Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 12.9MB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Bedanalar gematalogik ko‘rsatgichlarining yosh dinamikasi va zotiga bog‘liqligi

Купить
Mavzu: «Bedanalar gematalogik ko’rsatgichlarining yosh dinamikasi va zotiga bog’liqligi» 1-rasm oq gigant bedana zoti 2-rasm faraon bedana zoti“ Bedanalarning gematalogik ko’rsatgichlarining yosh dinamikasi va zotiga bog’liqligi” Kirish: Mavzuning dolzarbligi Bedanalarning gematologik ko‘rsatkichlarini o‘rganish, ularning fiziologik holatini aniqlash va parvarishlash sharoitlarini optimallashtirishda muhim ahamiyatga ega. Bedana parrandachiligining rivojlanishi: Bedana go‘shti va tuxumi yuqori oziqaviy qiymatga ega bo‘lib, inson organizmi uchun foydali moddalarga boy. Shuning uchun bedana yetishtirish kichik va o‘rta fermer xo‘jaliklari uchun iqtisodiy jihatdan samarali soha hisoblanadi . Mavzuning dolzarbligi bir necha asosiy sabablar bilan izohlanadi: 1.Bedana parrandachiligining rivojlanishi : Bedana go‘shti va tuxumi yuqori oziqaviy qiymatga ega bo‘lib, inson organizmi uchun foydali moddalarga boy. Shuning uchun bedana yetishtirish kichik va o‘rta fermer xo‘jaliklari uchun iqtisodiy jihatdan samarali soha hisoblanadi 2.Yosh dinamikasining ahamiyati: Yoshga qarab bedanalarning qon tarkibi ( gemoglobin , eritrotsitlar, leykotsitlar va boshqa ko‘rsatkichlar) o‘zgaradi. Bu o‘zgarishlarni o‘rganish ularning o‘sish sur’atlarini, immunitet darajasini va oziqlantirish talablarga mosligini aniqlashda muhimdir . 3.Kasalliklarni erta aniqlash: Gematologik ko‘rsatkichlar yordamida bedanalarda turli kasalliklarni, jumladan, yuqumli va parazitli kasalliklarni erta aniqlash mumkin. Bu esa yetishtirishdagi yo‘qotishlarni kamaytiradi va mahsulot sifatini yaxshilaydi. 4. Veterinariya va biologik fanlarning rivojlanishi : Hayvonlar gematologiyasini o‘rganish biologiya, veterinariya va selektsiya fanlari uchun ham ahamiyatli bo‘lib, bu sohalarda ilmiy tadqiqotlar olib borish imkonini beradi. Bedanalarning gematologik ko‘rsatkichlarining yosh dinamikasi va zotiga bog‘liqligini o‘rganishning maqsadi quyidagilardan iborat: 1.Fiziologik holatni baholash: Turli yoshdagi bedanalarning gematologik ko‘rsatkichlarini (gemoglobin, eritrotsitlar, leykotsitlar va boshqa qon elementlari) aniqlash orqali ularning sog‘liq holatini va organizmda kechayotgan jarayonlarni baholash. 2. Yoshga bog‘liq o‘zgarishlarni aniqlash: Bedanalarning o‘sish va rivojlanish bosqichlarida qon ko‘rsatkichlarining o‘zgarishini kuzatish va bu o‘zgarishlarning yosh bilan qanday bog‘liqligini tahlil qilish 3. Optimal parvarishlash sharoitlarini ishlab chiqish: Gematologik tadqiqotlar natijasida bedanalarning yoshiga mos ovqatlanish, sharoit va veterinariya xizmatini aniqlash uchun ilmiy asoslashni taqdim etish. 4.Mahsuldorlikni oshirish : Yosh dinamikasini hisobga olgan holda bedanalarning sog‘lom rivojlanishini ta’minlab, go‘sht va tuxum mahsuldorligini oshirish imkoniyatlarini aniqlash. • Maqsadga erishish uchun quyidagi vazifalar bajarildi . Adabiyotlarni tahlil qilish Bedanalarning yoshga qarab gematologik ko‘rsatkichlari bo‘yicha ilmiy maqolalar va tadqiqotlarni o‘rganish. Statistik tahlil 1.Yosh guruhlari o’rtasidagi farqlarni tahlil qilish, 2.Yosh dinamikasining gematalogik ko’rsatgichlarga ta’sirini visualizatsiya qilish(jadval,grafik,diogramma) X ulosa va tavsiyalar 1.Qaysi yosh davrlarida bedanalarning mahsuldorlikni belgilash. 2.Parvarish va ovqatlanish rejalarini yoshga moslashtirish uchun tavsiyalar ishlab chiqish.Namunalarni yig’ish va tahlil qilish. 1.Bedanalardan qon namunalarini olish 2.Gematalogik ko’rsatgichlarini o’lchash 3.Har bir yosh guruhining o’rtacha ko’rsatgichlarini hisoblash.Metadalogiyani ishlab chiqish; 1.Tadqiqot uchun kerakli yosh guruhlarini aniqlash(10-45 kunlik) 2.Har bir yosh guruhidan qancha bedana namunasini olish (n=20) 3.Gematalogik ko’rsatgichlarni o’lchash usullarni belgilash. Tadqiqotning sharoitlari, materallari va usullari . Tadqiqotning sharoiti suniy va tabiiy omillar Tadqiqot obyekti (M±m, n=20) Tadqiqotning predmeti Qon,tana massa va ozuqa.yorug'likning siklikligi, harorat va bruder ning (katak) ning tuzilishi. (fiziologik, morfologik, yosh) bo’yicha bir xil (analog) bo’lgan. yoshiga ko’ra 10 kunlik bedana (oq gigant, faraon) zotlarida olib borildi. qonining morfologik va fizik-kimyoviy ko’rsatgichlari hamda bedanalarni yetishtirilishi mobaynida ularning mahsuldorlik (tana vazni) ko’rsatgichlarining diogramik ifodalanishi shu bilan birgalikda bedalarning yetilishi yoshidagi ko’rsatgichlarining diogrammik ifodalanishi kabilar xizmat qiladi. Bedana zotlari jo’jalarining dastlabki 10-kunlik holati Tadqiqotning qisqacha o’tkazilish tartibi. Ozuqa(start, rost va finish) To’rt mahal berib borildi. Berilgan ozuqa massasini o’lchandi Ozuqaning sutkalik istemol qilinishi miqdori Sutkalik tana massasining ortishini aniqlandi.Qon namunalarini olindi(ovqat berilgandan so’ng 1-1,5 soatdan keyin)Qon-qanot osti venasidan, insulin shipiristi yordamida Qonning gematalogik va morfafiziologik ko’rsatgichlar Mindray- 5000 aparatida olib borildi Mindray-5000 Qon olish jarayonlari Tana massasini o’lchash jarayonlari Qon tahlili jarayonlari gemetalogik va morfafiziologik ko’rsatgichlar uchun. Tadqiqot natijalari va ularning tahlili Tajribamiz davomoda bedana zotlarining dastlabki 10 kunligida ularga berilayotgan ozuqalarning yedirimlilik miqdorlarini har 5 kun davomida 10, 15, 20, 25, 30,35,40,45 kunlar dovomida ularning ozuqa massalarini doimiy ravishda o’lchab borildi. 1-diogramma Bedana zotlari tomonidan iste’mol qilingan sutkalik ozuqa miqdori,gr,( (M±m, n=20)faraon bedana zotining ozuqasini istemol qilinishi umumiyligi 50,8% ga beliy gigant zotida esa 49,2% ga oshganligini ko’ramiz. Faraon zotida 10 kunlik istemol 16-17% bo’lsa 20 kunliklarda11-12% tashkilk qiladi oralig’ida ozuqasining istemol qilinishligi 5% ni ko’rsatadi. 30-35 kunliklar oralig’ida esa 39,5% oshganligini ko’rdik. Beliy gigant zotida esa 10 kunda 20% va 20 kunliklar 13-14% hamda ortadagi farq 6-7% ni tashkil etadi. 30-35 kunlar oralig’ida 38,2% gacha ozuqalarning istemol qilinishi oshganligi ma’lum bo’ldi. Demak har ikkala zot uchun ozuqa istemolning eng cho’qqisi bo’lib, 30-35-40 kunlik bedana zotlarini aytishimiz mumkin. Bedana zotlari Sutkalik yoshi O’rtacha tana massasi Erkak bedana zoti Urg’ochi bedana zoti Beliy gigant 10 142 141,68 142,65 15 143,4 142,73 148 20 147,2 147,53 153,43 25 1 56 ,63 152,5 154,4 30 1 68 ,26 16 6 ,11 16 7 ,68 35 1 70 ,6 16 9 ,84 16 9 ,14 40 238 ,47 234 ,73 237 ,98 45 289 ,03 286 ,93 288 ,86 Faraon 10 158 155,2 157,95 15 163,51 160,26 163,9 20 1 72 ,17 16 8 ,35 170,13 25 1 78 ,84 17 5 ,55 17 7 .55 30 1 88 ,26 1 86 ,89 1 88 ,05 35 202 ,68 1 89 ,24 200 ,45 40 285 ,63 283 ,14 284, 45 45 326 ,79 322 ,38 325 ,52 Bedana zotlarining sutkalik tana massasi ortishi gr.(1-jadval) Yuqoridagi tana massasining oshishi bo’yicha natijalarimizdan shu ma’lumki, dastlab har ikkala zot uchun tana massasining oshishi dastlabki kunlarda sust bo’lib,eng past ko’rsatgich 20-25- kunliklar ichida foiz 0,63% ni tashkil etadi. Hamda eng yuqori ko’rsatgich urg’ochi bedana zotlarining vazn olish tezligi ularning aynan 30- 40 kunliklarida 41,9% oshishini ko’rdik. Bundan ma’lum mahsuldorlik 30-40 kunliklar orasida urg’ohilar uchun oshganligini ko’ramiz. Bedana zotlari Bedanalarning yoshi( kunlik) 10 15 20 25 30 35 40 45 Beliy gigant 110,25 113 ,45 116,85 117,62 121,22 123,62 124,39 125,22 Faraon 109,17 111,67 114,47 118,27 121,09 122,59 124,39 125,15 ( M±m, n=20) 2-jadval Bedana zotlari gemoglabining yoshga bog’liq o’zgarishi (HGB g\l) Yuqoridagi jadvaldan ko’rinib turganidek beliy gigantda 10 kunlik va 20 kunliklar orasi sezirali oshgan 6% oshsa 25 kundan 45 kungacha 7,2%% ga oshganligi ma’lum bo’ldi. Faraon zoti uchun dastalab 4,85% bo’sa, oxirida 6% tashkil etadi. Gemoglabin ko’rsatgichlarning faolligi ham 25 kunlikdan 5 kunliklar orasida oshar ekan, bu esa ularda moddalar almashinuvi va fiziologik jarayonlarining shiddatini ko’rsatadi. Bedana zotlari Bedana zotlarining yoshi (kunlik) 10 15 20 25 30 35 40 45 Beliy gigant 2,51 2,61 2,80 3,25 3,88 3,38 3,30 2,98 Faraon 2,45 2,65 2,85 3,25 3,85 3,35 3,28 2,96 3-jadval. Qon tarkibidagi eritrotsitlarining yoshga bog’liq o’zgarishi (RBC 10^12\L) Demak beliy gigant uchun bu o’sish 10-30 kunliklar orasida 54,57% bo’lsa 35-45, kunlikka kelib 11,83% ga tushganligini ko’ramiz. Faraon zoti uchun esa 57,14% o’sgan hamda 11,64% ga pasayganligini aniqladik. Buning sababi shundaki eritrotsitlarning maksimal o’sishi ham aynan 30, 35, kunliklarni tashkil etadi 45 kunlikdan ular ko’plab stiressorliklar tufayli minimal tushishi kuzatiladi ekan. Bu ma’lumotlar Бидеев Бексолтан Александрович "Продуктивность и особенности перепелов разных пород" (Владикавказ – 2016) keltirilgan. Bedana zoti Bedana zotlarining yoshi(sutkalik) 10 15 20 25 30 35 40 45 Beliy gigant 10 10,6 11 11, 3 11,7 11,8 9 11, 9 12, 11 Faraon 9 9,6 9,9 10, 4 11 11.1 8 11, 22 11, 31 Bedana zotlari qonidagi trobotsitlarning yoshga bog’liq o’zgarishi (PLT 10^9\L) Qon plastinkalari bo’lgan trombotsitlar ham ma’lum ko’rinishlarni yuqoridagi jadvalda oldi.Bunga ko’ra beliy gigantda 10-30 kunlik oralig’ida 17% oshgan, 30- 45 kunlikda 3%ga oshdi. Faraon zotida esa 22,22% da oxiriga kelib 2% gacha oshganligi ma’lum bo’ldi. Bu esa ikkala zot uchun ham yoshning oshishi qon plastinkalarning miqdor jihatdan kamayishindan dalolat beradi bu esa fiziologik inqirozning boshlanishi hisoblanadi, Bedana zoti Bedana zotlari yosh ko’rsatgichi 10 30 60 Oq gigant 32,47±0,52 36,12±0,22 42,79±0,56 Faraon 32,11±0,47 35,82±0,34 41,94±0,47 Bedana zotlarining yoshga oid umumiy oqsil miqdorining qon suyuqligida, g/l" bo'lishi Qon tarkibidagi oqsillarning miqdori ham har ikkala bedana zotlari o’rtasi sezirali tarzda oshganligini ko’ramiz. (L. Lisunova va boshqalar, 2006) ma'lumotlarida ko'rsatilishicha turli zotdagi yosh bedana zotlarida oqsil almashinuvining intensivligini aniqlash uchun qon suyuqligida umumiy oqsil konsentratsiyasi yoshni hisobga olgan holda o'rganilgan. Ular to'qimalar va a'zolarni qurish va yangilash uchun plastik material sifatida xizmat qiladi, organizmning himoya funksiyasini bajaradi, qonning doimiy kolloid-osmotik bosimini ta'minlaydi. Tirik organizmdagi barcha oqsillardan eng o'zgaruvchani qon suyuqligidagi oqsildir, u transport va himoya funksiyalaridan tashqari moddalar almashinuvida ishtirok etadi. Yoshning kattalashishi esa bu jarayonlarni tezlashriruvchi omil bo’ladi. Bedana zoti Bedana zotlari yosh ko’rsatgichi (ph birlikda) 10 20 40 Oq gigant 7,38-7,44 7,39-7,45 7,40-7,46 Faraon 7,35-7,40 7,36-7,41 7,37-7,42 Bedana zotlari qonning turli yosh davrlaridagi ph ko’rsatgichi . Bedanalar va boshqa qushlarning qonidagi pH odatda 7.35 dan 7.45 gacha bo'ladi, bu miqdor yengil neytral yoki yengil asoslik holatda bo'lishi mumkin. Kichik o'zgarishlar qon pH miqdorida bedanalar uchun salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkin.Metabolik jarayonlarni boshqarish: pH miqdori organizmning kimyoviy jarayonlarining samarali va barqaror ishlashini ta'minlaydi. Masalan, fermentlar faqat ma'lum pH miqdorida ishlaydi.Energiya ishlab chiqarishda va oqsillarni faollashtirishda rol o'ynaydi.Gormonlar va oziq moddalarning transporti,O'zgaruvchan sharoitlarga moslashishni taminlaydi . Xulosa • Oq gigant va faraon bedanalarida fiziologik jarayonlarning maksimal darajaga chiqishi (masalan, o'sish, energiya iste'moli, metabolizm va boshqa biologik jarayonlar) 30, 35, va 40 kunlik davrlarda kuzatiladi. Bunga bir nechta sabablarga ko'ra tushuncha berish mumkin:Rivojlanishning tezlashishi (o'sish davri)Bedanalar va boshqa qushlar turli rivojlanish bosqichlaridan o'tadi. 30-40 kunlik davrda ular tez o'sish va fiziologik rivojlanish bosqichiga kiradilar.Energiya iste'moli va metabolizmning oshishi: Tez o'sish jarayonida bedanalar ko'proq energiya iste'mol qiladilar, metabolizm esa tezlashad. Oq gigant va faraon bedanalarida 30-40 kunlik davrda fiziologik jarayonlarning maksimal tezlashishi, organizmning tez o'sishi, metabolizmning faollashishi, gormonlar darajasining o'zgarishi, va immun tizimining rivojlanishi kabi omillar bilan bog'liq. Bu davr bedanalar uchun o'sish va rivojlanishning eng yuqori intensivlikka ega bo'lgan davri hisoblanar ekan. E’tiboringiz uchun Rahmat!

Bedanalar gematalogik ko‘rsatgichlarining yosh dinamikasi va zotiga bog‘liqligi

Купить