Daryolar - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	2.1MB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	ppt
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Daryolar

Купить

O‘zan deb ataluvchi chuqurlikda oqayotgan suv oqimi daryo deb ataladi. O‘zan – daryo vodiy
sining suv oqadigan chuqur qismi. Odatda daryolar doim oqib turadi. Lekin iqlimi quruq
o‘lkalarda issiq, yog‘in kam vaqtlarda goho qurib qoladigan daryolar ham bor. Ularga vaqtincha
qurib qoladigan daryolar deyiladi

TOG’ DAGI DARYOLAR KO’RINISHITOG’ DAGI DARYOLAR KO’RINISHI

TOG’ DAGI DARYOLAR KO’RINISHITOG’ DAGI DARYOLAR KO’RINISHI

Daryo havzasi va suvayirg‘ich
•
Yerga shimilishga ulgurmagan va bug‘lanib
ketmagan hamma suv daryolarga oqib tushadi.
Barcha suvi bir daryoga oqib tushadigan
quruqlik maydoni daryo havzasi deb ataladi.
Hamma daryolarning, hatto eng kichik
daryolarning ham o‘z havzasi bo‘ladi. Amazonka
havzasi eng katta daryo havzasi bo‘lib, maydoni
7 mln km2 dan iborat. Qo‘shni daryolar
havzalarini bir-biridan ajratib turadigan chegara
suvayirg‘ich deyiladi. Suvayirg‘ichlar tog‘larning
qirralariga, tekisliklarda esa balandroq joylarga
to‘g‘ri keladi.

Tog‘ va tekislik daryolari
•
Tog‘ daryolari tekislik daryolariga qaraganda juda tez
oqadi. Vodiylari tor va chuqur bo‘ladi. Ko‘p daryolar
tog‘lardan boshlanib, tekislikka oqib chiqadi va tekislik
daryosiga aylanadi. Bunday daryolarga Sirdaryo,
Amudaryo va Zarafshon daryolarini misol qilib
ko‘rsatish mumkin. Sirdaryo Tyanshan tog‘larida 6000
m balandlikdan boshlanadi. Tog‘lar orasidagi chuqur
daralarda hayqirib oqadi. Tekislikka chiqqanidan keyin
keng o‘zanda yoyilib, sekin oqadi. Daryolar tog‘larda
yemirib oqizib kelgan tog‘ jinslari tekislikda cho‘kib,
cho‘kindi jinslarni hosil qiladi. Daryolar suvidan
cho‘kindi jinslarning cho‘kish qonuniyatini birinchi
bo‘lib Abu Rayhon Beruniy aniqlagan.

Sharsharalar.
Daryolar suvi baland joylardan otilib tushib,
sharsharalar hosil qiladi. Dunyodagi eng
baland sharshara Janubiy Amerikada Churun
daryosidagi Anxel sharsharasi. Uning
balandligi 1054 m. Lekin suvi ko‘p emas. Eng
sersuv sharsharalardan biri – Shimoliy
Amerikadagi Niagara sharsharasidir. Bu
sharshara 51 m balandlikdan otilib tushadi.
Yana bir katta sharshara – Afrikadagi
Viktoriya sharsharasi. Unda suv 120 m
balanddan otilib tushadi.

Anxel sharsharasi

Niagara
sharsharasi

Viktoriya sharsharasi

Daryolar

Купить

Похожие документы
Bilim inson manaviy kamoloti omili
Biosfera ta'limoti
Biosfera va inson faoliyati
Biosfera va noosfera
Biotsenoz haqida. Biogeotsenoz tushunchasi