Информация о документе

Цена 2000UZS
Размер 1.3MB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение docx
Раздел Рефераты
Предмет Информатика и ИТ

Продавец

Bohodir Jalolov

C++ dasturlash tilining ios, locale va set kutubxonalari funksiyalari bilan ishlash

Купить
Mavzu: C++ dasturlash tilining ios, locale va set kutubxonalari funksiyalari bilan ishlash Reja: 1. Kirish. 2. C++ dasturlash tilining ios, locale va set kutubxonalari funksiyalari. 3. Foydalanilgan adabiyotlar. Kirish C++ dasturlash tili nomi C dasturlash tilidan kelib chiqqan bq`lib, ++ belgisi inkrement amali, ya`ni o'zgaruvchining qiymatini bittaga oshish amalidan olingan. C ++ dasturlash tili turli xil amaliy dasturlarni yaratish, operatsion tizimlarni, qurilma drayverlarini, shuningdek video o'yinlarni va boshqalarni yaratish uchun keng qo'llaniladi. C ++ dasturlash tili 1980-yillarning boshlaridaBell Laboratories firmasi xodimi Byorn Stroustrup tomonidan yaratilgan. Axborot kommunikatsion texnonologiyalarini taraqqiy etishida bevosita dasturlash tillarining o’rni beqiyos. Ayniqsa, hozirgi davrga kelib C++, Java, Delphi dasturlash tillar yordamida shaxsiy kompyuterlar uchun amaliy dasturiy to’plamlardan tashqari SmartPhone va Planshetlar uchun operatsion tizim (iOS, Android, Windows mobile, Symbian va h.k) va ilovalar yaratilmoqda. Informatsion texnologiyalarning yana bir muhim jihatlaridan biri shundaki, bu fan jadal sur’atlarda o‘sib, yil sayin yangidan-yangi yo‘nalishlarga, mutaxassisliklarga tarmoqlanib ketmoqda: algoritmik, mantiqiy, obyektga yo‘naltirilgan, vizual, parallel dasturlash texnologiyalari, animatsiya, multimediya, Web, ma’lumotlar bazasini boshqarish tizimlari, ko‘p prosessorli, neyron arxitekturali kompyuterlar va hokazo. Ko‘rinib turibdiki, informatika 4 meta fan darajasiga ko‘tarilib, uni bitta o‘quv kursi chegarasida to‘liq o‘zlashtirishning imkoni bo‘lmay qoldi. Informatsion texnologiyalar sohasi bo‘yicha rus va ingliz tillarida qo‘llanmalar juda ko‘p chop etilmoqda. Oxirgi yillarda o‘zbek tilidagi qo‘llanmalar ham ko‘payib qoldi. Ushbu taklif etilayotgan qo‘llanma asosan C++ dasturlash tilini o‘rganmoqchi bo‘lganlar uchun mo‘ljallangan. Shu sababli qo’llanmada C++ tiliga bog’liq boshlang’ich ma’lumotlar yoritilgan. Bu qo’llanmadan C++ dasturlash tilini o‘rganuvchilar, dastur tuzishni o‘rganayotganlar hamda “Dasturlash asoslari”, “Informatika va dasturlash” fanlaridan olingan nazariy bilimlarni mustahkamlash uchun foydalanishlari hisobga olingan. Ushbu qo‘llanmaga kiritilgan ma’lumotlar dasturlashning bazaviy kursidagi deyarli barcha bo‘limlarini, ya’ni skalyar turlar va boshqaruv operatorlaridan tortib, ma’lumotlarning murakkab turlari kabilarni o‘z ichiga oladi. 2. Berilganlarni qayta ishlash uchun dasturlash tillarida amallarning juda keng majmuasi aniqlangan. Amal - bu qandaydir harakat bo‘lib, u bitta (unar) yoki ikkita (binar) operandlar ustida bajariladi, hisob natijasi uning qaytaruvchi qiymati hisoblanadi. Ushbu qirralarning ochiq to'plamini belgilashingiz mumkin. Shuningdek, siz fasetlarning ixtiyoriy sonini belgilaydigan mahalliy ob'ektni yaratishingiz mumkin. Ushbu qirralarning oldindan belgilangan guruhlari standart C kutubxonasida funksiya tomonidan boshqariladigan mahalliy toifalarnisetlocale ifodalaydi . Turkum collate(LC_COLLATE) quyidagi jihatlarni o'z ichiga oladi: C++ Nusxalash collate<char> collate<wchar_t> Turkum ctype(LC_CTYPE) quyidagi jihatlarni o'z ichiga oladi: C++ Nusxalash ctype<char> ctype<wchar_t> codecvt<char, char, mbstate_t> codecvt<wchar_t, char, mbstate_t> codecvt<char16_t, char, mbstate_t> codecvt<char32_t, char, mbstate_t> Turkum monetary(LC_MONETARY) quyidagi jihatlarni o'z ichiga oladi: C++ Nusxalash moneypunct<char, false> moneypunct<wchar_t, false> moneypunct<char, true> moneypunct<wchar_t, true> money_get<char, istreambuf_iterator<char>> money_get<wchar_t, istreambuf_iterator<wchar_t>> money_put<char, ostreambuf_iterator<char>> money_put<wchar_t, ostreambuf_iterator<wchar_t>> Turkum numeric(LC_NUMERIC) quyidagi jihatlarni o'z ichiga oladi: C++ Nusxalash num_get<char, istreambuf_iterator<char>> num_get<wchar_t, istreambuf_iterator<wchar_t>> num_put<char, ostreambuf_iterator<char>> num_put<wchar_t, ostreambuf_iterator<wchar_t>> numpunct<char> numpunct<wchar_t> Turkum time(LC_TIME) quyidagi jihatlarni o'z ichiga ola Nusxalash time_get<char, istreambuf_iterator<char>> time_get<wchar_t, istreambuf_iterator<wchar_t>> time_put<char, ostreambuf_iterator<char>> time_put<wchar_t, ostreambuf_iterator<wchar_t>> Turkum messages(LC_MESSAGES) quyidagi jihatlarni o'z ichiga oladi: C++ Nusxalash messages<char> messages<wchar_t> (Oxirgi toifa POSIX tomonidan talab qilinadi, lekin C standarti emas.) Ushbu oldindan belgilangan qirralarning ba'zilari iostreamraqamli qiymatlarni matn ketma-ketligiga aylantirishni boshqarish uchun sinflar tomonidan qo'llaniladi. Sinf lokali ob'ekti mahalliy til nomini sinf satrining ob'ekti sifatida ham saqlaydi . Mahalliy faset yoki mahalliy ob'ektni yaratish uchun noto'g'ri mahalliy til nomidan foydalanish runtime_error sinfi ob'ektini chiqaradi . Saqlangan mahalliy til nomi, "*"agar mahalliy til ob'ekti C uslubidagi til ob'ekt tomonidan taqdim etilganiga to'liq mos kelishiga ishonch hosil qila olmasa. Aks holda, namelocale_object ga qo'ng'iroq qilib, ba'zi mahalliy ob'ektlar uchun standart C kutubxonasida mos keladigan tilni o'rnatishingiz mumkin .setlocale(LC_ALL , locale_object.().c_str()) Dastur bajarilishi natijasida ekranda quyidagi sonlar satri paydo bo’ladi: 4 188 2 12 9 1 482 2 Razryadli mantiqiy amallar.Dastur tuzish tajribasi shuni ko‘rsatadiki, odatda qo‘yilgan masalani yechishda biror holat ro‘y bergan yoki yo‘qligini ifodalash uchun 0 va 1 qiymat qabul qiluvchi bayroqlardan foydalaniladi. Bu maqsadda bir yoki undan ortiq baytli o‘zgaruvchilardan foydalanish mumkin. Masalan, mantiqiy turdagi o‘zgaruvchini shu maqsadda ishlatsa bo’ladi. Boshqa tomondan, bayroq sifatida baytning razryadlaridan foydalanish ham mumkin. Chunki razryadlar faqat ikkita qiymatni – 0 va 1 sonlarini qabul qiladi. Bir baytda 8 razryad bo‘lgani uchun unda 8 ta bayroqni kodlash imkoniyati mavjud. Faraz qilaylik, qo‘riqlash tizimiga 5 ta xona ulangan va tizim taxtasidagi 5 ta chiroqcha (indikator) xonalar holatini bildiradi: xona qo‘riqlash tizimi nazoratida ekanligini mos indikatorning yonib turishi (razryadning 1 qiymati) va xonani tizimga ulanmaganligini indikator o‘chganligi (razryadning 0 qiymati) bildiradi. Tizim holatini ifodalash uchun bir bayt yetarli bo’ladi va uning kichik razryadidan boshlab beshtasini shu maqsadda ishlatish mumkin: 7 6 5 4 3 2 1 0 ind5 ind4 ind3 ind2 ind1 Masalan, baytning quyidagi holati 1, 4 va 5 xonalar qo‘riqlash tizimiga ulanganligini bildiradi: 7 6 5 4 3 2 1 0 x x x 1 1 0 0 1 Quyidagi jadvalda C++ tilida bayt razryadlari ustida mantiqiy amallar majmuasi keltirilgan. . Bayt razryadlari ustida mantiqiy amallar Amallar Mazmuni and & Mantiqiy VA (ko’paytirish) or | Mantiqiy yoki (qo’shish)) xor ^ Istisno qiluvchi YOKI not ~ Mantiqiy INKOR (inversiya) C++ tilida razryadli mantiqiy amallarni qiymat berish operatori birgalikda bajarilishining quyidagi ko‘rinishlari mavjud: &= – razryadli VA qiymat berish bilan; | = – razryadli YOKI qiymat berish bilan; ^= – razryadli istisno qiluvchi YOKI qiymat berish bilan. Chapga va o‘ngga surish amallari: Baytdagi bitlar qiymatini chapga yoki o‘ngga surish uchun, C++ tilida “<<” va “>>” amallari qo‘llanilib, amaldan keyingi son bitlarni nechta o‘rin chapga yoki o‘nga surish kerakligini bildiradi. Masalan: unsigned char A=12; //А=000011002=0х0С16 A=A<<2; // А=001100002=0х3016=48 A=А>>3; //A=000001102=0х0616=610 Razryadlarni n ta chapga (o‘nga) surish sonni 2 soniga ko‘paytirish (bo‘lish) amali bilan ekvivalent bo‘lib va nisbatan tez bajariladi. Shuni e’tiborga olish kerakki, operand ishorali son bo‘lsa, u holda chapga surishda eng chapdagi ishora razryadi takrorlanadi (ishora saqlanib qoladi) va manfiy sonlar ustida bu amal bajarilganda matematika nuqtai-nazardan xato natijalar yuzaga keladi: unsigned char B =-120; // В=100010002=0х8816 В=В<<2; // В=001000002=0х2016=3210 В=-120; // В=100010002=0х88 В=В>>3; // В=111100012=ОхҒ1 =-151 Shu sababli, bu razryadli surish amallari ishorasiz (unsigned) turdagi qiymatlar ustida bajarilgani ma’qul. Dasturlash tillarida qiymatlarni solishtirish uchun taqqoslash amallari aniqlangan (3.3-jadval). Taqqoslash amali binar amal bo‘lib, quyidagi ko‘rinishga ega: <operand1> <taqqoslash amali> < operand2> Taqqoslash amallarining natijasi – taqqoslash o‘rinli bo‘lsa, true (rost), aks holda false (yolg‘on) qiymat bo’ladi. Agar taqqoslashda arifmetik ifoda qatnashsa, uning qiymati 0 qiymatidan farqli holatlar uchun 1 deb hisoblanadi. Matematik funksiyalar aksariyat hollarda double tipidagi qiymat qaytarishadi.Kiruvchi argumentning tipi sifatida esa double ga keltirilishi mumkin bo'lgan tip beriladi. Bu funksiyalarni ishlatish uchun math.h (yangi ko'rinishda cmath)e'lon faylini include bilan asosiy dastur tanasiga kiritish kerak.Quyida matematik funksiya-lar kutubhonasining bazi bir a'zolarini beraylik. x va y o'zgaruvchilari double tipiga ega. Yuqoridagi foo funksiyamizning ismi, () qavslar ichidagi parametrlar – int tipidagi k va t lar kirish argument-laridir, ular faqat ushbu funksiya ichida ko'rinadi va qo'llaniladi. Bunday o'zgaruvchilar lokal(local-mahalliy)deyiladi. result foo() ning ichida e'lon qilinganligi uchun u ham lokaldir. Demak biz funksiya ichida o'zgaruvchilarni va klaslarni (class) e'lon qilishimiz mumkin ekan. Lekin funksiya ichida boshqa funksiyani e'lon qilib bo'lmaydi. foo() funksiyamiz qiymat ham qaytaradi. Qaytish qiymatining tipi foo() ning e'lonida eng boshida kelgan - int tipiga ega. Biz funksiyadan qaytarmoqchi bo'lgan qiymatning tipi ham funksiya e'lon qilgan qaytish qiymati tipiga mos kelishi kerak - ayni o'sha tipda bo'lishi yoki o'sha tipga keltirilishi mumkin bo'lgan tipga ega bo'lishi shart. Funksiyadan qiymatni return ifodasi bilan qaytaramiz. Agar funksiya hech narsa qaytarmasa e'londa void tipini yozamiz. Yani: Bu funksiya void (bo'sh, hech narsasiz) tipidagi qiymatni qaytaradi. Boshqacha qilib aytganda qaytargan qiymati bo'sh to'plamdir. Lekin funksiya hech narsa qaytarmaydi deya olmaymiz. Chunki hech narsa qaytarmaydigan mahsus funksiyalar ham bor. Ularning qaytish qiymati belgilana-digan joyga hech narsa yozilmaydi. Biz unday funksiyalarni keyinroq qo'rib chiqamiz. Bu yerda bir nuqta shuki, agar funksiya mahsus bo'lmasa, lekin oldida qaytish qiymati tipi ko'rsatilmagan bo'lsa, qaytish qiymati int tipiga ega deb qabul qilinadi.void qaytish tipli funksiyalardan chiqish uchun return; deb yozsak yetarlidir.Yoki return ni qoldirib ketsak ham bo'ladi. Funksiyaning qismlari bajaradan vazifasiga ko'ra turlicha nomlanadi. Yuqorida korib chiqqanimiz funksiya aniqlanishi (function definition) deyiladi, chunki biz bunda funksiyaning bajaradigan amallarini funksiya nomidan keyin,{} qavslar ichida aniqlab yozib chiqyapmiz. Funksiya aniqlanishida {} qavslardan oldin nuqta-vergul (;) qo'yish hatodir. Bundan tashqari funksiya e'loni,prototipi yoki deklaratsiyasi (function prototype) tushunchasi qo'llaniladi. Bunda funksiyaning nomidan keyin hamon nuqta-vergul qo'yiladi, funksiya tanasi esa berilmaydi. C++ da funksiya qo'llanilishidan oldin uning aniqlanishi yoki hech bo'lmaganda e'loni kompilyatorga uchragan bo'lishi kerak. Agar funksiya e'loni boshqa funksiyalar aniqlanishidan tashqarida berilgan bo'lsa, uning kuchi ushbu fayl ohirigacha boradi. Biror bir funksiya ichida berilgan bo'lsa kuchi faqat o'cha funksiya ichida tarqaladi. E'lon fayllarda aynan shu funksiya e'lonlari berilgan bo'ladi. Funksiya e'loni va funksiya aniqlanishi bir-biriga mos tushishi kerak. C++ Standard Library konteyner klassi setto'plamdan ma'lumotlarni saqlash va olish uchun ishlatiladi. Elementlarning qiymatlari setnoyobdir va ma'lumotlar avtomatik ravishda tartibga solinadigan asosiy qiymatlar bo'lib xizmat qiladi. a elementining qiymatini setbevosita o'zgartirib bo'lmaydi. Buning o'rniga siz eski qiymatlarni o'chirishingiz va yangi qiymatlar bilan elementlarni kiritishingiz kerak. Konteyner turini tanlash, umuman olganda, ilova tomonidan talab qilinadigan qidirish va kiritish turiga asoslanishi kerak. Assotsiativ konteynerlar qidirish, kiritish va olib tashlash operatsiyalari uchun optimallashtirilgan. Ushbu operatsiyalarni aniq qo'llab-quvvatlaydigan a'zo funktsiyalari samarali bo'lib, ularni konteynerdagi elementlar sonining logarifmiga o'rtacha proportsional vaqt ichida bajaradi. Elementlarni kiritish hech qanday iteratorni bekor qilmaydi va elementlarni olib tashlash faqat olib tashlangan elementlarga ishora qilgan iteratorlarni bekor qiladi. To'plam qiymatlarni kalitlari bilan bog'laydigan shartlar ilova tomonidan qondirilganda tanlangan assotsiativ konteyner bo'lishi kerak. To'plam elementlari noyobdir va o'zlarining saralash kalitlari bo'lib xizmat qiladi. Ushbu turdagi tuzilmalar modeli, aytaylik, so'zlar faqat bir marta bo'lishi mumkin bo'lgan so'zlarning tartiblangan ro'yxatidir. Agar so'zlarning bir nechta takrorlanishiga ruxsat berilsa, multiset mos konteyner tuzilishi bo'ladi. Agar qiymatlarni noyob kalit so'zlar ro'yxatiga qo'shish kerak bo'lsa, xarita ushbu ma'lumotlarni o'z ichiga olgan mos tuzilma bo'ladi. Buning o'rniga kalitlar noyob bo'lmasa, multimap tanlangan konteyner bo'ladi. To'plam o'zi boshqaradigan ketma-ketlikni saqlangan turdagi funksiya ob'ektini chaqirish orqali tartibga soladi key_compare. Ushbu saqlangan ob'ekt taqqoslash funktsiyasi bo'lib, unga a'zo funktsiyasini chaqirish orqali kirish mumkin key_comp. Umuman olganda, ushbu tartibni o'rnatish uchun elementlar solishtirish mumkin bo'lgandan kichikroq bo'lishi kerak, shuning uchun har qanday ikkita elementni hisobga olsak, ular ekvivalent ekanligini (hech biri boshqasidan kam emas degan ma'noda) yoki bittasi aniqlanishi mumkin. boshqasidan kamroq. Bu ekvivalent bo'lmagan elementlar orasidagi tartibni keltirib chiqaradi. Ko'proq texnik eslatmada, taqqoslash funktsiyasi ikkilik predikat bo'lib, standart matematik ma'noda qat'iy zaif tartibni keltirib chiqaradi. Ikkilik predikat f ( x, y ) funksiya ob'ekti bo'lib, ikkita argument ob'ekti x vay va qaytish qiymati trueyoki false. Ikkilik predikat refleksiv, antisimmetrik va o'tishli bo'lsa va ekvivalentlik tranzitiv bo'lsa, to'plamga o'rnatilgan tartib qat'iy zaif tartibdir, bunda ikkita x va y ob'ektlar f x, y ) va f ( y ) bo'lganda ekvivalent deb aniqlanadi. , x ) noto'g'ri. Agar kalitlar orasidagi tenglikning kuchli sharti ekvivalentlik o'rnini bossa, tartib umumiy bo'ladi (barcha elementlar bir-biriga nisbatan tartiblangan degan ma'noda) va mos keladigan kalitlar bir-biridan farq qilmaydi. Foydalanilgan adabiyotlar . Christof Paar·Jan Pelzl. Understanding Cryptography: A Textbook for Studens and Practitioners. Verlag Berlin Hyeidelberg 2010. Keith M. Martin. Yeveryday Cryptography Fundamental Principles and Applications. United Kingdom, 2017 G’aniyev Salim Karimovich. Axborot xavfsizligi o’quv qo’llanma T., Aloqachi 2008. – 382 b. Karimov I.A. Xavfsizlik va barqarorlik yo‘lida. 6-jild. Toshkent “O‘zbekiston”. 1998. 409 b. Horstman C.S. C++ for Everyone, 2 edition-2011, 562 p Mundareja: 1. Kirish ………… ………………………….……..……. 2 2. C++ dasturlash tilining ios, locale va set kutubxonalari funksiyalari ………………………………………….. 4 3. Foydalanilgan adabiyotlar………………………… 16

C++ dasturlash tilining ios, locale va set kutubxonalari funksiyalari bilan ishlash

Купить