Geografiya. Milliy sertifikat imtihoniga tayyorgarlik: variantlar to‘plami (2025–2026)

Информация о документе

Цена	30000UZS
Размер	106.1KB
Покупки	0
Дата загрузки	01 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Тесты
Предмет	География

Продавец

DocX Seller

Дата регистрации 31 Октябрь 2026

0 Продаж

Geografiya. Milliy sertifikat imtihoniga tayyorgarlik: variantlar to‘plami (2025–2026)

Купить

Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma
• 2026-yil ikkinchi yarmidan geografiya fanidan milliy sertifikat imtihoni elektron (kompyuterda)
shaklda o'tkaziladi. Topshiriq turlari agentlik spetsifikatsiyasiga mos: Y-1 (bitta to'g'ri javob), Y-
2 (moslashtirish) va ochiq topshiriqlar (a/b, qisqa javob).
• Variantlar umumiy agentlik formatida tuzilgan: har birida 32 ta Y-1, 3 ta Y-2 va 10 ta ochiq
topshiriq (jami 45). Rasmiy variantdagi aniq topshiriqlar soni va vaqt uzbmb.uz dagi geografiya
spetsifikatsiyasida belgilanadi — imtihondan oldin tekshiring.
• Hisoblash masalalarida: xarita masshtabi 1:N bo'lsa, 1 sm xaritada N sm joyga to'g'ri keladi;
balandlikka ko'tarilganda harorat har 1 km da taxminan 6 °C ga pasayadi; uzunlik bo'yicha 15°
farq 1 soatlik vaqt farqiga teng.
• Natija Rash modeli bo'yicha hisoblanadi: 46 balldan boshlab sertifikat beriladi (C), 70 dan
yuqori — A+. Noto'g'ri javob uchun ball ayirilmaydi.
• Har bir topshiriq ostida to'g'ri javob yashil rangda berilgan; hujjat oxirida javoblar kaliti bor.
• Muhim: rasmiy imtihon savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu to'plam rasmiy topshiriq turlari va
mazmun sohalari asosida tuzilgan mashq variantlaridir. Barcha hisoblash masalalari javoblari
dastur yordamida tekshirilgan.
Har bir variant tuzilishi
Topshiriqlar Turi Izoh
1–32 Y-1 (yopiq) Bitta to'g'ri javob: umumiy tabiiy geografiya, materiklar va
okeanlar, jahon mamlakatlari, O'zbekiston geografiyasi
33–35 Y-2 (moslashtirish) 4 ta tushunchani 6 ta javobdan mosiga juftlang
36–45 O (ochiq) a) va b) bandlarga qisqa javob (nom yoki son) yoziladi
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 2

Mundarija
№ Variant Topshiriqlar
1 1-variant 1–45
2 2-variant 46–90
3 3-variant 91–135
4 4-variant 136–180
5 5-variant 181–225
6 6-variant 226–270
7 7-variant 271–315
8 8-variant 316–360
9 9-variant 361–405
10 10-variant 406–450
11 11-variant 451–495
12 12-variant 496–540
13 13-variant 541–585
14 14-variant 586–630
15 15-variant 631–675
16 16-variant 676–720
17 17-variant 721–765
18 18-variant 766–810
19 19-variant 811–855
20 20-variant 856–900
21 21-variant 901–945
22 22-variant 946–990
23 23-variant 991–1035
Jami topshiriqlar 1035
Javoblar kaliti (hujjat oxirida)
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 3

1-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Katta Viktoriya cho'li cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Osiyo
B) Shimoliy Amerika
C) Avstraliya
D) Afrika
To'g'ri javob: C) Avstraliya✔
2. Shimoliy dengiz qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Tinch okeani
C) Atlantika okeani
D) Hind okeani
To'g'ri javob: C) Atlantika okeani
✔
3. Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +26 °C
B) +17 °C
C) +11 °C
D) -1 °C
To'g'ri javob: C) +11 °C
✔
4. Xitoyning poytaxti qaysi shahar?
A) Zagreb
B) Pekin
C) Varshava
D) Luanda
To'g'ri javob: B) Pekin
✔
5. Tripoli qaysi davlatning poytaxti?
A) Chili
B) Belgiya
C) Liviya
D) Gana
To'g'ri javob: C) Liviya
✔
6. Daniya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Shimoliy Amerika
C) Yevropa
D) Afrika
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 4

7. Laos qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Afrika
C) Yevropa
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo✔
8. Kaspiy dengizi qanday suv havzasi?
A) Dunyodagi eng katta yopiq ko'l (dengiz)
B) Okeanning bir qismi
C) Sun'iy suv ombori
D) Daryo
To'g'ri javob: A) Dunyodagi eng katta yopiq ko'l (dengiz)
✔
9. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 900 km
B) 9000 km
C) 9 km
D) 90 km
To'g'ri javob: D) 90 km
✔
10. Dushanbe qaysi davlatning poytaxti?
A) Serbiya
B) Angola
C) Tojikiston
D) Argentina
To'g'ri javob: C) Tojikiston
✔
11. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 100 km
B) 0,1 km
C) 10 km
D) 1 km
To'g'ri javob: D) 1 km
✔
12. Kopengagen qaysi davlatning poytaxti?
A) Tailand
B) Daniya
C) Buyuk Britaniya
D) Mo'g'uliston
To'g'ri javob: B) Daniya
✔
13. Avstraliyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Kanberra
B) Ar-Riyod
C) Budapesht
D) Akkra
To'g'ri javob: A) Kanberra
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 5

14. Chili qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Avstraliya
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: C) Janubiy Amerika✔
15. Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -6 °C
B) +13 °C
C) -12 °C
D) -32 °C
To'g'ri javob: C) -12 °C
✔
16. Nigeriya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Osiyo
C) Okeaniya
D) Yevropa
To'g'ri javob: A) Afrika
✔
17. Jazoir qaysi davlatning poytaxti?
A) Italiya
B) Jazoir
C) Shvetsiya
D) Tunis
To'g'ri javob: B) Jazoir
✔
18. Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +2 °C
B) +21 °C
C) -24 °C
D) -4 °C
To'g'ri javob: D) -4 °C
✔
19. Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -21 °C
B) -1 °C
C) +5 °C
D) +24 °C
To'g'ri javob: B) -1 °C
✔
20. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 15 km
B) 1500 km
C) 1,5 km
D) 150 km
To'g'ri javob: A) 15 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 6

21. Eng kichik materik qaysi?
A) Avstraliya
B) Antarktida
C) Yevropa
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: A) Avstraliya✔
22. Qaysi atama «cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy» ni anglatadi?
A) Arxipelag
B) Gorizontal (izogipsa)
C) Vohalar (oazis)
D) Daryo havzasi
To'g'ri javob: C) Vohalar (oazis)
✔
23. Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +27 °C
B) +28 °C
C) +22 °C
D) +18 °C
To'g'ri javob: C) +22 °C
✔
24. «Estuariy» nima?
A) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
B) halqasimon marjon oroli
C) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
D) daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon kengaygan qismi
To'g'ri javob: D) daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon kengaygan qismi
✔
25. Suv sarfi bo'yicha dunyodagi eng sersuv daryo qaysi?
A) Yanszi
B) Nil
C) Amazonka
D) Missisipi
To'g'ri javob: C) Amazonka
✔
26. Tog' etagida havo harorati +19 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +9 °C
B) +19 °C
C) +13 °C
D) +18 °C
To'g'ri javob: C) +13 °C
✔
27. Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +30 °C
B) +12 °C
C) +26 °C
D) +20 °C
To'g'ri javob: D) +20 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 7

28. Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +11 °C
B) -11 °C
C) +5 °C
D) +25 °C
To'g'ri javob: C) +5 °C✔
29. Laptevlar dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Hind okeani
B) Tinch okeani
C) Shimoliy Muz okeani
D) Atlantika okeani
To'g'ri javob: C) Shimoliy Muz okeani
✔
30. Amudaryo qaysi daryolarning qo'shilishidan hosil bo'ladi?
A) Panj va Vaxsh
B) Chotqol va Piskom
C) Norin va Qoradaryo
D) Sox va Isfara
To'g'ri javob: A) Panj va Vaxsh
✔
31. Nepalning poytaxti qaysi shahar?
A) Rim
B) Lima
C) Addis-Abeba
D) Katmandu
To'g'ri javob: D) Katmandu
✔
32. Qaysi ko'l Afrika materigida joylashgan?
A) Viktoriya
B) Balxash
C) Ladoga
D) Titikaka
To'g'ri javob: A) Viktoriya
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Marokash a) Pekin
2) Xitoy b) Rabot
3) Liviya c) Ashxobod
4) AQSH d) Tripoli
e) Vashington
f) Bishkek
A) 1–b, 2–a, 3–d, 4–e
B) 1–b, 2–e, 3–d, 4–a
C) 1–b, 2–a, 3–e, 4–d
D) 1–a, 2–b, 3–d, 4–e
To'g'ri javob: A) 1–b, 2–a, 3–d, 4–e
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 8

34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Argentina a) Buenos-Ayres
2) Ummon b) Islomobod
3) Pokiston c) Nyu-Dehli
4) Hindiston d) Dushanbe
e) Nayrobi
f) Maskat
A) 1–b, 2–a, 3–f, 4–c
B) 1–a, 2–f, 3–b, 4–d
C) 1–a, 2–f, 3–b, 4–c
D) 1–a, 2–f, 3–b, 4–e
To'g'ri javob: C) 1–a, 2–f, 3–b, 4–c✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Buxoro viloyati a) Jizzax
2) Qashqadaryo viloyati b) Qarshi
3) Samarqand viloyati c) Farg'ona
4) Navoiy viloyati d) Buxoro
e) Samarqand
f) Navoiy
A) 1–e, 2–b, 3–f, 4–d
B) 1–f, 2–d, 3–e, 4–b
C) 1–d, 2–b, 3–e, 4–f
D) 1–e, 2–d, 3–f, 4–b
To'g'ri javob: C) 1–d, 2–b, 3–e, 4–f
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -8 °C; b) +6 °C
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +4 °C; b) +10 °C
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +6 °C; b) +12 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 9

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 20 km; b) 11 km✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 1,75 km; b) 2,5 km
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +17 °C; b) -14 °C
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 3 km; b) 120 km
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 2 km; b) 8 km
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 10 km; b) 1 km
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 0,6 km; b) 100 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 10

2-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Akkra qaysi davlatning poytaxti?
A) Peru
B) Efiopiya
C) Paragvay
D) Gana
To'g'ri javob: D) Gana✔
2. Gidrosfera nima?
A) Tirik qobiq
B) Tosh qobig'i
C) Yerning suv qobig'i
D) Havo qobig'i
To'g'ri javob: C) Yerning suv qobig'i
✔
3. Tog' etagida havo harorati +17 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +13 °C
B) -23 °C
C) -1 °C
D) -7 °C
To'g'ri javob: D) -7 °C
✔
4. Bolgariyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Bogota
B) Kobul
C) Sofiya
D) Montevideo
To'g'ri javob: C) Sofiya
✔
5. Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +10 °C
B) +6 °C
C) +15 °C
D) +16 °C
To'g'ri javob: A) +10 °C
✔
6. Musson shamollari qanday xususiyatga ega?
A) Faqat tunda esadi
B) Fasllarga qarab yo'nalishini o'zgartiradi (yozda dengizdan, qishda quruqlikdan)
C) Faqat tog'larda esadi
D) Doim bir yo'nalishda esadi
To'g'ri javob: B) Fasllarga qarab yo'nalishini o'zgartiradi (yozda dengizdan, qishda quruqlikdan)
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 11

7. Tog' etagida havo harorati +20 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -10 °C
B) -4 °C
C) -30 °C
D) +15 °C
To'g'ri javob: A) -10 °C✔
8. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 3 km
B) 0,3 km
C) 300 km
D) 30 km
To'g'ri javob: A) 3 km
✔
9. Sirdaryo viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Termiz
B) Buxoro
C) Urganch
D) Guliston
To'g'ri javob: D) Guliston
✔
10. Buenos-Ayres qaysi davlatning poytaxti?
A) Avstraliya
B) Mo'g'uliston
C) Argentina
D) Venesuela
To'g'ri javob: C) Argentina
✔
11. Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +3 °C
B) -9 °C
C) +18 °C
D) +9 °C
To'g'ri javob: A) +3 °C
✔
12. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 200 km
B) 20 km
C) 0,2 km
D) 2 km
To'g'ri javob: D) 2 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 12

13. Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +18 °C
B) +12 °C
C) +17 °C
D) +8 °C
To'g'ri javob: B) +12 °C✔
14. Buyuk Britaniyaning poytaxti qaysi shahar?
A) London
B) Seul
C) Gavana
D) Akkra
To'g'ri javob: A) London
✔
15. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 5 km
B) 50 km
C) 5000 km
D) 500 km
To'g'ri javob: B) 50 km
✔
16. Maydoni bo'yicha dunyodagi eng katta davlat qaysi?
A) AQSH
B) Rossiya
C) Kanada
D) Xitoy
To'g'ri javob: B) Rossiya
✔
17. Qaysi tog' tizimi Afrika materigida joylashgan?
A) Atlas tog'lari
B) Alp tog'lari
C) Katta Suvayirg'ich tizmasi
D) Pireney tog'lari
To'g'ri javob: A) Atlas tog'lari
✔
18. Qaysi ko'l Osiyo materigida joylashgan?
A) Ladoga
B) Issiqko'l
C) Viktoriya
D) Tanganika
To'g'ri javob: B) Issiqko'l
✔
19. Tog' etagida havo harorati +19 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +7 °C
B) -1 °C
C) +17 °C
D) +13 °C
To'g'ri javob: A) +7 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 13

20. Angolaning poytaxti qaysi shahar?
A) Luanda
B) Islomobod
C) Xartum
D) Lima
To'g'ri javob: A) Luanda✔
21. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 400 km
B) 4 km
C) 0,4 km
D) 40 km
To'g'ri javob: B) 4 km
✔
22. Litosfera nima?
A) Tirik organizmlar qobig'i
B) Yerning suv qobig'i
C) Yerning qattiq tosh qobig'i (yer po'sti va mantiyaning yuqori qismi)
D) Yerning havo qobig'i
To'g'ri javob: C) Yerning qattiq tosh qobig'i (yer po'sti va mantiyaning yuqori qismi)
✔
23. «Gorizontal (izogipsa)» nima?
A) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
C) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
D) qoyali qirg'oqlar orasidagi tor, chuqur qo'ltiq
To'g'ri javob: A) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
✔
24. Dakar qaysi davlatning poytaxti?
A) Turkmaniston
B) Senegal
C) Italiya
D) Misr
To'g'ri javob: B) Senegal
✔
25. Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -3 °C
B) -23 °C
C) +3 °C
D) +22 °C
To'g'ri javob: A) -3 °C
✔
26. Shimoliy Koreya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Afrika
C) Okeaniya
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: A) Osiyo
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 14

27. Shveytsariyaning milliy valyutasi qaysi?
A) yevro
B) frank
C) riyol
D) dollar
To'g'ri javob: B) frank✔
28. Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +19 °C
B) +1 °C
C) +15 °C
D) +9 °C
To'g'ri javob: D) +9 °C
✔
29. Nigeriyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Tehron
B) Abuja
C) Seul
D) Maskat
To'g'ri javob: B) Abuja
✔
30. Baykal ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Yevropa
C) Osiyo
D) Avstraliya
To'g'ri javob: C) Osiyo
✔
31. Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +2 °C
B) -14 °C
C) +8 °C
D) +22 °C
To'g'ri javob: A) +2 °C
✔
32. «riyol» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Saudiya Arabistoni
B) Qirg'iziston
C) Tojikiston
D) Shveytsariya
To'g'ri javob: A) Saudiya Arabistoni
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Daniya a) Vena
2) Slovakiya b) Kopengagen
3) Tojikiston c) Abuja
4) Nigeriya d) Bratislava
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 15

e) Kito
f) Dushanbe
A) 1–d, 2–b, 3–f, 4–c
B) 1–f, 2–d, 3–b, 4–c
C) 1–c, 2–b, 3–d, 4–f
D) 1–b, 2–d, 3–f, 4–c
To'g'ri javob: D) 1–b, 2–d, 3–f, 4–c✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Ekvador a) Moskva
2) Suriya b) Kito
3) Avstriya c) Vena
4) Rossiya d) Damashq
e) Afina
f) Bayrut
A) 1–b, 2–d, 3–f, 4–a
B) 1–b, 2–e, 3–c, 4–a
C) 1–a, 2–d, 3–c, 4–b
D) 1–b, 2–d, 3–c, 4–a
To'g'ri javob: D) 1–b, 2–d, 3–c, 4–a
✔
35. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Bo'yin (bo'g'iz) a) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
2) Daryo havzasi b) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
3) Izobata c) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
4) Fiord d) qoyali qirg'oqlar orasidagi tor, chuqur qo'ltiq
e) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
f) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
A) 1–a, 2–e, 3–f, 4–d
B) 1–a, 2–b, 3–f, 4–d
C) 1–d, 2–f, 3–a, 4–e
D) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a
To'g'ri javob: A) 1–a, 2–e, 3–f, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 600 km; b) 0,75 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 16

37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 6 km; b) 125 km✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +5 °C; b) -2 °C
✔
39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 1 km; b) 1 km
✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 50 km; b) 18 km
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +22 °C; b) +6 °C
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 16 km; b) 70 km
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 50 km; b) 200 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 17

44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +33 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +9 °C; b) +28 °C✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +22 °C; b) -1 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 18

3-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Vulqonlarning eng ko'p qismi joylashgan hudud qanday ataladi?
A) Tinch okeanining «olovli halqasi»
B) Arktika halqasi
C) Atlantika tizmasi
D) Hind okeani markazi
To'g'ri javob: A) Tinch okeanining «olovli halqasi»✔
2. Qaysi cho'l Afrika materigida joylashgan?
A) Qizilqum
B) Taklamakan
C) Kalahari
D) Rub-al-Xoli
To'g'ri javob: C) Kalahari
✔
3. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 90°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 90 soat
B) 12 soat
C) 6 soat
D) 9 soat
To'g'ri javob: C) 6 soat
✔
4. Viktoriya ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Afrika
C) Shimoliy Amerika
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: B) Afrika
✔
5. Belgiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Dakka
B) Bryussel
C) Vashington
D) Ottava
To'g'ri javob: B) Bryussel
✔
6. Qaysi daryo Avstraliya materigida oqadi?
A) Makkenzi
B) Murrey
C) Kongo
D) Yanszi
To'g'ri javob: B) Murrey
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 19

7. Buxarest qaysi davlatning poytaxti?
A) Ruminiya
B) Chili
C) Chexiya
D) Ummon
To'g'ri javob: A) Ruminiya✔
8. Qaysi dengiz (qo'ltiq) Hind okeani havzasiga kiradi?
A) Shimoliy dengiz
B) Qora dengiz
C) Boltiq dengizi
D) Qizil dengiz
To'g'ri javob: D) Qizil dengiz
✔
9. Kambodja qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
10. Qizil dengiz qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Hind okeani
C) Tinch okeani
D) Atlantika okeani
To'g'ri javob: B) Hind okeani
✔
11. Kuba qaysi qit'ada joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Afrika
C) Shimoliy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: C) Shimoliy Amerika
✔
12. Moskva qaysi davlatning poytaxti?
A) Liviya
B) Rossiya
C) Gana
D) Belgiya
To'g'ri javob: B) Rossiya
✔
13. O'zbekistonda qaysi shaharlarning tarixiy markazlari YuNESKO Butunjahon merosi ro'yxatiga
kiritilgan?
A) Toshkent, Nukus, Andijon, Namangan
B) Faqat Samarqand
C) Faqat Toshkent
D) Xiva (Ichan qal'a), Buxoro, Shahrisabz, Samarqand
To'g'ri javob: D) Xiva (Ichan qal'a), Buxoro, Shahrisabz, Samarqand
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 20

14. Gobi cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Afrika
B) Janubiy Amerika
C) Avstraliya
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo✔
15. Tog' etagida havo harorati +33 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +23 °C
B) +33 °C
C) +32 °C
D) +27 °C
To'g'ri javob: D) +27 °C
✔
16. Yer sharidagi eng katta materik qaysi?
A) Antarktida
B) Afrika
C) Shimoliy Amerika
D) Yevrosiyo
To'g'ri javob: D) Yevrosiyo
✔
17. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 400 km
B) 4000 km
C) 40000 km
D) 40 km
To'g'ri javob: A) 400 km
✔
18. Daniyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Parij
B) Buenos-Ayres
C) Kopengagen
D) Ashxobod
To'g'ri javob: C) Kopengagen
✔
19. Saudiya Arabistoni qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Afrika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
20. Kito qaysi davlatning poytaxti?
A) Ekvador
B) Belarus
C) Keniya
D) Iordaniya
To'g'ri javob: A) Ekvador
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 21

21. Titikaka ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Shimoliy Amerika
C) Osiyo
D) Afrika
To'g'ri javob: A) Janubiy Amerika✔
22. Addis-Abeba qaysi davlatning poytaxti?
A) Germaniya
B) Meksika
C) Jazoir
D) Efiopiya
To'g'ri javob: D) Efiopiya
✔
23. Qaysi tog' tizimi Osiyo materigida joylashgan?
A) Drakon tog'lari
B) Kordilyera tog'lari
C) And tog'lari
D) Himolay tog'lari
To'g'ri javob: D) Himolay tog'lari
✔
24. Angren koni asosan qaysi foydali qazilma bilan mashhur?
A) Neft
B) Qo'ng'ir ko'mir
C) Oltin
D) Uran
To'g'ri javob: B) Qo'ng'ir ko'mir
✔
25. Vellington qaysi davlatning poytaxti?
A) Belgiya
B) Eron
C) Ruminiya
D) Yangi Zelandiya
To'g'ri javob: D) Yangi Zelandiya
✔
26. Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +16 °C
B) +31 °C
C) +4 °C
D) +22 °C
To'g'ri javob: A) +16 °C
✔
27. Chorvoq suv ombori qaysi daryoda qurilgan?
A) Amudaryo
B) Sirdaryo
C) Zarafshon
D) Chirchiq
To'g'ri javob: D) Chirchiq
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 22

28. Geografik kenglik qanday o'lchanadi?
A) Ekvatordan shimol yoki janubga 0° dan 90° gacha
B) Dengiz sathidan metrlarda
C) Bosh meridiandan sharq yoki g'arbga 0° dan 180° gacha
D) Qutbdan ekvatorga km da
To'g'ri javob: A) Ekvatordan shimol yoki janubga 0° dan 90° gacha✔
29. Sudanning poytaxti qaysi shahar?
A) Abu-Dabi
B) Xelsinki
C) Luanda
D) Xartum
To'g'ri javob: D) Xartum
✔
30. O'zbekiston qaysi davlat bilan eng uzun chegaraga ega?
A) Turkmaniston
B) Afg'oniston
C) Qozog'iston
D) Tojikiston
To'g'ri javob: C) Qozog'iston
✔
31. BMT qachon tashkil topgan?
A) 1991-yilda
B) 1945-yil 24-oktyabrda
C) 1948-yil 10-dekabrda
D) 1919-yilda
To'g'ri javob: B) 1945-yil 24-oktyabrda
✔
32. Birlashgan Arab Amirliklarining poytaxti qaysi shahar?
A) Amman
B) Madrid
C) Abu-Dabi
D) Bangkok
To'g'ri javob: C) Abu-Dabi
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) AQSH a) yevro
2) Turkmaniston b) somoniy
3) Yaponiya c) iyena
4) Germaniya d) som
e) manat
f) dollar
A) 1–e, 2–c, 3–f, 4–a
B) 1–f, 2–e, 3–d, 4–a
C) 1–f, 2–e, 3–c, 4–a
D) 1–c, 2–e, 3–f, 4–a
To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–c, 4–a
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 23

34. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Qirg'iziston a) yuan
2) Xitoy b) funt sterling
3) Rossiya c) manat
4) Janubiy Koreya d) som
e) rubl
f) von
A) 1–d, 2–f, 3–e, 4–a
B) 1–d, 2–a, 3–e, 4–f
C) 1–f, 2–e, 3–d, 4–a
D) 1–e, 2–a, 3–d, 4–f
To'g'ri javob: B) 1–d, 2–a, 3–e, 4–f✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Toshkent viloyati a) Buxoro
2) Xorazm viloyati b) Termiz
3) Qoraqalpog'iston Respublikasi c) Farg'ona
4) Buxoro viloyati d) Nukus
e) Urganch
f) Nurafshon
A) 1–f, 2–c, 3–d, 4–a
B) 1–f, 2–a, 3–d, 4–e
C) 1–f, 2–e, 3–d, 4–a
D) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a
To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–d, 4–a
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +4 °C; b) -15 °C
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +4 °C; b) -7 °C
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 4 km; b) 20 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 24

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 2,5 km; b) 0,75 km✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) 0 °C; b) +20 °C
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 350 km; b) 6 km
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 4,5 km; b) 250 km
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +2 °C; b) +23 °C
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 0,4 km; b) 2 km
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 120°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 45°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 8 soat; b) 3 soat
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 25

4-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +19 °C
B) +15 °C
C) +25 °C
D) +24 °C
To'g'ri javob: A) +19 °C✔
2. Tojikistonning milliy valyutasi qaysi?
A) riyol
B) frank
C) manat
D) somoniy
To'g'ri javob: D) somoniy
✔
3. «Izobara» nima?
A) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
C) daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon kengaygan qismi
D) bir xil bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
To'g'ri javob: D) bir xil bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
✔
4. Livanning poytaxti qaysi shahar?
A) Abuja
B) Bryussel
C) Buxarest
D) Bayrut
To'g'ri javob: D) Bayrut
✔
5. Afina qaysi davlatning poytaxti?
A) Gretsiya
B) Rossiya
C) Mo'g'uliston
D) Portugaliya
To'g'ri javob: A) Gretsiya
✔
6. Amazonka daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Yevropa
B) Janubiy Amerika
C) Avstraliya
D) Afrika
To'g'ri javob: B) Janubiy Amerika
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 26

7. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 27,5 km
B) 2,75 km
C) 275 km
D) 0,275 km
To'g'ri javob: B) 2,75 km✔
8. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 80 km
B) 0,8 km
C) 8 km
D) 800 km
To'g'ri javob: C) 8 km
✔
9. Amudaryo qaysi davlatlar orasida chegara bo'lib oqadi?
A) O'zbekiston bilan Qirg'iziston
B) O'zbekiston bilan Afg'oniston (qisman Turkmaniston ham)
C) Faqat O'zbekiston ichida
D) O'zbekiston bilan Qozog'iston
To'g'ri javob: B) O'zbekiston bilan Afg'oniston (qisman Turkmaniston ham)
✔
10. Vyetnamning poytaxti qaysi shahar?
A) Boku
B) Berlin
C) Xanoy
D) Kanberra
To'g'ri javob: C) Xanoy
✔
11. Serbiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Gavana
B) Belgrad
C) Kingston
D) Seul
To'g'ri javob: B) Belgrad
✔
12. O'zbekistondagi eng yirik xalqaro havo porti qaysi?
A) Buxoro xalqaro aeroporti
B) Islom Karimov nomidagi Toshkent xalqaro aeroporti
C) Samarqand xalqaro aeroporti
D) Navoiy xalqaro aeroporti
To'g'ri javob: B) Islom Karimov nomidagi Toshkent xalqaro aeroporti
✔
13. AQSH qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Janubiy Amerika
C) Afrika
D) Osiyo
To'g'ri javob: A) Shimoliy Amerika
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 27

14. Rossiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Berlin
B) Moskva
C) Braziliya
D) Kuala-Lumpur
To'g'ri javob: B) Moskva✔
15. Rabot qaysi davlatning poytaxti?
A) Liviya
B) Xitoy
C) Ruminiya
D) Marokash
To'g'ri javob: D) Marokash
✔
16. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 600 km
B) 0,6 km
C) 60 km
D) 6 km
To'g'ri javob: D) 6 km
✔
17. Doha qaysi davlatning poytaxti?
A) Qatar
B) Kanada
C) Chexiya
D) Yaponiya
To'g'ri javob: A) Qatar
✔
18. Atakama cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Afrika
B) Shimoliy Amerika
C) Avstraliya
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: D) Janubiy Amerika
✔
19. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 150 km
B) 15 km
C) 1,5 km
D) 0,15 km
To'g'ri javob: C) 1,5 km
✔
20. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 800 km
B) 8 km
C) 80 km
D) 8000 km
To'g'ri javob: C) 80 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 28

21. Reykyavik qaysi davlatning poytaxti?
A) Bolgariya
B) Angola
C) Shvetsiya
D) Islandiya
To'g'ri javob: D) Islandiya✔
22. O'zbekistonning milliy valyutasi qaysi?
A) funt sterling
B) manat
C) iyena
D) so'm
To'g'ri javob: D) so'm
✔
23. Amman qaysi davlatning poytaxti?
A) Slovakiya
B) Braziliya
C) Shvetsiya
D) Iordaniya
To'g'ri javob: D) Iordaniya
✔
24. Luanda qaysi davlatning poytaxti?
A) Meksika
B) Paragvay
C) Angola
D) Xitoy
To'g'ri javob: C) Angola
✔
25. Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -1 °C
B) +19 °C
C) +5 °C
D) -17 °C
To'g'ri javob: A) -1 °C
✔
26. Ukrainaning poytaxti qaysi shahar?
A) Sofiya
B) Buxarest
C) Kiyev
D) Manila
To'g'ri javob: C) Kiyev
✔
27. Argentinaning poytaxti qaysi shahar?
A) Afina
B) Dakar
C) Karakas
D) Buenos-Ayres
To'g'ri javob: D) Buenos-Ayres
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 29

28. O'zbekistonning eng katta daryosi qaysi?
A) Zarafshon
B) Chirchiq
C) Qashqadaryo
D) Amudaryo
To'g'ri javob: D) Amudaryo✔
29. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 70 km
B) 700 km
C) 0,7 km
D) 7 km
To'g'ri javob: D) 7 km
✔
30. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,5 km
B) 0,05 km
C) 5 km
D) 50 km
To'g'ri javob: A) 0,5 km
✔
31. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 400 km
B) 0,4 km
C) 4 km
D) 40 km
To'g'ri javob: C) 4 km
✔
32. Bratislava qaysi davlatning poytaxti?
A) Xitoy
B) Slovakiya
C) Qatar
D) Saudiya Arabistoni
To'g'ri javob: B) Slovakiya
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Saudiya Arabistoni a) tenge
2) Tojikiston b) riyol
3) Qozog'iston c) somoniy
4) Germaniya d) yuan
e) dollar
f) yevro
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 30

A) 1–a, 2–b, 3–f, 4–c
B) 1–b, 2–c, 3–a, 4–f
C) 1–b, 2–f, 3–a, 4–c
D) 1–c, 2–b, 3–a, 4–f
To'g'ri javob: B) 1–b, 2–c, 3–a, 4–f✔
34. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Janubiy Koreya a) von
2) Yaponiya b) so'm
3) O'zbekiston c) tenge
4) Hindiston d) frank
e) rupiya
f) iyena
A) 1–d, 2–f, 3–b, 4–e
B) 1–a, 2–f, 3–b, 4–e
C) 1–e, 2–f, 3–b, 4–a
D) 1–a, 2–f, 3–b, 4–d
To'g'ri javob: B) 1–a, 2–f, 3–b, 4–e
✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Farg'ona viloyati a) Navoiy
2) Navoiy viloyati b) Farg'ona
3) Surxondaryo viloyati c) Samarqand
4) Andijon viloyati d) Jizzax
e) Termiz
f) Andijon
A) 1–b, 2–a, 3–c, 4–f
B) 1–b, 2–a, 3–f, 4–e
C) 1–b, 2–a, 3–e, 4–f
D) 1–b, 2–c, 3–e, 4–f
To'g'ri javob: C) 1–b, 2–a, 3–e, 4–f
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 80 km; b) 1,25 km
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +18 °C; b) +2 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 31

38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 1,5 km; b) 6 km✔
39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +33 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +27 °C; b) +4 °C
✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 2 km; b) 300 km
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +1 °C; b) +8 °C
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 40 km; b) 1 km
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +28 °C; b) +3 °C
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 18 km; b) 40 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 32

45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +17 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +7 °C; b) -1 °C✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 33

5-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. O'zbekistonning dengizga chiqish imkoniyati haqida qaysi fikr to'g'ri?
A) O'zbekiston dengizga chiqish uchun ikki davlat hududini kesib o'tishi kerak bo'lgan (ikki karra
ichki) davlat
B) O'zbekiston Hind okeaniga bevosita chiqadi
C) O'zbekiston Qora dengizga chiqadi
D) O'zbekistonning Kaspiy dengiziga chiqishi bor
To'g'ri javob: A) O'zbekiston dengizga chiqish uchun ikki davlat hududini kesib o'tishi kerak bo'lgan✔
(ikki karra ichki) davlat
2. Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -3 °C
B) +17 °C
C) -19 °C
D) +3 °C
To'g'ri javob: A) -3 °C
✔
3. Michigan ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Yevropa
C) Osiyo
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: D) Shimoliy Amerika
✔
4. Tog' etagida havo harorati +20 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +2 °C
B) -20 °C
C) -4 °C
D) +16 °C
To'g'ri javob: C) -4 °C
✔
5. Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -3 °C
B) +15 °C
C) +9 °C
D) +24 °C
To'g'ri javob: C) +9 °C
✔
6. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 40 km
B) 4000 km
C) 4 km
D) 400 km
To'g'ri javob: A) 40 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 34

7. Qaysi dengiz (qo'ltiq) Tinch okeani havzasiga kiradi?
A) Bengal qo'ltig'i
B) O'rta dengiz
C) Arab dengizi
D) Oxota dengizi
To'g'ri javob: D) Oxota dengizi✔
8. Yangi Zelandiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Vellington
B) Ashxobod
C) Madrid
D) Maskat
To'g'ri javob: A) Vellington
✔
9. Navoiy qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Surxondaryo viloyati
B) Buxoro viloyati
C) Sirdaryo viloyati
D) Navoiy viloyati
To'g'ri javob: D) Navoiy viloyati
✔
10. Qaysi ko'l Yevropa materigida joylashgan?
A) Eyr
B) Titikaka
C) Michigan
D) Ladoga
To'g'ri javob: D) Ladoga
✔
11. Kubaning poytaxti qaysi shahar?
A) Belgrad
B) Stokgolm
C) Oslo
D) Gavana
To'g'ri javob: D) Gavana
✔
12. Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +17 °C
B) +13 °C
C) +22 °C
D) +23 °C
To'g'ri javob: A) +17 °C
✔
13. Dakka qaysi davlatning poytaxti?
A) Armaniston
B) Bangladesh
C) Ukraina
D) Islandiya
To'g'ri javob: B) Bangladesh
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 35

14. Meksikaning poytaxti qaysi shahar?
A) Doha
B) Reykyavik
C) Mexiko
D) Gavana
To'g'ri javob: C) Mexiko✔
15. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 250 km
B) 2,5 km
C) 2500 km
D) 25 km
To'g'ri javob: D) 25 km
✔
16. Orol dengizi qaysi davlatlar hududida joylashgan?
A) Faqat O'zbekiston
B) Qozog'iston va Rossiya
C) O'zbekiston va Turkmaniston
D) O'zbekiston va Qozog'iston
To'g'ri javob: D) O'zbekiston va Qozog'iston
✔
17. Osiyo taraqqiyot banki shtab-kvartirasi qayerda joylashgan?
A) Pekin
B) Manila (Filippin)
C) Singapur
D) Tokio
To'g'ri javob: B) Manila (Filippin)
✔
18. Yamayka qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Yevropa
C) Shimoliy Amerika
D) Okeaniya
To'g'ri javob: C) Shimoliy Amerika
✔
19. Estoniya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Okeaniya
C) Yevropa
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
20. «Daryo havzasi» nima?
A) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
B) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
C) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
D) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
To'g'ri javob: C) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 36

21. Yerning o'rtacha radiusi taxminan qancha?
A) 12 742 m
B) 1000 km
C) 40 000 km
D) 6371 km
To'g'ri javob: D) 6371 km✔
22. Dunyodagi eng sho'r suv havzalaridan biri qaysi?
A) Baykal
B) O'lik dengiz
C) Boltiq dengizi
D) Qora dengiz
To'g'ri javob: B) O'lik dengiz
✔
23. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 3000 km
B) 30 km
C) 300 km
D) 3 km
To'g'ri javob: B) 30 km
✔
24. Tog' etagida havo harorati +19 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +16 °C
B) -11 °C
C) +7 °C
D) +1 °C
To'g'ri javob: D) +1 °C
✔
25. Qashqadaryo viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Jizzax
B) Farg'ona
C) Qarshi
D) Nukus
To'g'ri javob: C) Qarshi
✔
26. Braziliya qaysi davlatning poytaxti?
A) Braziliya
B) Ispaniya
C) AQSH
D) Afg'oniston
To'g'ri javob: A) Braziliya
✔
27. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 60°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 6 soat
B) 8 soat
C) 4 soat
D) 60 soat
To'g'ri javob: C) 4 soat
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 37

28. Turkiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Abu-Dabi
B) Anqara
C) Rim
D) Santyago
To'g'ri javob: B) Anqara✔
29. Italiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
30. Venesuela qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Shimoliy Amerika
C) Avstraliya
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: D) Janubiy Amerika
✔
31. Qaysi atama «bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq» ni anglatadi?
A) Fiord
B) Estuariy
C) Bo'g'oz
D) Izobata
To'g'ri javob: D) Izobata
✔
32. Maydoni bo'yicha dunyodagi eng kichik davlat qaysi?
A) Monako
B) San-Marino
C) Lixtenshteyn
D) Vatikan
To'g'ri javob: D) Vatikan
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Izoterma a) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
2) Kanyon b) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
3) Yarimorol c) ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li
4) Arxipelag d) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
e) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
f) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
A) 1–e, 2–d, 3–a, 4–b
B) 1–e, 2–d, 3–c, 4–b
C) 1–a, 2–d, 3–e, 4–b
D) 1–d, 2–e, 3–a, 4–b
To'g'ri javob: A) 1–e, 2–d, 3–a, 4–b
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 38

34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Gruziya a) Dushanbe
2) Tojikiston b) Varshava
3) Venesuela c) Karakas
4) Filippin d) Manila
e) Tbilisi
f) Amman
A) 1–c, 2–a, 3–e, 4–d
B) 1–d, 2–a, 3–c, 4–e
C) 1–e, 2–a, 3–c, 4–d
D) 1–e, 2–a, 3–c, 4–b
To'g'ri javob: C) 1–e, 2–a, 3–c, 4–d✔
35. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Daryo havzasi a) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
2) Izogiyeta b) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
3) Vohalar (oazis) c) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
4) Izoterma d) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
e) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
f) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
A) 1–a, 2–e, 3–b, 4–d
B) 1–b, 2–a, 3–d, 4–e
C) 1–c, 2–a, 3–d, 4–e
D) 1–b, 2–a, 3–e, 4–d
To'g'ri javob: B) 1–b, 2–a, 3–d, 4–e
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
b) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 120 km; b) 50 km
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 10 km; b) 110 km
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 0,5 km; b) 300 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 39

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -2 °C; b) -15 °C✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -12 °C; b) -1 °C
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 5 km; b) 1,25 km
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +20 °C; b) +10 °C
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) 0 °C; b) -14 °C
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 75 km; b) 6 km
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 225 km; b) 1,2 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 40

6-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Tog' etagida havo harorati +17 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -13 °C
B) +5 °C
C) +14 °C
D) -1 °C
To'g'ri javob: D) -1 °C✔
2. Bolgariya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Shimoliy Amerika
C) Yevropa
D) Osiyo
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
3. Yanszi daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Avstraliya
D) Afrika
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
4. Santyago qaysi davlatning poytaxti?
A) Qirg'iziston
B) Chili
C) Angola
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Chili
✔
5. Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +4 °C
B) +18 °C
C) -2 °C
D) -18 °C
To'g'ri javob: C) -2 °C
✔
6. Suriya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Afrika
C) Osiyo
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Osiyo
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 41

7. Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +34 °C
B) +28 °C
C) +33 °C
D) +24 °C
To'g'ri javob: B) +28 °C✔
8. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,1 km
B) 10 km
C) 1 km
D) 100 km
To'g'ri javob: C) 1 km
✔
9. «rubl» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Xitoy
B) Qirg'iziston
C) Rossiya
D) Germaniya
To'g'ri javob: C) Rossiya
✔
10. Praga qaysi davlatning poytaxti?
A) Yamayka
B) Malayziya
C) Chexiya
D) Shvetsiya
To'g'ri javob: C) Chexiya
✔
11. Chexiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Nayrobi
B) Praga
C) Varshava
D) Berlin
To'g'ri javob: B) Praga
✔
12. Anqara qaysi davlatning poytaxti?
A) Shveytsariya
B) Turkiya
C) Avstraliya
D) Argentina
To'g'ri javob: B) Turkiya
✔
13. Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +4 °C
B) +18 °C
C) +12 °C
D) +22 °C
To'g'ri javob: C) +12 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 42

14. Lissabon qaysi davlatning poytaxti?
A) Iordaniya
B) Portugaliya
C) Ruminiya
D) Yamayka
To'g'ri javob: B) Portugaliya✔
15. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,6 km
B) 0,06 km
C) 60 km
D) 6 km
To'g'ri javob: A) 0,6 km
✔
16. Ruminiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Karakas
B) Praga
C) Buxarest
D) Lima
To'g'ri javob: C) Buxarest
✔
17. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,5 km
B) 5 km
C) 50 km
D) 0,05 km
To'g'ri javob: A) 0,5 km
✔
18. Okean suvining o'rtacha sho'rligi taxminan qancha?
A) 100 ‰
B) 1 ‰
C) 5 ‰
D) 35 ‰ (promille)
To'g'ri javob: D) 35 ‰ (promille)
✔
19. Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -2 °C
B) +10 °C
C) +16 °C
D) +25 °C
To'g'ri javob: B) +10 °C
✔
20. Braziliyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Braziliya
B) Pxenyan
C) Kobul
D) Qohira
To'g'ri javob: A) Braziliya
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 43

21. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 45 km
B) 4,5 km
C) 0,45 km
D) 450 km
To'g'ri javob: B) 4,5 km✔
22. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 4000 km
B) 400 km
C) 4 km
D) 40 km
To'g'ri javob: D) 40 km
✔
23. Qaysi dengiz (qo'ltiq) Shimoliy Muz okeani havzasiga kiradi?
A) Bengal qo'ltig'i
B) Kara dengizi
C) Qizil dengiz
D) O'rta dengiz
To'g'ri javob: B) Kara dengizi
✔
24. «som» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Turkiya
B) Qirg'iziston
C) Janubiy Koreya
D) Rossiya
To'g'ri javob: B) Qirg'iziston
✔
25. BMT Bosh qarorgohi qaysi shaharda joylashgan?
A) Vena
B) Parij
C) Jeneva
D) Nyu-York
To'g'ri javob: D) Nyu-York
✔
26. Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +21 °C
B) +17 °C
C) +3 °C
D) +11 °C
To'g'ri javob: D) +11 °C
✔
27. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 20 km
B) 2 km
C) 0,2 km
D) 200 km
To'g'ri javob: B) 2 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 44

28. Gruziyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Xelsinki
B) Ulan-Bator
C) Tbilisi
D) Bangkok
To'g'ri javob: C) Tbilisi✔
29. Qaysi atama «qoyali qirg'oqlar orasidagi tor, chuqur qo'ltiq» ni anglatadi?
A) Fiord
B) Estuariy
C) Izobara
D) Izoterma
To'g'ri javob: A) Fiord
✔
30. Vengriyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Budapesht
B) Karakas
C) Lima
D) Vilnyus
To'g'ri javob: A) Budapesht
✔
31. Qaysi cho'l Janubiy Amerika materigida joylashgan?
A) Qoraqum
B) Qizilqum
C) Atakama
D) Mojave
To'g'ri javob: C) Atakama
✔
32. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 2000 km
B) 20 km
C) 2 km
D) 200 km
To'g'ri javob: B) 20 km
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Sirdaryo viloyati a) Nukus
2) Qoraqalpog'iston Respublikasi b) Guliston
3) Andijon viloyati c) Namangan
4) Namangan viloyati d) Qarshi
e) Andijon
f) Farg'ona
A) 1–b, 2–a, 3–e, 4–f
B) 1–e, 2–a, 3–b, 4–c
C) 1–a, 2–b, 3–e, 4–c
D) 1–b, 2–a, 3–e, 4–c
To'g'ri javob: D) 1–b, 2–a, 3–e, 4–c
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 45

34. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Namangan viloyati a) Qarshi
2) Buxoro viloyati b) Nukus
3) Qoraqalpog'iston Respublikasi c) Samarqand
4) Samarqand viloyati d) Namangan
e) Nurafshon
f) Buxoro
A) 1–b, 2–f, 3–c, 4–d
B) 1–d, 2–c, 3–b, 4–f
C) 1–f, 2–b, 3–c, 4–d
D) 1–d, 2–f, 3–b, 4–c
To'g'ri javob: D) 1–d, 2–f, 3–b, 4–c✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Surxondaryo viloyati a) Jizzax
2) Namangan viloyati b) Qarshi
3) Jizzax viloyati c) Termiz
4) Andijon viloyati d) Namangan
e) Farg'ona
f) Andijon
A) 1–d, 2–a, 3–c, 4–f
B) 1–c, 2–d, 3–a, 4–f
C) 1–c, 2–d, 3–a, 4–b
D) 1–c, 2–f, 3–a, 4–d
To'g'ri javob: B) 1–c, 2–d, 3–a, 4–f
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +19 °C; b) +9 °C
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +2 °C; b) -9 °C
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +24 °C; b) +15 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 46

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +20 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -10 °C; b) +4 °C✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +35 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +11 °C; b) +19 °C
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +19 °C; b) -4 °C
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +35 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +15 °C; b) +17 °C
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 8 km; b) 20 km
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +4 °C; b) +5 °C
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 10 km; b) 6 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 47

7-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 125 km
B) 1250 km
C) 12500 km
D) 12,5 km
To'g'ri javob: A) 125 km✔
2. Yuqori ko'l ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Afrika
B) Yevropa
C) Osiyo
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: D) Shimoliy Amerika
✔
3. Tyanshan tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
4. Vena qaysi davlatning poytaxti?
A) Avstriya
B) Shvetsiya
C) Gruziya
D) Litva
To'g'ri javob: A) Avstriya
✔
5. Karpat tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Osiyo
B) Afrika
C) Avstraliya
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
6. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,09 km
B) 0,9 km
C) 90 km
D) 9 km
To'g'ri javob: B) 0,9 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 48

7. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 50 km
B) 0,5 km
C) 500 km
D) 5 km
To'g'ri javob: D) 5 km✔
8. Misrning poytaxti qaysi shahar?
A) Xanoy
B) Ashxobod
C) Vashington
D) Qohira
To'g'ri javob: D) Qohira
✔
9. Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -8 °C
B) +17 °C
C) -2 °C
D) -28 °C
To'g'ri javob: A) -8 °C
✔
10. Turkmanistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Xanoy
B) Jazoir
C) Kobul
D) Ashxobod
To'g'ri javob: D) Ashxobod
✔
11. Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -8 °C
B) +11 °C
C) -34 °C
D) -14 °C
To'g'ri javob: D) -14 °C
✔
12. Malayziya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Avstraliya
C) Osiyo
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: C) Osiyo
✔
13. Keniya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: B) Afrika
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 49

14. Birlashgan Arab Amirliklari qaysi qit'ada joylashgan?
A) Yevropa
B) Shimoliy Amerika
C) Afrika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo✔
15. Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +24 °C
B) +20 °C
C) +14 °C
D) +6 °C
To'g'ri javob: C) +14 °C
✔
16. Samarqand viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Namangan
B) Qarshi
C) Samarqand
D) Nukus
To'g'ri javob: C) Samarqand
✔
17. Budapesht qaysi davlatning poytaxti?
A) Vengriya
B) Armaniston
C) Qatar
D) Portugaliya
To'g'ri javob: A) Vengriya
✔
18. «Bo'yin (bo'g'iz)» nima?
A) daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon kengaygan qismi
B) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
C) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
D) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
To'g'ri javob: D) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
✔
19. Qaysi atama «bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq» ni anglatadi?
A) Izogiyeta
B) Vohalar (oazis)
C) Izoterma
D) Yarimorol
To'g'ri javob: A) Izogiyeta
✔
20. Argentina qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Janubiy Amerika
C) Yevropa
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Janubiy Amerika
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 50

21. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 70 km
B) 0,06999999999999999 km
C) 0,7 km
D) 7 km
To'g'ri javob: C) 0,7 km✔
22. Dunyodagi eng kichik okean qaysi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Atlantika okeani
C) Hind okeani
D) Tinch okeani
To'g'ri javob: A) Shimoliy Muz okeani
✔
23. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 35 km
B) 3500 km
C) 35000 km
D) 350 km
To'g'ri javob: D) 350 km
✔
24. Yaponiya dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Tinch okeani
B) Hind okeani
C) Shimoliy Muz okeani
D) Atlantika okeani
To'g'ri javob: A) Tinch okeani
✔
25. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,3 km
B) 300 km
C) 30 km
D) 3 km
To'g'ri javob: D) 3 km
✔
26. Ashxobod qaysi davlatning poytaxti?
A) Germaniya
B) Braziliya
C) Meksika
D) Turkmaniston
To'g'ri javob: D) Turkmaniston
✔
27. «iyena» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Yaponiya
B) Germaniya
C) Xitoy
D) Turkiya
To'g'ri javob: A) Yaponiya
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 51

28. Tog' etagida havo harorati +35 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +33 °C
B) +29 °C
C) +15 °C
D) +23 °C
To'g'ri javob: D) +23 °C✔
29. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
A) 1000 km
B) 100 km
C) 10000 km
D) 10 km
To'g'ri javob: B) 100 km
✔
30. Janubiy Koreya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Osiyo
C) Yevropa
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
31. Kobul qaysi davlatning poytaxti?
A) Latviya
B) Afg'oniston
C) Braziliya
D) Moldova
To'g'ri javob: B) Afg'oniston
✔
32. Parij qaysi davlatning poytaxti?
A) Ummon
B) Nigeriya
C) Suriya
D) Fransiya
To'g'ri javob: D) Fransiya
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Buyuk Britaniya a) somoniy
2) Turkmaniston b) von
3) Tojikiston c) tenge
4) Qirg'iziston d) funt sterling
e) som
f) manat
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 52

A) 1–f, 2–a, 3–d, 4–e
B) 1–f, 2–d, 3–a, 4–e
C) 1–d, 2–a, 3–e, 4–f
D) 1–d, 2–f, 3–a, 4–e
To'g'ri javob: D) 1–d, 2–f, 3–a, 4–e✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Turkmaniston a) Ottava
2) Shvetsiya b) Buxarest
3) Ruminiya c) Dushanbe
4) Tojikiston d) Ashxobod
e) Stokgolm
f) Tunis
A) 1–d, 2–e, 3–b, 4–c
B) 1–b, 2–e, 3–d, 4–c
C) 1–a, 2–e, 3–b, 4–c
D) 1–d, 2–e, 3–c, 4–b
To'g'ri javob: A) 1–d, 2–e, 3–b, 4–c
✔
35. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Bo'yin (bo'g'iz) a) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
2) Vohalar (oazis) b) bir xil bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
3) Izobara c) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
4) Izogiyeta d) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
e) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
f) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
A) 1–e, 2–d, 3–b, 4–a
B) 1–b, 2–e, 3–d, 4–a
C) 1–a, 2–b, 3–e, 4–d
D) 1–f, 2–d, 3–b, 4–a
To'g'ri javob: A) 1–e, 2–d, 3–b, 4–a
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 200 km; b) 2,5 km
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +6 °C; b) +18 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 53

38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +11 °C; b) -8 °C✔
39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -9 °C; b) +14 °C
✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 60 km; b) 40 km
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 0,2 km; b) 3 km
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 2,5 km; b) 4 km
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +17 °C; b) -3 °C
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +15 °C; b) +6 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 54

45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +16 °C; b) +9 °C✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 55

8-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Yil fasllarining almashinishiga asosiy sabab nima?
A) Quyoshning yaqinlashib-uzoqlashishi (asosiy sabab)
B) Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi
C) Yer o'qining orbita tekisligiga og'maligi va Yerning Quyosh atrofida aylanishi
D) Oyning Yer atrofida aylanishi
To'g'ri javob: C) Yer o'qining orbita tekisligiga og'maligi va Yerning Quyosh atrofida aylanishi✔
2. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1,4 km
B) 1400 km
C) 14 km
D) 140 km
To'g'ri javob: C) 14 km
✔
3. Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +14 °C
B) -4 °C
C) +8 °C
D) +23 °C
To'g'ri javob: C) +8 °C
✔
4. Latviyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Tripoli
B) Ashxobod
C) Stokgolm
D) Riga
To'g'ri javob: D) Riga
✔
5. «Fiord» nima?
A) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) qoyali qirg'oqlar orasidagi tor, chuqur qo'ltiq
C) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
D) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
To'g'ri javob: B) qoyali qirg'oqlar orasidagi tor, chuqur qo'ltiq
✔
6. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 50 km
B) 5 km
C) 5000 km
D) 500 km
To'g'ri javob: A) 50 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 56

7. Portugaliya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Afrika
C) Osiyo
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa✔
8. Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +25 °C
B) +15 °C
C) +21 °C
D) +7 °C
To'g'ri javob: B) +15 °C
✔
9. Tbilisi qaysi davlatning poytaxti?
A) Gruziya
B) Chili
C) Ukraina
D) Argentina
To'g'ri javob: A) Gruziya
✔
10. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 30°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 30 soat
B) 4 soat
C) 2 soat
D) 3 soat
To'g'ri javob: C) 2 soat
✔
11. Nepal qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Shimoliy Amerika
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
12. Kanberra qaysi davlatning poytaxti?
A) Vyetnam
B) Efiopiya
C) Bangladesh
D) Avstraliya
To'g'ri javob: D) Avstraliya
✔
13. Xorvatiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 57

14. AQSHning poytaxti qaysi shahar?
A) Varshava
B) Bishkek
C) Vashington
D) Boku
To'g'ri javob: C) Vashington✔
15. Tog' etagida havo harorati +35 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +5 °C
B) +32 °C
C) +23 °C
D) +17 °C
To'g'ri javob: D) +17 °C
✔
16. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,225 km
B) 225 km
C) 22,5 km
D) 2,25 km
To'g'ri javob: D) 2,25 km
✔
17. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,08 km
B) 80 km
C) 8 km
D) 0,8 km
To'g'ri javob: D) 0,8 km
✔
18. Qora dengiz qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Hind okeani
C) Tinch okeani
D) Atlantika okeani
To'g'ri javob: D) Atlantika okeani
✔
19. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 5500 km
B) 5,5 km
C) 55 km
D) 550 km
To'g'ri javob: C) 55 km
✔
20. Qarshi qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Sirdaryo viloyati
B) Farg'ona viloyati
C) Qoraqalpog'iston Respublikasi
D) Qashqadaryo viloyati
To'g'ri javob: D) Qashqadaryo viloyati
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 58

21. Ozon qatlami atmosferaning qaysi qatlamida joylashgan?
A) Troposferada
B) Ekzosferada
C) Mezosferada
D) Stratosferada
To'g'ri javob: D) Stratosferada✔
22. Gretsiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Osiyo
C) Yevropa
D) Okeaniya
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
23. «Izoterma» nima?
A) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
C) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
D) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
To'g'ri javob: A) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
✔
24. Tog' etagida havo harorati +19 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -5 °C
B) -11 °C
C) +14 °C
D) -31 °C
To'g'ri javob: B) -11 °C
✔
25. Shvetsiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Okeaniya
C) Osiyo
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
26. Braziliya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Yevropa
B) Afrika
C) Osiyo
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: D) Janubiy Amerika
✔
27. O'zbekistonning eng past nuqtasi qaysi?
A) Mingbuloq botig'i (dengiz sathidan ≈12 m past)
B) Orol dengizi tubi
C) Farg'ona vodiysi
D) Sariqamish ko'li
To'g'ri javob: A) Mingbuloq botig'i (dengiz sathidan ≈12 m past)
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 59

28. «manat» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Turkmaniston
B) Turkiya
C) Buyuk Britaniya
D) Qozog'iston
To'g'ri javob: A) Turkmaniston✔
29. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1750 km
B) 175 km
C) 17,5 km
D) 17500 km
To'g'ri javob: B) 175 km
✔
30. Pxenyan qaysi davlatning poytaxti?
A) Turkmaniston
B) Ispaniya
C) Chexiya
D) Shimoliy Koreya
To'g'ri javob: D) Shimoliy Koreya
✔
31. Sirdaryo qaysi daryolarning qo'shilishidan hosil bo'ladi?
A) Norin va Qoradaryo
B) Chirchiq va Ohangaron
C) Zarafshon va Sangzor
D) Vaxsh va Panj
To'g'ri javob: A) Norin va Qoradaryo
✔
32. Zagreb qaysi davlatning poytaxti?
A) Ekvador
B) Gretsiya
C) Xorvatiya
D) Avstraliya
To'g'ri javob: C) Xorvatiya
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Ob a) Yevropa
2) Amazonka b) Afrika
3) Kongo c) Janubiy Amerika
4) Dnepr d) Shimoliy Amerika
e) Osiyo
f) Avstraliya
A) 1–e, 2–a, 3–b, 4–c
B) 1–c, 2–e, 3–b, 4–a
C) 1–e, 2–c, 3–b, 4–f
D) 1–e, 2–c, 3–b, 4–a
To'g'ri javob: D) 1–e, 2–c, 3–b, 4–a
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 60

34. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Buyuk Britaniya a) iyena
2) Germaniya b) riyol
3) Hindiston c) rupiya
4) Saudiya Arabistoni d) funt sterling
e) yevro
f) frank
A) 1–a, 2–e, 3–c, 4–b
B) 1–d, 2–e, 3–c, 4–b
C) 1–d, 2–c, 3–e, 4–b
D) 1–d, 2–b, 3–e, 4–c
To'g'ri javob: B) 1–d, 2–e, 3–c, 4–b✔
35. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Kanada a) Anqara
2) Rossiya b) Boku
3) Bolgariya c) Tbilisi
4) Turkiya d) Ottava
e) Moskva
f) Sofiya
A) 1–d, 2–e, 3–a, 4–f
B) 1–a, 2–e, 3–d, 4–f
C) 1–e, 2–d, 3–f, 4–a
D) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a
To'g'ri javob: D) 1–d, 2–e, 3–f, 4–a
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +14 °C; b) -1 °C
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 7 km; b) 0,9 km
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -6 °C; b) -15 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 61

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 6 km; b) 3 km✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +16 °C; b) -9 °C
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 45°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 120°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 3 soat; b) 8 soat
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +19 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -11 °C; b) +7 °C
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 22 km; b) 5,5 km
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 0,9 km; b) 275 km
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +7 °C; b) +10 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 62

9-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Hindiston qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Shimoliy Amerika
C) Janubiy Amerika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: A) Osiyo✔
2. Polshaning poytaxti qaysi shahar?
A) Varshava
B) Qohira
C) Bangkok
D) Lissabon
To'g'ri javob: A) Varshava
✔
3. Urugvay qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Janubiy Amerika
C) Shimoliy Amerika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Janubiy Amerika
✔
4. Islomobod qaysi davlatning poytaxti?
A) Jazoir
B) Pokiston
C) Ukraina
D) Yaponiya
To'g'ri javob: B) Pokiston
✔
5. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 100 km
B) 10000 km
C) 10 km
D) 1000 km
To'g'ri javob: A) 100 km
✔
6. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 3000 km
B) 30000 km
C) 300 km
D) 30 km
To'g'ri javob: C) 300 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 63

7. «Izogiyeta» nima?
A) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) daryoning dengizga quyilishidagi tarmoqlangan qismi
C) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
D) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
To'g'ri javob: A) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq✔
8. Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +10 °C
B) +4 °C
C) +19 °C
D) -8 °C
To'g'ri javob: B) +4 °C
✔
9. Suriyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Buenos-Ayres
B) Ottava
C) Damashq
D) Pnompen
To'g'ri javob: C) Damashq
✔
10. Qoraqalpog'iston Respublikasining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Qarshi
B) Namangan
C) Nukus
D) Termiz
To'g'ri javob: C) Nukus
✔
11. Yaponiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Yevropa
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
12. Tog' etagida havo harorati +35 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +31 °C
B) +11 °C
C) +17 °C
D) -5 °C
To'g'ri javob: B) +11 °C
✔
13. Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +29 °C
B) +14 °C
C) +20 °C
D) +2 °C
To'g'ri javob: B) +14 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 64

14. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,125 km
B) 12,5 km
C) 125 km
D) 1,25 km
To'g'ri javob: D) 1,25 km✔
15. Kara dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Tinch okeani
C) Hind okeani
D) Atlantika okeani
To'g'ri javob: A) Shimoliy Muz okeani
✔
16. Karakas qaysi davlatning poytaxti?
A) Gruziya
B) Shvetsiya
C) Venesuela
D) Liviya
To'g'ri javob: C) Venesuela
✔
17. Katmandu qaysi davlatning poytaxti?
A) Irlandiya
B) Turkiya
C) Mo'g'uliston
D) Nepal
To'g'ri javob: D) Nepal
✔
18. Irlandiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Dublin
B) Tehron
C) Kuala-Lumpur
D) Buxarest
To'g'ri javob: A) Dublin
✔
19. Yerning ekvator bo'yicha uzunligi taxminan qancha?
A) 40 000 km
B) 150 mln km
C) 12 700 km
D) 6371 km
To'g'ri javob: A) 40 000 km
✔
20. Polsha qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Janubiy Amerika
C) Shimoliy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 65

21. Fransiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Luanda
B) Dakar
C) Ar-Riyod
D) Parij
To'g'ri javob: D) Parij✔
22. Tog' etagida havo harorati +35 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +34 °C
B) +35 °C
C) +25 °C
D) +29 °C
To'g'ri javob: D) +29 °C
✔
23. Tog' etagida havo harorati +20 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +20 °C
B) +14 °C
C) +10 °C
D) +19 °C
To'g'ri javob: B) +14 °C
✔
24. Filippin qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Osiyo
C) Yevropa
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
25. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 11 km
B) 1,1 km
C) 0,11000000000000001 km
D) 110 km
To'g'ri javob: B) 1,1 km
✔
26. Yer o'z o'qi atrofida necha soatda bir marta aylanadi?
A) 12 soatda
B) 30 kunda
C) 365 kunda
D) ≈ 24 soatda (bir sutkada)
To'g'ri javob: D) ≈ 24 soatda (bir sutkada)
✔
27. Eng unumdor tuproq turi qaysi?
A) Sho'rxok
B) Bo'z tuproq
C) Qora tuproq (chernozyom)
D) Qumli tuproq
To'g'ri javob: C) Qora tuproq (chernozyom)
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 66

28. Kanada qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Shimoliy Amerika
C) Avstraliya
D) Yevropa
To'g'ri javob: B) Shimoliy Amerika✔
29. Janubiy Koreyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Katmandu
B) Seul
C) Anqara
D) Kanberra
To'g'ri javob: B) Seul
✔
30. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 200 km
B) 2 km
C) 20 km
D) 2000 km
To'g'ri javob: C) 20 km
✔
31. Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +26 °C
B) +22 °C
C) +8 °C
D) +16 °C
To'g'ri javob: D) +16 °C
✔
32. Taklamakan cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Afrika
C) Shimoliy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Samarqand viloyati a) Navoiy
2) Navoiy viloyati b) Termiz
3) Surxondaryo viloyati c) Buxoro
4) Toshkent viloyati d) Samarqand
e) Nurafshon
f) Andijon
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 67

A) 1–d, 2–a, 3–f, 4–e
B) 1–c, 2–a, 3–b, 4–e
C) 1–d, 2–a, 3–b, 4–e
D) 1–a, 2–d, 3–e, 4–b
To'g'ri javob: C) 1–d, 2–a, 3–b, 4–e✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Islandiya a) Bag'dod
2) Paragvay b) Doha
3) Estoniya c) Tallin
4) Qatar d) Kuala-Lumpur
e) Reykyavik
f) Asunson
A) 1–e, 2–a, 3–c, 4–b
B) 1–b, 2–f, 3–c, 4–e
C) 1–c, 2–e, 3–f, 4–b
D) 1–e, 2–f, 3–c, 4–b
To'g'ri javob: D) 1–e, 2–f, 3–c, 4–b
✔
35. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Tunis a) Tunis
2) Senegal b) Jazoir
3) Jazoir c) Dakar
4) Gretsiya d) Afina
e) Katmandu
f) Kito
A) 1–c, 2–d, 3–b, 4–a
B) 1–a, 2–c, 3–e, 4–d
C) 1–a, 2–e, 3–b, 4–d
D) 1–a, 2–c, 3–b, 4–d
To'g'ri javob: D) 1–a, 2–c, 3–b, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -6 °C; b) -8 °C
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 150 km; b) 50 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 68

38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 4 km; b) 8 km✔
39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +5 °C; b) +6 °C
✔
40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Gretsiya
b) Venesuela
Javob: a) Afina; b) Karakas
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 60°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 90°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 4 soat; b) 6 soat
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 300 km; b) 25 km
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Eron
b) Vyetnam
Javob: a) Tehron; b) Xanoy
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -15 °C; b) -3 °C
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 24 km; b) 55 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 69

10-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 550 km
B) 55000 km
C) 55 km
D) 5500 km
To'g'ri javob: A) 550 km✔
2. Ob daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Afrika
B) Avstraliya
C) Osiyo
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Osiyo
✔
3. Pomir tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Osiyo
B) Yevropa
C) Avstraliya
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: A) Osiyo
✔
4. Mexiko qaysi davlatning poytaxti?
A) Tojikiston
B) Buyuk Britaniya
C) Meksika
D) Litva
To'g'ri javob: C) Meksika
✔
5. Lena daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Avstraliya
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
6. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,3 km
B) 300 km
C) 3 km
D) 30 km
To'g'ri javob: C) 3 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 70

7. Jahon iqtisodiyotida "G20" nima?
A) 20 ta bank
B) 20 ta bojxona posti
C) 20 ta harbiy ittifoq
D) Yirik iqtisodiyotga ega 20 ta davlat va tashkilotlarning forumi
To'g'ri javob: D) Yirik iqtisodiyotga ega 20 ta davlat va tashkilotlarning forumi✔
8. Jazoir qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Afrika
✔
9. Riga qaysi davlatning poytaxti?
A) Nepal
B) Chili
C) Latviya
D) Mo'g'uliston
To'g'ri javob: C) Latviya
✔
10. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 70 km
B) 700 km
C) 7 km
D) 7000 km
To'g'ri javob: A) 70 km
✔
11. Andijon qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Andijon viloyati
B) Surxondaryo viloyati
C) Sirdaryo viloyati
D) Navoiy viloyati
To'g'ri javob: A) Andijon viloyati
✔
12. Kongo daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Afrika
B) Avstraliya
C) Yevropa
D) Osiyo
To'g'ri javob: A) Afrika
✔
13. «dollar» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) O'zbekiston
B) Tojikiston
C) Yaponiya
D) AQSH
To'g'ri javob: D) AQSH
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 71

14. Guliston qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Andijon viloyati
B) Toshkent viloyati
C) Sirdaryo viloyati
D) Surxondaryo viloyati
To'g'ri javob: C) Sirdaryo viloyati✔
15. Tog' etagida havo harorati +17 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -33 °C
B) +12 °C
C) -13 °C
D) -7 °C
To'g'ri javob: C) -13 °C
✔
16. Ottava qaysi davlatning poytaxti?
A) Kanada
B) Qozog'iston
C) Argentina
D) Yamayka
To'g'ri javob: A) Kanada
✔
17. Senegal qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Okeaniya
C) Afrika
D) Yevropa
To'g'ri javob: C) Afrika
✔
18. Montevideo qaysi davlatning poytaxti?
A) Jazoir
B) Urugvay
C) Kuba
D) Efiopiya
To'g'ri javob: B) Urugvay
✔
19. Efiopiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Shimoliy Amerika
C) Yevropa
D) Afrika
To'g'ri javob: D) Afrika
✔
20. O'zbekiston Respublikasi Prezidenti tashabbusi bilan BMT Bosh Assambleyasi qabul qilgan
rezolyutsiyalardan biri qaysi?
A) "Kosmosni tinch o'rganish" rezolyutsiyasi
B) "Arktika muzlarini saqlash" rezolyutsiyasi
C) "Dengiz huquqi" konvensiyasi
D) "Ma'rifat va diniy bag'rikenglik" rezolyutsiyasi
To'g'ri javob: D) "Ma'rifat va diniy bag'rikenglik" rezolyutsiyasi
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 72

21. Rub-al-Xoli cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Afrika
B) Avstraliya
C) Osiyo
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Osiyo✔
22. Dunyodagi eng katta orol qaysi?
A) Grenlandiya
B) Britaniya
C) Madagaskar
D) Kalimantan
To'g'ri javob: A) Grenlandiya
✔
23. Turkiyaning milliy valyutasi qaysi?
A) so'm
B) lira
C) rupiya
D) rubl
To'g'ri javob: B) lira
✔
24. Tog' etagida havo harorati +33 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +28 °C
B) +9 °C
C) +3 °C
D) -17 °C
To'g'ri javob: C) +3 °C
✔
25. Ozarbayjonning poytaxti qaysi shahar?
A) Boku
B) Kobul
C) Dakar
D) Islomobod
To'g'ri javob: A) Boku
✔
26. Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -29 °C
B) -3 °C
C) +16 °C
D) -9 °C
To'g'ri javob: D) -9 °C
✔
27. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 150 km
B) 1,5 km
C) 0,15 km
D) 15 km
To'g'ri javob: B) 1,5 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 73

28. O'zbekiston iqlimi qanday?
A) Keskin kontinental
B) Mo''tadil dengiz
C) Ekvatorial
D) Subarktik
To'g'ri javob: A) Keskin kontinental✔
29. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,4 km
B) 0,04 km
C) 4 km
D) 40 km
To'g'ri javob: A) 0,4 km
✔
30. Izotermalar nima?
A) Bir xil yog'in chiziqlari
B) Bir xil bosim chiziqlari
C) Bir xil balandlik chiziqlari
D) Bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar
To'g'ri javob: D) Bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar
✔
31. Qaysi atama «ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li» ni anglatadi?
A) Izobara
B) Bo'g'oz
C) Atoll
D) Izogiyeta
To'g'ri javob: B) Bo'g'oz
✔
32. Dunyodagi eng baland tog' cho'qqisi qaysi?
A) Jomolungma (Everest), ≈8849 m
B) Kilimanjaro
C) Elbrus
D) K2 (Chogori)
To'g'ri javob: A) Jomolungma (Everest), ≈8849 m
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Dnepr a) Janubiy Amerika
2) Kongo b) Osiyo
3) Lena c) Afrika
4) Amazonka d) Yevropa
e) Shimoliy Amerika
f) Avstraliya
A) 1–d, 2–a, 3–b, 4–c
B) 1–d, 2–b, 3–c, 4–a
C) 1–d, 2–c, 3–b, 4–a
D) 1–d, 2–c, 3–b, 4–e
To'g'ri javob: C) 1–d, 2–c, 3–b, 4–a
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 74

34. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Samarqand viloyati a) Jizzax
2) Namangan viloyati b) Urganch
3) Xorazm viloyati c) Samarqand
4) Jizzax viloyati d) Namangan
e) Farg'ona
f) Navoiy
A) 1–c, 2–d, 3–b, 4–a
B) 1–a, 2–d, 3–b, 4–c
C) 1–a, 2–c, 3–b, 4–d
D) 1–c, 2–d, 3–b, 4–f
To'g'ri javob: A) 1–c, 2–d, 3–b, 4–a✔
35. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Kambodja a) Ar-Riyod
2) Venesuela b) Dakar
3) Senegal c) Karakas
4) Armaniston d) Yerevan
e) Rabot
f) Pnompen
A) 1–a, 2–c, 3–b, 4–d
B) 1–e, 2–c, 3–b, 4–d
C) 1–f, 2–c, 3–b, 4–d
D) 1–b, 2–f, 3–c, 4–d
To'g'ri javob: C) 1–f, 2–c, 3–b, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +21 °C; b) +6 °C
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +6 °C; b) 0 °C
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -5 °C; b) +8 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 75

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 30°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 90°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 2 soat; b) 6 soat✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 175 km; b) 250 km
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 14 km; b) 1,25 km
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 75°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 30°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 5 soat; b) 2 soat
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +11 °C; b) -1 °C
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Jazoir
b) Malayziya
Javob: a) Jazoir; b) Kuala-Lumpur
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -3 °C; b) +14 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 76

11-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 30 km
B) 3 km
C) 0,03 km
D) 0,3 km
To'g'ri javob: D) 0,3 km✔
2. «Yarimorol» nima?
A) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
B) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
C) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
D) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
To'g'ri javob: D) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
✔
3. Oxota dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Tinch okeani
B) Hind okeani
C) Atlantika okeani
D) Shimoliy Muz okeani
To'g'ri javob: A) Tinch okeani
✔
4. Eyr ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Osiyo
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: D) Avstraliya
✔
5. Qaysi ko'l Janubiy Amerika materigida joylashgan?
A) Titikaka
B) Chad
C) Eyr
D) Ladoga
To'g'ri javob: A) Titikaka
✔
6. Kordilyera tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Afrika
B) Osiyo
C) Shimoliy Amerika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: C) Shimoliy Amerika
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 77

7. O'zbekiston BMTga qachon a'zo bo'lgan?
A) 2000-yil 1-yanvarda
B) 1991-yil 1-sentyabrda
C) 1995-yil 1-yanvarda
D) 1992-yil 2-martda
To'g'ri javob: D) 1992-yil 2-martda✔
8. Dunay daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Shimoliy Amerika
B) Avstraliya
C) Afrika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
9. Paragvayning poytaxti qaysi shahar?
A) Belgrad
B) London
C) Buenos-Ayres
D) Asunson
To'g'ri javob: D) Asunson
✔
10. O'zbekistonning eng baland nuqtasi qaysi?
A) Bobotog'
B) Chimyon cho'qqisi
C) Hazrati Sulton cho'qqisi (Hisor tizmasi, ≈4643 m)
D) Katta Chimyon
To'g'ri javob: C) Hazrati Sulton cho'qqisi (Hisor tizmasi, ≈4643 m)
✔
11. Yerdan Quyoshgacha bo'lgan o'rtacha masofa taxminan qancha?
A) 40 ming km
B) 150 mln km
C) 384 ming km
D) 1 mlrd km
To'g'ri javob: B) 150 mln km
✔
12. Afg'onistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Amman
B) Katmandu
C) Vashington
D) Kobul
To'g'ri javob: D) Kobul
✔
13. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 50 km
B) 5 km
C) 5000 km
D) 500 km
To'g'ri javob: A) 50 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 78

14. Qizilqum cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Janubiy Amerika
D) Afrika
To'g'ri javob: B) Osiyo✔
15. Buyuk Britaniya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Avstraliya
C) Afrika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
16. Jizzax viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Nukus
B) Termiz
C) Jizzax
D) Urganch
To'g'ri javob: C) Jizzax
✔
17. Malayziyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Seul
B) Astana
C) Kuala-Lumpur
D) Kanberra
To'g'ri javob: C) Kuala-Lumpur
✔
18. Qaysi tog' tizimi Yevropa materigida joylashgan?
A) Katta Suvayirg'ich tizmasi
B) Appalachi tog'lari
C) Pomir tog'lari
D) Skandinaviya tog'lari
To'g'ri javob: D) Skandinaviya tog'lari
✔
19. Qaysi daryo Afrika materigida oqadi?
A) Orinoko
B) Reyn
C) Kongo
D) Yanszi
To'g'ri javob: C) Kongo
✔
20. Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +13 °C
B) -5 °C
C) +22 °C
D) +7 °C
To'g'ri javob: D) +7 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 79

21. O'zbekistondagi eng katta suv ombori qaysi?
A) Andijon (Kampirravot)
B) Chorvoq
C) Tuyamo'yin (Amudaryo)
D) Kattaqo'rg'on
To'g'ri javob: C) Tuyamo'yin (Amudaryo)✔
22. Mustaqil Davlatlar Hamdo'stligi (MDH) qachon tashkil etilgan?
A) 2001-yilda
B) 1991-yilda
C) 1989-yilda
D) 1995-yilda
To'g'ri javob: B) 1991-yilda
✔
23. Xuanxe daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Avstraliya
B) Shimoliy Amerika
C) Osiyo
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: C) Osiyo
✔
24. Ekvador qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Janubiy Amerika
C) Osiyo
D) Okeaniya
To'g'ri javob: B) Janubiy Amerika
✔
25. Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -16 °C
B) +29 °C
C) +10 °C
D) +4 °C
To'g'ri javob: D) +4 °C
✔
26. Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +11 °C
B) -7 °C
C) +5 °C
D) +20 °C
To'g'ri javob: C) +5 °C
✔
27. Tailandning poytaxti qaysi shahar?
A) Kopengagen
B) Sofiya
C) Bangkok
D) Luanda
To'g'ri javob: C) Bangkok
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 80

28. Venesuelaning poytaxti qaysi shahar?
A) Pekin
B) Doha
C) Ottava
D) Karakas
To'g'ri javob: D) Karakas✔
29. «Arxipelag» nima?
A) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
C) qoyali qirg'oqlar orasidagi tor, chuqur qo'ltiq
D) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
To'g'ri javob: B) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
✔
30. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 9 km
B) 900 km
C) 0,9 km
D) 90 km
To'g'ri javob: A) 9 km
✔
31. Qaysi atama «daryoning dengizga quyilishidagi tarmoqlangan qismi» ni anglatadi?
A) Bo'g'oz
B) Izoterma
C) Delta
D) Vohalar (oazis)
To'g'ri javob: C) Delta
✔
32. Urugvayning poytaxti qaysi shahar?
A) Islomobod
B) Montevideo
C) Addis-Abeba
D) Bogota
To'g'ri javob: B) Montevideo
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Orinoko a) Osiyo
2) Kongo b) Yevropa
3) Lena c) Janubiy Amerika
4) Murrey d) Avstraliya
e) Shimoliy Amerika
f) Afrika
A) 1–e, 2–f, 3–a, 4–d
B) 1–c, 2–f, 3–e, 4–d
C) 1–b, 2–f, 3–a, 4–d
D) 1–c, 2–f, 3–a, 4–d
To'g'ri javob: D) 1–c, 2–f, 3–a, 4–d
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 81

34. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Yarimorol a) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
2) Atoll b) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
3) Izobata c) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
4) Kanyon d) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
e) halqasimon marjon oroli
f) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
A) 1–b, 2–c, 3–e, 4–a
B) 1–a, 2–e, 3–c, 4–b
C) 1–e, 2–a, 3–c, 4–b
D) 1–a, 2–b, 3–c, 4–e
To'g'ri javob: B) 1–a, 2–e, 3–c, 4–b✔
35. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Missisipi a) Janubiy Amerika
2) Orinoko b) Osiyo
3) Dnepr c) Afrika
4) Ob d) Shimoliy Amerika
e) Yevropa
f) Avstraliya
A) 1–d, 2–a, 3–e, 4–b
B) 1–d, 2–a, 3–c, 4–b
C) 1–e, 2–b, 3–a, 4–d
D) 1–d, 2–b, 3–e, 4–a
To'g'ri javob: A) 1–d, 2–a, 3–e, 4–b
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 0,75 km; b) 90 km
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 135°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 75°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 9 soat; b) 5 soat
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 200 km; b) 6 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 82

39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Sudan
b) Yangi Zelandiya
Javob: a) Xartum; b) Vellington✔
40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Ummon
b) Tunis
Javob: a) Maskat; b) Tunis
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 550 km; b) 24 km
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +8 °C; b) -9 °C
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Vyetnam
b) Chexiya
Javob: a) Xanoy; b) Praga
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +26 °C; b) -9 °C
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +20 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +8 °C; b) +2 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 83

12-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1,1 km
B) 1100 km
C) 110 km
D) 11 km
To'g'ri javob: D) 11 km✔
2. Litva qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Afrika
C) Yevropa
D) Okeaniya
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
3. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 30 km
B) 300 km
C) 3000 km
D) 3 km
To'g'ri javob: A) 30 km
✔
4. "Transafg'on" temir yo'l loyihasi qaysi yo'nalishni bog'lashi ko'zda tutilgan?
A) O'zbekiston — Xitoy
B) O'zbekiston — Rossiya
C) O'zbekiston — Afg'oniston — Pokiston (Termiz — Mozori Sharif — Kobul — Peshovar)
D) O'zbekiston — Turkiya
To'g'ri javob: C) O'zbekiston — Afg'oniston — Pokiston (Termiz — Mozori Sharif — Kobul —
✔
Peshovar)
5. Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +27 °C
B) +8 °C
C) -18 °C
D) +2 °C
To'g'ri javob: D) +2 °C
✔
6. Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -26 °C
B) +19 °C
C) -6 °C
D) 0 °C
To'g'ri javob: C) -6 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 84

7. Gorizontallar (izogipslar) nima?
A) Daryolar
B) Bir xil harorat chiziqlari
C) Bir xil bosim chiziqlari
D) Dengiz sathidan bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar
To'g'ri javob: D) Dengiz sathidan bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar✔
8. Ulan-Bator qaysi davlatning poytaxti?
A) Ummon
B) Italiya
C) Mo'g'uliston
D) Efiopiya
To'g'ri javob: C) Mo'g'uliston
✔
9. Qaysi daryo Osiyo materigida oqadi?
A) Parana
B) Amazonka
C) Gang
D) Nil
To'g'ri javob: C) Gang
✔
10. «somoniy» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Qirg'iziston
B) O'zbekiston
C) Hindiston
D) Tojikiston
To'g'ri javob: D) Tojikiston
✔
11. Bangkok qaysi davlatning poytaxti?
A) Turkiya
B) Xorvatiya
C) Chili
D) Tailand
To'g'ri javob: D) Tailand
✔
12. «yevro» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Germaniya
B) Qirg'iziston
C) Hindiston
D) AQSH
To'g'ri javob: A) Germaniya
✔
13. Germaniyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Addis-Abeba
B) Berlin
C) Moskva
D) Gavana
To'g'ri javob: B) Berlin
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 85

14. «rupiya» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Buyuk Britaniya
B) Turkmaniston
C) Qirg'iziston
D) Hindiston
To'g'ri javob: D) Hindiston✔
15. Filippinning poytaxti qaysi shahar?
A) Manila
B) Islomobod
C) Doha
D) Varshava
To'g'ri javob: A) Manila
✔
16. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 120°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 16 soat
B) 120 soat
C) 12 soat
D) 8 soat
To'g'ri javob: D) 8 soat
✔
17. Lima qaysi davlatning poytaxti?
A) Irlandiya
B) Filippin
C) Polsha
D) Peru
To'g'ri javob: D) Peru
✔
18. «Delta» nima?
A) daryoning dengizga quyilishidagi tarmoqlangan qismi
B) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
C) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
D) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
To'g'ri javob: A) daryoning dengizga quyilishidagi tarmoqlangan qismi
✔
19. Kingston qaysi davlatning poytaxti?
A) Kanada
B) Yamayka
C) Ummon
D) Rossiya
To'g'ri javob: B) Yamayka
✔
20. Tog' etagida havo harorati +34 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +32 °C
B) +22 °C
C) +14 °C
D) +28 °C
To'g'ri javob: B) +22 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 86

21. «Atoll» nima?
A) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) halqasimon marjon oroli
C) daryoning dengizga quyilishidagi tarmoqlangan qismi
D) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
To'g'ri javob: B) halqasimon marjon oroli✔
22. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 45 km
B) 450 km
C) 4500 km
D) 4,5 km
To'g'ri javob: A) 45 km
✔
23. Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +25 °C
B) +11 °C
C) +19 °C
D) +29 °C
To'g'ri javob: C) +19 °C
✔
24. «funt sterling» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Qirg'iziston
B) Hindiston
C) Buyuk Britaniya
D) Janubiy Koreya
To'g'ri javob: C) Buyuk Britaniya
✔
25. Iordaniyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Amman
B) Xanoy
C) Addis-Abeba
D) Santyago
To'g'ri javob: A) Amman
✔
26. Bosh meridian qaysi shahar yaqinidagi rasadxonadan o'tadi?
A) London (Grinvich)
B) Nyu-York
C) Parij
D) Rim
To'g'ri javob: A) London (Grinvich)
✔
27. Surxondaryo viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Namangan
B) Nukus
C) Termiz
D) Guliston
To'g'ri javob: C) Termiz
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 87

28. Qaysi tog' tizimi Janubiy Amerika materigida joylashgan?
A) Skandinaviya tog'lari
B) Pomir tog'lari
C) Pireney tog'lari
D) And tog'lari
To'g'ri javob: D) And tog'lari✔
29. Dnepr daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Osiyo
B) Yevropa
C) Afrika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Yevropa
✔
30. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 2000 km
B) 20 km
C) 200 km
D) 2 km
To'g'ri javob: B) 20 km
✔
31. Yukon daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Yevropa
B) Avstraliya
C) Shimoliy Amerika
D) Afrika
To'g'ri javob: C) Shimoliy Amerika
✔
32. Serbiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Osiyo
C) Yevropa
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Avstraliya a) Kanberra
2) Tojikiston b) Katmandu
3) Nepal c) Moskva
4) Rossiya d) Dushanbe
e) Kingston
f) Bratislava
A) 1–c, 2–d, 3–b, 4–a
B) 1–d, 2–c, 3–a, 4–b
C) 1–a, 2–d, 3–b, 4–c
D) 1–a, 2–d, 3–e, 4–c
To'g'ri javob: C) 1–a, 2–d, 3–b, 4–c
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 88

34. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Qozog'iston a) dollar
2) AQSH b) tenge
3) Turkiya c) iyena
4) Janubiy Koreya d) lira
e) von
f) somoniy
A) 1–b, 2–a, 3–d, 4–e
B) 1–f, 2–a, 3–d, 4–e
C) 1–b, 2–a, 3–d, 4–c
D) 1–e, 2–b, 3–d, 4–a
To'g'ri javob: A) 1–b, 2–a, 3–d, 4–e✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Andijon viloyati a) Nukus
2) Sirdaryo viloyati b) Qarshi
3) Namangan viloyati c) Andijon
4) Toshkent viloyati d) Guliston
e) Nurafshon
f) Namangan
A) 1–c, 2–e, 3–f, 4–d
B) 1–f, 2–d, 3–c, 4–e
C) 1–c, 2–d, 3–f, 4–e
D) 1–c, 2–d, 3–a, 4–e
To'g'ri javob: C) 1–c, 2–d, 3–f, 4–e
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Italiya
b) Bolgariya
Javob: a) Rim; b) Sofiya
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Kuba
b) Eron
Javob: a) Gavana; b) Tehron
✔
38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 105°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 75°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 7 soat; b) 5 soat
✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Gana
b) Chili
Javob: a) Akkra; b) Santyago
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 89

40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Xorvatiya
b) Finlandiya
Javob: a) Zagreb; b) Xelsinki✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Efiopiya
b) Filippin
Javob: a) Addis-Abeba; b) Manila
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 1,1 km; b) 2,25 km
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Venesuela
b) Islandiya
Javob: a) Karakas; b) Reykyavik
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Ekvador
b) Afg'oniston
Javob: a) Kito; b) Kobul
✔
45. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Germaniya
b) Saudiya Arabistoni
Javob: a) Berlin; b) Ar-Riyod
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 90

13-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Finlandiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Avstraliya
C) Afrika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa✔
2. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 300 km
B) 30 km
C) 30000 km
D) 3000 km
To'g'ri javob: A) 300 km
✔
3. Fransiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Yevropa
C) Osiyo
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: B) Yevropa
✔
4. Finlandiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Katmandu
B) Tunis
C) Pekin
D) Xelsinki
To'g'ri javob: D) Xelsinki
✔
5. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 75°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 10 soat
B) 5 soat
C) 75 soat
D) 7 soat
To'g'ri javob: B) 5 soat
✔
6. Yerdan Oygacha bo'lgan o'rtacha masofa taxminan qancha?
A) 1 mln km
B) 150 mln km
C) 384 ming km
D) 40 ming km
To'g'ri javob: C) 384 ming km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 91

7. Gang daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Afrika
B) Osiyo
C) Avstraliya
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Osiyo✔
8. Hindistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Afina
B) Bogota
C) Nyu-Dehli
D) Yerevan
To'g'ri javob: C) Nyu-Dehli
✔
9. Bishkek qaysi davlatning poytaxti?
A) Peru
B) Germaniya
C) Qozog'iston
D) Qirg'iziston
To'g'ri javob: D) Qirg'iziston
✔
10. Tog' etagida havo harorati +33 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +30 °C
B) +15 °C
C) +21 °C
D) +3 °C
To'g'ri javob: B) +15 °C
✔
11. Armanistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Kopengagen
B) Yerevan
C) Ashxobod
D) Riga
To'g'ri javob: B) Yerevan
✔
12. Portugaliyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Kito
B) Zagreb
C) Parij
D) Lissabon
To'g'ri javob: D) Lissabon
✔
13. AQSHning milliy valyutasi qaysi?
A) somoniy
B) yevro
C) tenge
D) dollar
To'g'ri javob: D) dollar
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 92

14. Livan qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo✔
15. Keniyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Nayrobi
B) Bryussel
C) Xanoy
D) Asunson
To'g'ri javob: A) Nayrobi
✔
16. Qaysi atama «tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi» ni anglatadi?
A) Kanyon
B) Daryo havzasi
C) Bo'yin (bo'g'iz)
D) Izobata
To'g'ri javob: A) Kanyon
✔
17. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 450 km
B) 45000 km
C) 4500 km
D) 45 km
To'g'ri javob: A) 450 km
✔
18. Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +17 °C
B) +21 °C
C) +27 °C
D) +26 °C
To'g'ri javob: B) +21 °C
✔
19. Tailand qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Osiyo
C) Janubiy Amerika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
20. Bern qaysi davlatning poytaxti?
A) Nigeriya
B) Shveytsariya
C) Yangi Zelandiya
D) Shimoliy Koreya
To'g'ri javob: B) Shveytsariya
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 93

21. Tog' etagida havo harorati +35 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +30 °C
B) -15 °C
C) +5 °C
D) +11 °C
To'g'ri javob: C) +5 °C✔
22. Barens dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Tinch okeani
B) Shimoliy Muz okeani
C) Hind okeani
D) Atlantika okeani
To'g'ri javob: B) Shimoliy Muz okeani
✔
23. Shamol tezligini o'lchovchi asbob qaysi?
A) Barometr
B) Gigrometr
C) Anemometr
D) Seysmograf
To'g'ri javob: C) Anemometr
✔
24. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 15 km
B) 150 km
C) 1500 km
D) 15000 km
To'g'ri javob: B) 150 km
✔
25. Tog' etagida havo harorati +17 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +7 °C
B) +17 °C
C) +16 °C
D) +11 °C
To'g'ri javob: D) +11 °C
✔
26. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 200 km
B) 20000 km
C) 20 km
D) 2000 km
To'g'ri javob: A) 200 km
✔
27. Xitoyning milliy valyutasi qaysi?
A) rubl
B) von
C) tenge
D) yuan
To'g'ri javob: D) yuan
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 94

28. Missisipi daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Janubiy Amerika
B) Yevropa
C) Shimoliy Amerika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: C) Shimoliy Amerika✔
29. Shanxay hamkorlik tashkiloti qachon tashkil etilgan?
A) 2001-yilda
B) 1996-yilda
C) 1991-yilda
D) 2010-yilda
To'g'ri javob: A) 2001-yilda
✔
30. Xelsinki qaysi davlatning poytaxti?
A) Xitoy
B) Finlandiya
C) Nepal
D) Jazoir
To'g'ri javob: B) Finlandiya
✔
31. Dunyodagi eng katta cho'l qaysi (issiq cho'llar orasida)?
A) Gobi
B) Qizilqum
C) Sahroi Kabir (Sahara)
D) Kalahari
To'g'ri javob: C) Sahroi Kabir (Sahara)
✔
32. Tog' etagida havo harorati +20 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +2 °C
B) -10 °C
C) +8 °C
D) +17 °C
To'g'ri javob: A) +2 °C
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Izobata a) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
2) Daryo havzasi b) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
3) Estuariy c) daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon
kengaygan qismi
4) Yarimorol d) ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li
e) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
f) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 95

A) 1–c, 2–e, 3–a, 4–b
B) 1–e, 2–b, 3–c, 4–a
C) 1–b, 2–e, 3–c, 4–a
D) 1–b, 2–c, 3–e, 4–a
To'g'ri javob: C) 1–b, 2–e, 3–c, 4–a✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Slovakiya a) Bratislava
2) Ukraina b) Bryussel
3) Turkiya c) Nayrobi
4) Nepal d) Kiyev
e) Katmandu
f) Anqara
A) 1–a, 2–f, 3–d, 4–e
B) 1–a, 2–e, 3–f, 4–d
C) 1–a, 2–d, 3–f, 4–e
D) 1–f, 2–d, 3–e, 4–a
To'g'ri javob: C) 1–a, 2–d, 3–f, 4–e
✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Qoraqalpog'iston Respublikasi a) Navoiy
2) Navoiy viloyati b) Termiz
3) Surxondaryo viloyati c) Urganch
4) Qashqadaryo viloyati d) Namangan
e) Nukus
f) Qarshi
A) 1–e, 2–a, 3–c, 4–f
B) 1–e, 2–f, 3–b, 4–a
C) 1–c, 2–a, 3–b, 4–f
D) 1–e, 2–a, 3–b, 4–f
To'g'ri javob: D) 1–e, 2–a, 3–b, 4–f
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +25 °C; b) -7 °C
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Irlandiya
b) Islandiya
Javob: a) Dublin; b) Reykyavik
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 96

38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 15°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 60°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 1 soat; b) 4 soat✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Ruminiya
b) Latviya
Javob: a) Buxarest; b) Riga
✔
40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Ozarbayjon
b) Paragvay
Javob: a) Boku; b) Asunson
✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Portugaliya
b) Bolgariya
Javob: a) Lissabon; b) Sofiya
✔
42. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 30 km; b) 16 km
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Pokiston
b) Portugaliya
Javob: a) Islomobod; b) Lissabon
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Shveytsariya
b) Buyuk Britaniya
Javob: a) Bern; b) London
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 4 km; b) 5,5 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 97

14-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Parana daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Afrika
B) Shimoliy Amerika
C) Janubiy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: C) Janubiy Amerika✔
2. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 200 km
B) 20 km
C) 2000 km
D) 20000 km
To'g'ri javob: A) 200 km
✔
3. Dunyoda dengizga chiqish uchun ikki davlat hududini kesib o'tishi kerak bo'lgan davlatlar qaysilar?
A) O'zbekiston va Lixtenshteyn
B) Mo'g'uliston va Bolivija
C) Shveytsariya va Avstriya
D) O'zbekiston va Qozog'iston
To'g'ri javob: A) O'zbekiston va Lixtenshteyn
✔
4. Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -19 °C
B) +26 °C
C) +1 °C
D) +7 °C
To'g'ri javob: C) +1 °C
✔
5. Kambodjaning poytaxti qaysi shahar?
A) Xelsinki
B) Minsk
C) Bag'dod
D) Pnompen
To'g'ri javob: D) Pnompen
✔
6. Ispaniya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Okeaniya
C) Yevropa
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 98

7. Irlandiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Yevropa
B) Okeaniya
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: A) Yevropa✔
8. Vengriya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Yevropa
C) Osiyo
D) Okeaniya
To'g'ri javob: B) Yevropa
✔
9. Drakon tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Osiyo
C) Afrika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Afrika
✔
10. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 8 km
B) 0,8 km
C) 80 km
D) 800 km
To'g'ri javob: A) 8 km
✔
11. Kishinyov qaysi davlatning poytaxti?
A) Janubiy Koreya
B) Qatar
C) Moldova
D) Latviya
To'g'ri javob: C) Moldova
✔
12. Qaysi ko'l Shimoliy Amerika materigida joylashgan?
A) Balxash
B) Eyr
C) Michigan
D) Tanganika
To'g'ri javob: C) Michigan
✔
13. Yerevan qaysi davlatning poytaxti?
A) Armaniston
B) Estoniya
C) Islandiya
D) Keniya
To'g'ri javob: A) Armaniston
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 99

14. Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +10 °C
B) +24 °C
C) +28 °C
D) +18 °C
To'g'ri javob: D) +18 °C✔
15. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
A) 600 km
B) 6000 km
C) 60000 km
D) 60 km
To'g'ri javob: A) 600 km
✔
16. Passat shamollari qayerdan qayerga esadi?
A) Qutbdan qutbga
B) Ekvatordan qutblarga
C) Tropik kengliklardagi yuqori bosim mintaqalaridan ekvatorga
D) Tog'dan vodiyga
To'g'ri javob: C) Tropik kengliklardagi yuqori bosim mintaqalaridan ekvatorga
✔
17. Qirg'iziston bilan chegaradosh viloyatlarga qaysilar kiradi?
A) Andijon, Farg'ona, Namangan
B) Qoraqalpog'iston, Xorazm
C) Surxondaryo, Qashqadaryo
D) Xorazm, Navoiy, Buxoro
To'g'ri javob: A) Andijon, Farg'ona, Namangan
✔
18. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
A) 1200 km
B) 12 km
C) 12000 km
D) 120 km
To'g'ri javob: D) 120 km
✔
19. Qaysi cho'l Avstraliya materigida joylashgan?
A) Taklamakan
B) Qizilqum
C) Mojave
D) Katta Viktoriya cho'li
To'g'ri javob: D) Katta Viktoriya cho'li
✔
20. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,1 km
B) 100 km
C) 1 km
D) 10 km
To'g'ri javob: C) 1 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 100

21. Qozog'istonning milliy valyutasi qaysi?
A) funt sterling
B) yuan
C) manat
D) tenge
To'g'ri javob: D) tenge✔
22. O'zbekiston nechta davlat bilan chegaradosh?
A) 6 ta
B) 7 ta
C) 4 ta
D) 5 ta
To'g'ri javob: D) 5 ta
✔
23. Ummonning poytaxti qaysi shahar?
A) Buenos-Ayres
B) Dakka
C) Tallin
D) Maskat
To'g'ri javob: D) Maskat
✔
24. Buyuk Britaniyaning milliy valyutasi qaysi?
A) funt sterling
B) yevro
C) rupiya
D) yuan
To'g'ri javob: A) funt sterling
✔
25. «yuan» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Janubiy Koreya
B) Germaniya
C) Shveytsariya
D) Xitoy
To'g'ri javob: D) Xitoy
✔
26. Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +32 °C
B) +26 °C
C) +22 °C
D) +31 °C
To'g'ri javob: B) +26 °C
✔
27. Angola qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Avstraliya
C) Afrika
D) Yevropa
To'g'ri javob: C) Afrika
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 101

28. Namangan qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Namangan viloyati
B) Qoraqalpog'iston Respublikasi
C) Buxoro viloyati
D) Samarqand viloyati
To'g'ri javob: A) Namangan viloyati✔
29. Tog' etagida havo harorati +19 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -5 °C
B) +1 °C
C) -21 °C
D) +15 °C
To'g'ri javob: A) -5 °C
✔
30. Yangi Zelandiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Janubiy Amerika
C) Osiyo
D) Okeaniya
To'g'ri javob: D) Okeaniya
✔
31. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1000 km
B) 10 km
C) 100 km
D) 1 km
To'g'ri javob: B) 10 km
✔
32. Islandiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Afina
B) Vena
C) Doha
D) Reykyavik
To'g'ri javob: D) Reykyavik
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Xitoy a) rupiya
2) Rossiya b) iyena
3) AQSH c) dollar
4) Shveytsariya d) rubl
e) yuan
f) frank
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 102

A) 1–f, 2–d, 3–c, 4–e
B) 1–e, 2–d, 3–c, 4–f
C) 1–e, 2–c, 3–d, 4–f
D) 1–a, 2–d, 3–c, 4–f
To'g'ri javob: B) 1–e, 2–d, 3–c, 4–f✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Ruminiya a) Belgrad
2) Paragvay b) Buxarest
3) Argentina c) Rabot
4) Kolumbiya d) Bogota
e) Buenos-Ayres
f) Asunson
A) 1–c, 2–f, 3–e, 4–d
B) 1–b, 2–f, 3–e, 4–d
C) 1–e, 2–d, 3–f, 4–b
D) 1–d, 2–f, 3–e, 4–b
To'g'ri javob: B) 1–b, 2–f, 3–e, 4–d
✔
35. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Xuanxe a) Osiyo
2) Reyn b) Afrika
3) Parana c) Janubiy Amerika
4) Makkenzi d) Shimoliy Amerika
e) Avstraliya
f) Yevropa
A) 1–a, 2–f, 3–c, 4–d
B) 1–c, 2–a, 3–f, 4–d
C) 1–d, 2–f, 3–c, 4–a
D) 1–f, 2–a, 3–c, 4–d
To'g'ri javob: A) 1–a, 2–f, 3–c, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Tailand
b) Misr
Javob: a) Bangkok; b) Qohira
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +13 °C; b) -3 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 103

38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 30 km; b) 2,5 km✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Misr
b) Rossiya
Javob: a) Qohira; b) Moskva
✔
40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Yamayka
b) Filippin
Javob: a) Kingston; b) Manila
✔
41. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
Javob: a) 0,8 km; b) 110 km
✔
42. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Xitoy
b) Jazoir
Javob: a) Pekin; b) Jazoir
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Kolumbiya
b) Birlashgan Arab Amirliklari
Javob: a) Bogota; b) Abu-Dabi
✔
44. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +18 °C; b) +11 °C
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +17 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) -1 °C; b) +24 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 104

15-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Tuproqshunoslik fanining asoschisi kim?
A) Vegener
B) Vernadskiy
C) Vasiliy Dokuchayev
D) Mendeleyev
To'g'ri javob: C) Vasiliy Dokuchayev✔
2. Qaysi atama «uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik» ni anglatadi?
A) Delta
B) Yarimorol
C) Izoterma
D) Atoll
To'g'ri javob: B) Yarimorol
✔
3. Tunis qaysi davlatning poytaxti?
A) Laos
B) Tunis
C) Livan
D) Kolumbiya
To'g'ri javob: B) Tunis
✔
4. Sariq dengiz qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Hind okeani
C) Atlantika okeani
D) Tinch okeani
To'g'ri javob: D) Tinch okeani
✔
5. Gana qaysi qit'ada joylashgan?
A) Yevropa
B) Afrika
C) Avstraliya
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Afrika
✔
6. Atmosfera bosimini o'lchovchi asbob qaysi?
A) Anemometr
B) Termometr
C) Gigrometr
D) Barometr
To'g'ri javob: D) Barometr
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 105

7. Nil daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Avstraliya
B) Shimoliy Amerika
C) Afrika
D) Osiyo
To'g'ri javob: C) Afrika✔
8. Belarus qaysi qit'ada joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Shimoliy Amerika
C) Avstraliya
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
9. Slovakiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Afrika
C) Yevropa
D) Okeaniya
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
10. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,02 km
B) 0,2 km
C) 20 km
D) 2 km
To'g'ri javob: B) 0,2 km
✔
11. Ruminiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Yevropa
B) Okeaniya
C) Afrika
D) Avstraliya
To'g'ri javob: A) Yevropa
✔
12. Pireney tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Osiyo
C) Yevropa
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Yevropa
✔
13. Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +10 °C
B) +24 °C
C) -12 °C
D) +4 °C
To'g'ri javob: D) +4 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 106

14. Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -35 °C
B) -9 °C
C) +10 °C
D) -15 °C
To'g'ri javob: D) -15 °C✔
15. Abuja qaysi davlatning poytaxti?
A) Saudiya Arabistoni
B) Ozarbayjon
C) Irlandiya
D) Nigeriya
To'g'ri javob: D) Nigeriya
✔
16. «tenge» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Xitoy
B) AQSH
C) Qozog'iston
D) Turkiya
To'g'ri javob: C) Qozog'iston
✔
17. Minsk qaysi davlatning poytaxti?
A) Belarus
B) AQSH
C) Hindiston
D) Birlashgan Arab Amirliklari
To'g'ri javob: A) Belarus
✔
18. Tokio qaysi davlatning poytaxti?
A) Nepal
B) Yaponiya
C) Armaniston
D) Filippin
To'g'ri javob: B) Yaponiya
✔
19. Qohira qaysi davlatning poytaxti?
A) Rossiya
B) Misr
C) Vyetnam
D) Islandiya
To'g'ri javob: B) Misr
✔
20. «Vohalar (oazis)» nima?
A) ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li
B) daryoning dengizga quyilishidagi tarmoqlangan qismi
C) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
D) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
To'g'ri javob: D) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 107

21. O'zbekistonda nechta viloyat bor?
A) 14 ta viloyat
B) 12 ta viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri
C) 13 ta viloyat, Qoraqalpog'istonsiz
D) 10 ta viloyat
To'g'ri javob: B) 12 ta viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri✔
22. Vashington qaysi davlatning poytaxti?
A) Xitoy
B) AQSH
C) Marokash
D) Tailand
To'g'ri javob: B) AQSH
✔
23. Kolumbiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Parij
B) Bogota
C) Vashington
D) Vena
To'g'ri javob: B) Bogota
✔
24. O'zbekistonning maydoni taxminan qancha?
A) 199,9 ming km²
B) 2,7 mln km²
C) 143,1 ming km²
D) 448,9 ming km²
To'g'ri javob: D) 448,9 ming km²
✔
25. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1600 km
B) 1,6 km
C) 160 km
D) 16 km
To'g'ri javob: D) 16 km
✔
26. Geografik uzunlik qanday o'lchanadi?
A) Ekvatordan shimolga 0° dan 90° gacha
B) Bosh (Grinvich) meridiandan sharq yoki g'arbga 0° dan 180° gacha
C) Qutbdan qutbga
D) Dengiz sathidan
To'g'ri javob: B) Bosh (Grinvich) meridiandan sharq yoki g'arbga 0° dan 180° gacha
✔
27. Arab dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Hind okeani
B) Atlantika okeani
C) Tinch okeani
D) Shimoliy Muz okeani
To'g'ri javob: A) Hind okeani
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 108

28. Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +23 °C
B) +19 °C
C) +29 °C
D) +28 °C
To'g'ri javob: A) +23 °C✔
29. Kanadaning poytaxti qaysi shahar?
A) Tunis
B) Dublin
C) Ottava
D) Kingston
To'g'ri javob: C) Ottava
✔
30. Bag'dod qaysi davlatning poytaxti?
A) Meksika
B) Armaniston
C) Liviya
D) Iroq
To'g'ri javob: D) Iroq
✔
31. Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -2 °C
B) +12 °C
C) -8 °C
D) -24 °C
To'g'ri javob: C) -8 °C
✔
32. Seul qaysi davlatning poytaxti?
A) Armaniston
B) Janubiy Koreya
C) Portugaliya
D) Estoniya
To'g'ri javob: B) Janubiy Koreya
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Arxipelag a) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
2) Izogiyeta b) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
3) Izoterma c) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
4) Izobata d) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
e) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
f) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 109

A) 1–e, 2–f, 3–a, 4–c
B) 1–e, 2–f, 3–a, 4–b
C) 1–e, 2–d, 3–a, 4–b
D) 1–c, 2–f, 3–a, 4–b
To'g'ri javob: B) 1–e, 2–f, 3–a, 4–b✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Avstriya a) Bern
2) Qirg'iziston b) Minsk
3) Avstraliya c) Kanberra
4) Venesuela d) Bishkek
e) Karakas
f) Vena
A) 1–f, 2–d, 3–a, 4–e
B) 1–c, 2–e, 3–f, 4–d
C) 1–f, 2–b, 3–c, 4–e
D) 1–f, 2–d, 3–c, 4–e
To'g'ri javob: D) 1–f, 2–d, 3–c, 4–e
✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Namangan viloyati a) Namangan
2) Jizzax viloyati b) Guliston
3) Toshkent viloyati c) Nukus
4) Qoraqalpog'iston Respublikasi d) Samarqand
e) Nurafshon
f) Jizzax
A) 1–c, 2–e, 3–f, 4–a
B) 1–a, 2–f, 3–e, 4–c
C) 1–c, 2–a, 3–e, 4–f
D) 1–e, 2–f, 3–a, 4–c
To'g'ri javob: B) 1–a, 2–f, 3–e, 4–c
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Belarus
b) Moldova
Javob: a) Minsk; b) Kishinyov
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Avstraliya
b) Belgiya
Javob: a) Kanberra; b) Bryussel
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 110

38. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 5 km; b) 1,5 km✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Belgiya
b) Litva
Javob: a) Bryussel; b) Vilnyus
✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 12 km; b) 0,75 km
✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Kanada
b) Moldova
Javob: a) Ottava; b) Kishinyov
✔
42. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Argentina
b) Venesuela
Javob: a) Buenos-Ayres; b) Karakas
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Hindiston
b) Angola
Javob: a) Nyu-Dehli; b) Luanda
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Marokash
b) Efiopiya
Javob: a) Rabot; b) Addis-Abeba
✔
45. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Daniya
b) Norvegiya
Javob: a) Kopengagen; b) Oslo
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 111

16-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Slovakiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) London
B) Pxenyan
C) Oslo
D) Bratislava
To'g'ri javob: D) Bratislava✔
2. Senegalning poytaxti qaysi shahar?
A) Dakar
B) Damashq
C) Minsk
D) Kobul
To'g'ri javob: A) Dakar
✔
3. Tog' etagida havo harorati +23 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +18 °C
B) -27 °C
C) -7 °C
D) -1 °C
To'g'ri javob: C) -7 °C
✔
4. Kecha va kunduzning almashinishiga nima sabab bo'ladi?
A) Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi
B) Yerning Quyosh atrofida aylanishi
C) Oyning aylanishi
D) Quyoshning harakati
To'g'ri javob: A) Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi
✔
5. Kolumbiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Yevropa
B) Okeaniya
C) Shimoliy Amerika
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: D) Janubiy Amerika
✔
6. Qaysi cho'l Shimoliy Amerika materigida joylashgan?
A) Mojave
B) Gobi
C) Katta Viktoriya cho'li
D) Kalahari
To'g'ri javob: A) Mojave
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 112

7. Namib cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Avstraliya
C) Janubiy Amerika
D) Afrika
To'g'ri javob: D) Afrika✔
8. "Xitoy — Qirg'iziston — O'zbekiston" temir yo'li loyihasi qaysi maqsadga xizmat qiladi?
A) Faqat yo'lovchi tashishga
B) Faqat sport turizmiga
C) Faqat neft tashishga
D) Xitoydan Yevropa va Janubiy Osiyoga qisqa tranzit yo'lak yaratishga
To'g'ri javob: D) Xitoydan Yevropa va Janubiy Osiyoga qisqa tranzit yo'lak yaratishga
✔
9. Rossiyaning milliy valyutasi qaysi?
A) rubl
B) funt sterling
C) manat
D) lira
To'g'ri javob: A) rubl
✔
10. Yer necha soat mintaqasiga bo'lingan?
A) 36 ta
B) 18 ta
C) 24 ta
D) 12 ta
To'g'ri javob: C) 24 ta
✔
11. Murrey daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Yevropa
B) Afrika
C) Osiyo
D) Avstraliya
To'g'ri javob: D) Avstraliya
✔
12. Qatarning poytaxti qaysi shahar?
A) Doha
B) Pekin
C) Kito
D) Abuja
To'g'ri javob: A) Doha
✔
13. London qaysi davlatning poytaxti?
A) Birlashgan Arab Amirliklari
B) Fransiya
C) Buyuk Britaniya
D) Venesuela
To'g'ri javob: C) Buyuk Britaniya
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 113

14. Iordaniya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Yevropa
B) Osiyo
C) Afrika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Osiyo✔
15. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 250 km
B) 25 km
C) 25000 km
D) 2500 km
To'g'ri javob: A) 250 km
✔
16. Mo'g'uliston qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Yevropa
C) Osiyo
D) Afrika
To'g'ri javob: C) Osiyo
✔
17. Moldovaning poytaxti qaysi shahar?
A) Kishinyov
B) Xanoy
C) Afina
D) Bishkek
To'g'ri javob: A) Kishinyov
✔
18. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,75 km
B) 75 km
C) 0,075 km
D) 7,5 km
To'g'ri javob: A) 0,75 km
✔
19. Ekvadorning poytaxti qaysi shahar?
A) Bag'dod
B) Kito
C) Dushanbe
D) Asunson
To'g'ri javob: B) Kito
✔
20. Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +25 °C
B) +6 °C
C) 0 °C
D) -20 °C
To'g'ri javob: C) 0 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 114

21. Yaponiyaning milliy valyutasi qaysi?
A) so'm
B) somoniy
C) von
D) iyena
To'g'ri javob: D) iyena✔
22. Qaysi ko'l Avstraliya materigida joylashgan?
A) Chad
B) Yuqori ko'l
C) Issiqko'l
D) Eyr
To'g'ri javob: D) Eyr
✔
23. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 6 km
B) 600 km
C) 60 km
D) 0,6 km
To'g'ri javob: A) 6 km
✔
24. Turkiy davlatlar tashkiloti qaysi davlatlarni birlashtiradi?
A) AQSh, Kanada, Meksika
B) Fransiya, Germaniya, Italiya
C) Turkiya, Ozarbayjon, Qozog'iston, Qirg'iziston, O'zbekiston (va kuzatuvchilar)
D) Rossiya, Xitoy, Hindiston
To'g'ri javob: C) Turkiya, Ozarbayjon, Qozog'iston, Qirg'iziston, O'zbekiston (va kuzatuvchilar)
✔
25. Atmosferaning Yerga eng yaqin, ob-havo hodisalari ro'y beradigan qatlami qaysi?
A) Stratosfera
B) Mezosfera
C) Termosfera
D) Troposfera
To'g'ri javob: D) Troposfera
✔
26. Laosning poytaxti qaysi shahar?
A) Oslo
B) Vyentyan
C) Kopengagen
D) Abu-Dabi
To'g'ri javob: B) Vyentyan
✔
27. Bayrut qaysi davlatning poytaxti?
A) Shimoliy Koreya
B) Efiopiya
C) Gretsiya
D) Livan
To'g'ri javob: D) Livan
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 115

28. Tanganika ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Osiyo
C) Afrika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Afrika✔
29. Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +12 °C
B) +16 °C
C) -2 °C
D) +6 °C
To'g'ri javob: D) +6 °C
✔
30. Qaysi atama «daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon kengaygan qismi» ni anglatadi?
A) Estuariy
B) Gorizontal (izogipsa)
C) Yarimorol
D) Bo'yin (bo'g'iz)
To'g'ri javob: A) Estuariy
✔
31. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 25 km
B) 2,5 km
C) 0,25 km
D) 250 km
To'g'ri javob: B) 2,5 km
✔
32. Qizilqum cho'li qaysi daryolar oralig'ida joylashgan?
A) Norin va Qoradaryo
B) Amudaryo va Sirdaryo
C) Chirchiq va Ohangaron
D) Zarafshon va Qashqadaryo
To'g'ri javob: B) Amudaryo va Sirdaryo
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Toshkent viloyati a) Namangan
2) Andijon viloyati b) Jizzax
3) Namangan viloyati c) Nukus
4) Jizzax viloyati d) Nurafshon
e) Andijon
f) Samarqand
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 116

A) 1–d, 2–b, 3–a, 4–e
B) 1–e, 2–d, 3–a, 4–b
C) 1–a, 2–d, 3–e, 4–b
D) 1–d, 2–e, 3–a, 4–b
To'g'ri javob: D) 1–d, 2–e, 3–a, 4–b✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Ukraina a) Ulan-Bator
2) Mo'g'uliston b) Kiyev
3) Kolumbiya c) Pnompen
4) Kambodja d) Qohira
e) Bogota
f) Vyentyan
A) 1–b, 2–f, 3–e, 4–c
B) 1–f, 2–a, 3–e, 4–c
C) 1–a, 2–e, 3–c, 4–b
D) 1–b, 2–a, 3–e, 4–c
To'g'ri javob: D) 1–b, 2–a, 3–e, 4–c
✔
35. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Yukon a) Janubiy Amerika
2) Yanszi b) Avstraliya
3) Amazonka c) Afrika
4) Dunay d) Yevropa
e) Osiyo
f) Shimoliy Amerika
A) 1–c, 2–e, 3–a, 4–d
B) 1–f, 2–d, 3–a, 4–e
C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–d
D) 1–f, 2–c, 3–a, 4–d
To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Braziliya
b) Ekvador
Javob: a) Braziliya; b) Kito
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Finlandiya
b) Nepal
Javob: a) Xelsinki; b) Katmandu
✔
38. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Gruziya
b) Kolumbiya
Javob: a) Tbilisi; b) Bogota
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 117

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 150°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 135°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 10 soat; b) 9 soat✔
40. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 55 km; b) 60 km
✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Senegal
b) Rossiya
Javob: a) Dakar; b) Moskva
✔
42. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Ukraina
b) Avstriya
Javob: a) Kiyev; b) Vena
✔
43. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
b) Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 500 km; b) 0,5 km
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Nigeriya
b) Mo'g'uliston
Javob: a) Abuja; b) Ulan-Bator
✔
45. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Vengriya
b) Yangi Zelandiya
Javob: a) Budapesht; b) Vellington
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 118

17-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Dublin qaysi davlatning poytaxti?
A) Irlandiya
B) Filippin
C) Turkmaniston
D) Ekvador
To'g'ri javob: A) Irlandiya✔
2. Himolay tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Osiyo
B) Afrika
C) Shimoliy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: A) Osiyo
✔
3. Zilzilalarni qayd etuvchi asbob qaysi?
A) Seysmograf
B) Anemometr
C) Barometr
D) Gigrometr
To'g'ri javob: A) Seysmograf
✔
4. Tunis qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Janubiy Amerika
C) Afrika
D) Okeaniya
To'g'ri javob: C) Afrika
✔
5. Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -25 °C
B) +20 °C
C) -5 °C
D) +1 °C
To'g'ri javob: C) -5 °C
✔
6. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1800 km
B) 1,8 km
C) 180 km
D) 18 km
To'g'ri javob: D) 18 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 119

7. Jahon bankining asosiy vazifasi nima?
A) Valyuta bosib chiqarish
B) Bojxona to'lovlarini yig'ish
C) Harbiy yordam
D) Rivojlanayotgan mamlakatlarga iqtisodiy rivojlanish uchun kredit va texnik yordam berish
To'g'ri javob: D) Rivojlanayotgan mamlakatlarga iqtisodiy rivojlanish uchun kredit va texnik ✔
yordam berish
8. Navoiy viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Navoiy
B) Nukus
C) Guliston
D) Qarshi
To'g'ri javob: A) Navoiy
✔
9. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 25 km
B) 250 km
C) 2500 km
D) 25000 km
To'g'ri javob: B) 250 km
✔
10. Saudiya Arabistonining milliy valyutasi qaysi?
A) som
B) frank
C) yuan
D) riyol
To'g'ri javob: D) riyol
✔
11. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 4 km
B) 400 km
C) 0,4 km
D) 40 km
To'g'ri javob: A) 4 km
✔
12. Qaysi daryo Janubiy Amerika materigida oqadi?
A) Yenisey
B) Gang
C) Xuanxe
D) Parana
To'g'ri javob: D) Parana
✔
13. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 2400 km
B) 24 km
C) 240 km
D) 2,4 km
To'g'ri javob: B) 24 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 120

14. Avstriyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Vena
B) Riga
C) Kobul
D) Kiyev
To'g'ri javob: A) Vena✔
15. Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -5 °C
B) +9 °C
C) +13 °C
D) +3 °C
To'g'ri javob: D) +3 °C
✔
16. Xalqaro sana o'zgarish chizig'i asosan qaysi meridian bo'ylab o'tadi?
A) 90° sharqiy uzunlik
B) 60° g'arbiy uzunlik
C) 180° meridian
D) 0° meridian
To'g'ri javob: C) 180° meridian
✔
17. Qaysi atama «bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq» ni anglatadi?
A) Vohalar (oazis)
B) Bo'yin (bo'g'iz)
C) Izoterma
D) Gorizontal (izogipsa)
To'g'ri javob: C) Izoterma
✔
18. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,5 km
B) 500 km
C) 5 km
D) 50 km
To'g'ri javob: C) 5 km
✔
19. Bryussel qaysi davlatning poytaxti?
A) Belgiya
B) Braziliya
C) Estoniya
D) Turkmaniston
To'g'ri javob: A) Belgiya
✔
20. Tojikistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Bryussel
B) Dushanbe
C) Kito
D) Tripoli
To'g'ri javob: B) Dushanbe
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 121

21. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
A) 275 km
B) 27500 km
C) 2750 km
D) 27,5 km
To'g'ri javob: A) 275 km✔
22. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 105°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 14 soat
B) 10 soat
C) 7 soat
D) 105 soat
To'g'ri javob: C) 7 soat
✔
23. Urganch qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Navoiy viloyati
B) Toshkent viloyati
C) Xorazm viloyati
D) Sirdaryo viloyati
To'g'ri javob: C) Xorazm viloyati
✔
24. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
A) 11000 km
B) 1100 km
C) 110 km
D) 11 km
To'g'ri javob: C) 110 km
✔
25. Buxoro viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Farg'ona
B) Nurafshon
C) Buxoro
D) Samarqand
To'g'ri javob: C) Buxoro
✔
26. Boltiq dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Atlantika okeani
C) Tinch okeani
D) Hind okeani
To'g'ri javob: B) Atlantika okeani
✔
27. Gretsiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Yerevan
B) Mexiko
C) Seul
D) Afina
To'g'ri javob: D) Afina
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 122

28. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 22,5 km
B) 22500 km
C) 2250 km
D) 225 km
To'g'ri javob: D) 225 km✔
29. Latviya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Janubiy Amerika
C) Avstraliya
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
30. Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +13 °C
B) +4 °C
C) -14 °C
D) -2 °C
To'g'ri javob: D) -2 °C
✔
31. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 8 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 200 km
B) 20 km
C) 2 km
D) 0,2 km
To'g'ri javob: C) 2 km
✔
32. Pokistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Islomobod
B) Budapesht
C) Dushanbe
D) Kishinyov
To'g'ri javob: A) Islomobod
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Izogiyeta a) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
2) Izobata b) daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon
kengaygan qismi
3) Gorizontal (izogipsa) c) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
4) Yarimorol d) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
e) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
f) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 123

A) 1–e, 2–c, 3–a, 4–d
B) 1–c, 2–a, 3–e, 4–d
C) 1–c, 2–a, 3–b, 4–d
D) 1–a, 2–c, 3–e, 4–d
To'g'ri javob: B) 1–c, 2–a, 3–e, 4–d✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Fransiya a) Bogota
2) Afg'oniston b) Tripoli
3) Kolumbiya c) Boku
4) Gruziya d) Tbilisi
e) Kobul
f) Parij
A) 1–f, 2–c, 3–a, 4–d
B) 1–f, 2–a, 3–e, 4–d
C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–d
D) 1–b, 2–e, 3–a, 4–d
To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–d
✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Andijon viloyati a) Navoiy
2) Surxondaryo viloyati b) Qarshi
3) Namangan viloyati c) Termiz
4) Jizzax viloyati d) Jizzax
e) Andijon
f) Namangan
A) 1–c, 2–d, 3–f, 4–e
B) 1–e, 2–c, 3–f, 4–d
C) 1–b, 2–c, 3–f, 4–d
D) 1–e, 2–c, 3–d, 4–f
To'g'ri javob: B) 1–e, 2–c, 3–f, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Armaniston
b) Turkiya
Javob: a) Yerevan; b) Anqara
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Turkiya
b) Belarus
Javob: a) Anqara; b) Minsk
✔
38. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Filippin
b) Janubiy Koreya
Javob: a) Manila; b) Seul
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 124

39. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 90°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
b) Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 45°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
Javob: a) 6 soat; b) 3 soat✔
40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Qatar
b) Liviya
Javob: a) Doha; b) Tripoli
✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Avstriya
b) Braziliya
Javob: a) Vena; b) Braziliya
✔
42. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Peru
b) Islandiya
Javob: a) Lima; b) Reykyavik
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Urugvay
b) Angola
Javob: a) Montevideo; b) Luanda
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) AQSH
b) Janubiy Koreya
Javob: a) Vashington; b) Seul
✔
45. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Shvetsiya
b) Efiopiya
Javob: a) Stokgolm; b) Addis-Abeba
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 125

18-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Qaysi tog' tizimi Shimoliy Amerika materigida joylashgan?
A) Karpat tog'lari
B) And tog'lari
C) Appalachi tog'lari
D) Pireney tog'lari
To'g'ri javob: C) Appalachi tog'lari✔
2. Nyu-Dehli qaysi davlatning poytaxti?
A) Estoniya
B) Afg'oniston
C) Hindiston
D) Braziliya
To'g'ri javob: C) Hindiston
✔
3. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 3,5 km
B) 35 km
C) 3500 km
D) 350 km
To'g'ri javob: B) 35 km
✔
4. Tehron qaysi davlatning poytaxti?
A) Eron
B) Qozog'iston
C) Tunis
D) Gana
To'g'ri javob: A) Eron
✔
5. Maskat qaysi davlatning poytaxti?
A) Ummon
B) Fransiya
C) Irlandiya
D) Tojikiston
To'g'ri javob: A) Ummon
✔
6. Issiqko'l ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Afrika
B) Yevropa
C) Janubiy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 126

7. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 55 km
B) 550 km
C) 0,55 km
D) 5,5 km
To'g'ri javob: D) 5,5 km✔
8. Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +12 °C
B) -15 °C
C) -3 °C
D) +3 °C
To'g'ri javob: C) -3 °C
✔
9. «frank» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Germaniya
B) Buyuk Britaniya
C) AQSH
D) Shveytsariya
To'g'ri javob: D) Shveytsariya
✔
10. Qozog'istonning poytaxti qaysi shahar?
A) Astana
B) Abu-Dabi
C) Xartum
D) Bangkok
To'g'ri javob: A) Astana
✔
11. Litvaning poytaxti qaysi shahar?
A) Kanberra
B) Stokgolm
C) Vilnyus
D) Santyago
To'g'ri javob: C) Vilnyus
✔
12. Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +23 °C
B) +5 °C
C) +13 °C
D) +19 °C
To'g'ri javob: C) +13 °C
✔
13. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 2 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 10000 km
B) 1000 km
C) 10 km
D) 100 km
To'g'ri javob: D) 100 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 127

14. Vilnyus qaysi davlatning poytaxti?
A) Tojikiston
B) Iroq
C) Litva
D) Janubiy Koreya
To'g'ri javob: C) Litva✔
15. Xarita masshtabi 1:10 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 0,12 km
B) 120 km
C) 1,2 km
D) 12 km
To'g'ri javob: C) 1,2 km
✔
16. Abu-Dabi qaysi davlatning poytaxti?
A) Liviya
B) Shveytsariya
C) Birlashgan Arab Amirliklari
D) Armaniston
To'g'ri javob: C) Birlashgan Arab Amirliklari
✔
17. O'zbekistondagi eng katta vodiy qaysi?
A) Zarafshon vodiysi
B) Surxondaryo vodiysi
C) Chirchiq vodiysi
D) Farg'ona vodiysi
To'g'ri javob: D) Farg'ona vodiysi
✔
18. Tog' etagida havo harorati +25 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -15 °C
B) +21 °C
C) +1 °C
D) +7 °C
To'g'ri javob: C) +1 °C
✔
19. Briz shamollari qanday shamol?
A) Fasliy shamol
B) Faqat cho'l shamoli
C) Sutka davomida yo'nalishini o'zgartiradigan qirg'oq shamoli
D) Doimiy passat
To'g'ri javob: C) Sutka davomida yo'nalishini o'zgartiradigan qirg'oq shamoli
✔
20. O'zbekistonning yetakchi qishloq xo'jaligi ekinlari qaysilar?
A) Choy va sholi (asosiy)
B) Paxta, g'alla, bog'dorchilik va sabzavotchilik
C) Banan va ananas
D) Kofe va kakao
To'g'ri javob: B) Paxta, g'alla, bog'dorchilik va sabzavotchilik
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 128

21. «Kanyon» nima?
A) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
B) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
C) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
D) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
To'g'ri javob: D) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi✔
22. Orinoko daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Yevropa
B) Shimoliy Amerika
C) Afrika
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: D) Janubiy Amerika
✔
23. Paragvay qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Janubiy Amerika
C) Avstraliya
D) Osiyo
To'g'ri javob: B) Janubiy Amerika
✔
24. Gavana qaysi davlatning poytaxti?
A) Urugvay
B) Fransiya
C) Kuba
D) Daniya
To'g'ri javob: C) Kuba
✔
25. Sofiya qaysi davlatning poytaxti?
A) Bolgariya
B) Afg'oniston
C) Qozog'iston
D) Janubiy Koreya
To'g'ri javob: A) Bolgariya
✔
26. Qatar qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Shimoliy Amerika
C) Afrika
D) Okeaniya
To'g'ri javob: A) Osiyo
✔
27. And tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Osiyo
B) Yevropa
C) Janubiy Amerika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Janubiy Amerika
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 129

28. Kalahari cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Afrika
B) Shimoliy Amerika
C) Avstraliya
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: A) Afrika✔
29. Xarita masshtabi 1:2 500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 750 km
B) 7,5 km
C) 75 km
D) 7500 km
To'g'ri javob: C) 75 km
✔
30. Xorazm viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Andijon
B) Urganch
C) Samarqand
D) Nurafshon
To'g'ri javob: B) Urganch
✔
31. Ar-Riyod qaysi davlatning poytaxti?
A) Paragvay
B) Senegal
C) Saudiya Arabistoni
D) Gana
To'g'ri javob: C) Saudiya Arabistoni
✔
32. Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +23 °C
B) +24 °C
C) +14 °C
D) +18 °C
To'g'ri javob: D) +18 °C
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Filippin a) Lissabon
2) Portugaliya b) Tripoli
3) Afg'oniston c) Manila
4) Marokash d) Bern
e) Rabot
f) Kobul
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 130

A) 1–c, 2–a, 3–e, 4–f
B) 1–c, 2–a, 3–f, 4–e
C) 1–c, 2–e, 3–f, 4–a
D) 1–a, 2–f, 3–c, 4–e
To'g'ri javob: B) 1–c, 2–a, 3–f, 4–e✔
34. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Saudiya Arabistoni a) von
2) AQSH b) som
3) Janubiy Koreya c) dollar
4) Turkmaniston d) iyena
e) manat
f) riyol
A) 1–f, 2–c, 3–d, 4–e
B) 1–f, 2–c, 3–a, 4–e
C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–c
D) 1–f, 2–a, 3–c, 4–e
To'g'ri javob: B) 1–f, 2–c, 3–a, 4–e
✔
35. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Kanyon a) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
2) Daryo havzasi b) ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li
3) Estuariy c) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
4) Gorizontal (izogipsa) d) bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
e) daryoning dengizga quyilishidagi voronkasimon
kengaygan qismi
f) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
A) 1–c, 2–f, 3–e, 4–d
B) 1–e, 2–f, 3–d, 4–c
C) 1–c, 2–e, 3–f, 4–d
D) 1–c, 2–f, 3–d, 4–e
To'g'ri javob: A) 1–c, 2–f, 3–e, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Saudiya Arabistoni
b) Filippin
Javob: a) Ar-Riyod; b) Manila
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Iroq
b) Pokiston
Javob: a) Bag'dod; b) Islomobod
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 131

38. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Polsha
b) Pokiston
Javob: a) Varshava; b) Islomobod✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Bolgariya
b) Tojikiston
Javob: a) Sofiya; b) Dushanbe
✔
40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Litva
b) Belgiya
Javob: a) Vilnyus; b) Bryussel
✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Qirg'iziston
b) Filippin
Javob: a) Bishkek; b) Manila
✔
42. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Fransiya
b) Eron
Javob: a) Parij; b) Tehron
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Angola
b) Tunis
Javob: a) Luanda; b) Tunis
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Norvegiya
b) Belgiya
Javob: a) Oslo; b) Bryussel
✔
45. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Malayziya
b) Daniya
Javob: a) Kuala-Lumpur; b) Kopengagen
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 132

19-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. «von» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Qirg'iziston
B) Janubiy Koreya
C) Shveytsariya
D) O'zbekiston
To'g'ri javob: B) Janubiy Koreya✔
2. Bahorgi tengkunlik qaysi sanaga to'g'ri keladi?
A) 22-iyun
B) 22-dekabr
C) 21-mart
D) 23-sentyabr
To'g'ri javob: C) 21-mart
✔
3. Estoniyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Pxenyan
B) Vena
C) Tallin
D) Parij
To'g'ri javob: C) Tallin
✔
4. Ispaniyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Kanberra
B) Manila
C) Madrid
D) Dublin
To'g'ri javob: C) Madrid
✔
5. Balxash ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Yevropa
B) Afrika
C) Shimoliy Amerika
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
6. Reyn daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Afrika
B) Avstraliya
C) Shimoliy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 133

7. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 5 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 250 km
B) 2,5 km
C) 0,25 km
D) 25 km
To'g'ri javob: B) 2,5 km✔
8. O'zbekiston davlat mustaqilligi qachon e'lon qilingan?
A) 1992-yil 8-dekabrda
B) 1991-yil 31-avgustda
C) 1990-yil 20-iyunda
D) 1991-yil 1-sentyabrda
To'g'ri javob: B) 1991-yil 31-avgustda
✔
9. Gananing poytaxti qaysi shahar?
A) Vena
B) Budapesht
C) Akkra
D) Damashq
To'g'ri javob: C) Akkra
✔
10. Mekong daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Avstraliya
B) Shimoliy Amerika
C) Osiyo
D) Afrika
To'g'ri javob: C) Osiyo
✔
11. Peru qaysi qit'ada joylashgan?
A) Afrika
B) Okeaniya
C) Yevropa
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: D) Janubiy Amerika
✔
12. Tog' etagida havo harorati +28 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 5 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -2 °C
B) -22 °C
C) +4 °C
D) +23 °C
To'g'ri javob: A) -2 °C
✔
13. Skandinaviya tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Janubiy Amerika
C) Osiyo
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 134

14. Varshava qaysi davlatning poytaxti?
A) Kolumbiya
B) Polsha
C) Bolgariya
D) Nepal
To'g'ri javob: B) Polsha✔
15. Ladoga ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Avstraliya
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
16. Tog' etagida havo harorati +32 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +28 °C
B) +14 °C
C) +8 °C
D) -8 °C
To'g'ri javob: C) +8 °C
✔
17. Tog' etagida havo harorati +17 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +15 °C
B) +11 °C
C) +5 °C
D) -3 °C
To'g'ri javob: C) +5 °C
✔
18. Atlas tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Osiyo
C) Afrika
D) Yevropa
To'g'ri javob: C) Afrika
✔
19. Xarita masshtabi 1:500 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 60 km
B) 6 km
C) 6000 km
D) 600 km
To'g'ri javob: A) 60 km
✔
20. Tog' etagida havo harorati +27 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +3 °C
B) +23 °C
C) +9 °C
D) -13 °C
To'g'ri javob: A) +3 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 135

21. Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +1 °C
B) +19 °C
C) +13 °C
D) +28 °C
To'g'ri javob: C) +13 °C✔
22. Bengal qo'ltig'i qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Hind okeani
B) Shimoliy Muz okeani
C) Atlantika okeani
D) Tinch okeani
To'g'ri javob: A) Hind okeani
✔
23. Dunyodagi eng chuqur botiq qaysi?
A) O'lik dengiz
B) Mariana botig'i (≈11 km)
C) Baykal ko'li
D) Kaspiy botig'i
To'g'ri javob: B) Mariana botig'i (≈11 km)
✔
24. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 12 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 12 km
B) 1,2 km
C) 1200 km
D) 120 km
To'g'ri javob: A) 12 km
✔
25. Qirg'izistonning milliy valyutasi qaysi?
A) riyol
B) iyena
C) yuan
D) som
To'g'ri javob: D) som
✔
26. Namangan viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Nurafshon
B) Namangan
C) Urganch
D) Farg'ona
To'g'ri javob: B) Namangan
✔
27. Har bir soat mintaqasi necha gradus uzunlikni egallaydi?
A) 10°
B) 15°
C) 30°
D) 24°
To'g'ri javob: B) 15°
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 136

28. Volga daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Osiyo
B) Shimoliy Amerika
C) Janubiy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa✔
29. Marokash qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Afrika
C) Yevropa
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Afrika
✔
30. Qaysi atama «bir xil bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq» ni anglatadi?
A) Kanyon
B) Bo'yin (bo'g'iz)
C) Izobara
D) Atoll
To'g'ri javob: C) Izobara
✔
31. Angren — Pop temir yo'l liniyasi va Qamchiq tunneli qachon ishga tushirilgan?
A) 2020-yilda
B) 2005-yilda
C) 1999-yilda
D) 2016-yilda
To'g'ri javob: D) 2016-yilda
✔
32. Yamaykaning poytaxti qaysi shahar?
A) Vellington
B) Buxarest
C) Dublin
D) Kingston
To'g'ri javob: D) Kingston
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Qirg'iziston a) som
2) Hindiston b) yuan
3) Xitoy c) dollar
4) Yaponiya d) iyena
e) riyol
f) rupiya
A) 1–b, 2–d, 3–a, 4–f
B) 1–a, 2–f, 3–b, 4–d
C) 1–b, 2–f, 3–a, 4–d
D) 1–a, 2–e, 3–b, 4–d
To'g'ri javob: B) 1–a, 2–f, 3–b, 4–d
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 137

34. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Qashqadaryo viloyati a) Qarshi
2) Surxondaryo viloyati b) Nurafshon
3) Toshkent viloyati c) Termiz
4) Farg'ona viloyati d) Farg'ona
e) Urganch
f) Navoiy
A) 1–a, 2–c, 3–b, 4–d
B) 1–d, 2–b, 3–c, 4–a
C) 1–c, 2–d, 3–a, 4–b
D) 1–c, 2–b, 3–a, 4–d
To'g'ri javob: A) 1–a, 2–c, 3–b, 4–d✔
35. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Murrey a) Avstraliya
2) Yanszi b) Janubiy Amerika
3) Kongo c) Afrika
4) Volga d) Osiyo
e) Yevropa
f) Shimoliy Amerika
A) 1–a, 2–d, 3–c, 4–e
B) 1–b, 2–d, 3–c, 4–e
C) 1–e, 2–d, 3–c, 4–a
D) 1–a, 2–d, 3–f, 4–e
To'g'ri javob: A) 1–a, 2–d, 3–c, 4–e
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 9 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 3 km; b) 18 km
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Turkmaniston
b) Paragvay
Javob: a) Ashxobod; b) Asunson
✔
38. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Moldova
b) Bangladesh
Javob: a) Kishinyov; b) Dakka
✔
39. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Farg'ona viloyati
b) Sirdaryo viloyati
Javob: a) Farg'ona; b) Guliston
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 138

40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Rossiya
b) Tojikiston
Javob: a) Moskva; b) Dushanbe✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Yangi Zelandiya
b) Latviya
Javob: a) Vellington; b) Riga
✔
42. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Navoiy viloyati
b) Buxoro viloyati
Javob: a) Navoiy; b) Buxoro
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Meksika
b) Shvetsiya
Javob: a) Mexiko; b) Stokgolm
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Chili
b) Liviya
Javob: a) Santyago; b) Tripoli
✔
45. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Yaponiya
b) Malayziya
Javob: a) Tokio; b) Kuala-Lumpur
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 139

20-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 60 km
B) 6 km
C) 600 km
D) 0,6 km
To'g'ri javob: B) 6 km✔
2. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 15°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 2 soat
B) 4 soat
C) 1 soat
D) 15 soat
To'g'ri javob: C) 1 soat
✔
3. Saudiya Arabistonining poytaxti qaysi shahar?
A) Damashq
B) Luanda
C) Ar-Riyod
D) Vena
To'g'ri javob: C) Ar-Riyod
✔
4. Nukus qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Qoraqalpog'iston Respublikasi
B) Sirdaryo viloyati
C) Jizzax viloyati
D) Surxondaryo viloyati
To'g'ri javob: A) Qoraqalpog'iston Respublikasi
✔
5. Appalachi tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Avstraliya
C) Osiyo
D) Yevropa
To'g'ri javob: A) Shimoliy Amerika
✔
6. Karib dengizi qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Atlantika okeani
B) Tinch okeani
C) Hind okeani
D) Shimoliy Muz okeani
To'g'ri javob: A) Atlantika okeani
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 140

7. Shimoliy yarimsharda eng uzun kun qachon bo'ladi?
A) 21-mart
B) 23-sentyabr
C) 22-iyun (yozgi quyosh turishi)
D) 22-dekabr
To'g'ri javob: C) 22-iyun (yozgi quyosh turishi)✔
8. Toshkent viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Navoiy
B) Nurafshon
C) Namangan
D) Farg'ona
To'g'ri javob: B) Nurafshon
✔
9. Qaysi atama «ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik» ni anglatadi?
A) Izobara
B) Bo'yin (bo'g'iz)
C) Estuariy
D) Vohalar (oazis)
To'g'ri javob: B) Bo'yin (bo'g'iz)
✔
10. Izobaralar nima?
A) Bir xil atmosfera bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar
B) Bir xil chuqurlik chiziqlari
C) Chegaralar
D) Bir xil harorat chiziqlari
To'g'ri javob: A) Bir xil atmosfera bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar
✔
11. Asunson qaysi davlatning poytaxti?
A) Irlandiya
B) Paragvay
C) Gruziya
D) Kuba
To'g'ri javob: B) Paragvay
✔
12. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 150°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 150 soat
B) 20 soat
C) 15 soat
D) 10 soat
To'g'ri javob: D) 10 soat
✔
13. Yaponiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Tehron
B) Anqara
C) Tunis
D) Tokio
To'g'ri javob: D) Tokio
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 141

14. Qaysi tog' tizimi Avstraliya materigida joylashgan?
A) Atlas tog'lari
B) Karpat tog'lari
C) And tog'lari
D) Katta Suvayirg'ich tizmasi
To'g'ri javob: D) Katta Suvayirg'ich tizmasi✔
15. «so'm» qaysi davlatning milliy valyutasi?
A) Tojikiston
B) Yaponiya
C) Buyuk Britaniya
D) O'zbekiston
To'g'ri javob: D) O'zbekiston
✔
16. Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +22 °C
B) +12 °C
C) +21 °C
D) +16 °C
To'g'ri javob: D) +16 °C
✔
17. Rim qaysi davlatning poytaxti?
A) Jazoir
B) Norvegiya
C) Italiya
D) Iroq
To'g'ri javob: C) Italiya
✔
18. Katta Suvayirg'ich tizmasi qaysi materikda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Janubiy Amerika
C) Afrika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: A) Avstraliya
✔
19. Bangladeshning poytaxti qaysi shahar?
A) Dakka
B) Montevideo
C) Vellington
D) Tehron
To'g'ri javob: A) Dakka
✔
20. Buxoro qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Andijon viloyati
B) Buxoro viloyati
C) Qashqadaryo viloyati
D) Qoraqalpog'iston Respublikasi
To'g'ri javob: B) Buxoro viloyati
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 142

21. Sahroi Kabir (Sahara) cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Afrika
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: C) Afrika✔
22. O'zbekiston qaysi davlat bilan eng qisqa chegaraga ega?
A) Afg'oniston
B) Turkmaniston
C) Qirg'iziston
D) Tojikiston
To'g'ri javob: A) Afg'oniston
✔
23. Makkenzi daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Avstraliya
B) Afrika
C) Janubiy Amerika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: D) Shimoliy Amerika
✔
24. Tallin qaysi davlatning poytaxti?
A) Peru
B) Mo'g'uliston
C) Norvegiya
D) Estoniya
To'g'ri javob: D) Estoniya
✔
25. Mo'g'ulistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Ulan-Bator
B) Santyago
C) Katmandu
D) Ar-Riyod
To'g'ri javob: A) Ulan-Bator
✔
26. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 11 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 2200 km
B) 22 km
C) 2,2 km
D) 220 km
To'g'ri javob: B) 22 km
✔
27. Termiz qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Jizzax viloyati
B) Surxondaryo viloyati
C) Namangan viloyati
D) Toshkent viloyati
To'g'ri javob: B) Surxondaryo viloyati
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 143

28. Xarita masshtabi 1:100 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1000 km
B) 100 km
C) 10 km
D) 1 km
To'g'ri javob: C) 10 km✔
29. Kiyev qaysi davlatning poytaxti?
A) Argentina
B) Yaponiya
C) Ukraina
D) Serbiya
To'g'ri javob: C) Ukraina
✔
30. Pokiston qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Okeaniya
C) Yevropa
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: A) Osiyo
✔
31. Oslo qaysi davlatning poytaxti?
A) Pokiston
B) Norvegiya
C) Argentina
D) Liviya
To'g'ri javob: B) Norvegiya
✔
32. Tunisning poytaxti qaysi shahar?
A) Pxenyan
B) Zagreb
C) Dakka
D) Tunis
To'g'ri javob: D) Tunis
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Daryo havzasi a) daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud
2) Izobara b) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
3) Kanyon c) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
4) Izoterma d) bir xil bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
e) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
f) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
A) 1–c, 2–a, 3–d, 4–e
B) 1–a, 2–c, 3–d, 4–e
C) 1–e, 2–d, 3–c, 4–a
D) 1–a, 2–d, 3–e, 4–c
To'g'ri javob: D) 1–a, 2–d, 3–e, 4–c
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 144

34. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Vohalar (oazis) a) qoyali qirg'oqlar orasidagi tor, chuqur qo'ltiq
2) Izoterma b) cho'ldagi suv manbai atrofidagi o'simlikli joy
3) Bo'yin (bo'g'iz) c) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
4) Izobata d) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
e) tik yonbag'irli chuqur daryo vodiysi
f) bir xil haroratli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
A) 1–b, 2–f, 3–d, 4–c
B) 1–f, 2–d, 3–b, 4–c
C) 1–d, 2–f, 3–b, 4–c
D) 1–e, 2–f, 3–d, 4–c
To'g'ri javob: A) 1–b, 2–f, 3–d, 4–c✔
35. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Saudiya Arabistoni a) Bogota
2) Marokash b) Ar-Riyod
3) Turkmaniston c) Pxenyan
4) Jazoir d) Rabot
e) Jazoir
f) Ashxobod
A) 1–b, 2–d, 3–f, 4–e
B) 1–a, 2–d, 3–f, 4–e
C) 1–b, 2–d, 3–a, 4–e
D) 1–e, 2–b, 3–f, 4–d
To'g'ri javob: A) 1–b, 2–d, 3–f, 4–e
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Iordaniya
b) Senegal
Javob: a) Amman; b) Dakar
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Shimoliy Koreya
b) Latviya
Javob: a) Pxenyan; b) Riga
✔
38. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Liviya
b) Turkmaniston
Javob: a) Tripoli; b) Ashxobod
✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Serbiya
b) Shvetsiya
Javob: a) Belgrad; b) Stokgolm
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 145

40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Kambodja
b) Qozog'iston
Javob: a) Pnompen; b) Astana✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Janubiy Koreya
b) Liviya
Javob: a) Seul; b) Tripoli
✔
42. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Laos
b) Kanada
Javob: a) Vyentyan; b) Ottava
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Tojikiston
b) Saudiya Arabistoni
Javob: a) Dushanbe; b) Ar-Riyod
✔
44. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Samarqand viloyati
b) Qashqadaryo viloyati
Javob: a) Samarqand; b) Qarshi
✔
45. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +23 °C; b) +4 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 146

21-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Bangladesh qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Janubiy Amerika
C) Yevropa
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: A) Osiyo✔
2. Liviyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Vellington
B) Tripoli
C) Kishinyov
D) Astana
To'g'ri javob: B) Tripoli
✔
3. Iroq qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Osiyo
C) Afrika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
4. Dunyodagi eng chuqur ko'l qaysi?
A) Viktoriya
B) Baykal
C) Kaspiy
D) Issiqko'l
To'g'ri javob: B) Baykal
✔
5. Dunyodagi eng uzun daryo qaysi?
A) Volga
B) Dunay
C) Amudaryo
D) Nil (yoki Amazonka — o'lchash usuliga ko'ra)
To'g'ri javob: D) Nil (yoki Amazonka — o'lchash usuliga ko'ra)
✔
6. Tog' etagida havo harorati +20 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +18 °C
B) 0 °C
C) +8 °C
D) +14 °C
To'g'ri javob: C) +8 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 147

7. Xanoy qaysi davlatning poytaxti?
A) Yaponiya
B) Paragvay
C) Polsha
D) Vyetnam
To'g'ri javob: D) Vyetnam✔
8. Madrid qaysi davlatning poytaxti?
A) Bangladesh
B) Xorvatiya
C) Latviya
D) Ispaniya
To'g'ri javob: D) Ispaniya
✔
9. Buyuk Ipak yo'li qaysi mintaqalarni bog'lagan?
A) Afrika va Avstraliyani
B) Faqat Hindiston va Eronni
C) Amerika va Yevropani
D) Xitoyni O'rta Osiyo orqali O'rta Yer dengizi mamlakatlari bilan
To'g'ri javob: D) Xitoyni O'rta Osiyo orqali O'rta Yer dengizi mamlakatlari bilan
✔
10. Belarusning poytaxti qaysi shahar?
A) Tokio
B) Gavana
C) Bag'dod
D) Minsk
To'g'ri javob: D) Minsk
✔
11. Qoraqum cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Avstraliya
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
12. Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +6 °C
B) +21 °C
C) +12 °C
D) -6 °C
To'g'ri javob: A) +6 °C
✔
13. Islandiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Okeaniya
B) Avstraliya
C) Osiyo
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 148

14. Turkmaniston bilan chegaradosh hududlarga qaysilar kiradi?
A) Andijon, Namangan, Farg'ona
B) Qoraqalpog'iston, Xorazm, Buxoro, Qashqadaryo, Surxondaryo
C) Toshkent, Sirdaryo, Jizzax
D) Faqat Samarqand
To'g'ri javob: B) Qoraqalpog'iston, Xorazm, Buxoro, Qashqadaryo, Surxondaryo✔
15. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 45°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 4 soat
B) 6 soat
C) 45 soat
D) 3 soat
To'g'ri javob: D) 3 soat
✔
16. Janubiy Koreyaning milliy valyutasi qaysi?
A) somoniy
B) dollar
C) von
D) yevro
To'g'ri javob: C) von
✔
17. Tog' etagida havo harorati +33 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -7 °C
B) +29 °C
C) +15 °C
D) +9 °C
To'g'ri javob: D) +9 °C
✔
18. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 15 km
B) 15000 km
C) 150 km
D) 1500 km
To'g'ri javob: C) 150 km
✔
19. O'zbekistonning tekislik qismida qaysi tuproq keng tarqalgan?
A) Tundra tuprog'i
B) Qora tuproq
C) Podzol
D) Bo'z tuproq
To'g'ri javob: D) Bo'z tuproq
✔
20. Tektonik plitalar nazariyasining asosini tashkil etgan materiklar siljishi gipotezasini kim ilgari
surgan?
A) Aleksandr Gumboldt
B) Vasiliy Dokuchayev
C) Charlz Darvin
D) Alfred Vegener
To'g'ri javob: D) Alfred Vegener
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 149

21. Italiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Mexiko
B) Xelsinki
C) Rim
D) Ar-Riyod
To'g'ri javob: C) Rim✔
22. Ikki shahar orasidagi uzunlik farqi 135°. Ular orasidagi mahalliy vaqt farqi qancha?
A) 9 soat
B) 135 soat
C) 13 soat
D) 18 soat
To'g'ri javob: A) 9 soat
✔
23. Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +26 °C
B) +20 °C
C) +25 °C
D) +16 °C
To'g'ri javob: B) +20 °C
✔
24. Tog' etagida havo harorati +18 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 3 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +15 °C
B) -12 °C
C) +6 °C
D) 0 °C
To'g'ri javob: D) 0 °C
✔
25. Tog' etagida havo harorati +15 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +5 °C
B) +14 °C
C) +9 °C
D) +15 °C
To'g'ri javob: C) +9 °C
✔
26. Tog' etagida havo harorati +29 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +23 °C
B) +9 °C
C) +27 °C
D) +17 °C
To'g'ri javob: D) +17 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 150

27. Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 350 km
B) 3,5 km
C) 0,35 km
D) 35 km
To'g'ri javob: B) 3,5 km✔
28. Qaysi dengiz (qo'ltiq) Atlantika okeani havzasiga kiradi?
A) Qora dengiz
B) Sariq dengiz
C) Laptevlar dengizi
D) Bering dengizi
To'g'ri javob: A) Qora dengiz
✔
29. Hindistonning milliy valyutasi qaysi?
A) dollar
B) frank
C) som
D) rupiya
To'g'ri javob: D) rupiya
✔
30. Qamchiq dovonidagi temir yo'l tunnelining uzunligi taxminan qancha?
A) 19,2 km
B) 2 km
C) 5 km
D) 50 km
To'g'ri javob: A) 19,2 km
✔
31. Astana qaysi davlatning poytaxti?
A) Kanada
B) Shveytsariya
C) Filippin
D) Qozog'iston
To'g'ri javob: D) Qozog'iston
✔
32. Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +27 °C
B) -9 °C
C) +13 °C
D) +7 °C
To'g'ri javob: D) +7 °C
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Kuba a) Pxenyan
2) Jazoir b) Tallin
3) Shimoliy Koreya c) Montevideo
4) Urugvay d) Varshava
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 151

e) Jazoir
f) Gavana
A) 1–a, 2–e, 3–f, 4–c
B) 1–f, 2–e, 3–b, 4–c
C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–c
D) 1–f, 2–e, 3–d, 4–c
To'g'ri javob: C) 1–f, 2–e, 3–a, 4–c✔
34. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Gretsiya a) Stokgolm
2) Shvetsiya b) Tokio
3) Yaponiya c) Afina
4) Ekvador d) Berlin
e) Kito
f) Ar-Riyod
A) 1–c, 2–a, 3–b, 4–f
B) 1–c, 2–a, 3–b, 4–e
C) 1–a, 2–b, 3–c, 4–e
D) 1–c, 2–b, 3–a, 4–e
To'g'ri javob: B) 1–c, 2–a, 3–b, 4–e
✔
35. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Ummon a) Tokio
2) Germaniya b) Kobul
3) Afg'oniston c) Vyentyan
4) Yaponiya d) Xanoy
e) Maskat
f) Berlin
A) 1–f, 2–e, 3–a, 4–b
B) 1–e, 2–a, 3–b, 4–f
C) 1–e, 2–f, 3–b, 4–a
D) 1–e, 2–f, 3–b, 4–c
To'g'ri javob: C) 1–e, 2–f, 3–b, 4–a
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Suriya
b) Pokiston
Javob: a) Damashq; b) Islomobod
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Latviya
b) Iroq
Javob: a) Riga; b) Bag'dod
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 152

38. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Xorazm viloyati
b) Qashqadaryo viloyati
Javob: a) Urganch; b) Qarshi✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Islandiya
b) Filippin
Javob: a) Reykyavik; b) Manila
✔
40. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Tunis
b) Liviya
Javob: a) Tunis; b) Tripoli
✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Ispaniya
b) Yaponiya
Javob: a) Madrid; b) Tokio
✔
42. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Qozog'iston
b) Filippin
Javob: a) Astana; b) Manila
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Keniya
b) Livan
Javob: a) Nayrobi; b) Bayrut
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Mo'g'uliston
b) Avstriya
Javob: a) Ulan-Bator; b) Vena
✔
45. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Jizzax viloyati
b) Qoraqalpog'iston Respublikasi
Javob: a) Jizzax; b) Nukus
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 153

22-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Xartum qaysi davlatning poytaxti?
A) Ummon
B) Argentina
C) Bangladesh
D) Sudan
To'g'ri javob: D) Sudan✔
2. Tog' etagida havo harorati +16 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +4 °C
B) +10 °C
C) +14 °C
D) -4 °C
To'g'ri javob: A) +4 °C
✔
3. Eronning poytaxti qaysi shahar?
A) Pekin
B) Bryussel
C) Tehron
D) Kiyev
To'g'ri javob: C) Tehron
✔
4. Sho'rtan va G'azli konlari qaysi xomashyo bilan mashhur?
A) Tabiiy gaz
B) Mis
C) Ko'mir
D) Oltin
To'g'ri javob: A) Tabiiy gaz
✔
5. Ummon qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Osiyo
C) Okeaniya
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
6. Tog' etagida havo harorati +31 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +21 °C
B) +30 °C
C) +25 °C
D) +31 °C
To'g'ri javob: C) +25 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 154

7. Qaysi cho'l Osiyo materigida joylashgan?
A) Mojave
B) Sahroi Kabir (Sahara)
C) Taklamakan
D) Namib
To'g'ri javob: C) Taklamakan✔
8. Tog' etagida havo harorati +22 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +10 °C
B) +16 °C
C) +2 °C
D) +20 °C
To'g'ri javob: A) +10 °C
✔
9. Niger daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Afrika
B) Janubiy Amerika
C) Shimoliy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: A) Afrika
✔
10. Germaniyaning milliy valyutasi qaysi?
A) yevro
B) riyol
C) funt sterling
D) iyena
To'g'ri javob: A) yevro
✔
11. Vyetnam qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Osiyo
C) Yevropa
D) Afrika
To'g'ri javob: B) Osiyo
✔
12. Pekin qaysi davlatning poytaxti?
A) Avstraliya
B) Xitoy
C) Turkiya
D) Latviya
To'g'ri javob: B) Xitoy
✔
13. Andijon viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Farg'ona
B) Jizzax
C) Nurafshon
D) Andijon
To'g'ri javob: D) Andijon
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 155

14. Jizzax qaysi viloyatning ma'muriy markazi?
A) Namangan viloyati
B) Jizzax viloyati
C) Surxondaryo viloyati
D) Qashqadaryo viloyati
To'g'ri javob: B) Jizzax viloyati✔
15. Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +20 °C
B) +24 °C
C) +29 °C
D) +30 °C
To'g'ri javob: B) +24 °C
✔
16. Manila qaysi davlatning poytaxti?
A) Avstriya
B) Turkmaniston
C) Moldova
D) Filippin
To'g'ri javob: D) Filippin
✔
17. Afg'oniston bilan chegaradagi asosiy o'tkazish punkti va ko'prik qaysi shahar yaqinida joylashgan?
A) Qarshi
B) Nukus
C) Termiz ("Do'stlik" ko'prigi)
D) Andijon
To'g'ri javob: C) Termiz ("Do'stlik" ko'prigi)
✔
18. Berlin qaysi davlatning poytaxti?
A) Latviya
B) Belarus
C) Germaniya
D) Gretsiya
To'g'ri javob: C) Germaniya
✔
19. Tog' etagida havo harorati +24 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) -16 °C
B) +20 °C
C) +6 °C
D) 0 °C
To'g'ri javob: D) 0 °C
✔
20. Tog' etagida havo harorati +33 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +13 °C
B) +21 °C
C) +31 °C
D) +27 °C
To'g'ri javob: B) +21 °C
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 156

21. Boku qaysi davlatning poytaxti?
A) Vyetnam
B) Venesuela
C) Shimoliy Koreya
D) Ozarbayjon
To'g'ri javob: D) Ozarbayjon✔
22. O'rta dengiz qaysi okean havzasiga kiradi?
A) Tinch okeani
B) Hind okeani
C) Atlantika okeani
D) Shimoliy Muz okeani
To'g'ri javob: C) Atlantika okeani
✔
23. Alp tog'lari qaysi materikda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Shimoliy Amerika
C) Janubiy Amerika
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
24. Pnompen qaysi davlatning poytaxti?
A) Venesuela
B) Kambodja
C) Nepal
D) Rossiya
To'g'ri javob: B) Kambodja
✔
25. O'zbekiston bilan chegaradosh davlatlar to'g'ri ko'rsatilgan javobni toping.
A) Qozog'iston, Qirg'iziston, Tojikiston, Afg'oniston, Turkmaniston
B) Qozog'iston, Rossiya, Xitoy, Tojikiston, Eron
C) Turkmaniston, Eron, Afg'oniston, Pokiston, Tojikiston
D) Qirg'iziston, Xitoy, Qozog'iston, Mo'g'uliston, Tojikiston
To'g'ri javob: A) Qozog'iston, Qirg'iziston, Tojikiston, Afg'oniston, Turkmaniston
✔
26. Aholisi soni bo'yicha dunyodagi eng katta davlat (2023-yildan beri) qaysi?
A) Hindiston
B) Xitoy
C) AQSH
D) Indoneziya
To'g'ri javob: A) Hindiston
✔
27. Peruning poytaxti qaysi shahar?
A) Praga
B) Kito
C) Lima
D) Akkra
To'g'ri javob: C) Lima
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 157

28. Xarita masshtabi 1:5 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 10 sm. Joydagi haqiqiy
masofa qancha?
A) 50000 km
B) 500 km
C) 50 km
D) 5000 km
To'g'ri javob: B) 500 km✔
29. Masshtab nima?
A) Shartli belgilar
B) Xaritadagi masofaning joydagi haqiqiy masofaga nisbati
C) Kenglik va uzunlik
D) Xaritaning rangi
To'g'ri javob: B) Xaritadagi masofaning joydagi haqiqiy masofaga nisbati
✔
30. Nayrobi qaysi davlatning poytaxti?
A) Nepal
B) Keniya
C) Ekvador
D) Chexiya
To'g'ri javob: B) Keniya
✔
31. Iroqning poytaxti qaysi shahar?
A) Kuala-Lumpur
B) Bag'dod
C) Buenos-Ayres
D) Bern
To'g'ri javob: B) Bag'dod
✔
32. Qirg'izistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Bishkek
B) Dublin
C) Dakka
D) Lissabon
To'g'ri javob: A) Bishkek
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Atamalarni ularning ta'riflari bilan moslang.
1) Izogiyeta a) bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
2) Izobata b) ikki quruqlikni tutashtiruvchi tor quruqlik
3) Delta c) bir xil yog'in miqdorli nuqtalarni tutashtiruvchi
chiziq
4) Bo'g'oz d) bir xil bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
e) daryoning dengizga quyilishidagi tarmoqlangan
qismi
f) ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 158

A) 1–c, 2–a, 3–e, 4–f
B) 1–c, 2–a, 3–f, 4–e
C) 1–f, 2–c, 3–e, 4–a
D) 1–c, 2–a, 3–d, 4–f
To'g'ri javob: A) 1–c, 2–a, 3–e, 4–f✔
34. Daryolarni ular oqadigan materiklar bilan moslang.
1) Kongo a) Yevropa
2) Yenisey b) Janubiy Amerika
3) Parana c) Afrika
4) Missisipi d) Avstraliya
e) Osiyo
f) Shimoliy Amerika
A) 1–c, 2–e, 3–b, 4–f
B) 1–e, 2–c, 3–f, 4–b
C) 1–c, 2–e, 3–b, 4–d
D) 1–c, 2–e, 3–f, 4–b
To'g'ri javob: A) 1–c, 2–e, 3–b, 4–f
✔
35. Davlatlarni ularning milliy valyutalari bilan moslang.
1) Qozog'iston a) so'm
2) O'zbekiston b) tenge
3) AQSH c) frank
4) Shveytsariya d) funt sterling
e) lira
f) dollar
A) 1–d, 2–a, 3–f, 4–c
B) 1–b, 2–a, 3–f, 4–c
C) 1–f, 2–a, 3–b, 4–c
D) 1–b, 2–a, 3–f, 4–d
To'g'ri javob: B) 1–b, 2–a, 3–f, 4–c
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Slovakiya
b) Ekvador
Javob: a) Bratislava; b) Kito
✔
37. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Xarita masshtabi 1:50 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 3 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
b) Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
Javob: a) 1,5 km; b) 40 km
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 159

38. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Paragvay
b) Buyuk Britaniya
Javob: a) Asunson; b) London✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Afg'oniston
b) Xorvatiya
Javob: a) Kobul; b) Zagreb
✔
40. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Sirdaryo viloyati
b) Namangan viloyati
Javob: a) Guliston; b) Namangan
✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Nepal
b) Xorvatiya
Javob: a) Katmandu; b) Zagreb
✔
42. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Buxoro viloyati
b) Qoraqalpog'iston Respublikasi
Javob: a) Buxoro; b) Nukus
✔
43. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Chexiya
b) Irlandiya
Javob: a) Praga; b) Dublin
✔
44. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Buyuk Britaniya
b) Gana
Javob: a) London; b) Akkra
✔
45. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Surxondaryo viloyati
b) Namangan viloyati
Javob: a) Termiz; b) Namangan
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 160

23-variant
Y-1 • bitta to'g'ri javob
1. Qaysi daryo Shimoliy Amerika materigida oqadi?
A) Murrey
B) Yukon
C) Xuanxe
D) Volga
To'g'ri javob: B) Yukon✔
2. Xarita masshtabi 1:1 000 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 600 km
B) 60 km
C) 6000 km
D) 6 km
To'g'ri javob: B) 60 km
✔
3. «Bo'g'oz» nima?
A) bir-biriga yaqin joylashgan orollar guruhi
B) ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li
C) bir xil bosimli nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq
D) uch tomoni suv bilan o'ralgan quruqlik
To'g'ri javob: B) ikki suv havzasini tutashtiruvchi tor suv yo'li
✔
4. Mojave cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Janubiy Amerika
B) Osiyo
C) Afrika
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: D) Shimoliy Amerika
✔
5. Yenisey daryosi qaysi materikda oqadi?
A) Janubiy Amerika
B) Afrika
C) Yevropa
D) Osiyo
To'g'ri javob: D) Osiyo
✔
6. Marokashning poytaxti qaysi shahar?
A) Kito
B) Amman
C) Rabot
D) Ulan-Bator
To'g'ri javob: C) Rabot
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 161

7. Xarita masshtabi 1:200 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 6 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 1,2 km
B) 12 km
C) 120 km
D) 1200 km
To'g'ri javob: B) 12 km✔
8. Qaysi atama «bir xil balandlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziq» ni anglatadi?
A) Daryo havzasi
B) Gorizontal (izogipsa)
C) Bo'yin (bo'g'iz)
D) Fiord
To'g'ri javob: B) Gorizontal (izogipsa)
✔
9. Xarita masshtabi 1:25 000. Xaritada ikki shahar orasidagi masofa 7 sm. Joydagi haqiqiy masofa
qancha?
A) 17,5 km
B) 175 km
C) 1,75 km
D) 0,175 km
To'g'ri javob: C) 1,75 km
✔
10. Bogota qaysi davlatning poytaxti?
A) Kolumbiya
B) Birlashgan Arab Amirliklari
C) Saudiya Arabistoni
D) Pokiston
To'g'ri javob: A) Kolumbiya
✔
11. Shveytsariyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Katmandu
B) Bern
C) London
D) Astana
To'g'ri javob: B) Bern
✔
12. Muruntov koni (Navoiy viloyati) qaysi qazilma boylik bilan mashhur?
A) Tuz
B) Neft
C) Oltin
D) Ko'mir
To'g'ri javob: C) Oltin
✔
13. Farg'ona viloyatining ma'muriy markazi qaysi shahar?
A) Farg'ona
B) Guliston
C) Qarshi
D) Jizzax
To'g'ri javob: A) Farg'ona
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 162

14. Qaysi daryo Yevropa materigida oqadi?
A) Yukon
B) Yenisey
C) Makkenzi
D) Volga
To'g'ri javob: D) Volga✔
15. Tog' etagida havo harorati +30 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +6 °C
B) +26 °C
C) +12 °C
D) -10 °C
To'g'ri javob: A) +6 °C
✔
16. Qaysi atama «daryo va uning irmoqlari suv yig'adigan hudud» ni anglatadi?
A) Arxipelag
B) Daryo havzasi
C) Kanyon
D) Bo'g'oz
To'g'ri javob: B) Daryo havzasi
✔
17. Dunyodagi eng katta okean qaysi?
A) Tinch okeani
B) Atlantika okeani
C) Shimoliy Muz okeani
D) Hind okeani
To'g'ri javob: A) Tinch okeani
✔
18. Xalqaro valyuta jamg'armasining (XVJ) shtab-kvartirasi qayerda?
A) London
B) Jeneva
C) Vashington
D) Parij
To'g'ri javob: C) Vashington
✔
19. Havo namligini o'lchovchi asbob qaysi?
A) Gigrometr
B) Barometr
C) Flyuger
D) Termometr
To'g'ri javob: A) Gigrometr
✔
20. Efiopiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Oslo
B) Kingston
C) Parij
D) Addis-Abeba
To'g'ri javob: D) Addis-Abeba
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 163

21. Azimut nima?
A) Masofa
B) Kenglik
C) Balandlik farqi
D) Shimol yo'nalishi bilan predmetga yo'nalish orasidagi soat mili yo'nalishida o'lchanadigan
burchak
To'g'ri javob: D) Shimol yo'nalishi bilan predmetga yo'nalish orasidagi soat mili yo'nalishida ✔
o'lchanadigan burchak
22. Chad ko'li qaysi materikda joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Afrika
C) Yevropa
D) Avstraliya
To'g'ri javob: B) Afrika
✔
23. Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 1 km balandlikdagi haroratni toping.
A) +20 °C
B) +15 °C
C) +11 °C
D) +21 °C
To'g'ri javob: B) +15 °C
✔
24. Damashq qaysi davlatning poytaxti?
A) Livan
B) Meksika
C) Laos
D) Suriya
To'g'ri javob: D) Suriya
✔
25. Kuala-Lumpur qaysi davlatning poytaxti?
A) Marokash
B) Avstraliya
C) Kambodja
D) Malayziya
To'g'ri javob: D) Malayziya
✔
26. Eron qaysi qit'ada joylashgan?
A) Osiyo
B) Yevropa
C) Shimoliy Amerika
D) Afrika
To'g'ri javob: A) Osiyo
✔
27. Belgrad qaysi davlatning poytaxti?
A) Ruminiya
B) Finlandiya
C) Qatar
D) Serbiya
To'g'ri javob: D) Serbiya
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 164

28. Stokgolm qaysi davlatning poytaxti?
A) Afg'oniston
B) Shvetsiya
C) Ispaniya
D) Pokiston
To'g'ri javob: B) Shvetsiya✔
29. Belgiya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Shimoliy Amerika
B) Okeaniya
C) Osiyo
D) Yevropa
To'g'ri javob: D) Yevropa
✔
30. Dunyodagi eng baland sharshara qaysi?
A) Anxel (Venesuela)
B) Viktoriya
C) Niagara
D) Iguasu
To'g'ri javob: A) Anxel (Venesuela)
✔
31. Liviya qaysi qit'ada joylashgan?
A) Avstraliya
B) Afrika
C) Osiyo
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: B) Afrika
✔
32. Xorvatiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Buxarest
B) Boku
C) Bern
D) Zagreb
To'g'ri javob: D) Zagreb
✔
Y-2 • moslashtirish
33. Davlatlarni ularning poytaxtlari bilan moslang.
1) Slovakiya a) Bratislava
2) Bolgariya b) Vashington
3) AQSH c) Gavana
4) Eron d) Sofiya
e) Kopengagen
f) Tehron
A) 1–f, 2–b, 3–a, 4–d
B) 1–f, 2–a, 3–b, 4–d
C) 1–a, 2–d, 3–b, 4–f
D) 1–a, 2–c, 3–b, 4–f
To'g'ri javob: C) 1–a, 2–d, 3–b, 4–f
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 165

34. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Xorazm viloyati a) Guliston
2) Sirdaryo viloyati b) Nurafshon
3) Namangan viloyati c) Buxoro
4) Toshkent viloyati d) Farg'ona
e) Namangan
f) Urganch
A) 1–f, 2–a, 3–e, 4–b
B) 1–f, 2–d, 3–e, 4–b
C) 1–f, 2–b, 3–e, 4–a
D) 1–f, 2–e, 3–a, 4–b
To'g'ri javob: A) 1–f, 2–a, 3–e, 4–b✔
35. Viloyatlarni ularning ma'muriy markazlari bilan moslang.
1) Buxoro viloyati a) Nurafshon
2) Toshkent viloyati b) Andijon
3) Andijon viloyati c) Buxoro
4) Navoiy viloyati d) Navoiy
e) Termiz
f) Guliston
A) 1–c, 2–a, 3–b, 4–d
B) 1–c, 2–a, 3–e, 4–d
C) 1–c, 2–e, 3–b, 4–d
D) 1–a, 2–c, 3–d, 4–b
To'g'ri javob: A) 1–c, 2–a, 3–b, 4–d
✔
O • ochiq topshiriq (qisqa javob)
36. Masalalarni yeching va javobni yozing.
a) Tog' etagida havo harorati +26 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 2 km balandlikdagi haroratni toping.
b) Tog' etagida havo harorati +21 °C. Har 1 km balandlikda harorat taxminan 6 °C ga pasayadi deb
hisoblab, 4 km balandlikdagi haroratni toping.
Javob: a) +14 °C; b) -3 °C
✔
37. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Bangladesh
b) Litva
Javob: a) Dakka; b) Vilnyus
✔
38. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Estoniya
b) Janubiy Koreya
Javob: a) Tallin; b) Seul
✔
39. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Birlashgan Arab Amirliklari
b) Gretsiya
Javob: a) Abu-Dabi; b) Afina
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 166

40. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Toshkent viloyati
b) Navoiy viloyati
Javob: a) Nurafshon; b) Navoiy✔
41. Davlatlarning poytaxtlarini yozing.
a) Livan
b) Eron
Javob: a) Bayrut; b) Tehron
✔
42. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Andijon viloyati
b) Xorazm viloyati
Javob: a) Andijon; b) Urganch
✔
43. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Qashqadaryo viloyati
b) Andijon viloyati
Javob: a) Qarshi; b) Andijon
✔
44. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Qoraqalpog'iston Respublikasi
b) Xorazm viloyati
Javob: a) Nukus; b) Urganch
✔
45. Ma'muriy markazlarini yozing.
a) Namangan viloyati
b) Samarqand viloyati
Javob: a) Namangan; b) Samarqand
✔
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 167

Javoblar kaliti
Har bir variant bo'yicha: topshiriq raqami va to'g'ri javob.
1-variant
1- C 2- C 3- C 4- B 5- C 6- C 7- D 8- A 9- D 10- C
11- D 12- B 13- A 14- C 15- C 16- A 17- B 18- D 19- B 20- A
21- A 22- C 23- C 24- D 25- C 26- C 27- D 28- C 29- C 30- A
31- D 32- A 33- A 34- C 35- C
36. a) -8 °C; b) +6 °C
37. a) +4 °C; b) +10 °C
38. a) +6 °C; b) +12 °C
39. a) 20 km; b) 11 km
40. a) 1,75 km; b) 2,5 km
41. a) +17 °C; b) -14 °C
42. a) 3 km; b) 120 km
43. a) 2 km; b) 8 km
44. a) 10 km; b) 1 km
45. a) 0,6 km; b) 100 km
2-variant
1- D 2- C 3- D 4- C 5- A 6- B 7- A 8- A 9- D 10- C
11- A 12- D 13- B 14- A 15- B 16- B 17- A 18- B 19- A 20- A
21- B 22- C 23- A 24- B 25- A 26- A 27- B 28- D 29- B 30- C
31- A 32- A 33- D 34- D 35- A
36. a) 600 km; b) 0,75 km
37. a) 6 km; b) 125 km
38. a) +5 °C; b) -2 °C
39. a) 1 km; b) 1 km
40. a) 50 km; b) 18 km
41. a) +22 °C; b) +6 °C
42. a) 16 km; b) 70 km
43. a) 50 km; b) 200 km
44. a) +9 °C; b) +28 °C
45. a) +22 °C; b) -1 °C
3-variant
1- A 2- C 3- C 4- B 5- B 6- B 7- A 8- D 9- D 10- B
11- C 12- B 13- D 14- D 15- D 16- D 17- A 18- C 19- B 20- A
21- A 22- D 23- D 24- B 25- D 26- A 27- D 28- A 29- D 30- C
31- B 32- C 33- C 34- B 35- C
36. a) +4 °C; b) -15 °C
37. a) +4 °C; b) -7 °C
38. a) 4 km; b) 20 km
39. a) 2,5 km; b) 0,75 km
40. a) 0 °C; b) +20 °C
41. a) 350 km; b) 6 km
42. a) 4,5 km; b) 250 km
43. a) +2 °C; b) +23 °C
44. a) 0,4 km; b) 2 km
45. a) 8 soat; b) 3 soat
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 168

4-variant
1- A 2- D 3- D 4- D 5- A 6- B 7- B 8- C 9- B 10- C
11- B 12- B 13- A 14- B 15- D 16- D 17- A 18- D 19- C 20- C
21- D 22- D 23- D 24- C 25- A 26- C 27- D 28- D 29- D 30- A
31- C 32- B 33- B 34- B 35- C
36. a) 80 km; b) 1,25 km
37. a) +18 °C; b) +2 °C
38. a) 1,5 km; b) 6 km
39. a) +27 °C; b) +4 °C
40. a) 2 km; b) 300 km
41. a) +1 °C; b) +8 °C
42. a) 40 km; b) 1 km
43. a) +28 °C; b) +3 °C
44. a) 18 km; b) 40 km
45. a) +7 °C; b) -1 °C
5-variant
1- A 2- A 3- D 4- C 5- C 6- A 7- D 8- A 9- D 10- D
11- D 12- A 13- B 14- C 15- D 16- D 17- B 18- C 19- C 20- C
21- D 22- B 23- B 24- D 25- C 26- A 27- C 28- B 29- D 30- D
31- D 32- D 33- A 34- C 35- B
36. a) 120 km; b) 50 km
37. a) 10 km; b) 110 km
38. a) 0,5 km; b) 300 km
39. a) -2 °C; b) -15 °C
40. a) -12 °C; b) -1 °C
41. a) 5 km; b) 1,25 km
42. a) +20 °C; b) +10 °C
43. a) 0 °C; b) -14 °C
44. a) 75 km; b) 6 km
45. a) 225 km; b) 1,2 km
6-variant
1- D 2- C 3- B 4- B 5- C 6- C 7- B 8- C 9- C 10- C
11- B 12- B 13- C 14- B 15- A 16- C 17- A 18- D 19- B 20- A
21- B 22- D 23- B 24- B 25- D 26- D 27- B 28- C 29- A 30- A
31- C 32- B 33- D 34- D 35- B
36. a) +19 °C; b) +9 °C
37. a) +2 °C; b) -9 °C
38. a) +24 °C; b) +15 °C
39. a) -10 °C; b) +4 °C
40. a) +11 °C; b) +19 °C
41. a) +19 °C; b) -4 °C
42. a) +15 °C; b) +17 °C
43. a) 8 km; b) 20 km
44. a) +4 °C; b) +5 °C
45. a) 10 km; b) 6 km
7-variant
1- A 2- D 3- D 4- A 5- D 6- B 7- D 8- D 9- A 10- D
11- D 12- C 13- B 14- D 15- C 16- C 17- A 18- D 19- A 20- B
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 169

21- C 22- A 23- D 24- A 25- D 26- D 27- A 28- D 29- B 30- B
31- B 32- D 33- D 34- A 35- A
36. a) 200 km; b) 2,5 km
37. a) +6 °C; b) +18 °C
38. a) +11 °C; b) -8 °C
39. a) -9 °C; b) +14 °C
40. a) 60 km; b) 40 km
41. a) 0,2 km; b) 3 km
42. a) 2,5 km; b) 4 km
43. a) +17 °C; b) -3 °C
44. a) +15 °C; b) +6 °C
45. a) +16 °C; b) +9 °C
8-variant
1- C 2- C 3- C 4- D 5- B 6- A 7- D 8- B 9- A 10- C
11- D 12- D 13- D 14- C 15- D 16- D 17- D 18- D 19- C 20- D
21- D 22- C 23- A 24- B 25- D 26- D 27- A 28- A 29- B 30- D
31- A 32- C 33- D 34- B 35- D
36. a) +14 °C; b) -1 °C
37. a) 7 km; b) 0,9 km
38. a) -6 °C; b) -15 °C
39. a) 6 km; b) 3 km
40. a) +16 °C; b) -9 °C
41. a) 3 soat; b) 8 soat
42. a) -11 °C; b) +7 °C
43. a) 22 km; b) 5,5 km
44. a) 0,9 km; b) 275 km
45. a) +7 °C; b) +10 °C
9-variant
1- A 2- A 3- B 4- B 5- A 6- C 7- A 8- B 9- C 10- C
11- D 12- B 13- B 14- D 15- A 16- C 17- D 18- A 19- A 20- D
21- D 22- D 23- B 24- B 25- B 26- D 27- C 28- B 29- B 30- C
31- D 32- D 33- C 34- D 35- D
36. a) -6 °C; b) -8 °C
37. a) 150 km; b) 50 km
38. a) 4 km; b) 8 km
39. a) +5 °C; b) +6 °C
40. a) Afina; b) Karakas
41. a) 4 soat; b) 6 soat
42. a) 300 km; b) 25 km
43. a) Tehron; b) Xanoy
44. a) -15 °C; b) -3 °C
45. a) 24 km; b) 55 km
10-variant
1- A 2- C 3- A 4- C 5- B 6- C 7- D 8- B 9- C 10- A
11- A 12- A 13- D 14- C 15- C 16- A 17- C 18- B 19- D 20- D
21- C 22- A 23- B 24- C 25- A 26- D 27- B 28- A 29- A 30- D
31- B 32- A 33- C 34- A 35- C
36. a) +21 °C; b) +6 °C
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 170

37. a) +6 °C; b) 0 °C
38. a) -5 °C; b) +8 °C
39. a) 2 soat; b) 6 soat
40. a) 175 km; b) 250 km
41. a) 14 km; b) 1,25 km
42. a) 5 soat; b) 2 soat
43. a) +11 °C; b) -1 °C
44. a) Jazoir; b) Kuala-Lumpur
45. a) -3 °C; b) +14 °C
11-variant
1- D 2- D 3- A 4- D 5- A 6- C 7- D 8- D 9- D 10- C
11- B 12- D 13- A 14- B 15- D 16- C 17- C 18- D 19- C 20- D
21- C 22- B 23- C 24- B 25- D 26- C 27- C 28- D 29- B 30- A
31- C 32- B 33- D 34- B 35- A
36. a) 0,75 km; b) 90 km
37. a) 9 soat; b) 5 soat
38. a) 200 km; b) 6 km
39. a) Xartum; b) Vellington
40. a) Maskat; b) Tunis
41. a) 550 km; b) 24 km
42. a) +8 °C; b) -9 °C
43. a) Xanoy; b) Praga
44. a) +26 °C; b) -9 °C
45. a) +8 °C; b) +2 °C
12-variant
1- D 2- C 3- A 4- C 5- D 6- C 7- D 8- C 9- C 10- D
11- D 12- A 13- B 14- D 15- A 16- D 17- D 18- A 19- B 20- B
21- B 22- A 23- C 24- C 25- A 26- A 27- C 28- D 29- B 30- B
31- C 32- C 33- C 34- A 35- C
36. a) Rim; b) Sofiya
37. a) Gavana; b) Tehron
38. a) 7 soat; b) 5 soat
39. a) Akkra; b) Santyago
40. a) Zagreb; b) Xelsinki
41. a) Addis-Abeba; b) Manila
42. a) 1,1 km; b) 2,25 km
43. a) Karakas; b) Reykyavik
44. a) Kito; b) Kobul
45. a) Berlin; b) Ar-Riyod
13-variant
1- D 2- A 3- B 4- D 5- B 6- C 7- B 8- C 9- D 10- B
11- B 12- D 13- D 14- D 15- A 16- A 17- A 18- B 19- B 20- B
21- C 22- B 23- C 24- B 25- D 26- A 27- D 28- C 29- A 30- B
31- C 32- A 33- C 34- C 35- D
36. a) +25 °C; b) -7 °C
37. a) Dublin; b) Reykyavik
38. a) 1 soat; b) 4 soat
39. a) Buxarest; b) Riga
40. a) Boku; b) Asunson
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 171

41. a) Lissabon; b) Sofiya
42. a) 30 km; b) 16 km
43. a) Islomobod; b) Lissabon
44. a) Bern; b) London
45. a) 4 km; b) 5,5 km
14-variant
1- C 2- A 3- A 4- C 5- D 6- C 7- A 8- B 9- C 10- A
11- C 12- C 13- A 14- D 15- A 16- C 17- A 18- D 19- D 20- C
21- D 22- D 23- D 24- A 25- D 26- B 27- C 28- A 29- A 30- D
31- B 32- D 33- B 34- B 35- A
36. a) Bangkok; b) Qohira
37. a) +13 °C; b) -3 °C
38. a) 30 km; b) 2,5 km
39. a) Qohira; b) Moskva
40. a) Kingston; b) Manila
41. a) 0,8 km; b) 110 km
42. a) Pekin; b) Jazoir
43. a) Bogota; b) Abu-Dabi
44. a) +18 °C; b) +11 °C
45. a) -1 °C; b) +24 °C
15-variant
1- C 2- B 3- B 4- D 5- B 6- D 7- C 8- D 9- C 10- B
11- A 12- C 13- D 14- D 15- D 16- C 17- A 18- B 19- B 20- D
21- B 22- B 23- B 24- D 25- D 26- B 27- A 28- A 29- C 30- D
31- C 32- B 33- B 34- D 35- B
36. a) Minsk; b) Kishinyov
37. a) Kanberra; b) Bryussel
38. a) 5 km; b) 1,5 km
39. a) Bryussel; b) Vilnyus
40. a) 12 km; b) 0,75 km
41. a) Ottava; b) Kishinyov
42. a) Buenos-Ayres; b) Karakas
43. a) Nyu-Dehli; b) Luanda
44. a) Rabot; b) Addis-Abeba
45. a) Kopengagen; b) Oslo
16-variant
1- D 2- A 3- C 4- A 5- D 6- A 7- D 8- D 9- A 10- C
11- D 12- A 13- C 14- B 15- A 16- C 17- A 18- A 19- B 20- C
21- D 22- D 23- A 24- C 25- D 26- B 27- D 28- C 29- D 30- A
31- B 32- B 33- D 34- D 35- C
36. a) Braziliya; b) Kito
37. a) Xelsinki; b) Katmandu
38. a) Tbilisi; b) Bogota
39. a) 10 soat; b) 9 soat
40. a) 55 km; b) 60 km
41. a) Dakar; b) Moskva
42. a) Kiyev; b) Vena
43. a) 500 km; b) 0,5 km
44. a) Abuja; b) Ulan-Bator
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 172

45. a) Budapesht; b) Vellington
17-variant
1- A 2- A 3- A 4- C 5- C 6- D 7- D 8- A 9- B 10- D
11- A 12- D 13- B 14- A 15- D 16- C 17- C 18- C 19- A 20- B
21- A 22- C 23- C 24- C 25- C 26- B 27- D 28- D 29- D 30- D
31- C 32- A 33- B 34- C 35- B
36. a) Yerevan; b) Anqara
37. a) Anqara; b) Minsk
38. a) Manila; b) Seul
39. a) 6 soat; b) 3 soat
40. a) Doha; b) Tripoli
41. a) Vena; b) Braziliya
42. a) Lima; b) Reykyavik
43. a) Montevideo; b) Luanda
44. a) Vashington; b) Seul
45. a) Stokgolm; b) Addis-Abeba
18-variant
1- C 2- C 3- B 4- A 5- A 6- D 7- D 8- C 9- D 10- A
11- C 12- C 13- D 14- C 15- C 16- C 17- D 18- C 19- C 20- B
21- D 22- D 23- B 24- C 25- A 26- A 27- C 28- A 29- C 30- B
31- C 32- D 33- B 34- B 35- A
36. a) Ar-Riyod; b) Manila
37. a) Bag'dod; b) Islomobod
38. a) Varshava; b) Islomobod
39. a) Sofiya; b) Dushanbe
40. a) Vilnyus; b) Bryussel
41. a) Bishkek; b) Manila
42. a) Parij; b) Tehron
43. a) Luanda; b) Tunis
44. a) Oslo; b) Bryussel
45. a) Kuala-Lumpur; b) Kopengagen
19-variant
1- B 2- C 3- C 4- C 5- D 6- D 7- B 8- B 9- C 10- C
11- D 12- A 13- D 14- B 15- D 16- C 17- C 18- C 19- A 20- A
21- C 22- A 23- B 24- A 25- D 26- B 27- B 28- D 29- B 30- C
31- D 32- D 33- B 34- A 35- A
36. a) 3 km; b) 18 km
37. a) Ashxobod; b) Asunson
38. a) Kishinyov; b) Dakka
39. a) Farg'ona; b) Guliston
40. a) Moskva; b) Dushanbe
41. a) Vellington; b) Riga
42. a) Navoiy; b) Buxoro
43. a) Mexiko; b) Stokgolm
44. a) Santyago; b) Tripoli
45. a) Tokio; b) Kuala-Lumpur
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 173

20-variant
1- B 2- C 3- C 4- A 5- A 6- A 7- C 8- B 9- B 10- A
11- B 12- D 13- D 14- D 15- D 16- D 17- C 18- A 19- A 20- B
21- C 22- A 23- D 24- D 25- A 26- B 27- B 28- C 29- C 30- A
31- B 32- D 33- D 34- A 35- A
36. a) Amman; b) Dakar
37. a) Pxenyan; b) Riga
38. a) Tripoli; b) Ashxobod
39. a) Belgrad; b) Stokgolm
40. a) Pnompen; b) Astana
41. a) Seul; b) Tripoli
42. a) Vyentyan; b) Ottava
43. a) Dushanbe; b) Ar-Riyod
44. a) Samarqand; b) Qarshi
45. a) +23 °C; b) +4 °C
21-variant
1- A 2- B 3- B 4- B 5- D 6- C 7- D 8- D 9- D 10- D
11- B 12- A 13- D 14- B 15- D 16- C 17- D 18- C 19- D 20- D
21- C 22- A 23- B 24- D 25- C 26- D 27- B 28- A 29- D 30- A
31- D 32- D 33- C 34- B 35- C
36. a) Damashq; b) Islomobod
37. a) Riga; b) Bag'dod
38. a) Urganch; b) Qarshi
39. a) Reykyavik; b) Manila
40. a) Tunis; b) Tripoli
41. a) Madrid; b) Tokio
42. a) Astana; b) Manila
43. a) Nayrobi; b) Bayrut
44. a) Ulan-Bator; b) Vena
45. a) Jizzax; b) Nukus
22-variant
1- D 2- A 3- C 4- A 5- B 6- C 7- C 8- A 9- A 10- A
11- B 12- B 13- D 14- B 15- B 16- D 17- C 18- C 19- D 20- B
21- D 22- C 23- D 24- B 25- A 26- A 27- C 28- B 29- B 30- B
31- B 32- A 33- A 34- A 35- B
36. a) Bratislava; b) Kito
37. a) 1,5 km; b) 40 km
38. a) Asunson; b) London
39. a) Kobul; b) Zagreb
40. a) Guliston; b) Namangan
41. a) Katmandu; b) Zagreb
42. a) Buxoro; b) Nukus
43. a) Praga; b) Dublin
44. a) London; b) Akkra
45. a) Termiz; b) Namangan
23-variant
1- B 2- B 3- B 4- D 5- D 6- C 7- B 8- B 9- C 10- A
11- B 12- C 13- A 14- D 15- A 16- B 17- A 18- C 19- A 20- D
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 174

21- D 22- B 23- B 24- D 25- D 26- A 27- D 28- B 29- D 30- A
31- B 32- D 33- C 34- A 35- A
36. a) +14 °C; b) -3 °C
37. a) Dakka; b) Vilnyus
38. a) Tallin; b) Seul
39. a) Abu-Dabi; b) Afina
40. a) Nurafshon; b) Navoiy
41. a) Bayrut; b) Tehron
42. a) Andijon; b) Urganch
43. a) Qarshi; b) Andijon
44. a) Nukus; b) Urganch
45. a) Namangan; b) Samarqand
Geografiya — milliy sertifikat mashq variantlari | 175

GEOGRAFIYA

Milliy sertifikat imtihoniga tayyorgarlik: variantlar to'plami (2025–2026)

23 ta variant • 1035 ta topshiriq • javoblari bilan

Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili

Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma

• 2026-yil ikkinchi yarmidan geografiya fanidan milliy sertifikat imtihoni elektron (kompyuterda) shaklda o'tkaziladi. Topshiriq turlari agentlik spetsifikatsiyasiga mos: Y-1 (bitta to'g'ri javob), Y- 2 (moslashtirish) va ochiq topshiriqlar (a/b, qisqa javob).

• Variantlar umumiy agentlik formatida tuzilgan: har birida 32 ta Y-1, 3 ta Y-2 va 10 ta ochiq topshiriq (jami 45). Rasmiy variantdagi aniq topshiriqlar soni va vaqt uzbmb.uz dagi geografiya spetsifikatsiyasida belgilanadi — imtihondan oldin tekshiring.

• Hisoblash masalalarida: xarita masshtabi 1:N bo'lsa, 1 sm xaritada N sm joyga to'g'ri keladi; balandlikka ko'tarilganda harorat har 1 km da taxminan 6 °C ga pasayadi; uzunlik bo'yicha 15° farq 1 soatlik vaqt farqiga teng.

• Natija Rash modeli bo'yicha hisoblanadi: 46 balldan boshlab sertifikat beriladi (C), 70 dan yuqori — A+. Noto'g'ri javob uchun ball ayirilmaydi.

• Har bir topshiriq ostida to'g'ri javob yashil rangda berilgan; hujjat oxirida javoblar kaliti bor.

• Muhim: rasmiy imtihon savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu to'plam rasmiy topshiriq turlari va mazmun sohalari asosida tuzilgan mashq variantlaridir. Barcha hisoblash masalalari javoblari dastur yordamida tekshirilgan.

Купить

Информация о документе

Продавец

Geografiya. Milliy sertifikat imtihoniga tayyorgarlik: variantlar to‘plami (2025–2026)

Похожие документы