Dorivor o‘simliklar urug‘larining ekish muddatini aniqlash usullari - Педагогика - Рефераты

Информация о документе

Цена	2000UZS
Размер	33.3KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Рефераты
Предмет	Педагогика

Dorivor o‘simliklar urug‘larining ekish muddatini aniqlash usullari

Купить

DORIVOR O’SIMLIKLAR URUG’LARI N I N G EKISH MUDDATINI
ANIQLASH USULLARI
Reja :
1. Urug‘-ko‘chat yetishtirish texnologiyasi
2. Urug‘ni ekish turlari va sxemalari
3. Urug‘larni ekish muddatlari, chuqurliklari va me’yori

Sun’iy barpo etilgan daraxtzorlarda daraxtlarning o‘sishi, daraxtzorlarning
unumdorligi ko‘pincha ekilgan ko‘chatlarning sifatiga bog‘liq bo‘ladi.
Ko‘chatlarning sifati asosan ular bo‘yi, tanasining qalinligi, ildizining holati,
ildiz tizimi va tanasining nisbati kabi belgilari bilan aniqlanadi. Ma’lum o‘lchamli,
hamma qismlari yaxshi rivojlangan, optimal nisbatda massaga ega bo‘lgan
ko‘chatlar yuqori sifatli ko‘chat hisoblanadi. Bunday ko‘chatlar ekilgandan so‘ng
yaxshi tutadi, ularda barglar va ildiz tizimi o‘simlik rivojlanishida bir-birlarini
o‘zaro stimullash jarayonlari sodir bo‘ladi, fotosintez jarayonining intensivligi ildiz
tizimining o‘sishini yaxshilaydi. Bunday sifatli ko‘chatlarni yaratish uchun
ko‘chatzorlarda optimal sharoit yaratib berilishi zarur. Optimal sharoitdan og‘ish
ko‘chatlarning sifati pasayishiga olib keladi, natijada sifatsiz ko‘chatlardan barpo
etilgan o‘rmonlarning tutishi va ayniqsa birinchi yillari o‘sib rivojlanishi sust
kechadi. Ko‘chat yetishtirish agrotexnikasi daraxt turlarining biologiyasiga,
vegetatsiya davri davomida o‘simlikning vegetativ organlarining yillik o‘sishi va
shakllanishi qonuniyatlariga, quruq moddani to‘plash dinamikasi va mineral ozuqa
elementlarini o‘zlashtirish ritmi, yosh o‘simlikning o‘sishi uchun optimal
rejimning aniq ekologik holatga mosligi, oziq modda talabi, zaruriy o‘g‘itlarni
berish me’yori va muddatiga - asoslangan bo‘ladi.
Urug‘-ko‘chat yetishtirish texnologiyasi
Daraxt va butalarning urug‘ko‘chatlari ko‘chatzorning urug‘ ekish bo‘limida
yetishtiriladi. Urug‘ko‘chat yetishtirish agrotexnikasi tuproqqa asosiy va ekishdan
oldin ishlov berish, urug‘ni ekishga tayyorlash, ekish va unib chiqqunga qadar
parvarishlash, nihollarni parvarishlash, urug‘ko‘chatlarni qazib olish va saqlash
kabi asosiy ishlarni o‘z ichiga oladi.
Tuproqqa asosiy va ekishdan oldin ishlov berish qora, ertagi, sideratli va bandli
shudgorlash tizimi bo‘yicha amalga oshiriladi. Asosiy ishlov berishda yerni
haydash chuqurligi 20-30 sm bo‘ladi. Sug‘oriladigan ko‘chatzorlarda maydonni
tayyorlash uchastkani tekislash, sug‘orish tarmoqlarini tuzish, drenaj o‘tqazish
(zarurat bo‘lganda) kabi ishlarni o‘z ichiga oladi.

Kuzgi shudgor tizimida ishlangan dala erta ko‘klamda yer yetilishi bilan
boronalanib, tuproqning nami ko‘tarilib ketishining oldi olinadi. Bunday
boronalash sho‘rning yer betiga chiqib qolishini kamaytiradi.
Urug‘, danak ekishda tuproq yetarli shira nam bo‘lishi bilan birga yaxshigina
zichlashgan bo‘lishi ham lozim.
Tuprog‘i juda zichlashgan qotib ketgan kuzgi shudgor ko‘klamda kultivatorda
18 sm chuqurlikda yumshatilishi bilan birga boronalanib, mola bosilishi lozim.
Bunda kultivator o‘rniga ag‘dargichi (otvali) olib qo‘yilgan plug ishlatilishi
mumkin.
Yangidan ishga solinayotgan uchastkalarni, shuningdek, qish va erta ko‘klamda
haydash mumkin. Buning uchun fevral oxiri va mart boshida yer boronalanadi;
yerning haydalma qatlami obi-tobiga kelishi bilan chimqirqarli plugda (bunga
borona tirkab) 27-30 sm chuqurlikda haydaladi va ketma-ket mola bostiriladi.
Urug‘ va nihollar kuzda ekiladigan bo‘lsa, ekishga bir yarim - ikki oy qolganda
yer birinchi marta haydaladi, lekin borona bosilmaydi; ekishga ikki-uch hafta
qolganda esa ikkinchi marta haydash bilan birga ikki yo‘la boronalanadi. Bu
haydashlar o‘z vaqtida o‘tkazilsa tuproq normal zichlashib oladi, natijada unga
ekilgan urug‘, o‘tkazilgan nihollar yaxshi o‘sadi.
Kuzda shudgorlangan yer bedapoyadan bo‘shagan bo‘lsa, uni ko‘klamda qayta
haydashning yoki chizelda yumshatishning hojati bo‘lmaydi.
Partov yerlar yoki sero‘t uchastkalar kuzda 27 - 30 sm chuqurlikda shudgorlangan
bo‘lishiga qaramay, ko‘klamda borona tirkalgan ag‘dargichsiz plugda 22 - 25 sm
chuqurlikda haydaladi, ayni vaqtda o‘t ildizlari terib, daladan chetga chiqariladi.
Agar yer unchalik og‘ir tuproqli bo‘lmasa, ko‘klamgi haydash o‘rniga chizelda 17
- 18 sm chuqurlikda yumshatish bilan kifoyalanish mumkin.
Tuproqqa ekishdan oldin ishlov berishdan maqsad tuproq yuza qismini
yumshatish bilan uni donador holatga keltirish, tuproqdagi mikrobiologik
jarayonni kuchaytirish va oziqlanish rejimini yaxshilash, unib chiqqan yovvoyi
o‘tlarni yo‘qotish va tuproqni ekishga tayyorlashdir.

Daraxt urug‘larini ekishga tayyorlash. Ko‘p daraxtlarning urug‘lari, masalan,
jo‘ka, gilos, olma, nok, do‘lana, har xil turdagi zarang, shumtol, yavora, jiyda
(lox), svidina, irg‘ay, beresklet, har xil yong‘oq va boshqa ko‘p daraxt urug‘lari
ko‘klamda alohida tayyorlanmay ekilsa, shu ekilgan yili unib chiqmaydi yoki juda
siyrak chiqadi. Urug‘ni ekilgan yili tekis unib chiqishi uchun, avvalo, alohida
tayyorlash yoki daraxtdan terib olinishi bilan kuzdayoq ekib qo‘yish kerak.
Odatda, daraxt urug‘lari ekish oldidan quyidagicha tayyorlanadi:
1. stratifikatsiya qilinadi;
2. suvda ivitiladi;
3. qaynoq suvga botirib olinadi;
4. skarifikatsiya qilinadi.
Urug‘larni ekishga tayyorlashning ushbu va boshqa usullari birinchi bo‘limda
batafsil yoritilgan.
Tayyorlangan urug‘lar aynan ekish oldidan o‘rganiladi, tekshiriladi.
Tekshirishda ishlov berilganda keyingi urug‘laming holati, aralashmadan ajratilish
holati kuzatiladi.
Urug‘ni ekish turlari va sxemalari
Sug‘oriladigan ko‘chatzorlarda daraxt va butalarning urug‘i egatlarga ekiladi.
Ko‘chatlar sug‘orilganda suv sekin oqadigan qilib egat olinadi. Bunda soyapar
ko‘chat egatlarini sharqdan g‘arbga tomon olish yaxshi hisoblanadi. Egatning
uzunligi yerning tuproq xususiyatiga qarab 100-150 m qilinishi zarur. Bir egat
bilan ikkinchi egat orasi 70 sm. Ekilish qatori, bir qatorli ekishda 1 ga maydonga
14280-16670 m. Marza balandligi 20-25 sm, yuqorigi eni 30 sm sernam yerni
yaxshi ko‘radagan daraxt urug‘larini (ipak akatsiya, chinor, qayrag‘och va shu kabi
boshqalar) sepishda egatlar balandligi 10 - 12 sm qilib belgilanadi. Bir qatorli
ekishda ekilish qatori 4-5 sm enlikdan 20 sm enlikkacha bo‘lishi mumkin.
Birinchi egat ip tortib olinadi, qolgan egatlar shu birinchi egatga parallel qilib
marker yordamida olinadi.

Egat olingandan keyin ketmonda to‘g‘rilanadi, marza usti xaskashda silliqlanib,
kesaklar maydalanadi. Ekish oldidan egatlarga suv tarab, suvning oqishidagi
kamchiliklar yo‘q qilinadi.
Tog‘li va tog‘oldi mintaqalarida joylashgan ko‘chatzorlarda egatlar qiyalikka
perpendikular holatda joylashtiriladi.
Qumli mintaqalardagi ko‘chatzorlarda egatlar olinmasdan urug‘lar to‘rtqatorli
lenta shaklida marker yoki kultivator yordamida tayyorlangan ariqchalarga
sepiladi. Ariqchalar chuqurligi cherkez va saksovul urug‘i uchun 2-3 sm, qandim
urug‘i uchun 6-8 sm bo‘ladi.
Ariqchalarning oraliq masofasi 25 sm, lentalarning oraliqlari esa 50 sm qilib
belgilanadi.
Kichik maydondagi sug‘oriladigan ko‘chatzorlarda yer yuzasida 5-10 sm
pastlashtirilgan pollar qo‘llaniladi. Pollarning eni 1,0 m, yo‘lakchalar 0,5 m
kattalikka ega bo‘ladi. Bunday pollar, odatda, qo‘l mehnati bilan bajariladi, yirik
maydonlarda esa DT-75 traktoriga tirkaladigan universal osma qator oluvchi -
UGN-UK agregatidan foydalaniladi.
Egat ustida qatorlar oralig‘i 10-15 sm, egat chetining oraliq masofasi 5 sm
bo‘lgan, ikki qatorli urug‘ sepilishi mumkin. Mayda urug‘li ignabargli daraxt
urug‘lari (chinor, ipak akatsiya, qayrag‘och, qarag‘ay, qoraqarag‘ay) egatning
markaziga 15 sm enlikdagi lenta shaklida sepiladi.
Lentasimon ekishda 1 ga maydondagi ekilish qatorining umumiy uzunligi
quyidagi formula bo‘yicha aniqlanadi:

Bunda: A - ekilish qatorining umumiy uzunligi, m;
B - lentadagi ekilish qatorining soni;
V - lenta eni, ikki lenta oralig‘idagi masofa ham hisobga olingan holda, m.
Urug‘larni ekish muddatlari, chuqurliklari va me’yori

O‘rmon ko‘chatzorlarida urug‘ni yil bo‘yi ekish mumkin. Bu tabiiy sharoitga,
daraxt turining biologik xususiyati va urug‘ning holatiga bog‘liq.
Ko‘pincha urug‘lar bahorda va kuzda ekiladi. Bahorda hamma daraxt
butalarning urug‘ini ekish mumkin.
Bahorda ekilgan urug‘lar samarasi yuqori bo‘ladi. Bahorgi ekish ishlarini qisqa
(4-5 kun) muddatlarda, ertaroq bajarish tavsiya etiladi.
Kechikkan holatlarda urug‘lar unib chiqishi kechikadi, quruq ob-havo
sharoitida esa unib chiqmasligi ham mumkin. Bahorda urug‘lar stratifikatsiyalanib
ekiladi. Bu usul urug‘larni erta va qiyg‘os unib chiqishini ta’minlaydi.
O‘zbekistonning sug‘oriladigan ko‘chatzorlarida martning oxiridan aprelning
birinchi yarmigacha bo‘lgan muddatlarda ekilishi mumkin. Kuzda urug‘ ekish
ishlari sentabr oxiridan boshlab oktabr-noyabr oylarigacha o‘tkazilishi mumkin.
Kuzgi ekishda urug‘lar stratifikatsiyalanmaydi, ekish muddati cho‘ziladi va erta
bahorda urug‘lar qiyg‘os unib chiqish imkoniyatini beradi. Ikkinchi tomondan esa
yong‘oqmevalilar, ninabarglilar urug‘lari kuzda ekilganda zararkunandalar
ta’sirida zararlanishi, erta bahorda qiyg‘os unib chiqqan nihollar kechki
sovuqlardan shikastlanishi mumkin.
Mayda urug‘li daraxt turlarining urug‘lari nimjon bo‘lganligi uchun, ularni
kuzda ekish tavsiya etilmaydi. Kuzgi ekish ishlari faqat og‘ir, qatqaloq hosil
bo‘lmaydigan tuproqlarda bajariladi.
Qumloq ko‘chatzorlarda urug‘lar 15 martgacha bo‘lgan muddatda ekiladi. Tog‘
mintaqalaridagi ko‘chatzorlarda esa urug‘ni kuzda va bahorda (aprelda) ekish
mumkin.
Urug‘i erta pishib yetiladigan va yig‘ib-terib olinishi bilan ekilishi mumkin
bo‘lgan daraxt turlarining urug‘lari (terak, tol, qayrag‘och, tut va boshqalar) yozda
ekilishi mumkin.
Qish faslida ekish janubiy, qishi iliq xarakterli bo‘lgan hududlarda qo‘llaniladi.
Urug‘ni ekish chuqurligi uning chiqishi va rivojlanishiga katta ta’sir ko‘rsatadi.
Chuqur qadalgan urug‘lar namlik bilan yaxshi ta’minlangan bo‘ladi, lekin
niholning tuproq qatlamini yorib chiqishi qiyinlashadi va kechroq unib chiqadi.

Sayoz ekilgan holatda esa ular tuproqning quruq qatlamiga tushadi va nobud
bo‘lishi mumkin.
Urug‘larni ekish chuqurligi uning kattaligi, joyning tuproq - iqlim sharoiti,
ekish muddati va sug‘orishga bog‘liq.
Urug‘ni qanchalik chuqur ekish masalasi uning yirik- maydaligiga bog‘liq.
Har holda urug‘ ustiga tushadigan tuproq qalinligi shu urug‘ning kattaligiga
qaraganda 3 - 4 martadan oshib ketmasligi kerak. Umuman, yengil tuproqli
yerlarda urug‘ chuqurroq, og‘ir tuproqli yerlarda - yuzaroq ekiladi.
Yengil va yumshoq tuproqlarda og‘ir tuproqlarga qaraganda (qumloq va yengil
qumloq) tuproq ustki qatlamidagi namlik o‘zgaruvchan bo‘lganligi sababli oziq
moddaga boy bo‘lgan yirik urug‘lar mayda urug‘larga nisbatan chuqur ekiladi.
Bunday tuproqlarda nihollar o‘simtasi tuproq qatlamini yengil yorib chiqadi.
Kuzda ekiladigan urug‘lar bahorgiga nisbatan chuqur ekiladi, ekilgan urug‘lar usti
marza qilinadigan bo‘lsa ekish chuqurligi kamaytiriladi. Ayrim daraxt va buta
turlarining urug‘larini ekish chuqurligi 9.1- jadvalda keltirilgan.
Urug‘larni ekish bilan birga ignabarglilar uchun 20 - 30 kg/ga, yaproq barglilar
uchun 15 - 20 kg/ga dozasida granulali superfosfat yoki kompostli o‘g‘it beriladi.
Bu nihollarni 2 yil davomida fosforli ozuqa modda bilan ta’minlaydi.
Urug‘ sepish me’yori juda katta ahamiyatga ega. Siyrak ekinlarda va
urug‘ko‘chat siyrak joylashgan holatda bir o‘simlik egallagan maydon ortadi, o‘z
navbatida, ko‘chat yetishtirish uchun sarf-xarajat ortib boradi. Qalin ekinlarda esa
teskari, urug‘ko‘chat me’yoridan ham qalin joylashadi va oqibatda
urug‘ko‘chatning oziqlanish maydoni me’yordan kam bo‘ladi, o‘simlik
kasallanadi, sifatsiz ko‘chat olinadi.
Ko‘chatning sifati uning balandligi, ildiz bo‘yni diametri va boshqa tashqi
ko‘rinishiga oid ko‘rsatkichlar bilan xarakterlanadi. Bu ko‘rsatkichlar ko‘chatni
doimiy o‘sish joyiga ko‘chirib o‘tqazganda yashab qolishi bilan asoslanadi. Yer
ustki va ostki qismi yaxshi rivojlangan, belgilangan balandlikka, ildiz bo‘yni
diametriga va optimal nisbatdagi fitomassaga ega bo‘lgan urug‘ko‘chatlar yuqori
sifatli hisoblanadi.

Qalin ekinlarda urug‘ko‘chat yorug‘likka intilib o‘sishi natijasida tana
stvolining diametri va ildiz tizimining o‘sishi sustlashadi. Oqibatda belgilangan tur
va yoshdagi o‘simlikka xarakterli bo‘lgan o‘simlik qismlarining optimal nisbati
buziladi, o‘simlikning yer ostki va ustki qismlari fitomassasining nisbati talabga
javob bermaydi. Igna bargli daraxt turlarining urug‘ko‘chati va ko‘chati uchun
optimal nisbat 2:1-3:1 hisoblanadi. Bunday urug‘ko‘chat va ko‘chatlar ko‘chirib
o‘tqazilganda yaxshi yashab qoladi va o‘sib rivojlanishida o‘zgarish kam bo‘ladi.
Optimal nisbatga ega bo‘lmagan ko‘chat materiallari ko‘chirib o‘tqazilganda ular
yashab qolishi, ko‘chatlarda yaxshi rivojlanmagan qismlarining rivojlanishi uchun
ham qo‘shimcha agrotexnik tadbirlar o‘tqaziladi. O‘simlik qismlarining
nomunosibligi qanchalik katta bo‘lsa, o‘simlikning rivojlanmagan qismlarining
o‘sib-rivojlanishi jarayoni uchun shuncha ko‘p va qazib olishda shikastlangan ildiz
tizimining tiklanishiga kam oziq modda sarflanadi. O‘z navbatida, belgilangan
tuproq iqlim sharoitida daraxt va buta turlarining biologik xususiyatlariga bog‘liq
holda ma’lum bir qalinlikda ularning ko‘chat materiallari yetishtiriladi, ya’ni ular
optimal oziqlanish maydoniga ega bo‘lishi kerak. Urug‘ko‘chatlar- ning joylashish
qalinligi urug‘ni sepish me’yoriga bog‘liq. Urug‘ sepishning optimal me’yori o‘z
navbatida o‘simlik o‘sib rivojlanishi uchun yaxshi sharoiti yaratadi, urug‘ sarfini
tejaydi.
Ko‘chatzorda optimal me’yorda ekilgan urug‘larga yuqori agrotexnik ishlov
berilganda birlik maydondan ko‘p ko‘chat yetishtirishni ta’minlabgina qolmay,
sifatli ko‘chat materialini olish imkoniyatini ham yaratadi, ya’ni urug‘ko‘chatlar
popuk ildiz tizimini shakllantiradi, yaxshi rivojlangan o‘sish kurtagini hosil qilib
vegetatsiyasini yakunlaydi, yer osti va ustki fitomassasining optimal nisbatiga,
belgilangan tana balandligiga va diametriga ega bo‘ladi, zarur miqdorda oziq
moddalar zaxirasini to‘playdi. Bular, o‘z navbatida, doimiy joyga ko‘chirib
o‘tqazilganda ko‘chat materiallarining yaxshi yashab, o‘sib rivojlanishini
ta’minlaydi.

Urug‘larni sepish me’yori o‘stirilayotgan daraxt va buta turining biologik
xususiyati, urug‘ sifati va uning absolut og‘irligiga bog‘liq. Ayrim daraxt va buta
turlarining urug‘larini sepish me’yori
O‘zbekistonda ayrim daraxt va buta turlarining umg‘larini sepish me’yori, ekish
chuqurligi va 1000 dona urug‘ning o‘rtacha og‘irligi
Tur 1000 dona
urug‘ning
o‘rtacha
og‘irligi, g Sepish
Ekish
chuqurligi,
sm1 m, g 1 ga, kg
Grek
yong‘og‘i 8000 60 1000 6 - 8
Qora archa 474 - 29,2 60 1000-
1200 2
Qrim
qarag‘ayi 5 - 10
3 - 4 50 1 - 2
O‘rik 1400 15 250 4 - 7
Eman 3000 120 2000 7 - 10
Virgin
archasi 26 8 - 10 130 2 - 3
Oq tut 1,5 0,5 10 1 - 2
O‘rmon
olmasi 23 1,8 20 3 - 4
Sharq
chinori 3 30 500 0,5 - 1
Tikan 175 8 130 -
Urug‘larni ekish me’yori I sinfdagi urug‘lar uchun belgilanadi. II va INI
sinfdagi urug‘larni ekish me’yorini aniqlash uchun I sinfdagi urug‘larni ekish
me’yoriga quyidagi foizlar (%) qo‘shiladi.
- ignabarglilar uchun: II sinfga 30% INI sinfga 100%;
- yaproqbarglilar uchun: II sinfga 20 %, INI sinfga 60%;
- oqqayin uchun: II sinfga 50%, INI sinfga 100%.

Urug‘larni sepish me’yorini aniqlaganda urug‘ konditsionligi haqidagi
guvohnomada belgilangan sifat ko‘rsatkichlaridan keng foydalanish zarur.
Ignabargli daraxt turlarining urug‘larini ekish me’yorini quyidagi formula
bo‘yicha aniqlash tavsiya etiladi.
Bunda:
N - urug‘larni sepish me’yori, 1 m, g;
O - nihollarning optimal miqdori, 1 m, dona;
V - 1000 dona urug‘ og‘irligi, g;
T - texnik unuvchanlik, %;
K - gruntdagi unuvchanlikda tuzatuvchi koeffitsiyent (gruntdagi
unuvchanlikning texnik unuvchanlikka nisbati);
4 - urug‘lar chastotasi, %.
Ushbu formula bo‘yicha urug‘larni ekish me’yorini aniqlashda 1 metrdagi unib
chiqqan nihollar miqdorini va tuzatuvchi koeffitsiyentni bilish zarur. Boshqa
ko‘rsatkichlar urug‘chilik stansiyasi tomonidan berilgan urug‘lar konditsionligi
haqidagi guvohnomadan olinadi.
Yirik ko‘chatzorlarda, odatda, urug‘lar mexanizatsiyalashtirilgan holatda
sepiladi. Bu maqsadda o‘rmon seyalkalaridan foydalaniladi. Urug‘ sepishdan oldin
tayyorgarlik ishlari bajariladi. Seyalka - sepish apparatining sozligi tekshiriladi,
urug‘larni zarur bo‘lgan me’yorda va chuqurlikda sepish belgilanadi, kataklar
halqalari va soshniklar zarur bo‘lgan kenglikka qo‘yiladi, birinchi marotaba sinovli
sepiladi va sepish me’yori va chuqurligi tekshiriladi.
O‘rtacha kattalikdagi ko‘chatzorlarda seyalkalarni sozlash, sepish me’yorlarini
belgilashga ko‘p vaqt sarflanishini hisobga olib urug‘lar qatorlar bo‘ylab qo‘lda
sepiladi. Kichik ko‘chatzorlarda ot-ulovli seyalkalardan foydalanish mumkin. Bu
seyalkalarda ham urug‘ sepish me’yori va chuqurligi sozlanishi zarur. Seyalka
ishlayotgan vaqtda ishchi organlarining harakatini nazorat qilib borish kerak.

Foydalanilgan adabiyotlar :

1. Акопов И.Э.Важнейшие отечественные лекарственные растения и их
приминение (справочник) Т., Медицина 1990. 120 б
2. Ahmedov O‘. Ergashev A., Abzalov.A Dorivor o‘simliklar va ularni o‘stirsh tex
nologiyasi. Ukuv kullanma.Toshkent. 2008. 232 b
3. Atabaeva X.N. va boshq. O‘simlikshunoslik. T., «Mehnat», 2000.
4. Bo‘riev X. Ch., Dusmuratova S.I. Qishloq xo‘jaligi ekinlari
urug‘shunosligi. Toshkent. “Mehnat”, 2000.
5. To‘xtaev B.Yo., Maxkamov T.X., To‘laganov A.A., Mamatkarimov A.I.,
Mahmudov A.V., Allayarov M.O‘. Dorivor va ozuqabop o‘simliklar plantatsiyalari
ni tashkil etish va xom-ashyosini tayyorlash bo‘yicha yo‘riqnoma. – Toshkent,
2015. 144 b.
6. Атабаева Х.Н., Умарова Н.С. Лекарственные растения в ветеринарии.
7. Терёхин А.А. В.В. Вандышев Технология возделывания лекарственных
растений. Учебное пособие. Москва.2008. 201стр.
8. E.T.Berdiev, M.X. Xakimova, G.B. Maxmudova. O‘rmon dorivor o‘simliklari.
Ukuv kullanma. Toshkent. UzR FA Minitipografiyasi, 2014.-273b.
9. E.T.Axmedov, E.T.Berdiev. Dorivor usimliklarni yetishtirish

Dorivor o‘simliklar urug‘larining ekish muddatini aniqlash usullari

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish