Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 610.1KB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Chızıqlı ınshoat trassasını nıvelırlash natıjalarını ıshlab chıqısh va joy bo‘ylama profılını chızısh

Купить
• Mavzu; Chızıqlı ınshoat trassasını nıvelırlash natıjalarını ıshlab chıqısh va joy bo’ylama profılını chızısh. • Reja; • 1.Nevelır turları. • 2.Nevelırlashnıng o’zıga xos mohıyatı. • 3.Geometrık nevellırlash. Topografik kartalarda har bir ob‘yektning planli holati va uning balandligi nivelirlash yo‗li bilan aniqlanadi. Unda bir nuqtaning balandligi ma‘lum bo‗lsa, qolgan nuqtalarning balandligini o‗lchash va hisoblash yo‗llarini aniqlash nivelirlash deyiladi. Nivelirlash ishlatiladigan asboblari va nivelirlanadigan joylar aniqlik natijalari bo‗yicha geometrik, trigonometrik, barometrik va boshqa turlarga bo‗linadi. Nivelirlash ishlari davlatlarning tayanch nuqtalarini aniqlashda, joylarda turli xo‗jalik ishlarini olib borishda (yo‗llar, kanallar, inshootlar qurishda), topografik plan olishda, syomka nuqtalarini belgilashda ishlatiladi, nivelirlash asosida joylarning profillari tuziladi. Geomet rik niv elirlash Geomet rik niv elirlash – nuqt alar balandligini aniqlashda niv elir asbobi v a rey k alardan foy dalaniladi. Geomet rik niv elirlashda gorizont al v izerlash orqali nuqt alar orasidagi baland-past lik ularni qurishda zarur bo‗lgan nuqtalar balandligini va farqini aniqlashda bajariladi. Geometrik nivelirlash geodezik asbob — nivelir yordamida hosil qilinadigan gorizontal vizirlash nuri asosida bajariladi. Shuningdek, bunday gorizontal vizirlash nurini trubasida silindrik adilak mavjud bo‗lgan geodezik asboblar — teodolit hamda kiprigel yordamida ham hosil qilish mumkin. Trigonometrik nivelirlash geodezik asbob — teodolittaxeometr yordamida hosil qilinadigan qiya nur asosida bajariladi. Bu nivelirlash ikki nuqta orasidagi chiziqning og‗ish burchagi va masofasini o‗lchash bilan amalga oshiriladi. Fizik nivelirlash gidrostatik, barometrik va aeroradio nivelirlashga bo‗linadi. Gidrostatik nivelirlash o‗zaro ulangan shisha naychalardagi suyuqlik erkin sathining har doim bir xil balandlikni egallash xususiyatidan foydalanib, nuqtalarga o‗rnatilgan shisha naychalar bo‗- yicha o‗lchanadi. Barometrik nivelirlashda nuqtalarga o‗rnatilgan barometrlar ko‗rsatkichi bo‗yicha ulardagi atmosfera bosimining qiymatlari o‗lchanib, bosim farqi orqali nisbiy balandlik hisoblanadi. Aeronivelirlash radiobalandlikni o‗lchash va statoskop bilan uchib ketayotgan samolyotning yer sirtidan balandligini aniqlash orqali bajariladi. Aniqligi bo‗yicha nivelirlar 3 turga bo‗linadi: yuqori aniqlikdagi nivelirlar – N-05, N-05K (Rossiya), raqamli nivelirlar Dshnsh 11t, Dshnsh 21 (Germaniya), NA 2002, NA 2003 (Shveytsariya); aniq nivelirlar – N-3, 2N-3, N-3k, 2N-3kl (Rossiya), Nq-30, Nq-50 (Germaniya), Kernlevel-20 va 24 (Shveytsariya); texnik nivelirlar – N-10, 2N-10kl ( Rossiya ). Yuqori aniqlikdagi nivelirlar 1 va 2- klass nivelirlashda, aniq nivelirlar — 3- va 4- klass va texnik nivelirlar – texnik nivelirlash (topografik syomkalar va injenerlik-qurilish ishlarida) qo‗llaniladi. Nivelir shifridagi raqam 1 km nivelir yo‗lini ikki tomonga nivelirlashdagi yo‗l qo‗yadigan o‗rtacha kvadratik xatoni bildiradi. Yuqorida keltirilgan nivelirlar 2 xil qilib tayyorlanishi mumkin: ko‗- rish trubasi yonida silindrik adilak o‗rnatilgan va og‗ish burchagining kompensatori bilan ta‘minlangan. Kompensator o‗rnatilgan nivelir nomiga (K) harfi qo‗shiladi. Aniq va texnikaviy nivelirlar gorizontal limb bilan ta‘minlanishi mumkin va unda nivelir nomiga (L) harfi qo‗shiladi. Hozirgi kunda amalda qo‗llanilayotgan nivelirlarning texnik ko‗rsatkichlari 6-jadvalda berilgan. Nivelir asboblari turli xil bo‗lib, shundan quyma nivelir quyidagi qismlardan iborat: ko‗rish trubasi, silindrik adilak, vertikal o‗q, taglik doirasi, uchta ko‗rsatgich vint, shtativ, asosiy o‗qqa mahkamlovchi vint va mikrovintdan iborat. Nivelir reykalarining uzunligi 3-4 m, eni 8-10 sm, qalinligi 2 sm bo‗lgan taxtadan iborat. U sm larga bo‗lingan bo‗lib, oq, qora va qizil rangga bo‗yaladi. Raqamlar reykaning pastki qismiga yozilib, ko‗zga teskari bo‗lib ko‗rinadi, dalnomerdan u o‗ng qilib ko‗rsatiladi va reykadagi sanoq 1 mm aniqlikda hisoblanadi. Geometrik nivelirlashda biror nuqtaning balandligi ma‘lum bo‗lsa, unga nisbatan qolgan nuqtalarning balandligini aniqlash mumkin va u quyidagi formula bilan aniqlanadi: h=a-b H в= Ha+h Bu yerda a-orqadagi reykadan olingan sanoq, v- oldingi reykadan olingan sanoq. Agar ikkita nuqtaga reyka o‗rnatilib, ularning o‗rtasiga nivelir qo‗yib balandligi aniqlansa o‗rtada turib nivelirlash, agar bitta reyka bilan balandlik aniqlansa oldinga qarab nivelirlash deyiladi. Xulosa. Nivelirlash mohiyati va usullari. Nivelirlash geodezik ishlarning bir turi bo‗lib, uning natijasida yerning tabiiy (fizik) yuzasida joylashgan nuqtalarning bir-biriga nisbatan balandligi (nisbiy balandligi) o‗lchanadi hamda bu nuqtalarning boshlang‗ich deb qabul qilingan sathiy yuzadan balandligi aniqlanadi. Nivelirlash joy relyefining shakllarini o‗rganish va ularni plan hamda kartalarda tasvirlash, har xil bino va inshootlarni loyihalashda keng qo’llanıladı. • Adabıyotlar • 1.Asamov M , Mirzaliev T Topografiya asoslari va kartagrafiya • 2.Berlyant A.M .Karta informatsiya. • 3.Internet saytlari.

Chızıqlı ınshoat trassasını nıvelırlash natıjalarını ıshlab chıqısh va joy bo‘ylama profılını chızısh

Купить