Globallashuv va axborot texnologiyalari - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	519.0KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	ppt
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Globallashuv va axborot texnologiyalari

Купить

GLOBALLASHUV
VA AXBOROT
TEXNOLOGIYALARI.

GLOBALLASHUV VA AXBOROT
TEXNOLOGIYALARI.
•
Reja:
1. Axborot texnologiyalari globallashuvning o`ziga xos xususiyatlari.
2. Internet axborot globallashuvining o`ziga xos vositasi.
3. Jamiyat axborotlashuvining global tendentsiyalari.
4. Axborotlashgan jamiyatda global muammolarni hal qilish yo`llari.

•
Bugungi kunda ―globallashuv so'zi eng ko'p ishlatiladigan tushunchalardan biri‖
•
hisoblanadi. Bu bejiz emas, albatta. Zero, ushbu tushuncha inson va jamiyat hayoti
rivojining hozirgi davridagi muhim xususiyatlarni, jumladan, tez sur‘atlar bilan o'zgarib
borayotgan, kishilik sivilizatsiyasi bugungi kungacha boshidan kechirgan davrlardan
tubdan farq qiladigan o'ta shiddatli va murakkab bir voqelikni o'zida mujassam etadi.
•
Ayni paytda, kishilik jamiyati rivojida ustuvor bo'lib borayotgan mayllardan kelib
chiqiladigan bo'lsa, insoniyatning istiqbolini ham tasavvur qilish imkonini beradi. Eng
umumiy ma‘noda, globallashuv muayyan hodisa, jarayonning barcha mintaqalar,
•
davlatlar va butun Er yuzini qamrab olganini hamda ularning insoniyat taqdiriga daxldor
ekanini
•
anglatadi. Globallashuv jarayonining hayotimizga tobora tez va chuqur kirib
kelayotganining asosiy sababi esa, Prezidentimiz qayd etganlaridek, bugungi kunda har
qaysi davlatning taraqqiyoti va ravnaqi nafaqat yaqin va uzoq qo„shnilar, balki
jahon miqyosida boshqa mintaqa va hududlar bilan chambarchas bog„lanib
borayotganidadir. Biron mamlakatning bu jarayondan chetda turishi ijobiy
natijalarga olib kelmaydi.

•
Ilmiy adabiyotlarda globallashuvning turli jihatlari farqlanadi. Eng avvalo, aholi
•
sonining tez o'sib borishi sharoitida oziq-ovqat, ichimlik suvi va shu kabi ehtiyojlarni qondirish,
tabiatning zo'riqishi bilan bog'liq masalalarni yaxlit holda ifodalovchi demografik–ekologik muammolar
mavjudligini alohida qayd qilish lozim.
•
Hech qanday milliy chegaralarni tan olmaydigan, dunyoda umumiy texnologik va
•
axborot maydoni yuzaga kelayotganini xarakterlovchi texnosferaning globallashuvi uning yana bir o'ziga
xos xususiyatidir.
•
SHu bilan birga, siyosiy globallashuv hamda fan, madaniyat, ta‘lim va axloq sohasidagi jarayonlarni
ifodalovchi ijtimoiy-madaniy globallashuv ham sodir bo'layotganini yoddan chiqarmaslik zarur.
Globallashuv jarayonining yana bir o'ziga xos jihati uning mafkuraviy ta‘sir o'tkazish ko'lamini haddan
ziyod kengaytirib, beqiyos darajada tezlatib yuborganida ham ko'rinadi. “Mana shunday vaziyatda, -deb
yozadi I.Karimov,- odam o„z mustaqil fikriga, zamonlar sinovidan o„tgan hayotiy-milliy
qadriyatlarga, sog„lom negizda shakllangan dunyoqarash va mustahkam irodaga ega bo„lmasa,
har turli ma naviy tahdidlarga, ularning goh oshkora, goh pinhona ko„rinishdagi ta siriga ‟ ‟
bardosh berishi amrimahol”.
•
Mafkuraviy globallashuv axborot vositalarining rivoji va bu sohada sodir bo'layotgan
•
inqilob bilan bog'liq. Mutaxassislar fikricha, insoniyat bugungi kunda yangi axborot inqilobini boshdan
kechirmoqda va u kishilik jamiyati tarixidagi birinchi inqilob emas. Nutqning shakllanishi axborot
uzatish imkoniyatlarini kengaytirgan bo'lsa, yozuvning paydo bo'lishi uni uzoq vaqt davomida saqlash va
axborotni uning yaratuvchisidan ajratgan holda ulkan masofalarga etkazish, hatto zamonlararo olib
o'tishga yo'l ochdi. Gazeta va jurnallarni nashr etishning yo'lga qo'yilishi yozma axborotni uzatishdagi
tezkorlik va qamrovlilikni yanada kengaytirdi. Radio va televidenie esa axborotni ovoz va tasvir orqali
uzatishni ta‘minlab, uni yangi sifatiy bosqichga ko'tardi.

•
Hozirgi axborot inqilobi oldingi davrlarda paydo bo'lgan axborot uzatish usullarining ko'pgina tomonlarini o'zida
sintez qilgan zamonaviy kompyuter texnologiyalariga asoslangan Internet kabi hodisalarning paydo bo'lishi bilan
bog'liq.
•
Axborotni keng jamoatchilikka etkazib beruvchi matbuot, radio, televidenie kabi hodisalarni o'zida birlashtiruvchi
ommaviy axborot vositalari (OAV ) jamiyat hayotiga ulkan ta‘sir o'tkazish quvvatiga ega. Qanday katta kuchga ega
ekanini ularga nisbatan «to'rtinchi hokimiyat» atamasi qo'llanilishida ham ko'rish mumkin.
•
OAV ning ta‘sir kuchi beriladigan materiallarning tezkorligi, ko'tarilayotgan
•
masalalarning dolzarbligi hamda tahliliylik darajasi va mavjud muammolarning samarali echimlarini taklif etishiga
ko'p darajada bog'liq. I.Karimov ta‘kidlaganlaridek, “Bugungi kunda zamonaviy axborot maydonidagi harakatlar
shu qadar tig„iz, shu qadar tezkorki, endi ilgarigidek, ha, bu voqea bizdan juda olisda yuz beribdi, uning
bizga aloqasi yo„q, deb beparvo qarab bo„lmaydi. Ana shunday kayfiyatga berilgan xalq yoki millat
taraqqiyotdan yuz yillar orqada qolib ketishi hech gap emas”.
•
OAV ning ta‘sir kuchi uning materiallari muayyan auditoriyaga mo'ljallangani bilan
•
ham belgilanadi. Masalan, ichki auditoriyaga mo'ljallangan materiallarni yoshi, jinsi, ijtimoiy maqomi (kasb-kori),
milliy, diniy mansublik kabi belgilarga ko'ra farqlash mumkin.
•
OAV ijtimoiy hayotdagi muayyan voqea, hodisa yoki muammo yuzasidan axborotni
•
etkazib berish orqali, uning jamiyat uchun ahamiyati, keng aholi qatlamlari uchun dolzarbligini ta‘kidlaydi. Axborot
oqimi hajman keng, mazmunan rang-barang, uzatilishga ko'ra tezkor bo'lgan bugungi kunda bu jarayon yanada
chuqurlashib bormoqda.

•
OAV muayyan xabarni uzatish yoki biror bir g'oyaning mohiyatini ochib berish
orqali
•
uning o'zlashtirilishiga, kishilar ongida barqaror tasavvurlar, obrazlar,
qadriyatlarning shakllanishiga ham ko'maklashadi. Sodda qilib aytganda, u
ijtimoiy fikrga doimiy va izchil ta‘sir o'tkazish, uni shakllantira olish
imkoniyatiga egadir.
•
OAV va kommunikatsiya texnologiyalari rivoji hozirgi davrdagi g'oyaviy
kurashga
•
o'ziga xoslik bag'ishlamoqda. Bu jumladan, ma‘lumotlar oqimi manfaatdorlik
nuqtai nazaridan etkazilishida yoki ataylab qarama-qarshi xarakterdagi
ma‘lumotlarni poyma-poy berish orqali oxiroqibatda odamlarning idrokini
susayishtirishga intilishida yaqqol namoyon bo'ladi. Bu o'ziga xoslik jamiyat
a‘zolaridan tizimli ravishda axborotning muayyan qatlamini yashirish, ularni
muhokama ob‘ektiga aylantirmaslikka intilishda ham yaqqol ko'rinadi.

•
OAV muayyan axborotni etkazish, u yoki bu masalaga diqqatni qaratish orqali
•
fuqarolarni uning atrofida birlashishlariga xizmat qiladi, turli ijtimoiy guruh vakillariga
o'z fikrlarini ifoda etish, fikrdoshlarni topish, yagona maqsad va e‘tiqod yo'lida yakdillik
bilan harakat qilishga zamin yaratadi.
•
Afsuski, zamonaviy voqelik OAV ning bu funksiyasi faqat ijobiy mohiyatga emasligini
ko'rsatmoqda. OAV g'araz maqsadlarga xizmat qilganda bu yaqqol ko'rinadi. SHu nuqtai
nazardan qaraganda, nemis olimlarining ―Muhim axborotga ega bo'lish hokimiyatga ega
bo'lish; muhim axborotni nomuhimidan ajrata bilish yanada ko'proq hokimiyatga ega
bo'lish; muhim axborotni o'ziga ma‘qul bo'lgan ruhda tarqata olish imkoniyatiga ega
bo'lish yoki u haqida ko'pchilikka hech narsa ma‘lum bo'lmasligiga erishish ikki karra
hokimiyatga ega bo'lishni anglatadi ,-degan fikrlari diqqatga sazovordir.‖
•
Ma‘lumotlarga ko'ra, 30 minutdan keyin axborotning 60 foizi, kun oxiriga kelib 40
•
foizi, hafta oxiriga kelib bor yo'g'i 10 foizi esda qoladi. SHundan kelib chiqib, ijtimoiy
fikrga ta‘sir o'tkazishga qaratilgan, turli g'oyaviy mazmun bilan sug'orilgan axborotlarni
vaqti-vaqti bilan takrorlab turishga ham alohida e‘tibor berilayotganini ta‘kidlash zarur.

Globallashuv va axborot texnologiyalari

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish