Geografiya. Xorijiy va nodavlat OTM talabalari uchun davlat granti tanlovi testiga tayyorgarlik (asosiy fan bloki, 2026–2027)

Информация о документе

Цена	30000UZS
Размер	117.6KB
Покупки	0
Дата загрузки	01 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Тесты
Предмет	География

Продавец

DocX Seller

Дата регистрации 31 Октябрь 2026

0 Продаж

Geografiya. Xorijiy va nodavlat OTM talabalari uchun davlat granti tanlovi testiga tayyorgarlik (asosiy fan bloki, 2026–2027)

Купить

Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma
• Xorijiy davlatlar OTMlarining O'zbekistondagi filiallari va nodavlat OTMlarning kunduzgi
bakalavriat talabalari uchun davlat granti tanlovi: arizalar 2026-yil 10–17-oktyabr kunlari
my.uzbmb.uz orqali qabul qilinadi.
• Saralash ta'lim yo'nalishiga belgilangan fanlar majmuasi bo'yicha test sinovlari orqali
o'tkaziladi (Bilim va malakalarni baholash agentligi). Joriy yilda davlat OTMlariga kirish
imtihonlarida mos fanlar majmuasi bo'yicha qatnashgan talabalar o'z ballari bilan ham
tanlovda ishtirok etishi mumkin.
• Grantlar minimal o'tish balini to'plaganlar orasidan, ballar ketma-ketligiga qat'iy amal qilgan
holda, kvotalar doirasida taqsimlanadi. Grant butun o'qish muddatiga beriladi; bitiruvchilar
kamida 3 yil davlat yoki davlat ulushi bo'lgan tashkilotlarda ishlashi shart.
• Test sanalari manbalarda hali ko'rsatilmagan — my.uzbmb.uz dagi e'lonlarni kuzatib boring.
• To'plam OTMga kirish testi (DTM) formatida tuzilgan: asosiy (ixtisoslik) fanlar bloki — 30 ta
savol. To'plamda 34 ta variant × 30 ta savol = 1020 ta test. To'g'ri javob har bir savol ostida
yashil rangda, hujjat oxirida javoblar kaliti bor.
• Muhim: rasmiy test savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu umumta'lim fan dasturlari asosida
tuzilgan mashq savollari.
Har bir variant tuzilishi
Topshiriqlar Turi Izoh
1–30 Yopiq test (4 ta variant) Asosiy (ixtisoslik) fan bloki — bitta to'g'ri javob
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 2

Mundarija
№ Variant Topshiriqlar
1 1-variant 1–30
2 2-variant 31–60
3 3-variant 61–90
4 4-variant 91–120
5 5-variant 121–150
6 6-variant 151–180
7 7-variant 181–210
8 8-variant 211–240
9 9-variant 241–270
10 10-variant 271–300
11 11-variant 301–330
12 12-variant 331–360
13 13-variant 361–390
14 14-variant 391–420
15 15-variant 421–450
16 16-variant 451–480
17 17-variant 481–510
18 18-variant 511–540
19 19-variant 541–570
20 20-variant 571–600
21 21-variant 601–630
22 22-variant 631–660
23 23-variant 661–690
24 24-variant 691–720
25 25-variant 721–750
26 26-variant 751–780
27 27-variant 781–810
28 28-variant 811–840
29 29-variant 841–870
30 30-variant 871–900
31 31-variant 901–930
32 32-variant 931–960
33 33-variant 961–990
34 34-variant 991–1020
Jami topshiriqlar 1020
Javoblar kaliti (hujjat oxirida)
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 3

1-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Avstraliyada yomg'irli davrda suv oqib, quruq davrda qurib qoladigan daryolar qanday ataladi?
A) Estuariylar
B) Fyordlar
C) Kriklar
D) Vodiylar
To'g'ri javob: C) Kriklar✔
2. Tengiz neft koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Turkmaniston
B) Ozarbayjon
C) Qozog'iston
D) Eron
To'g'ri javob: C) Qozog'iston
✔
3. Qutb doiralari qaysi kenglikdan o'tadi?
A) 23,5°
B) 80°
C) 66,5°
D) 45°
To'g'ri javob: C) 66,5°
✔
4. Yerning qutbiy radiusi ekvatorial radiusidan taxminan qanchaga kichik?
A) 21 km
B) 2 km
C) 210 km
D) 1 km
To'g'ri javob: A) 21 km
✔
5. Negroidlar va Amerika hindulari aralashuvidan kelib chiqqan guruh qanday ataladi?
A) Mulatlar
B) Sambolar
C) Kreollar
D) Metislar
To'g'ri javob: B) Sambolar
✔
6. O'zbekiston daryolarining asosiy to'yinish manbai qaysi?
A) Ko'llardan oqib chiqadigan suvlar
B) Muzlik va qor suvlari
C) Faqat yomg'ir suvlari
D) Faqat yer osti suvlari
To'g'ri javob: B) Muzlik va qor suvlari
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 4

7. Qizilqum cho'lida qumni mustahkamlovchi asosiy daraxtsimon o'simlik qaysi?
A) Terak
B) Yong'oq
C) Saksovul
D) Archa
To'g'ri javob: C) Saksovul✔
8. Ochiq havoda sutkalik eng yuqori harorat odatda qaysi vaqtda kuzatiladi?
A) Soat 12 da
B) Soat 9–10 larda
C) Soat 18–19 larda
D) Soat 14–15 larda
To'g'ri javob: D) Soat 14–15 larda
✔
9. Dunyodagi birinchi milliy bog' — Yelloustoun qaysi mamlakatda tashkil etilgan?
A) AQSh
B) Buyuk Britaniya
C) Avstraliya
D) Kanada
To'g'ri javob: A) AQSh
✔
10. Kashtan tuproqlar qaysi zonalarga xos?
A) Nam ekvatorial o'rmonlar
B) Keng bargli o'rmonlar
C) Tayga va tundra
D) Quruq dasht va yarimcho'llar
To'g'ri javob: D) Quruq dasht va yarimcho'llar
✔
11. Qirg'izistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Jalolobod
B) Qoraqo'l
C) O'sh
D) Bishkek
To'g'ri javob: D) Bishkek
✔
12. Dasht zonasidan janubga tomon qaysi zona keladi (Yevrosiyo tekisliklarida)?
A) Tayga
B) Yarimcho'l
C) Tundra
D) Aralash o'rmonlar
To'g'ri javob: B) Yarimcho'l
✔
13. Avstraliyaning eng sersuv daryosi qaysi?
A) Fitsroy
B) Murrey
C) Darling
D) Kuper-Krik
To'g'ri javob: B) Murrey
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 5

14. Braziliya tog'ligidagi savannalar qanday ataladi?
A) Gileya
B) Pampa
C) Llanos
D) Kampos
To'g'ri javob: D) Kampos✔
15. Buyuk ko'llar suvini Atlantika okeaniga oqizuvchi daryo qaysi?
A) Sent-Lorens
B) Makkenzi
C) Gudzon
D) Missisipi
To'g'ri javob: A) Sent-Lorens
✔
16. Yer yuzasida yil davomida eng ko'p yog'in qaysi iqlim mintaqasida tushadi?
A) Tropik
B) Mo'tadil
C) Ekvatorial
D) Subarktika
To'g'ri javob: C) Ekvatorial
✔
17. Amerika hindulari qaysi irqning tarmog'i hisoblanadi?
A) Yevropeoid irqining
B) Avstraloid irqining
C) Mongoloid irqining
D) Negroid irqining
To'g'ri javob: C) Mongoloid irqining
✔
18. Mahalliy vaqt bo'yicha uzunlikning 1° farqi qancha vaqt farqiga to'g'ri keladi?
A) 1 soat
B) 1 daqiqa
C) 15 daqiqa
D) 4 daqiqa
To'g'ri javob: D) 4 daqiqa
✔
19. Yerdan Quyoshgacha bo'lgan o'rtacha masofa taxminan qancha?
A) 150 mln km
B) 15 mln km
C) 384 ming km
D) 1,5 mlrd km
To'g'ri javob: A) 150 mln km
✔
20. Aholisi asosan Nil daryosi vodiysi va deltasida joylashgan davlat qaysi?
A) Misr
B) Chad
C) Liviya
D) Jazoir
To'g'ri javob: A) Misr
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 6

21. O'zbekistonning eng baland nuqtasi qaysi?
A) Beshtor cho'qqisi
B) Chimyon cho'qqisi
C) Hazrati Sulton cho'qqisi
D) Adelung cho'qqisi
To'g'ri javob: C) Hazrati Sulton cho'qqisi✔
22. Xaritada bir xil atmosfera bosimiga ega nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar qanday ataladi?
A) Izogietalar
B) Izobaralar
C) Izotermalar
D) Gorizontallar
To'g'ri javob: B) Izobaralar
✔
23. Qalayning yirik konlari («qalay kamari») qaysi mintaqada joylashgan?
A) Kanada Arktikasida
B) Skandinaviyada
C) Janubi-Sharqiy Osiyoda
D) Arabiston yarimorolida
To'g'ri javob: C) Janubi-Sharqiy Osiyoda
✔
24. Arab tili qaysi til oilasiga mansub?
A) Niger-kongo
B) Oltoy
C) Hind-yevropa
D) Afrosiyo (semit-xamit)
To'g'ri javob: D) Afrosiyo (semit-xamit)
✔
25. Dunyo okeanida hayot eng boy rivojlangan qism qaysi?
A) Chuqur novlar
B) Qutb muzlari ostidagi chuqurliklar
C) Okean tubining abissal tekisliklari
D) Materik sayozligi (shelf) va yuza qatlamlar
To'g'ri javob: D) Materik sayozligi (shelf) va yuza qatlamlar
✔
26. Mo'g'ulistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Ulan-Ude
B) Ulan-Bator
C) Darxan
D) Erdenet
To'g'ri javob: B) Ulan-Bator
✔
27. Ingliz va fransuz tillari rasmiy til hisoblanadigan, fransuz tilida so'zlashuvchilar asosan Kvebek
provinsiyasida yashaydigan davlat qaysi?
A) Shveytsariya
B) Belgiya
C) Kanada
D) AQSH
To'g'ri javob: C) Kanada
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 7

28. Iqlim xususiyatlariga ko'ra havo massalarining nechta asosiy turi ajratiladi?
A) 3 ta
B) 2 ta
C) 6 ta
D) 4 ta
To'g'ri javob: D) 4 ta✔
29. Farg'ona vodiysiga g'arbdan kirish yo'li qanday nomlanadi?
A) Jizzax darvozasi
B) Kamchiq dovoni
C) Temir darvoza
D) Xo'jand darvozasi
To'g'ri javob: D) Xo'jand darvozasi
✔
30. Rur ko'mir havzasi qaysi davlatda joylashgan?
A) Belgiya
B) Fransiya
C) Germaniya
D) Polsha
To'g'ri javob: C) Germaniya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 8

2-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Hududi bo'yicha O'zbekistondagi eng katta ma'muriy birlik qaysi?
A) Buxoro viloyati
B) Qashqadaryo viloyati
C) Qoraqalpog'iston Respublikasi
D) Navoiy viloyati
To'g'ri javob: C) Qoraqalpog'iston Respublikasi✔
2. Iqtisodiy hamkorlik va taraqqiyot tashkiloti (OECD) qarorgohi qaysi shaharda joylashgan?
A) Parij
B) Jeneva
C) Rim
D) Bryussel
To'g'ri javob: A) Parij
✔
3. O'zbekistonda nechta viloyat bor?
A) 11 ta
B) 14 ta
C) 13 ta
D) 12 ta
To'g'ri javob: D) 12 ta
✔
4. A nuqta 150 m li gorizontalda, B nuqta 90 m li gorizontalda joylashgan. A nuqta B nuqtadan qancha
baland?
A) 90 m
B) 150 m
C) 240 m
D) 60 m
To'g'ri javob: D) 60 m
✔
5. Doimiy qor chizig'ining balandligi ekvatordan qutblarga tomon qanday o'zgaradi?
A) O'zgarmaydi
B) Pasayadi
C) Ortadi
D) Faqat tropiklarda o'zgaradi
To'g'ri javob: B) Pasayadi
✔
6. Baykal va Tanganika ko'llari kelib chiqishi (botig'i) jihatidan qanday ko'llarga kiradi?
A) Muzlik ko'llari
B) Tektonik ko'llar
C) Vulqon ko'llari
D) To'g'on ko'llari
To'g'ri javob: B) Tektonik ko'llar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 9

7. Iqtisodiy jihatdan eng rivojlangan yetti davlat («Katta yettilik», G7) tarkibiga qaysi davlat kirmaydi?
A) Yaponiya
B) Kanada
C) Xitoy
D) Italiya
To'g'ri javob: C) Xitoy✔
8. Jahon savdo tashkiloti (JST) qarorgohi qaysi shaharda joylashgan?
A) Jeneva
B) London
C) Nyu-York
D) Vashington
To'g'ri javob: A) Jeneva
✔
9. Insoniyatning global muammolariga qaysi biri kirmaydi?
A) Ekologik muammo
B) Tinchlikni saqlash va qurolsizlanish
C) Alohida shaharda yo'l tirbandligi
D) Oziq-ovqat muammosi
To'g'ri javob: C) Alohida shaharda yo'l tirbandligi
✔
10. Topografik xaritada gorizontallar bir-biriga juda yaqin joylashgan bo'lsa, bu nimani bildiradi?
A) Joy tekis
B) Yonbag'ir tik
C) Nishablik qiya va yotiq
D) Joy botqoqlik
To'g'ri javob: B) Yonbag'ir tik
✔
11. Orol dengizining shimoliy (Kichik Orol) qismi qaysi davlat hududida joylashgan?
A) O'zbekiston
B) Rossiya
C) Turkmaniston
D) Qozog'iston
To'g'ri javob: D) Qozog'iston
✔
12. Dunyo okeani suvining o'rtacha sho'rligi qancha?
A) 35‰
B) 25‰
C) 50‰
D) 10‰
To'g'ri javob: A) 35‰
✔
13. Butunjahon suv kuni qaysi sanada nishonlanadi?
A) 1-mayda
B) 22-martda
C) 22-aprelda
D) 5-iyunda
To'g'ri javob: B) 22-martda
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 10

14. Yevrosiyodagi eng katta tekisliklardan biri bo'lib, Ural va Yenisey oralig'ida joylashgan pasttekislik
qaysi?
A) Sharqiy Yevropa tekisligi
B) G'arbiy Sibir pasttekisligi
C) Buyuk Xitoy tekisligi
D) Turon pasttekisligi
To'g'ri javob: B) G'arbiy Sibir pasttekisligi✔
15. Merkator proyeksiyasi qanday proyeksiya turiga kiradi?
A) Psevdokonussimon
B) Konussimon
C) Silindrik
D) Azimutal
To'g'ri javob: C) Silindrik
✔
16. Atlantika okeani sohili bo'ylab cho'zilgan, sovuq oqim ta'sirida hosil bo'lgan Afrika cho'li qaysi?
A) Namib
B) Sahroi Kabir
C) Liviya cho'li
D) Kalaxari
To'g'ri javob: A) Namib
✔
17. 1:50 000 masshtabli xaritada 1 sm joyda qancha masofaga to'g'ri keladi?
A) 50 m
B) 500 m
C) 5 km
D) 50 km
To'g'ri javob: B) 500 m
✔
18. Osh tuzi (galit) qatlamlari kelib chiqishi bo'yicha qanday jinslarga kiradi?
A) Kimyoviy cho'kindi
B) Metamorfik
C) Intruziv magmatik
D) Organik cho'kindi
To'g'ri javob: A) Kimyoviy cho'kindi
✔
19. Kilimanjaro qanday kelib chiqishga ega?
A) Marjon tog'i
B) Qoldiq tog'
C) Burmali tog'
D) Vulqon
To'g'ri javob: D) Vulqon
✔
20. Panama kanali qaysi okeanlarni tutashtiradi?
A) Atlantika va Tinch okeanlarini
B) Shimoliy Muz va Atlantika okeanlarini
C) Hind va Tinch okeanlarini
D) Atlantika va Hind okeanlarini
To'g'ri javob: A) Atlantika va Tinch okeanlarini
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 11

21. Mustaqil Davlatlar Hamdo'stligi (MDH) ijroiya qo'mitasi qaysi shaharda joylashgan?
A) Moskva
B) Minsk
C) Kiyev
D) Olmaota
To'g'ri javob: B) Minsk✔
22. Bosfor va Dardanell bo'g'ozlari qaysi davlat hududida joylashgan?
A) Gretsiya
B) Bolgariya
C) Turkiya
D) Misr
To'g'ri javob: C) Turkiya
✔
23. Angren IES asosan qaysi yoqilg'ida ishlaydi?
A) Tabiiy gaz
B) Uran
C) Qo'ng'ir ko'mir
D) Mazut
To'g'ri javob: C) Qo'ng'ir ko'mir
✔
24. Litosfera tarkibiga nimalar kiradi?
A) Mantiya va tashqi yadro
B) Yer po'sti va mantiyaning yuqori qismi
C) Faqat okean tubi jinslari
D) Faqat yer po'sti
To'g'ri javob: B) Yer po'sti va mantiyaning yuqori qismi
✔
25. Talimarjon IES qaysi viloyatda joylashgan?
A) Surxondaryo viloyati
B) Qashqadaryo viloyati
C) Jizzax viloyati
D) Buxoro viloyati
To'g'ri javob: B) Qashqadaryo viloyati
✔
26. Viktoriya sharsharasini Yevropaliklardan birinchi bo'lib ko'rgan va tasvirlagan tadqiqotchi kim?
A) Genri Stenli
B) Bartolomeu Dias
C) Vasko da Gama
D) David Livingston
To'g'ri javob: D) David Livingston
✔
27. Yerning ichki tuzilishida markazdan tashqariga qarab qatlamlar qanday ketma-ketlikda
joylashgan?
A) Yadro, yer po'sti, mantiya
B) Yer po'sti, yadro, mantiya
C) Mantiya, yadro, yer po'sti
D) Yadro, mantiya, yer po'sti
To'g'ri javob: D) Yadro, mantiya, yer po'sti
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 12

28. Quruqlikdagi eng past nuqta qaysi suv havzasi qirg'og'ida joylashgan?
A) Eyr ko'li
B) Assal ko'li
C) Kaspiy dengizi
D) O'lik dengiz
To'g'ri javob: D) O'lik dengiz✔
29. Avtomobil 800 t yukni 150 km masofaga tashidi. Bajarilgan yuk aylanmasi qancha?
A) 120 ming t·km
B) 12 ming t·km
C) 1,2 mln t·km
D) 950 t·km
To'g'ri javob: A) 120 ming t·km
✔
30. Dengiz suvining sutka davomida davriy ko'tarilib-pasayishi (suv ko'tarilishi va qaytishi) asosan
nimaning ta'sirida yuz beradi?
A) Shamollarning
B) Okean oqimlarining
C) Zilzilalarning
D) Oyning tortish kuchining
To'g'ri javob: D) Oyning tortish kuchining
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 13

3-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Ko'pchilik Yevropa mamlakatlari va Rossiyada aholining jins tarkibida qanday holat kuzatiladi?
A) Ayollar soni erkaklarnikidan ko'p
B) Erkak va ayollar soni teng
C) Erkaklar soni ayollarnikidan sezilarli ko'p
D) Faqat bolalar orasida ayollar ko'p
To'g'ri javob: A) Ayollar soni erkaklarnikidan ko'p✔
2. Federativ tuzilishga ega davlatlar to'g'ri ko'rsatilgan javobni toping.
A) Fransiya, Yaponiya, Xitoy
B) Turkiya, Eron, Ispaniya
C) AQSH, Germaniya, Hindiston
D) Italiya, Polsha, Misr
To'g'ri javob: C) AQSH, Germaniya, Hindiston
✔
3. O'zbekiston qaysi davlat bilan eng uzun quruqlik chegarasiga ega?
A) Tojikiston
B) Qozog'iston
C) Afg'oniston
D) Turkmaniston
To'g'ri javob: B) Qozog'iston
✔
4. Shimoliy Amerika qirg'oqlarini qaysi okean yuvmaydi?
A) Tinch okeani
B) Atlantika okeani
C) Hind okeani
D) Shimoliy Muz okeani
To'g'ri javob: C) Hind okeani
✔
5. Tuxum qo'yib, bolasini sut bilan boquvchi Avstraliya endemik hayvonlari qaysi?
A) Kenguru va koala
B) Dingo va vombat
C) Emu va kazuar
D) Ornitorinx va exidna
To'g'ri javob: D) Ornitorinx va exidna
✔
6. Dengiz sathida bosim 760 mm sim. ust. Har 10,5 m ko'tarilganda bosim 1 mm ga kamaysa, 1050 m
balandlikda bosim qancha bo'ladi?
A) 650 mm sim. ust.
B) 660 mm sim. ust.
C) 750 mm sim. ust.
D) 700 mm sim. ust.
To'g'ri javob: B) 660 mm sim. ust.
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 14

7. Yer o'z o'qi atrofida qaysi yo'nalishda aylanadi?
A) Sharqdan g'arbga
B) Shimoldan janubga
C) Janubdan shimolga
D) G'arbdan sharqqa
To'g'ri javob: D) G'arbdan sharqqa✔
8. Vitvatersrand qaysi foydali qazilmaning dunyodagi eng mashhur konlaridan biri?
A) Ko'mir
B) Neft
C) Mis
D) Oltin
To'g'ri javob: D) Oltin
✔
9. Quyosh radiatsiyasining eng ko'p qismini qaysi kengliklar oladi?
A) Subarktika kengliklari
B) Mo'tadil kengliklar
C) Qutb kengliklari
D) Tropik va ekvatorial kengliklar
To'g'ri javob: D) Tropik va ekvatorial kengliklar
✔
10. Quyidagilardan qaysi biri qayta tiklanadigan energiya manbai hisoblanadi?
A) Uran
B) Toshko'mir
C) Shamol energiyasi
D) Tabiiy gaz
To'g'ri javob: C) Shamol energiyasi
✔
11. Quyosh nurlarining Yer yuzasiga tushish burchagi kattalashganda yuza qanday isiydi?
A) Kamroq isiydi
B) Isishi o'zgarmaydi
C) Faqat kechasi isiydi
D) Ko'proq isiydi
To'g'ri javob: D) Ko'proq isiydi
✔
12. Lemurlar qaysi orolning endemik hayvonlari hisoblanadi?
A) Kalimantan
B) Shri-Lanka
C) Yangi Gvineya
D) Madagaskar
To'g'ri javob: D) Madagaskar
✔
13. Buyuk ko'llardan to'liq AQSh hududida joylashgan yagona ko'l qaysi?
A) Ontario
B) Michigan
C) Eri
D) Guron
To'g'ri javob: B) Michigan
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 15

14. Janubiy Amerika janubidagi Olovli Yer orolini materikdan ajratib turuvchi bo'g'oz qaysi?
A) Gibraltar bo'g'ozi
B) Magellan bo'g'ozi
C) Bering bo'g'ozi
D) Drake bo'g'ozi
To'g'ri javob: B) Magellan bo'g'ozi✔
15. Venger va fin tillari qaysi til oilasiga kiradi?
A) Kavkaz
B) Hind-yevropa
C) Oltoy
D) Ural
To'g'ri javob: D) Ural
✔
16. Tokaydo megalopolisi qaysi mamlakatda joylashgan?
A) Hindiston
B) Janubiy Koreya
C) Yaponiya
D) Xitoy
To'g'ri javob: C) Yaponiya
✔
17. Demografik portlashning asosiy sababi nima edi?
A) Tug'ilishning keskin kamayishi
B) Ommaviy emigratsiya
C) Urbanizatsiyaning to'xtashi
D) Tug'ilish yuqoriligicha qolgani holda o'limning tez kamayishi
To'g'ri javob: D) Tug'ilish yuqoriligicha qolgani holda o'limning tez kamayishi
✔
18. Mamlakatda yiliga 200 mlrd kVt·soat elektr energiyasi ishlab chiqariladi, shundan 50 mlrd
kVt·soat GESlarga to'g'ri keladi. GESlarning ulushi necha foiz?
A) 40 %
B) 25 %
C) 4 %
D) 50 %
To'g'ri javob: B) 25 %
✔
19. O'zbekistondagi eng birinchi qo'riqxona qaysi?
A) Chotqol qo'riqxonasi
B) Zomin qo'riqxonasi
C) Nurota qo'riqxonasi
D) Hisor qo'riqxonasi
To'g'ri javob: B) Zomin qo'riqxonasi
✔
20. Yulduz sutkasi (Yerning yulduzlarga nisbatan bir marta to'liq aylanishi) taxminan qancha davom
etadi?
A) 24 soat
B) 24 soat 4 daqiqa
C) 23 soat 4 daqiqa
D) 23 soat 56 daqiqa
To'g'ri javob: D) 23 soat 56 daqiqa
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 16

21. Qaysi daryo eng ko'p davlat hududidan oqib o'tadi?
A) Reyn
B) Volga
C) Elba
D) Dunay
To'g'ri javob: D) Dunay✔
22. Qizilqum cho'li qaysi ikki daryo oralig'ida joylashgan?
A) Chirchiq va Ohangaron
B) Surxondaryo va Sherobod
C) Zarafshon va Qashqadaryo
D) Amudaryo va Sirdaryo
To'g'ri javob: D) Amudaryo va Sirdaryo
✔
23. Cho'llarda yomg'irdan keyin suv to'planib, bug'lanib ketgach qoladigan qattiq, yorilgan loyli
tekisliklar qanday ataladi?
A) Taqirlar
B) Vohalar
C) Barxanlar
D) Morenalar
To'g'ri javob: A) Taqirlar
✔
24. Evkalipt daraxti qaysi materikning endemigi hisoblanadi?
A) Yevrosiyo
B) Avstraliya
C) Afrika
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: B) Avstraliya
✔
25. O'rta Osiyo tekisliklarining iqlimi qanday tavsiflanadi?
A) Keskin kontinental iqlim
B) Musson iqlimi
C) Dengiz iqlimi
D) Ekvatorial iqlim
To'g'ri javob: A) Keskin kontinental iqlim
✔
26. «Kremniy vodiysi» qaysi sohaning dunyodagi yirik markazi hisoblanadi?
A) Qora metallurgiya
B) Elektronika va axborot texnologiyalari
C) Neft qazib olish
D) Kemasozlik
To'g'ri javob: B) Elektronika va axborot texnologiyalari
✔
27. 120° sh.u. dagi nuqtada mahalliy vaqt 10:00 bo'lsa, bosh meridianda mahalliy vaqt qancha?
A) 18:00
B) 08:00
C) 06:00
D) 02:00
To'g'ri javob: D) 02:00
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 17

28. Okeaniyaning orollar guruhlariga qaysilar kiradi?
A) Melaneziya, Mikroneziya, Polineziya
B) Indoneziya, Malayziya, Filippin
C) Kuril, Komandor, Saxalin
D) Antil, Bagama, Bermud
To'g'ri javob: A) Melaneziya, Mikroneziya, Polineziya✔
29. O'zbekiston tog'larida balandlik bo'yicha tabiat mintaqalarining to'g'ri ketma-ketligini ko'rsating
(pastdan yuqoriga).
A) Tog' – adir – cho'l – yaylov
B) Cho'l – adir – tog' – yaylov
C) Yaylov – tog' – adir – cho'l
D) Adir – cho'l – yaylov – tog'
To'g'ri javob: B) Cho'l – adir – tog' – yaylov
✔
30. Tog' daryolarining eng ko'p suvli davri (to'lin suv) qaysi faslga to'g'ri keladi?
A) Kuzning boshiga
B) Bahor va yozga
C) Faqat qish o'rtasiga
D) Qishning oxiriga
To'g'ri javob: B) Bahor va yozga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 18

4-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Mamlakatda ko'mirning tasdiqlangan zaxirasi 6 mlrd t, yillik qazib olish 40 mln t. Zaxira hozirgi
sur'atda necha yilga yetadi?
A) 1500 yilga
B) 15 yilga
C) 150 yilga
D) 240 yilga
To'g'ri javob: C) 150 yilga✔
2. 1:25 000 masshtabli xaritada joydagi 2 km masofa necha sm bo'ladi?
A) 0,8 sm
B) 80 sm
C) 8 sm
D) 2,5 sm
To'g'ri javob: C) 8 sm
✔
3. O'zbekiston hududining katta qismi qaysi tekislikda joylashgan?
A) G'arbiy Sibir pasttekisligi
B) Turon pasttekisligi
C) Kaspiybo'yi pasttekisligi
D) Hind-Gang pasttekisligi
To'g'ri javob: B) Turon pasttekisligi
✔
4. O'rta Atlantika tizmasining suv yuzasiga chiqqan qismi hisoblanadigan, vulqon va geyzerlarga boy
orol qaysi?
A) Grenlandiya
B) Islandiya
C) Buyuk Britaniya
D) Madagaskar
To'g'ri javob: B) Islandiya
✔
5. Mamlakatning YaIMi 600 mlrd dollar, aholisi 40 mln kishi. Aholi jon boshiga YaIM qancha?
A) 15 000 dollar
B) 150 000 dollar
C) 1 500 dollar
D) 24 000 dollar
To'g'ri javob: A) 15 000 dollar
✔
6. Issiqxona effektini kuchaytiruvchi asosiy gaz qaysi?
A) Argon
B) Azot
C) Kislorod
D) Karbonat angidrid (CO₂)
To'g'ri javob: D) Karbonat angidrid (CO₂)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 19

7. Afrikaning shimoliy va janubiy chekkalarida qanday iqlim mintaqasi joylashgan?
A) Mo'tadil
B) Subekvatorial
C) Tropik
D) Subtropik
To'g'ri javob: D) Subtropik✔
8. Orol dengizi qurishining oqibatlariga qaysi biri kirmaydi?
A) Yog'in miqdorining keskin ko'payishi
B) Iqlimning yanada kontinentallashuvi
C) Tuz-chang bo'ronlarining kuchayishi
D) Aholi salomatligining yomonlashuvi
To'g'ri javob: A) Yog'in miqdorining keskin ko'payishi
✔
9. 1:50 000 masshtabli xaritada dala 6 sm² maydonni egallaydi. Dalaning haqiqiy maydoni qancha?
A) 30 ga
B) 150 ga
C) 300 ga
D) 15 ga
To'g'ri javob: B) 150 ga
✔
10. Hind okeanining eng chuqur joyi qayerda joylashgan?
A) Puerto-Riko novida
B) Mariana novida
C) Yava (Zond) novida
D) Filippin novida
To'g'ri javob: C) Yava (Zond) novida
✔
11. Amudaryo asosan qanday to'yinadi?
A) Qor va muzliklar suvidan
B) Yomg'ir suvidan
C) Yer osti suvlaridan
D) Dengiz suvidan
To'g'ri javob: A) Qor va muzliklar suvidan
✔
12. Jahonda kofe yetishtirish bo'yicha uzoq vaqtdan beri birinchi o'rinda turuvchi davlat qaysi?
A) Meksika
B) Braziliya
C) Efiopiya
D) Hindiston
To'g'ri javob: B) Braziliya
✔
13. Dunyodagi eng katta yarimorol qaysi?
A) Arabiston yarimoroli
B) Hindiston yarimoroli
C) Skandinaviya yarimoroli
D) Labrador yarimoroli
To'g'ri javob: A) Arabiston yarimoroli
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 20

14. Shimoli-g'arb yo'nalishining azimuti necha gradus?
A) 315°
B) 45°
C) 225°
D) 135°
To'g'ri javob: A) 315°✔
15. Noyob va yo'qolib ketish xavfi ostidagi o'simlik va hayvon turlari kiritiladigan rasmiy ro'yxat
qanday ataladi?
A) Yashil kitob
B) Ko'k kitob
C) Qizil kitob
D) Oq kitob
To'g'ri javob: C) Qizil kitob
✔
16. Janubi-sharq yo'nalishining azimuti necha gradus?
A) 135°
B) 45°
C) 225°
D) 315°
To'g'ri javob: A) 135°
✔
17. Farg'ona vodiysida qaysi viloyatlar joylashgan?
A) Andijon, Namangan, Farg'ona
B) Farg'ona, Samarqand, Navoiy
C) Andijon, Jizzax, Sirdaryo
D) Namangan, Toshkent, Sirdaryo
To'g'ri javob: A) Andijon, Namangan, Farg'ona
✔
18. Tog' jinslarining chirigan, maydalangan qismlarini oqar suvlarning yuvib ketishi va jarliklar hosil
qilishi qanday ataladi?
A) Eroziya
B) Karst
C) Deflyatsiya
D) Abraziya
To'g'ri javob: A) Eroziya
✔
19. Tugaydigan va tiklanmaydigan tabiiy resurslarga qaysi biri misol bo'ladi?
A) Mineral yoqilg'i resurslari
B) O'rmon resurslari
C) Shamol energiyasi
D) Quyosh energiyasi
To'g'ri javob: A) Mineral yoqilg'i resurslari
✔
20. Kartoshkaning vatani qaysi hudud hisoblanadi?
A) Efiopiya
B) Xitoy
C) Hindiston
D) Janubiy Amerika (And tog'lari)
To'g'ri javob: D) Janubiy Amerika (And tog'lari)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 21

21. 5 kg dengiz suvida 180 g tuz erigan. Suvning sho'rligi qancha?
A) 18‰
B) 36‰
C) 30‰
D) 180‰
To'g'ri javob: B) 36‰✔
22. Amur daryosi qaysi okean havzasiga qarashli?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Atlantika okeani
C) Hind okeani
D) Tinch okeani
To'g'ri javob: D) Tinch okeani
✔
23. Maydoni jihatidan dunyodagi eng katta pasttekislik qaysi?
A) Missisipi pasttekisligi
B) Amazonka pasttekisligi
C) G'arbiy Sibir pasttekisligi
D) Turon pasttekisligi
To'g'ri javob: B) Amazonka pasttekisligi
✔
24. Bekobod shahrida joylashgan yirik korxona qaysi tarmoqqa tegishli?
A) Qora metallurgiya
B) Oziq-ovqat sanoati
C) Rangli metallurgiya
D) Neft-kimyo
To'g'ri javob: A) Qora metallurgiya
✔
25. Mamlakatning milliy valyutasi va uni boshqa valyutalarga almashtirish qoidalari xalqaro iqtisodiy
munosabatlarning qaysi shakliga kiradi?
A) Xalqaro migratsiya
B) Valyuta-moliya munosabatlari
C) Ilmiy hamkorlik
D) Xalqaro turizm
To'g'ri javob: B) Valyuta-moliya munosabatlari
✔
26. Atlantika okeanining eng chuqur joyi qayerda joylashgan?
A) Puerto-Riko novida
B) Tonga novida
C) Yava (Zond) novida
D) Mariana novida
To'g'ri javob: A) Puerto-Riko novida
✔
27. Qizil dengizni Aden ko'rfazi bilan tutashtiruvchi bo'g'oz qaysi?
A) Hormuz
B) Messina
C) Bosfor
D) Bob-al-Mandab
To'g'ri javob: D) Bob-al-Mandab
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 22

28. Registon maydoni qaysi shaharda joylashgan?
A) Xiva
B) Buxoro
C) Samarqand
D) Qo'qon
To'g'ri javob: C) Samarqand✔
29. Pillachilik (ipak qurti boqish) uchun qaysi o'simlik barglari asosiy ozuqa hisoblanadi?
A) Tut
B) Tol
C) Chinor
D) Terak
To'g'ri javob: A) Tut
✔
30. Paxta hosildorligi 35 s/ga bo'lsa, 200 ga maydondan qancha paxta olinadi?
A) 7000 t
B) 70 t
C) 350 t
D) 700 t
To'g'ri javob: D) 700 t
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 23

5-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Hududi bo'yicha dunyodagi eng kichik davlat qaysi?
A) San-Marino
B) Nauru
C) Monako
D) Vatikan
To'g'ri javob: D) Vatikan✔
2. Alyuminiy olinadigan asosiy xom ashyo qaysi?
A) Boksit
B) Gematit
C) Xalkopirit
D) Kassiterit
To'g'ri javob: A) Boksit
✔
3. Neft-kimyo sanoati asosan qayerda rivojlanadi?
A) Neft qazib olinadigan yoki qayta ishlanadigan joylarda
B) Faqat tog'li hududlarda
C) Faqat o'rmonli hududlarda
D) Faqat qishloq hududlarida
To'g'ri javob: A) Neft qazib olinadigan yoki qayta ishlanadigan joylarda
✔
4. Akonkagua – Janubiy Amerikaning eng baland cho'qqisi qaysi davlatda joylashgan?
A) Argentina
B) Boliviya
C) Chili
D) Peru
To'g'ri javob: A) Argentina
✔
5. Nam va o'zgaruvchan-nam subtropik o'rmonlar ostida qanday tuproqlar hosil bo'ladi?
A) Podzol tuproqlar
B) Qizil tuproq va sariq tuproqlar
C) Bo'z tuproqlar
D) Kashtan tuproqlar
To'g'ri javob: B) Qizil tuproq va sariq tuproqlar
✔
6. Shahar aholisining ulushi 100 % bo'lgan shahar-davlat qaysi?
A) Lyuksemburg
B) Malta
C) Singapur
D) Bahrayn
To'g'ri javob: C) Singapur
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 24

7. Shamol qanday yo'nalishda esadi?
A) Faqat dengizdan quruqlikka
B) Past bosimli joydan yuqori bosimli joyga
C) Yuqori bosimli joydan past bosimli joyga
D) Faqat shimoldan janubga
To'g'ri javob: C) Yuqori bosimli joydan past bosimli joyga✔
8. Antarktidaning o'rtacha balandligi yuqori bo'lishining asosiy sababi nima?
A) Yosh platformaning ko'tarilishi
B) Ko'p sonli faol vulqonlar
C) Baland burmali tog'larning ko'pligi
D) Qalin muz qoplami
To'g'ri javob: D) Qalin muz qoplami
✔
9. Qizilqum fosforitlari (Jeroy-Sardara koni) qaysi viloyat hududida joylashgan?
A) Xorazm viloyati
B) Buxoro viloyati
C) Navoiy viloyati
D) Samarqand viloyati
To'g'ri javob: C) Navoiy viloyati
✔
10. Havodagi suv bug'i to'yinib, kondensatsiyalana boshlaydigan harorat qanday ataladi?
A) Qaynash nuqtasi
B) Muzlash nuqtasi
C) Bug'lanish nuqtasi
D) Shudring nuqtasi
To'g'ri javob: D) Shudring nuqtasi
✔
11. Lotin Amerikasida Braziliyaning davlat tili qaysi?
A) Ispan tili
B) Fransuz tili
C) Portugal tili
D) Ingliz tili
To'g'ri javob: C) Portugal tili
✔
12. Ma'lum hududda yashovchi organizmlar va ularning yashash muhiti birgalikda nima deb ataladi?
A) Tur
B) Areal
C) Ekotizim
D) Populyatsiya
To'g'ri javob: C) Ekotizim
✔
13. O'zbekistonda eng yuqori harorat odatda qaysi hududda kuzatiladi?
A) Toshkent vohasida
B) Farg'ona vodiysi markazida
C) Surxondaryo viloyatining janubida
D) Ustyurt platosida
To'g'ri javob: C) Surxondaryo viloyatining janubida
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 25

14. Galkinish gaz koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Turkmaniston
B) O'zbekiston
C) Eron
D) Qozog'iston
To'g'ri javob: A) Turkmaniston✔
15. Hazrati Sulton cho'qqisi qaysi tog' tizmasida joylashgan?
A) Chotqol tizmasi
B) Hisor tizmasi
C) Zarafshon tizmasi
D) Turkiston tizmasi
To'g'ri javob: B) Hisor tizmasi
✔
16. Aholisi 25 mln kishi bo'lgan mamlakatda yiliga 50 mlrd kVt·soat elektr energiyasi ishlab
chiqariladi. Aholi jon boshiga elektr energiyasi ishlab chiqarish qancha?
A) 20 000 kVt·soat
B) 200 kVt·soat
C) 2000 kVt·soat
D) 500 kVt·soat
To'g'ri javob: C) 2000 kVt·soat
✔
17. Grinvichda mahalliy vaqt 12:00, M nuqtada esa mahalliy vaqt 16:40. M nuqtaning geografik
uzunligi qancha?
A) 80° sh.u.
B) 60° sh.u.
C) 70° sh.u.
D) 70° g'.u.
To'g'ri javob: C) 70° sh.u.
✔
18. Antarktida qirg'oqlarida yashovchi, uchmaydigan dengiz qushlari qaysi?
A) Tuyaqushlar
B) Pingvinlar
C) Emular
D) Kivilar
To'g'ri javob: B) Pingvinlar
✔
19. A nuqta 30° sh.u. da, B nuqta 75° sh.u. da joylashgan. A da mahalliy vaqt 12:00 bo'lsa, B da
mahalliy vaqt qancha?
A) 14:00
B) 16:30
C) 09:00
D) 15:00
To'g'ri javob: D) 15:00
✔
20. Shveytsariya hukumati joylashgan federal shahar qaysi?
A) Jeneva
B) Bern
C) Syurix
D) Bazel
To'g'ri javob: B) Bern
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 26

21. Lotin Amerikasi aholisining ko'pchiligi qaysi diniy yo'nalishga e'tiqod qiladi?
A) Katoliklik
B) Pravoslavlik
C) Protestantizm
D) Buddizm
To'g'ri javob: A) Katoliklik✔
22. Mamlakatga yil davomida 250 ming kishi ko'chib kelgan, 400 ming kishi ko'chib ketgan. Migratsiya
hisobiga aholi qanday o'zgargan?
A) 150 ming kishiga kamaygan
B) 650 ming kishiga kamaygan
C) 150 ming kishiga ko'paygan
D) 650 ming kishiga ko'paygan
To'g'ri javob: A) 150 ming kishiga kamaygan
✔
23. Hududi bo'yicha dunyoda ikkinchi o'rindagi davlat qaysi?
A) Braziliya
B) Avstraliya
C) Kanada
D) Hindiston
To'g'ri javob: C) Kanada
✔
24. Buyuk Amerika ko'llari tizimidagi eng katta ko'l qaysi?
A) Ontario
B) Michigan
C) Yuqori ko'l
D) Guron
To'g'ri javob: C) Yuqori ko'l
✔
25. Tundra bilan tayga orasidagi o'tkinchi zona qaysi?
A) O'rmon-tundra
B) O'rmon-dasht
C) Yarimcho'l
D) Aralash o'rmonlar
To'g'ri javob: A) O'rmon-tundra
✔
26. Tundra zonasida yozda ko'p botqoqliklar hosil bo'lishining asosiy sababi nima?
A) Daryolarning ko'pligi
B) Yog'inning juda ko'pligi
C) Dengiz suvining bostirib kirishi
D) Ko'p yillik muzloq suvni yerga singdirmaydi
To'g'ri javob: D) Ko'p yillik muzloq suvni yerga singdirmaydi
✔
27. Kontinental iqlim uchun qaysi xususiyat xos?
A) Yillik harorat amplitudasi kichik
B) Yil bo'yi ko'p yog'in
C) Qishi iliq va nam
D) Yillik va sutkalik harorat amplitudasi katta
To'g'ri javob: D) Yillik va sutkalik harorat amplitudasi katta
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 27

28. Shimoliy Amerikaning eng uzun daryo tizimi qaysi?
A) Sent-Lorens
B) Yukon
C) Makkenzi
D) Missisipi–Missuri
To'g'ri javob: D) Missisipi–Missuri✔
29. Chirchiq daryosi qaysi daryoning irmog'i hisoblanadi?
A) Qashqadaryoning
B) Amudaryoning
C) Zarafshonning
D) Sirdaryoning
To'g'ri javob: D) Sirdaryoning
✔
30. Kuzatuvchi Qutb yulduzini gorizontdan 41° balandlikda ko'rmoqda. Kuzatuvchi qaysi kenglikda
turibdi?
A) 41° j.k.
B) 41° sh.k.
C) 23,5° sh.k.
D) 49° sh.k.
To'g'ri javob: B) 41° sh.k.
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 28

6-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Okean tipidagi yer po'stida qaysi qatlam bo'lmaydi?
A) Mantiya ustki qatlami
B) Cho'kindi qatlam
C) Bazalt qatlami
D) Granit qatlami
To'g'ri javob: D) Granit qatlami✔
2. Xaritada daraja to'rini hosil qiluvchi chiziqlar qaysilar?
A) Tropiklar va qutb doiralari
B) Izobaralar va izotermalar
C) Gorizontallar va bergshtrixlar
D) Parallellar va meridianlar
To'g'ri javob: D) Parallellar va meridianlar
✔
3. MDH mamlakatlari temir yo'llarida qo'llaniladigan relslar orasidagi kenglik (koleya) qancha?
A) 1000 mm
B) 1435 mm
C) 1520 mm
D) 1067 mm
To'g'ri javob: C) 1520 mm
✔
4. Xaritaning masshtabi yiriklashgan sari qanday o'zgarish yuz beradi?
A) Faqat daraja to'ri o'zgaradi
B) Tasvirlangan hudud kichrayadi, tafsilotlar ko'payadi
C) Hech narsa o'zgarmaydi
D) Tasvirlangan hudud kattalashadi, tafsilotlar kamayadi
To'g'ri javob: B) Tasvirlangan hudud kichrayadi, tafsilotlar ko'payadi
✔
5. Tabiiy kauchuk (geveya) yetishtirishda yetakchi mintaqa qaysi?
A) Shimoliy Amerika
B) Janubiy Yevropa
C) Markaziy Osiyo
D) Janubi-Sharqiy Osiyo
To'g'ri javob: D) Janubi-Sharqiy Osiyo
✔
6. Jahonda ikki o'rmon mintaqasi ajratiladi. Shimoliy o'rmon mintaqasi asosan qanday daraxtlardan
iborat?
A) Mangra daraxtlaridan
B) Ignabargli daraxtlardan
C) Doimiy yashil tropik daraxtlardan
D) Palma daraxtlaridan
To'g'ri javob: B) Ignabargli daraxtlardan
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 29

7. Xo'jalik tarmoqlarining birlamchi (primar) sektoriga qaysi tarmoqlar kiradi?
A) Moliya va savdo
B) Ta'lim va sog'liqni saqlash
C) Qishloq xo'jaligi va qazib oluvchi sanoat
D) Mashinasozlik va kimyo sanoati
To'g'ri javob: C) Qishloq xo'jaligi va qazib oluvchi sanoat✔
8. Navoiy kon-metallurgiya kombinati asosan qaysi mahsulotni qazib olish va qayta ishlash bilan
mashhur?
A) Neft va gaz
B) Ko'mir va koks
C) Oltin va uran
D) Mis va molibden
To'g'ri javob: C) Oltin va uran
✔
9. Niger daryosi qaysi suv havzasiga quyiladi?
A) Chad ko'liga
B) Qizil dengizga
C) Hind okeaniga
D) Gvineya qo'ltig'iga (Atlantika)
To'g'ri javob: D) Gvineya qo'ltig'iga (Atlantika)
✔
10. Ekin maydoni 40 ming ga. Shundan 10 ming ga sug'oriladi. Sug'oriladigan yerlar ulushi qancha?
A) 25 %
B) 40 %
C) 75 %
D) 10 %
To'g'ri javob: A) 25 %
✔
11. Atrof-muhit holatini muntazam kuzatish, baholash va bashorat qilish tizimi qanday ataladi?
A) Rekultivatsiya
B) Monitoring
C) Urbanizatsiya
D) Melioratsiya
To'g'ri javob: B) Monitoring
✔
12. Maydoni va chuqurligi jihatidan eng katta okean qaysi?
A) Shimoliy Muz okeani
B) Hind okeani
C) Tinch okeani
D) Atlantika okeani
To'g'ri javob: C) Tinch okeani
✔
13. Mamlakat YaIMi 300 mlrd dollar, uning tarkibida xizmat ko'rsatish sohasining ulushi 210 mlrd
dollar. Xizmat ko'rsatish sohasining ulushi foizda qancha?
A) 21 %
B) 30 %
C) 70 %
D) 90 %
To'g'ri javob: C) 70 %
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 30

14. Dunyo okeaniga qarashli dengizlar ichida eng sho'r dengiz qaysi?
A) Qora dengiz
B) Oq dengiz
C) Qizil dengiz
D) Boltiq dengizi
To'g'ri javob: C) Qizil dengiz✔
15. Niagara sharsharasi qaysi ikki ko'lni tutashtiruvchi daryoda joylashgan?
A) Eri va Ontario
B) Michigan va Guron
C) Guron va Eri
D) Yuqori va Michigan
To'g'ri javob: A) Eri va Ontario
✔
16. Ko'plab Yevropa davlatlari hududidan va poytaxtlaridan oqib o'tadigan, Qora dengizga
quyiladigan daryo qaysi?
A) Reyn
B) Vistula
C) Elba
D) Dunay
To'g'ri javob: D) Dunay
✔
17. Neft zaxirasi 2,4 mlrd t, yillik qazib olish 80 mln t. Resurs bilan ta'minlanganlik necha yil?
A) 3 yil
B) 300 yil
C) 30 yil
D) 19 yil
To'g'ri javob: C) 30 yil
✔
18. Kompas magnit strelkasining ko'rsatgan yo'nalishi bilan geografik meridian orasidagi burchak
qanday ataladi?
A) Azimut
B) Masshtab
C) Rumb
D) Magnit og'ishi (sklonenie)
To'g'ri javob: D) Magnit og'ishi (sklonenie)
✔
19. Xalqaro Yer kuni har yili qaysi sanada nishonlanadi?
A) 5-iyunda
B) 22-aprelda
C) 16-sentabrda
D) 22-martda
To'g'ri javob: B) 22-aprelda
✔
20. Tabiatni muhofaza qilish bilan birga turizm va dam olish uchun foydalaniladigan muhofaza hududi
qanday ataladi?
A) Botanika bog'i
B) Qo'riqxona
C) Milliy bog'
D) Poligon
To'g'ri javob: C) Milliy bog'
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 31

21. Zarafshon shahri (Navoiy viloyati) qanday sanoat bilan bog'liq holda vujudga kelgan?
A) Paxta tozalash
B) Neft qazib olish
C) Mashinasozlik
D) Oltin qazib olish va boyitish
To'g'ri javob: D) Oltin qazib olish va boyitish✔
22. Muzliklar olib kelib yotqizgan tog' jinslari (shag'al, xarsang, qum aralashmasi) qanday ataladi?
A) Morena
B) Delta
C) Les
D) Barxan
To'g'ri javob: A) Morena
✔
23. Yevropa va Osiyo orasidagi an'anaviy chegara asosan qaysi tog'lar bo'ylab o'tkaziladi?
A) Pomir tog'lari
B) Ural tog'lari
C) Alp tog'lari
D) Karpat tog'lari
To'g'ri javob: B) Ural tog'lari
✔
24. «Geografiya» asarida o'z davridagi minglab joylarning koordinatalarini keltirgan antik olim kim?
A) Strabon
B) Aristotel
C) Klavdiy Ptolemey
D) Gerodot
To'g'ri javob: C) Klavdiy Ptolemey
✔
25. Uchquduq shahri qanday foydali qazilma konlari asosida vujudga kelgan?
A) Uran
B) Ko'mir
C) Osh tuzi
D) Neft
To'g'ri javob: A) Uran
✔
26. N. I. Vavilov ta'limotiga ko'ra makkajo'xori qaysi hududda madaniylashtirilgan?
A) Janubi-Sharqiy Osiyoda
B) Janubi-G'arbiy Osiyoda
C) Markaziy Amerika va Meksikada
D) O'rta yer dengizi bo'yida
To'g'ri javob: C) Markaziy Amerika va Meksikada
✔
27. Yer relyefini hosil qiluvchi ichki (endogen) jarayonlarga qaysi biri kiradi?
A) Tektonik harakatlar
B) Shamol eroziyasi
C) Muzlik faoliyati
D) Nurash
To'g'ri javob: A) Tektonik harakatlar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 32

28. Viloyatlar orasida maydoni eng katta bo'lgani qaysi?
A) Buxoro viloyati
B) Navoiy viloyati
C) Samarqand viloyati
D) Qashqadaryo viloyati
To'g'ri javob: B) Navoiy viloyati✔
29. O'rmonlar maydoni 50 mln ga bo'lgan mamlakatda har yili 1 % o'rmon kesilib, qayta tiklanmasa,
bir yilda qancha maydon yo'qoladi?
A) 5 mln ga
B) 1 mln ga
C) 500 ming ga
D) 50 ming ga
To'g'ri javob: C) 500 ming ga
✔
30. Afrikaning markaziy qismidagi oqmas, sayoz va maydoni o'zgaruvchan ko'l qaysi?
A) Viktoriya ko'li
B) Nyasa ko'li
C) Tanganika ko'li
D) Chad ko'li
To'g'ri javob: D) Chad ko'li
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 33

7-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Yer yuzasida qayd etilgan eng past havo harorati (−89,2°C) qayerda kuzatilgan?
A) Oymyakonda
B) Antarktidadagi Vostok stansiyasida
C) Alyaskada
D) Grenlandiyada
To'g'ri javob: B) Antarktidadagi Vostok stansiyasida✔
2. Namib cho'li qaysi materikda joylashgan?
A) Yevrosiyo
B) Janubiy Amerika
C) Avstraliya
D) Afrika
To'g'ri javob: D) Afrika
✔
3. Atakama cho'li qaysi davlatda joylashgan?
A) Argentina
B) Braziliya
C) Chili
D) Kolumbiya
To'g'ri javob: C) Chili
✔
4. Issiq yoritilganlik mintaqasi qaysi parallellar bilan chegaralanadi?
A) Ekvator va Shimoliy tropik
B) Qutb doiralari
C) Shimoliy va Janubiy tropiklar
D) Tropik va qutb doirasi
To'g'ri javob: C) Shimoliy va Janubiy tropiklar
✔
5. Atmosfera havosi tarkibida hajm jihatidan eng ko'p uchraydigan gaz qaysi?
A) Azot
B) Argon
C) Karbonat angidrid
D) Kislorod
To'g'ri javob: A) Azot
✔
6. Xalq orasida «O'zbek dengizi» deb ataladigan suv ombori qaysi?
A) Andijon suv ombori
B) Talimarjon suv ombori
C) Kattaqo'rg'on suv ombori
D) Chorvoq suv ombori
To'g'ri javob: C) Kattaqo'rg'on suv ombori
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 34

7. Amerika qit'asi nomi qaysi sayyoh nomi bilan bog'liq?
A) Fernan Kortes
B) Xristofor Kolumb
C) Amerigo Vespuchchi
D) Jak Kartye
To'g'ri javob: C) Amerigo Vespuchchi✔
8. Aholi soni bo'yicha jahonda Afrikaning eng yirik davlati qaysi?
A) Nigeriya
B) Efiopiya
C) Kongo DR
D) Misr
To'g'ri javob: A) Nigeriya
✔
9. Yuqori Sileziya ko'mir havzasi asosan qaysi davlat hududida joylashgan?
A) Chexiya
B) Germaniya
C) Vengriya
D) Polsha
To'g'ri javob: D) Polsha
✔
10. Avstraliya materigini qaysi tropik chiziq deyarli o'rtasidan kesib o'tadi?
A) Shimoliy tropik
B) Ekvator
C) Janubiy tropik
D) Janubiy qutb doirasi
To'g'ri javob: C) Janubiy tropik
✔
11. Marakaybo neft koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Ekvador
B) Meksika
C) Venesuela
D) Kolumbiya
To'g'ri javob: C) Venesuela
✔
12. Cho'l zonasiga xos o'simliklar qaysi?
A) Mox va lishaynik
B) Pixta va kedr
C) Eman va zarang
D) Saksovul, yantoq, cherkez
To'g'ri javob: D) Saksovul, yantoq, cherkez
✔
13. O'zbekiston hududi nechta viloyat, bitta respublika va bitta respublika ahamiyatidagi shahardan
iborat?
A) 13 viloyat va Toshkent shahri
B) 11 viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri
C) 12 viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri
D) 14 viloyat
To'g'ri javob: C) 12 viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 35

14. BMTning rasmiy tillari soni nechta?
A) 8 ta
B) 5 ta
C) 6 ta
D) 4 ta
To'g'ri javob: C) 6 ta✔
15. 60° kenglikdagi parallel uzunligi ekvator uzunligining qancha qismini tashkil etadi?
A) Uchdan birini
B) Yarmini
C) To'rtdan uch qismini
D) Teng
To'g'ri javob: B) Yarmini
✔
16. Mamlakatda 1 t alyuminiy olish uchun o'rtacha 15 ming kVt·soat elektr energiyasi sarflansa, 200
ming t alyuminiy uchun qancha energiya kerak?
A) 300 mln kVt·soat
B) 3 mlrd kVt·soat
C) 30 mlrd kVt·soat
D) 3 mln kVt·soat
To'g'ri javob: B) 3 mlrd kVt·soat
✔
17. Skandinaviya yarimorolida joylashgan davlatlar qaysilar?
A) Islandiya va Daniya
B) Norvegiya va Shvetsiya
C) Finlandiya va Estoniya
D) Daniya va Finlandiya
To'g'ri javob: B) Norvegiya va Shvetsiya
✔
18. Tropik qirg'oqlarda suv ko'tarilib-qaytadigan sayozliklarda o'sadigan o'rmonlar qanday ataladi?
A) Tayga o'rmonlari
B) Tugay o'rmonlari
C) Galereya o'rmonlari
D) Mangrov o'rmonlari
To'g'ri javob: D) Mangrov o'rmonlari
✔
19. Qozog'istonning poytaxti qaysi shahar?
A) Olmaota
B) Shimkent
C) Qarag'anda
D) Astana
To'g'ri javob: D) Astana
✔
20. Shimoliy Amerikaning sharqidagi qadimgi, yemirilgan o'rtacha balandlikdagi tog'lar qaysi?
A) Syerra-Nevada
B) Qoyali tog'lar
C) Kordilera
D) Appalachi
To'g'ri javob: D) Appalachi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 36

21. Surxondaryo viloyatida chang-to'zon ko'taradigan kuchli shamol qanday ataladi?
A) Afg'on shamoli
B) Briz
C) Bora
D) Fyon
To'g'ri javob: A) Afg'on shamoli✔
22. Chotqol biosfera qo'riqxonasi qaysi viloyatda joylashgan?
A) Namangan viloyati
B) Toshkent viloyati
C) Samarqand viloyati
D) Jizzax viloyati
To'g'ri javob: B) Toshkent viloyati
✔
23. Dunyodagi eng baland joylashgan, kema qatnaydigan yirik ko'l qaysi?
A) Titikaka
B) Poopo
C) Nikaragua
D) Marakaybo
To'g'ri javob: A) Titikaka
✔
24. Yer Quyosh atrofini qancha vaqtda to'liq aylanib chiqadi?
A) 366 kun 12 soat
B) 360 kun
C) 354 kun
D) 365 kun 6 soatga yaqin
To'g'ri javob: D) 365 kun 6 soatga yaqin
✔
25. Dunyodagi eng ko'p yog'in tushadigan joylardan biri — Cherrapunji qaysi mamlakatda joylashgan?
A) Indoneziya
B) Braziliya
C) Hindiston
D) Kongo
To'g'ri javob: C) Hindiston
✔
26. Sellyuloza-qog'oz sanoati yuqori darajada rivojlangan, o'rmonga boy davlatlar qaysilar?
A) Saudiya Arabistoni va Quvayt
B) Finlandiya va Kanada
C) Misr va Liviya
D) Bangladesh va Nepal
To'g'ri javob: B) Finlandiya va Kanada
✔
27. Mamlakat aholisi 20 mln kishi. Yil davomida tabiiy o'sish 12 ‰, migratsiya saldosi −40 ming kishi
bo'ldi. Aholi yil davomida qanchaga o'zgargan?
A) +280 ming kishi
B) +160 ming kishi
C) +240 ming kishi
D) +200 ming kishi
To'g'ri javob: D) +200 ming kishi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 37

28. Meridian bo'ylab 1° yoyining uzunligi taxminan qancha?
A) 111 km
B) 150 km
C) 1110 km
D) 55 km
To'g'ri javob: A) 111 km✔
29. Aholining o'rtacha zichligi eng yuqori bo'lgan davlatlardan biri qaysi?
A) Avstraliya
B) Liviya
C) Kanada
D) Monako
To'g'ri javob: D) Monako
✔
30. Tropik cho'llar asosan qanday atmosfera bosimi hukmron bo'lgan kengliklarda joylashgan?
A) Siklonlar faol mintaqada
B) Past bosim mintaqalarida
C) Ekvatorial past bosim mintaqasida
D) Yuqori bosim mintaqalarida
To'g'ri javob: D) Yuqori bosim mintaqalarida
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 38

8-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. O'zbekistonda subtropik mevalar (anor, xurmo) eng qulay sharoitda qaysi viloyatda yetishtiriladi?
A) Surxondaryo viloyati
B) Namangan viloyati
C) Toshkent viloyati
D) Qoraqalpog'iston Respublikasi
To'g'ri javob: A) Surxondaryo viloyati✔
2. Orolni qutqarish xalqaro jamg'armasi (OQXJ) qaysi yilda tashkil etilgan?
A) 2010-yilda
B) 2001-yilda
C) 1986-yilda
D) 1993-yilda
To'g'ri javob: D) 1993-yilda
✔
3. Qo'shni daryo havzalarini bir-biridan ajratib turuvchi chiziq qanday ataladi?
A) Daryo vodiysi
B) Estuariy
C) Suvayirg'ich
D) Irmoq
To'g'ri javob: C) Suvayirg'ich
✔
4. Resurs bilan ta'minlanganlik qanday hisoblanadi?
A) Zaxira hajmi mamlakat maydoniga bo'linadi
B) Zaxira hajmi yillik qazib olish hajmiga bo'linadi
C) Yillik qazib olish aholi soniga ko'paytiriladi
D) Eksport hajmidan import ayiriladi
To'g'ri javob: B) Zaxira hajmi yillik qazib olish hajmiga bo'linadi
✔
5. 1984-yilda yirik kimyoviy halokat yuz bergan Bxopal shahri qaysi davlatda joylashgan?
A) Bangladesh
B) Pokiston
C) Nepal
D) Hindiston
To'g'ri javob: D) Hindiston
✔
6. Zaytun moyi ishlab chiqarishda jahonda yetakchi davlat qaysi?
A) Germaniya
B) Ispaniya
C) Norvegiya
D) Polsha
To'g'ri javob: B) Ispaniya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 39

7. Botqoqli yerlarni (suv-botqoq yerlarni) muhofaza qilish haqidagi Ramsar konvensiyasi qaysi
davlatda imzolangan?
A) Braziliya
B) Hindiston
C) Kanada
D) Eron
To'g'ri javob: D) Eron✔
8. Quyidagi masshtablardan qaysi biri eng mayda?
A) 1:500 000
B) 1:10 000 000
C) 1:25 000
D) 1:100 000
To'g'ri javob: B) 1:10 000 000
✔
9. G'arb yo'nalishining azimuti necha gradus?
A) 180°
B) 90°
C) 315°
D) 270°
To'g'ri javob: D) 270°
✔
10. Aholi soni bo'yicha O'rta Osiyodagi eng yirik davlat qaysi?
A) Turkmaniston
B) Qozog'iston
C) Tojikiston
D) O'zbekiston
To'g'ri javob: D) O'zbekiston
✔
11. Tog' jinslarining harorat o'zgarishi ta'sirida yemirilishi qanday nurash turiga kiradi?
A) Organik nurash
B) Kimyoviy nurash
C) Fizik nurash
D) Biologik nurash
To'g'ri javob: C) Fizik nurash
✔
12. O'zbekistonda paxta xalq orasida qanday nom bilan ataladi?
A) Qora oltin
B) Oq oltin
C) Ko'k oltin
D) Yashil oltin
To'g'ri javob: B) Oq oltin
✔
13. Sahel mintaqasida (Sahroi Kabirning janubida) eng o'tkir ekologik muammo qaysi?
A) Radioaktiv ifloslanish
B) Muzliklarning erishi
C) Kislotali yomg'irlar
D) Cho'llashish (desertifikatsiya)
To'g'ri javob: D) Cho'llashish (desertifikatsiya)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 40

14. Hindiston yarimorolining katta qismini egallagan yassi tog'lik qaysi?
A) Dekan yassi tog'ligi
B) Markaziy Sibir yassi tog'ligi
C) Eron tog'ligi
D) Tibet tog'ligi
To'g'ri javob: A) Dekan yassi tog'ligi✔
15. Shakarqamish asosan qaysi iqlim sharoitida yetishtiriladi?
A) Tropik va subtropik iqlimda
B) Baland tog' iqlimida
C) Mo'tadil sovuq iqlimda
D) Tundra iqlimida
To'g'ri javob: A) Tropik va subtropik iqlimda
✔
16. Yer po'stida chuqurlashgan sari harorat har 100 m da o'rtacha 3°C ga oshadi. Yer yuzasida harorat
+10°C bo'lsa, 1 km chuqurlikda harorat qancha bo'ladi?
A) +100°C
B) +30°C
C) +40°C
D) +13°C
To'g'ri javob: C) +40°C
✔
17. Yevropa Ittifoqining asosiy institutlari joylashgan shahar qaysi?
A) Lyuksemburg
B) Parij
C) Berlin
D) Bryussel
To'g'ri javob: D) Bryussel
✔
18. Sharq yo'nalishining azimuti necha gradus?
A) 270°
B) 90°
C) 45°
D) 180°
To'g'ri javob: B) 90°
✔
19. Viktoriya sharsharasi qaysi daryoda joylashgan?
A) Zambezi
B) Kongo
C) Nil
D) Niger
To'g'ri javob: A) Zambezi
✔
20. Daryo quyilish joyida oqiziqlar to'planib, ko'p tarmoqqa bo'linib ketgan uchburchaksimon yer
qanday ataladi?
A) Laguna
B) Fyord
C) Delta
D) Estuariy
To'g'ri javob: C) Delta
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 41

21. Dunyodagi eng katta tropik cho'l qaysi?
A) Namib
B) Sahroi Kabir (Sahara)
C) Kalaxari
D) Arabiston cho'li
To'g'ri javob: B) Sahroi Kabir (Sahara)✔
22. Jahonda neftning eng yirik zaxiralari to'plangan mintaqa qaysi?
A) Avstraliya
B) Fors ko'rfazi mintaqasi
C) G'arbiy Yevropa
D) Janubiy Afrika
To'g'ri javob: B) Fors ko'rfazi mintaqasi
✔
23. Materiklar siljishi gipotezasini XX asr boshida ilgari surgan olim kim?
A) Charlz Layel
B) Alfred Vegener
C) Vladimir Vernadskiy
D) Aleksandr Gumboldt
To'g'ri javob: B) Alfred Vegener
✔
24. Merinos qo'ychiligi va jun eksporti bilan mashhur davlat qaysi?
A) Yaponiya
B) Avstraliya
C) Misr
D) Indoneziya
To'g'ri javob: B) Avstraliya
✔
25. Issiq suv va bug'ni vaqti-vaqti bilan favvora kabi otib chiqaradigan buloqlar qanday ataladi?
A) Geyzerlar
B) Karst buloqlari
C) Sharsharalar
D) Artezian quduqlari
To'g'ri javob: A) Geyzerlar
✔
26. UNESCO Butunjahon merosi ro'yxatiga O'zbekistondan birinchi bo'lib kiritilgan obyekt qaysi?
A) Buxoro tarixiy markazi
B) Xivadagi Ichan qal'a
C) Samarqand – madaniyatlar chorrahasi
D) Shahrisabz tarixiy markazi
To'g'ri javob: B) Xivadagi Ichan qal'a
✔
27. Daryo oqimi hajmi bo'yicha eng katta suv resurslariga ega davlat qaysi?
A) Misr
B) Braziliya
C) Avstraliya
D) Hindiston
To'g'ri javob: B) Braziliya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 42

28. Gibraltar bo'g'ozi qaysi suv havzalarini tutashtiradi?
A) Qora va Marmar dengizlarini
B) Qizil dengiz va Aden ko'rfazini
C) Atlantika okeani va O'rta yer dengizini
D) Fors va Ummon ko'rfazlarini
To'g'ri javob: C) Atlantika okeani va O'rta yer dengizini✔
29. 1:25 000 masshtabli xaritada marshrut uzunligi 10 sm. Sayyoh 5 km/soat tezlikda yursa, bu yo'lni
qancha vaqtda bosib o'tadi?
A) 15 daqiqa
B) 2 soat
C) 1 soat
D) 30 daqiqa
To'g'ri javob: D) 30 daqiqa
✔
30. Afrikaning sharqiy qismidagi «Afrika shoxi» deb ataluvchi yarimorol qaysi?
A) Yashil burun yarimoroli
B) Somali yarimoroli
C) Sinay yarimoroli
D) Kap yarimoroli
To'g'ri javob: B) Somali yarimoroli
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 43

9-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Lavlagidan shakar ishlab chiqaruvchi zavodlar odatda qayerda joylashtiriladi?
A) GESlar yaqinida
B) Lavlagi yetishtiriladigan hududlarda (xom ashyo yaqinida)
C) Iste'molchilar zich joylashgan poytaxtlarda
D) Yirik dengiz portlarida
To'g'ri javob: B) Lavlagi yetishtiriladigan hududlarda (xom ashyo yaqinida)✔
2. Qarag'anda ko'mir havzasi qaysi davlatda joylashgan?
A) Qirg'iziston
B) Qozog'iston
C) Mo'g'uliston
D) Rossiya
To'g'ri javob: B) Qozog'iston
✔
3. O'zbekistonning eng past nuqtasi – Mingbuloq botig'i qaysi cho'lda joylashgan?
A) Mirzacho'l
B) Qarshi cho'li
C) Sherobod cho'li
D) Qizilqum
To'g'ri javob: D) Qizilqum
✔
4. Janubiy Amerikaning eng uzun daryolaridan biri bo'lgan Parana daryosi qayerga quyiladi?
A) Tinch okeanga
B) La-Plata qo'ltig'iga
C) Karib dengiziga
D) Amazonkaga
To'g'ri javob: B) La-Plata qo'ltig'iga
✔
5. Do'l odatda qaysi bulutlardan yog'adi?
A) To'p-yomg'irli bulutlardan
B) Qatlamli bulutlardan
C) Patsimon-qatlamli bulutlardan
D) Patsimon bulutlardan
To'g'ri javob: A) To'p-yomg'irli bulutlardan
✔
6. Missisipi daryosi qaysi suv havzasiga quyiladi?
A) Kaliforniya qo'ltig'iga
B) Meksika qo'ltig'iga
C) Karib dengiziga
D) Gudzon qo'ltig'iga
To'g'ri javob: B) Meksika qo'ltig'iga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 44

7. Appalachi ko'mir havzasi qaysi davlatda joylashgan?
A) Avstraliya
B) Braziliya
C) AQSH
D) Kanada
To'g'ri javob: C) AQSH✔
8. Norilsk shahri qaysi metallar ishlab chiqarish markazi sifatida mashhur?
A) Alyuminiy va magniy
B) Qalay va volfram
C) Oltin va kumush
D) Nikel, mis va kobalt
To'g'ri javob: D) Nikel, mis va kobalt
✔
9. Mamlakat aholisi 12 mln kishi, maydoni 300 ming km². Aholining o'rtacha zichligi qancha?
A) 400 kishi/km²
B) 40 kishi/km²
C) 4 kishi/km²
D) 25 kishi/km²
To'g'ri javob: B) 40 kishi/km²
✔
10. Samolyot 8 km balandlikda uchmoqda. Yer yuzasida harorat +16°C bo'lsa, samolyot uchayotgan
balandlikda harorat qancha (har 1 km da 6°C pasayadi)?
A) −40°C
B) −26°C
C) −48°C
D) −32°C
To'g'ri javob: D) −32°C
✔
11. Shahar aholisining shahar atrofidagi hududlarga ko'chishi jarayoni qanday ataladi?
A) Emigratsiya
B) Suburbanizatsiya
C) Reemigratsiya
D) Urbanizatsiya
To'g'ri javob: B) Suburbanizatsiya
✔
12. Aholi yashaydigan materiklar ichida eng quruq materik qaysi?
A) Janubiy Amerika
B) Avstraliya
C) Afrika
D) Yevrosiyo
To'g'ri javob: B) Avstraliya
✔
13. Dashtlar zonasining tabiiy o'simligi uchun qaysilar xos?
A) Ignabargli o'rmonlar
B) Mox va lishayniklar
C) Boshoqli o'tlar (betaga, chalov)
D) Doim yashil o'rmonlar
To'g'ri javob: C) Boshoqli o'tlar (betaga, chalov)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 45

14. Avstraliyaning markaziy-sharqiy qismidagi ulkan yer osti suvlari zahirasi qanday ataladi?
A) Kimberli havzasi
B) Katta Artezian havzasi
C) Eyr havzasi
D) Murrey havzasi
To'g'ri javob: B) Katta Artezian havzasi✔
15. Zarafshon daryosi qayerdan boshlanadi?
A) Iskandarko'l ko'lidan
B) Pomirdagi Zorko'l ko'lidan
C) Zarafshon muzligidan
D) Chorvoq suv omboridan
To'g'ri javob: C) Zarafshon muzligidan
✔
16. Avstraliya aholisining asosiy qismi qayerda joylashgan?
A) Shimoliy tropik hududlarda
B) Markaziy cho'llarda
C) G'arbiy qirg'oq platosida
D) Janubi-sharqiy va sharqiy qirg'oqlarda
To'g'ri javob: D) Janubi-sharqiy va sharqiy qirg'oqlarda
✔
17. Bosh (boshlang'ich) meridian qaysi rasadxona orqali o'tadi?
A) Grinvich
B) Ulug'bek
C) Pulkovo
D) Parij
To'g'ri javob: A) Grinvich
✔
18. Rub-al-Xoli cho'li qaysi yarimorolda joylashgan?
A) Arabiston yarimoroli
B) Hindiston yarimoroli
C) Kichik Osiyo yarimoroli
D) Sinay yarimoroli
To'g'ri javob: A) Arabiston yarimoroli
✔
19. Aydar-Arnasoy ko'llar tizimi qaysi viloyatlar hududida joylashgan?
A) Surxondaryo va Qashqadaryo
B) Jizzax va Navoiy
C) Andijon va Namangan
D) Xorazm va Qoraqalpog'iston
To'g'ri javob: B) Jizzax va Navoiy
✔
20. Tog' cho'qqisida harorat −3°C, etagida +15°C. Harorat har 1 km da 6°C ga pasaysa, cho'qqi etakdan
qancha balandda?
A) 3000 m
B) 1800 m
C) 2000 m
D) 2500 m
To'g'ri javob: A) 3000 m
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 46

21. Tayga zonasidan janubga qarab o'tilganda tuproqdagi gumus miqdori dasht zonasigacha qanday
o'zgaradi?
A) O'zgarmaydi
B) Nolga tushadi
C) Kamayadi
D) Ortadi
To'g'ri javob: D) Ortadi✔
22. Aholisi bo'yicha dunyodagi eng yirik materik qaysi?
A) Yevropa
B) Afrika
C) Yevrosiyo
D) Shimoliy Amerika
To'g'ri javob: C) Yevrosiyo
✔
23. Yer yuzasi nechta vaqt mintaqasiga (soat mintaqasiga) bo'lingan?
A) 15 ta
B) 36 ta
C) 24 ta
D) 12 ta
To'g'ri javob: C) 24 ta
✔
24. BMTga a'zo davlatlar soni nechta?
A) 195 ta
B) 185 ta
C) 191 ta
D) 193 ta
To'g'ri javob: D) 193 ta
✔
25. Andijon suv ombori qaysi daryoda qurilgan?
A) Isfayramsoy
B) So'x
C) Norin
D) Qoradaryo
To'g'ri javob: D) Qoradaryo
✔
26. O'rtayer dengizi atrofidagi qattiq bargli doim yashil o'rmon va butazorlar ostida qanday tuproqlar
hosil bo'ladi?
A) Jigarrang tuproqlar
B) Tundra tuproqlari
C) Chernozemlar
D) Podzol tuproqlar
To'g'ri javob: A) Jigarrang tuproqlar
✔
27. 22-iyun kuni tush paytida Quyosh qaysi parallel ustida zenitda bo'ladi?
A) Ekvator
B) Janubiy tropik (23,5° j.k.)
C) Shimoliy qutb doirasi (66,5° sh.k.)
D) Shimoliy tropik (23,5° sh.k.)
To'g'ri javob: D) Shimoliy tropik (23,5° sh.k.)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 47

28. B.P. Alisov tasnifiga ko'ra asosiy iqlim mintaqalari nechta?
A) 13 ta
B) 6 ta
C) 7 ta
D) 5 ta
To'g'ri javob: C) 7 ta✔
29. Osiyodagi eng uzun daryo qaysi?
A) Yanszi
B) Xuanxe
C) Mekong
D) Ob
To'g'ri javob: A) Yanszi
✔
30. Fasllar almashinuvining asosiy sababi nima?
A) Oyning Yer atrofida aylanishi
B) Yerning Quyoshdan uzoqlashib-yaqinlashishi
C) Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi
D) Yer o'qining orbita tekisligiga og'maligi va Quyosh atrofida aylanishi
To'g'ri javob: D) Yer o'qining orbita tekisligiga og'maligi va Quyosh atrofida aylanishi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 48

10-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Global isishning ehtimoliy oqibatlaridan biri qaysi?
A) Ozon qatlamining qalinlashuvi
B) Yer magnit maydonining kuchayishi
C) Muzliklarning erishi va okean sathining ko'tarilishi
D) Cho'llarning qisqarishi
To'g'ri javob: C) Muzliklarning erishi va okean sathining ko'tarilishi✔
2. Angren–Pop temir yo'lidagi tunnel qaysi dovon ostidan o'tgan?
A) Kamchiq dovoni
B) Oqtosh dovoni
C) Shahriston dovoni
D) Taxtaqoracha dovoni
To'g'ri javob: A) Kamchiq dovoni
✔
3. Yalpi ichki mahsulot (YaIM) nimani ifodalaydi?
A) Mamlakat hududida bir yilda ishlab chiqarilgan yakuniy tovar va xizmatlarning umumiy qiymatini
B) Mamlakat eksportining umumiy qiymatini
C) Davlat byudjeti daromadlarini
D) Faqat sanoat mahsulotlari qiymatini
To'g'ri javob: A) Mamlakat hududida bir yilda ishlab chiqarilgan yakuniy tovar va xizmatlarning
✔
umumiy qiymatini
4. Xalqaro valyuta jamg'armasi (XVJ) va Jahon banki qarorgohlari qaysi shaharda joylashgan?
A) London
B) Nyu-York
C) Vashington
D) Jeneva
To'g'ri javob: C) Vashington
✔
5. Orol dengizi qurishining asosiy sababi nima?
A) Amudaryo va Sirdaryo suvlarining sug'orishga haddan tashqari ko'p olinishi
B) Iqlimning keskin sovishi
C) Kaspiy dengiziga suv oqib ketishi
D) Kuchli zilzilalar natijasida tub tuzilishning o'zgarishi
To'g'ri javob: A) Amudaryo va Sirdaryo suvlarining sug'orishga haddan tashqari ko'p olinishi
✔
6. Qirg'oqlari fyordlarga boy bo'lgan Yevropa yarimoroli qaysi?
A) Pireney
B) Apennin
C) Skandinaviya
D) Bolqon
To'g'ri javob: C) Skandinaviya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 49

7. Qirg'oqlari bo'lmagan, chegaralari okean oqimlari bilan belgilanadigan dengiz qaysi?
A) Sargasso dengizi
B) Marjon dengizi
C) Karib dengizi
D) Filippin dengizi
To'g'ri javob: A) Sargasso dengizi✔
8. Shamol olib kelib yotqizgan, sarg'ish rangli, mayda donali unumdor jins qanday ataladi?
A) Les (lyoss)
B) Morena
C) Marmar
D) Ohaktosh
To'g'ri javob: A) Les (lyoss)
✔
9. 1986-yilda yirik avariya yuz bergan Chernobil AES qaysi davlatda joylashgan?
A) Litva
B) Ukraina
C) Rossiya
D) Belarus
To'g'ri javob: B) Ukraina
✔
10. 1:100 000 masshtabli xaritada 1 sm joyda qancha masofaga to'g'ri keladi?
A) 100 m
B) 100 km
C) 1 km
D) 10 km
To'g'ri javob: C) 1 km
✔
11. Plantatsiya xo'jaligi qanday xo'jalik?
A) Tropik ekinlar yetishtiradigan, eksportga yo'naltirilgan yirik xo'jalik
B) Faqat oila ehtiyoji uchun ishlaydigan kichik xo'jalik
C) Ko'chmanchi chorvachilik xo'jaligi
D) Faqat baliqchilik xo'jaligi
To'g'ri javob: A) Tropik ekinlar yetishtiradigan, eksportga yo'naltirilgan yirik xo'jalik
✔
12. Xaritada bir xil chuqurlikdagi nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar qanday ataladi?
A) Izogipslar
B) Izogietalar
C) Izobatalar
D) Izotermalar
To'g'ri javob: C) Izobatalar
✔
13. Plan xaritadan qaysi belgisi bilan farq qiladi?
A) Mayda masshtabda tuziladi
B) Kichik hududni juda yirik masshtabda, daraja to'risiz tasvirlaydi
C) Daraja to'ri albatta bo'ladi
D) Katta hududlarni tasvirlaydi
To'g'ri javob: B) Kichik hududni juda yirik masshtabda, daraja to'risiz tasvirlaydi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 50

14. Dunyo okeani muammosini hal etishda qaysi xalqaro hujjat okean resurslaridan foydalanish
huquqlarini belgilaydi?
A) BMTning Dengiz huquqi to'g'risidagi konvensiyasi
B) Kioto protokoli
C) Ramsar konvensiyasi
D) Monreal protokoli
To'g'ri javob: A) BMTning Dengiz huquqi to'g'risidagi konvensiyasi✔
15. Buxoro neftni qayta ishlash zavodi qaysi tuman hududida joylashgan?
A) G'ijduvon
B) Vobkent
C) Qorako'l
D) Qorovulbozor
To'g'ri javob: D) Qorovulbozor
✔
16. Dunyodagi eng uzun temir yo'l magistrali qaysi?
A) Baykal-Amur magistrali
B) Transkanada temir yo'li
C) Transsibir magistrali
D) Transavstraliya temir yo'li
To'g'ri javob: C) Transsibir magistrali
✔
17. Tog'lar balandligi bo'yicha tasnifda mutlaq balandligi 2000 m dan ortiq bo'lgan tog'lar qanday
ataladi?
A) Baland tog'lar
B) Past tog'lar
C) Qir-adirlar
D) O'rtacha tog'lar
To'g'ri javob: A) Baland tog'lar
✔
18. Dunyodagi eng uzun daryo deb ko'pchilik darsliklarda qaysi daryo ko'rsatiladi?
A) Yangtszi
B) Missisipi
C) Volga
D) Nil
To'g'ri javob: D) Nil
✔
19. Yevrosiyoning eng uzun daryosi qaysi?
A) Yanszi
B) Ob
C) Lena
D) Volga
To'g'ri javob: A) Yanszi
✔
20. Soliq imtiyozlari tufayli xorijiy kompaniyalar ro'yxatdan o'tadigan hududlar qanday ataladi?
A) Anklavlar
B) Offshor zonalar
C) Texnopolislar
D) Aglomeratsiyalar
To'g'ri javob: B) Offshor zonalar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 51

21. Shaharga yil davomida 12 ming kishi ko'chib kelgan, 7 ming kishi ko'chib ketgan. Migratsiya
hisobiga aholi qanday o'zgargan?
A) 5 ming kishiga kamaygan
B) 7 ming kishiga kamaygan
C) 5 ming kishiga ko'paygan
D) 19 ming kishiga ko'paygan
To'g'ri javob: C) 5 ming kishiga ko'paygan✔
22. Yer yuzasining eng baland nuqtasi — Jomolungma (Everest) cho'qqisining balandligi taxminan
qancha?
A) 8848 m
B) 7495 m
C) 8611 m
D) 6960 m
To'g'ri javob: A) 8848 m
✔
23. Daryo boshlanadigan joy qanday ataladi?
A) Daryo havzasi
B) Suvayirg'ich
C) Daryo quyilishi
D) Daryo boshi (manbai)
To'g'ri javob: D) Daryo boshi (manbai)
✔
24. Dunyodagi eng baland sharshara — Anxel qaysi mamlakatda joylashgan?
A) Kolumbiya
B) Venesuela
C) Braziliya
D) Peru
To'g'ri javob: B) Venesuela
✔
25. And tog'larida qaysi hayvonlar an'anaviy ravishda boqiladi?
A) Zebu va buyvol
B) Bug'u va ot
C) Yak va tuya
D) Lama va alpaka
To'g'ri javob: D) Lama va alpaka
✔
26. Yevrosiyoning qaysi yarimorolida faol vulqonlar va geyzerlar ko'p?
A) Kamchatka
B) Skandinaviya
C) Pireney
D) Arabiston
To'g'ri javob: A) Kamchatka
✔
27. Qoraqalpog'iston Respublikasining poytaxti qaysi shahar?
A) Mo'ynoq
B) Qo'ng'irot
C) Nukus
D) Xo'jayli
To'g'ri javob: C) Nukus
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 52

28. Dengiz sathidan hisoblangan balandlik qanday ataladi?
A) Mutlaq balandlik
B) Kesim balandligi
C) Gipsometrik balandlik
D) Nisbiy balandlik
To'g'ri javob: A) Mutlaq balandlik✔
29. Daryo transportining kamchiligi qaysi?
A) Atrof-muhitni juda kuchli ifloslantirishi
B) Juda qimmatligi
C) Yuk ko'tarish qobiliyatining kamligi
D) Mavsumiylik (muzlash) va yo'nalishning daryo o'zaniga bog'liqligi
To'g'ri javob: D) Mavsumiylik (muzlash) va yo'nalishning daryo o'zaniga bog'liqligi
✔
30. Iqtisodiy integratsiyaning boshlang'ich (eng sodda) shakli qaysi?
A) Umumiy bozor
B) Erkin savdo zonasi
C) Iqtisodiy ittifoq
D) Valyuta ittifoqi
To'g'ri javob: B) Erkin savdo zonasi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 53

11-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. 2006-yildan boshlab «mitti sayyora» deb tasniflangan osmon jismi qaysi?
A) Pluton
B) Merkuriy
C) Neptun
D) Uran
To'g'ri javob: A) Pluton✔
2. Amudaryo deltasi O'zbekistonning qaysi hududida joylashgan?
A) Buxoro viloyati
B) Navoiy viloyati
C) Xorazm viloyati
D) Qoraqalpog'iston Respublikasi
To'g'ri javob: D) Qoraqalpog'iston Respublikasi
✔
3. Katta Kanyon qaysi daryo tomonidan yuvilib hosil qilingan?
A) Yukon
B) Kolorado
C) Missisipi
D) Kolumbiya
To'g'ri javob: B) Kolorado
✔
4. Urengoy va Yamburg tabiiy gaz konlari qaysi davlatda joylashgan?
A) Qozog'iston
B) Kanada
C) Norvegiya
D) Rossiya
To'g'ri javob: D) Rossiya
✔
5. Kursk magnit anomaliyasi qaysi foydali qazilmaning yirik havzasi hisoblanadi?
A) Neft
B) Kaliy tuzi
C) Ko'mir
D) Temir rudasi
To'g'ri javob: D) Temir rudasi
✔
6. Hozirgi tasnif bo'yicha Quyosh tizimida nechta sayyora bor?
A) 8 ta
B) 9 ta
C) 10 ta
D) 7 ta
To'g'ri javob: A) 8 ta
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 54

7. Tog' etagida bosim 750 mm, cho'qqisida 600 mm sim. ust. Har 10,5 m da bosim 1 mm ga kamaysa,
tog'ning nisbiy balandligi qancha?
A) 1500 m
B) 1050 m
C) 1650 m
D) 1575 m
To'g'ri javob: D) 1575 m✔
8. To'rtta rasmiy tilga (nemis, fransuz, italyan, retoroman) ega Yevropa davlati qaysi?
A) Belgiya
B) Avstriya
C) Shveytsariya
D) Lyuksemburg
To'g'ri javob: C) Shveytsariya
✔
9. Amazonka pasttekisligining katta qismi qaysi tabiat zonasida joylashgan?
A) Dasht
B) Savanna
C) Nam ekvatorial o'rmonlar
D) Cho'l
To'g'ri javob: C) Nam ekvatorial o'rmonlar
✔
10. Quruq havo tarkibida kislorod hajm jihatidan taxminan necha foizni tashkil etadi?
A) 0,04%
B) 21%
C) 78%
D) 1%
To'g'ri javob: B) 21%
✔
11. Braziliyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Braziliya
B) San-Paulu
C) Rio-de-Janeyro
D) Salvador
To'g'ri javob: A) Braziliya
✔
12. O'rta Osiyo daryolari bo'yidagi to'qayzorlar (terak, jiyda, yulg'un o'rmonlari) qanday ataladi?
A) Selva
B) Mangrov o'rmonlari
C) Gileya
D) Tugay o'rmonlari
To'g'ri javob: D) Tugay o'rmonlari
✔
13. O'zbekiston qaysi davlat bilan eng qisqa chegaraga ega?
A) Qirg'iziston
B) Tojikiston
C) Afg'oniston
D) Turkmaniston
To'g'ri javob: C) Afg'oniston
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 55

14. Quyidagi sayyoralardan qaysi biri Yer guruhi sayyoralariga kirmaydi?
A) Mars
B) Venera
C) Saturn
D) Merkuriy
To'g'ri javob: C) Saturn✔
15. Olmosning yirik konlari Rossiyaning qaysi hududida joylashgan?
A) Kola yarimoroli
B) Yakutiya (Saxa)
C) Kavkaz
D) Ural
To'g'ri javob: B) Yakutiya (Saxa)
✔
16. Mamlakat aholisi 8 mln kishi. Bir yilda 96 ming bola tug'ilgan, 64 ming kishi vafot etgan. Tug'ilish
koeffitsientini aniqlang.
A) 4 ‰
B) 8 ‰
C) 20 ‰
D) 12 ‰
To'g'ri javob: D) 12 ‰
✔
17. Gobi cho'li qaysi davlatlar hududida joylashgan?
A) Mo'g'uliston va Xitoy
B) Qozog'iston va Rossiya
C) Hindiston va Pokiston
D) Eron va Afg'oniston
To'g'ri javob: A) Mo'g'uliston va Xitoy
✔
18. Quyosh tizimidagi sayyoralar orasida yuzasining o'rtacha harorati eng yuqori bo'lgan sayyora
qaysi?
A) Mars
B) Venera
C) Yupiter
D) Merkuriy
To'g'ri javob: B) Venera
✔
19. Dunyodagi eng baland daraxtlardan biri — sekvoya tabiiy holda qayerda o'sadi?
A) Avstraliyada
B) Shimoliy Amerikaning Tinch okean sohilida
C) Sibirda
D) Amazonkada
To'g'ri javob: B) Shimoliy Amerikaning Tinch okean sohilida
✔
20. Janubiy Amerikada rasmiy tili niderland tili bo'lgan davlat qaysi?
A) Gayana
B) Urugvay
C) Paragvay
D) Surinam
To'g'ri javob: D) Surinam
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 56

21. Avstraliyaning eng past nuqtasi qaysi ko'l bilan bog'liq?
A) Eyr ko'li
B) Gerdner ko'li
C) Viktoriya ko'li
D) Torrens ko'li
To'g'ri javob: A) Eyr ko'li✔
22. Daryo bo'ylarida o'sadigan to'qay o'simliklari uchun xos bo'lgan daraxt qaysi?
A) Turang'il
B) Archa
C) Qayin
D) Qarag'ay
To'g'ri javob: A) Turang'il
✔
23. Suv havzalari tubida yashovchi organizmlar qanday ataladi?
A) Plankton
B) Nekton
C) Bentos
D) Neyston
To'g'ri javob: C) Bentos
✔
24. Kunduzi dengizdan quruqlikka, kechasi quruqlikdan dengizga esadigan mahalliy shamol qaysi?
A) Briz
B) Bora
C) Fyon
D) Passat
To'g'ri javob: A) Briz
✔
25. Musson iqlimida yog'inning asosiy qismi yilning qaysi faslida tushadi?
A) Bahor boshida
B) Qishda
C) Yozda
D) Kuzda
To'g'ri javob: C) Yozda
✔
26. Volfsburg shahri qaysi avtomobil kompaniyasining bosh qarorgohi bilan mashhur?
A) Folksvagen
B) BMW
C) Fiat
D) Mersedes-Bens
To'g'ri javob: A) Folksvagen
✔
27. Aholining yosh tarkibida 65 yoshdan katta kishilar ulushining tez ortib borishi qanday ataladi?
A) Aholining «qarishi»
B) Demografik portlash
C) Mayatniksimon migratsiya
D) Soxta urbanizatsiya
To'g'ri javob: A) Aholining «qarishi»
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 57

28. So'zlashuvchilar soni bo'yicha dunyodagi eng yirik til oilasi qaysi?
A) Hind-yevropa oilasi
B) Oltoy oilasi
C) Afrosiyo (semit-xamit) oilasi
D) Xitoy-tibet oilasi
To'g'ri javob: A) Hind-yevropa oilasi✔
29. Amazonka havzasidagi nam ekvatorial o'rmonlar qanday ataladi?
A) Pampa
B) Selva
C) Preriya
D) Kampos
To'g'ri javob: B) Selva
✔
30. Ish kuchi immigratsiyasining yirik markazlaridan biri bo'lgan mintaqa qaysi?
A) Janubiy Osiyo
B) Fors ko'rfazi mamlakatlari
C) Tropik Afrika
D) Markaziy Afrika
To'g'ri javob: B) Fors ko'rfazi mamlakatlari
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 58

12-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Geoxronologik jadvaldagi eng qadimgi era qaysi?
A) Proterozoy
B) Paleozoy
C) Arxey
D) Mezozoy
To'g'ri javob: C) Arxey✔
2. 1:10 000 masshtabli planda maydon 4 sm² ni egallaydi. Uning joydagi maydoni qancha?
A) 4 ga
B) 40 ga
C) 400 ga
D) 0,4 ga
To'g'ri javob: A) 4 ga
✔
3. Dunyodagi eng keng va eng chuqur bo'g'oz qaysi?
A) Drake bo'g'ozi
B) Bering bo'g'ozi
C) Malakka bo'g'ozi
D) Mozambik bo'g'ozi
To'g'ri javob: A) Drake bo'g'ozi
✔
4. Ustyurt gaz-kimyo majmuasi qaysi hududda joylashgan?
A) Navoiy viloyati
B) Xorazm viloyati
C) Buxoro viloyati
D) Qoraqalpog'iston Respublikasi
To'g'ri javob: D) Qoraqalpog'iston Respublikasi
✔
5. Atrof-muhit muammolariga bag'ishlangan birinchi BMT konferensiyasi qaysi shaharda bo'lib
o'tgan?
A) Rio-de-Janeyro
B) Parij
C) Stokgolm
D) Kioto
To'g'ri javob: C) Stokgolm
✔
6. Suv aylanishida asosiy harakatlantiruvchi kuch nima?
A) Quyosh energiyasi va og'irlik kuchi
B) Oyning tortishi
C) Yerning ichki issiqligi
D) Yerning magnit maydoni
To'g'ri javob: A) Quyosh energiyasi va og'irlik kuchi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 59

7. Termiz shahri qaysi daryo bo'yida joylashgan?
A) Amudaryo
B) Sherobod
C) Surxondaryo
D) Panj
To'g'ri javob: A) Amudaryo✔
8. Mesopotamiya pasttekisligi qaysi daryolar oralig'ida joylashgan?
A) Hind va Gang
B) Dajla va Frot
C) Yanszi va Xuanxe
D) Amudaryo va Sirdaryo
To'g'ri javob: B) Dajla va Frot
✔
9. Yevrosiyo materigining eng g'arbiy nuqtasi qaysi?
A) Chelyuskin burni
B) Dejnyov burni
C) Roka burni
D) Piay burni
To'g'ri javob: C) Roka burni
✔
10. Nil daryosi qaysi suv havzasiga quyiladi?
A) O'rtayer dengiziga
B) Atlantika okeaniga
C) Hind okeaniga
D) Qizil dengizga
To'g'ri javob: A) O'rtayer dengiziga
✔
11. «Barqaror rivojlanish» tushunchasining mazmuni qaysi?
A) Iqtisodiyotni har qanday yo'l bilan tez o'stirish
B) Faqat sanoatni rivojlantirish
C) Hozirgi avlod ehtiyojlarini kelajak avlodlar imkoniyatlariga zarar yetkazmagan holda qondirish
D) Tabiiy resurslardan foydalanishni butunlay to'xtatish
To'g'ri javob: C) Hozirgi avlod ehtiyojlarini kelajak avlodlar imkoniyatlariga zarar yetkazmagan
✔
holda qondirish
12. Yevrosiyodagi eng sho'r suvli, quruqlikning eng past nuqtasida joylashgan ko'l qaysi?
A) Balxash
B) Issiqko'l
C) O'lik dengiz
D) Kaspiy
To'g'ri javob: C) O'lik dengiz
✔
13. Yevrosiyo materigining (orollarsiz) materik qismi to'liq qaysi yarimsharda joylashgan?
A) Sharqiy
B) Janubiy
C) G'arbiy
D) Shimoliy
To'g'ri javob: D) Shimoliy
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 60

14. Joyning bir xil mutlaq balandlikdagi nuqtalarini tutashtiruvchi chiziqlar qanday ataladi?
A) Izotermalar
B) Izobaralar
C) Gorizontallar (izogipslar)
D) Izobatalar
To'g'ri javob: C) Gorizontallar (izogipslar)✔
15. Neft va tabiiy gaz konlari asosan qaysi tog' jinslari bilan bog'liq?
A) Metamorfik jinslar
B) Effuziv vulqon jinslari
C) Cho'kindi jinslar
D) Intruziv magmatik jinslar
To'g'ri javob: C) Cho'kindi jinslar
✔
16. Yevropadagi eng yirik dengiz porti qaysi?
A) Marsel
B) Antverpen
C) Rotterdam
D) Gamburg
To'g'ri javob: C) Rotterdam
✔
17. Quruqlikdagi eng uzun tog' tizimi qaysi?
A) And tog'lari
B) Himolay
C) Appalachi
D) Ural
To'g'ri javob: A) And tog'lari
✔
18. BMT Bosh qarorgohi qaysi shaharda joylashgan?
A) Nyu-York
B) Vena
C) Vashington
D) Jeneva
To'g'ri javob: A) Nyu-York
✔
19. MERKOSUR qaysi mintaqaning iqtisodiy guruhi?
A) Okeaniya
B) Janubiy Amerika
C) Shimoliy Amerika
D) Afrika
To'g'ri javob: B) Janubiy Amerika
✔
20. «Monokultura» xo'jaligi qanday mamlakatlarga xos?
A) Eksporti bir-ikki xom ashyo yoki mahsulotga asoslangan mamlakatlarga
B) Ko'p tarmoqli rivojlangan sanoatga ega mamlakatlarga
C) Postindustrial mamlakatlarga
D) Faqat Yevropa davlatlariga
To'g'ri javob: A) Eksporti bir-ikki xom ashyo yoki mahsulotga asoslangan mamlakatlarga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 61

21. Joyda 12 km bo'lgan masofa xaritada 3 sm ga teng. Xaritaning masshtabi qanday?
A) 1:36 000
B) 1:400 000
C) 1:40 000
D) 1:4 000 000
To'g'ri javob: B) 1:400 000✔
22. O'tish iqtisodiyotiga ega mamlakatlar deganda qaysi davlatlar tushuniladi?
A) Okeaniyaning orol davlatlari
B) Neft eksport qiluvchi arab davlatlari
C) Eng kam rivojlangan Afrika davlatlari
D) Rejali iqtisodiyotdan bozor iqtisodiyotiga o'tayotgan davlatlar
To'g'ri javob: D) Rejali iqtisodiyotdan bozor iqtisodiyotiga o'tayotgan davlatlar
✔
23. Yo'lovchi tashishda jahonda eng katta ulushga ega transport turi qaysi?
A) Avtomobil transporti
B) Daryo transporti
C) Dengiz transporti
D) Quvur transporti
To'g'ri javob: A) Avtomobil transporti
✔
24. O'zbekiston aholisining milliy tarkibida eng ko'p sonli xalq qaysi?
A) Qoraqalpoqlar
B) Tojiklar
C) O'zbeklar
D) Qozoqlar
To'g'ri javob: C) O'zbeklar
✔
25. Skandinaviya ko'llaridagi baliqlarning qirilib ketishi qaysi ekologik muammo bilan bog'liq?
A) Kislotali yomg'irlar
B) Sho'rlanish
C) Ozon tuynugi
D) Cho'llashish
To'g'ri javob: A) Kislotali yomg'irlar
✔
26. Buyuk ko'llarni Atlantika okeani bilan bog'lovchi suv yo'li qaysi daryo orqali o'tadi?
A) Kolumbiya
B) Missisipi
C) Gudzon
D) Avliyo Lavrentiy
To'g'ri javob: D) Avliyo Lavrentiy
✔
27. Kakao daraxtining vatani qaysi mintaqa hisoblanadi?
A) Markaziy va Janubiy Amerika
B) G'arbiy Afrika
C) Janubiy Osiyo
D) Avstraliya
To'g'ri javob: A) Markaziy va Janubiy Amerika
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 62

28. Ikki suv o'tkazmaydigan qatlam orasida joylashgan, bosim ostidagi yer osti suvlari qanday ataladi?
A) Karst suvlari
B) Grunt suvlari
C) Artezian suvlari
D) Verxovodka
To'g'ri javob: C) Artezian suvlari✔
29. Shahar havosining ifloslanishida yirik shaharlarda eng katta hissaga ega manba odatda qaysi?
A) O'rmonlar
B) Daryolar
C) Avtotransport chiqindi gazlari
D) Vulqonlar
To'g'ri javob: C) Avtotransport chiqindi gazlari
✔
30. Dengiz to'lqinlarining qirg'oqni yemirish jarayoni qanday ataladi?
A) Eroziya
B) Abraziya
C) Deflyatsiya
D) Korraziya
To'g'ri javob: B) Abraziya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 63

13-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Avstraliya sohillariga 1770-yilda yetib kelib, uning sharqiy qirg'og'ini tadqiq etgan ingliz dengizchisi
kim?
A) Abel Tasman
B) Metyu Flinders
C) Jeyms Kuk
D) Villem Yanszon
To'g'ri javob: C) Jeyms Kuk✔
2. Asvon to'g'oni va GESi qaysi daryoda qurilgan?
A) Niger
B) Zambezi
C) Nil
D) Kongo
To'g'ri javob: C) Nil
✔
3. Ikki shahar mahalliy vaqtlarining farqi 2 soat 20 daqiqa. Ular uzunligining farqi necha gradus?
A) 35°
B) 30°
C) 28°
D) 40°
To'g'ri javob: A) 35°
✔
4. Siklon markazida qanday atmosfera bosimi bo'ladi?
A) Bosim tez-tez keskin oshib turadi
B) Yuqori bosim
C) Normal bosim
D) Past bosim
To'g'ri javob: D) Past bosim
✔
5. Rivojlanayotgan mamlakatlarda qishloq aholisining ish o'rinlari yetarli bo'lmagan yirik shaharlarga
ommaviy ko'chishi qanday ataladi?
A) Suburbanizatsiya
B) Rurbanizatsiya
C) Deurbanizatsiya
D) Soxta urbanizatsiya
To'g'ri javob: D) Soxta urbanizatsiya
✔
6. Meridianlar haqidagi qaysi fikr to'g'ri?
A) Meridianlar faqat sharqiy yarimsharda o'tkaziladi
B) Meridianlar qutbga yaqin joyda uzunroq
C) Meridianlar ekvatorga parallel
D) Har bir meridian ikki qutbni tutashtiradi va uzunligi bir xil
To'g'ri javob: D) Har bir meridian ikki qutbni tutashtiradi va uzunligi bir xil
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 64

7. Geotermal energiyadan keng foydalanadigan davlat qaysi?
A) Polsha
B) Belarus
C) Misr
D) Islandiya
To'g'ri javob: D) Islandiya✔
8. Avstraliya materigining eng shimoliy nuqtasi qaysi?
A) Janubi-Sharqiy burun
B) Bayron burni
C) York burni
D) Stip-Poynt burni
To'g'ri javob: C) York burni
✔
9. Ko'hitang tizmasi O'zbekistonning qaysi viloyatida joylashgan?
A) Surxondaryo viloyati
B) Navoiy viloyati
C) Namangan viloyati
D) Toshkent viloyati
To'g'ri javob: A) Surxondaryo viloyati
✔
10. Suvda erkin suzib yuruvchi, oqimga qarshi faol harakat qila oladigan organizmlar (baliqlar, kitlar)
qanday ataladi?
A) Bentos
B) Nekton
C) Perifiton
D) Plankton
To'g'ri javob: B) Nekton
✔
11. Aholining tabiiy o'sishi qanday aniqlanadi?
A) Ko'chib kelganlardan ko'chib ketganlar ayiriladi
B) Tug'ilganlar soniga ko'chib kelganlar qo'shiladi
C) Tug'ilganlar sonidan vafot etganlar soni ayiriladi
D) Shahar aholisidan qishloq aholisi ayiriladi
To'g'ri javob: C) Tug'ilganlar sonidan vafot etganlar soni ayiriladi
✔
12. Boksitning yirik zaxiralariga ega Afrika davlati qaysi?
A) Gvineya
B) Misr
C) Marokash
D) Keniya
To'g'ri javob: A) Gvineya
✔
13. Shimoliy Amerika va Avstraliyada aholining hozirgi etnik tarkibi shakllanishida qaysi omil eng
muhim rol o'ynagan?
A) Muzlik davri ko'chishlari
B) Yevropadan ommaviy immigratsiya
C) Mahalliy aholining yuqori tabiiy o'sishi
D) Urbanizatsiyaning sustligi
To'g'ri javob: B) Yevropadan ommaviy immigratsiya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 65

14. Kanadaning poytaxti qaysi shahar?
A) Ottava
B) Monreal
C) Toronto
D) Vankuver
To'g'ri javob: A) Ottava✔
15. Quyidagi yuzalardan qaysi biri Quyosh nurlarini eng ko'p qaytaradi (albedosi eng yuqori)?
A) Yangi yoqqan qor
B) Ignabargli o'rmon
C) Okean suvi
D) Qora tuproq
To'g'ri javob: A) Yangi yoqqan qor
✔
16. Amudaryo qaysi ikki daryoning qo'shilishidan hosil bo'ladi?
A) Chotqol va Piskom
B) Panj va Vaxsh
C) To'palang va Qoratog'daryo
D) Norin va Qoradaryo
To'g'ri javob: B) Panj va Vaxsh
✔
17. Marokashning poytaxti qaysi shahar?
A) Fes
B) Kasablanka
C) Rabot
D) Marrakesh
To'g'ri javob: C) Rabot
✔
18. Yil fasllariga qarab yo'nalishini o'zgartiradigan shamollar qanday ataladi?
A) Brizlar
B) Mussonlar
C) Fyonlar
D) Passatlar
To'g'ri javob: B) Mussonlar
✔
19. Turkiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Istanbul
B) Izmir
C) Anqara
D) Bursa
To'g'ri javob: C) Anqara
✔
20. Troposferaning qalinligi qayerda eng katta bo'ladi?
A) Hamma joyda bir xil
B) Mo'tadil kengliklarda
C) Qutblar ustida
D) Ekvator ustida
To'g'ri javob: D) Ekvator ustida
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 66

21. Parallellar uzunligi haqidagi qaysi fikr to'g'ri?
A) Qutbga yaqinlashgan sari ortadi
B) Ular bir xil uzunlikka ega
C) Faqat tropiklarda eng uzun
D) Ekvatordan qutblarga tomon kamayadi
To'g'ri javob: D) Ekvatordan qutblarga tomon kamayadi✔
22. Sharqiy Sibir taygasida ustun bo'lgan, qishga barglarini (ignalarini) to'kadigan daraxt qaysi?
A) Qoraqarag'ay (el)
B) Qarag'ay
C) Pixta
D) Tilog'och (listvennitsa)
To'g'ri javob: D) Tilog'och (listvennitsa)
✔
23. Biosferaning yuqori chegarasi asosan nima bilan belgilanadi?
A) Bulutlar qatlami bilan
B) Termosfera bilan
C) Tropopauza bilan
D) Ozon qatlami bilan
To'g'ri javob: D) Ozon qatlami bilan
✔
24. Biosfera chegaralari to'g'ri ko'rsatilgan javobni toping.
A) Faqat litosfera va atmosfera
B) Faqat gidrosfera va tuproq qatlami
C) Atmosferaning yuqori qatlamlari va mantiya
D) Atmosferaning quyi qismi, butun gidrosfera va litosferaning yuqori qismi
To'g'ri javob: D) Atmosferaning quyi qismi, butun gidrosfera va litosferaning yuqori qismi
✔
25. Ruald Amundsen Janubiy qutbga qaysi yili yetib borgan?
A) 1911-yil
B) 1929-yil
C) 1820-yil
D) 1909-yil
To'g'ri javob: A) 1911-yil
✔
26. Butun bir materikni egallagan davlat qaysi?
A) Indoneziya
B) Braziliya
C) Avstraliya
D) Kanada
To'g'ri javob: C) Avstraliya
✔
27. Muruntov konida qanday foydali qazilma qazib olinadi?
A) Neft
B) Oltin
C) Mis
D) Ko'mir
To'g'ri javob: B) Oltin
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 67

28. Yerning haqiqiy shakli fanda qanday ataladi?
A) Mukammal shar
B) Ellipsoid
C) Geoid
D) Sferoid-kub
To'g'ri javob: C) Geoid✔
29. Janubiy Amerikaga eng yaqin joylashgan Antarktida qismi qaysi?
A) Ross muz shelfi
B) Viktoriya Yeri
C) Malika Mod Yeri
D) Antarktika yarimoroli
To'g'ri javob: D) Antarktika yarimoroli
✔
30. Kuznetsk (Kuzbass) ko'mir havzasi qaysi davlatda joylashgan?
A) Rossiya
B) Xitoy
C) Qozog'iston
D) Ukraina
To'g'ri javob: A) Rossiya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 68

14-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Yerdagi chuchuk suvning eng katta qismi qayerda to'plangan?
A) Muzliklar va doimiy qorlarda
B) Daryolarda
C) Ko'llarda
D) Atmosferada
To'g'ri javob: A) Muzliklar va doimiy qorlarda✔
2. Yerning sharsimon yuzasini tekislikda tasvirlaganda qanday holat yuz beradi?
A) Ma'lum darajada buzilishlar bo'lishi muqarrar
B) Buzilish bo'lmaydi
C) Faqat okeanlar buziladi
D) Faqat ranglar buziladi
To'g'ri javob: A) Ma'lum darajada buzilishlar bo'lishi muqarrar
✔
3. Yevrosiyoning qaysi qismida O'rtayer dengizi tipidagi subtropik iqlim tarqalgan?
A) Kamchatkada
B) Skandinaviyada
C) Sharqiy Xitoyda
D) Janubiy Yevropada
To'g'ri javob: D) Janubiy Yevropada
✔
4. Dinozavrlar asosan qaysi erada yashagan?
A) Kaynozoy
B) Paleozoy
C) Mezozoy
D) Arxey
To'g'ri javob: C) Mezozoy
✔
5. Afrikaning shimoli-g'arbida joylashgan tog'lar qaysi?
A) Atlas tog'lari
B) Drakon tog'lari
C) Efiopiya tog'ligi
D) Kap tog'lari
To'g'ri javob: A) Atlas tog'lari
✔
6. Konchilik ishlari natijasida buzilgan yerlarni qayta tiklash qanday ataladi?
A) Abraziya
B) Eroziya
C) Rekultivatsiya
D) Deflyatsiya
To'g'ri javob: C) Rekultivatsiya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 69

7. Fizik xaritada balandlik va chuqurliklarni ranglar orqali ko'rsatuvchi shkala qanday ataladi?
A) Rixter shkalasi
B) Gipsometrik shkala
C) Bofort shkalasi
D) Chiziqli masshtab
To'g'ri javob: B) Gipsometrik shkala✔
8. Jahonda haydaladigan yerlarning eng katta maydoniga ega davlatlar qatoriga qaysi guruh kiradi?
A) Singapur, Bahrayn, Malta
B) AQSH, Hindiston, Rossiya
C) Misr, Liviya, Saudiya Arabistoni
D) Islandiya, Norvegiya, Finlandiya
To'g'ri javob: B) AQSH, Hindiston, Rossiya
✔
9. Yaponiyada «Minamata kasalligi» qaysi modda bilan zaharlanish natijasida kelib chiqqan?
A) Rux
B) Mis
C) Qo'rg'oshin
D) Simob
To'g'ri javob: D) Simob
✔
10. Global isishga qarshi kurash bo'yicha Parij kelishuvi qaysi yilda qabul qilingan?
A) 2020-yilda
B) 2009-yilda
C) 2015-yilda
D) 2001-yilda
To'g'ri javob: C) 2015-yilda
✔
11. Yevrosiyo materigining eng janubiy nuqtasi qaysi?
A) Dejnyov burni
B) Chelyuskin burni
C) Piay burni
D) Roka burni
To'g'ri javob: C) Piay burni
✔
12. Shahrisabz shahri qaysi viloyatda joylashgan?
A) Surxondaryo viloyati
B) Qashqadaryo viloyati
C) Samarqand viloyati
D) Jizzax viloyati
To'g'ri javob: B) Qashqadaryo viloyati
✔
13. Daryo suvining kuchli jala yoki tez qor erishi natijasida qisqa muddatda keskin ko'tarilishi qanday
ataladi?
A) To'linsuv
B) Toshqin (pavodok)
C) Mejen
D) Suv ko'tarilishi
To'g'ri javob: B) Toshqin (pavodok)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 70

14. Litosfera plitalari bir-biridan uzoqlashadigan okean tubida qanday relyef shakli vujudga keladi?
A) Chuqur nov
B) Burmali tog'lar
C) Orollar yoyi
D) O'rta okean tizmasi (rift zonasi)
To'g'ri javob: D) O'rta okean tizmasi (rift zonasi)✔
15. Dunay daryosi bo'yida joylashgan poytaxtlar to'g'ri ko'rsatilgan javobni toping.
A) Praga, Varshava, Berlin
B) Rim, Madrid, Lissabon
C) Parij, Bryussel, Amsterdam
D) Vena, Budapesht, Belgrad
To'g'ri javob: D) Vena, Budapesht, Belgrad
✔
16. Dengiz sathidan 2400 m balandlikdan boshlanib, dengizga quyiladigan daryoning uzunligi 800 km.
Daryoning o'rtacha nishabligi qancha?
A) 33 m/km
B) 0,3 m/km
C) 30 m/km
D) 3 m/km
To'g'ri javob: D) 3 m/km
✔
17. A dan B ga yo'nalish azimuti 135°. B dan A ga qaytish azimuti qancha?
A) 45°
B) 315°
C) 225°
D) 270°
To'g'ri javob: B) 315°
✔
18. Angren–Pop temir yo'lining qurilishi qanday ahamiyatga ega bo'ldi?
A) Nukusni Xiva bilan bog'ladi
B) Farg'ona vodiysini respublikaning boshqa hududlari bilan qo'shni davlat hududisiz bog'ladi
C) Toshkentni Termiz bilan bog'ladi
D) O'zbekistonni Kaspiy dengizi bilan bog'ladi
To'g'ri javob: B) Farg'ona vodiysini respublikaning boshqa hududlari bilan qo'shni davlat hududisiz
✔
bog'ladi
19. Dunyodagi eng baland va eng katta tog'liklardan biri — «dunyo tomi» deb ataluvchi tog'lik qaysi?
A) Braziliya tog'ligi
B) Eron tog'ligi
C) Tibet tog'ligi
D) Efiopiya tog'ligi
To'g'ri javob: C) Tibet tog'ligi
✔
20. Atlantika okeanining shimoliy qismidagi kuchli iliq oqim qaysi?
A) Kanar oqimi
B) Golfstrim
C) Labrador oqimi
D) Bengela oqimi
To'g'ri javob: B) Golfstrim
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 71

21. Jahon iqtisodiyoti, madaniyati va axborot makonining yagona tizimga birlashib borish jarayoni
qanday ataladi?
A) Industrializatsiya
B) Globalizatsiya
C) Regionalizatsiya
D) Urbanizatsiya
To'g'ri javob: B) Globalizatsiya✔
22. Shanxay hamkorlik tashkiloti (ShHT) qaysi yilda tuzilgan?
A) 1991-yilda
B) 2001-yilda
C) 1996-yilda
D) 2008-yilda
To'g'ri javob: B) 2001-yilda
✔
23. Kon qudug'ida 2 km chuqurlikda harorat +68°C. Harorat har 100 m da 3°C ga oshsa, yer yuzasidagi
harorat qancha?
A) +6°C
B) +8°C
C) +20°C
D) +12°C
To'g'ri javob: B) +8°C
✔
24. Viloyat aholisi 2,4 mln kishi, shulardan 960 ming kishi shaharlarda yashaydi. Urbanizatsiya
darajasini aniqlang.
A) 40 %
B) 60 %
C) 24 %
D) 36 %
To'g'ri javob: A) 40 %
✔
25. Sholining madaniylashtirilgan asosiy markazi qaysi mintaqa hisoblanadi?
A) Shimoliy Yevropa
B) Janubi-Sharqiy va Sharqiy Osiyo
C) Janubiy Amerika
D) Shimoliy Afrika
To'g'ri javob: B) Janubi-Sharqiy va Sharqiy Osiyo
✔
26. Yirik shaharlarda avtomobil gazlari va quyosh nuri ta'sirida hosil bo'ladigan zaharli tuman qanday
ataladi?
A) Tuman-shudring
B) Fotokimyoviy smog
C) Briz
D) Inversiya
To'g'ri javob: B) Fotokimyoviy smog
✔
27. Bug'doy qadimda qaysi mintaqada madaniylashtirilgan?
A) Shimoliy Amerikada
B) Janubi-Sharqiy Osiyoda
C) Old Osiyoda (Janubi-G'arbiy Osiyo)
D) Avstraliyada
To'g'ri javob: C) Old Osiyoda (Janubi-G'arbiy Osiyo)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 72

28. La-Mansh bo'g'ozi ostidan o'tgan tunnel qaysi davlatlarni bog'laydi?
A) Italiya va Shveytsariya
B) Daniya va Shvetsiya
C) Ispaniya va Marokash
D) Buyuk Britaniya va Fransiya
To'g'ri javob: D) Buyuk Britaniya va Fransiya✔
29. B nuqta A nuqtadan aynan janubi-g'arbda joylashgan. A dan B ga azimut qancha?
A) 135°
B) 315°
C) 45°
D) 225°
To'g'ri javob: D) 225°
✔
30. Yevropaning g'arbiy qismida qishning iliq kechishiga asosan nima sabab bo'ladi?
A) Mussonlar va Kuroshio oqimi
B) Tog'larning baland bo'lishi
C) Arktikadan esuvchi shamollar
D) Shimoliy Atlantika iliq oqimi va g'arbiy shamollar
To'g'ri javob: D) Shimoliy Atlantika iliq oqimi va g'arbiy shamollar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 73

15-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Kiruna temir rudasi koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Norvegiya
B) Shvetsiya
C) Islandiya
D) Finlandiya
To'g'ri javob: B) Shvetsiya✔
2. Kun-tun tengligi kuni shimoliy yarimshardagi nuqtada tush paytida Quyosh gorizontdan 60°
balandlikda turibdi. Nuqtaning kengligi qancha?
A) 45° sh.k.
B) 60° sh.k.
C) 30° sh.k.
D) 23,5° sh.k.
To'g'ri javob: C) 30° sh.k.
✔
3. Har kuni yashash joyidan ish joyiga boshqa aholi punktiga borib-kelish qanday ataladi?
A) Reemigratsiya
B) Emigratsiya
C) Mavsumiy migratsiya
D) Mayatniksimon migratsiya
To'g'ri javob: D) Mayatniksimon migratsiya
✔
4. 22-iyun kuni 41° sh.k. da tush paytida Quyoshning gorizontdan balandligi qancha bo'ladi?
A) 49°
B) 72,5°
C) 64,5°
D) 25,5°
To'g'ri javob: B) 72,5°
✔
5. O'rta Osiyo tog' oldi tekisliklari va adirlariga xos tuproq tipi qaysi?
A) Podzol
B) Bo'z tuproq
C) Ferrallit
D) Chernozem
To'g'ri javob: B) Bo'z tuproq
✔
6. Lotin Amerikasida rasmiy tili fransuz tili bo'lgan davlat qaysi?
A) Yamayka
B) Gaiti
C) Kuba
D) Gayana
To'g'ri javob: B) Gaiti
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 74

7. O'zbekiston quyidagi qaysi davlat bilan chegaradosh emas?
A) Afg'oniston
B) Qirg'iziston
C) Xitoy
D) Turkmaniston
To'g'ri javob: C) Xitoy✔
8. Aholisi soni bo'yicha dunyodagi eng yirik musulmon davlati qaysi?
A) Misr
B) Indoneziya
C) Eron
D) Pokiston
To'g'ri javob: B) Indoneziya
✔
9. O'zbek tili qaysi til oilasi va guruhiga mansub?
A) Ural oilasi, fin-ugor guruhi
B) Oltoy oilasi, turkiy guruh
C) Hind-yevropa oilasi, eron guruhi
D) Xitoy-tibet oilasi
To'g'ri javob: B) Oltoy oilasi, turkiy guruh
✔
10. Nam ekvatorial o'rmonlar uchun qaysi tuproqlar xos?
A) Qizil-sariq ferrallit tuproqlar
B) Podzol tuproqlar
C) Kashtan tuproqlar
D) Tundra-glei tuproqlar
To'g'ri javob: A) Qizil-sariq ferrallit tuproqlar
✔
11. Tog'dan vodiyga tushib keladigan iliq va quruq mahalliy shamol qanday ataladi?
A) Fyon
B) Briz
C) Passat
D) Musson
To'g'ri javob: A) Fyon
✔
12. Absolyut monarxiya boshqaruv shakliga ega davlat qaysi?
A) Shvetsiya
B) Buyuk Britaniya
C) Saudiya Arabistoni
D) Yaponiya
To'g'ri javob: C) Saudiya Arabistoni
✔
13. Chirchiq daryosi qaysi daryolarning qo'shilishidan hosil bo'ladi?
A) Chotqol va Piskom
B) Oqsuv va Ko'ksuv
C) Panj va Vaxsh
D) Norin va Qoradaryo
To'g'ri javob: A) Chotqol va Piskom
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 75

14. Tuproqqa qora rang va unumdorlik beruvchi organik modda qanday ataladi?
A) Podzol
B) Les
C) Torf
D) Gumus (chirindi)
To'g'ri javob: D) Gumus (chirindi)✔
15. Hassi-Rmel gaz koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Jazoir
B) Liviya
C) Marokash
D) Misr
To'g'ri javob: A) Jazoir
✔
16. Hududi bo'yicha Afrikadagi eng katta davlat qaysi?
A) Liviya
B) Sudan
C) Jazoir
D) Kongo DR
To'g'ri javob: C) Jazoir
✔
17. Xaritada bir xil haroratga ega nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar qanday ataladi?
A) Izogipslar
B) Izotermalar
C) Izobaralar
D) Izobatalar
To'g'ri javob: B) Izotermalar
✔
18. Quruq sharoitga moslashgan, kam suv bug'latadigan o'simliklar qanday ataladi?
A) Gidrofitlar
B) Kserofitlar
C) Epifitlar
D) Gigrofitlar
To'g'ri javob: B) Kserofitlar
✔
19. Janubiy Amerika materigi uchun qaysi xususiyat xos?
A) Eng sovuq materik
B) Eng kichik materik
C) Eng quruq materik
D) Eng nam materik
To'g'ri javob: D) Eng nam materik
✔
20. Angren konida asosan qanday foydali qazilma qazib olinadi?
A) Tabiiy gaz
B) Qo'ng'ir ko'mir
C) Kaliy tuzi
D) Oltin
To'g'ri javob: B) Qo'ng'ir ko'mir
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 76

21. Prudo-Bey neft koni AQSHning qaysi shtatida joylashgan?
A) Luiziana
B) Kaliforniya
C) Texas
D) Alyaska
To'g'ri javob: D) Alyaska✔
22. Janubiy qutbga birinchi bo'lib yetib borgan tadqiqotchi kim?
A) Ernest Shekelton
B) Robert Skott
C) Ruald Amundsen
D) Fridtyof Nansen
To'g'ri javob: C) Ruald Amundsen
✔
23. O'zbekistonda yillik yog'in miqdori eng ko'p bo'lgan hududlar qaysilar?
A) Tog'larning shamolga ro'para yonbag'irlari
B) Amudaryo deltasi
C) Qizilqum cho'li
D) Ustyurt platosi
To'g'ri javob: A) Tog'larning shamolga ro'para yonbag'irlari
✔
24. Teokratik monarxiya boshqaruv shakliga ega davlat qaysi?
A) Monako
B) Lixtenshteyn
C) Andorra
D) Vatikan
To'g'ri javob: D) Vatikan
✔
25. Antarktidadagi eng baland nuqta qaysi?
A) Vinson massivi
B) Kostsyushko tog'i
C) Akonkagua
D) Erebus vulqoni
To'g'ri javob: A) Vinson massivi
✔
26. Yerdan Oygacha bo'lgan o'rtacha masofa taxminan qancha?
A) 384 ming km
B) 150 ming km
C) 38 ming km
D) 1 mln km
To'g'ri javob: A) 384 ming km
✔
27. Tropik kengliklardagi yuqori bosim mintaqasidan ekvatorga tomon doimiy esuvchi shamollar
qanday ataladi?
A) Brizlar
B) Mussonlar
C) Passatlar
D) G'arbiy shamollar
To'g'ri javob: C) Passatlar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 77

28. Avstraliya materiklar orasida maydoni bo'yicha qanday o'rin tutadi?
A) Ikkinchi
B) Eng kichik
C) Eng katta
D) To'rtinchi
To'g'ri javob: B) Eng kichik✔
29. Asteroidlarning asosiy kamari qaysi sayyoralar orbitalari oralig'ida joylashgan?
A) Mars va Yupiter
B) Yupiter va Saturn
C) Yer va Mars
D) Venera va Yer
To'g'ri javob: A) Mars va Yupiter
✔
30. Bulutlardan qaysi turi eng baland qatlamda hosil bo'ladi va muz kristallaridan tuzilgan?
A) To'p-yomg'irli bulutlar
B) Patsimon (perisimon) bulutlar
C) Qatlam-yomg'irli bulutlar
D) Qatlamli bulutlar
To'g'ri javob: B) Patsimon (perisimon) bulutlar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 78

16-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Xalqaro mehnat taqsimotida Yaponiyaning asosiy ixtisoslashuv tarmoqlaridan biri qaysi?
A) Elektronika va avtomobilsozlik
B) Kofe yetishtirish
C) Jun yetishtirish
D) Neft eksporti
To'g'ri javob: A) Elektronika va avtomobilsozlik✔
2. O'zbekistondagi eng yirik issiqlik elektr stansiyasi qaysi?
A) Toshkent IES
B) Sirdaryo IES
C) Angren IES
D) Navoiy IES
To'g'ri javob: B) Sirdaryo IES
✔
3. Sho'rligi 35‰ bo'lgan 2 kg dengiz suvida necha gramm tuz erigan?
A) 350 g
B) 70 g
C) 35 g
D) 17,5 g
To'g'ri javob: B) 70 g
✔
4. Eng katta litosfera plitasi qaysi?
A) Tinch okean plitasi
B) Afrika plitasi
C) Shimoliy Amerika plitasi
D) Yevrosiyo plitasi
To'g'ri javob: A) Tinch okean plitasi
✔
5. Okean suvining yuza qatlamidagi harorati odatda qayerda eng yuqori bo'ladi?
A) Qutb kengliklarida
B) Ekvatorial va tropik kengliklarda
C) Subarktika kengliklarida
D) Mo'tadil kengliklarda
To'g'ri javob: B) Ekvatorial va tropik kengliklarda
✔
6. Dunyodagi eng sersuv va havzasi eng katta daryo qaysi?
A) Amazonka
B) Yanszi
C) Nil
D) Missisipi
To'g'ri javob: A) Amazonka
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 79

7. Yer po'stida eng ko'p tarqalgan kimyoviy element qaysi?
A) Kislorod
B) Alyuminiy
C) Kremniy
D) Temir
To'g'ri javob: A) Kislorod✔
8. Zilzilaning yer bag'ridagi kelib chiqish joyi qanday ataladi?
A) Gipotsentr (o'choq)
B) Rift
C) Kaldera
D) Epitsentr
To'g'ri javob: A) Gipotsentr (o'choq)
✔
9. Quyidagilardan qaysi biri OPEKning asoschi davlatlaridan biri?
A) Venesuela
B) Meksika
C) Qozog'iston
D) Norvegiya
To'g'ri javob: A) Venesuela
✔
10. «1 sm da 5 km» nomli masshtabini sonli masshtabga aylantiring.
A) 1:500 000
B) 1:5 000
C) 1:50 000
D) 1:5 000 000
To'g'ri javob: A) 1:500 000
✔
11. Farg'ona viloyatida joylashgan neftni qayta ishlash zavodlari qaysi shaharlardadir?
A) Quva va Rishton
B) Beshariq va Bog'dod
C) Qo'qon va Marg'ilon
D) Farg'ona va Oltiariq
To'g'ri javob: D) Farg'ona va Oltiariq
✔
12. Orolning qurigan tubida qum va tuzni mustahkamlash uchun asosan qaysi o'simlik ekilmoqda?
A) Saksovul
B) Archa
C) Yong'oq
D) Tol
To'g'ri javob: A) Saksovul
✔
13. Yevrosiyo haqidagi qaysi fikr to'g'ri?
A) To'rtta okean suvlari bilan yuviladigan yagona materik
B) Ekvator uni o'rtasidan kesib o'tadi
C) Maydoni bo'yicha ikkinchi materik
D) Uni faqat ikki okean yuvib turadi
To'g'ri javob: A) To'rtta okean suvlari bilan yuviladigan yagona materik
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 80

14. Geografik ma'lumotlarni kompyuterda yig'ish, saqlash, tahlil qilish va xaritaga tushirish tizimi
qanday ataladi?
A) GAT (geoaxborot tizimi, GIS)
B) GPS
C) Gipsometr
D) Seysmograf
To'g'ri javob: A) GAT (geoaxborot tizimi, GIS)✔
15. Hind va Gang daryolari qaysi tog'lardan boshlanadi?
A) Tyanshan
B) Ural
C) Himolay
D) Kavkaz
To'g'ri javob: C) Himolay
✔
16. Sharqiy Yevropa (Rus) tekisligi qaysi tektonik tuzilmaga to'g'ri keladi?
A) Qadimgi platformaga
B) Yosh burmali o'lkaga
C) Rift zonasiga
D) Okean tubi tizmasiga
To'g'ri javob: A) Qadimgi platformaga
✔
17. Andijon viloyatining markazi qaysi shahar?
A) Andijon
B) Xonobod
C) Asaka
D) Shahrixon
To'g'ri javob: A) Andijon
✔
18. Mutlaq balandligi 200 m gacha bo'lgan tekisliklar qanday ataladi?
A) Yassi tog'liklar
B) Qirlar
C) Pasttekisliklar
D) Platolar
To'g'ri javob: C) Pasttekisliklar
✔
19. Antarktidani tinchlik maqsadlarida foydalanishga mo'ljallangan hudud deb belgilagan Antarktika
shartnomasi qaysi yilda imzolangan?
A) 1959-yilda
B) 1972-yilda
C) 1945-yilda
D) 1991-yilda
To'g'ri javob: A) 1959-yilda
✔
20. Malakka bo'g'ozi qaysi okeanlar orasida muhim dengiz yo'li hisoblanadi?
A) Atlantika va Tinch
B) Atlantika va Hind
C) Tinch va Shimoliy Muz
D) Hind va Tinch
To'g'ri javob: D) Hind va Tinch
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 81

21. Havo transportining asosiy afzalligi nimada?
A) Ob-havoga bog'liq emasligi
B) Eng arzon tashish usuli
C) Og'ir yuklarni katta hajmda tashish
D) Yuqori tezlik va uzoq masofaga tez yetkazish
To'g'ri javob: D) Yuqori tezlik va uzoq masofaga tez yetkazish✔
22. Maydoni jihatidan dunyodagi eng katta ko'l qaysi?
A) Baykal
B) Yuqori ko'l
C) Kaspiy
D) Viktoriya
To'g'ri javob: C) Kaspiy
✔
23. Chiqindilarni qayta ishlash (utilizatsiya) qanday ekologik foyda keltiradi?
A) Ozon qatlamini yemiradi
B) Xom ashyoni tejaydi va chiqindixonalar maydonini kamaytiradi
C) Tuproq eroziyasini kuchaytiradi
D) Suv omborlarini loyqa bilan to'ldiradi
To'g'ri javob: B) Xom ashyoni tejaydi va chiqindixonalar maydonini kamaytiradi
✔
24. Oziq-ovqat muammosi (ochlik va to'yib ovqatlanmaslik) eng o'tkir bo'lgan mintaqa qaysi?
A) Tropik Afrika
B) Shimoliy Amerika
C) Avstraliya
D) G'arbiy Yevropa
To'g'ri javob: A) Tropik Afrika
✔
25. Mirzacho'l yerlarini o'zlashtirish asosan qaysi daryo suvlari hisobiga amalga oshirilgan?
A) Amudaryo
B) Sirdaryo
C) Zarafshon
D) Qashqadaryo
To'g'ri javob: B) Sirdaryo
✔
26. 1:500 000 masshtabli xaritada daryoning to'g'ri qismi 7 sm. Uning joydagi uzunligi qancha?
A) 350 km
B) 70 km
C) 35 km
D) 14 km
To'g'ri javob: C) 35 km
✔
27. Afrikani Yevropadan ajratib turuvchi bo'g'oz qaysi?
A) Mozambik
B) Bosfor
C) Gibraltar
D) Bab-al-Mandab
To'g'ri javob: C) Gibraltar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 82

28. Hududi bo'yicha yirik, tabiiy resurslarga boy, lekin aholisi kam bo'lgan «ko'chirib keltirilgan
kapitalizm» mamlakatlariga qaysilar kiradi?
A) Yaponiya, Italiya, Fransiya
B) Hindiston, Pokiston, Bangladesh
C) Kanada, Avstraliya, JAR, Yangi Zelandiya
D) Misr, Liviya, Tunis
To'g'ri javob: C) Kanada, Avstraliya, JAR, Yangi Zelandiya✔
29. Jahonda kakao loviyasi yetishtirish bo'yicha yetakchi davlat qaysi?
A) Braziliya
B) Ekvador
C) Kot-d'Ivuar
D) Indoneziya
To'g'ri javob: C) Kot-d'Ivuar
✔
30. Xaritalar to'plamini «atlas» deb atashni birinchi bo'lib qo'llagan kartograf kim?
A) Klavdiy Ptolemey
B) Eratosfen
C) Gerard Merkator
D) Martin Bexaym
To'g'ri javob: C) Gerard Merkator
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 83

17-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Quruqlikdagi eng past nuqta qaysi suv havzasi qirg'og'ida joylashgan?
A) Orol dengizi
B) Qizil dengiz
C) Kaspiy dengizi
D) O'lik dengiz
To'g'ri javob: D) O'lik dengiz✔
2. Geografik uzunlik qanday chegarada o'zgaradi (sharqiy va g'arbiy)?
A) 0° dan 180° gacha
B) 0° dan 66,5° gacha
C) 0° dan 90° gacha
D) 0° dan 360° gacha
To'g'ri javob: A) 0° dan 180° gacha
✔
3. Efiopiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Asmara
B) Nayrobi
C) Xartum
D) Addis-Abeba
To'g'ri javob: D) Addis-Abeba
✔
4. O'rtayer dengizi tipidagi subtropik iqlim uchun qaysi xususiyat xos?
A) Yozi issiq va quruq, qishi iliq va yomg'irli
B) Yozi nam, qishi quruq
C) Qishi qattiq sovuq, yozi salqin
D) Yil bo'yi bir xil issiq va nam
To'g'ri javob: A) Yozi issiq va quruq, qishi iliq va yomg'irli
✔
5. Chimqo'rg'on va Talimarjon suv omborlari qaysi viloyatda joylashgan?
A) Jizzax viloyati
B) Qashqadaryo viloyati
C) Surxondaryo viloyati
D) Sirdaryo viloyati
To'g'ri javob: B) Qashqadaryo viloyati
✔
6. Ikki xil havo massasi orasidagi chegara zonasi qanday ataladi?
A) Atmosfera fronti
B) Tropopauza
C) Izobara
D) Passat zonasi
To'g'ri javob: A) Atmosfera fronti
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 84

7. Groningen gaz koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Niderlandiya
B) Belgiya
C) Daniya
D) Germaniya
To'g'ri javob: A) Niderlandiya✔
8. Aralash (ignabargli-keng bargli) o'rmonlar zonasiga xos tuproqlar qaysi?
A) Kashtan tuproqlar
B) Chimli-podzol tuproqlar
C) Qizil-sariq ferrallit tuproqlar
D) Sur-qo'ng'ir cho'l tuproqlari
To'g'ri javob: B) Chimli-podzol tuproqlar
✔
9. Tuproq hosil bo'lishida qatnashmaydigan omilni toping.
A) Yerning magnit maydoni
B) Ona jins
C) Tirik organizmlar
D) Iqlim
To'g'ri javob: A) Yerning magnit maydoni
✔
10. Kabisa yili necha kundan iborat bo'ladi?
A) 367 kun
B) 366 kun
C) 365 kun
D) 364 kun
To'g'ri javob: B) 366 kun
✔
11. Janubiy Amerika materigining eng shimoliy nuqtasi qaysi?
A) Galinas burni
B) Parinyas burni
C) Kabu-Branku burni
D) Froward burni
To'g'ri javob: A) Galinas burni
✔
12. Mamlakatda tug'ilish 10 ‰, o'lim 12 ‰. Bu holat qanday ataladi?
A) Migratsiya saldosi
B) Soxta urbanizatsiya
C) Aholining tabiiy kamayishi (depopulyatsiya)
D) Demografik portlash
To'g'ri javob: C) Aholining tabiiy kamayishi (depopulyatsiya)
✔
13. Sirdaryo qaysi vodiyda ikki daryoning qo'shilishidan boshlanadi?
A) Chirchiq vodiysi
B) Surxon vodiysi
C) Farg'ona vodiysi
D) Zarafshon vodiysi
To'g'ri javob: C) Farg'ona vodiysi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 85

14. Antarktida materiklar orasida qaysi xususiyati bilan ajralib turadi?
A) Eng ko'p yog'in tushadigan materik
B) Eng ko'p daryoli materik
C) Eng past o'rtacha balandlikka ega
D) O'rtacha balandligi eng katta materik
To'g'ri javob: D) O'rtacha balandligi eng katta materik✔
15. Tojik tili qaysi til oilasiga mansub?
A) Ural
B) Oltoy
C) Hind-yevropa
D) Afrosiyo
To'g'ri javob: C) Hind-yevropa
✔
16. O'zbekiston hududining taxminan qancha qismini tekisliklar egallaydi?
A) To'rtdan uch qismidan ko'prog'ini
B) Uchdan bir qismini
C) Yarmini
D) Beshdan bir qismini
To'g'ri javob: A) To'rtdan uch qismidan ko'prog'ini
✔
17. Shimoliy Amerika materigining eng shimoliy nuqtasi qaysi?
A) Uels shahzodasi burni
B) Sent-Charlz burni
C) Merchison burni
D) Mariato burni
To'g'ri javob: C) Merchison burni
✔
18. Nurota qo'riqxonasi asosan qaysi noyob hayvonni muhofaza qilish uchun tashkil etilgan?
A) Buxoro bug'usi
B) Severtsov qo'yi (arxar)
C) Qor qoploni
D) Jayron
To'g'ri javob: B) Severtsov qo'yi (arxar)
✔
19. Ozon qatlami asosan atmosferaning qaysi qatlamida joylashgan?
A) Ekzosferada
B) Stratosferada
C) Termosferada
D) Troposferada
To'g'ri javob: B) Stratosferada
✔
20. Tikuvchilik va poyabzal sanoati kabi mehnat sig'imi yuqori tarmoqlar ko'pincha qayerga
joylashtiriladi?
A) Yirik GESlar yoniga
B) Neft konlari yoniga
C) Faqat dengiz shelfiga
D) Ishchi kuchi arzon va ko'p bo'lgan hududlarga
To'g'ri javob: D) Ishchi kuchi arzon va ko'p bo'lgan hududlarga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 86

21. Ob-havoning ma'lum vaqtdagi holatini ko'rsatuvchi, frontlar, siklon va antisiklonlar tasvirlangan
xarita qanday ataladi?
A) Topografik xarita
B) Gipsometrik xarita
C) Sinoptik xarita
D) Tektonik xarita
To'g'ri javob: C) Sinoptik xarita✔
22. Hinduizm asosan qaysi mamlakatda tarqalgan milliy din hisoblanadi?
A) Tailand
B) Yaponiya
C) Hindiston
D) Xitoy
To'g'ri javob: C) Hindiston
✔
23. Qaysi tabiat zonasida o'rtacha bitta maydondagi o'simlik turlari soni eng ko'p bo'ladi?
A) Nam ekvatorial o'rmonlarda
B) Tundrada
C) Taygada
D) Dashtda
To'g'ri javob: A) Nam ekvatorial o'rmonlarda
✔
24. Avstraliyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Kanberra
B) Melburn
C) Sidney
D) Pert
To'g'ri javob: A) Kanberra
✔
25. «Uch dara» (Sansya) GESi qaysi daryoda qurilgan?
A) Mekong
B) Xuanxe
C) Amur
D) Yanszi
To'g'ri javob: D) Yanszi
✔
26. Janubiy Amerika materigining eng sharqiy nuqtasi qaysi?
A) Galinas burni
B) Froward burni
C) Kabu-Branku burni
D) Parinyas burni
To'g'ri javob: C) Kabu-Branku burni
✔
27. 60° sh.u. dagi nuqtada mahalliy vaqt 14:00 bo'lsa, 30° g'.u. dagi nuqtada mahalliy vaqt qancha?
A) 20:00
B) 08:00
C) 10:00
D) 12:00
To'g'ri javob: B) 08:00
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 87

28. Tug'ilish va o'lim darajasi past, tabiiy o'sish kichik bo'lgan aholi takror barpo bo'lishi tipi asosan
qaysi mamlakatlarga xos?
A) Arab mamlakatlariga
B) Janubiy Osiyo mamlakatlariga
C) Iqtisodiy rivojlangan mamlakatlarga
D) Tropik Afrika mamlakatlariga
To'g'ri javob: C) Iqtisodiy rivojlangan mamlakatlarga✔
29. Cho'lda yer osti suvlari yoki daryo suvi hisobiga o'simliklar o'sadigan joylar qanday ataladi?
A) Taqirlar
B) Sho'rxoklar
C) Vohalar
D) Barxanlar
To'g'ri javob: C) Vohalar
✔
30. Bahorgi kun-tun tengligi kuni (21-mart) tush paytida Quyosh qayerda zenitda bo'ladi?
A) Janubiy tropikda
B) Shimoliy tropikda
C) Ekvatorda
D) Shimoliy qutb doirasida
To'g'ri javob: C) Ekvatorda
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 88

18-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. «Surat al-arz» («Yerning surati») asarida joylarning koordinatalarini keltirgan buyuk ajdodimiz kim?
A) Mirzo Ulug'bek
B) Muhammad al-Xorazmiy
C) Mahmud Koshg'ariy
D) Abu Rayhon Beruniy
To'g'ri javob: B) Muhammad al-Xorazmiy✔
2. Yevropadagi eng katta ko'l qaysi?
A) Jeneva
B) Ladoga
C) Onega
D) Balaton
To'g'ri javob: B) Ladoga
✔
3. Mamlakatlarning ma'lum mahsulot turlarini ishlab chiqarishga ixtisoslashuvi va ularni ayirboshlashi
qanday ataladi?
A) Xalqaro geografik mehnat taqsimoti
B) Proteksionizm
C) Iqtisodiy integratsiya
D) Urbanizatsiya
To'g'ri javob: A) Xalqaro geografik mehnat taqsimoti
✔
4. Osiyo va Shimoliy Amerikani ajratib turuvchi bo'g'oz qaysi?
A) Bering bo'g'ozi
B) Magellan bo'g'ozi
C) Drake bo'g'ozi
D) Gudzon bo'g'ozi
To'g'ri javob: A) Bering bo'g'ozi
✔
5. Dengizdan qum tili (to'siq) bilan ajralgan, qirg'oqbo'yi sayoz ko'l qanday ataladi?
A) Laguna
B) Estuariy
C) Fyord
D) Delta
To'g'ri javob: A) Laguna
✔
6. Xaritadagi masofaning joydagi haqiqiy masofadan necha marta kichraytirilganini ko'rsatuvchi
kattalik nima deb ataladi?
A) Azimut
B) Gorizontal
C) Proyeksiya
D) Masshtab
To'g'ri javob: D) Masshtab
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 89

7. Qo'ng'irot soda zavodi qaysi hududda joylashgan?
A) Navoiy viloyati
B) Xorazm viloyati
C) Buxoro viloyati
D) Qoraqalpog'iston Respublikasi
To'g'ri javob: D) Qoraqalpog'iston Respublikasi✔
8. Surxondaryo viloyatining markazi qaysi shahar?
A) Termiz
B) Denov
C) Boysun
D) Sherobod
To'g'ri javob: A) Termiz
✔
9. Afrikadagi eng katta ko'l qaysi?
A) Chad
B) Nyasa
C) Viktoriya
D) Tanganika
To'g'ri javob: C) Viktoriya
✔
10. Chorvoq GES qaysi daryoda joylashgan?
A) Chirchiq
B) Amudaryo
C) Sirdaryo
D) Zarafshon
To'g'ri javob: A) Chirchiq
✔
11. Dunyodagi birinchi milliy bog' – Yelloustoun qaysi davlatda tashkil etilgan?
A) AQSH
B) Buyuk Britaniya
C) Avstraliya
D) Kanada
To'g'ri javob: A) AQSH
✔
12. Sayyoh 300° azimut bo'yicha yurdi. Orqaga qaytishi uchun qanday azimut bo'yicha yurishi kerak?
A) 30°
B) 120°
C) 60°
D) 210°
To'g'ri javob: B) 120°
✔
13. Jut asosan qaysi davlatlarda yetishtiriladi?
A) Kanada va AQSH
B) Bangladesh va Hindiston
C) Avstraliya va Yangi Zelandiya
D) Misr va Sudan
To'g'ri javob: B) Bangladesh va Hindiston
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 90

14. Tuproqning shamol ta'sirida yemirilishi qanday ataladi?
A) Shamol eroziyasi (deflyatsiya)
B) Sho'rlanish
C) Abraziya
D) Akkumulyatsiya
To'g'ri javob: A) Shamol eroziyasi (deflyatsiya)✔
15. Maydoni jihatidan eng kichik va eng sayoz okean qaysi?
A) Atlantika okeani
B) Shimoliy Muz okeani
C) Hind okeani
D) Tinch okeani
To'g'ri javob: B) Shimoliy Muz okeani
✔
16. Zilzila to'lqinlarini qayd etuvchi asbob qanday ataladi?
A) Barograf
B) Teodolit
C) Seysmograf
D) Gigrometr
To'g'ri javob: C) Seysmograf
✔
17. Temir yo'llar zichligi eng yuqori bo'lgan mintaqa qaysi?
A) Amazoniya
B) G'arbiy va Markaziy Yevropa
C) Tropik Afrika
D) Arabiston yarimoroli
To'g'ri javob: B) G'arbiy va Markaziy Yevropa
✔
18. Taxminan 200 mln yil avval mavjud bo'lgan yagona qadimgi supermaterik qanday ataladi?
A) Lavraziya
B) Tetis
C) Pangeya
D) Gondvana
To'g'ri javob: C) Pangeya
✔
19. Viloyatlar orasida maydoni eng kichik bo'lgani qaysi?
A) Andijon viloyati
B) Namangan viloyati
C) Xorazm viloyati
D) Sirdaryo viloyati
To'g'ri javob: A) Andijon viloyati
✔
20. 1:100 000 masshtabli xaritada 10 sm bo'lgan masofa 1:500 000 masshtabli xaritada necha sm
bo'ladi?
A) 2 sm
B) 50 sm
C) 0,2 sm
D) 5 sm
To'g'ri javob: A) 2 sm
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 91

21. Aholi jon boshiga YaIM bo'yicha jahonda yuqori o'rinlarni egallaydigan kichik davlatlardan biri
qaysi?
A) Nepal
B) Lyuksemburg
C) Gaiti
D) Chad
To'g'ri javob: B) Lyuksemburg✔
22. Daryo ko'ndalang kesimining yuzasi 200 m², oqim tezligi 1,5 m/s. Daryoning suv sarfi qancha?
A) 30 m³/s
B) 201,5 m³/s
C) 133 m³/s
D) 300 m³/s
To'g'ri javob: D) 300 m³/s
✔
23. Tog' etagining mutlaq balandligi 500 m, cho'qqisining etakka nisbatan balandligi 1200 m.
Cho'qqining mutlaq balandligi qancha?
A) 700 m
B) 2200 m
C) 1200 m
D) 1700 m
To'g'ri javob: D) 1700 m
✔
24. UNESCO qarorgohi qaysi shaharda joylashgan?
A) Parij
B) Bryussel
C) Rim
D) London
To'g'ri javob: A) Parij
✔
25. Yevrosiyoning sharqiy va janubi-sharqiy qirg'oqlari uchun qanday iqlim xos?
A) O'rtayer dengizi
B) Musson
C) Keskin kontinental
D) Tropik cho'l
To'g'ri javob: B) Musson
✔
26. Ko'chmanchi chorvachilik qanday tabiiy sharoitda ko'proq saqlanib qolgan?
A) Nam ekvatorial o'rmonlarda
B) Cho'l va chala cho'llarda
C) Mussonli tekisliklarda
D) Shaharlar atrofida
To'g'ri javob: B) Cho'l va chala cho'llarda
✔
27. Pangeya parchalanganida hosil bo'lgan janubiy supermaterik qaysi?
A) Tetis
B) Pangeya
C) Gondvana
D) Lavraziya
To'g'ri javob: C) Gondvana
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 92

28. Yirik GES suv omborlari qurilishining salbiy oqibatlaridan biri qaysi?
A) Ozon qatlamining yemirilishi
B) Havoga ko'p tutun chiqarish
C) Unumdor yerlarni suv bosishi va baliqlar migratsiyasining buzilishi
D) Radioaktiv ifloslanish
To'g'ri javob: C) Unumdor yerlarni suv bosishi va baliqlar migratsiyasining buzilishi✔
29. Postindustrial mamlakatlar xo'jaligi tarkibida qaysi sohaning ulushi eng yuqori bo'ladi?
A) Qazib oluvchi sanoat
B) Qora metallurgiya
C) Qishloq xo'jaligi
D) Xizmat ko'rsatish sohasi
To'g'ri javob: D) Xizmat ko'rsatish sohasi
✔
30. Lena va Yenisey daryolari qaysi okeanga quyiladi?
A) Atlantika okeaniga
B) Shimoliy Muz okeaniga
C) Tinch okeaniga
D) Hind okeaniga
To'g'ri javob: B) Shimoliy Muz okeaniga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 93

19-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Janubiy Amerikaning tabiatini chuqur o'rgangan va «Amerikaning ikkinchi kashfiyotchisi» deb nom
olgan nemis olimi kim?
A) Aleksandr Gumboldt
B) Charlz Darvin
C) Jeyms Kuk
D) Fernan Magellan
To'g'ri javob: A) Aleksandr Gumboldt✔
2. Taxminan 30° sh.k. va 30° j.k. atrofida qanday bosim mintaqalari joylashgan?
A) Siklonlar mintaqasi
B) Past bosim mintaqalari
C) Musson mintaqalari
D) Yuqori bosim mintaqalari
To'g'ri javob: D) Yuqori bosim mintaqalari
✔
3. Yer atmosferasiga kirib, yonib ketayotgan kichik kosmik jismning osmondagi yorug' izi nima deb
ataladi?
A) Asteroid
B) Meteor
C) Meteorit
D) Kometa
To'g'ri javob: B) Meteor
✔
4. Karajas temir rudasi koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Peru
B) Chili
C) Argentina
D) Braziliya
To'g'ri javob: D) Braziliya
✔
5. Donetsk (Donbass) ko'mir havzasi qaysi davlatda joylashgan?
A) Ruminiya
B) Belarus
C) Ukraina
D) Moldova
To'g'ri javob: C) Ukraina
✔
6. 40° sh.k., 60° sh.u. nuqtasining antipodi (Yerning qarama-qarshi nuqtasi) koordinatalari qanday?
A) 40° j.k., 120° g'.u.
B) 50° j.k., 120° sh.u.
C) 40° sh.k., 120° g'.u.
D) 40° j.k., 60° g'.u.
To'g'ri javob: A) 40° j.k., 120° g'.u.
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 94

7. Savanna zonasiga xos o'simliklar qaysi?
A) Ignabargli daraxtlar
B) Baland o'tlar, baobab va akatsiya
C) Saksovul va sho'ra
D) Mox va lishaynik
To'g'ri javob: B) Baland o'tlar, baobab va akatsiya✔
8. Antarktidaning muz qoplami Yerdagi qaysi resursning eng katta zahirasi hisoblanadi?
A) Chuchuk suvning
B) Toshko'mirning
C) Temir rudasining
D) Neftning
To'g'ri javob: A) Chuchuk suvning
✔
9. Ochiq havoda sutkadagi eng past harorat odatda qaysi vaqtda kuzatiladi?
A) Tush paytida
B) Quyosh chiqishidan biroz oldin
C) Yarim tunda
D) Kechqurun quyosh botganda
To'g'ri javob: B) Quyosh chiqishidan biroz oldin
✔
10. Yil davomidagi eng yuqori harorat +35°C, eng past harorat −15°C bo'lgan. Mutlaq yillik harorat
amplitudasi qancha?
A) 25°C
B) 35°C
C) 20°C
D) 50°C
To'g'ri javob: D) 50°C
✔
11. Yevrosiyoning shimolidan janubiga qarab tabiat zonalari qaysi tartibda almashinadi?
A) Tundra, dasht, tayga, cho'l
B) Arktik cho'l, dasht, tundra, tayga
C) Tayga, tundra, dasht, cho'l
D) Tundra, tayga, dasht, cho'l
To'g'ri javob: D) Tundra, tayga, dasht, cho'l
✔
12. Yerning o'z o'qi atrofida aylanishining bevosita natijasi qaysi?
A) Fasllarning almashinuvi
B) Yoritilganlik mintaqalari
C) Qutb kunining paydo bo'lishi
D) Kecha va kunduzning almashinuvi
To'g'ri javob: D) Kecha va kunduzning almashinuvi
✔
13. Bosvash megalopolisi qaysi shaharlar oralig'ida shakllangan?
A) Chikago – Pitsburg
B) Boston – Vashington
C) San-Fransisko – San-Diyego
D) Toronto – Monreal
To'g'ri javob: B) Boston – Vashington
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 95

14. Gazli gaz koni qaysi viloyatda joylashgan?
A) Qashqadaryo viloyati
B) Buxoro viloyati
C) Xorazm viloyati
D) Jizzax viloyati
To'g'ri javob: B) Buxoro viloyati✔
15. Damodar ko'mir havzasi qaysi mamlakatda joylashgan?
A) Indoneziya
B) Bangladesh
C) Hindiston
D) Pokiston
To'g'ri javob: C) Hindiston
✔
16. Aydar-Arnasoy ko'llar tizimi qanday hosil bo'lgan?
A) Muzlik erishi natijasida
B) Vulqon krateri o'rnida
C) Tektonik botiqda qadimdan mavjud
D) Chordara suv omboridan tashlangan suvlar hisobiga
To'g'ri javob: D) Chordara suv omboridan tashlangan suvlar hisobiga
✔
17. Mo'tadil kengliklarda materiklarning g'arbiy qirg'oqlari uchun qanday iqlim xos?
A) Dengiz (okean) iqlimi
B) Tropik cho'l iqlimi
C) Musson
D) Keskin kontinental
To'g'ri javob: A) Dengiz (okean) iqlimi
✔
18. Hududi bo'yicha dunyodagi eng katta davlat qaysi?
A) Rossiya
B) AQSH
C) Xitoy
D) Kanada
To'g'ri javob: A) Rossiya
✔
19. Janubiy Amerikaning g'arbiy chekkasi bo'ylab cho'zilgan tog' tizimi qaysi?
A) Gviana tog'ligi
B) Appalachi
C) Braziliya tog'ligi
D) And tog'lari
To'g'ri javob: D) And tog'lari
✔
20. Dunyoda O'zbekistondan tashqari yana qaysi davlat «ikki karra» dengizga chiqa olmaydigan
davlat hisoblanadi?
A) Shveytsariya
B) Avstriya
C) Lixtenshteyn
D) Lyuksemburg
To'g'ri javob: C) Lixtenshteyn
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 96

21. Alyuminiy ishlab chiqarish korxonalarini joylashtirishda qaysi omil hal qiluvchi ahamiyatga ega?
A) Mehnat resurslari
B) Iste'molchi yaqinligi
C) Arzon elektr energiyasi
D) Dengiz portlari
To'g'ri javob: C) Arzon elektr energiyasi✔
22. Hududi 2 mln km², aholisi 50 mln kishi bo'lgan A mamlakat va hududi 100 ming km², aholisi 10
mln kishi bo'lgan B mamlakat zichliklarini taqqoslang.
A) B ning zichligi A nikidan 4 marta ko'p
B) A ning zichligi B nikidan 4 marta ko'p
C) Zichliklar teng
D) B ning zichligi A nikidan 2 marta ko'p
To'g'ri javob: A) B ning zichligi A nikidan 4 marta ko'p
✔
23. Aholining boshqa mamlakatga doimiy yashash uchun ko'chib ketishi qanday ataladi?
A) Immigratsiya
B) Emigratsiya
C) Reemigratsiya
D) Urbanizatsiya
To'g'ri javob: B) Emigratsiya
✔
24. Surxondaryo qaysi daryolarning qo'shilishidan hosil bo'ladi?
A) Chotqol va Piskom
B) To'palang va Qoratog'daryo
C) Norin va Qoradaryo
D) Panj va Vaxsh
To'g'ri javob: B) To'palang va Qoratog'daryo
✔
25. Jahon dinlariga quyidagilardan qaysilar kiradi?
A) Islom, hinduizm, sintoizm
B) Konfutsiylik, daosizm, buddizm
C) Hinduizm, sintoizm, iudaizm
D) Buddizm, xristianlik, islom
To'g'ri javob: D) Buddizm, xristianlik, islom
✔
26. Suv sarfi (oqim hajmi) bo'yicha dunyodagi eng katta daryo qaysi?
A) Amazonka
B) Kongo
C) Yanszi
D) Missisipi
To'g'ri javob: A) Amazonka
✔
27. Tabiat zonalarining asosan kenglik bo'yicha almashinishi qanday qonuniyat deb ataladi?
A) Sektorlilik
B) Ritmiklik
C) Balandlik mintaqalanishi
D) Kenglik zonalligi
To'g'ri javob: D) Kenglik zonalligi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 97

28. Janubiy Amerika materigining eng janubiy nuqtasi qaysi?
A) Galinas burni
B) Froward burni
C) Parinyas burni
D) Gorn burni
To'g'ri javob: B) Froward burni✔
29. Yo'qolib ketish xavfi ostidagi o'simlik va hayvon turlari kiritiladigan rasmiy hujjat qanday ataladi?
A) Qizil kitob
B) Oq kitob
C) Yashil ro'yxat
D) Ko'k ro'yxat
To'g'ri javob: A) Qizil kitob
✔
30. Aholisining asosiy qismi Gang daryosi havzasida yashaydigan davlat qaysi?
A) Shri-Lanka
B) Hindiston
C) Pokiston
D) Myanma
To'g'ri javob: B) Hindiston
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 98

20-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Yevrosiyo materigining eng sharqiy nuqtasi qaysi?
A) Roka burni
B) Dejnyov burni
C) Chelyuskin burni
D) Piay burni
To'g'ri javob: B) Dejnyov burni✔
2. «Ozon tuynugi» birinchi bo'lib qaysi hudud ustida aniqlangan?
A) Tibet
B) Sahroi Kabir
C) Antarktida
D) Amazoniya
To'g'ri javob: C) Antarktida
✔
3. Antarktida atrofida aylanuvchi, Dunyo okeanidagi eng kuchli oqim qaysi?
A) Shimoliy passat oqimi
B) G'arbiy shamollar oqimi
C) Ekvatorial qarshi oqim
D) Labrador oqimi
To'g'ri javob: B) G'arbiy shamollar oqimi
✔
4. Maydoni jihatidan Afrika materiklar orasida nechanchi o'rinda turadi?
A) Uchinchi
B) Ikkinchi
C) To'rtinchi
D) Birinchi
To'g'ri javob: B) Ikkinchi
✔
5. Oq Nil va Ko'k Nil qaysi shahar yaqinida qo'shiladi?
A) Qohira
B) Iskandariya
C) Xartum
D) Asvan
To'g'ri javob: C) Xartum
✔
6. Materiklar atrofidagi, chuqurligi odatda 200 m gacha bo'lgan sayoz okean tubi qanday ataladi?
A) Okean lojasi
B) Chuqur nov
C) Materik yonbag'ri
D) Materik sayozligi (shelf)
To'g'ri javob: D) Materik sayozligi (shelf)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 99

7. Shimoldagi tundra hududlarida an'anaviy chorvachilik tarmog'i qaysi?
A) Yilqichilik
B) Cho'chqachilik
C) Tuyachilik
D) Bug'uchilik
To'g'ri javob: D) Bug'uchilik✔
8. Yevropadagi eng muhim ichki suv yo'li hisoblangan daryo qaysi?
A) Reyn
B) Po
C) Luara
D) Tag
To'g'ri javob: A) Reyn
✔
9. Amu-Buxoro mashina kanali qaysi daryodan suv oladi?
A) Amudaryo
B) Qashqadaryo
C) Zarafshon
D) Sirdaryo
To'g'ri javob: A) Amudaryo
✔
10. O'zbekistonda birinchi bo'lib tashkil etilgan erkin iqtisodiy zona qaysi?
A) «Angren»
B) «Urgut»
C) «Navoiy»
D) «Jizzax»
To'g'ri javob: C) «Navoiy»
✔
11. Yo'nalishini yil fasllariga qarab o'zgartiradigan musson oqimlari qaysi okeanning shimoliy qismida
kuzatiladi?
A) Atlantika okeani
B) Shimoliy Muz okeani
C) Hind okeani
D) Tinch okeani
To'g'ri javob: C) Hind okeani
✔
12. 1:100 000 masshtabli xaritada ko'l 3 sm² maydonni egallaydi. Ko'lning haqiqiy maydoni qancha?
A) 300 km²
B) 0,3 km²
C) 3 km²
D) 30 km²
To'g'ri javob: C) 3 km²
✔
13. Himolay tog'lari qaysi litosfera plitalarining to'qnashuvi natijasida vujudga kelgan?
A) Hindiston-Avstraliya va Yevrosiyo
B) Arabiston va Afrika
C) Afrika va Yevrosiyo
D) Tinch okean va Yevrosiyo
To'g'ri javob: A) Hindiston-Avstraliya va Yevrosiyo
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 100

14. Vanil yetishtirish bilan mashhur orol davlati qaysi?
A) Islandiya
B) Malta
C) Madagaskar
D) Kipr
To'g'ri javob: C) Madagaskar✔
15. Ma'lum bir tabiiy yoki ijtimoiy hodisani (tuproq, iqlim, aholi va h.k.) tasvirlovchi xaritalar qanday
ataladi?
A) Umumgeografik xaritalar
B) Konturli xaritalar
C) Mavzuli (tematik) xaritalar
D) Topografik xaritalar
To'g'ri javob: C) Mavzuli (tematik) xaritalar
✔
16. Quyidagi davlatlardan qaysi biri «Katta yettilik» (G7) a'zosi?
A) Ispaniya
B) Avstraliya
C) Kanada
D) Janubiy Koreya
To'g'ri javob: C) Kanada
✔
17. Yer yuzasiga eng yaqin, birinchi suv o'tkazmaydigan qatlam ustida joylashgan doimiy yer osti
suvlari qanday ataladi?
A) Artezian suvlari
B) Termal suvlar
C) Mineral suvlar
D) Grunt suvlari
To'g'ri javob: D) Grunt suvlari
✔
18. Yer po'sti bilan mantiya orasidagi chegara qanday ataladi?
A) Moxorovichich (Moho) chegarasi
B) Lehmann chegarasi
C) Gutenberg chegarasi
D) Konrad chegarasi
To'g'ri javob: A) Moxorovichich (Moho) chegarasi
✔
19. O'zbekistonda aholi asosan qayerlarda zich joylashgan?
A) Cho'l va platolarda
B) Baland tog' yaylovlarida
C) Daryo vodiylari va vohalarda
D) Ustyurt platosida
To'g'ri javob: C) Daryo vodiylari va vohalarda
✔
20. Buyuk Britaniya va Fransiyani ajratib turuvchi bo'g'oz qaysi?
A) Bosfor
B) Kattegat
C) Gibraltar
D) La-Mansh
To'g'ri javob: D) La-Mansh
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 101

21. Xalqaro mehnat taqsimotida Fors ko'rfazi mamlakatlarining asosiy ixtisoslashuvi qaysi?
A) Neft va gaz qazib olish va eksport qilish
B) Avtomobilsozlik
C) Kemasozlik
D) Choy va kofe yetishtirish
To'g'ri javob: A) Neft va gaz qazib olish va eksport qilish✔
22. Ozon qatlami Yerdagi tirik organizmlarni nimadan himoya qiladi?
A) Radio to'lqinlardan
B) Quyoshning ultrabinafsha nurlaridan
C) Kosmik changdan
D) Infraqizil nurlardan
To'g'ri javob: B) Quyoshning ultrabinafsha nurlaridan
✔
23. Joydagi biror yo'nalish bilan shimol yo'nalishi orasidagi, soat mili yo'nalishida o'lchanadigan
burchak qanday ataladi?
A) Kenglik
B) Uzunlik
C) Masshtab
D) Azimut
To'g'ri javob: D) Azimut
✔
24. Xaritada 1 mm joyda 10 m ga to'g'ri kelsa, xaritaning sonli masshtabi qanday?
A) 1:1000
B) 1:10 000
C) 1:100 000
D) 1:100
To'g'ri javob: B) 1:10 000
✔
25. Antarktida va Grenlandiyani qoplab yotgan muzliklar qanday turdagi muzliklar?
A) Osma muzliklar
B) Vodiy muzliklari
C) Kar muzliklari
D) Materik (qoplama) muzliklari
To'g'ri javob: D) Materik (qoplama) muzliklari
✔
26. ASEAN qaysi mintaqa davlatlarining integratsion tashkiloti?
A) Markaziy Yevropa
B) Arab Sharqi
C) Janubiy Amerika
D) Janubi-Sharqiy Osiyo
To'g'ri javob: D) Janubi-Sharqiy Osiyo
✔
27. BMTning Atrof-muhit dasturi (YuNEP) qarorgohi qaysi shaharda joylashgan?
A) Vena
B) Nayrobi
C) Nyu-York
D) Jeneva
To'g'ri javob: B) Nayrobi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 102

28. Qarshi cho'lini sug'orish uchun suv qaysi daryodan nasos stansiyalari orqali keltiriladi?
A) Sirdaryo
B) Surxondaryo
C) Zarafshon
D) Amudaryo
To'g'ri javob: D) Amudaryo✔
29. Soya yetishtirishda yetakchi davlatlar qaysilar?
A) Misr va Liviya
B) Yaponiya va Koreya
C) Braziliya va AQSH
D) Norvegiya va Finlandiya
To'g'ri javob: C) Braziliya va AQSH
✔
30. A'zo davlatlar o'zaro savdoda bojlarni bekor qilib, uchinchi davlatlarga nisbatan yagona tashqi
tarif o'rnatadigan integratsiya shakli qaysi?
A) Erkin savdo zonasi
B) Bojxona ittifoqi
C) Imtiyozli savdo bitimi
D) Offshor zona
To'g'ri javob: B) Bojxona ittifoqi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 103

21-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Mag'rib mamlakatlariga qaysi davlatlar kiradi?
A) Misr, Sudan, Liviya
B) Keniya, Uganda, Tanzaniya
C) Nigeriya, Gana, Togo
D) Marokash, Jazoir, Tunis
To'g'ri javob: D) Marokash, Jazoir, Tunis✔
2. Atlantika okeanida «uragan» deb ataladigan kuchli tropik siklonlar Tinch okeanning g'arbiy qismida
qanday ataladi?
A) Bora
B) Tornado
C) Tayfun
D) Samum
To'g'ri javob: C) Tayfun
✔
3. «Aholi takror barpo bo'lishi» tushunchasi nimani bildiradi?
A) Aholining shaharlarga ko'chishini
B) Tug'ilish, o'lim va tabiiy o'sish natijasida avlodlarning almashinib turishini
C) Aholining milliy tarkibini
D) Aholining hududlar bo'ylab joylashuvini
To'g'ri javob: B) Tug'ilish, o'lim va tabiiy o'sish natijasida avlodlarning almashinib turishini
✔
4. Geografik kenglik qanday chegarada o'zgaradi?
A) 0° dan 180° gacha
B) 0° dan 90° gacha
C) 0° dan 360° gacha
D) −180° dan 180° gacha
To'g'ri javob: B) 0° dan 90° gacha
✔
5. O'zbekistonning tekislik qismi qaysi yirik pasttekislikning tarkibiga kiradi?
A) Hind-Gang pasttekisligi
B) Turon pasttekisligi
C) G'arbiy Sibir pasttekisligi
D) Kaspiy bo'yi pasttekisligi
To'g'ri javob: B) Turon pasttekisligi
✔
6. Yevropadagi eng uzun daryo qaysi?
A) Dnepr
B) Dunay
C) Reyn
D) Volga
To'g'ri javob: D) Volga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 104

7. Shimoliy va Janubiy Amerikani ajratib turuvchi, Atlantika va Tinch okeanlarini tutashtiruvchi kanal
qaysi?
A) Sent-Lorens kanali
B) Suvaysh kanali
C) Kil kanali
D) Panama kanali
To'g'ri javob: D) Panama kanali✔
8. Dengiz sathida normal atmosfera bosimi qancha?
A) 760 mm sim. ust.
B) 700 mm sim. ust.
C) 740 mm sim. ust.
D) 800 mm sim. ust.
To'g'ri javob: A) 760 mm sim. ust.
✔
9. Yaponiyaning eng katta oroli qaysi?
A) Xonsyu
B) Xokkaydo
C) Kyusyu
D) Sikoku
To'g'ri javob: A) Xonsyu
✔
10. Sana o'zgarish chizig'i asosan qaysi meridian bo'ylab o'tkazilgan?
A) 0° meridian
B) 90° g'.u. meridiani
C) 180° meridian
D) 90° sh.u. meridiani
To'g'ri javob: C) 180° meridian
✔
11. Nam ekvatorial o'rmonlarning o'ziga xos xususiyati qaysi?
A) Daraxtlar asosan ignabargli
B) Ko'p yarusli, doim yashil va tur tarkibi juda boy
C) Qishda barglarini to'kadi
D) Siyrak, past bo'yli daraxtlardan iborat
To'g'ri javob: B) Ko'p yarusli, doim yashil va tur tarkibi juda boy
✔
12. Yerning o'rtacha radiusi taxminan qancha?
A) 8848 km
B) 6371 km
C) 12 742 km
D) 3471 km
To'g'ri javob: B) 6371 km
✔
13. Bir-biriga yaqin joylashgan, xo'jalik va transport aloqalari bilan bog'langan shahar va aholi
punktlari guruhi qanday ataladi?
A) Anklav
B) Shahar aglomeratsiyasi
C) Eksklav
D) Megapolis
To'g'ri javob: B) Shahar aglomeratsiyasi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 105

14. Asosi keng, yuqoriga qarab keskin torayib boruvchi yosh-jins piramidasi qanday mamlakatlarga
xos?
A) Tug'ilishi yuqori, rivojlanayotgan mamlakatlarga
B) Aholisi qarigan rivojlangan mamlakatlarga
C) Depopulyatsiya kuzatilayotgan mamlakatlarga
D) Aholisi kamayayotgan Yevropa davlatlariga
To'g'ri javob: A) Tug'ilishi yuqori, rivojlanayotgan mamlakatlarga✔
15. Detroyt shahri qaysi sanoat tarmog'ining yirik markazi sifatida tarixan mashhur?
A) Samolyotsozlik
B) To'qimachilik
C) Avtomobilsozlik
D) Kemasozlik
To'g'ri javob: C) Avtomobilsozlik
✔
16. Farg'ona vodiysini shimol va shimoli-g'arbdan qaysi tog'lar o'rab turadi?
A) Ko'hitang va Boysuntog'
B) Qurama va Chotqol tizmalari
C) Hisor va Zarafshon tizmalari
D) Nurota va Oqtog' tizmalari
To'g'ri javob: B) Qurama va Chotqol tizmalari
✔
17. G'arbiy va Janubiy yarimsharlarning eng baland cho'qqisi qaysi?
A) Kotopaxi
B) Denali
C) Chimboraso
D) Akonkagua
To'g'ri javob: D) Akonkagua
✔
18. Avstraliya materigining eng sharqiy nuqtasi qaysi?
A) Bayron burni
B) York burni
C) Stip-Poynt burni
D) Janubi-Sharqiy burun
To'g'ri javob: A) Bayron burni
✔
19. Non zavodlari va sut mahsulotlari korxonalari odatda qaysi omilga ko'ra joylashtiriladi?
A) Xom ashyo omiliga
B) Energetik omilga
C) Iste'molchi omiliga
D) Ilmiy omilga
To'g'ri javob: C) Iste'molchi omiliga
✔
20. Kemasozlik sanoatida jahonda yetakchi bo'lgan mintaqa qaysi?
A) Sharqiy Osiyo (Xitoy, Janubiy Koreya, Yaponiya)
B) Janubiy Amerika
C) O'rta Osiyo
D) Markaziy Afrika
To'g'ri javob: A) Sharqiy Osiyo (Xitoy, Janubiy Koreya, Yaponiya)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 106

21. 1992-yilda «Yer sammiti» nomi bilan mashhur BMT Atrof-muhit va taraqqiyot konferensiyasi
qaysi shaharda o'tkazilgan?
A) Kioto
B) Yoxannesburg
C) Stokgolm
D) Rio-de-Janeyro
To'g'ri javob: D) Rio-de-Janeyro✔
22. Atmosferadagi erkin kislorodning asosiy manbai nima?
A) Vulqon otilishi
B) Tog' jinslarining nurashi
C) Okean suvining bug'lanishi
D) O'simliklarning fotosintezi
To'g'ri javob: D) O'simliklarning fotosintezi
✔
23. Avstraliya janubidagi Tasmaniya oroliga nomi berilgan golland dengizchisi kim?
A) Jeyms Kuk
B) Villem Yanszon
C) Abel Tasman
D) Metyu Flinders
To'g'ri javob: C) Abel Tasman
✔
24. BMT ma'lumotlariga ko'ra jahon aholisi 8 mlrd kishiga qaysi yilda yetdi?
A) 2025-yilda
B) 2011-yilda
C) 2022-yilda
D) 2017-yilda
To'g'ri javob: C) 2022-yilda
✔
25. Keng bargli o'rmonlar zonasiga xos daraxtlar qaysi?
A) Evkalipt, akatsiya
B) Eman, zarang, qayrag'och
C) Baobab, akatsiya
D) Qarag'ay, pixta, kedr
To'g'ri javob: B) Eman, zarang, qayrag'och
✔
26. Olmaliq konchilik-metallurgiya kombinati asosan qaysi metallarni ishlab chiqarishga
ixtisoslashgan?
A) Mis, rux va qo'rg'oshin
B) Uran va volfram
C) Temir va marganes
D) Alyuminiy va titan
To'g'ri javob: A) Mis, rux va qo'rg'oshin
✔
27. Hindistonning axborot texnologiyalari va dasturiy ta'minot markazi sifatida mashhur shahri qaysi?
A) Varanasi
B) Agra
C) Bangalor
D) Kalkutta
To'g'ri javob: C) Bangalor
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 107

28. Havo namligini o'lchovchi asbob qaysi?
A) Barometr
B) Anemometr
C) Flyuger
D) Gigrometr
To'g'ri javob: D) Gigrometr✔
29. Organik qoldiqlarni parchalab, mineral moddalarga aylantiruvchi organizmlar qanday ataladi?
A) Konsumentlar
B) Fitoplankton
C) Redutsentlar
D) Produtsentlar
To'g'ri javob: C) Redutsentlar
✔
30. Surxondaryo qaysi daryoga quyiladi?
A) Sirdaryoga
B) Amudaryoga
C) Zarafshonga
D) Qashqadaryoga
To'g'ri javob: B) Amudaryoga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 108

22-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Kun-tun tengligi kuni 40° sh.k. da tush paytida Quyoshning gorizontdan balandligi qancha bo'ladi?
A) 50°
B) 40°
C) 63,5°
D) 26,5°
To'g'ri javob: A) 50°✔
2. Sho'rligi juda past bo'lgan, ko'p daryolar quyiladigan va bug'lanish kam bo'lgan dengiz qaysi?
A) Qizil dengiz
B) Arabiston dengizi
C) Boltiq dengizi
D) O'rtayer dengizi
To'g'ri javob: C) Boltiq dengizi
✔
3. Yevrosiyo materigining eng shimoliy nuqtasi qaysi?
A) Roka burni
B) Dejnyov burni
C) Piay burni
D) Chelyuskin burni
To'g'ri javob: D) Chelyuskin burni
✔
4. Oqiziqlari (lyoss) ko'pligi sababli «Sariq daryo» deb ataluvchi daryo qaysi?
A) Mekong
B) Amur
C) Xuanxe
D) Yanszi
To'g'ri javob: C) Xuanxe
✔
5. Viloyat aholisi 3 mln kishi, maydoni 15 ming km². Aholining o'rtacha zichligini toping.
A) 150 kishi/km²
B) 200 kishi/km²
C) 2000 kishi/km²
D) 50 kishi/km²
To'g'ri javob: B) 200 kishi/km²
✔
6. Topografik xaritada o'rmon, botqoq, bog' kabi obyektlar qanday shartli belgilar bilan ko'rsatiladi?
A) Izochiziqlar
B) Masshtabsiz belgilar
C) Chiziqli belgilar
D) Maydonli (masshtabli) belgilar
To'g'ri javob: D) Maydonli (masshtabli) belgilar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 109

7. Qorako'lchilik (qorako'l qo'ychiligi) O'zbekistonning qaysi hududlarida rivojlangan?
A) Toshkent shahri atrofida
B) Baland tog' o'rmonlarida
C) Farg'ona vodiysining markazida
D) Cho'l va chala cho'l yaylovlarida
To'g'ri javob: D) Cho'l va chala cho'l yaylovlarida✔
8. Quruqlikdagi eng katta yoriqlar (rift) tizimlaridan biri qayerda joylashgan?
A) Sharqiy Afrikada
B) Skandinaviyada
C) Avstraliya markazida
D) Amazonka pasttekisligida
To'g'ri javob: A) Sharqiy Afrikada
✔
9. Rotterdam porti qaysi daryoning quyilish joyi yaqinida joylashgan?
A) Temza
B) Elba
C) Sena
D) Reyn
To'g'ri javob: D) Reyn
✔
10. Yerdagi suvning taxminan qancha qismi Dunyo okeanida to'plangan?
A) Taxminan 85%
B) Taxminan 70%
C) Taxminan 96,5%
D) Taxminan 50%
To'g'ri javob: C) Taxminan 96,5%
✔
11. Xorazm viloyatining markazi qaysi shahar?
A) Hazorasp
B) Urganch
C) Xiva
D) Xonqa
To'g'ri javob: B) Urganch
✔
12. Rishton shahri qaysi hunarmandchilik turi bilan mashhur?
A) Gilamdo'zlik
B) Zardo'zlik
C) Kulolchilik (sopol buyumlar)
D) Pichoqchilik
To'g'ri javob: C) Kulolchilik (sopol buyumlar)
✔
13. Ozon qatlamini yemiruvchi asosiy moddalar qaysilar?
A) Suv bug'i
B) Kislorod va azot
C) Inert gazlar
D) Freonlar (xlorftoruglerodlar)
To'g'ri javob: D) Freonlar (xlorftoruglerodlar)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 110

14. Zilzilalar va vulqonlar eng ko'p to'plangan, Tinch okean atrofini o'rab olgan zona qanday
nomlanadi?
A) Tinch okean «olovli halqasi»
B) O'rta Atlantika tizmasi
C) Sharqiy Afrika rifti
D) Alp-Himolay kamari
To'g'ri javob: A) Tinch okean «olovli halqasi»✔
15. Topografik xaritada quduq, minora, ko'prik kabi kichik obyektlar qanday shartli belgilar bilan
ko'rsatiladi?
A) Chiziqli belgilar
B) Masshtabsiz (nuqtali) belgilar
C) Gipsometrik belgilar
D) Maydonli (masshtabli) belgilar
To'g'ri javob: B) Masshtabsiz (nuqtali) belgilar
✔
16. Daryoning har yili ma'lum faslda uzoq vaqt suvi ko'payishi qanday ataladi?
A) Muzlash
B) Mejen (kamsuvlik)
C) Toshqin (pavodok)
D) To'linsuv (polovodye)
To'g'ri javob: D) To'linsuv (polovodye)
✔
17. Orol dengizi bo'yidagi sobiq port shahar, hozir dengizdan ancha uzoqda qolgan shahar qaysi?
A) Mo'ynoq
B) Xo'jayli
C) To'rtko'l
D) Nukus
To'g'ri javob: A) Mo'ynoq
✔
18. Mamlakatda temir rudasining yillik qazib olinishi 50 mln t, zaxirasi 4 mlrd t. Agar qazib olish ikki
baravar oshsa, zaxira necha yilga yetadi?
A) 20 yilga
B) 40 yilga
C) 160 yilga
D) 80 yilga
To'g'ri javob: B) 40 yilga
✔
19. Ko'k Nil qayerdan boshlanadi?
A) Viktoriya ko'lidan
B) Efiopiya tog'ligidagi Tana ko'lidan
C) Chad ko'lidan
D) Atlas tog'laridan
To'g'ri javob: B) Efiopiya tog'ligidagi Tana ko'lidan
✔
20. Mamlakat eksporti 80 mlrd dollar, importi 95 mlrd dollar. Savdo balansi qanday?
A) Muvozanatda, 0
B) Musbat, +15 mlrd dollar
C) Manfiy, −15 mlrd dollar
D) Manfiy, −175 mlrd dollar
To'g'ri javob: C) Manfiy, −15 mlrd dollar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 111

21. Yevropaning eng uzun daryosi qaysi?
A) Dunay
B) Dnepr
C) Volga
D) Reyn
To'g'ri javob: C) Volga✔
22. Faqat ilmiy maqsadlarda foydalaniladigan, xo'jalik faoliyati butunlay taqiqlangan muhofaza
hududi qanday ataladi?
A) Qo'riqxona
B) Buyurtmaxona
C) Milliy bog'
D) Dam olish zonasi
To'g'ri javob: A) Qo'riqxona
✔
23. Suvaysh kanali qaysi suv havzalarini tutashtiradi?
A) Qora va O'rta yer dengizlarini
B) Shimoliy va Boltiq dengizlarini
C) Atlantika va Tinch okeanlarini
D) O'rta yer va Qizil dengizlarni
To'g'ri javob: D) O'rta yer va Qizil dengizlarni
✔
24. Uoll-strit qaysi shahardagi moliya markazi hisoblanadi?
A) Boston
B) Vashington
C) Chikago
D) Nyu-York
To'g'ri javob: D) Nyu-York
✔
25. Fizik xaritada okean va dengizlarning chuqurligi ortib borishi qanday ko'rsatiladi?
A) Sariq rangning to'qlashishi
B) Ko'k rangning to'qlashishi
C) Yashil rangning ochlashishi
D) Jigarrangning to'qlashishi
To'g'ri javob: B) Ko'k rangning to'qlashishi
✔
26. Bir necha mamlakatda filial va sho'ba korxonalariga ega yirik kompaniyalar qanday ataladi?
A) Kooperativlar
B) Davlat unitar korxonalari
C) Transmilliy korporatsiyalar
D) Fermer xo'jaliklari
To'g'ri javob: C) Transmilliy korporatsiyalar
✔
27. 1:200 000 masshtabli xarita uzunlik bo'yicha 2 marta kichraytirildi. Yangi xaritaning masshtabi
qanday?
A) 1:100 000
B) 1:400 000
C) 1:200 000
D) 1:800 000
To'g'ri javob: B) 1:400 000
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 112

28. Jahon okeanida baliq ovlash bo'yicha eng mahsuldor hududlardan biri qaysi?
A) Sargasso dengizi
B) Hind okeanining markazi
C) Tinch okeanining shimoli-g'arbiy qismi
D) Shimoliy Muz okeanining markazi
To'g'ri javob: C) Tinch okeanining shimoli-g'arbiy qismi✔
29. Okean tubidagi kuchli zilzila yoki suv osti vulqon otilishi natijasida paydo bo'ladigan ulkan to'lqin
qanday ataladi?
A) Briz
B) Tsunami
C) Musson
D) Bora
To'g'ri javob: B) Tsunami
✔
30. «Arzon bayroq» (qulay bayroq) ostida ko'plab kemalar ro'yxatdan o'tadigan davlatlar qaysilar?
A) Chad va Niger
B) Shveytsariya va Avstriya
C) Mo'g'uliston va Laos
D) Panama va Liberiya
To'g'ri javob: D) Panama va Liberiya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 113

23-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Inson faoliyati natijasida o'zgartirilgan tabiiy majmualar qanday ataladi?
A) Antropogen landshaftlar
B) Azonal landshaftlar
C) Zonal landshaftlar
D) Relikt landshaftlar
To'g'ri javob: A) Antropogen landshaftlar✔
2. Mamlakat aholisi 30 mln kishi, shundan 21 mln kishi shaharlarda yashaydi. Urbanizatsiya darajasi
qancha?
A) 70 %
B) 30 %
C) 50 %
D) 21 %
To'g'ri javob: A) 70 %
✔
3. Orinoko daryosi havzasidagi savannalar qanday ataladi?
A) Llanos
B) Pampa
C) Selva
D) Preriya
To'g'ri javob: A) Llanos
✔
4. Tuproqshunoslik fanining asoschisi kim?
A) V.I. Vernadskiy
B) N.I. Vavilov
C) P.P. Semyonov-Tyanshanskiy
D) V.V. Dokuchayev
To'g'ri javob: D) V.V. Dokuchayev
✔
5. Magma yer yuzasiga otilib chiqib sovushidan hosil bo'lgan (effuziv) jins qaysi?
A) Tosh ko'mir
B) Gneys
C) Granit
D) Bazalt
To'g'ri javob: D) Bazalt
✔
6. Ozon qatlamining asosiy ahamiyati nimada?
A) Yog'in hosil qiladi
B) Quyoshning ultrabinafsha nurlarini yutadi
C) Shamol yo'nalishini belgilaydi
D) Yerga issiqlikni qaytaradi
To'g'ri javob: B) Quyoshning ultrabinafsha nurlarini yutadi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 114

7. O'zbekiston iqlimining asosiy xususiyati qaysi?
A) Dengiz iqlimi, yog'in ko'p
B) Mussonli iqlim
C) Ekvatorial iqlim
D) Keskin kontinental, quruq iqlim
To'g'ri javob: D) Keskin kontinental, quruq iqlim✔
8. Yerning o'z o'qi atrofida aylanishi tufayli shimoliy yarimsharda harakatlanayotgan jismlar (daryo
oqimi, shamol) qaysi tomonga og'adi?
A) O'ngga
B) Ekvator tomonga
C) Chapga
D) Og'maydi
To'g'ri javob: A) O'ngga
✔
9. Shimoliy Amerikaning shimoli-sharqidagi, Atlantika okeani va Gudzon qo'ltig'i oralig'idagi yirik
yarimorol qaysi?
A) Yukatan
B) Florida
C) Labrador
D) Kaliforniya
To'g'ri javob: C) Labrador
✔
10. Amudaryo qayerga quyilib, delta hosil qiladi?
A) Orol dengiziga
B) Balxash ko'liga
C) Sariqamish ko'liga
D) Kaspiy dengiziga
To'g'ri javob: A) Orol dengiziga
✔
11. G'arbiy Sibir neft-gaz havzasi qaysi davlatda joylashgan?
A) Qozog'iston
B) Rossiya
C) Xitoy
D) Mo'g'uliston
To'g'ri javob: B) Rossiya
✔
12. Nurek va Rog'un GESlari qaysi daryoda qurilgan?
A) Vaxsh
B) Panj
C) Zarafshon
D) Norin
To'g'ri javob: A) Vaxsh
✔
13. Bir necha yirik shahar aglomeratsiyalarining qo'shilib ketishi natijasida hosil bo'lgan ulkan
urbanizatsiyalashgan zona qanday ataladi?
A) Konurbatsiya
B) Suburbiya
C) Metropoliya
D) Megalopolis
To'g'ri javob: D) Megalopolis
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 115

14. Antarktidadagi faol vulqon qaysi?
A) Erebus
B) Etna
C) Kotopaxi
D) Kilimanjaro
To'g'ri javob: A) Erebus✔
15. Benilyuks mamlakatlariga qaysi davlatlar kiradi?
A) Avstriya, Shveytsariya, Lixtenshteyn
B) Daniya, Norvegiya, Shvetsiya
C) Ispaniya, Portugaliya, Andorra
D) Belgiya, Niderlandiya, Lyuksemburg
To'g'ri javob: D) Belgiya, Niderlandiya, Lyuksemburg
✔
16. Yog'in miqdori 200 mm, bug'lanuvchanlik 1000 mm bo'lgan hududda namlanish koeffitsiyenti
qancha?
A) 0,5
B) 5
C) 2
D) 0,2
To'g'ri javob: D) 0,2
✔
17. Antarktida qirg'oqlarini yuvadigan dengizlardan biri qaysi?
A) Ueddell dengizi
B) Marjon dengizi
C) Tasman dengizi
D) Sargasso dengizi
To'g'ri javob: A) Ueddell dengizi
✔
18. Havo haroratida 1 m³ havo ko'pi bilan 30 g suv bug'ini sig'dira oladi. Nisbiy namlik 60% bo'lsa, 1
m³ havoda necha gramm suv bug'i bor?
A) 18 g
B) 50 g
C) 20 g
D) 12 g
To'g'ri javob: A) 18 g
✔
19. Sietl shahri (AQSH) qaysi yirik aviatsiya kompaniyasi bilan bog'liq holda mashhur bo'lgan?
A) Boing
B) Airbus
C) Embraer
D) Bombardye
To'g'ri javob: A) Boing
✔
20. Kilimanjaro tog'i qaysi davlatda joylashgan?
A) Keniya
B) Efiopiya
C) Uganda
D) Tanzaniya
To'g'ri javob: D) Tanzaniya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 116

21. Qarshi cho'li qaysi viloyatda joylashgan?
A) Samarqand viloyati
B) Surxondaryo viloyati
C) Buxoro viloyati
D) Qashqadaryo viloyati
To'g'ri javob: D) Qashqadaryo viloyati✔
22. Yuqori texnologiyali (fan sig'imi katta) tarmoqlarni joylashtirishda qaysi omil yetakchi
hisoblanadi?
A) Xom ashyo konlari
B) Ilmiy markazlar va malakali kadrlar
C) Arzon yoqilg'i
D) Daryo transporti
To'g'ri javob: B) Ilmiy markazlar va malakali kadrlar
✔
23. Yer yuzasiga yetib kelgan kosmik jism qoldig'i qanday ataladi?
A) Meteor
B) Bolid izi
C) Kometa
D) Meteorit
To'g'ri javob: D) Meteorit
✔
24. Yevropeoid irqiga mansub odamlar va Amerika hindulari aralashuvidan kelib chiqqan guruh
qanday ataladi?
A) Metislar
B) Sambolar
C) Malagasiylar
D) Mulatlar
To'g'ri javob: A) Metislar
✔
25. Toshkent shahri qaysi yarimsharlarda joylashgan?
A) Shimoliy va g'arbiy
B) Janubiy va g'arbiy
C) Shimoliy va sharqiy
D) Janubiy va sharqiy
To'g'ri javob: C) Shimoliy va sharqiy
✔
26. Yuqori malakali mutaxassislarning boshqa mamlakatlarga ko'chib ketishi qanday ataladi?
A) Soxta urbanizatsiya
B) Mayatniksimon migratsiya
C) «Aql oqimi»
D) Demografik portlash
To'g'ri javob: C) «Aql oqimi»
✔
27. Orollar soni va arxipelag maydoni bo'yicha dunyodagi eng yirik orol davlati qaysi?
A) Yaponiya
B) Filippin
C) Buyuk Britaniya
D) Indoneziya
To'g'ri javob: D) Indoneziya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 117

28. Jomolungma (Everest) cho'qqisi qaysi davlatlar chegarasida joylashgan?
A) Hindiston va Pokiston
B) Nepal va Xitoy
C) Nepal va Hindiston
D) Butan va Hindiston
To'g'ri javob: B) Nepal va Xitoy✔
29. Eng unumdor tuproq hisoblangan qora tuproq (chernozem) qaysi tabiat zonasiga xos?
A) Tayga
B) Tundra
C) Cho'l
D) Dasht
To'g'ri javob: D) Dasht
✔
30. O'zbekiston tog' oldi tekisliklari va adirlarida keng tarqalgan tuproq turi qaysi?
A) Bo'z tuproqlar
B) Podzol tuproqlar
C) Qora tuproqlar
D) Qizil tuproqlar
To'g'ri javob: A) Bo'z tuproqlar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 118

24-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Ikki port orasidagi masofa 1200 km. Kema soatiga 30 km tezlikda yursa, yo'lga necha soat sarflaydi?
A) 400 soat
B) 4 soat
C) 40 soat
D) 36 soat
To'g'ri javob: C) 40 soat✔
2. Shimoliy yarimsharda siklonda havo qanday harakatlanadi?
A) Markazga tomon, soat mili yo'nalishida
B) Markazga tomon, soat miliga teskari yo'nalishda
C) Faqat yuqoridan pastga
D) Markazdan chetga, soat mili yo'nalishida
To'g'ri javob: B) Markazga tomon, soat miliga teskari yo'nalishda
✔
3. Quyidagi daryolardan qaysi biri dunyodagi eng uzun daryo hisoblanadi?
A) Nil
B) Yanszi
C) Missisipi
D) Ob
To'g'ri javob: A) Nil
✔
4. Xalqaro geografik mehnat taqsimotida Avstraliyaning an'anaviy ixtisoslashuv tarmoqlaridan biri
qaysi?
A) Kauchuk ishlab chiqarish
B) Choy yetishtirish
C) Jun yetishtirish va eksport qilish
D) Kofe yetishtirish
To'g'ri javob: C) Jun yetishtirish va eksport qilish
✔
5. Quyidagi okean oqimlaridan qaysi biri sovuq oqim?
A) Kuroshio
B) Braziliya oqimi
C) Peru (Gumboldt) oqimi
D) Golfstrim
To'g'ri javob: C) Peru (Gumboldt) oqimi
✔
6. Joydagi nuqtaning mutlaq balandligini ko'rsatuvchi xaritadagi raqamli belgi qanday ataladi?
A) Gorizontal
B) Otmetka
C) Rumb
D) Bergshtrix
To'g'ri javob: B) Otmetka
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 119

7. Rivojlanayotgan mamlakatlar eksportida an'anaviy ravishda qaysi mahsulotlar ustunlik qiladi?
A) Samolyot va kemalar
B) Moliyaviy xizmatlar
C) Xom ashyo va qishloq xo'jaligi mahsulotlari
D) Yuqori texnologiyali mahsulotlar
To'g'ri javob: C) Xom ashyo va qishloq xo'jaligi mahsulotlari✔
8. Tugamaydigan resurslarga qaysi biri kiradi?
A) Quyosh energiyasi
B) Tabiiy gaz
C) Temir rudasi
D) Tuproq unumdorligi
To'g'ri javob: A) Quyosh energiyasi
✔
9. Farhod GES qaysi daryoda qurilgan?
A) Zarafshon
B) Chirchiq
C) Sirdaryo
D) Amudaryo
To'g'ri javob: C) Sirdaryo
✔
10. Korxona yiliga 12 ming t zararli modda chiqarardi. Tozalash inshooti o'rnatilgach, chiqindi 25 % ga
kamaydi. Endi yiliga qancha zararli modda chiqariladi?
A) 11,75 ming t
B) 15 ming t
C) 9 ming t
D) 3 ming t
To'g'ri javob: C) 9 ming t
✔
11. Masshtabning qaysi turlari mavjud?
A) Sonli, nomli (izohli) va chiziqli
B) Faqat chiziqli va nuqtali
C) Sonli va burchakli
D) Faqat sonli
To'g'ri javob: A) Sonli, nomli (izohli) va chiziqli
✔
12. Kil kanali qaysi dengizlarni tutashtiradi?
A) O'rta yer va Qizil dengizlarni
B) Qora va Azov dengizlarini
C) Shimoliy va Boltiq dengizlarini
D) Barens va Oq dengizlarni
To'g'ri javob: C) Shimoliy va Boltiq dengizlarini
✔
13. Ekvatorni ikki marta kesib o'tuvchi daryo qaysi?
A) Niger
B) Amazonka
C) Kongo
D) Nil
To'g'ri javob: C) Kongo
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 120

14. Xitoyga sayohat qilib, Yevropaga Sharq haqida batafsil ma'lumot keltirgan XIII asr venetsiyalik
sayyoh kim?
A) Vasko da Gama
B) Semyon Dejnyov
C) Afanasiy Nikitin
D) Marko Polo
To'g'ri javob: D) Marko Polo✔
15. Xitoyning eng muhim ichki suv yo'li qaysi daryo?
A) Mekong
B) Amur
C) Xuanxe
D) Yanszi
To'g'ri javob: D) Yanszi
✔
16. Quyidagi juftliklardan qaysi biri to'g'ri (viloyat – markazi)?
A) Jizzax viloyati – Jizzax
B) Xorazm viloyati – Xiva
C) Navoiy viloyati – Zarafshon
D) Farg'ona viloyati – Qo'qon
To'g'ri javob: A) Jizzax viloyati – Jizzax
✔
17. Sho'rtan gaz-kimyo majmuasi qaysi viloyatda joylashgan?
A) Navoiy viloyati
B) Surxondaryo viloyati
C) Qashqadaryo viloyati
D) Buxoro viloyati
To'g'ri javob: C) Qashqadaryo viloyati
✔
18. Gorizontallarga perpendikulyar chizilgan, nishablikning pastga qarab yo'nalishini ko'rsatuvchi
kichik chiziqcha qanday ataladi?
A) Bergshtrix
B) Azimut
C) Otmetka
D) Rumb
To'g'ri javob: A) Bergshtrix
✔
19. 1:200 000 masshtabli xaritada ikki shahar orasidagi masofa 4,5 sm. Joyda bu masofa qancha?
A) 9 km
B) 900 m
C) 90 km
D) 4,5 km
To'g'ri javob: A) 9 km
✔
20. OPEK shtab-kvartirasi qaysi shaharda joylashgan?
A) Jeneva
B) Vena
C) Bag'dod
D) Ar-Riyod
To'g'ri javob: B) Vena
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 121

21. Zilzila o'chog'ining yer yuzasidagi proyeksiyasi qanday ataladi?
A) Gipotsentr
B) Epitsentr
C) Seysmograf
D) Krater
To'g'ri javob: B) Epitsentr✔
22. Tosh ko'mir kelib chiqishi bo'yicha qaysi guruhga kiradi?
A) Organik cho'kindi jinslar
B) Magmatik jinslar
C) Metamorfik jinslar
D) Kimyoviy cho'kindi jinslar
To'g'ri javob: A) Organik cho'kindi jinslar
✔
23. Alp, Himolay va Kavkaz tog'lari qaysi burmalanish davrida vujudga kelgan?
A) Gersin burmalanishi
B) Kaledon burmalanishi
C) Baykal burmalanishi
D) Alp (kaynozoy) burmalanishi
To'g'ri javob: D) Alp (kaynozoy) burmalanishi
✔
24. AQSHda «makkajo'xori kamari» qaysi hududda joylashgan?
A) Markaziy tekisliklar (O'rta G'arb)
B) Tinch okean qirg'og'i
C) Alyaska
D) Florida yarimoroli
To'g'ri javob: A) Markaziy tekisliklar (O'rta G'arb)
✔
25. Daryo yoki ko'lga mineral o'g'itlar oqib tushishi natijasida suv o'tlarining haddan tashqari
ko'payishi qanday ataladi?
A) Abraziya
B) Sho'rlanish
C) Evtrofikatsiya
D) Deflyatsiya
To'g'ri javob: C) Evtrofikatsiya
✔
26. Katta Farg'ona kanali qaysi yilda xashar yo'li bilan qurilgan?
A) 1925-yilda
B) 1949-yilda
C) 1956-yilda
D) 1939-yilda
To'g'ri javob: D) 1939-yilda
✔
27. XV asr oxirida Afrikani janubdan aylanib o'tib, dengiz orqali Hindistonga yetib borgan sayyoh kim?
A) Ferdinand Magellan
B) Bartolomeu Dias
C) Xristofor Kolumb
D) Vasko da Gama
To'g'ri javob: D) Vasko da Gama
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 122

28. Orol dengizi sathining keskin pasayishi asosan qaysi davrdan boshlangan?
A) 1960-yillardan
B) 2000-yillardan
C) XIX asr oxiridan
D) 1920-yillardan
To'g'ri javob: A) 1960-yillardan✔
29. Afrikaning janubi-sharqida joylashgan tog'lar qaysi?
A) Drakon tog'lari
B) Atlas tog'lari
C) Axaggar tog'ligi
D) Tibesti tog'ligi
To'g'ri javob: A) Drakon tog'lari
✔
30. Sho'rlangan yerlarni yaxshilash uchun qaysi tadbir qo'llaniladi?
A) Ko'proq mineral o'g'it solish
B) Sho'r yuvish va kollektor-drenaj tarmoqlarini tozalash
C) Yerni muntazam ravishda shudgorlamaslik
D) Sug'orishni butunlay to'xtatish
To'g'ri javob: B) Sho'r yuvish va kollektor-drenaj tarmoqlarini tozalash
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 123

25-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. O'rta Osiyodagi eng sersuv daryo qaysi?
A) Chirchiq
B) Amudaryo
C) Zarafshon
D) Sirdaryo
To'g'ri javob: B) Amudaryo✔
2. Shimoliy Amerikaning ichki tekisliklarida tez-tez kuzatiladigan kuchli quyunlar qanday ataladi?
A) Tornado
B) Briz
C) Fyon
D) Musson
To'g'ri javob: A) Tornado
✔
3. Chukikamata mis koni qaysi davlatda joylashgan?
A) Peru
B) Boliviya
C) Argentina
D) Chili
To'g'ri javob: D) Chili
✔
4. Ekvatorni ikki marta kesib o'tadigan daryo qaysi?
A) Zambezi
B) Niger
C) Kongo
D) Nil
To'g'ri javob: C) Kongo
✔
5. BMTga eng so'nggi a'zo bo'lib kirgan davlat qaysi (2011-yil)?
A) Janubiy Sudan
B) Chernogoriya
C) Kosovo
D) Sharqiy Timor
To'g'ri javob: A) Janubiy Sudan
✔
6. Aholi soni 5 mln kishi bo'lgan mamlakatda bir yilda 60 ming bola tug'ilgan va 70 ming kishi vafot
etgan. Tabiiy o'sish koeffitsienti qancha?
A) −2 ‰
B) −14 ‰
C) +12 ‰
D) +3 ‰
To'g'ri javob: A) −2 ‰
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 124

7. Faqat ma'lum bir hududda tarqalgan o'simlik yoki hayvon turlari qanday ataladi?
A) Introdutsentlar
B) Reliktlar
C) Kosmopolitlar
D) Endemiklar
To'g'ri javob: D) Endemiklar✔
8. Avstraliyaning markaziy qismida qaysi tabiat zonasi keng tarqalgan?
A) Nam ekvatorial o'rmonlar
B) Tropik cho'llar va chala cho'llar
C) Mo'tadil o'rmonlar
D) Tundra
To'g'ri javob: B) Tropik cho'llar va chala cho'llar
✔
9. Quyosh tizimidagi eng katta sayyora qaysi?
A) Uran
B) Yupiter
C) Neptun
D) Saturn
To'g'ri javob: B) Yupiter
✔
10. Bir meridianda joylashgan 10° j.k. va 20° sh.k. dagi nuqtalar orasidagi masofa taxminan qancha?
A) 1110 km
B) 3330 km
C) 2220 km
D) 4440 km
To'g'ri javob: B) 3330 km
✔
11. Janubiy Amerikadagi subtropik dashtlar qanday ataladi?
A) Preriya
B) Kampos
C) Gileya
D) Pampa
To'g'ri javob: D) Pampa
✔
12. Pilbara (Xamersli) temir rudasi hududi qaysi davlatda joylashgan?
A) Kanada
B) JAR
C) Hindiston
D) Avstraliya
To'g'ri javob: D) Avstraliya
✔
13. Sho'r tuproqlarda o'sishga moslashgan o'simliklar qanday ataladi?
A) Mezofitlar
B) Efemerlar
C) Gidrofitlar
D) Galofitlar
To'g'ri javob: D) Galofitlar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 125

14. Zakavkazye (Janubiy Kavkaz) davlatlari to'g'ri ko'rsatilgan javobni toping.
A) Gruziya, Ukraina, Moldova
B) Ozarbayjon, Turkmaniston, Eron
C) Turkiya, Eron, Iroq
D) Ozarbayjon, Armaniston, Gruziya
To'g'ri javob: D) Ozarbayjon, Armaniston, Gruziya✔
15. Birinchi dunyo bo'ylab sayohat (1519–1522) kimning ekspeditsiyasi tomonidan amalga oshirilgan?
A) Vasko da Gama
B) Ferdinand Magellan
C) Jeyms Kuk
D) Xristofor Kolumb
To'g'ri javob: B) Ferdinand Magellan
✔
16. Mingbuloq neft koni qayerda joylashgan?
A) Qizilqumda
B) Ustyurtda
C) Farg'ona vodiysida
D) Qarshi cho'lida
To'g'ri javob: C) Farg'ona vodiysida
✔
17. Avstraliyaning shimoli-sharqiy qirg'og'i bo'ylab cho'zilgan, dunyodagi eng katta marjon tuzilmasi
qaysi?
A) Katta to'siq rifi
B) Marjon orollari yoyi
C) Mikroneziya rifi
D) Atoll Bikini
To'g'ri javob: A) Katta to'siq rifi
✔
18. Dengizga chiqish imkoniyati yo'q eng katta davlat qaysi?
A) Mo'g'uliston
B) Qozog'iston
C) Boliviya
D) Chad
To'g'ri javob: B) Qozog'iston
✔
19. Atmosferada qaysi gaz miqdorining ortishi «issiqxona effekti»ni kuchaytiradi?
A) Karbonat angidrid (CO₂)
B) Argon
C) Geliy
D) Azot
To'g'ri javob: A) Karbonat angidrid (CO₂)
✔
20. Dunyodagi eng chuqur ko'l qaysi?
A) Tanganika
B) Kaspiy
C) Titikaka
D) Baykal
To'g'ri javob: D) Baykal
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 126

21. Jahon dinlari ichida eng qadimgisi qaysi?
A) Xristianlik
B) Protestantizm
C) Buddizm
D) Islom
To'g'ri javob: C) Buddizm✔
22. Shimoliy yarimsharning «sovuq qutbi» hisoblangan joylardan biri qaysi?
A) Oymyakon
B) Arxangelsk
C) Novosibirsk
D) Murmansk
To'g'ri javob: A) Oymyakon
✔
23. Dunyodagi eng quruq cho'llardan biri bo'lib, ba'zi joylarida yillar davomida yomg'ir yog'maydigan
cho'l qaysi?
A) Atakama
B) Kalaxari
C) Qizilqum
D) Gobi
To'g'ri javob: A) Atakama
✔
24. Rivojlangan mamlakatlar aholisining yosh tarkibi uchun nima xos?
A) O'rtacha umr ko'rishning qisqaligi
B) Keksalar ulushining kamligi
C) Aholining «qarishi» – keksalar ulushining ortishi
D) Bolalar ulushining juda yuqoriligi
To'g'ri javob: C) Aholining «qarishi» – keksalar ulushining ortishi
✔
25. Mirzacho'l asosan qaysi viloyatlar hududida joylashgan?
A) Xorazm va Qoraqalpog'iston
B) Buxoro va Navoiy
C) Qashqadaryo va Surxondaryo
D) Sirdaryo va Jizzax
To'g'ri javob: D) Sirdaryo va Jizzax
✔
26. Geografik kenglik qayerdan boshlab hisoblanadi?
A) Shimoliy qutbdan
B) Ekvatordan
C) Tropiklardan
D) Bosh meridiandan
To'g'ri javob: B) Ekvatordan
✔
27. Fosforitlarning dunyodagi eng yirik zaxiralariga ega davlat qaysi?
A) Norvegiya
B) Yaponiya
C) Marokash
D) Italiya
To'g'ri javob: C) Marokash
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 127

28. Sintoizm qaysi mamlakatning milliy dini hisoblanadi?
A) Vyetnam
B) Koreya
C) Yaponiya
D) Mo'g'uliston
To'g'ri javob: C) Yaponiya✔
29. Dunyodagi birinchi yirik sanoat miqyosidagi to'lqin (suv ko'tarilishi) elektr stansiyasi qaysi
davlatda qurilgan?
A) Norvegiya
B) Fransiya
C) AQSH
D) Yaponiya
To'g'ri javob: B) Fransiya
✔
30. Sho'rtan va Muborak tabiiy gaz konlari qaysi viloyatda joylashgan?
A) Qashqadaryo viloyati
B) Surxondaryo viloyati
C) Buxoro viloyati
D) Navoiy viloyati
To'g'ri javob: A) Qashqadaryo viloyati
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 128

26-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Jomolungma (Everest) cho'qqisi qaysi tog' tizimida joylashgan?
A) Tyanshan
B) Himolay
C) Qoraqurum
D) Pomir
To'g'ri javob: B) Himolay✔
2. Suvaysh kanali qaysi yilda ochilgan?
A) 1825-yilda
B) 1956-yilda
C) 1869-yilda
D) 1914-yilda
To'g'ri javob: C) 1869-yilda
✔
3. Mamlakat YaIMi 2 yil ichida 400 mlrd dollardan 440 mlrd dollarga oshdi. Umumiy o'sish necha
foizni tashkil etdi?
A) 10 %
B) 44 %
C) 4 %
D) 40 %
To'g'ri javob: A) 10 %
✔
4. Tropik xo'jaliklarda yetishtiriladigan kopra (quritilgan kokos mag'zi) bilan mashhur davlat qaysi?
A) Filippin
B) Finlandiya
C) Mo'g'uliston
D) Kanada
To'g'ri javob: A) Filippin
✔
5. Yo'qolib borayotgan yovvoyi hayvon va o'simlik turlari savdosini tartibga soluvchi xalqaro
konvensiya qanday nomlanadi?
A) Kioto protokoli
B) Monreal protokoli
C) Bazel konvensiyasi
D) CITES
To'g'ri javob: D) CITES
✔
6. Yevro naqd pul ko'rinishida qaysi yildan muomalaga kiritilgan?
A) 1999-yildan
B) 2007-yildan
C) 1993-yildan
D) 2002-yildan
To'g'ri javob: D) 2002-yildan
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 129

7. Mamlakatning tashqi savdo aylanmasi eksport 45 mlrd va import 30 mlrd dollar bo'lsa, qanchaga
teng?
A) 45 mlrd dollar
B) 135 mlrd dollar
C) 15 mlrd dollar
D) 75 mlrd dollar
To'g'ri javob: D) 75 mlrd dollar✔
8. Afrika materigining eng janubiy nuqtasi qaysi?
A) Almadi burni
B) Igna burni
C) Yaxshi Umid burni
D) Ras-Hafun burni
To'g'ri javob: B) Igna burni
✔
9. O'zbekistonda ingichka tolali paxta asosan qaysi viloyatda yetishtiriladi?
A) Xorazm viloyati
B) Sirdaryo viloyati
C) Andijon viloyati
D) Surxondaryo viloyati
To'g'ri javob: D) Surxondaryo viloyati
✔
10. Shimoliy Amerikada Kanada preriyalari qaysi ekinni yetishtirishga ixtisoslashgan?
A) Shakarqamish
B) Bahorgi bug'doy
C) Kakao
D) Sholi
To'g'ri javob: B) Bahorgi bug'doy
✔
11. Yevropadagi eng baland faol vulqon Etna qaysi orolda joylashgan?
A) Sitsiliya
B) Krit
C) Korsika
D) Sardiniya
To'g'ri javob: A) Sitsiliya
✔
12. 1488-yilda Yaxshi Umid burniga yetib kelgan portugal dengizchisi kim?
A) Amerigo Vespuchchi
B) Vasko da Gama
C) Bartolomeu Dias
D) Jeyms Kuk
To'g'ri javob: C) Bartolomeu Dias
✔
13. Musulmon mamlakatlarida chorvachilikning qaysi tarmog'i deyarli rivojlanmagan?
A) Cho'chqachilik
B) Qoramolchilik
C) Parrandachilik
D) Qo'ychilik
To'g'ri javob: A) Cho'chqachilik
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 130

14. Noto'g'ri sug'orish va zovurlarning ishlamasligi natijasida tuproqda tuz to'planishi qanday ataladi?
A) Deflyatsiya
B) Eroziya
C) Botqoqlanish
D) Ikkilamchi sho'rlanish
To'g'ri javob: D) Ikkilamchi sho'rlanish✔
15. Asaka shahri (Andijon viloyati) qaysi sanoat tarmog'i bilan mashhur?
A) Ko'mir qazib olish
B) Avtomobilsozlik
C) Neftni qayta ishlash
D) Ipakchilik
To'g'ri javob: B) Avtomobilsozlik
✔
16. Afrika savannalari uchun xos hayvonlar guruhi qaysi?
A) Bizon, koyot, skuns
B) Jirafa, zebra, fil, sher
C) Kenguru, emu, koala
D) Oq ayiq, morj, tyulen
To'g'ri javob: B) Jirafa, zebra, fil, sher
✔
17. Volga daryosi qaysi suv havzasiga quyiladi?
A) Boltiq dengiziga
B) Qora dengizga
C) Kaspiy dengiziga
D) Azov dengiziga
To'g'ri javob: C) Kaspiy dengiziga
✔
18. Quyidagilardan qaysi biri metamorfik tog' jinsi?
A) Qum
B) Bazalt
C) Gneys
D) Les
To'g'ri javob: C) Gneys
✔
19. Yerning taxminiy yoshi qancha?
A) 4,6 mln yil
B) 460 mln yil
C) 13,8 mlrd yil
D) 4,6 mlrd yil
To'g'ri javob: D) 4,6 mlrd yil
✔
20. Quyidagi masshtablardan qaysi biri eng yirik?
A) 1:200 000
B) 1:1 000 000
C) 1:5000
D) 1:50 000
To'g'ri javob: C) 1:5000
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 131

21. Dehqonobod kaliyli o'g'itlar zavodi qaysi viloyatda joylashgan?
A) Navoiy viloyati
B) Samarqand viloyati
C) Toshkent viloyati
D) Qashqadaryo viloyati
To'g'ri javob: D) Qashqadaryo viloyati✔
22. 2011-yilda zilzila va tsunami natijasida avariya yuz bergan Fukusima AES qaysi davlatda?
A) Indoneziya
B) Yaponiya
C) Janubiy Koreya
D) Xitoy
To'g'ri javob: B) Yaponiya
✔
23. Okean tipidagi yer po'stining qalinligi odatda qancha bo'ladi?
A) 5–10 km
B) 100–150 km
C) 35–40 km
D) 70–80 km
To'g'ri javob: A) 5–10 km
✔
24. Dunyodagi eng katta qo'ltiq qaysi?
A) Gudzon qo'ltig'i
B) Bengal qo'ltig'i
C) Meksika qo'ltig'i
D) Fors qo'ltig'i
To'g'ri javob: B) Bengal qo'ltig'i
✔
25. Ma'lum bo'lgan eng qadimgi saqlanib qolgan globusni 1492-yilda yasagan nemis olimi kim?
A) Abraxam Orteliy
B) Gerard Merkator
C) Martin Bexaym
D) Klavdiy Ptolemey
To'g'ri javob: C) Martin Bexaym
✔
26. OPEK (neft eksport qiluvchi mamlakatlar tashkiloti) qaysi yilda tuzilgan?
A) 1960-yilda
B) 1945-yilda
C) 1991-yilda
D) 1973-yilda
To'g'ri javob: A) 1960-yilda
✔
27. Xo'jaikon osh tuzi koni qaysi viloyatda joylashgan?
A) Qashqadaryo viloyati
B) Xorazm viloyati
C) Surxondaryo viloyati
D) Navoiy viloyati
To'g'ri javob: C) Surxondaryo viloyati
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 132

28. Dunyo okeanini ifloslantiruvchi eng xavfli moddalardan biri – dengizga to'kiladigan qaysi
mahsulot?
A) Neft
B) Kvars qumi
C) Osh tuzi
D) Ohaktosh
To'g'ri javob: A) Neft✔
29. Daryo boshining mutlaq balandligi 1200 m, quyilish joyiniki 200 m, uzunligi 500 km. Daryoning
o'rtacha nishabligi qancha?
A) 2 m/km
B) 2,4 m/km
C) 0,5 m/km
D) 20 m/km
To'g'ri javob: A) 2 m/km
✔
30. Fizik xaritada pasttekisliklar odatda qaysi rangda tasvirlanadi?
A) Ko'k
B) Yashil
C) Sariq
D) Jigarrang
To'g'ri javob: B) Yashil
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 133

27-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Yer ekvatorining uzunligi taxminan qancha?
A) 50 000 km
B) 40 000 km
C) 20 000 km
D) 30 000 km
To'g'ri javob: B) 40 000 km✔
2. Zarafshon daryosining hozirgi holati to'g'ri tavsiflangan javobni toping.
A) Kaspiy dengiziga quyiladi
B) Sirdaryoga quyiladi
C) Amudaryoga yetib bormay, sug'orishga sarflanib tugaydi
D) Orol dengiziga quyiladi
To'g'ri javob: C) Amudaryoga yetib bormay, sug'orishga sarflanib tugaydi
✔
3. Afrika materigining eng past nuqtasi qaysi?
A) Assal ko'li
B) Qattara botig'i
C) Viktoriya ko'li
D) Chad ko'li
To'g'ri javob: A) Assal ko'li
✔
4. Ekvator bo'ylab qanday atmosfera bosimi mintaqasi joylashgan?
A) Past bosim
B) O'zgaruvchan bosim
C) Yuqori bosim
D) Normal bosim
To'g'ri javob: A) Past bosim
✔
5. Dunyodagi eng katta ko'l qaysi?
A) Viktoriya ko'li
B) Baykal ko'li
C) Yuqori ko'l
D) Kaspiy dengizi
To'g'ri javob: D) Kaspiy dengizi
✔
6. Shimoliy dengiz shelfida neft va gaz qazib oluvchi asosiy davlatlar qaysilar?
A) Polsha va Shvetsiya
B) Norvegiya va Buyuk Britaniya
C) Fransiya va Ispaniya
D) Islandiya va Irlandiya
To'g'ri javob: B) Norvegiya va Buyuk Britaniya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 134

7. Uchta poytaxtga (ijroiya, qonun chiqaruvchi va sud) ega davlat qaysi?
A) Shveytsariya
B) Boliviya
C) Niderlandiya
D) Janubiy Afrika Respublikasi
To'g'ri javob: D) Janubiy Afrika Respublikasi✔
8. Afrikadagi «Mis kamari» qaysi davlatlar hududida joylashgan?
A) Zambiya va Kongo DR
B) Misr va Sudan
C) Marokash va Jazoir
D) Nigeriya va Gana
To'g'ri javob: A) Zambiya va Kongo DR
✔
9. Tirik organizmlarning moddalar aylanishidagi faoliyati natijasida hosil bo'lgan foydali qazilmalar
qaysi?
A) Granit va bazalt
B) Marmar va gneys
C) Olmos va oltin
D) Tosh ko'mir, torf, neft
To'g'ri javob: D) Tosh ko'mir, torf, neft
✔
10. To'liq siklli qora metallurgiya kombinatlari ko'pincha qayerda joylashtiriladi?
A) Ko'mir yoki temir rudasi konlari yaqinida va ular oqimi kesishgan joylarda
B) Choy plantatsiyalari yaqinida
C) Faqat aholi kam joylarda, cho'llarda
D) Faqat yirik GESlar yaqinida
To'g'ri javob: A) Ko'mir yoki temir rudasi konlari yaqinida va ular oqimi kesishgan joylarda
✔
11. Shamol tezligini o'lchovchi asbob qaysi?
A) Barometr
B) Gigrometr
C) Yog'inmer
D) Anemometr
To'g'ri javob: D) Anemometr
✔
12. Orol dengizi va Kaspiy dengizi oralig'ida joylashgan plato qaysi?
A) Nurota platosi
B) Ustyurt platosi
C) Ko'hitang platosi
D) Mangishloq platosi
To'g'ri javob: B) Ustyurt platosi
✔
13. Quyosh qanday osmon jismi hisoblanadi?
A) Galaktika
B) Tumanlik
C) Yulduz
D) Sayyora
To'g'ri javob: C) Yulduz
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 135

14. Yer Quyosh atrofida orbita bo'ylab o'rtacha qanday tezlik bilan harakatlanadi?
A) Taxminan 300 km/s
B) Taxminan 0,5 km/s
C) Taxminan 3 km/s
D) Taxminan 30 km/s
To'g'ri javob: D) Taxminan 30 km/s✔
15. Avstraliyaning sharqiy qirg'og'i bo'ylab cho'zilgan tog'lar qaysi?
A) Flinders tizmasi
B) Katta Suvayirg'ich tizmasi
C) Kimberli platosi
D) Makdonnell tizmasi
To'g'ri javob: B) Katta Suvayirg'ich tizmasi
✔
16. Dunyodagi eng chuqur ko'l qaysi?
A) Kaspiy
B) Baykal
C) Tanganika
D) Viktoriya
To'g'ri javob: B) Baykal
✔
17. Shimoliy Amerika materigining eng g'arbiy nuqtasi qaysi?
A) Uels shahzodasi burni
B) Merchison burni
C) Mariato burni
D) Sent-Charlz burni
To'g'ri javob: A) Uels shahzodasi burni
✔
18. Tanzaniyaning rasmiy poytaxti qaysi shahar?
A) Zanzibar
B) Arusha
C) Dodoma
D) Dor-us-Salom
To'g'ri javob: C) Dodoma
✔
19. Tundra zonasi uchun xos hayvonlar qaysi?
A) Tuya va jayron
B) Jirafa va zebra
C) Kenguru va koala
D) Shimol bug'usi va qutb tulkisi (pesets)
To'g'ri javob: D) Shimol bug'usi va qutb tulkisi (pesets)
✔
20. Troposferada balandlik ortishi bilan havo harorati o'rtacha qanday o'zgaradi?
A) O'zgarmaydi
B) Har 1 km da 1°C ga oshadi
C) Har 100 m da 6°C ga pasayadi
D) Har 1 km da taxminan 6°C ga pasayadi
To'g'ri javob: D) Har 1 km da taxminan 6°C ga pasayadi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 136

21. Sutka davomida harorat soat 1 da −4°C, 7 da +2°C, 13 da +8°C, 19 da +6°C bo'ldi. O'rtacha sutkalik
harorat qancha?
A) +4°C
B) +3°C
C) +5°C
D) +2°C
To'g'ri javob: B) +3°C✔
22. Aholisi 40 mln kishi bo'lgan mamlakatda tabiiy o'sish 15 ‰ ni tashkil etadi. Bir yilda aholi tabiiy
o'sish hisobiga qanchaga ko'payadi?
A) 600 ming kishi
B) 150 ming kishi
C) 60 ming kishi
D) 6 mln kishi
To'g'ri javob: A) 600 ming kishi
✔
23. Sanoatning qazib oluvchi tarmog'iga qaysi biri kiradi?
A) Elektronika
B) To'qimachilik
C) Ko'mir sanoati
D) Avtomobilsozlik
To'g'ri javob: C) Ko'mir sanoati
✔
24. Toshkent shahri qaysi daryo havzasida joylashgan?
A) Surxondaryo
B) Chirchiq
C) Qashqadaryo
D) Zarafshon
To'g'ri javob: B) Chirchiq
✔
25. Aholining o'rtacha zichligi juda past bo'lgan mustaqil davlatlardan biri qaysi?
A) Niderlandiya
B) Singapur
C) Mo'g'uliston
D) Bangladesh
To'g'ri javob: C) Mo'g'uliston
✔
26. Shimoliy Amerikadagi dasht hududlari qanday ataladi?
A) Llanos
B) Selva
C) Pampa
D) Preriya
To'g'ri javob: D) Preriya
✔
27. Kema Amerika tomondan Osiyo tomonga (g'arbga) suzib, sana o'zgarish chizig'ini kesib o'tdi. Sana
qanday o'zgaradi?
A) O'zgarmaydi
B) Bir kun ayriladi (sana takrorlanadi)
C) Bir kun qo'shiladi
D) Ikki kun qo'shiladi
To'g'ri javob: C) Bir kun qo'shiladi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 137

28. Shimoliy Amerikaning eng past nuqtasi joylashgan joy qaysi?
A) Katta Kanyon
B) Buyuk ko'llar havzasi
C) Katta Havza
D) O'lim vodiysi
To'g'ri javob: D) O'lim vodiysi✔
29. Aholi soni 1 mlrd kishidan ortiq bo'lgan davlatlar qaysilar?
A) Xitoy va Hindiston
B) Hindiston va Indoneziya
C) Xitoy va AQSH
D) AQSH va Indoneziya
To'g'ri javob: A) Xitoy va Hindiston
✔
30. Shaharlarning o'sishi, shahar aholisi ulushining ortishi va shahar turmush tarzining tarqalishi
jarayoni qanday ataladi?
A) Urbanizatsiya
B) Industrializatsiya
C) Integratsiya
D) Migratsiya
To'g'ri javob: A) Urbanizatsiya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 138

28-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Energetika va xom ashyo muammosini hal qilishning asosiy yo'llaridan biri qaysi?
A) Faqat ko'mirga o'tish
B) Konlarni tezroq tugatish
C) GESlar qurilishini to'xtatish
D) Resurslarni tejash va muqobil energiya manbalaridan foydalanish
To'g'ri javob: D) Resurslarni tejash va muqobil energiya manbalaridan foydalanish✔
2. Yuqori hosilli navlar, sug'orish, mineral o'g'itlardan keng foydalanish orqali rivojlanayotgan
mamlakatlarda qishloq xo'jaligining o'zgarishi qanday ataladi?
A) «Demografik portlash»
B) «Aql oqimi»
C) «Sanoat inqilobi»
D) «Yashil inqilob»
To'g'ri javob: D) «Yashil inqilob»
✔
3. Xaritada bir xil yillik yog'in miqdoriga ega nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar qanday ataladi?
A) Izogipslar
B) Izogietalar
C) Izobatalar
D) Izobaralar
To'g'ri javob: B) Izogietalar
✔
4. Jahon xo'jaligi deganda nima tushuniladi?
A) Faqat xalqaro savdo tizimi
B) BMTga a'zo davlatlar qishloq xo'jaligi
C) Xalqaro iqtisodiy aloqalar bilan bog'langan dunyo mamlakatlari milliy xo'jaliklari majmui
D) Faqat rivojlangan davlatlar sanoati majmui
To'g'ri javob: C) Xalqaro iqtisodiy aloqalar bilan bog'langan dunyo mamlakatlari milliy xo'jaliklari
✔
majmui
5. Termiz shahri yaqinidagi «Do'stlik» (Hayraton) ko'prigi O'zbekistonni qaysi davlat bilan bog'laydi?
A) Afg'oniston
B) Eron
C) Turkmaniston
D) Tojikiston
To'g'ri javob: A) Afg'oniston
✔
6. Butunjahon atrof-muhitni muhofaza qilish kuni qaysi sanada nishonlanadi?
A) 1-dekabrda
B) 22-aprelda
C) 8-martda
D) 5-iyunda
To'g'ri javob: D) 5-iyunda
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 139

7. Tuproq va jinslarning ko'p yillar davomida muzlagan holda qoladigan qatlami qanday ataladi?
A) Ko'p yillik (abadiy) muzloq
B) Artezian qatlam
C) Morena qatlami
D) Firn qatlami
To'g'ri javob: A) Ko'p yillik (abadiy) muzloq✔
8. Jahon moliya markazlaridan biri bo'lgan Siti tumani qaysi shaharda joylashgan?
A) Nyu-York
B) London
C) Tokio
D) Syurix
To'g'ri javob: B) London
✔
9. A dan B ga yo'nalish azimuti 60°. B dan A ga qaytish yo'nalishining azimuti qancha?
A) 60°
B) 300°
C) 240°
D) 120°
To'g'ri javob: C) 240°
✔
10. O'rta kengliklarda joylashgan, g'arbdan sharqqa cho'zilgan hududlar xaritalari ko'pincha qaysi
proyeksiyada tuziladi?
A) Konussimon
B) Azimutal (qutbiy)
C) Silindrik (ekvatorial)
D) Ko'p qirrali (poliedrik)
To'g'ri javob: A) Konussimon
✔
11. O'zbekistonda aholining o'rtacha zichligi eng yuqori bo'lgan viloyat qaysi?
A) Jizzax viloyati
B) Surxondaryo viloyati
C) Navoiy viloyati
D) Andijon viloyati
To'g'ri javob: D) Andijon viloyati
✔
12. Afrikani Yevrosiyodan ajratib turuvchi sun'iy kanal qaysi?
A) Suvaysh kanali
B) Korinf kanali
C) Panama kanali
D) Kil kanali
To'g'ri javob: A) Suvaysh kanali
✔
13. Vulqon otilganda yer yuzasiga chiqqan, gazlarini yo'qotgan magma qanday ataladi?
A) Kul
B) Pemza
C) Lava
D) Tuf
To'g'ri javob: C) Lava
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 140

14. Aholisi eng siyrak joylashgan hududlarga qaysi biri kiradi?
A) Farg'ona vodiysi
B) Toshkent vohasi
C) Qizilqum cho'li
D) Zarafshon vodiysi
To'g'ri javob: C) Qizilqum cho'li✔
15. Afrikaning janubi-g'arbiy qirg'oqlari bo'ylab o'tib, Namib cho'li hosil bo'lishiga ta'sir qiluvchi sovuq
oqim qaysi?
A) Bengela oqimi
B) Mozambik oqimi
C) Igna burni oqimi
D) Kanar oqimi
To'g'ri javob: A) Bengela oqimi
✔
16. Yuqori ekologik tozalikka ega, lekin ishlashi ob-havoga bog'liq bo'lgan energiya manbalari
qaysilar?
A) Torf va slanets
B) Quyosh va shamol
C) Ko'mir va neft
D) Uran va toriy
To'g'ri javob: B) Quyosh va shamol
✔
17. Jahondagi o'rmon maydoni bo'yicha eng yirik davlat qaysi?
A) AQSH
B) Braziliya
C) Rossiya
D) Kanada
To'g'ri javob: C) Rossiya
✔
18. Elbrus cho'qqisi qaysi tog' tizimida joylashgan?
A) Alp
B) Kavkaz
C) Ural
D) Pomir
To'g'ri javob: B) Kavkaz
✔
19. Muzliklardan ajralib chiqib, okeanda suzib yuruvchi ulkan muz bo'laklari qanday ataladi?
A) Firnlar
B) Ko'chkilar
C) Aysberglar
D) Morenalar
To'g'ri javob: C) Aysberglar
✔
20. Dunyo okeanining eng chuqur joyi qayerda joylashgan?
A) Yava novida
B) Puerto-Riko novida
C) Kuril-Kamchatka novida
D) Mariana novida
To'g'ri javob: D) Mariana novida
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 141

21. Vulqonning yer yuzasidagi og'zidagi kosasimon chuqurlik qanday ataladi?
A) Delta
B) Kaldera-nov
C) Krater
D) Gipotsentr
To'g'ri javob: C) Krater✔
22. Arabiston yarimorolini Afrikadan ajratib turuvchi dengiz qaysi?
A) Arabiston dengizi
B) O'rtayer dengizi
C) Qizil dengiz
D) Fors qo'ltig'i
To'g'ri javob: C) Qizil dengiz
✔
23. O'zbekistonning dunyo okeaniga chiqish imkoniyati jihatidan o'ziga xos xususiyati nimada?
A) Kaspiy dengizi orqali okeanga bevosita chiqadi
B) Orol dengizi orqali okean bilan bog'langan
C) Faqat bitta davlat orqali okeanga chiqadi
D) Okeanga chiqish uchun kamida ikki davlat hududini kesib o'tish kerak
To'g'ri javob: D) Okeanga chiqish uchun kamida ikki davlat hududini kesib o'tish kerak
✔
24. Daryo quyilish joyidagi voronkasimon kengaygan qo'ltiq (oqiziqlarni dengiz oqimi olib ketadi)
qanday ataladi?
A) Delta
B) Fyord
C) Laguna
D) Estuariy
To'g'ri javob: D) Estuariy
✔
25. Kofe daraxtining vatani qaysi davlat hisoblanadi?
A) Kolumbiya
B) Braziliya
C) Efiopiya
D) Indoneziya
To'g'ri javob: C) Efiopiya
✔
26. Okean plitasi materik plitasi ostiga cho'kib kiradigan joyda odatda qanday relyef shakli hosil
bo'ladi?
A) Materik sayozligi
B) Chuqur okean novi
C) O'rta okean tizmasi
D) Abissal tekislik
To'g'ri javob: B) Chuqur okean novi
✔
27. Xavfli chiqindilarni transchegaraviy tashish va ularni yo'q qilishni nazorat qilish bo'yicha
konvensiya qaysi?
A) CITES
B) Ramsar konvensiyasi
C) Bazel konvensiyasi
D) Parij kelishuvi
To'g'ri javob: C) Bazel konvensiyasi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 142

28. Jahon sog'liqni saqlash tashkiloti (JSST) qarorgohi qaysi shaharda?
A) Vena
B) Parij
C) Jeneva
D) Nyu-York
To'g'ri javob: C) Jeneva✔
29. Neft va gazni tashishda eng arzon va uzluksiz ishlaydigan quruqlik transport turi qaysi?
A) Quvur transporti
B) Havo transporti
C) Avtomobil transporti
D) Daryo transporti
To'g'ri javob: A) Quvur transporti
✔
30. Fors ko'rfazidan neft tashuvchi tankerlar o'tadigan muhim bo'g'oz qaysi?
A) Bob-al-Mandab
B) Hormuz
C) Gibraltar
D) Malakka
To'g'ri javob: B) Hormuz
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 143

29-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Quyosh tizimidagi eng katta tabiiy yo'ldosh qaysi?
A) Titan
B) Kallisto
C) Oy
D) Ganimed
To'g'ri javob: D) Ganimed✔
2. Shimoliy qutbning o'zida qutb kuni taxminan qancha davom etadi?
A) Uch oy
B) Yarim yil
C) Bir sutka
D) Bir oy
To'g'ri javob: B) Yarim yil
✔
3. O'zbekiston Respublikasi ma'muriy-hududiy jihatdan qanday tuzilgan?
A) 13 viloyat va Qoraqalpog'iston Respublikasi
B) 11 viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri
C) 12 viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri
D) 14 viloyat va Toshkent shahri
To'g'ri javob: C) 12 viloyat, Qoraqalpog'iston Respublikasi va Toshkent shahri
✔
4. O'zbekistondagi eng qadimgi qo'riqxona qaysi?
A) Chotqol qo'riqxonasi
B) Zomin qo'riqxonasi
C) Nurota qo'riqxonasi
D) Hisor qo'riqxonasi
To'g'ri javob: B) Zomin qo'riqxonasi
✔
5. Iqlim hosil qiluvchi omillardan qaysi biri asosiy (birlamchi) hisoblanadi?
A) Davlat chegaralari
B) Tuproq turi
C) Aholining zichligi
D) Geografik kenglik (Quyosh radiatsiyasi miqdori)
To'g'ri javob: D) Geografik kenglik (Quyosh radiatsiyasi miqdori)
✔
6. Dunyodagi eng katta orol – Grenlandiya qaysi davlat tarkibiga kiradi?
A) Islandiya
B) Daniya
C) Kanada
D) Norvegiya
To'g'ri javob: B) Daniya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 144

7. Chorvoq suv ombori qaysi daryoda qurilgan?
A) Chirchiq
B) Zarafshon
C) Qoradaryo
D) Ohangaron
To'g'ri javob: A) Chirchiq✔
8. Antarktida qachon va kimlar tomonidan kashf etilgan?
A) 1820-yil, F. Bellinsgauzen va M. Lazarev
B) 1912-yil, R. Skott
C) 1911-yil, R. Amundsen
D) 1772-yil, J. Kuk
To'g'ri javob: A) 1820-yil, F. Bellinsgauzen va M. Lazarev
✔
9. Hindixitoy yarimorolida joylashgan davlatlar qaysilar?
A) Indoneziya, Filippin, Bruney
B) Nepal, Butan, Bangladesh
C) Shri-Lanka, Maldiv, Hindiston
D) Vyetnam, Laos, Kambodja
To'g'ri javob: D) Vyetnam, Laos, Kambodja
✔
10. Quyidagilardan qaysi biri o'tkinchi iqlim mintaqasi hisoblanadi?
A) Subtropik
B) Ekvatorial
C) Mo'tadil
D) Tropik
To'g'ri javob: A) Subtropik
✔
11. 15° sh.u. dagi shaharda mahalliy vaqt 10:00. Mahalliy vaqti 07:00 bo'lgan shahar qaysi uzunlikda
joylashgan?
A) 45° g'.u.
B) 30° g'.u.
C) 60° sh.u.
D) 15° g'.u.
To'g'ri javob: B) 30° g'.u.
✔
12. Saskachevan provinsiyasi (Kanada) qaysi foydali qazilmaning yirik konlari bilan mashhur?
A) Kaliy tuzlari
B) Olmos
C) Qalay
D) Boksit
To'g'ri javob: A) Kaliy tuzlari
✔
13. Myanmaning poytaxti qaysi shahar?
A) Mandalay
B) Bago
C) Yangon
D) Neypido
To'g'ri javob: D) Neypido
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 145

14. Antisiklon uchun qaysi ob-havo xos?
A) Bulutli va yomg'irli
B) Kuchli bo'ronli
C) Ochiq, bulutsiz, yog'insiz
D) Doimiy tuman va qor
To'g'ri javob: C) Ochiq, bulutsiz, yog'insiz✔
15. Kanada aholisining asosiy qismi qayerda joylashgan?
A) AQSH chegarasi bo'ylab janubiy hududlarda
B) Shimoliy tundrada
C) Arktika orollarida
D) Gudzon qo'ltig'i qirg'oqlarida
To'g'ri javob: A) AQSH chegarasi bo'ylab janubiy hududlarda
✔
16. Qadimgi geologik davrlardan saqlanib qolgan o'simlik va hayvon turlari qanday ataladi?
A) Reliktlar
B) Produtsentlar
C) Efemerlar
D) Endemiklar
To'g'ri javob: A) Reliktlar
✔
17. Bir meridianda joylashgan A (40° sh.k.) va B (45° sh.k.) nuqtalar orasidagi masofa taxminan
qancha?
A) 111 km
B) 555 km
C) 4995 km
D) 450 km
To'g'ri javob: B) 555 km
✔
18. Yevropeoid va negroid irqlari aralashuvidan kelib chiqqan guruh qanday ataladi?
A) Metislar
B) Sambolar
C) Ainlar
D) Mulatlar
To'g'ri javob: D) Mulatlar
✔
19. Qora metallurgiya uchun asosiy xom ashyo va yoqilg'i qaysilar?
A) Fosforit va tabiiy gaz
B) Temir rudasi va kokslanadigan ko'mir
C) Mis rudasi va neft
D) Boksit va elektr energiyasi
To'g'ri javob: B) Temir rudasi va kokslanadigan ko'mir
✔
20. O'zbekiston tog'larining o'rta va yuqori qismida keng tarqalgan ignabargli daraxt qaysi?
A) Tilog'och
B) Pixta
C) Qarag'ay
D) Archa
To'g'ri javob: D) Archa
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 146

21. Turkmanistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Ashxobod
B) Dashoguz
C) Mari
D) Turkmanobod
To'g'ri javob: A) Ashxobod✔
22. Arktik cho'llar zonasiga xos hayvon qaysi?
A) Bizon
B) Bo'ri
C) Oq ayiq
D) Jayron
To'g'ri javob: C) Oq ayiq
✔
23. Shimoliy Amerikaga qarashli, dunyodagi eng katta orol qaysi?
A) Grenlandiya
B) Baffin Yeri
C) Nyufaundlend
D) Viktoriya
To'g'ri javob: A) Grenlandiya
✔
24. Kenguru, koala va emu qaysi materikka xos hayvonlar?
A) Yevrosiyo
B) Avstraliya
C) Afrika
D) Janubiy Amerika
To'g'ri javob: B) Avstraliya
✔
25. Oziq zanjirida organik moddani anorganik moddalardan hosil qiluvchi (fotosintez qiluvchi)
organizmlar qanday ataladi?
A) Redutsentlar
B) Parazitlar
C) Konsumentlar
D) Produtsentlar
To'g'ri javob: D) Produtsentlar
✔
26. Aholisining ko'pchiligi islomning shia yo'nalishiga e'tiqod qiladigan davlat qaysi?
A) Turkiya
B) Indoneziya
C) Misr
D) Eron
To'g'ri javob: D) Eron
✔
27. Elektr energiyasining deyarli barchasini GESlarda ishlab chiqaradigan Yevropa davlati qaysi?
A) Italiya
B) Polsha
C) Niderlandiya
D) Norvegiya
To'g'ri javob: D) Norvegiya
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 147

28. Iliq atmosfera fronti o'tganda odatda qanday ob-havo kuzatiladi?
A) Qisqa muddatli jala va kuchli shamol, so'ng sovish
B) Ochiq va sovuq havo
C) Qurg'oqchilik va chang bo'roni
D) Uzoq davom etadigan mayda yomg'ir, so'ng isish
To'g'ri javob: D) Uzoq davom etadigan mayda yomg'ir, so'ng isish✔
29. Niger daryosi deltasida neft qazib oluvchi Afrika davlati qaysi?
A) Niger
B) Chad
C) Mali
D) Nigeriya
To'g'ri javob: D) Nigeriya
✔
30. Tog'larda balandlik ortishi bilan tabiat mintaqalarining almashinishi qanday ataladi?
A) Kenglik zonalligi
B) Balandlik mintaqalanishi
C) Sektorlik
D) Azonallik
To'g'ri javob: B) Balandlik mintaqalanishi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 148

30-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Atom elektr stansiyalarining asosiy ekologik xavfi nimada?
A) Ko'p miqdorda CO₂ chiqarishi
B) Katta suv omborlari talab qilishi
C) Kislotali yomg'irlarga sabab bo'lishi
D) Radioaktiv chiqindilar va avariya xavfi
To'g'ri javob: D) Radioaktiv chiqindilar va avariya xavfi✔
2. Skandinaviya yarimoroli qirg'oqlariga xos bo'lgan, qadimgi muzliklar o'yib ketgan tor, chuqur va
uzun dengiz qo'ltiqlari qanday ataladi?
A) Estuariylar
B) Fyordlar
C) Lagunalar
D) Limanlar
To'g'ri javob: B) Fyordlar
✔
3. Qora dengizni Marmar dengizi bilan tutashtiruvchi bo'g'oz qaysi?
A) Dardanell
B) Gibraltar
C) Kerch bo'g'ozi
D) Bosfor
To'g'ri javob: D) Bosfor
✔
4. Ural tog'lari asosan qaysi burmalanish davrida hosil bo'lgan?
A) Mezozoy burmalanishi
B) Gersin burmalanishi
C) Alp burmalanishi
D) Kaynozoy burmalanishi
To'g'ri javob: B) Gersin burmalanishi
✔
5. Dunyodagi birinchi yuqori tezlikdagi temir yo'l liniyasi (Sinkansen) qaysi davlatda qurilgan?
A) Yaponiya
B) Germaniya
C) Xitoy
D) Fransiya
To'g'ri javob: A) Yaponiya
✔
6. Mamlakat sanoat mahsulotining 30 % ini eksport qiladi. Eksport qilingan sanoat mahsuloti 18 mlrd
dollar bo'lsa, jami sanoat mahsuloti qancha?
A) 6 mlrd dollar
B) 54 mlrd dollar
C) 48 mlrd dollar
D) 60 mlrd dollar
To'g'ri javob: D) 60 mlrd dollar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 149

7. Sirdaryo viloyatining markazi qaysi shahar?
A) Yangiyer
B) Sirdaryo
C) Guliston
D) Shirin
To'g'ri javob: C) Guliston✔
8. Yevropa Ittifoqini tashkil etish haqidagi shartnoma qaysi shaharda imzolangan?
A) Maastrixtda
B) Nitstsada
C) Rimda
D) Lissabonda
To'g'ri javob: A) Maastrixtda
✔
9. Okean va dengizlarda to'planib qolayotgan, parchalanishi yuzlab yil davom etadigan chiqindi turi
qaysi?
A) Oziq-ovqat qoldiqlari
B) Plastik chiqindilar
C) Yog'och qipiqlari
D) Qog'oz chiqindilar
To'g'ri javob: B) Plastik chiqindilar
✔
10. Afrikaga qarashli eng katta orol qaysi?
A) Madagaskar
B) Zanzibar
C) Shri-Lanka
D) Kanar orollari
To'g'ri javob: A) Madagaskar
✔
11. Tibet va Pomir baland tog'larida qaysi hayvon boqiladi?
A) Yak
B) Lama
C) Bug'u
D) Kenguru
To'g'ri javob: A) Yak
✔
12. 1966-yilda Toshkentda qanday tabiiy ofat yuz bergan?
A) Katta toshqin
B) Kuchli zilzila
C) Sel oqimi
D) Qum bo'roni
To'g'ri javob: B) Kuchli zilzila
✔
13. Shaharda 1 mln kishi yashaydi va har bir kishiga yiliga o'rtacha 300 kg maishiy chiqindi to'g'ri
keladi. Shahar bo'yicha yillik chiqindi miqdori qancha?
A) 300 ming t
B) 3 ming t
C) 3 mln t
D) 30 ming t
To'g'ri javob: A) 300 ming t
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 150

14. Quyidagi tog' jinslaridan qaysi biri magmatik jins hisoblanadi?
A) Ohaktosh
B) Qumtosh
C) Granit
D) Marmar
To'g'ri javob: C) Granit✔
15. Yevrosiyoning qaysi qismida «sovuq qutbi» joylashgan?
A) Arabiston yarimorolida
B) Sharqiy Sibirda
C) Markaziy Osiyoda
D) G'arbiy Yevropada
To'g'ri javob: B) Sharqiy Sibirda
✔
16. Buddizmning lamaizm yo'nalishi qaysi hududlarda keng tarqalgan?
A) Hindiston va Pokiston
B) Tibet va Mo'g'uliston
C) Yaponiya va Koreya
D) Eron va Iroq
To'g'ri javob: B) Tibet va Mo'g'uliston
✔
17. Ohaktosh, gips kabi eruvchan jinslarning suv ta'sirida erishi natijasida g'or va voronkalar hosil
bo'lish hodisasi qanday ataladi?
A) Abraziya
B) Karst
C) Deflyatsiya
D) Akkumulyatsiya
To'g'ri javob: B) Karst
✔
18. Shimoliy Atlantika iliq oqimi ta'sirida qishda muzlamaydigan Barens dengizidagi port qaysi?
A) Dikson
B) Murmansk
C) Arxangelsk
D) Tiksi
To'g'ri javob: B) Murmansk
✔
19. Afrikaning eng baland nuqtasi qaysi?
A) Keniya tog'i
B) Tubkal
C) Kilimanjaro
D) Ras-Dashen
To'g'ri javob: C) Kilimanjaro
✔
20. Mamlakatlarning bojlar va kvotalar orqali ichki bozorni xorijiy raqobatdan himoya qilish siyosati
qanday ataladi?
A) Integratsiya
B) Globalizatsiya
C) Proteksionizm
D) Liberalizatsiya
To'g'ri javob: C) Proteksionizm
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 151

21. Choyning vatani qaysi davlat hisoblanadi?
A) Xitoy
B) Hindiston
C) Shri-Lanka
D) Keniya
To'g'ri javob: A) Xitoy✔
22. 1:2 000 000 sonli masshtabini nomli masshtabga aylantiring.
A) 1 sm da 200 km
B) 1 sm da 20 km
C) 1 sm da 2000 m
D) 1 sm da 2 km
To'g'ri javob: B) 1 sm da 20 km
✔
23. Qashqadaryo viloyatining markazi qaysi shahar?
A) G'uzor
B) Qarshi
C) Kitob
D) Shahrisabz
To'g'ri javob: B) Qarshi
✔
24. Fermer xo'jaligida 120 ga maydondan 360 t bug'doy olingan. Hosildorlik qancha?
A) 300 s/ga
B) 0,3 s/ga
C) 3 s/ga
D) 30 s/ga
To'g'ri javob: D) 30 s/ga
✔
25. Materik tipidagi yer po'sti qaysi qatlamlardan tashkil topgan?
A) Cho'kindi va bazalt qatlamlaridan
B) Faqat bazalt qatlamidan
C) Cho'kindi, granit va bazalt qatlamlaridan
D) Granit va mantiya jinslaridan
To'g'ri javob: C) Cho'kindi, granit va bazalt qatlamlaridan
✔
26. XVII asrda Osiyo va Amerika orasidagi bo'g'oz orqali birinchi bo'lib suzib o'tgan rus kazagi kim?
A) Vitus Bering
B) Semyon Chelyuskin
C) Semyon Dejnyov
D) Yerofey Xabarov
To'g'ri javob: C) Semyon Dejnyov
✔
27. Missisipi daryosi qayerga quyiladi?
A) Karib dengiziga
B) Meksika qo'ltig'iga
C) Gudzon qo'ltig'iga
D) Tinch okeanga
To'g'ri javob: B) Meksika qo'ltig'iga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 152

28. Qutbiy o'lkalar (Arktika, Antarktida) xaritalari odatda qaysi proyeksiyada tuziladi?
A) Azimutal
B) Ko'p qirrali
C) Silindrik
D) Konussimon
To'g'ri javob: A) Azimutal✔
29. Merkator proyeksiyasidagi xaritada qaysi hudud o'z haqiqiy o'lchamidan ancha katta ko'rinadi?
A) Kongo havzasi
B) Grenlandiya
C) Ekvador
D) Indoneziya
To'g'ri javob: B) Grenlandiya
✔
30. Issiqxona gazlari chiqindilarini kamaytirish bo'yicha Kioto protokoli qaysi yilda qabul qilingan?
A) 1987-yilda
B) 1997-yilda
C) 2015-yilda
D) 1992-yilda
To'g'ri javob: B) 1997-yilda
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 153

31-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Yer o'z o'qi atrofida aylanganda 1 soatda necha gradusga buriladi?
A) 24°
B) 1°
C) 15°
D) 4°
To'g'ri javob: C) 15°✔
2. Chotqol, Qurama, Ugom va Piskom tizmalari qaysi tog' tizimiga kiradi?
A) Pomir
B) G'arbiy Tyanshan
C) Hisor-Oloy
D) Kopetdog'
To'g'ri javob: B) G'arbiy Tyanshan
✔
3. Biosfera haqidagi ta'limotni yaratgan olim kim?
A) L.S. Berg
B) V.V. Dokuchayev
C) A. Gumboldt
D) V.I. Vernadskiy
To'g'ri javob: D) V.I. Vernadskiy
✔
4. Mamlakat maydoni 450 ming km², aholi zichligi 80 kishi/km². Mamlakat aholisi qancha?
A) 36 mln kishi
B) 5,6 mln kishi
C) 360 mln kishi
D) 9 mln kishi
To'g'ri javob: A) 36 mln kishi
✔
5. Xalqaro iqtisodiy munosabatlarning shakllariga quyidagilardan qaysi biri kirmaydi?
A) Xalqaro ilmiy-texnikaviy hamkorlik
B) Xalqaro savdo
C) Kapital eksporti
D) Aholining tabiiy o'sishi
To'g'ri javob: D) Aholining tabiiy o'sishi
✔
6. Shimoliy Amerikaning Shimoliy Muz okeaniga quyiluvchi eng yirik daryosi qaysi?
A) Missisipi
B) Makkenzi
C) Rio-Grande
D) Kolorado
To'g'ri javob: B) Makkenzi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 154

7. Itaypu GESi qaysi daryoda va qaysi davlatlar tomonidan qurilgan?
A) Orinoko, Venesuela va Kolumbiya
B) Amazonka, Braziliya va Peru
C) Parana, Braziliya va Paragvay
D) Kolorado, AQSH va Meksika
To'g'ri javob: C) Parana, Braziliya va Paragvay✔
8. Konstitutsiyaviy monarxiya bo'lgan davlat qaysi?
A) Italiya
B) Ispaniya
C) Fransiya
D) Germaniya
To'g'ri javob: B) Ispaniya
✔
9. Atmosfera bosimini o'lchovchi asbob qaysi?
A) Termometr
B) Barometr
C) Gigrometr
D) Anemometr
To'g'ri javob: B) Barometr
✔
10. Qaysi holatda tog'da balandlik mintaqalari soni eng ko'p bo'ladi?
A) Tog' past va cho'lda bo'lsa
B) Tog' baland va ekvatorga yaqin bo'lsa
C) Tog' past va qutbga yaqin bo'lsa
D) Tog' baland va qutb doirasidan shimolda bo'lsa
To'g'ri javob: B) Tog' baland va ekvatorga yaqin bo'lsa
✔
11. Yer o'qi orbita tekisligiga qanday burchak ostida og'gan?
A) 45°
B) 90°
C) 23,5°
D) 66,5°
To'g'ri javob: D) 66,5°
✔
12. Tuyamo'yin suv ombori qaysi daryoda joylashgan?
A) Zarafshon
B) Surxondaryo
C) Sirdaryo
D) Amudaryo
To'g'ri javob: D) Amudaryo
✔
13. Shimoliy Amerikaning eng baland cho'qqisi qaysi?
A) Logan
B) Orisaba
C) Denali (Mak-Kinli)
D) Akonkagua
To'g'ri javob: C) Denali (Mak-Kinli)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 155

14. O'rmon zonasidan dasht zonasiga o'tishdagi oraliq zona qaysi?
A) Yarimcho'l
B) O'rmon-tundra
C) O'rmon-dasht
D) Savanna
To'g'ri javob: C) O'rmon-dasht✔
15. Vyetnamning poytaxti qaysi shahar?
A) Xanoy
B) Xayfon
C) Danang
D) Xoshimin
To'g'ri javob: A) Xanoy
✔
16. Sariqamish ko'li O'zbekiston qaysi davlat bilan chegarada joylashgan?
A) Qozog'iston
B) Afg'oniston
C) Turkmaniston
D) Tojikiston
To'g'ri javob: C) Turkmaniston
✔
17. Quyoshga eng yaqin joylashgan sayyora qaysi?
A) Mars
B) Merkuriy
C) Yer
D) Venera
To'g'ri javob: B) Merkuriy
✔
18. Ma'lum haroratda 1 m³ havoda ko'pi bilan 17 g suv bug'i bo'lishi mumkin, unda haqiqatda 8,5 g
bor. Havoning nisbiy namligi qancha?
A) 17%
B) 50%
C) 200%
D) 8,5%
To'g'ri javob: B) 50%
✔
19. Atakama cho'li Janubiy Amerikaning qaysi qismida joylashgan?
A) Amazonka havzasida
B) Braziliya tog'ligida
C) Sharqiy qirg'og'ida
D) Tinch okean bo'yidagi g'arbiy qirg'og'ida
To'g'ri javob: D) Tinch okean bo'yidagi g'arbiy qirg'og'ida
✔
20. Pokistonning poytaxti qaysi shahar?
A) Lahor
B) Karachi
C) Peshovar
D) Islomobod
To'g'ri javob: D) Islomobod
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 156

21. Tabiat zonalarining kenglik bo'yicha almashinishiga asosiy sabab nima?
A) Tog' jinslarining xilma-xilligi
B) Okeanlar sho'rligining farqi
C) Aholining notekis joylashuvi
D) Issiqlik va namlik nisbatining kenglik bo'yicha o'zgarishi
To'g'ri javob: D) Issiqlik va namlik nisbatining kenglik bo'yicha o'zgarishi✔
22. 22-dekabr kuni 41° sh.k. da tush paytida Quyoshning gorizontdan balandligi qancha bo'ladi?
A) 17,5°
B) 49°
C) 25,5°
D) 72,5°
To'g'ri javob: C) 25,5°
✔
23. Tar cho'li qaysi davlatlar hududida joylashgan?
A) Misr va Sudan
B) Xitoy va Mo'g'uliston
C) Eron va Iroq
D) Hindiston va Pokiston
To'g'ri javob: D) Hindiston va Pokiston
✔
24. Shimoliy yarimsharda passatlar qaysi yo'nalishdan esadi?
A) Shimoli-g'arbdan
B) Janubi-g'arbdan
C) Janubi-sharqdan
D) Shimoli-sharqdan
To'g'ri javob: D) Shimoli-sharqdan
✔
25. Mamlakatda tug'ilish koeffitsienti 28 ‰, o'lim koeffitsienti 9 ‰. Tabiiy o'sish koeffitsienti qancha?
A) 37 ‰
B) 19 ‰
C) 21 ‰
D) 17 ‰
To'g'ri javob: B) 19 ‰
✔
26. Sayano-Shushensk GESi qaysi daryoda joylashgan?
A) Yenisey
B) Volga
C) Ob
D) Lena
To'g'ri javob: A) Yenisey
✔
27. Shimoliy Amerikaning g'arbiy qismini egallagan yosh burmali tog' tizimi qaysi?
A) Laurentiya
B) Braziliya tog'ligi
C) Appalachi
D) Kordilera
To'g'ri javob: D) Kordilera
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 157

28. O'rtacha umr ko'rish davomiyligi eng uzun bo'lgan mamlakatlar guruhi qaysi?
A) Iqtisodiy rivojlangan mamlakatlar
B) Janubiy Osiyo mamlakatlari
C) Tropik Afrika mamlakatlari
D) Eng kam rivojlangan orol davlatlari
To'g'ri javob: A) Iqtisodiy rivojlangan mamlakatlar✔
29. Tog' etagida havo harorati +20°C. Etakdan 3000 m balanddagi cho'qqida harorat qancha bo'ladi
(har 1 km da 6°C ga pasayadi)?
A) −4°C
B) −10°C
C) +2°C
D) +14°C
To'g'ri javob: C) +2°C
✔
30. Tuluza (Fransiya) qaysi sanoat tarmog'ining yirik markazi hisoblanadi?
A) Aviatsiya sanoati (Airbus)
B) Avtomobilsozlik
C) To'qimachilik
D) Neft-kimyo
To'g'ri javob: A) Aviatsiya sanoati (Airbus)
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 158

32-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Atmosferadagi karbonat angidridni yutib, kislorod ajratuvchi asosiy tabiiy omil qaysi?
A) Muzliklar
B) Vulqonlar faoliyati
C) O'simliklar (o'rmonlar va okean fitoplanktoni)
D) Cho'l qumlari
To'g'ri javob: C) O'simliklar (o'rmonlar va okean fitoplanktoni)✔
2. TGV yuqori tezlikdagi poyezdlari qaysi davlatda ishlab chiqilgan?
A) Fransiya
B) Germaniya
C) Italiya
D) Ispaniya
To'g'ri javob: A) Fransiya
✔
3. «Yangi industrial mamlakatlar»ning birinchi to'lqiniga («Osiyo ajdarlari») qaysi davlatlar kiradi?
A) Mo'g'uliston, Laos, Kambodja, Myanma
B) Janubiy Koreya, Singapur, Tayvan, Gonkong
C) Hindiston, Pokiston, Bangladesh, Shri-Lanka
D) Eron, Iroq, Quvayt, Saudiya Arabistoni
To'g'ri javob: B) Janubiy Koreya, Singapur, Tayvan, Gonkong
✔
4. Marmar qaysi tog' jinsining metamorfizmga uchrashidan hosil bo'ladi?
A) Toshtuzning
B) Granitning
C) Ohaktoshning
D) Bazaltning
To'g'ri javob: C) Ohaktoshning
✔
5. Yerning sharsimon yuzasini tekislikda tasvirlashning matematik usuli qanday ataladi?
A) Gipsometriya
B) Generalizatsiya
C) Kartografik proyeksiya
D) Masshtab
To'g'ri javob: C) Kartografik proyeksiya
✔
6. «Drujba» neft quvuri qaysi yo'nalishda neft yetkazib berish uchun qurilgan?
A) Jazoirdan Italiyaga
B) Rossiyadan Sharqiy va Markaziy Yevropaga
C) Kanadadan AQSHga
D) Erondan Hindistonga
To'g'ri javob: B) Rossiyadan Sharqiy va Markaziy Yevropaga
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 159

7. Oqmas ko'llarning suvi ko'pincha qanday bo'ladi?
A) Muzlagan
B) Qaynoq
C) Sho'r
D) Juda chuchuk
To'g'ri javob: C) Sho'r✔
8. Marg'ilon shahri an'anaviy ravishda qaysi mahsuloti bilan mashhur?
A) Gilamlar
B) Chinni idishlar
C) Qorako'l terilari
D) Ipak gazlamalar (atlas, adras)
To'g'ri javob: D) Ipak gazlamalar (atlas, adras)
✔
9. Afrikaning eng chuqur, tektonik yoriqda joylashgan uzun ko'li qaysi?
A) Chad
B) Viktoriya
C) Tanganika
D) Rudolf
To'g'ri javob: C) Tanganika
✔
10. Tropikdan shimolda, shimoliy yarimsharda tush paytida predmetlarning soyasi qaysi tomonga
tushadi?
A) Shimolga
B) G'arbga
C) Sharqqa
D) Janubga
To'g'ri javob: A) Shimolga
✔
11. Maydoni jihatidan dunyodagi eng katta chuchuk suvli ko'l qaysi?
A) Viktoriya
B) Yuqori ko'l
C) Baykal
D) Ladoga
To'g'ri javob: B) Yuqori ko'l
✔
12. Kislotali yomg'irlarni keltirib chiqaruvchi asosiy ifloslantiruvchilar qaysilar?
A) Metan va geliy
B) Oltingugurt va azot oksidlari
C) Suv bug'i va argon
D) Kislorod va ozon
To'g'ri javob: B) Oltingugurt va azot oksidlari
✔
13. «Afrosiyob» yuqori tezlikdagi poyezdlari qaysi shaharlarni bog'laydi?
A) Andijon – Namangan – Farg'ona
B) Termiz – Denov – Boysun
C) Nukus – Urganch – Xiva
D) Toshkent – Samarqand – Buxoro
To'g'ri javob: D) Toshkent – Samarqand – Buxoro
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 160

14. Qaysi xalqaro tashkilot jahon qishloq xo'jaligi va oziq-ovqat muammolari bilan shug'ullanadi va
qarorgohi Rimda joylashgan?
A) XMT
B) JSST
C) UNESCO
D) FAO
To'g'ri javob: D) FAO✔
15. Tunda shimol tomonni aniqlashga yordam beradigan yulduz qaysi?
A) Sirius
B) Arktur
C) Qutb yulduzi
D) Vega
To'g'ri javob: C) Qutb yulduzi
✔
16. Toshkent metropoliteni Markaziy Osiyoda birinchi bo'lib qaysi yilda ishga tushirilgan?
A) 1985-yilda
B) 1991-yilda
C) 1966-yilda
D) 1977-yilda
To'g'ri javob: D) 1977-yilda
✔
17. Ilmiy-texnika inqilobining (ITI) tarkibiy qismlari to'g'ri ko'rsatilgan javobni toping.
A) Fan, texnika va texnologiya, ishlab chiqarish, boshqaruv
B) Sanoat, qishloq xo'jaligi, transport, savdo
C) Eksport, import, investitsiya, kredit
D) Yer, suv, o'rmon, mineral resurslar
To'g'ri javob: A) Fan, texnika va texnologiya, ishlab chiqarish, boshqaruv
✔
18. Dunyodagi eng baland suv ko'tarilishlari kuzatiladigan Fandi qo'ltig'i qaysi okean sohilida
joylashgan?
A) Atlantika okeani
B) Hind okeani
C) Tinch okeani
D) Shimoliy Muz okeani
To'g'ri javob: A) Atlantika okeani
✔
19. Zambezi daryosi qaysi okeanga quyiladi?
A) O'rtayer dengiziga
B) Qizil dengizga
C) Atlantika okeaniga
D) Hind okeaniga
To'g'ri javob: D) Hind okeaniga
✔
20. Orol dengizining qurigan tubida vujudga kelgan yangi cho'l qanday ataladi?
A) Qoraqum
B) Qizilqum
C) Orolqum
D) Mo'yinqum
To'g'ri javob: C) Orolqum
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 161

21. Jahon yuk aylanmasida eng katta ulushga ega transport turi qaysi?
A) Havo transporti
B) Dengiz transporti
C) Avtomobil transporti
D) Temir yo'l transporti
To'g'ri javob: B) Dengiz transporti✔
22. Kongo daryosi qaysi okeanga quyiladi?
A) Hind okeaniga
B) Tinch okeaniga
C) Atlantika okeaniga
D) Shimoliy Muz okeaniga
To'g'ri javob: C) Atlantika okeaniga
✔
23. Hozirgi geologik era qanday ataladi?
A) Proterozoy
B) Paleozoy
C) Kaynozoy
D) Mezozoy
To'g'ri javob: C) Kaynozoy
✔
24. Cho'llarda shamol ta'sirida hosil bo'ladigan o'roqsimon qum tepalari qanday ataladi?
A) Morenalar
B) Barxanlar
C) Terrasalar
D) Jarliklar
To'g'ri javob: B) Barxanlar
✔
25. Sun'iy yo'ldoshlar yordamida Yer yuzasidagi istalgan nuqtaning koordinatalarini aniqlovchi tizim
qanday ataladi?
A) GPS (sun'iy yo'ldosh navigatsiyasi)
B) Teodolit
C) Radar
D) GIS
To'g'ri javob: A) GPS (sun'iy yo'ldosh navigatsiyasi)
✔
26. Yer yadrosining qaysi qismi suyuq holatda deb hisoblanadi?
A) Tashqi yadro
B) Butun yadro
C) Ichki yadro
D) Yadro qattiq, mantiya suyuq
To'g'ri javob: A) Tashqi yadro
✔
27. Peru qirg'oqlari yaqinida baliqchilik yuqori rivojlanganligining asosiy sababi nima?
A) Sovuq Peru oqimi tufayli suvning planktonga boyligi
B) Muzliklarning erishi
C) Iliq Golfstrim oqimi
D) Daryolarning ko'pligi
To'g'ri javob: A) Sovuq Peru oqimi tufayli suvning planktonga boyligi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 162

28. BMT 2015-yilda qabul qilgan Barqaror rivojlanish maqsadlari soni nechta?
A) 17 ta
B) 12 ta
C) 8 ta
D) 21 ta
To'g'ri javob: A) 17 ta✔
29. Afrika materigi haqidagi qaysi fikr to'g'ri?
A) Tropiklardan birortasi ham uni kesib o'tmaydi
B) Ekvator ham, bosh meridian ham uni kesib o'tadi
C) To'liq shimoliy yarimsharda joylashgan
D) Faqat sharqiy yarimsharda joylashgan
To'g'ri javob: B) Ekvator ham, bosh meridian ham uni kesib o'tadi
✔
30. Afrikaning qaysi qismida nam ekvatorial o'rmonlar eng ko'p tarqalgan?
A) Sahroi Kabirda
B) Kalaxarida
C) Kongo daryosi havzasida
D) Atlas tog'larida
To'g'ri javob: C) Kongo daryosi havzasida
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 163

33-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. 22-dekabr kuni Shimoliy qutb doirasida qanday hodisa kuzatiladi?
A) Quyosh botmaydi
B) Kun-tun tengligi
C) Quyosh tushda zenitda bo'ladi
D) Quyosh bir sutka davomida chiqmaydi
To'g'ri javob: D) Quyosh bir sutka davomida chiqmaydi✔
2. Antarktidani tinchlik va ilmiy tadqiqot hududi deb e'lon qilgan xalqaro shartnoma qaysi yili
imzolangan?
A) 1959-yil
B) 1991-yil
C) 1820-yil
D) 1911-yil
To'g'ri javob: A) 1959-yil
✔
3. Savanna zonasi qaysi iqlim mintaqasiga xos?
A) Subtropik
B) Subekvatorial
C) Mo'tadil
D) Subarktika
To'g'ri javob: B) Subekvatorial
✔
4. Quyidagilardan qaysi biri BMTning rasmiy tillaridan biri emas?
A) Ispan tili
B) Nemis tili
C) Arab tili
D) Xitoy tili
To'g'ri javob: B) Nemis tili
✔
5. O'zbekiston tekisliklarida yog'inlarning asosiy qismi qaysi fasllarda yog'adi?
A) Faqat kuzda
B) Yoz va kuzda
C) Faqat yozda
D) Qish va bahorda
To'g'ri javob: D) Qish va bahorda
✔
6. Shimoliy yarimsharda yozgi Quyosh turishi kuni qaysi sanaga to'g'ri keladi?
A) 22-dekabr
B) 21-mart
C) 22-iyun
D) 23-sentabr
To'g'ri javob: C) 22-iyun
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 164

7. Antarktidada muz gumbazining markazidan qirg'oqqa tomon esuvchi kuchli sovuq shamollar
qanday ataladi?
A) Passatlar
B) Mussonlar
C) Stok (katabatik) shamollar
D) Brizlar
To'g'ri javob: C) Stok (katabatik) shamollar✔
8. Yangi Zelandiyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Oklend
B) Dunidin
C) Vellington
D) Kraystcherch
To'g'ri javob: C) Vellington
✔
9. Yer yuzasida nechta yoritilganlik mintaqasi ajratiladi?
A) 4 ta
B) 3 ta
C) 5 ta
D) 7 ta
To'g'ri javob: C) 5 ta
✔
10. Tundra zonasining o'simliklari uchun qaysilar xos?
A) Baobab va akatsiya
B) Saksovul va yantoq
C) Eman va qayrag'och
D) Mox, lishaynik, mitti qayin va tol
To'g'ri javob: D) Mox, lishaynik, mitti qayin va tol
✔
11. Tyubegatan kaliy tuzi koni qaysi viloyatda joylashgan?
A) Qoraqalpog'iston Respublikasi
B) Qashqadaryo viloyati
C) Navoiy viloyati
D) Toshkent viloyati
To'g'ri javob: B) Qashqadaryo viloyati
✔
12. Yer Quyoshga eng yaqin keladigan nuqta (perigeliy) yilning qaysi davriga to'g'ri keladi?
A) Mart oxiri
B) Iyul boshi
C) Sentabr oxiri
D) Yanvar boshi
To'g'ri javob: D) Yanvar boshi
✔
13. Jahon elektr energiyasi ishlab chiqarishida eng katta ulushga ega elektr stansiyalari turi qaysi?
A) Atom elektr stansiyalari
B) Issiqlik elektr stansiyalari
C) Gidroelektr stansiyalari
D) Quyosh elektr stansiyalari
To'g'ri javob: B) Issiqlik elektr stansiyalari
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 165

14. Titikaka ko'li qaysi davlatlar chegarasida joylashgan?
A) Peru va Boliviya
B) Braziliya va Paragvay
C) Ekvador va Kolumbiya
D) Chili va Argentina
To'g'ri javob: A) Peru va Boliviya✔
15. Namlanish koeffitsiyenti 1 dan ancha kichik bo'lgan hududlar uchun qanday namlanish xos?
A) Mo'tadil namlanish
B) Ortiqcha namlanish
C) Yetarlicha namlanmaslik
D) Muvozanatli namlanish
To'g'ri javob: C) Yetarlicha namlanmaslik
✔
16. Quyidagi juftliklardan qaysi biri noto'g'ri (kon – davlat)?
A) Tengiz – Qozog'iston
B) Kiruna – Shvetsiya
C) Rur – Germaniya
D) Marakaybo – Braziliya
To'g'ri javob: D) Marakaybo – Braziliya
✔
17. Mo'tadil kengliklarda ustun bo'lgan doimiy shamollar qaysi?
A) Mussonlar
B) Sharqiy shamollar
C) G'arbiy shamollar
D) Passatlar
To'g'ri javob: C) G'arbiy shamollar
✔
18. Nigeriyaning poytaxti qaysi shahar?
A) Ibadan
B) Abuja
C) Lagos
D) Kano
To'g'ri javob: B) Abuja
✔
19. Tayga zonasi uchun qaysi tuproq tipi xos?
A) Bo'z tuproq
B) Qizil tuproq
C) Qora tuproq
D) Podzol tuproq
To'g'ri javob: D) Podzol tuproq
✔
20. Sirdaryo qaysi ikki daryoning qo'shilishidan hosil bo'ladi?
A) Norin va Qoradaryo
B) Panj va Vaxsh
C) Chotqol va Piskom
D) So'x va Isfara
To'g'ri javob: A) Norin va Qoradaryo
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 166

21. «Sayyoramizning o'pkasi» deb ataladigan va kesilishi global muammoga aylangan o'rmonlar
qayerda joylashgan?
A) Grenlandiyada
B) Sahroi Kabirda
C) Arabistonda
D) Amazoniyada
To'g'ri javob: D) Amazoniyada✔
22. XX asrning ikkinchi yarmida rivojlanayotgan mamlakatlarda aholi sonining keskin o'sishi qanday
ataladi?
A) Demografik portlash
B) Demografik inqiroz
C) Suburbanizatsiya
D) Depopulyatsiya
To'g'ri javob: A) Demografik portlash
✔
23. Atmosferaning Yer yuzasiga eng yaqin, deyarli barcha suv bug'i va bulutlar to'plangan qatlami
qaysi?
A) Termosfera
B) Troposfera
C) Stratosfera
D) Mezosfera
To'g'ri javob: B) Troposfera
✔
24. 1492-yilda Atlantika okeanini kesib o'tib, Amerika sohillariga yetib kelgan sayyoh kim?
A) Ferdinand Magellan
B) Vasko da Gama
C) Amerigo Vespuchchi
D) Xristofor Kolumb
To'g'ri javob: D) Xristofor Kolumb
✔
25. Chipits megalopolisi qaysi mamlakatda joylashgan?
A) Kanada
B) Braziliya
C) AQSH
D) Avstraliya
To'g'ri javob: C) AQSH
✔
26. Cho'llarda bahorda qisqa muddat ichida o'sib, gullab, urug' beradigan o'simliklar qanday ataladi?
A) Epifitlar
B) Efemerlar
C) Galofitlar
D) Gidrofitlar
To'g'ri javob: B) Efemerlar
✔
27. Avstraliyaning eng baland cho'qqisi qaysi?
A) Vinson massivi
B) Kuk tog'i
C) Kostsyushko tog'i
D) Ayers-Rok (Uluru)
To'g'ri javob: C) Kostsyushko tog'i
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 167

28. Atmosferaning eng yuqori, asta-sekin koinot fazosiga o'tib ketadigan qatlami qaysi?
A) Ekzosfera
B) Mezosfera
C) Troposfera
D) Stratosfera
To'g'ri javob: A) Ekzosfera✔
29. Elektr energiyasi ishlab chiqarishida atom elektr stansiyalarining ulushi eng yuqori bo'lgan
davlatlardan biri qaysi?
A) Saudiya Arabistoni
B) Avstraliya
C) Fransiya
D) Norvegiya
To'g'ri javob: C) Fransiya
✔
30. Zarafshon qo'riqxonasida muhofaza qilinadigan noyob hayvonlardan biri qaysi?
A) Los
B) Buxoro bug'usi
C) Qutb ayig'i
D) Zubr
To'g'ri javob: B) Buxoro bug'usi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 168

34-variant
Asosiy fan bloki • bitta to'g'ri javob
1. Sanoat ishlab chiqarishida yuqori texnologiyali tarmoqlar va ilmiy markazlar birlashgan hududlar
qanday ataladi?
A) Texnoparklar va texnopolislar
B) Offshor zonalar
C) Bojxona zonalari
D) Agrosanoat majmualari
To'g'ri javob: A) Texnoparklar va texnopolislar✔
2. Navoiy viloyatidagi G'ozg'on koni qaysi qurilish materiali bilan mashhur?
A) Kaolin
B) Kvars qumi
C) Gips
D) Marmar
To'g'ri javob: D) Marmar
✔
3. Ozon qatlamini himoya qilish bo'yicha moddalar chiqarilishini cheklovchi Monreal protokoli qaysi
yilda qabul qilingan?
A) 1972-yilda
B) 1987-yilda
C) 2015-yilda
D) 1997-yilda
To'g'ri javob: B) 1987-yilda
✔
4. So'ngan vulqon krateridagi chuqurlikda hosil bo'lgan ko'llar qanday ataladi?
A) Vulqon ko'llari
B) Karst ko'llari
C) Muzlik ko'llari
D) Tektonik ko'llar
To'g'ri javob: A) Vulqon ko'llari
✔
5. 1:1 000 000 masshtabli xaritada 40° va 41° sh.k. parallellari orasidagi meridian bo'yicha masofa
taxminan qancha bo'ladi?
A) 1,1 sm
B) 11,1 sm
C) 22,2 sm
D) 5,5 sm
To'g'ri javob: B) 11,1 sm
✔
6. Kichik hududning planini kompas va qadamlar yordamida tuzish usuli qanday ataladi?
A) Aerofotosyomka
B) Ko'z bilan chamalab (vizual) syomka
C) Kosmik syomka
D) Nivelirlash
To'g'ri javob: B) Ko'z bilan chamalab (vizual) syomka
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 169

7. Shahar maydoni 400 km², undagi yashil hududlar 60 km². Yashil hududlar ulushi qancha?
A) 6 %
B) 66 %
C) 15 %
D) 40 %
To'g'ri javob: C) 15 %✔
8. O'zbekistonda sholikorlik an'anaviy ravishda ko'proq qaysi hududlarda rivojlangan?
A) Jizzax va Navoiyda
B) Qashqadaryo va Surxondaryoning tog'li qismida
C) Ustyurt platosida
D) Xorazm va Qoraqalpog'istonda
To'g'ri javob: D) Xorazm va Qoraqalpog'istonda
✔
9. Yaponiya orollarining sharqiy qirg'oqlari bo'ylab o'tuvchi iliq oqim qaysi?
A) Kaliforniya oqimi
B) Kuroshio
C) Kuril (Oyashio) oqimi
D) Peru oqimi
To'g'ri javob: B) Kuroshio
✔
10. O'rtayer dengizini Atlantika okeani bilan tutashtiruvchi bo'g'oz qaysi?
A) Gibraltar
B) Bosfor
C) Dardanell
D) Bab-al-Mandab
To'g'ri javob: A) Gibraltar
✔
11. Tumanda yil davomida 4500 bola tug'ilgan, 1200 kishi vafot etgan. Aholi soni 150 ming kishi.
Tabiiy o'sish koeffitsientini toping.
A) 20 ‰
B) 8 ‰
C) 22 ‰
D) 30 ‰
To'g'ri javob: C) 22 ‰
✔
12. Afrikaning eng sersuv daryosi qaysi?
A) Zambezi
B) Kongo
C) Nil
D) Niger
To'g'ri javob: B) Kongo
✔
13. Quyidagi dengizlardan qaysi biri ichki dengiz hisoblanadi?
A) Qora dengiz
B) Barens dengizi
C) Kara dengizi
D) Bering dengizi
To'g'ri javob: A) Qora dengiz
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 170

14. Afrika materigining eng g'arbiy nuqtasi qaysi?
A) Almadi burni
B) Ras-Engela burni
C) Igna burni
D) Ras-Hafun burni
To'g'ri javob: A) Almadi burni✔
15. 1:5 000 000 masshtabli xarita masshtabi bo'yicha qaysi guruhga kiradi?
A) Plan
B) Mayda masshtabli
C) Yirik masshtabli
D) O'rta masshtabli
To'g'ri javob: B) Mayda masshtabli
✔
16. Litosfera plitalari harakatlanadigan, mantiyaning yuqori qismidagi yumshoq (plastik) qatlam
qanday ataladi?
A) Astenosfera
B) Mezosfera
C) Stratosfera
D) Gidrosfera
To'g'ri javob: A) Astenosfera
✔
17. «Markaziy Osiyo – Xitoy» gaz quvuri qaysi davlatlar orqali o'tadi?
A) Rossiya va Mo'g'uliston
B) Eron va Turkiya
C) Afg'oniston va Pokiston
D) Turkmaniston, O'zbekiston va Qozog'iston
To'g'ri javob: D) Turkmaniston, O'zbekiston va Qozog'iston
✔
18. Xalqaro turizmning yirik mintaqasi bo'lgan O'rta yer dengizi bo'yida qaysi turizm turi ko'proq
rivojlangan?
A) Plyaj-dam olish turizmi
B) Qutb ekspeditsiyalari
C) Chang'i turizmi
D) Ekstremal cho'l safarlari
To'g'ri javob: A) Plyaj-dam olish turizmi
✔
19. Tepalikning etagidagi gorizontal 120 m ni ko'rsatadi, kesim balandligi 10 m. Etakdan cho'qqiga
qadar yana 4 ta gorizontal bor. Eng yuqori gorizontal qanday balandlikni ko'rsatadi?
A) 160 m
B) 170 m
C) 150 m
D) 124 m
To'g'ri javob: A) 160 m
✔
20. Monblan cho'qqisi qaysi tog' tizimida joylashgan?
A) Apennin
B) Alp
C) Karpat
D) Pireney
To'g'ri javob: B) Alp
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 171

21. Afrika materigining eng sharqiy nuqtasi qaysi?
A) Ras-Hafun burni
B) Almadi burni
C) Ras-Engela burni
D) Igna burni
To'g'ri javob: A) Ras-Hafun burni✔
22. Chirchiq shahri qaysi sanoat tarmoqlari bilan mashhur?
A) Kimyo va qiyin eriydigan metallar
B) Ipak to'qimachiligi
C) Avtomobilsozlik
D) Neft qazib olish
To'g'ri javob: A) Kimyo va qiyin eriydigan metallar
✔
23. Yer po'stining qadimgi, nisbatan barqaror, tekis relyefli yirik qismlari qanday ataladi?
A) Rift zonalari
B) Burmali o'lkalar
C) Platformalar
D) Geosinklinallar
To'g'ri javob: C) Platformalar
✔
24. Mamlakatning tashqi savdo aylanmasi 120 mlrd dollar, savdo balansi +20 mlrd dollar. Eksport
hajmi qancha?
A) 50 mlrd dollar
B) 70 mlrd dollar
C) 140 mlrd dollar
D) 100 mlrd dollar
To'g'ri javob: B) 70 mlrd dollar
✔
25. Semipalatinsk yadro sinov poligoni qaysi davlat hududida joylashgan bo'lgan?
A) Rossiya
B) O'zbekiston
C) Qozog'iston
D) Ukraina
To'g'ri javob: C) Qozog'iston
✔
26. Hindistonda qoramollar soni ko'p bo'lsa-da, mol go'shti iste'moli kamligining asosiy sababi nima?
A) Eksportga to'liq yo'naltirilganligi
B) Iqlimning sovuqligi
C) Yaylovlarning yo'qligi
D) Diniy an'analar (hinduizmda sigir muqaddas)
To'g'ri javob: D) Diniy an'analar (hinduizmda sigir muqaddas)
✔
27. Dunyodagi eng uzun bo'g'oz qaysi?
A) Gibraltar
B) Bosfor
C) La-Mansh
D) Mozambik bo'g'ozi
To'g'ri javob: D) Mozambik bo'g'ozi
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 172

28. Transsibir temir yo'li qaysi shaharlarni bog'laydi?
A) Sankt-Peterburg – Kaliningrad
B) Moskva – Vladivostok
C) Moskva – Murmansk
D) Novosibirsk – Olmaota
To'g'ri javob: B) Moskva – Vladivostok✔
29. Fudziyama vulqoni qaysi mamlakatda joylashgan?
A) Indoneziya
B) Filippin
C) Yaponiya
D) Italiya
To'g'ri javob: C) Yaponiya
✔
30. Litosfera plitalarining harakatlanishiga asosiy sabab nima deb hisoblanadi?
A) Okean oqimlari
B) Atmosfera bosimining o'zgarishi
C) Oyning tortish kuchi
D) Mantiyadagi konveksion oqimlar
To'g'ri javob: D) Mantiyadagi konveksion oqimlar
✔
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 173

Javoblar kaliti
Har bir variant bo'yicha: topshiriq raqami va to'g'ri javob.
1-variant
1- C 2- C 3- C 4- A 5- B 6- B 7- C 8- D 9- A 10- D
11- D 12- B 13- B 14- D 15- A 16- C 17- C 18- D 19- A 20- A
21- C 22- B 23- C 24- D 25- D 26- B 27- C 28- D 29- D 30- C
2-variant
1- C 2- A 3- D 4- D 5- B 6- B 7- C 8- A 9- C 10- B
11- D 12- A 13- B 14- B 15- C 16- A 17- B 18- A 19- D 20- A
21- B 22- C 23- C 24- B 25- B 26- D 27- D 28- D 29- A 30- D
3-variant
1- A 2- C 3- B 4- C 5- D 6- B 7- D 8- D 9- D 10- C
11- D 12- D 13- B 14- B 15- D 16- C 17- D 18- B 19- B 20- D
21- D 22- D 23- A 24- B 25- A 26- B 27- D 28- A 29- B 30- B
4-variant
1- C 2- C 3- B 4- B 5- A 6- D 7- D 8- A 9- B 10- C
11- A 12- B 13- A 14- A 15- C 16- A 17- A 18- A 19- A 20- D
21- B 22- D 23- B 24- A 25- B 26- A 27- D 28- C 29- A 30- D
5-variant
1- D 2- A 3- A 4- A 5- B 6- C 7- C 8- D 9- C 10- D
11- C 12- C 13- C 14- A 15- B 16- C 17- C 18- B 19- D 20- B
21- A 22- A 23- C 24- C 25- A 26- D 27- D 28- D 29- D 30- B
6-variant
1- D 2- D 3- C 4- B 5- D 6- B 7- C 8- C 9- D 10- A
11- B 12- C 13- C 14- C 15- A 16- D 17- C 18- D 19- B 20- C
21- D 22- A 23- B 24- C 25- A 26- C 27- A 28- B 29- C 30- D
7-variant
1- B 2- D 3- C 4- C 5- A 6- C 7- C 8- A 9- D 10- C
11- C 12- D 13- C 14- C 15- B 16- B 17- B 18- D 19- D 20- D
21- A 22- B 23- A 24- D 25- C 26- B 27- D 28- A 29- D 30- D
8-variant
1- A 2- D 3- C 4- B 5- D 6- B 7- D 8- B 9- D 10- D
11- C 12- B 13- D 14- A 15- A 16- C 17- D 18- B 19- A 20- C
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 174

21- B 22- B 23- B 24- B 25- A 26- B 27- B 28- C 29- D 30- B
9-variant
1- B 2- B 3- D 4- B 5- A 6- B 7- C 8- D 9- B 10- D
11- B 12- B 13- C 14- B 15- C 16- D 17- A 18- A 19- B 20- A
21- D 22- C 23- C 24- D 25- D 26- A 27- D 28- C 29- A 30- D
10-variant
1- C 2- A 3- A 4- C 5- A 6- C 7- A 8- A 9- B 10- C
11- A 12- C 13- B 14- A 15- D 16- C 17- A 18- D 19- A 20- B
21- C 22- A 23- D 24- B 25- D 26- A 27- C 28- A 29- D 30- B
11-variant
1- A 2- D 3- B 4- D 5- D 6- A 7- D 8- C 9- C 10- B
11- A 12- D 13- C 14- C 15- B 16- D 17- A 18- B 19- B 20- D
21- A 22- A 23- C 24- A 25- C 26- A 27- A 28- A 29- B 30- B
12-variant
1- C 2- A 3- A 4- D 5- C 6- A 7- A 8- B 9- C 10- A
11- C 12- C 13- D 14- C 15- C 16- C 17- A 18- A 19- B 20- A
21- B 22- D 23- A 24- C 25- A 26- D 27- A 28- C 29- C 30- B
13-variant
1- C 2- C 3- A 4- D 5- D 6- D 7- D 8- C 9- A 10- B
11- C 12- A 13- B 14- A 15- A 16- B 17- C 18- B 19- C 20- D
21- D 22- D 23- D 24- D 25- A 26- C 27- B 28- C 29- D 30- A
14-variant
1- A 2- A 3- D 4- C 5- A 6- C 7- B 8- B 9- D 10- C
11- C 12- B 13- B 14- D 15- D 16- D 17- B 18- B 19- C 20- B
21- B 22- B 23- B 24- A 25- B 26- B 27- C 28- D 29- D 30- D
15-variant
1- B 2- C 3- D 4- B 5- B 6- B 7- C 8- B 9- B 10- A
11- A 12- C 13- A 14- D 15- A 16- C 17- B 18- B 19- D 20- B
21- D 22- C 23- A 24- D 25- A 26- A 27- C 28- B 29- A 30- B
16-variant
1- A 2- B 3- B 4- A 5- B 6- A 7- A 8- A 9- A 10- A
11- D 12- A 13- A 14- A 15- C 16- A 17- A 18- C 19- A 20- D
21- D 22- C 23- B 24- A 25- B 26- C 27- C 28- C 29- C 30- C
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 175

17-variant
1- D 2- A 3- D 4- A 5- B 6- A 7- A 8- B 9- A 10- B
11- A 12- C 13- C 14- D 15- C 16- A 17- C 18- B 19- B 20- D
21- C 22- C 23- A 24- A 25- D 26- C 27- B 28- C 29- C 30- C
18-variant
1- B 2- B 3- A 4- A 5- A 6- D 7- D 8- A 9- C 10- A
11- A 12- B 13- B 14- A 15- B 16- C 17- B 18- C 19- A 20- A
21- B 22- D 23- D 24- A 25- B 26- B 27- C 28- C 29- D 30- B
19-variant
1- A 2- D 3- B 4- D 5- C 6- A 7- B 8- A 9- B 10- D
11- D 12- D 13- B 14- B 15- C 16- D 17- A 18- A 19- D 20- C
21- C 22- A 23- B 24- B 25- D 26- A 27- D 28- B 29- A 30- B
20-variant
1- B 2- C 3- B 4- B 5- C 6- D 7- D 8- A 9- A 10- C
11- C 12- C 13- A 14- C 15- C 16- C 17- D 18- A 19- C 20- D
21- A 22- B 23- D 24- B 25- D 26- D 27- B 28- D 29- C 30- B
21-variant
1- D 2- C 3- B 4- B 5- B 6- D 7- D 8- A 9- A 10- C
11- B 12- B 13- B 14- A 15- C 16- B 17- D 18- A 19- C 20- A
21- D 22- D 23- C 24- C 25- B 26- A 27- C 28- D 29- C 30- B
22-variant
1- A 2- C 3- D 4- C 5- B 6- D 7- D 8- A 9- D 10- C
11- B 12- C 13- D 14- A 15- B 16- D 17- A 18- B 19- B 20- C
21- C 22- A 23- D 24- D 25- B 26- C 27- B 28- C 29- B 30- D
23-variant
1- A 2- A 3- A 4- D 5- D 6- B 7- D 8- A 9- C 10- A
11- B 12- A 13- D 14- A 15- D 16- D 17- A 18- A 19- A 20- D
21- D 22- B 23- D 24- A 25- C 26- C 27- D 28- B 29- D 30- A
24-variant
1- C 2- B 3- A 4- C 5- C 6- B 7- C 8- A 9- C 10- C
11- A 12- C 13- C 14- D 15- D 16- A 17- C 18- A 19- A 20- B
21- B 22- A 23- D 24- A 25- C 26- D 27- D 28- A 29- A 30- B
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 176

25-variant
1- B 2- A 3- D 4- C 5- A 6- A 7- D 8- B 9- B 10- B
11- D 12- D 13- D 14- D 15- B 16- C 17- A 18- B 19- A 20- D
21- C 22- A 23- A 24- C 25- D 26- B 27- C 28- C 29- B 30- A
26-variant
1- B 2- C 3- A 4- A 5- D 6- D 7- D 8- B 9- D 10- B
11- A 12- C 13- A 14- D 15- B 16- B 17- C 18- C 19- D 20- C
21- D 22- B 23- A 24- B 25- C 26- A 27- C 28- A 29- A 30- B
27-variant
1- B 2- C 3- A 4- A 5- D 6- B 7- D 8- A 9- D 10- A
11- D 12- B 13- C 14- D 15- B 16- B 17- A 18- C 19- D 20- D
21- B 22- A 23- C 24- B 25- C 26- D 27- C 28- D 29- A 30- A
28-variant
1- D 2- D 3- B 4- C 5- A 6- D 7- A 8- B 9- C 10- A
11- D 12- A 13- C 14- C 15- A 16- B 17- C 18- B 19- C 20- D
21- C 22- C 23- D 24- D 25- C 26- B 27- C 28- C 29- A 30- B
29-variant
1- D 2- B 3- C 4- B 5- D 6- B 7- A 8- A 9- D 10- A
11- B 12- A 13- D 14- C 15- A 16- A 17- B 18- D 19- B 20- D
21- A 22- C 23- A 24- B 25- D 26- D 27- D 28- D 29- D 30- B
30-variant
1- D 2- B 3- D 4- B 5- A 6- D 7- C 8- A 9- B 10- A
11- A 12- B 13- A 14- C 15- B 16- B 17- B 18- B 19- C 20- C
21- A 22- B 23- B 24- D 25- C 26- C 27- B 28- A 29- B 30- B
31-variant
1- C 2- B 3- D 4- A 5- D 6- B 7- C 8- B 9- B 10- B
11- D 12- D 13- C 14- C 15- A 16- C 17- B 18- B 19- D 20- D
21- D 22- C 23- D 24- D 25- B 26- A 27- D 28- A 29- C 30- A
32-variant
1- C 2- A 3- B 4- C 5- C 6- B 7- C 8- D 9- C 10- A
11- B 12- B 13- D 14- D 15- C 16- D 17- A 18- A 19- D 20- C
21- B 22- C 23- C 24- B 25- A 26- A 27- A 28- A 29- B 30- C
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 177

33-variant
1- D 2- A 3- B 4- B 5- D 6- C 7- C 8- C 9- C 10- D
11- B 12- D 13- B 14- A 15- C 16- D 17- C 18- B 19- D 20- A
21- D 22- A 23- B 24- D 25- C 26- B 27- C 28- A 29- C 30- B
34-variant
1- A 2- D 3- B 4- A 5- B 6- B 7- C 8- D 9- B 10- A
11- C 12- B 13- A 14- A 15- B 16- A 17- D 18- A 19- A 20- B
21- A 22- A 23- C 24- B 25- C 26- D 27- D 28- B 29- C 30- D
Geografiya — davlat granti mashq variantlari | 178

GEOGRAFIYA

Xorijiy va nodavlat OTM talabalari uchun davlat granti tanlovi testiga tayyorgarlik (asosiy fan bloki, 2026–2027)

34 ta variant • 1020 ta topshiriq • javoblari bilan

Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili

Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma

• Xorijiy davlatlar OTMlarining O'zbekistondagi filiallari va nodavlat OTMlarning kunduzgi bakalavriat talabalari uchun davlat granti tanlovi: arizalar 2026-yil 10–17-oktyabr kunlari my.uzbmb.uz orqali qabul qilinadi.

• Saralash ta'lim yo'nalishiga belgilangan fanlar majmuasi bo'yicha test sinovlari orqali o'tkaziladi (Bilim va malakalarni baholash agentligi). Joriy yilda davlat OTMlariga kirish imtihonlarida mos fanlar majmuasi bo'yicha qatnashgan talabalar o'z ballari bilan ham tanlovda ishtirok etishi mumkin.

• Grantlar minimal o'tish balini to'plaganlar orasidan, ballar ketma-ketligiga qat'iy amal qilgan holda, kvotalar doirasida taqsimlanadi. Grant butun o'qish muddatiga beriladi; bitiruvchilar kamida 3 yil davlat yoki davlat ulushi bo'lgan tashkilotlarda ishlashi shart.

• Test sanalari manbalarda hali ko'rsatilmagan — my.uzbmb.uz dagi e'lonlarni kuzatib boring.

• To'plam OTMga kirish testi (DTM) formatida tuzilgan: asosiy (ixtisoslik) fanlar bloki — 30 ta savol. To'plamda 34 ta variant × 30 ta savol = 1020 ta test. To'g'ri javob har bir savol ostida yashil rangda, hujjat oxirida javoblar kaliti bor.

• Muhim: rasmiy test savollari ochiq e'lon qilinmaydi. Bu umumta'lim fan dasturlari asosida tuzilgan mashq savollari.

Купить

Информация о документе

Продавец

Geografiya. Xorijiy va nodavlat OTM talabalari uchun davlat granti tanlovi testiga tayyorgarlik (asosiy fan bloki, 2026–2027)

Похожие документы