DOCTYPE html> To'g'ri javob: D) <!DOCTYPE html> ✔ 6. Sinxron onlayn hamkorlikka misol qaysi? A) Hujjatga izoh yozib ketish B) Forumda xabar qoldirish C) Jonli videokonferensiyada birgalikda muhokama qilish D) Elektron pochta orqali xat almashish To'g'ri javob: C) Jonli videokonferensiyada birgalikda muhokama qilish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 108 7. Faqat bitta tashkilot uchun ajratilgan bulut infratuzilmasi qanday ataladi? A) Ommaviy bulut B) Xususiy (private) bulut C) Gibrid bulut D) Mobil bulut To'g'ri javob: B) Xususiy (private) bulut✔ 8. Talaba hujjat havolasini «havolaga ega har kim tahrirlashi mumkin» rejimida ijtimoiy tarmoqqa joylashtirdi. Asosiy xavf nima? A) Internet tezligi pasayadi B) Begona shaxslar hujjatni o'zgartirishi yoki o'chirishi mumkin C) Hujjat formati o'zgaradi D) Hujjat avtomatik chop etiladi To'g'ri javob: B) Begona shaxslar hujjatni o'zgartirishi yoki o'chirishi mumkin ✔ 9. Excel katagiga joriy sanani o'zgarmas qiymat sifatida tez kiritish uchun qaysi tugmalar birikmasi ishlatiladi? A) Ctrl + Shift + ; B) Alt + = C) Ctrl + ; D) Ctrl + D To'g'ri javob: C) Ctrl + ; ✔ 10. A → B implikatsiyasi qaysi holatda yolg'on (0) bo'ladi? A) A = 0, B = 0 B) A = 1, B = 0 C) A = 0, B = 1 D) A = 1, B = 1 To'g'ri javob: B) A = 1, B = 0 ✔ 11. A1 = 3 va B1 = 7 bo'lsa, =OR(A1>5,B1>5) formulasi qanday natija beradi? A) FALSE B) TRUE C) #N/A D) 7 To'g'ri javob: B) TRUE ✔ 12. O'nlik 0,1 sonini ikkilik sanoq sistemasiga o'tkazishda nima kuzatiladi? A) Aniq 0,1₂ ko'rinishidagi chekli kasr hosil bo'ladi B) Cheksiz davriy kasr hosil bo'lib, yaxlitlash xatosi yuzaga keladi C) Son faqat sakkizlik sistemada aniq ifodalanadi D) Kompyuter 0,1 ni xotirada har doim butun son sifatida saqlaydi To'g'ri javob: B) Cheksiz davriy kasr hosil bo'lib, yaxlitlash xatosi yuzaga keladi ✔ 13. WordPress, Joomla kabi tizimlar qaysi turdagi dasturiy ta'minotga kiradi? A) Veb-brauzer B) Kontentni boshqarish tizimi (CMS) C) Operatsion tizim D) Ma'lumotlar bazasini boshqarish tizimi To'g'ri javob: B) Kontentni boshqarish tizimi (CMS) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 109 14. Talabalar jamoasi bitta taqdimotni onlayn tayyorlashi uchun quyidagilardan qaysi biri eng qulay? A) Paint B) Notepad C) Google Slides yoki PowerPoint Online D) Kalkulyator To'g'ri javob: C) Google Slides yoki PowerPoint Online✔ 15. A ↔ B ekvivalensiyasi qachon rost bo'ladi? A) Faqat ikkalasi 1 bo'lgandagina B) Faqat A = 1 bo'lgandagina C) A va B qiymatlari har xil bo'lganda D) A va B qiymatlari bir xil bo'lganda To'g'ri javob: D) A va B qiymatlari bir xil bo'lganda ✔ 16. Excel katagida ##### belgilari ko'rinsa, bu odatda nimani bildiradi? A) Formulada sintaktik xato mavjud B) Ustun kengligi qiymat uchun yetarli emas C) Katakdagi ma'lumot o'chirib yuborilgan D) Varaq parol bilan himoyalangan To'g'ri javob: B) Ustun kengligi qiymat uchun yetarli emas ✔ 17. Bulutli xizmatlardan foydalanishning asosiy kamchiliklaridan biri qaysi? A) Barqaror Internet aloqasiga bog'liqlik B) Har qanday qurilmadan kirish imkoniyati C) Avtomatik yangilanishlar D) Resurslarning moslashuvchanligi To'g'ri javob: A) Barqaror Internet aloqasiga bog'liqlik ✔ 18. Mantiqiy algebraning (Bul algebrasining) asoschisi kim? A) Gotfrid Leybnits B) Avgustus de Morgan C) Klod Shennon D) Jorj Bul To'g'ri javob: D) Jorj Bul ✔ 19. Qaysi sanoq sistemasida o'nlik 25 soni «31» ko'rinishida yoziladi? A) To'qqizlik B) Oltilik C) Yettilik D) Sakkizlik To'g'ri javob: D) Sakkizlik ✔ 20. Gipermurojaat (havola) yaratish uchun qaysi teg ishlatiladi? A) <url> B) <a> C) <href> D) <link> To'g'ri javob: B) <a> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 110 21. Sahifada foydalanuvchiga ko'rinadigan asosiy kontent qaysi teg ichida joylashadi? A) <meta> B) <title> C) <head> D) <body> To'g'ri javob: D) <body>✔ 22. NIST ta'rifiga ko'ra bulutli hisoblashning asosiy xususiyatlaridan biri qaysi? A) Faqat bitta foydalanuvchiga xizmat B) Talab bo'yicha o'z-o'ziga xizmat ko'rsatish (on-demand self-service) C) Internetsiz ishlash D) Resurslarning qat'iy o'zgarmasligi To'g'ri javob: B) Talab bo'yicha o'z-o'ziga xizmat ko'rsatish (on-demand self-service) ✔ 23. Havolani yangi brauzer oynasida (yorlig'ida) ochish uchun <a> tegiga qaysi atribut qo'shiladi? A) open="new" B) href="_new" C) rel="window" D) target="_blank" To'g'ri javob: D) target="_blank" ✔ 24. Printer va skaner aniqligi odatda qaysi birlikda o'lchanadi? A) Hz (gers) B) dpi (dyuymdagi nuqtalar soni) C) rpm (minutdagi aylanishlar) D) fps (sekunddagi kadrlar) To'g'ri javob: B) dpi (dyuymdagi nuqtalar soni) ✔ 25. HTML da «<» belgisini matn sifatida ko'rsatish uchun qaysi maxsus belgi (entity) ishlatiladi? A) &amp; B) &lt; C) &gt; D) &quot; To'g'ri javob: B) &lt; ✔ 26. Excel dagi «Ma'lumotlarni tekshirish» (Data Validation) vositasi nima uchun ishlatiladi? A) Kitobni zararli makroslar va viruslar mavjudligiga tekshirish B) Kataklardagi matnlarning imlo xatolarini topib, ularni tuzatib berish C) Katakka kiritiladigan qiymatlarni cheklash, masalan, faqat 1–5 oralig'idagi butun son D) Varaqdagi formulalarning sintaktik to'g'riligini avtomatik tekshirib, xatolarini tuzatish To'g'ri javob: C) Katakka kiritiladigan qiymatlarni cheklash, masalan, faqat 1–5 oralig'idagi butun ✔ son 27. Formula havola qilgan ustun varaqdan o'chirib tashlansa, formulada qanday xato paydo bo'ladi? A) #REF! B) #N/A C) #NUM! D) #VALUE! To'g'ri javob: A) #REF! ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 111 28. Onlayn ma'ruzani keyinchalik qayta ko'rish uchun platformaning qaysi funksiyasidan foydalaniladi? A) Kutish zali B) Uchrashuvni yozib olish (recording) C) Ovozni o'chirish D) Virtual fon To'g'ri javob: B) Uchrashuvni yozib olish (recording)✔ 29. Moodle kabi platformalar qanday tizimlarga kiradi? A) Ma'lumotlar bazasini boshqarish tizimlari B) O'quv jarayonini boshqarish tizimlari (LMS) C) Operatsion tizimlar D) Grafik muharrirlar To'g'ri javob: B) O'quv jarayonini boshqarish tizimlari (LMS) ✔ 30. HTML da izoh (kommentariy) qanday yoziladi? A) /* izoh */ (CSS uslubida) B) # izoh (Python uslubida) C) <!-- izoh --> D) // izoh (JavaScript uslubida) To'g'ri javob: C) <!-- izoh --> ✔ 31. Excel dagi «Parametrni tanlash» (Goal Seek) vositasi nima qiladi? A) Shartga mos kelmagan qatorlarni yashirib, qolganlarini ko'rsatadi B) Takrorlanuvchi amallarni yozib olib, makros sifatida saqlaydi C) Kerakli natijaga erishish uchun bitta kirish katagi qiymatini topadi D) Ma'lumotlarni bir nechta ustun bo'yicha ko'p darajali tartibda saralaydi To'g'ri javob: C) Kerakli natijaga erishish uchun bitta kirish katagi qiymatini topadi ✔ 32. Excel da formulani tahrirlashda katak manzili ustida F4 tugmasi bosilsa, nima sodir bo'ladi? A) Kitobga yangi bo'sh varaq qo'shiladi B) Faol katak tahrirlash rejimiga o'tadi C) Nisbiy, absolyut va aralash manzil turlari navbat bilan almashadi D) Formula natijasi hisoblanib, katakka qiymat sifatida yoziladi To'g'ri javob: C) Nisbiy, absolyut va aralash manzil turlari navbat bilan almashadi ✔ 33. Bulutli hisoblash (cloud computing) ning eng to'g'ri ta'rifi qaysi? A) Lokal tarmoqda printer ulash B) Ma'lumotlarni fleshkada saqlash C) Hisoblash resurslarini Internet orqali talab bo'yicha xizmat sifatida taqdim etish D) Faqat kompyuterning qattiq diskida ishlash To'g'ri javob: C) Hisoblash resurslarini Internet orqali talab bo'yicha xizmat sifatida taqdim etish ✔ 34. A1 katakda «olma» matni, B1 katakda 5 soni bor. =A1+B1 formulasi qanday natija beradi? A) #NAME? B) #REF! C) #VALUE! D) 5 To'g'ri javob: C) #VALUE! ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 112 35. Dasturchi faqat funksiya kodini yuklaydi, serverlarni boshqarmaydi, kod hodisa yuz berganda ishga tushadi. Bu qanday yondashuv? A) Serversiz hisoblash (serverless, FaaS) B) Lokal hosting C) Mainframe hisoblash D) Peer-to-peer To'g'ri javob: A) Serversiz hisoblash (serverless, FaaS)✔ 36. Parol kiritish maydoni (belgilar yashirin ko'rinadigan) qanday yaratiladi? A) <input type="password"> B) <input type="hidden"> C) <input type="text"> D) <input type="secret"> To'g'ri javob: A) <input type="password"> ✔ 37. A1:A4 kataklarida 10, 20, 30, 40 sonlari bor. =MATCH(30,A1:A4,0) formulasi qanday natija beradi? A) 4 B) 3 C) 2 D) 30 To'g'ri javob: B) 3 ✔ 38. 1023₁₀ sonining ikkilik yozuvida nechta birlik bor? A) 10 B) 9 C) 11 D) 8 To'g'ri javob: A) 10 ✔ 39. Bir nechta variantdan faqat bittasini tanlash imkonini beruvchi forma elementi qaysi? A) <input type="range"> B) <input type="radio"> C) <input type="checkbox"> D) <textarea> To'g'ri javob: B) <input type="radio"> ✔ 40. F(A, B) funksiyaning rostlik jadvali: 00→0, 01→1, 10→1, 11→0. Bu qaysi amal? A) Diz'yunksiya (OR) B) Ekvivalensiya (XNOR) C) Kon'yunksiya (AND) D) Istisno qiluvchi YOKI (XOR) To'g'ri javob: D) Istisno qiluvchi YOKI (XOR) ✔ 41. Har bir foydalanuvchiga bir xil, oldindan tayyorlangan HTML fayl beriladigan sayt qanday ataladi? A) Statik sayt B) Mobil ilova C) Dinamik sayt D) Veb-xizmat (API) To'g'ri javob: A) Statik sayt ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 113 42. Git tizimi asosan qanday vazifani bajaradi? A) Video siqish B) Antivirus tekshiruvi C) IP-manzil taqsimlash D) Versiyalarni boshqarish (fayllardagi o'zgarishlarni kuzatish) To'g'ri javob: D) Versiyalarni boshqarish (fayllardagi o'zgarishlarni kuzatish)✔ 43. A1 = 10 va B1 = 0 bo'lsa, =IFERROR(A1/B1,0) formulasi qanday natija beradi? A) #DIV/0! B) 10 C) FALSE D) 0 To'g'ri javob: D) 0 ✔ 44. Quyidagi sanoq sistemalaridan qaysi biri pozitsion emas? A) O'n oltilik sanoq sistemasi B) O'nlik sanoq sistemasi C) Ikkilik sanoq sistemasi D) Rim raqamlari To'g'ri javob: D) Rim raqamlari ✔ 45. Excel da =10/0 formulasi qanday natija beradi? A) #VALUE! B) 0 C) #NUM! D) #DIV/0! To'g'ri javob: D) #DIV/0! ✔ 46. Qaysi mantiqiy ventil universal hisoblanadi, ya'ni faqat uning o'zidan istalgan mantiqiy sxemani qurish mumkin? A) Istisno qiluvchi YOKI (XOR) B) YOKI (OR) C) VA-EMAS (NAND) D) VA (AND) To'g'ri javob: C) VA-EMAS (NAND) ✔ 47. (A → B) A ifodasi rost ekani ma'lum. B haqida qanday xulosa chiqarish mumkin? ∧ A) B albatta rost B) B haqida aniq xulosa chiqarib bo'lmaydi C) B albatta yolg'on D) B ning qiymati A ga teskari To'g'ri javob: A) B albatta rost ✔ 48. Semantik ma'nosiz, qator ichidagi (inline) universal konteyner teg qaysi? A) <div> B) <span> C) <block> D) <p> To'g'ri javob: B) <span> ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 114 49. A1 katakda «Ali», B1 katakda «Valiyev» yozilgan. =A1&" "&B1 formulasi qanday natija beradi? A) #VALUE! xatosi B) Ali&Valiyev (& belgisi bilan) C) AliValiyev (probelsiz) D) Ali Valiyev (probel bilan) To'g'ri javob: D) Ali Valiyev (probel bilan)✔ 50. Bulutda saqlanayotgan faylni hamkasbga «faqat ko'rish» huquqi bilan ulashish nimani anglatadi? A) Hamkasb faylni ochadi, ammo tahrirlay olmaydi B) Hamkasb faylni o'chira oladi C) Hamkasb faylni tahrirlay oladi D) Hamkasb faylni umuman ko'ra olmaydi To'g'ri javob: A) Hamkasb faylni ochadi, ammo tahrirlay olmaydi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 115 15-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Avtonom (uchuvchisiz) avtomobillarda atrof-muhitni lazer nuri yordamida 3D o'lchash uchun ishlatiladigan sensor qaysi? A) Bluetooth B) RFID C) LiDAR D) NFC To'g'ri javob: C) LiDAR✔ 2. Yevropa Ittifoqida sun'iy intellekt tizimlarini xavf darajasiga ko'ra tartibga soluvchi qonun hujjati qanday ataladi? A) GDPR B) Digital Markets Act C) ePrivacy Directive D) AI Act (SI to'g'risidagi akt) To'g'ri javob: D) AI Act (SI to'g'risidagi akt) ✔ 3. Jadvalga yangi yozuv qo'shish uchun qaysi SQL buyrug'i ishlatiladi? A) APPEND B) INSERT C) ADD D) CREATE To'g'ri javob: B) INSERT ✔ 4. Model juda soddaligi sababli o'qitish ma'lumotlarida ham, test ma'lumotlarida ham past natija bersa, bu nima? A) Overfitting B) Kesh xatosi C) Underfitting (kam moslashish) D) Regulyarizatsiya To'g'ri javob: C) Underfitting (kam moslashish) ✔ 5. «SELECT MAX(ball) FROM talabalar;» so'rovi nimani qaytaradi? A) Eng yuqori ballni B) Talabalar sonini C) Eng past ballni D) Ballar yig'indisini To'g'ri javob: A) Eng yuqori ballni ✔ 6. USB interfeysining asosiy xususiyati qaysi? A) Faqat monitorlarni ulash uchun mo'ljallangan parallel video interfeys B) Ketma-ket universal interfeys, ishlayotgan kompyuterga ulash mumkin C) Faqat lokal tarmoq kabellarini ulash uchun mo'ljallangan port D) Faqat ichki qattiq disklarni ulash uchun mo'ljallangan shina To'g'ri javob: B) Ketma-ket universal interfeys, ishlayotgan kompyuterga ulash mumkin ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 116 7. «Qora quti» muammosi SI da nimani anglatadi? A) Modelning faqat qorong'ida ishlashini B) Dastur kodining shifrlanganligini C) Model qarorining qanday sabablarga ko'ra qabul qilinganini tushuntirish qiyinligini D) Server qutisining qora rangdaligini To'g'ri javob: C) Model qarorining qanday sabablarga ko'ra qabul qilinganini tushuntirish qiyinligini✔ 8. Kompyuterning inson tilidagi matnni tushunishi va yaratishi bilan shug'ullanuvchi SI sohasi qaysi? A) Kriptografiya B) Kompyuter ko'rishi C) Robototexnika D) Tabiiy tilni qayta ishlash (NLP) To'g'ri javob: D) Tabiiy tilni qayta ishlash (NLP) ✔ 9. Birinchi normal shakl (1NF) ning asosiy talabi nima? A) Maydonlarning faqat matnli bo'lishi B) Jadvalda tashqi kalit bo'lmasligi C) Har bir katakda faqat bitta atomar (bo'linmas) qiymat bo'lishi D) Jadvalda 10 tadan kam ustun bo'lishi To'g'ri javob: C) Har bir katakda faqat bitta atomar (bo'linmas) qiymat bo'lishi ✔ 10. Ma'lumotlar o'zaro bog'langan jadvallar ko'rinishida saqlanadigan model qaysi? A) Hujjatli model B) Relyatsion model C) Tarmoq modeli D) Ierarxik model To'g'ri javob: B) Relyatsion model ✔ 11. PowerPoint da yangi slayd qo'shish uchun qaysi tugmalar birikmasi ishlatiladi? A) Ctrl + M B) Ctrl + Shift + S C) Ctrl + D D) Ctrl + N To'g'ri javob: A) Ctrl + M ✔ 12. RISC arxitekturasining xususiyati qaysi? A) Soddalashtirilgan, bir xil uzunlikdagi buyruqlarning kichik to'plami B) Buyruqlarni faqat analog signallar ko'rinishida bajarish C) Registrlarsiz, faqat operativ xotira bilan ishlash D) Murakkab, o'zgaruvchan uzunlikdagi buyruqlarning katta to'plami To'g'ri javob: A) Soddalashtirilgan, bir xil uzunlikdagi buyruqlarning kichik to'plami ✔ 13. Uy maydoni, joylashuvi va xonalar soniga qarab uning narxini bashorat qilish qaysi masala turiga kiradi? A) Regressiya B) Assotsiatsiya qoidalari C) Klassifikatsiya D) Klasterlash To'g'ri javob: A) Regressiya ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 117 14. Slaydga video qo'yishda «bog'lash» (link) va «joylash» (embed) o'rtasidagi farq qanday? A) Bog'lash faqat rasmlar uchun, joylash esa faqat matnlar uchun ishlatiladi B) Bog'lashda video tashqi faylda qoladi, joylashda esa taqdimot fayli ichiga kiritiladi C) Joylashda video tashqi faylda qoladi, bog'lashda esa taqdimot ichiga kiritiladi D) Joylashda video har safar Internetdan qaytadan yuklab olinadi To'g'ri javob: B) Bog'lashda video tashqi faylda qoladi, joylashda esa taqdimot fayli ichiga kiritiladi✔ 15. So'rov natijasini saralash uchun qaysi kalit so'z ishlatiladi? A) ARRANGE B) ORDER BY C) SORT BY D) GROUP BY To'g'ri javob: B) ORDER BY ✔ 16. 10×15 sm o'lchamli fotosuratni 300 dpi sifatda chop etish uchun tasvir taxminan necha pikseldan iborat bo'lishi kerak? (1 dyuym = 2,54 sm) A) 300 × 450 B) 3000 × 4500 C) 118 × 177 D) 1181 × 1772 To'g'ri javob: D) 1181 × 1772 ✔ 17. Veb-sahifalarda ishlatiladigan #FF0000 rang kodi qaysi rangni bildiradi? A) Qizil B) Yashil C) Ko'k D) Qora To'g'ri javob: A) Qizil ✔ 18. Jadvalni strukturasi bilan birga butunlay o'chirib yuboruvchi SQL buyrug'i qaysi? A) REMOVE TABLE B) CLEAR TABLE C) DROP TABLE D) DELETE TABLE To'g'ri javob: C) DROP TABLE ✔ 19. Operativ xotiradagi DDR (Double Data Rate) texnologiyasining mohiyati nima? A) Xotira modulining hajmi bir xil narx va o'lchamda ikki baravarga oshiriladi B) Ma'lumot elektr uzilganda ham ikki kun davomida saqlanadi C) Ma'lumot takt signalining ham ko'tarilish, ham tushish frontida uzatiladi D) Har bir modul ikki alohida protsessorga bir vaqtda xizmat qiladi To'g'ri javob: C) Ma'lumot takt signalining ham ko'tarilish, ham tushish frontida uzatiladi ✔ 20. Situatsiya: kompyuterda bir vaqtda ko'p dastur ochilganda u keskin sekinlashib, disk faolligi oshadi. Eng ehtimolli sabab va yechim qaysi? A) Printer drayveri eski — printer drayverini yangilash B) Monitor ruxsati past — yuqori ruxsatli monitorga almashtirish C) RAM yetishmaydi, tizim swap faylidan foydalanmoqda — RAMni oshirish D) Klaviatura eskirgan — yangi simsiz klaviatura o'rnatish To'g'ri javob: C) RAM yetishmaydi, tizim swap faylidan foydalanmoqda — RAMni oshirish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 118 21. Yangi matn, rasm, musiqa yoki kod yarata oladigan SI tizimlari qanday ataladi? A) Generativ sun'iy intellekt B) Ekspert tizimlar C) Qoidaviy tizimlar D) Reaktiv mashinalar To'g'ri javob: A) Generativ sun'iy intellekt✔ 22. Qaysi qurilma ham kiritish, ham chiqarish qurilmasi hisoblanadi? A) Mikrofon B) Skaner C) Proyektor D) Sensorli ekran To'g'ri javob: D) Sensorli ekran ✔ 23. SI modeliga beriladigan so'rov (ko'rsatma) ni samarali tuzish san'ati qanday ataladi? A) Tizim injiniringi B) Reverse-injiniring C) Prompt injiniring D) Ijtimoiy muhandislik To'g'ri javob: C) Prompt injiniring ✔ 24. Boshqaruv tugmalari (Action Buttons) va giperhavolalar yordamida qanday taqdimot yaratish mumkin? A) Slaydlari tasodifiy tartibda ko'rsatiladigan avtomatik taqdimot B) Faqat fon musiqasi bilan belgilangan vaqtda avtomatik aylanadigan chiziqli taqdimot C) Tanlovga ko'ra slaydlarga o'tadigan chiziqli bo'lmagan interaktiv taqdimot D) Faqat bitta slayddan iborat va animatsiyasiz statik taqdimot To'g'ri javob: C) Tanlovga ko'ra slaydlarga o'tadigan chiziqli bo'lmagan interaktiv taqdimot ✔ 25. Ona platadagi CMOS batareyasi nima uchun kerak? A) Protsessor yuqori yuklamada qizib ketganda uni sovutish uchun B) Kompyuter o'chiqligida tizim soati va BIOS sozlamalarini saqlash uchun C) Elektr uzilganda qattiq diskni bir necha soat quvvatlantirish uchun D) Monitorni kompyuterdan alohida yoqib-o'chirish uchun To'g'ri javob: B) Kompyuter o'chiqligida tizim soati va BIOS sozlamalarini saqlash uchun ✔ 26. PowerPoint taqdimotini MP4 video fayl sifatida saqlash qanday amalga oshiriladi? A) Faylni .pptx formatida saqlab, kengaytmasini o'zgartirish orqali B) Fayl → Chop etish oynasida printer sifatida videoni tanlash orqali C) Ma'ruzachi rejimini yoqib, namoyishni boshlash orqali D) Fayl → Eksport → Video yaratish orqali To'g'ri javob: D) Fayl → Eksport → Video yaratish orqali ✔ 27. Kompyuterning quvvat bloki (PSU) qanday vazifani bajaradi? A) Videokarta o'rniga monitorga tasvir signalini shakllantirib beradi B) Muhim fayllarning zaxira nusxasini maxsus ichki xotirada saqlaydi C) O'zgaruvchan tokni komponentlar uchun past kuchlanishli o'zgarmas tokka aylantiradi D) Protsessor takt chastotasini yuklamaga qarab oshirib, keyin pasaytirib boradi To'g'ri javob: C) O'zgaruvchan tokni komponentlar uchun past kuchlanishli o'zgarmas tokka ✔ aylantiradi Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 119 28. Ovozli yordamchilar (masalan, Siri, Alexa) qaysi texnologiyalarni birlashtiradi? A) Faqat 3D grafika B) Nutqni tanish, NLP va nutq sintezi C) Faqat blokcheyn D) Faqat shifrlash To'g'ri javob: B) Nutqni tanish, NLP va nutq sintezi✔ 29. Yozuvlarni guruhlab, har bir guruh uchun agregat qiymat hisoblashda qaysi kalit so'z ishlatiladi? A) PARTITION B) CLUSTER C) GROUP BY D) ORDER BY To'g'ri javob: C) GROUP BY ✔ 30. «SELECT fakultet, COUNT(*) FROM talabalar GROUP BY fakultet;» so'rovi nimani hisoblaydi? A) Eng ko'p talabali fakultetni B) Fakultetlar umumiy sonini C) Talabalarning o'rtacha yoshini D) Har bir fakultetdagi talabalar sonini To'g'ri javob: D) Har bir fakultetdagi talabalar sonini ✔ 31. CMYK rang modeli asosan qayerda ishlatiladi? A) Poligrafiyada (bosmada) B) Multimedia proyektorlarida C) Smartfon ekranlarida D) Kompyuter monitorlarida To'g'ri javob: A) Poligrafiyada (bosmada) ✔ 32. A1 katakda −3,7 soni bo'lsa, =INT(A1) formulasi qanday natija beradi? A) −3 (manfiy) B) −4 (manfiy) C) 4 (musbat) D) −3,7 (manfiy) To'g'ri javob: B) −4 (manfiy) ✔ 33. Elektron xatlarni «spam» yoki «spam emas» toifasiga ajratish qaysi turdagi mashinali o'qitish masalasi? A) Regressiya B) O'lchamni kamaytirish C) Klassifikatsiya D) Klasterlash To'g'ri javob: C) Klassifikatsiya ✔ 34. CROSS JOIN 5 qatorli va 4 qatorli jadvallarga qo'llanilsa, natijada nechta qator hosil bo'ladi? A) 4 B) 20 C) 9 D) 5 To'g'ri javob: B) 20 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 120 35. Quyidagilardan qaysi biri video kodekka misol bo'ladi? A) MP4 B) H.264 (AVC) C) AVI D) MKV To'g'ri javob: B) H.264 (AVC)✔ 36. WAV formati odatda ovozni qanday ko'rinishda saqlaydi? A) Yo'qotishli siqilgan ko'rinishda, MP3 dan ham kichik hajmda B) Siqilmagan PCM ko'rinishida, shuning uchun hajmi katta C) Notalar va cholg'u buyruqlari ko'rinishida D) Video oqim bilan birga konteyner ichida To'g'ri javob: B) Siqilmagan PCM ko'rinishida, shuning uchun hajmi katta ✔ 37. RGB modelida qizil va ko'k nurlar to'liq intensivlikda qo'shilsa, qanday rang hosil bo'ladi? A) Sariq B) Binafsha (magenta) C) Yashil D) Havorang (cyan) To'g'ri javob: B) Binafsha (magenta) ✔ 38. Situatsiya: taqdimot boshqa kompyuterda ochilganda maxsus shrift yo'qligi sababli slaydlar ko'rinishi buzildi. Buni oldindan qanday oldini olish mumkin? A) Slayddagi obyektlarga qo'shimcha kirish animatsiyalarini qo'shib chiqish B) Slayddagi rasmlarni siqib, ularning ruxsatini 96 dpi gacha kamaytirish C) Shriftlarni faylga joylash (Embed fonts) yoki standart shriftlardan foydalanish D) Slayd o'lchamini 16:9 dan 4:3 nisbatiga o'zgartirib saqlash To'g'ri javob: C) Shriftlarni faylga joylash (Embed fonts) yoki standart shriftlardan foydalanish ✔ 39. RAID 0 massivi haqidagi qaysi fikr to'g'ri? A) Har bir ma'lumot ikki diskka ko'zgu nusxada yoziladi B) Ishonchlilikni oshiradi: bitta disk ishdan chiqsa ham ma'lumot saqlanadi C) Tashkil etish uchun kamida beshta disk talab qilinadi D) Tezlikni oshiradi, lekin bitta disk ishdan chiqsa, massiv ma'lumoti yo'qoladi To'g'ri javob: D) Tezlikni oshiradi, lekin bitta disk ishdan chiqsa, massiv ma'lumoti yo'qoladi ✔ 40. Foydalanuvchilarga huquq beruvchi GRANT va huquqni qaytarib oluvchi REVOKE buyruqlari qaysi guruhga kiradi? A) DML B) DCL C) DDL D) TCL To'g'ri javob: B) DCL ✔ 41. Muayyan sohadagi mutaxassis bilimlarini qoidalar ko'rinishida saqlab, maslahat beruvchi dasturlar qanday ataladi? A) Ekspert tizimlar B) Kompilyatorlar C) Operatsion tizimlar D) Brauzerlar To'g'ri javob: A) Ekspert tizimlar ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 121 42. SSD va fleshkalarda ma'lumot qayerda saqlanadi? A) Lazer bilan yoziladigan optik qatlamda B) NAND flesh-xotira yacheykalarida C) Aylanuvchi magnit plastinalarda D) SRAM triggerlarida, quvvat bilan To'g'ri javob: B) NAND flesh-xotira yacheykalarida✔ 43. SQL qisqartmasi nimani bildiradi? A) Simple Question Logic B) System Quality Level C) Structured Query Language D) Sequential Query Library To'g'ri javob: C) Structured Query Language ✔ 44. Mavjud yozuvlardagi qiymatlarni o'zgartirish uchun qaysi SQL buyrug'i ishlatiladi? A) CHANGE B) MODIFY C) UPDATE D) ALTER To'g'ri javob: C) UPDATE ✔ 45. Uzilish (interrupt) mexanizmi nima? A) Signal bo'yicha protsessor joriy ishni to'xtatib, maxsus ishlovchini bajarishi B) Foydalanuvchi dasturni yopganda uning xotiradan butunlay o'chirilishi C) Elektr ta'minoti kutilmaganda uzilganda kompyuterning o'chib qolish jarayoni D) Tarmoq kabeli uzilganda ulanishning avtomatik tiklanish mexanizmi To'g'ri javob: A) Signal bo'yicha protsessor joriy ishni to'xtatib, maxsus ishlovchini bajarishi ✔ 46. Kompyuterlarning ikkinchi avlodi qaysi element bazasiga asoslangan? A) Mikroprotsessorlar B) Elektron lampalar C) Tranzistorlar D) Integral sxemalar To'g'ri javob: C) Tranzistorlar ✔ 47. Kompyuter dasturlari aniq dasturlanmasdan, ma'lumotlardan o'rganib qobiliyatini oshiruvchi SI yo'nalishi qanday ataladi? A) Kompilyatsiya B) Normallashtirish C) Mashinali o'qitish (machine learning) D) Virtualizatsiya To'g'ri javob: C) Mashinali o'qitish (machine learning) ✔ 48. Situatsiya: slaydga joylangan video sababli taqdimot fayli juda katta bo'lib ketdi. PowerPoint ning qaysi vositasi yordam beradi? A) Slayd o'tishi (Transition) B) Slaydni yashirish (Hide Slide) C) Slaydlar namunasi (Slide Master) D) Mediani siqish (Compress Media) To'g'ri javob: D) Mediani siqish (Compress Media) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 122 49. Model sifatini xolis baholash uchun ma'lumotlar odatda qanday qismlarga ajratiladi? A) Juft va toq qatorlarga B) O'qitish va test to'plamlariga C) Matn va rasm qismlariga D) Eski va yangi fayllarga To'g'ri javob: B) O'qitish va test to'plamlariga✔ 50. HDD da ma'lumot qaysi fizik tamoyil asosida saqlanadi? A) Suzuvchi zatvorli tranzistorlar B) Kondensatorlardagi elektr zaryadi C) Lazer bilan hosil qilingan chuqurchalar D) Aylanuvchi plastinalar sirtini magnitlash To'g'ri javob: D) Aylanuvchi plastinalar sirtini magnitlash ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 123 16-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Zaxira nusxalashning «3-2-1» qoidasi nimani tavsiya qiladi? A) 3 ta server, 2 ta router, 1 ta firewall B) 3 kunda 2 marta 1 ta nusxa olish C) 3 ta parol, 2 ta login, 1 ta kalit D) 3 ta nusxa, 2 xil tashuvchida, 1 tasi boshqa joyda (masalan, bulutda) To'g'ri javob: D) 3 ta nusxa, 2 xil tashuvchida, 1 tasi boshqa joyda (masalan, bulutda)✔ 2. Python da print(2 ** 10) buyrug'i natijasida nima chiqadi? A) 1024 B) 210 C) 20 D) 100 To'g'ri javob: A) 1024 ✔ 3. Operatsion tizim yadrosi (kernel) nima? A) Fayl va papkalarni ko'rish uchun mo'ljallangan fayl menejeri B) OT bilan birga o'rnatiladigan amaliy dasturlar to'plami C) Foydalanuvchi bilan muloqot qiluvchi grafik qobiq, ish stoli va menyular D) Xotira, jarayonlar va qurilmalarni bevosita boshqaradigan markaziy qism To'g'ri javob: D) Xotira, jarayonlar va qurilmalarni bevosita boshqaradigan markaziy qism ✔ 4. Kod yozish, kompilyatsiya qilish va sozlash vositalarini bitta dasturda birlashtiruvchi muhit qanday ataladi? A) LMS B) OS C) IDE (integratsiyalashgan ishlab chiqish muhiti) D) CMS To'g'ri javob: C) IDE (integratsiyalashgan ishlab chiqish muhiti) ✔ 5. Quyidagilardan qaysi biri IDE ga misol bo'ladi? A) WinRAR B) Windows Media Player C) Visual Studio Code D) Adobe Reader To'g'ri javob: C) Visual Studio Code ✔ 6. Parollar menejeri (password manager) dan foydalanishning asosiy afzalligi nimada? A) Internet tezligini oshirish B) Parolsiz kirishni ta'minlash C) Bir nechta saytga bitta parol qo'yish D) Har bir sayt uchun murakkab va noyob parollarni xavfsiz saqlash imkoniyati To'g'ri javob: D) Har bir sayt uchun murakkab va noyob parollarni xavfsiz saqlash imkoniyati ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 124 7. Ma'lumotlarning ruxsatsiz o'zgartirilmaganligini ta'minlash qaysi tamoyil hisoblanadi? A) Anonimlik B) Foydalanuvchanlik C) Konfidensiallik D) Yaxlitlik (butunlik) To'g'ri javob: D) Yaxlitlik (butunlik)✔ 8. RGB modelida qizil, yashil va ko'k komponentlari eng yuqori qiymatda bo'lsa, qanday rang hosil bo'ladi? A) Oq B) Sariq C) Kulrang D) Qora To'g'ri javob: A) Oq ✔ 9. Saytning tashqi ko'rinishini (masalan, bosh sahifasini) tajovuzkor tomonidan buzib almashtirish qanday ataladi? A) Defeys B) Farming C) Sniffing D) Spoofing To'g'ri javob: A) Defeys ✔ 10. Diskni defragmentatsiya qilish nima uchun kerak? A) Fayl bo'laklarini ketma-ket joylab, HDD da o'qishni tezlashtirish B) Diskning fizik hajmini qo'shimcha sektorlar hisobiga oshirish C) Diskdagi fayllarni begonalardan himoyalash uchun shifrlash D) Diskdagi zararli dasturlarni topib, ularni karantinga ko'chirish To'g'ri javob: A) Fayl bo'laklarini ketma-ket joylab, HDD da o'qishni tezlashtirish ✔ 11. Uy Wi-Fi routeri uchun hozirgi kunda tavsiya etiladigan eng xavfsiz shifrlash standarti qaysi? A) Shifrlashsiz ochiq tarmoq B) WPA2 yoki WPA3 C) WPA D) WEP To'g'ri javob: B) WPA2 yoki WPA3 ✔ 12. Real vaqt operatsion tizimlari (RTOS) qayerda qo'llaniladi? A) Faqat veb-sahifalarni ko'rish uchun mo'ljallangan planshetlarda B) Faqat ofis kompyuterlarida matn terish va jadval tuzish uchun C) Faqat uy kompyuterlarida zamonaviy kompyuter o'yinlarini ishga tushirish uchun D) Javob vaqti qat'iy kafolatlanishi kerak bo'lgan sanoat va tibbiy tizimlarda To'g'ri javob: D) Javob vaqti qat'iy kafolatlanishi kerak bo'lgan sanoat va tibbiy tizimlarda ✔ 13. Ikki faktorli autentifikatsiyaga to'g'ri misol qaysi? A) Login va parol B) Parol va maxfiy savol javobi C) Parol va SMS orqali kelgan bir martalik kod D) Ikki xil parol To'g'ri javob: C) Parol va SMS orqali kelgan bir martalik kod ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 125 14. Quyidagilardan qaysi biri asosan vektorli grafik muharrir hisoblanadi? A) Microsoft Paint B) Adobe Lightroom C) GIMP D) CorelDRAW To'g'ri javob: D) CorelDRAW✔ 15. Python da quyidagi qiymatlardan qaysi biri mantiqiy kontekstda (masalan, if da) False deb hisoblanadi? A) [0] (bitta nolli ro'yxat) B) "0" (nol belgili satr) C) -1 (manfiy bir) D) 0 (butun son nol) To'g'ri javob: D) 0 (butun son nol) ✔ 16. Kompyuter yoqilganda birinchi bo'lib ishga tushib, apparatni tekshiradigan va OS ni yuklashni boshlovchi dasturiy ta'minot qaysi? A) Antivirus B) Brauzer C) MBBT D) BIOS/UEFI To'g'ri javob: D) BIOS/UEFI ✔ 17. Tasvir piksellar (nuqtalar) matritsasi ko'rinishida saqlanadigan grafika turi qaysi? A) Rastrli grafika B) Vektorli grafika C) Fraktal grafika D) Uch o'lchamli grafika To'g'ri javob: A) Rastrli grafika ✔ 18. 1920×1080 piksel o'lchamli tasvirda jami nechta piksel bor? A) 1 920 000 B) 1 036 800 C) 3 000 000 D) 2 073 600 To'g'ri javob: D) 2 073 600 ✔ 19. Faylning «Faqat o'qish uchun» (Read-only) atributi nimani bildiradi? A) Fayl tarkibi shifrlanib, faqat parol bilan ochiladigan bo'ladi B) Fayl diskda joy tejash maqsadida avtomatik ravishda arxivlanib siqiladi C) Fayl papkada yashirilib, oddiy ko'rinishda umuman ko'rinmaydi D) Faylni ochish mumkin, lekin o'zgarishlarni shu faylga saqlab bo'lmaydi To'g'ri javob: D) Faylni ochish mumkin, lekin o'zgarishlarni shu faylga saqlab bo'lmaydi ✔ 20. Kompaniya logotipi bannerdan tortib vizitkagacha turli o'lchamlarda chop etiladi. Uni qaysi grafika turida yaratish maqsadga muvofiq? A) Rastrli B) Vektorli C) Skanerlangan rasm sifatida D) JPEG ko'rinishida To'g'ri javob: B) Vektorli ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 126 21. Python da x = 5; x += 3; x *= 2 buyruqlari bajarilgandan so'ng x nechaga teng bo'ladi? A) 16 B) 13 C) 10 D) 11 To'g'ri javob: A) 16✔ 22. Python 3 da type(7 / 2) ifodasi qanday natija beradi? A) <class 'float'> B) <class 'int'> C) 3 D) <class 'str'> To'g'ri javob: A) <class 'float'> ✔ 23. Parollarni bazada ochiq holda emas, qanday ko'rinishda saqlash tavsiya etiladi? A) Base64 kodlangan holda B) Katta harflarda C) Teskari yozilgan holda D) Tuz (salt) qo'shilgan xesh ko'rinishida To'g'ri javob: D) Tuz (salt) qo'shilgan xesh ko'rinishida ✔ 24. NTFS fayl tizimining FAT32 ga nisbatan imkoniyatlaridan biri qaysi? A) Faqat 2 Gbaytgacha hajmdagi kichik disk bo'limlarida ishlay olish B) Fayllarga kirish huquqlari (ACL), jurnallash va shifrlash C) Faqat 8.3 formatdagi qisqa fayl nomlarini qo'llash D) Faqat Linux tizimlarida ishlay olish To'g'ri javob: B) Fayllarga kirish huquqlari (ACL), jurnallash va shifrlash ✔ 25. Ochiq va yopiq kalitlar juftligidan foydalanuvchi kriptografiya qanday ataladi? A) Bir martalik bloknot B) Asimmetrik (ochiq kalitli) C) Klassik D) Simmetrik To'g'ri javob: B) Asimmetrik (ochiq kalitli) ✔ 26. Python da 3.0 qiymati qaysi ma'lumot turiga mansub? A) float B) int C) str D) bool To'g'ri javob: A) float ✔ 27. Windows dagi foydalanuvchi hisobini boshqarish (UAC) funksiyasining vazifasi nima? A) Tizimga o'zgartirish kirituvchi amallar uchun administrator tasdig'ini so'rash B) Kompyuterni Internetga ulash uchun tarmoq sozlamalarini kiritish C) Unutilgan foydalanuvchi parolini elektron pochta yoki SMS orqali tiklab berish D) Diskdagi katta fayllarni avtomatik ravishda topib, siqib qo'yish To'g'ri javob: A) Tizimga o'zgartirish kirituvchi amallar uchun administrator tasdig'ini so'rash ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 127 28. Asimmetrik shifrlashda Anvarga maxfiy xat yuborish uchun xat kimning qaysi kaliti bilan shifrlanadi? A) Har qanday tasodifiy kalit bilan B) Jo'natuvchining ochiq kaliti bilan C) Anvarning ochiq kaliti bilan D) Anvarning yopiq kaliti bilan To'g'ri javob: C) Anvarning ochiq kaliti bilan✔ 29. Dasturlash tilida yozilgan kodni to'liq mashina kodiga oldindan tarjima qiluvchi dastur qanday ataladi? A) Yuklovchi (loader) B) Debugger C) Interpretator D) Kompilyator To'g'ri javob: D) Kompilyator ✔ 30. Linuxdagi «ls | wc -l» buyruqlar konveyeri nima natija beradi? A) Joriy katalogdagi fayllar hajmini B) Joriy katalogda yangi fayl yaratadi C) Joriy katalogdagi fayllarni o'chiradi D) Joriy katalogdagi elementlar sonini To'g'ri javob: D) Joriy katalogdagi elementlar sonini ✔ 31. Fibonachchi ketma-ketligi: F(1) = F(2) = 1, F(n) = F(n − 1) + F(n − 2). F(8) nechaga teng? A) 21 B) 13 C) 8 D) 34 To'g'ri javob: A) 21 ✔ 32. Windows tizimida Win + D tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Qidiruv oynasini ochadi B) Fayl boshqaruvchisini (Explorer) ochadi C) Ish stolini ko'rsatadi (oynalarni yig'adi) D) Tizim sozlamalarini ochadi To'g'ri javob: C) Ish stolini ko'rsatadi (oynalarni yig'adi) ✔ 33. HTML dasturlash tili hisoblanadimi? A) Ha, u mashina kodiga kompilyatsiya qilinadigan yuqori darajali dasturlash tili B) Ha, u sinf va obyektlarga asoslangan obyektga yo'naltirilgan dasturlash tili C) Ha, u protsessor bevosita bajaradigan past darajali dasturlash tili hisoblanadi D) Yo'q, u gipermatnni belgilash tili bo'lib, tsikl va shart konstruksiyalariga ega emas To'g'ri javob: D) Yo'q, u gipermatnni belgilash tili bo'lib, tsikl va shart konstruksiyalariga ega emas ✔ 34. Oddiy animatsiyani qo'llab-quvvatlovchi va ko'pi bilan 256 rangdan foydalanuvchi format qaysi? A) SVG B) JPEG C) GIF D) TIFF To'g'ri javob: C) GIF ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 128 35. Linuxda joriy katalogdan bir daraja yuqoridagi (ota) katalog qaysi belgi bilan ifodalanadi? A) . (bitta nuqta) B) / (slesh) C) ~ (tilda) D) .. (ikki nuqta) To'g'ri javob: D) .. (ikki nuqta)✔ 36. Arxivatorlarning (masalan, 7-Zip, WinRAR) asosiy vazifasi nima? A) Fayllarni yo'qotishsiz siqib, bitta arxivga joylash B) Diskni yangi fayl tizimiga formatlash C) Rasmlarni sifatini pasaytirib, hajmini kichraytirish D) Diskdagi zararli dasturlarni o'chirish To'g'ri javob: A) Fayllarni yo'qotishsiz siqib, bitta arxivga joylash ✔ 37. Stek (stack) ma'lumotlar tuzilmasi qaysi tamoyil asosida ishlaydi? A) Elementlar tasodifiy tartibda chiqadi B) LIFO — oxirgi kirgan birinchi chiqadi C) Eng kichik element birinchi chiqadi D) FIFO — birinchi kirgan birinchi chiqadi To'g'ri javob: B) LIFO — oxirgi kirgan birinchi chiqadi ✔ 38. Algoritmning natijaviylik (cheklilik) xossasi nimani bildiradi? A) Algoritm chekli sondagi qadamlardan so'ng natijaga olib keladi B) Algoritmning qadamlari ixtiyoriy tartibda bajarilishi mumkin C) Algoritm har qanday dasturlash tilida yozilishi mumkin D) Algoritm faqat bitta aniq masalani yechish uchun yaroqli To'g'ri javob: A) Algoritm chekli sondagi qadamlardan so'ng natijaga olib keladi ✔ 39. Python da a, b = b, a buyrug'i nima qiladi? A) a va b qiymatlarini o'zaro almashtiradi B) a ga (b, a) kortejini beradi C) Sintaktik xato yuzaga keladi D) a va b ga bir xil b ning qiymatini beradi To'g'ri javob: A) a va b qiymatlarini o'zaro almashtiradi ✔ 40. Python da a = [10, 20, 30, 40] bo'lsa, print(a[-1]) natijasida nima chiqadi? A) 10 B) -1 C) 40 D) IndexError xatosi To'g'ri javob: C) 40 ✔ 41. Quyidagilardan qaysi biri simmetrik shifrlash algoritmi hisoblanadi? A) AES B) Diffie–Hellman C) RSA D) ECDSA To'g'ri javob: A) AES ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 129 42. Python da x = [1, 2, 3]; y = x; y.append(4) buyruqlaridan keyin print(len(x)) natijasida nima chiqadi? A) 1 B) 4 C) AttributeError xatosi D) 3 To'g'ri javob: B) 4✔ 43. Tsikl ichida continue operatori bajarilsa, nima sodir bo'ladi? A) Funksiyadan darhol qiymat qaytariladi B) Iteratsiya qolgani tashlab, keyingi iteratsiyaga o'tiladi C) Butun dastur darhol to'xtab, yopiladi D) Tsikl darhol to'xtab, undan keyingi operatorga o'tiladi To'g'ri javob: B) Iteratsiya qolgani tashlab, keyingi iteratsiyaga o'tiladi ✔ 44. Kompyuterga noma'lum fleshka topib olindi. Xavfsizlik nuqtayi nazaridan to'g'ri harakat qaysi? A) Uni ish kompyuteriga ulamaslik va mas'ul xodimga topshirish B) Uni darhol formatlab, o'zida qoldirish C) Undagi dasturlarni o'rnatib ko'rish D) Egasini topish uchun kompyuterga ulab, fayllarini ochish To'g'ri javob: A) Uni ish kompyuteriga ulamaslik va mas'ul xodimga topshirish ✔ 45. Matn muharriri (masalan, Notepad) va matn protsessori (masalan, MS Word) o'rtasidagi asosiy farq nima? A) Matn protsessori formatlash, jadval, rasm kabi murakkab imkoniyatlarga ega B) Matn protsessorida matn kiritib bo'lmaydi C) Ular o'rtasida mutlaqo farq yo'q D) Matn muharriri faqat jadval bilan ishlaydi To'g'ri javob: A) Matn protsessori formatlash, jadval, rasm kabi murakkab imkoniyatlarga ega ✔ 46. Linux tizimidagi superfoydalanuvchi (administrator) hisobi qanday nomlanadi? A) root B) administrator C) sudoer D) admin To'g'ri javob: A) root ✔ 47. Har bir komponent 8 bitdan bo'lgan 24 bitli RGB tasvirda nechta turli rang ifodalanishi mumkin? A) 65 536 B) Taxminan 16,7 million C) 256 D) Taxminan 4,3 milliard To'g'ri javob: B) Taxminan 16,7 million ✔ 48. Tizimga kirgan foydalanuvchiga qaysi resurslardan foydalanish huquqi berilishini belgilash jarayoni qanday ataladi? A) Avtorizatsiya B) Autentifikatsiya C) Shifrlash D) Identifikatsiya To'g'ri javob: A) Avtorizatsiya ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 130 49. Vektorli grafikaning rastrli grafikadan asosiy afzalligi nimada? A) Faqat veb uchun ishlatiladi B) Har doim ko'proq ranglarni saqlaydi C) Sifatini yo'qotmasdan istalgancha masshtablash mumkin D) Fotosuratlarni yanada realistik aks ettiradi To'g'ri javob: C) Sifatini yo'qotmasdan istalgancha masshtablash mumkin✔ 50. Windows tizimida CON, PRN, AUX, NUL kabi nomlar nimani anglatadi? A) Bajariladigan fayllar uchun ishlatiladigan maxsus kengaytmalar B) Ma'lum zararli dasturlar va viruslarning rasmiy nomlari C) Windows o'rnatilganda avtomatik yaratiladigan tizim papkalarining qisqartirilgan nomlari D) Qurilmalar uchun zaxiralangan, fayl nomi sifatida ishlatib bo'lmaydigan nomlar To'g'ri javob: D) Qurilmalar uchun zaxiralangan, fayl nomi sifatida ishlatib bo'lmaydigan nomlar ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 131 17-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. MS Word dagi «Suv belgisi» (Watermark) nima? A) Hujjatning chetiga yoziladigan va chop etilmaydigan izoh B) Sahifa chetlarini to'liq o'rab turuvchi bezakli hoshiya chizig'i (Page Border) C) Matn ortida xira ko'rinadigan matn yoki rasm (masalan, «QORALAMA») D) Sahifa pastidagi kolontitulga avtomatik qo'yiladigan raqam To'g'ri javob: C) Matn ortida xira ko'rinadigan matn yoki rasm (masalan, «QORALAMA»)✔ 2. OSI modelida TCP va UDP protokollari qaysi sathga tegishli? A) Transport sathiga B) Fizik sathga C) Tarmoq sathiga D) Amaliy sathga To'g'ri javob: A) Transport sathiga ✔ 3. Fuqaro va tadbirkorlarning davlat axborot tizimlariga yagona login orqali kirishini ta'minlovchi tizim qanday ataladi? A) Davlat pochta tizimi B) Yagona ma'lumotlar bazasi C) Yagona identifikatsiya tizimi (OneID) D) Milliy qidiruv tizimi To'g'ri javob: C) Yagona identifikatsiya tizimi (OneID) ✔ 4. IPv4 manzili necha bitdan iborat? A) 128 bit B) 64 bit C) 16 bit D) 32 bit To'g'ri javob: D) 32 bit ✔ 5. OSI modelida IP-manzillash va marshrutlash qaysi sathda amalga oshiriladi? A) Tarmoq sathida B) Transport sathida C) Kanal sathida D) Taqdimot sathida To'g'ri javob: A) Tarmoq sathida ✔ 6. O'zbekiston qonunchilik hujjatlarining rasmiy milliy bazasi qaysi saytda joylashgan? A) stat.uz B) lex.uz C) edu.uz D) my.gov.uz To'g'ri javob: B) lex.uz ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 132 7. 1024×768 piksel o'lchamli rasm 256 rangli palitrada saqlanadi. Tasvirni saqlash uchun (siqishsiz) qancha xotira kerak? A) 3 Mbayt B) 768 Kbayt C) 6 Mbayt D) 96 Kbayt To'g'ri javob: B) 768 Kbayt✔ 8. Masofadagi serverni xavfsiz, shifrlangan kanal orqali boshqarish uchun qaysi protokol ishlatiladi? A) HTTP B) SSH C) Telnet D) FTP To'g'ri javob: B) SSH ✔ 9. MS Word da Ctrl + J tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Matnni chap chet bo'yicha tekislaydi B) Kursorni keyingi sahifaga o'tkazadi C) Matnni o'ng chet bo'yicha tekislaydi D) Matnni kenglik bo'yicha tekislaydi To'g'ri javob: D) Matnni kenglik bo'yicha tekislaydi ✔ 10. Hodisalar soni o'zgarmas bo'lganda, qaysi holatda manba entropiyasi (bitta xabarga to'g'ri keladigan o'rtacha axborot miqdori) maksimal bo'ladi? A) Bitta hodisa ehtimolligi 1 ga yaqin bo'lganda B) Ikki hodisa ehtimolligi nolga teng bo'lganda C) Hodisalar ehtimolligi kamayib borganda D) Hodisalar teng ehtimolli bo'lganda To'g'ri javob: D) Hodisalar teng ehtimolli bo'lganda ✔ 11. 1948-yilda «Kibernetika» kitobini nashr ettirgan va bu fanning asoschisi hisoblanadigan olim kim? A) Jon fon Neyman B) Klod Shennon C) Alan Tyuring D) Norbert Viner To'g'ri javob: D) Norbert Viner ✔ 12. Fuqaro davlat xizmati uchun ariza berishda soxta saytga tushib qolmasligi uchun nima qilishi kerak? A) Reklama havolalari orqali kirish B) Qidiruvdagi birinchi reklama natijasini tanlash C) Rasmiy manzilni qo'lda kiritish yoki saqlangan xatcho'pdan foydalanish va domenni tekshirish D) Noma'lum SMS dagi havolani bosish To'g'ri javob: C) Rasmiy manzilni qo'lda kiritish yoki saqlangan xatcho'pdan foydalanish va ✔ domenni tekshirish 13. Morze alifbosi qanday kodlash turiga misol bo'ladi? A) Juftlik bitli xatoni tuzatuvchi kod B) O'n oltilik pozitsion kod C) Tekis (bir xil uzunlikdagi) ikkilik kod D) Notekis (o'zgaruvchan uzunlikdagi) kod To'g'ri javob: D) Notekis (o'zgaruvchan uzunlikdagi) kod ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 133 14. Situatsiya: kurs ishida titul va mundarija sahifalarida raqam bo'lmasligi, kirish esa 3 raqami bilan boshlanishi kerak. To'g'ri usul qaysi? A) Sahifa uzilishi qo'yib, birinchi sahifalardagi raqamlarni oq rangga bo'yash B) Titul va mundarijani alohida faylga ko'chirib, chop etishda qo'shish C) Sahifa raqamlarini kolontitul o'rniga har sahifaga qo'lda yozib chiqish D) Bo'lim uzilishi qo'yib, kolontitullar bog'lanishini uzish va raqamlashni sozlash To'g'ri javob: D) Bo'lim uzilishi qo'yib, kolontitullar bog'lanishini uzish va raqamlashni sozlash✔ 15. Matnda «3-rasmga qarang» kabi, rasm raqami o'zgarganda avtomatik yangilanadigan havola qaysi vosita bilan yaratiladi? A) Kesishgan havola (Cross-reference) B) Giperhavola (Hyperlink) C) Izoh (Comment) D) Sahifa ostidagi izoh (Footnote) To'g'ri javob: A) Kesishgan havola (Cross-reference) ✔ 16. Qog'ozdagi hujjatni skanerlab PDF fayl ko'rinishiga keltirish qanday jarayon? A) Normallashtirish B) Kriptografiya C) Raqamlashtirish (digitizatsiya) D) Raqamli transformatsiya To'g'ri javob: C) Raqamlashtirish (digitizatsiya) ✔ 17. QR-kod qaysi turdagi kodga kiradi? A) Analog amplitudali signal B) Notekis telegraf kodi C) Bir o'lchovli (chiziqli) EAN shtrix-kodi D) Ikki o'lchovli (matritsali) shtrix-kod To'g'ri javob: D) Ikki o'lchovli (matritsali) shtrix-kod ✔ 18. Makroslarni o'z ichiga olishi mumkin bo'lgan Word hujjati qaysi kengaytmaga ega? A) .docx B) .docm C) .rtf D) .dotx To'g'ri javob: B) .docm ✔ 19. ERI kaliti sertifikatining amal qilish muddati tugagan bo'lsa, nima qilish kerak? A) Eski kalit bilan imzolashda davom etish B) Boshqa shaxsning kalitidan foydalanish C) Yangi kalit va sertifikat olish D) Sertifikat sanasini qo'lda o'zgartirish To'g'ri javob: C) Yangi kalit va sertifikat olish ✔ 20. Quyidagi davlat xizmatlaridan qaysi biri «hayotiy hodisa» asosida ko'rsatiladigan xizmatga eng yaqin misol? A) Yangiliklarni o'qish B) Farzand tug'ilishi bilan bog'liq hujjatlar va nafaqalarni kompleks rasmiylashtirish C) Davlat madhiyasini tinglash D) Ob-havo ma'lumotini ko'rish To'g'ri javob: B) Farzand tug'ilishi bilan bog'liq hujjatlar va nafaqalarni kompleks rasmiylashtirish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 134 21. Fuqarolarning davlat organlariga onlayn murojaat yuborishi va javob olishi elektron hukumatning qaysi jihatini aks ettiradi? A) Elektron savdo B) Elektron reklama C) Elektron o'yin D) Elektron ishtirok (e-participation) To'g'ri javob: D) Elektron ishtirok (e-participation)✔ 22. MS Word dagi raqamlangan ro'yxat raqamlashini qaytadan 1 dan boshlash uchun nima qilinadi? A) Ro'yxatdan oldin sahifa uzilishi qo'yiladi B) Ro'yxatdan oldin yangi bo'lim uzilishi qo'yiladi C) Kontekst menyusidan «1 dan qayta boshlash» tanlanadi D) Ro'yxatni butunlay o'chirib, raqamlarni qo'lda yozib chiqiladi To'g'ri javob: C) Kontekst menyusidan «1 dan qayta boshlash» tanlanadi ✔ 23. Rang chuqurligi 24 bit bo'lgan tasvirda nechta turli rangni ifodalash mumkin? A) 16 777 216 B) 24 C) 65 536 D) 4 294 967 296 To'g'ri javob: A) 16 777 216 ✔ 24. Foydalanuvchi saytga IP-manzili bo'yicha kira oladi, ammo domen nomi bo'yicha kira olmaydi. Muammo eng ehtimol qaysi xizmatda? A) DNS B) SMTP C) DHCP D) ARP To'g'ri javob: A) DNS ✔ 25. Diskret vaqt momentlarida olingan signal qiymatlarini chekli sondagi sathlarga yaxlitlash nima deyiladi? A) Interpolyatsiya B) Kvantlash C) Diskretlash D) Multiplekslash To'g'ri javob: B) Kvantlash ✔ 26. Word 97–2003 formatidagi hujjat ochilganda sarlavha qatorida «Moslik rejimi» (Compatibility Mode) yozuvi paydo bo'ldi. Bu nimani bildiradi? A) Hujjat eski .doc formatida, ayrim yangi imkoniyatlar cheklangan B) Hujjat zararli dastur bilan zararlangan va ochish xavfli C) Hujjat parol bilan shifrlangan bo'lib, faqat birinchi sahifasi ochilgan D) Hujjat faqat o'qish uchun ochilgan, tahrirlab bo'lmaydi To'g'ri javob: A) Hujjat eski .doc formatida, ayrim yangi imkoniyatlar cheklangan ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 135 27. Rasmga avtomatik raqamlanadigan sarlavha (masalan, «1-rasm») qo'shish uchun qaysi vosita ishlatiladi? A) Bezakli matn (WordArt) B) Izoh qo'shish (New Comment) C) Sahifa ostidagi izoh (Footnote) D) Nom qo'shish (Insert Caption) To'g'ri javob: D) Nom qo'shish (Insert Caption)✔ 28. UTF-8 kodlashida kirill harflari (masalan, «Ж») necha bayt egallaydi? A) 1 bayt B) 2 bayt C) 4 bayt D) 3 bayt To'g'ri javob: B) 2 bayt ✔ 29. Davlat xizmatlari portali nomidan kelgan xatda «xizmatni yakunlash uchun karta PIN-kodini yuboring» deyilgan. To'g'ri munosabat qaysi? A) PIN-kodni darhol yuborish B) PIN-kodni yarmini yuborish C) Kartani boshqa odamga berish D) Bu firibgarlik belgisi: PIN-kod hech qachon so'ralmaydi, javob bermaslik kerak To'g'ri javob: D) Bu firibgarlik belgisi: PIN-kod hech qachon so'ralmaydi, javob bermaslik kerak ✔ 30. Bitta bino yoki kampus hududidagi kompyuterlarni birlashtiruvchi tarmoq qanday nomlanadi? A) WAN B) LAN C) MAN D) GAN To'g'ri javob: B) LAN ✔ 31. TCP protokolining UDP dan asosiy farqi nimada? A) TCP UDP ga qaraganda doimo tezroq ishlaydi B) TCP IP-manzildan foydalanmaydi C) TCP ulanish o'rnatadi va yetkazib berishni kafolatlaydi D) TCP faqat ovozli ma'lumotlarni uzatadi To'g'ri javob: C) TCP ulanish o'rnatadi va yetkazib berishni kafolatlaydi ✔ 32. Tarmoqdagi ichki va tashqi trafikni belgilangan qoidalar asosida filtrlaydigan vosita qaysi? A) Tarmoqlararo ekran (firewall) B) Modem C) Repeater D) Brauzer To'g'ri javob: A) Tarmoqlararo ekran (firewall) ✔ 33. Elektron hukumatda shaxsni masofadan identifikatsiya qilish usullaridan biri qaysi? A) Telefon rangini ko'rsatish B) ERI kaliti yoki mobil ilova orqali biometrik tasdiqlash C) Elektron pochta mavzusini yozish D) Faqat ism-familiyani kiritish To'g'ri javob: B) ERI kaliti yoki mobil ilova orqali biometrik tasdiqlash ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 136 34. «Elektron hukumat» tushunchasining eng to'g'ri ta'rifi qaysi? A) Davlat idoralarida qog'oz hujjatlarni ko'paytirish B) Hukumat a'zolarining shaxsiy kompyuterlari to'plami C) Davlat organlari faoliyati va davlat xizmatlarini ko'rsatishda AKT dan tizimli foydalanish D) Faqat davlat saytlarini yaratish jarayoni To'g'ri javob: C) Davlat organlari faoliyati va davlat xizmatlarini ko'rsatishda AKT dan tizimli ✔ foydalanish 35. HTTP protokoli uchun standart port raqami qaysi? A) 21 B) 443 C) 80 D) 25 To'g'ri javob: C) 80 ✔ 36. Davlat organining rasmiy sayti ekanini aniqlashga yordam beradigan belgi qaysi? A) Domenning «.gov.uz» bilan tugashi B) Saytda reklama bannerlari ko'pligi C) Sayt nomida «rasmiy» so'zi borligi D) Saytning rangli dizayni To'g'ri javob: A) Domenning «.gov.uz» bilan tugashi ✔ 37. Musiqa fayli bitreyti 128 kbit/s (1 kbit = 1000 bit). 4 minutlik kompozitsiya hajmi qancha bo'ladi? (1 Mbayt = 10^6 bayt) A) 0,48 Mbayt B) 15,36 Mbayt C) 30,72 Mbayt D) 3,84 Mbayt To'g'ri javob: D) 3,84 Mbayt ✔ 38. 33 harfli alifbo harflarini bir xil uzunlikdagi ikkilik kodlar bilan kodlash uchun har bir harfga eng kamida necha bit kerak? A) 33 B) 4 C) 5 D) 6 To'g'ri javob: D) 6 ✔ 39. Fuqaroning raqamli texnologiyalardan samarali, xavfsiz va tanqidiy foydalana olish qobiliyati qanday ataladi? A) Raqamli tengsizlik B) Raqamli monopoliya C) Raqamli savodxonlik D) Raqamli transformatsiya To'g'ri javob: C) Raqamli savodxonlik ✔ 40. Word hujjatini ochish uchun parol o'rnatish qanday amalga oshiriladi? A) Hujjat shriftini yashirin (Hidden) qilib qo'yish orqali B) Hujjat matnini to'liq qalin shriftga o'tkazish orqali C) Fayl → Ma'lumotlar → Hujjatni himoyalash → Parol bilan shifrlash D) Kolontitulga parolni yozib, so'ng uni oq rangga bo'yab yashirish orqali To'g'ri javob: C) Fayl → Ma'lumotlar → Hujjatni himoyalash → Parol bilan shifrlash ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 137 41. Tarmoq niqobi 255.255.255.0 CIDR yozuvida qanday ifodalanadi? A) /8 B) /24 C) /16 D) /32 To'g'ri javob: B) /24✔ 42. Ovozni yozishda kvantlash chuqurligi 8 bitdan 16 bitga oshirildi. Endi signalning nechta sathini ifodalash mumkin? A) 512 B) 32 768 C) 65 536 D) 256 To'g'ri javob: C) 65 536 ✔ 43. Ishorasiz 8 bitli butun sonning eng katta qiymati nechaga teng? A) 127 B) 255 C) 128 D) 256 To'g'ri javob: B) 255 ✔ 44. 1 dan 64 gacha bo'lgan butun sonlardan biri o'ylandi. «Ha/yo'q» javobli savollar bilan uni aniq topish uchun eng kamida nechta savol kerak? A) 5 B) 32 C) 8 D) 6 To'g'ri javob: D) 6 ✔ 45. Mijoz–server arxitekturasining peer-to-peer (P2P) tarmoqdan asosiy farqi nimada? A) Mijoz–serverda xizmatlarni markaziy server ko'rsatadi, P2P da tugunlar teng huquqli B) Mijoz–server tarmog'ida IP-manzil ishlatilmaydi C) P2P tarmoqda faqat bitta kompyuter bo'ladi D) P2P tarmoq faqat simli ulanishda ishlaydi To'g'ri javob: A) Mijoz–serverda xizmatlarni markaziy server ko'rsatadi, P2P da tugunlar teng ✔ huquqli 46. MS Word dagi «Tuzatishlarni yozish» (Track Changes) rejimi nima uchun ishlatiladi? A) Hujjatdagi imlo xatolarini avtomatik ravishda tuzatib borish uchun B) Hujjatning zaxira nusxasini har daqiqada avtomatik ravishda bulutga saqlash uchun C) Har bir o'zgarishni belgilab, keyin uni qabul qilish yoki rad etish uchun D) Hujjatni ruxsatsiz o'qishdan parol bilan shifrlash uchun To'g'ri javob: C) Har bir o'zgarishni belgilab, keyin uni qabul qilish yoki rad etish uchun ✔ 47. Lokal tarmoqda kadrlarni MAC-manzil asosida faqat kerakli portga yo'naltiruvchi qurilma qaysi? A) Modem B) Kommutator (switch) C) Repeater D) Hub (kontsentrator) To'g'ri javob: B) Kommutator (switch) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 138 48. MS Word da bosmaga chiqmaydigan belgilarni (¶ va boshqalar) ko'rsatish yoki yashirish uchun qaysi tugmalar birikmasi ishlatiladi? A) Ctrl + Shift + P B) Ctrl + 8 C) Alt + P D) Ctrl + Shift + 8 To'g'ri javob: D) Ctrl + Shift + 8✔ 49. Raqamli signalni analog signalga va aksincha aylantiruvchi qurilma qanday ataladi? A) Modem B) Kommutator C) Proksi-server D) Repeater To'g'ri javob: A) Modem ✔ 50. MS Word jadvalidagi =SUM(ABOVE) formulasi nimani hisoblaydi? A) Jadvaldagi sonli kataklarning o'rtacha qiymatini B) Joriy katakdan yuqoridagi sonli kataklar yig'indisini C) Joriy katakdan chapdagi sonli kataklar yig'indisini D) Joriy katakdan pastdagi kataklar sonini To'g'ri javob: B) Joriy katakdan yuqoridagi sonli kataklar yig'indisini ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 139 18-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Tashkilotdagi barcha serverlarni o'z binosida saqlash va boshqarish modeli qanday ataladi? A) Ommaviy bulut B) SaaS C) Serverless D) On-premise (lokal infratuzilma) To'g'ri javob: D) On-premise (lokal infratuzilma)✔ 2. =LEFT("Informatika",4) formulasi qanday natija beradi? A) Info B) nfor C) tika D) Inform To'g'ri javob: A) Info ✔ 3. =MID("Samarqand",3,4) formulasi qanday natija beradi? A) arqa B) mar C) amar D) marq To'g'ri javob: D) marq ✔ 4. Uchta mantiqiy o'zgaruvchiga bog'liq funksiyaning rostlik jadvalida (sarlavhasiz) nechta qator bo'ladi? A) 6 B) 3 C) 8 D) 9 To'g'ri javob: C) 8 ✔ 5. Sahifaning kodlashini UTF-8 deb ko'rsatish uchun <head> ichiga qaysi teg yoziladi? A) <encoding>UTF-8</encoding> B) <meta charset="UTF-8"> C) <lang charset="UTF-8"> D) <code type="UTF-8"> To'g'ri javob: B) <meta charset="UTF-8"> ✔ 6. 17₈ va 1A₁₆ sonlarining yig'indisi o'nlik sanoq sistemasida nechaga teng? A) 41 B) 27 C) 43 D) 33 To'g'ri javob: A) 41 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 140 7. VLOOKUP funksiyasi aniq moslik rejimida qidirilgan qiymatni topa olmasa, qanday natija qaytaradi? A) #DIV/0! B) #NAME? C) #N/A D) #NULL! To'g'ri javob: C) #N/A✔ 8. Excel da Alt + = tugmalar birikmasi nima qiladi? A) Matematik tenglama kiritish maydonini ochadi B) Avtoyig'indi (AutoSum) — SUM formulasini qo'yadi C) Kitobga yangi bo'sh varaq qo'shadi D) Joriy diapazonga avtofiltr o'rnatadi To'g'ri javob: B) Avtoyig'indi (AutoSum) — SUM formulasini qo'yadi ✔ 9. <a> tegida havola manzili qaysi atribut orqali ko'rsatiladi? A) href B) link C) alt D) src To'g'ri javob: A) href ✔ 10. Bulutda saqlanadigan maxfiy fayllarni qo'shimcha himoyalash uchun eng samarali chora qaysi? A) Fayl nomini o'zgartirish B) Shifrlash va ko'p faktorli autentifikatsiyadan foydalanish C) Faylni katta harflar bilan nomlash D) Faylni boshqa papkaga ko'chirish To'g'ri javob: B) Shifrlash va ko'p faktorli autentifikatsiyadan foydalanish ✔ 11. Bulutli texnologiyalarning asosiy afzalliklaridan biri qaysi? A) Qimmat uskunalarni sotib olmasdan resurslardan foydalanish imkoniyati B) Ma'lumotlar har doim faqat foydalanuvchi kompyuterida bo'lishi C) Internetga ulanishsiz ishlash kafolati D) Provayderga mutlaqo bog'liq bo'lmaslik To'g'ri javob: A) Qimmat uskunalarni sotib olmasdan resurslardan foydalanish imkoniyati ✔ 12. HTML da xatboshi (paragraf) qaysi teg bilan belgilanadi? A) <p> B) <text> C) <pg> D) <para> To'g'ri javob: A) <p> ✔ 13. <img> tegidagi alt atributining asosiy vazifasi nima? A) Rasmni sahifa markaziga joylash B) Rasm o'lchamini belgilash C) Rasmga havola qo'shish D) Rasm yuklanmaganda yoki ekran o'quvchilar uchun muqobil matn berish To'g'ri javob: D) Rasm yuklanmaganda yoki ekran o'quvchilar uchun muqobil matn berish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 141 14. Ikkilik sonlarni qo'shing: 1101₂ + 1011₂. A) 11010₂ B) 10100₂ C) 11000₂ D) 10110₂ To'g'ri javob: C) 11000₂✔ 15. Asosi 5 bo'lgan sanoq sistemasida qaysi raqamlar ishlatiladi? A) 1 dan 5 gacha B) 0 dan 4 gacha C) 1 dan 4 gacha D) 0 dan 5 gacha To'g'ri javob: B) 0 dan 4 gacha ✔ 16. Onlayn uchrashuvda ekran namoyishi (screen sharing) funksiyasi nimaga xizmat qiladi? A) Kompyuter ekranini yorqinroq qilishga B) Ishtirokchilarga o'z ekraningizdagi oyna yoki taqdimotni ko'rsatishga C) Mikrofonni o'chirishga D) Fayllarni o'chirishga To'g'ri javob: B) Ishtirokchilarga o'z ekraningizdagi oyna yoki taqdimotni ko'rsatishga ✔ 17. A1 = 5, A2 = −2, A3 = 9 bo'lsa, =MAX(A1:A3)-MIN(A1:A3) formulasi qanday natija beradi? A) 14 B) 11 C) 7 D) 9 To'g'ri javob: B) 11 ✔ 18. Bulut xizmatlarida yuklamaga qarab resurslarni avtomatik oshirish yoki kamaytirish xususiyati qanday ataladi? A) Kompilyatsiya B) Fragmentatsiya C) Elastiklik (masshtablanuvchanlik) D) Defragmentatsiya To'g'ri javob: C) Elastiklik (masshtablanuvchanlik) ✔ 19. VLOOKUP ga nisbatan INDEX va MATCH juftligining afzalligi nimada? A) VLOOKUP faqat eng chap ustundan qidiradi, INDEX/MATCH esa istalgan ustundan qidira oladi B) INDEX/MATCH faqat bitta varaq doirasida, VLOOKUP esa bir necha kitobda ishlaydi C) VLOOKUP faqat gorizontal, INDEX/MATCH esa faqat vertikal qidiruv bajaradi D) VLOOKUP sonli qiymatlar bilan umuman ishlamaydi, INDEX/MATCH esa ular bilan ishlay oladi To'g'ri javob: A) VLOOKUP faqat eng chap ustundan qidiradi, INDEX/MATCH esa istalgan ustundan ✔ qidira oladi 20. CSS da id atributi bo'yicha element tanlash uchun qaysi belgi ishlatiladi? A) * (yulduzcha) B) . (nuqta) C) @ (kuchukcha) D) # (panjara) To'g'ri javob: D) # (panjara) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 142 21. HTML5 da sahifaga video joylashtirish uchun qaysi teg kiritilgan? A) <movie> B) <video> C) <media> D) <embed-video> To'g'ri javob: B) <video>✔ 22. HTML qisqartmasining to'liq ma'nosi qaysi? A) Home Tool Markup Language B) HyperText Markup Language C) HyperLink Management Language D) High Transfer Machine Language To'g'ri javob: B) HyperText Markup Language ✔ 23. Qavslar bo'lmaganda mantiqiy amallarning odatiy bajarilish tartibi qanday? A) Inkor, kon'yunksiya, diz'yunksiya, implikatsiya, ekvivalensiya B) Implikatsiya, inkor, kon'yunksiya, diz'yunksiya, ekvivalensiya C) Kon'yunksiya, inkor, ekvivalensiya, diz'yunksiya, implikatsiya D) Diz'yunksiya, kon'yunksiya, inkor, implikatsiya, ekvivalensiya To'g'ri javob: A) Inkor, kon'yunksiya, diz'yunksiya, implikatsiya, ekvivalensiya ✔ 24. A1:A5 kataklarida mos ravishda 3, «matn», bo'sh katak, 5, 0 bor. =COUNT(A1:A5) natijasi qanday? A) 3 B) 2 C) 4 D) 5 To'g'ri javob: A) 3 ✔ 25. Musbat ikkilik sonni 2 ga ko'paytirish qaysi amalga teng kuchli? A) Razryadlarni bir pozitsiya chapga surib, o'ngdan 0 qo'shish B) Har bir razryadni teskarisiga almashtirish C) Razryadlarni bir pozitsiya o'ngga surib, chapdan 0 qo'shish D) Eng kichik razryadni 1 ga almashtirish To'g'ri javob: A) Razryadlarni bir pozitsiya chapga surib, o'ngdan 0 qo'shish ✔ 26. =SUMIF(A1:A5,"Olma",B1:B5) formulasi nimani hisoblaydi? A) A va B ustunlaridagi sonli qiymatlarning umumiy yig'indisini B) «Olma» qatorlariga mos B ustunidagi qiymatlar yig'indisini C) B ustunidagi «Olma» yozilgan kataklar qiymatlari yig'indisini D) A ustunidagi «Olma» so'zi necha marta uchrashini To'g'ri javob: B) «Olma» qatorlariga mos B ustunidagi qiymatlar yig'indisini ✔ 27. Istisno qiluvchi YOKI (XOR) amalining natijasi qachon 1 ga teng bo'ladi? A) Ikkalasi ham 1 bo'lganda B) Operandlar har xil bo'lganda C) Operandlar bir xil bo'lganda D) Kamida bittasi 0 bo'lganda To'g'ri javob: B) Operandlar har xil bo'lganda ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 143 28. Varaq nomida probel bo'lsa («Oylik hisobot»), undagi A1 katakka havola qanday yoziladi? A) Nom o'zgarishsiz yoziladi: =Oylik hisobot!A1 B) Nom apostroflarga olinadi: ='Oylik hisobot'!A1 C) Nom kvadrat qavsga olinadi: =[Oylik hisobot]A1 D) Nom oddiy qavsga olinadi: =(Oylik hisobot)!A1 To'g'ri javob: B) Nom apostroflarga olinadi: ='Oylik hisobot'!A1✔ 29. Ikkilik sonlar ayirmasini toping: 10000₂ − 1₂. A) 1111₂ B) 10001₂ C) 1110₂ D) 0111₂ To'g'ri javob: A) 1111₂ ✔ 30. Bulutga o'tishdan oldin tashkilot qaysi masalani albatta baholashi kerak? A) Ofis devorlarining rangi B) Monitorlarning o'lchami C) Xodimlarning sevimli brauzeri D) Ma'lumotlar qayerda saqlanishi va ularning huquqiy himoyasi To'g'ri javob: D) Ma'lumotlar qayerda saqlanishi va ularning huquqiy himoyasi ✔ 31. C1 katakdagi =A1+B1 formulasi C2 katakka nusxalansa, C2 da qanday formula hosil bo'ladi? A) =B2+C2 B) =A2+B2 C) =A1+B1 D) =A1+B2 To'g'ri javob: B) =A2+B2 ✔ 32. Serverdan «404» holat kodi qaytsa, bu nimani bildiradi? A) So'rov muvaffaqiyatli bajarildi B) Server ichki xatosi C) Kirish uchun avtorizatsiya talab qilinadi D) So'ralgan resurs topilmadi To'g'ri javob: D) So'ralgan resurs topilmadi ✔ 33. HTML qanday turdagi til hisoblanadi? A) Mashina tili B) Dasturlash tili C) Belgilash (razmetka) tili D) So'rovlar tili To'g'ri javob: C) Belgilash (razmetka) tili ✔ 34. 4 bitli qo'shimcha kodda −3 soni 1101 ko'rinishida yoziladi. 1101 + 0101 qo'shilib, 4 bitdan oshgan ko'chirish tashlab yuborilsa, qanday natija hosil bo'ladi? A) 1110 B) 0010 C) 0011 D) 1010 To'g'ri javob: B) 0010 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 144 35. Sayt sahifalarini qidiruv tizimlari natijalarida yuqoriroq o'ringa chiqarish bo'yicha chora-tadbirlar majmui qanday ataladi? A) DNS B) CMS C) SEO D) CDN To'g'ri javob: C) SEO✔ 36. Konteynerlarning virtual mashinalardan asosiy farqi nimada? A) Konteynerlar xost OS yadrosini umumiy ishlatadi, shu sababli yengilroq B) Konteynerlar faqat Windows da ishlaydi C) Konteynerlar alohida to'liq OS ni o'z ichiga oladi D) Konteynerlar tarmoqqa ulana olmaydi To'g'ri javob: A) Konteynerlar xost OS yadrosini umumiy ishlatadi, shu sababli yengilroq ✔ 37. Ommaviy va xususiy bulutlarning birgalikda, o'zaro bog'langan holda ishlatilishi qanday model? A) Edge tarmoq B) Lokal klaster C) Hamjamiyat buluti D) Gibrid bulut To'g'ri javob: D) Gibrid bulut ✔ 38. 2F₁₆ sonini o'nlik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) 63 B) 32 C) 45 D) 47 To'g'ri javob: D) 47 ✔ 39. Veb-kontent nusxalarini dunyodagi ko'plab serverlarda saqlab, foydalanuvchiga eng yaqin serverdan yetkazuvchi tarmoq qanday ataladi? A) SAN B) VPN C) LAN D) CDN (kontent yetkazib berish tarmog'i) To'g'ri javob: D) CDN (kontent yetkazib berish tarmog'i) ✔ 40. 110110₂ sonini sakkizlik sanoq sistemasiga o'tkazing. A) 66₈ B) 63₈ C) 36₈ D) 54₈ To'g'ri javob: A) 66₈ ✔ 41. 0,101₂ ikkilik kasr soni o'nlik sanoq sistemasida nechaga teng? A) 0,5 B) 0,625 C) 0,75 D) 0,101 To'g'ri javob: B) 0,625 ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 145 42. Situatsiya: talabalarning bo'yi va vazni o'rtasidagi bog'liqlikni ko'rsatish kerak. Eng mos diagramma turi qaysi? A) Nuqtali diagramma (Scatter) B) Yig'ma ustunli gistogramma C) Halqasimon diagramma (Doughnut) D) Doiraviy diagramma (Pie) To'g'ri javob: A) Nuqtali diagramma (Scatter)✔ 43. Boshqa varaqdagi katakka havola qanday to'g'ri yoziladi? A) Nuqta (.): =Varaq2.B3 B) Undov belgisi (!): =Varaq2!B3 C) Kuchukcha (@): =B3@Varaq2 D) Ikki nuqta (:): =Varaq2:B3 To'g'ri javob: B) Undov belgisi (!): =Varaq2!B3 ✔ 44. Bir jismoniy serverda bir nechta mustaqil virtual mashinalarni ishga tushirish imkonini beruvchi texnologiya qaysi? A) Arxivlash B) Kompressiya C) Virtualizatsiya D) Defragmentatsiya To'g'ri javob: C) Virtualizatsiya ✔ 45. Sahifaning telefon, planshet va kompyuter ekranlariga moslashib ko'rinishi qanday ataladi? A) Moslashuvchan (responsive) dizayn B) Server dizayni C) Qat'iy (fixed) maket D) Statik dizayn To'g'ri javob: A) Moslashuvchan (responsive) dizayn ✔ 46. CSS da klass bo'yicha element tanlash uchun qaysi belgi ishlatiladi? A) : (ikki nuqta) B) # (panjara) C) . (nuqta) D) & (ampersand) To'g'ri javob: C) . (nuqta) ✔ 47. Kiruvchi so'rovlarni bir nechta server o'rtasida teng taqsimlovchi mexanizm qaysi? A) Yuklamani muvozanatlash (load balancing) B) Defragmentatsiya C) Kesh tozalash D) Fishing To'g'ri javob: A) Yuklamani muvozanatlash (load balancing) ✔ 48. Amazon EC2 kabi virtual mashinalarni ijaraga berish xizmati qaysi modelga kiradi? A) FaaS B) SaaS C) IaaS D) PaaS To'g'ri javob: C) IaaS ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 146 49. x = 5 bo'lganda qaysi mulohaza rost bo'ladi? A) (x = 5) → (x > 6) B) (x > 3) (x < 10)∧ C) (x > 5) (x < 2) ∨ D) ¬(x < 7) To'g'ri javob: B) (x > 3) ∧ (x < 10) ✔ 50. Bir elementga inline uslub, id bo'yicha va klass bo'yicha uslub berilgan va ular zid. Odatda qaysi biri ustun keladi? A) Inline (style atributi) uslub B) Klass bo'yicha uslub C) id bo'yicha uslub D) Teg nomi bo'yicha uslub To'g'ri javob: A) Inline (style atributi) uslub ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 147 19-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Mahsulotlarni avtomatik tanib olish uchun omborlarda tovarlarga yopishtiriladigan radiochastotali yorliqlar texnologiyasi qaysi? A) LiDAR B) RFID C) OCR D) AR To'g'ri javob: B) RFID✔ 2. Relyatsion ma'lumotlar modelining asoschisi kim? A) Charlz Bebbij B) Edgar Kodd C) Jon fon Neyman D) Alan Tyuring To'g'ri javob: B) Edgar Kodd ✔ 3. Zamonaviy katta til modellari (LLM) asosan qaysi neyron tarmoq arxitekturasiga asoslanadi? A) Perseptron (bir qatlamli) B) Kohonen xaritasi C) Transformer D) Xopfild tarmog'i To'g'ri javob: C) Transformer ✔ 4. Jadvalda ma'lum hodisa (INSERT, UPDATE, DELETE) yuz berganda avtomatik ishga tushuvchi protsedura qanday ataladi? A) Domen B) Kursor C) Indeks D) Trigger To'g'ri javob: D) Trigger ✔ 5. Situatsiya: talaba 4K videolarni montaj qilmoqda va render jarayoni juda sekin. Qaysi yangilanish eng katta samara beradi? A) Kuchliroq GPU va ko'p yadroli CPU o'rnatish B) Yuqori DPI ga ega sichqoncha sotib olish C) Monitorni 60 Hz dan 75 Hz ga almashtirish D) Kattaroq quvvatli karnaylar ulash To'g'ri javob: A) Kuchliroq GPU va ko'p yadroli CPU o'rnatish ✔ 6. Transformer arxitekturasidagi asosiy mexanizm qanday ataladi? A) Semafor mexanizmi B) Diqqat (attention) mexanizmi C) Pufak mexanizmi D) Kesh mexanizmi To'g'ri javob: B) Diqqat (attention) mexanizmi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 148 7. Jadvaldan yozuvlarni o'chirish uchun qaysi DML buyrug'i ishlatiladi? A) REMOVE B) DROP C) DELETE D) ERASE To'g'ri javob: C) DELETE✔ 8. Blokcheyndagi yozuvni o'zgartirish nima uchun juda qiyin? A) Bloklar qog'ozga chop etilgan B) Har bir blok oldingi blokning xeshini o'z ichiga oladi va nusxalar ko'p tugunda saqlanadi C) Ma'lumotlar faqat bitta serverda D) Bloklar parol bilan himoyalangan arxivda To'g'ri javob: B) Har bir blok oldingi blokning xeshini o'z ichiga oladi va nusxalar ko'p tugunda ✔ saqlanadi 9. ORDER BY da kamayish tartibida saralash uchun qaysi kalit so'z qo'shiladi? A) DESC B) ASC C) DOWN D) REVERSE To'g'ri javob: A) DESC ✔ 10. Yangi jadval yaratish uchun qaysi SQL buyrug'i ishlatiladi? A) MAKE TABLE B) NEW TABLE C) ADD TABLE D) CREATE TABLE To'g'ri javob: D) CREATE TABLE ✔ 11. DMA (xotiraga to'g'ridan-to'g'ri murojaat) texnologiyasi nimani ta'minlaydi? A) Qurilmalar RAM bilan protsessorni chetlab ma'lumot almashadi B) Qattiq diskdagi ma'lumotlar avtomatik shifrlanadi C) Monitor tasviri protsessor orqali tezroq chiziladi D) Protsessor kesh xotirasi hajmini dasturiy yo'l bilan oshiradi To'g'ri javob: A) Qurilmalar RAM bilan protsessorni chetlab ma'lumot almashadi ✔ 12. Protsessordagi konveyer (pipelining) usulining mohiyati nima? A) Buyruqlar faqat qat'iy ketma-ket, bittadan bajariladi B) Bir nechta buyruqning turli bosqichlari bir vaqtda bajariladi C) Protsessor suyuqlik bilan konveyer usulida sovutiladi D) Operativ xotira hajmi diskdagi joy hisobiga kengaytiriladi To'g'ri javob: B) Bir nechta buyruqning turli bosqichlari bir vaqtda bajariladi ✔ 13. PowerPoint dagi «Animatsiya paneli» (Animation Pane) nima uchun ishlatiladi? A) Animatsiyalar ketma-ketligi, vaqti va ishga tushish usulini boshqarish uchun B) Slaydlar uchun fon rasmi va rang sxemasini tanlash uchun C) Taqdimotdagi slaydlarning to'liq ro'yxatini ko'rish va o'chirish uchun D) Ma'ruzachi ovozini yozib olib, slaydlarga biriktirish uchun To'g'ri javob: A) Animatsiyalar ketma-ketligi, vaqti va ishga tushish usulini boshqarish uchun ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 149 14. Jadvaldagi har bir yozuvni yagona tarzda aniqlovchi maydon (yoki maydonlar to'plami) qanday ataladi? A) Tashqi kalit B) Indeks C) Trigger D) Birlamchi kalit (primary key) To'g'ri javob: D) Birlamchi kalit (primary key)✔ 15. Model qilgan «ijobiy» bashoratlarning qanchasi haqiqatan ijobiy ekanini ko'rsatuvchi metrika qaysi? A) Aniqlik (precision) B) To'liqlik (recall) C) Dispersiya D) Gradiyent To'g'ri javob: A) Aniqlik (precision) ✔ 16. Tasvirlarni tanib olishda ayniqsa samarali bo'lgan neyron tarmoq turi qaysi? A) Konvolyutsion neyron tarmoq (CNN) B) Bayes tarmog'i C) Qaror daraxti D) Chiziqli regressiya To'g'ri javob: A) Konvolyutsion neyron tarmoq (CNN) ✔ 17. Juda katta hajmdagi, tez o'zgaruvchan va turli formatdagi ma'lumotlar majmuasi qanday termin bilan ataladi? A) Metama'lumot B) Kesh C) Big Data (katta ma'lumotlar) D) Bufer To'g'ri javob: C) Big Data (katta ma'lumotlar) ✔ 18. Audio-CD standartidagi 44,1 kHz diskretlash chastotasi nimani bildiradi? A) Har sekundda 44 100 bayt ma'lumot yoziladi B) Signal qiymati sekundiga 44 100 marta o'lchanadi C) Har sekundda 44 100 bit ma'lumot yoziladi D) Yozuvdagi eng yuqori tovush chastotasi 44,1 kHz To'g'ri javob: B) Signal qiymati sekundiga 44 100 marta o'lchanadi ✔ 19. Mashinali o'qitish uchun eng ko'p ishlatiladigan dasturlash tillaridan biri qaysi? A) CSS B) HTML C) SQL D) Python To'g'ri javob: D) Python ✔ 20. Doimiy xotira (ROM) to'g'risidagi qaysi fikr to'g'ri? A) Protsessor registrlaridan ham tezroq ishlaydi va kesh o'rnini bosadi B) Elektr ta'minoti uzilganda undagi ma'lumotlar darhol o'chib ketadi C) Energiyaga bog'liq emas, yuklovchi kabi o'zgarmas ma'lumotlarni saqlaydi D) Faqat videotasvir kadrlarini vaqtincha saqlash uchun ishlatiladi To'g'ri javob: C) Energiyaga bog'liq emas, yuklovchi kabi o'zgarmas ma'lumotlarni saqlaydi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 150 21. «Fakultet» va «Talaba» jadvallari: bir fakultetda ko'p talaba bor, har bir talaba faqat bitta fakultetga tegishli. Bu qanday bog'lanish? A) Rekursiv ko'pga-ko'p B) Birga-ko'p C) Ko'pga-ko'p D) Birga-bir To'g'ri javob: B) Birga-ko'p✔ 22. Videodagi kadrlar chastotasi (fps) nimani bildiradi? A) Bitta kadrdagi piksellar sonini B) Ovoz yo'lining diskretlash chastotasini C) Video oqimida sekundiga uzatiladigan bitlar sonini D) Bir sekundda ko'rsatiladigan kadrlar sonini To'g'ri javob: D) Bir sekundda ko'rsatiladigan kadrlar sonini ✔ 23. Ochilganda darhol namoyish rejimida boshlanadigan PowerPoint fayli qaysi kengaytmaga ega? A) .potx B) .pptx C) .pptm D) .ppsx To'g'ri javob: D) .ppsx ✔ 24. Jadvaldan ma'lumotlarni tanlab olish uchun qaysi SQL buyrug'i ishlatiladi? A) SELECT B) EXTRACT C) GET D) OPEN To'g'ri javob: A) SELECT ✔ 25. Ma'lumotlar bazasini loyihalashda obyektlar, ularning atributlari va bog'lanishlarini grafik tasvirlash uchun qaysi model ishlatiladi? A) Blok-sxema B) OSI-model C) ER-model (mohiyat–aloqa) D) Gant diagrammasi To'g'ri javob: C) ER-model (mohiyat–aloqa) ✔ 26. JPEG faylni tahrirlab, bir necha marta qayta saqlash qanday oqibatga olib keladi? A) Har saqlashda qo'shimcha sifat yo'qotilib, artefaktlar to'planadi B) Fayl hajmi va sifati mutlaqo o'zgarmay qoladi C) Fayl avtomatik ravishda PNG formatiga aylanadi D) Har safar saqlanganda tasvir sifati asta-sekin yaxshilanib boradi To'g'ri javob: A) Har saqlashda qo'shimcha sifat yo'qotilib, artefaktlar to'planadi ✔ 27. Protsessor buyruq siklining to'g'ri bosqichlar tartibini ko'rsating. A) Olish – bajarish – dekodlash – natijani yozish B) Bajarish – olish – dekodlash – natijani yozish C) Dekodlash – olish – bajarish – natijani yozish D) Olish – dekodlash – bajarish – natijani yozish To'g'ri javob: D) Olish – dekodlash – bajarish – natijani yozish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 151 28. BIOS/UEFI mikrodasturining asosiy vazifasi nima? A) Foydalanuvchi fayllari va papkalarini saralab boshqarish B) Qurilmalarni tekshirish (POST) va OT yuklovchisini ishga tushirish C) Matnli hujjatlarni tahrirlash va chop etish D) Kompyuterni Internet tarmog'iga avtomatik ravishda ulab berish To'g'ri javob: B) Qurilmalarni tekshirish (POST) va OT yuklovchisini ishga tushirish✔ 29. Quyidagi holatlardan qaysi biri «tor bo'g'iz» (bottleneck) ga misol bo'ladi? A) Katta diagonalli monitor yuqori ruxsatda tasvir ko'rsatishi B) Yangi klaviatura USB orqali ulanib, darhol ishlay boshlashi C) Kuchli protsessor sekin HDD dan ma'lumot kutib, to'liq yuklanmay qolishi D) Ko'p yadroli protsessor bir nechta dasturni bir vaqtda parallel bajarishi To'g'ri javob: C) Kuchli protsessor sekin HDD dan ma'lumot kutib, to'liq yuklanmay qolishi ✔ 30. Dastur hisoblagichi (Program Counter) registrida nima saqlanadi? A) Protsessorning joriy takt chastotasi B) Keyingi bajariladigan buyruqning manzili C) Oxirgi bajarilgan arifmetik amal natijasi D) Kesh xotiraning bo'sh hajmi To'g'ri javob: B) Keyingi bajariladigan buyruqning manzili ✔ 31. Ma'lumotlar o'zaro kriptografik bog'langan bloklar zanjiri ko'rinishida taqsimlangan holda saqlanadigan texnologiya qaysi? A) CDN B) Relyatsion MBBT C) Blokcheyn D) RAID To'g'ri javob: C) Blokcheyn ✔ 32. Maydon qiymati kiritilmagan (bo'sh) yozuvlarni tanlash uchun qaysi shart to'g'ri? A) WHERE tel == '' B) WHERE tel EMPTY C) WHERE tel IS NULL D) WHERE tel = NULL To'g'ri javob: C) WHERE tel IS NULL ✔ 33. Blokcheyn texnologiyasiga asoslangan birinchi mashhur kriptovalyuta qaysi? A) Litecoin B) Ethereum C) Bitcoin D) Ripple To'g'ri javob: C) Bitcoin ✔ 34. Protsessor eng tez murojaat qila oladigan xotira qaysi? A) SSD B) Operativ xotira (RAM) C) L2 kesh D) Registrlar To'g'ri javob: D) Registrlar ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 152 35. Tranzaksiyaning ACID xususiyatlaridagi «A» (Atomicity) nimani anglatadi? A) Tranzaksiya avtomatik shifrlanadi B) Tranzaksiya juda tez bajariladi C) Tranzaksiya to'liq bajariladi yoki umuman bajarilmaydi D) Tranzaksiya faqat bitta jadvalga tegadi To'g'ri javob: C) Tranzaksiya to'liq bajariladi yoki umuman bajarilmaydi✔ 36. SSD ning HDD ga nisbatan asosiy afzalligi nimada? A) Bir gigabayt hajm narxi har doim ancha arzon B) Elektr uzilganda ma'lumotni darhol o'chirib yuboradi C) Mexanik qismlar yo'qligi sababli murojaat vaqti ancha qisqa D) Ma'lumotni aylanuvchi magnit plastinalarda ishonchliroq yozadi To'g'ri javob: C) Mexanik qismlar yo'qligi sababli murojaat vaqti ancha qisqa ✔ 37. PowerPoint da taqdimot namoyishini birinchi slayddan boshlash uchun qaysi tugma bosiladi? A) Shift + F5 B) F7 C) Ctrl + F5 D) F5 To'g'ri javob: D) F5 ✔ 38. PowerPoint dagi «Vaqtni sozlash» (Rehearse Timings) vositasi nima qiladi? A) Har bir slaydga sarflangan vaqtni yozib, avtomatik namoyish uchun saqlaydi B) Ma'ruzachi ovozini yozib olib, uni matnga aylantirib beradi C) Slayd ustiga ko'rinadigan orqaga sanovchi taymer qo'shib qo'yadi D) Animatsiyalarning bajarilish tezligini avtomatik ravishda ikki baravar oshiradi To'g'ri javob: A) Har bir slaydga sarflangan vaqtni yozib, avtomatik namoyish uchun saqlaydi ✔ 39. Ikkilik klassifikatsiyada model tashxis qo'yishda «kasal»larning necha foizini to'g'ri topganini ko'rsatuvchi ko'rsatkich qaysi? A) O'rtacha kvadratik xato B) To'liqlik (recall) C) Entropiya D) Aniqlik (precision) To'g'ri javob: B) To'liqlik (recall) ✔ 40. Uydagi termostat haroratni sensorlar asosida o'lchab, smartfon orqali boshqariladi. Bu qaysi texnologiyaga misol? A) Blokcheyn B) Kvant hisoblash C) IoT (narsalar Interneti) D) 3D-bosma To'g'ri javob: C) IoT (narsalar Interneti) ✔ 41. Lazer printerda tasvir qanday hosil qilinadi? A) Mayda soplolardan qog'oz yuzasiga suyuq siyoh tomchilari purkab chiqariladi B) Lazer fotobarabanda elektrostatik tasvir chizadi, toner qog'ozga qotiriladi C) Ignalar bo'yoqli lenta orqali qog'ozga urilib, nuqtalar hosil qiladi D) Issiqlikka sezgir maxsus qog'oz nuqtalari qizdirilib qoraytiriladi To'g'ri javob: B) Lazer fotobarabanda elektrostatik tasvir chizadi, toner qog'ozga qotiriladi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 153 42. Protsessorda buyruqlarni xotiradan olish, dekodlash va ularning bajarilishini muvofiqlashtiruvchi qism qaysi? A) Arifmetik-mantiqiy qurilma (ALU) B) Registrlar fayli C) Takt generatori D) Boshqaruv qurilmasi (CU) To'g'ri javob: D) Boshqaruv qurilmasi (CU)✔ 43. Quyidagilardan qaysi biri hujjatga yo'naltirilgan NoSQL ma'lumotlar bazasi hisoblanadi? A) MongoDB B) Microsoft SQL Server C) MySQL D) Oracle Database To'g'ri javob: A) MongoDB ✔ 44. «Sun'iy intellekt» atamasi birinchi marta 1956-yilda qaysi ilmiy tadbirda keng qo'llanilgan? A) Dartmut konferensiyasi B) Yalta konferensiyasi C) Solvey kongressi D) Bretton-Vuds konferensiyasi To'g'ri javob: A) Dartmut konferensiyasi ✔ 45. Quyidagi dasturlardan qaysi biri vektor grafik muharrir hisoblanadi? A) GIMP B) Inkscape C) Paint D) Adobe Photoshop To'g'ri javob: B) Inkscape ✔ 46. Quyidagi formatlardan qaysi biri vektor grafika formati hisoblanadi? A) SVG B) PNG C) JPEG D) BMP To'g'ri javob: A) SVG ✔ 47. Quyidagi dasturlardan qaysi biri rastr grafik muharrir hisoblanadi? A) Adobe Illustrator B) CorelDRAW C) Adobe Photoshop D) Inkscape To'g'ri javob: C) Adobe Photoshop ✔ 48. Quyidagi dasturlardan qaysi biri video montaj dasturi hisoblanadi? A) Audacity B) Adobe Premiere Pro C) Microsoft Access D) Adobe Illustrator To'g'ri javob: B) Adobe Premiere Pro ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 154 49. Grafik protsessor (GPU) ning markaziy protsessordan (CPU) asosiy farqi nimada? A) Energiyaga bog'liq bo'lmagan xotira vazifasini bajaradi B) Faqat matnli ma'lumotlarni qayta ishlashga mo'ljallangan C) Kam sonli murakkab yadrolar bilan bitta oqimni tez bajarishga moslashgan D) Ko'p sonli sodda yadrolar bilan bir xil amallarni ommaviy parallel bajaradi To'g'ri javob: D) Ko'p sonli sodda yadrolar bilan bir xil amallarni ommaviy parallel bajaradi✔ 50. Quyidagi audio formatlardan qaysi biri yo'qotishsiz siqishga asoslangan? A) Ogg Vorbis B) MP3 C) FLAC D) AAC To'g'ri javob: C) FLAC ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 155 20-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Windows tizimida dastur yorlig'i (shortcut, .lnk) o'chirilsa, nima sodir bo'ladi? A) Yorliq joylashgan papka ham uning ichidagilar bilan o'chadi B) Faqat yorliq o'chadi, asl fayl yoki dastur saqlanib qoladi C) Yorliq bilan birga asl dastur ham diskdan o'chib ketadi D) Dastur tizimdan to'liq o'chirilib, sozlamalari yo'qoladi To'g'ri javob: B) Faqat yorliq o'chadi, asl fayl yoki dastur saqlanib qoladi✔ 2. Python dasturlash tilining muallifi kim? A) Dennis Ritchi B) Gvido van Rossum C) Byorn Straustrup D) Jeyms Gosling To'g'ri javob: B) Gvido van Rossum ✔ 3. Dasturni tuzatish (debugging) deb nimaga aytiladi? A) Dasturdagi xatolarni topish va tuzatish jarayoniga B) Dastur uchun foydalanuvchi qo'llanmasini yozishga C) Dastur matnini mashina kodiga o'girish jarayoniga D) Tayyor dasturni kompyuterga o'rnatish jarayoniga To'g'ri javob: A) Dasturdagi xatolarni topish va tuzatish jarayoniga ✔ 4. Uch o'lchamli modellashtirish va animatsiya uchun mo'ljallangan bepul ochiq kodli dastur qaysi? A) Blender B) Inkscape C) Notepad++ D) GIMP To'g'ri javob: A) Blender ✔ 5. Linux yadrosining dastlabki versiyasini 1991-yilda kim yaratgan? A) Dennis Ritchi B) Richard Stallman C) Ken Tompson D) Linus Torvalds To'g'ri javob: D) Linus Torvalds ✔ 6. Blok-sxemada parallelogramm shakli nimani ifodalaydi? A) Hisoblash yoki qiymat berish amali B) Shartni tekshirish (tarmoqlanish) C) Algoritmning boshlanishi yoki tugashi D) Ma'lumotlarni kiritish yoki chiqarish To'g'ri javob: D) Ma'lumotlarni kiritish yoki chiqarish ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 156 7. Grafik foydalanuvchi interfeysi (GUI) buyruqlar qatori interfeysidan (CLI) nimasi bilan farq qiladi? A) GUI faqat serverlarda, CLI esa faqat uy kompyuterlarida ishlatiladi B) GUI da buyruqlarni faqat klaviaturadan matn ko'rinishida kiritish mumkin C) CLI da buyruqlar faqat sichqoncha bilan tanlab beriladi D) GUI da oyna, belgi va menyular, CLI da esa matnli buyruqlar ishlatiladi To'g'ri javob: D) GUI da oyna, belgi va menyular, CLI da esa matnli buyruqlar ishlatiladi✔ 8. Birlashtirib saralash (merge sort) algoritmining vaqt murakkabligi qanday? A) O(n) B) O(2ⁿ) C) O(n²) D) O(n log n) To'g'ri javob: D) O(n log n) ✔ 9. Android operatsion tizimi qaysi yadro asosida qurilgan? A) XNU (Darwin) yadrosi B) Linux yadrosi C) MS-DOS yadrosi D) Windows NT yadrosi To'g'ri javob: B) Linux yadrosi ✔ 10. Linuxda chmod 755 skript.sh buyrug'idan keyin fayl huquqlari qanday bo'ladi? A) Egasi: o'qish, yozish, bajarish; guruh: o'qish va yozish; boshqalar: o'qish B) Egasi: o'qish va yozish; guruh va boshqalar: faqat o'qish C) Egasi: o'qish, yozish, bajarish; guruh va boshqalar: o'qish va bajarish D) Egasi: o'qish va bajarish; guruh va boshqalar: o'qish, yozish, bajarish To'g'ri javob: C) Egasi: o'qish, yozish, bajarish; guruh va boshqalar: o'qish va bajarish ✔ 11. Litsenziyasiz (qaroqchilik) dasturiy ta'minotdan foydalanishning xavfi qaysi? A) Rasmiy yangilanishlarning kafolatlanishi B) Kompyuter tezligining doimiy oshishi C) Ishlab chiqaruvchi texnik yordami D) Huquqiy javobgarlik va zararli kod mavjud bo'lishi ehtimoli To'g'ri javob: D) Huquqiy javobgarlik va zararli kod mavjud bo'lishi ehtimoli ✔ 12. Operatsion tizimning qurilmani (masalan, printerni) boshqarish uchun ishlatadigan maxsus dasturi qanday ataladi? A) Makros B) Drayver C) Plagin D) Kodek To'g'ri javob: B) Drayver ✔ 13. Situatsiya: 6 Gbaytli video faylni FAT32 formatidagi fleshkaga ko'chirishda «Fayl juda katta» xatosi chiqdi, fleshkada esa 30 Gbayt bo'sh joy bor. To'g'ri yechim qaysi? A) Fleshkani exFAT yoki NTFS fayl tizimiga formatlash B) Fleshkani antivirus dasturi bilan tekshirish C) Faylni ko'chirishdan oldin kompyuterni qayta yuklash D) Video fayl nomini qisqaroq nomga o'zgartirish To'g'ri javob: A) Fleshkani exFAT yoki NTFS fayl tizimiga formatlash ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 157 14. Drayver nima? A) Fayllarni siqib, bitta arxivga joylovchi dastur B) OT ga muayyan qurilma bilan ishlash imkonini beruvchi dastur C) Dastur matnini mashina kodiga o'giruvchi dastur D) Zararli dasturlarni aniqlab, ularni yo'q qiluvchi dastur To'g'ri javob: B) OT ga muayyan qurilma bilan ishlash imkonini beruvchi dastur✔ 15. Quyidagi parollardan qaysi biri eng mustahkam hisoblanadi? A) qwerty B) Toshkent2000 C) v9#Lm!2qTz@8Rw D) 12345678 To'g'ri javob: C) v9#Lm!2qTz@8Rw ✔ 16. Quyidagi dasturlash tillaridan qaysi biri past darajali til hisoblanadi? A) Assembler B) Java C) Python D) C# To'g'ri javob: A) Assembler ✔ 17. Obyektga yo'naltirilgan dasturlashdagi vorislik (inheritance) tamoyili nimani bildiradi? A) Bitta sinfdan bir nechta obyekt nusxasi yaratiladi B) Bir xil nomli metod turli sinflarda turlicha ishlaydi C) Yangi sinf mavjud sinf xususiyat va metodlarini meros oladi D) Sinfning ichki ma'lumotlari tashqi dastur kodidan yashiriladi To'g'ri javob: C) Yangi sinf mavjud sinf xususiyat va metodlarini meros oladi ✔ 18. Klaviaturada bosilgan tugmalarni yashirincha yozib boruvchi dastur qanday ataladi? A) Profiler B) Debugger C) Keylogger D) Sniffer To'g'ri javob: C) Keylogger ✔ 19. [5, 3, 8, 1] massivi pufakcha usulida o'sish tartibida saralanmoqda. Birinchi to'liq o'tishdan keyin massiv qanday ko'rinishga keladi? A) [3, 5, 1, 8] B) [1, 3, 5, 8] C) [3, 1, 5, 8] D) [5, 3, 1, 8] To'g'ri javob: A) [3, 5, 1, 8] ✔ 20. Fayl tizimidagi kataloglar (papkalar) tuzilmasi qanday turdagi tuzilma hisoblanadi? A) Daraxtsimon (ierarxik) B) Halqasimon C) Chiziqli ro'yxat D) Tarmoqli to'liq graf To'g'ri javob: A) Daraxtsimon (ierarxik) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 158 21. SMS xabarlar orqali amalga oshiriladigan fishing qanday ataladi? A) Smishing B) Spear phishing C) Vishing D) Whaling To'g'ri javob: A) Smishing✔ 22. Qurilma apparat ta'minotiga doimiy yozilgan, uni past darajada boshqaruvchi dasturiy ta'minot qanday ataladi? A) Shareware B) Adware C) Proshivka (firmware) D) Freeware To'g'ri javob: C) Proshivka (firmware) ✔ 23. Python da «if x > 0» qatori oxiridagi ikki nuqta (:) tushirib qoldirilsa, nima sodir bo'ladi? A) Dastur xatosiz ishlab, to'g'ri natija beradi B) SyntaxError (sintaktik xato) yuzaga keladi C) Dastur ishlaydi, lekin shart tekshirilmaydi D) ZeroDivisionError xatosi yuzaga keladi To'g'ri javob: B) SyntaxError (sintaktik xato) yuzaga keladi ✔ 24. Elektron raqamli imzo yaratishda hujjat (uning xesh qiymati) kimning qaysi kaliti bilan imzolanadi? A) Imzo qo'yuvchining ochiq kaliti B) Imzo qo'yuvchining yopiq (shaxsiy) kaliti C) Sertifikat markazining ochiq kaliti D) Qabul qiluvchining ochiq kaliti To'g'ri javob: B) Imzo qo'yuvchining yopiq (shaxsiy) kaliti ✔ 25. Tsikl ichida break operatori bajarilsa, nima sodir bo'ladi? A) Tsikl to'xtab, undan keyingi operatorga o'tiladi B) Joriy iteratsiya tashlab, keyingisiga o'tiladi C) Tsikl sharti teskarisiga almashtiriladi D) Butun dastur darhol to'xtab, yopiladi To'g'ri javob: A) Tsikl to'xtab, undan keyingi operatorga o'tiladi ✔ 26. Muhandislik chizmalari va loyihalash (CAD) uchun keng ishlatiladigan dastur qaysi? A) Photoshop B) Audacity C) AutoCAD D) Excel To'g'ri javob: C) AutoCAD ✔ 27. Saytning ochiq kaliti uning egasiga tegishli ekanini tasdiqlovchi elektron hujjatni kim beradi? A) Internet-provayder B) Brauzer ishlab chiqaruvchisi C) DNS-server D) Sertifikatlash markazi (CA) To'g'ri javob: D) Sertifikatlash markazi (CA) ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 159 28. Bepul va ochiq kodli vektorli grafik muharrir qaysi? A) Photoshop B) Paint C) Lightroom D) Inkscape To'g'ri javob: D) Inkscape✔ 29. Mulkiy huquq egasi kodni yopiq saqlaydigan va foydalanishni litsenziya bilan cheklaydigan dastur qanday ataladi? A) Erkin litsenziyali dastur B) Ochiq kodli dastur C) Ommaviy mulk D) Proprietar (xususiy) dasturiy ta'minot To'g'ri javob: D) Proprietar (xususiy) dasturiy ta'minot ✔ 30. Fotosuratlar uchun keng tarqalgan, sifatni qisman yo'qotib siqiladigan format qaysi? A) JPEG B) TXT C) SVG D) PNG To'g'ri javob: A) JPEG ✔ 31. Dastlabki kodi ochiq bo'lib, uni o'rganish, o'zgartirish va tarqatish mumkin bo'lgan dasturiy ta'minot qanday ataladi? A) Ochiq kodli (open source) dastur B) Shareware C) Demo versiya D) Proprietar dastur To'g'ri javob: A) Ochiq kodli (open source) dastur ✔ 32. Foydali dastur ko'rinishida niqoblanib, yashirin zararli funksiyalarni bajaruvchi dastur qaysi? A) Antivirus B) Firewall C) Troyan dasturi D) Qurt To'g'ri javob: C) Troyan dasturi ✔ 33. Tizimga dasturchi yoki tajovuzkor tomonidan qoldirilgan, oddiy autentifikatsiyani chetlab o'tuvchi yashirin kirish yo'li qanday ataladi? A) Proxy B) Backdoor («orqa eshik») C) Sandbox D) Firewall To'g'ri javob: B) Backdoor («orqa eshik») ✔ 34. Python da print("5" + 3) buyrug'i bajarilganda nima sodir bo'ladi? A) Ekranga 53 chiqadi B) Ekranga «5» va «3» alohida chiqadi C) Ekranga 8 chiqadi D) TypeError xatosi chiqadi To'g'ri javob: D) TypeError xatosi chiqadi ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 160 35. Quyidagilardan qaysi biri mobil operatsion tizim hisoblanadi? A) iOS B) Ubuntu Server C) Windows Server D) MS-DOS To'g'ri javob: A) iOS✔ 36. Python da def f(a, b=2): return a * b funksiyasi berilgan. print(f(3)) natijasida nima chiqadi? A) 6 B) 3 C) 5 D) TypeError xatosi To'g'ri javob: A) 6 ✔ 37. Evklid algoritmi qanday masalani yechish uchun ishlatiladi? A) Berilgan oraliqdagi tub sonlarni aniqlash B) Massiv elementlarini o'sish tartibida saralash C) Sonning kvadrat ildizini taqribiy hisoblash D) Ikki sonning eng katta umumiy bo'luvchisini topish To'g'ri javob: D) Ikki sonning eng katta umumiy bo'luvchisini topish ✔ 38. Barmoq izi, yuz yoki ko'z qorachig'i orqali shaxsni tasdiqlash qanday autentifikatsiya turiga kiradi? A) Biometrik B) Parolli C) Sertifikatli D) Tokenli To'g'ri javob: A) Biometrik ✔ 39. Raqamli fotosurat odatda qaysi grafika turida saqlanadi? A) Matnli B) Rastrli C) Vektorli D) Fraktal To'g'ri javob: B) Rastrli ✔ 40. Veb-sahifaga zararli skript joylashtirilib, boshqa foydalanuvchilar brauzerida bajarilishiga olib keluvchi zaiflik qaysi? A) ARP-spoofing B) DDoS C) XSS (saytlararo skripting) D) Brute force To'g'ri javob: C) XSS (saytlararo skripting) ✔ 41. Linuxda ishlab turgan jarayonlar ro'yxatini ko'rsatuvchi buyruq qaysi? A) cat B) ps C) cp D) chmod To'g'ri javob: B) ps ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 161 42. Bank nomidan kelgan xatda «hisobingiz bloklandi, havola orqali kartangiz ma'lumotlarini tasdiqlang» deyilgan. Bu qanday hujum? A) SQL inyeksiya B) Fishing C) Brute force D) DDoS To'g'ri javob: B) Fishing✔ 43. Linux tizimlarida keng qo'llaniladigan jurnallanuvchi fayl tizimi qaysi? A) ext4 B) ISO 9660 C) NTFS D) FAT12 To'g'ri javob: A) ext4 ✔ 44. Tajovuzkor ikki tomon o'rtasidagi aloqani yashirincha tutib olib, o'zgartirishi mumkin bo'lgan hujum qanday ataladi? A) Brute force B) Zero-click C) «O'rtadagi odam» (Man-in-the-Middle) D) Botnet To'g'ri javob: C) «O'rtadagi odam» (Man-in-the-Middle) ✔ 45. Virtual xotira nima? A) Diskdagi joyni RAM kengaytmasi sifatida ishlatib, dasturlarga kattaroq manzil fazosini berish B) Protsessor ichidagi va undan eng tez ishlaydigan kichik hajmli kesh xotira C) Internetdagi bulutli serverda saqlanadigan va har qanday qurilmadan ochiladigan tarmoq diski D) Videokartadagi kadrlar va teksturalar saqlanadigan alohida xotira To'g'ri javob: A) Diskdagi joyni RAM kengaytmasi sifatida ishlatib, dasturlarga kattaroq manzil ✔ fazosini berish 46. Axborot xavfsizligining asosiy uchta tamoyili (CIA triadasi) qaysilar? A) Shifrlash, arxivlash, siqish B) Konfidensiallik, yaxlitlik, foydalanuvchanlik C) Autentifikatsiya, marshrutlash, kommutatsiya D) Tezlik, ishonchlilik, arzonlik To'g'ri javob: B) Konfidensiallik, yaxlitlik, foydalanuvchanlik ✔ 47. Linux buyruqlar qatorida «~» belgisi nimani bildiradi? A) Butun fayl tizimining ildiz katalogini B) Vaqtinchalik fayllar katalogini C) Joriy foydalanuvchining uy katalogini D) Joriy ish katalogini To'g'ri javob: C) Joriy foydalanuvchining uy katalogini ✔ 48. Windows operatsion tizimida sahifalash (paging) fayli qanday nomlanadi? A) autoexec.bat B) boot.ini C) pagefile.sys D) desktop.ini To'g'ri javob: C) pagefile.sys ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 162 49. Foydalanuvchi aralashuvisiz tarmoq orqali mustaqil tarqaluvchi zararli dastur qanday ataladi? A) Rootkit B) Adware C) Troyan D) Tarmoq qurti (worm) To'g'ri javob: D) Tarmoq qurti (worm)✔ 50. Elektron jadval (spreadsheet) dasturiga misol qaysi? A) LibreOffice Writer B) LibreOffice Draw C) LibreOffice Impress D) LibreOffice Calc To'g'ri javob: D) LibreOffice Calc ✔ Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 163 Javoblar kaliti Har bir variant bo'yicha: topshiriq raqami va to'g'ri javob. 1-variant 1- A 2- B 3- A 4- D 5- B 6- C 7- B 8- A 9- A 10- A 11- B 12- C 13- A 14- B 15- C 16- C 17- B 18- C 19- A 20- B 21- B 22- B 23- B 24- D 25- C 26- C 27- C 28- C 29- B 30- C 31- B 32- D 33- C 34- D 35- C 36- C 37- B 38- D 39- D 40- D 41- C 42- A 43- D 44- D 45- B 46- C 47- C 48- A 49- D 50- A 2-variant 1- B 2- B 3- A 4- B 5- B 6- B 7- A 8- B 9- D 10- C 11- C 12- A 13- D 14- A 15- B 16- D 17- D 18- B 19- B 20- C 21- C 22- D 23- D 24- A 25- D 26- D 27- C 28- B 29- A 30- D 31- A 32- A 33- D 34- A 35- A 36- B 37- D 38- C 39- C 40- C 41- C 42- C 43- A 44- A 45- B 46- D 47- C 48- C 49- A 50- C 3-variant 1- A 2- C 3- B 4- C 5- B 6- A 7- B 8- B 9- A 10- A 11- A 12- A 13- B 14- A 15- D 16- A 17- D 18- B 19- C 20- D 21- B 22- A 23- D 24- C 25- D 26- C 27- D 28- A 29- A 30- B 31- B 32- A 33- B 34- C 35- B 36- B 37- D 38- C 39- A 40- D 41- A 42- C 43- A 44- B 45- A 46- B 47- C 48- A 49- A 50- D 4-variant 1- B 2- D 3- A 4- D 5- D 6- B 7- D 8- B 9- B 10- A 11- D 12- B 13- D 14- A 15- B 16- C 17- B 18- A 19- A 20- D 21- B 22- D 23- B 24- A 25- D 26- C 27- C 28- A 29- A 30- D 31- D 32- D 33- B 34- A 35- C 36- D 37- D 38- A 39- B 40- A 41- D 42- B 43- A 44- D 45- C 46- A 47- B 48- B 49- C 50- A 5-variant 1- C 2- C 3- C 4- C 5- C 6- A 7- B 8- D 9- C 10- D 11- D 12- A 13- D 14- C 15- D 16- A 17- B 18- C 19- C 20- D 21- B 22- D 23- C 24- A 25- A 26- A 27- D 28- D 29- C 30- D 31- D 32- D 33- B 34- C 35- B 36- A 37- B 38- B 39- B 40- B 41- C 42- A 43- C 44- C 45- A 46- D 47- C 48- D 49- A 50- B 6-variant 1- B 2- A 3- D 4- D 5- A 6- C 7- D 8- C 9- D 10- A 11- A 12- C 13- C 14- D 15- D 16- D 17- A 18- C 19- C 20- D 21- D 22- A 23- B 24- D 25- D 26- A 27- B 28- C 29- A 30- B 31- D 32- C 33- B 34- D 35- B 36- A 37- D 38- A 39- A 40- A Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 164 41- B 42- A 43- B 44- A 45- B 46- B 47- D 48- A 49- B 50- C 7-variant 1- D 2- B 3- B 4- D 5- C 6- A 7- D 8- D 9- D 10- C 11- D 12- C 13- A 14- B 15- D 16- A 17- D 18- D 19- B 20- D 21- D 22- B 23- A 24- C 25- C 26- B 27- B 28- A 29- A 30- A 31- B 32- A 33- C 34- A 35- A 36- C 37- D 38- A 39- B 40- C 41- D 42- A 43- D 44- C 45- A 46- B 47- A 48- A 49- C 50- A 8-variant 1- B 2- D 3- B 4- A 5- D 6- A 7- A 8- B 9- D 10- D 11- D 12- A 13- B 14- C 15- C 16- A 17- D 18- A 19- A 20- B 21- D 22- B 23- C 24- A 25- A 26- D 27- D 28- B 29- C 30- D 31- B 32- B 33- A 34- B 35- B 36- B 37- D 38- D 39- D 40- B 41- C 42- C 43- A 44- D 45- C 46- A 47- C 48- C 49- B 50- C 9-variant 1- D 2- C 3- A 4- C 5- D 6- D 7- C 8- A 9- A 10- C 11- D 12- D 13- B 14- C 15- C 16- B 17- D 18- A 19- D 20- B 21- B 22- D 23- A 24- C 25- B 26- B 27- C 28- B 29- A 30- B 31- A 32- C 33- A 34- A 35- B 36- D 37- B 38- B 39- C 40- B 41- B 42- C 43- B 44- C 45- D 46- A 47- D 48- B 49- A 50- B 10-variant 1- C 2- B 3- B 4- C 5- C 6- C 7- C 8- B 9- A 10- C 11- B 12- C 13- D 14- A 15- C 16- A 17- A 18- B 19- A 20- D 21- C 22- D 23- A 24- C 25- C 26- C 27- B 28- A 29- A 30- D 31- C 32- A 33- A 34- B 35- D 36- B 37- B 38- A 39- D 40- D 41- B 42- B 43- C 44- B 45- C 46- C 47- B 48- B 49- C 50- C 11-variant 1- C 2- D 3- B 4- B 5- D 6- D 7- B 8- D 9- B 10- B 11- C 12- C 13- D 14- A 15- C 16- D 17- C 18- B 19- D 20- C 21- A 22- D 23- A 24- D 25- C 26- A 27- B 28- C 29- D 30- D 31- D 32- B 33- C 34- C 35- A 36- A 37- A 38- A 39- B 40- C 41- B 42- B 43- D 44- B 45- C 46- C 47- B 48- B 49- C 50- B 12-variant 1- C 2- A 3- D 4- D 5- A 6- A 7- D 8- D 9- C 10- B 11- A 12- C 13- A 14- A 15- D 16- C 17- A 18- B 19- C 20- C 21- A 22- A 23- C 24- B 25- B 26- B 27- B 28- C 29- B 30- C 31- B 32- B 33- B 34- B 35- B 36- D 37- A 38- D 39- C 40- A 41- D 42- B 43- B 44- D 45- A 46- C 47- C 48- C 49- A 50- B Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 165 13-variant 1- D 2- C 3- C 4- C 5- D 6- C 7- A 8- B 9- C 10- D 11- C 12- C 13- D 14- C 15- C 16- D 17- D 18- D 19- C 20- A 21- A 22- A 23- A 24- C 25- A 26- C 27- C 28- C 29- A 30- B 31- B 32- C 33- B 34- A 35- D 36- B 37- A 38- B 39- D 40- B 41- B 42- B 43- D 44- B 45- C 46- B 47- A 48- D 49- C 50- C 14-variant 1- A 2- D 3- D 4- B 5- D 6- C 7- B 8- B 9- C 10- B 11- B 12- B 13- B 14- C 15- D 16- B 17- A 18- D 19- D 20- B 21- D 22- B 23- D 24- B 25- B 26- C 27- A 28- B 29- B 30- C 31- C 32- C 33- C 34- C 35- A 36- A 37- B 38- A 39- B 40- D 41- A 42- D 43- D 44- D 45- D 46- C 47- A 48- B 49- D 50- A 15-variant 1- C 2- D 3- B 4- C 5- A 6- B 7- C 8- D 9- C 10- B 11- A 12- A 13- A 14- B 15- B 16- D 17- A 18- C 19- C 20- C 21- A 22- D 23- C 24- C 25- B 26- D 27- C 28- B 29- C 30- D 31- A 32- B 33- C 34- B 35- B 36- B 37- B 38- C 39- D 40- B 41- A 42- B 43- C 44- C 45- A 46- C 47- C 48- D 49- B 50- D 16-variant 1- D 2- A 3- D 4- C 5- C 6- D 7- D 8- A 9- A 10- A 11- B 12- D 13- C 14- D 15- D 16- D 17- A 18- D 19- D 20- B 21- A 22- A 23- D 24- B 25- B 26- A 27- A 28- C 29- D 30- D 31- A 32- C 33- D 34- C 35- D 36- A 37- B 38- A 39- A 40- C 41- A 42- B 43- B 44- A 45- A 46- A 47- B 48- A 49- C 50- D 17-variant 1- C 2- A 3- C 4- D 5- A 6- B 7- B 8- B 9- D 10- D 11- D 12- C 13- D 14- D 15- A 16- C 17- D 18- B 19- C 20- B 21- D 22- C 23- A 24- A 25- B 26- A 27- D 28- B 29- D 30- B 31- C 32- A 33- B 34- C 35- C 36- A 37- D 38- D 39- C 40- C 41- B 42- C 43- B 44- D 45- A 46- C 47- B 48- D 49- A 50- B 18-variant 1- D 2- A 3- D 4- C 5- B 6- A 7- C 8- B 9- A 10- B 11- A 12- A 13- D 14- C 15- B 16- B 17- B 18- C 19- A 20- D 21- B 22- B 23- A 24- A 25- A 26- B 27- B 28- B 29- A 30- D 31- B 32- D 33- C 34- B 35- C 36- A 37- D 38- D 39- D 40- A 41- B 42- A 43- B 44- C 45- A 46- C 47- A 48- C 49- B 50- A Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 166 19-variant 1- B 2- B 3- C 4- D 5- A 6- B 7- C 8- B 9- A 10- D 11- A 12- B 13- A 14- D 15- A 16- A 17- C 18- B 19- D 20- C 21- B 22- D 23- D 24- A 25- C 26- A 27- D 28- B 29- C 30- B 31- C 32- C 33- C 34- D 35- C 36- C 37- D 38- A 39- B 40- C 41- B 42- D 43- A 44- A 45- B 46- A 47- C 48- B 49- D 50- C 20-variant 1- B 2- B 3- A 4- A 5- D 6- D 7- D 8- D 9- B 10- C 11- D 12- B 13- A 14- B 15- C 16- A 17- C 18- C 19- A 20- A 21- A 22- C 23- B 24- B 25- A 26- C 27- D 28- D 29- D 30- A 31- A 32- C 33- B 34- D 35- A 36- A 37- D 38- A 39- B 40- C 41- B 42- B 43- A 44- C 45- A 46- B 47- C 48- C 49- D 50- D Axborot texnologiyalari — stipendiya tanlovi mashq variantlari | 167

AXBOROT TEXNOLOGIYALARI

Prezident va nomli davlat stipendiyalari tanlovi testiga tayyorgarlik: variantlar to'plami (2026–2027)

20 ta variant • 1000 ta topshiriq • javoblari bilan

Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili

Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma

• Prezident va nomli davlat stipendiyalari tanlovida bakalavriat va magistratura talabgorlari Bilim va malakalarni baholash agentligida maxsus test topshiradi: O'zbekiston tarixi, axborot texnologiyalari va chet tili. 2026/2027-o'quv yili uchun respublika bosqichi testi 2026-yil 10- oktyabrda o'tkazildi; natijalar my.edu.uz orqali e'lon qilinadi.

• Vazirlar Mahkamasining 2026-yil yanvardagi qaroriga ko'ra, test natijasi maksimal ballning kamida 55 foizini tashkil etishi kerak; undan past natija olgan yoki testda qatnashmagan talabgor tavsiya etilmaydi.

• Umumiy baholashda test natijasi 30 balldan iborat: bakalavrlar uchun ilmiy ishlar (30 ballgacha), yutuqlar (20 ballgacha), til sertifikati (10 ballgacha) va test (30 ballgacha); magistrlar uchun ilmiy-tadqiqot ishlari (40 ballgacha), yutuqlar (20 ballgacha) va test (30 ballgacha) hisobga olinadi.

• Har bir fandan savollar soni va vaqt rasmiy manbalarda e'lon qilinmagan. Shu sababli mashq to'plami 20 ta variant × 50 ta savol ko'rinishida tuzildi — har bir variant fanning barcha asosiy bo'limlarini qamrab oladi.

• To'g'ri javob har bir savol ostida yashil rangda, hujjat oxirida esa javoblar kaliti bor. Avval variantni vaqt bilan yechib, keyin kalit bilan tekshiring.

• Muhim: rasmiy test savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu fan dasturlari asosida tuzilgan mashq savollari; tanlov tartibi o'zgarishini my.edu.uz va uzbmb.uz da kuzatib boring.

Sotib olish