Hayotning hujayraviy shakllari - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	714.2KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Hayotning hujayraviy shakllari

Купить

Mavzu: Hayot ning
hujayraviy shak llari

Reja
•
1.Prokariotlar haqida
•
2. Bakteriyalar
•
3.Sianobakteriyalar ya’ni ko’k yashil
suvo’tlari

Organik olam ik k it a k at t a duny oga y a’ni,
prok ariot lar va e uk ariot larga bo‘linadi.

•
Prok ariot lar — yadrosi to‘liq shakllanmagan
organizmlar ya’ni, haqiqiy yadroga ega emas.
Irsiy belgilar nukleotidlarda joylashgan. DNK—
dezoksiribo nuklein kislota halqasimon
shaklda bo‘ladi. Jinsiy ko‘payish kuzatilmaydi.

•
Bak t eriy alar. Bakteriyalar Yer sharidagi sodda
tuzilgan eng qadimgi va ko‘z bilan ko‘rib
bo‘lmaydigan sodda organizmlar hi sob lanib,
huj ayrasida yadro rosmana shakllanmaganligi
va oddiy ko‘payishi (bo‘linish yo‘li) bilan
xarakterlidir, jinsiy ko‘payish uchra maydi.

•
Xavfli kasallik qo‘zg‘atuvchi bakteriyalar orasida sil
kasalligini qo‘zg‘atuvchi tayoqchasimon bakteriyaga
qarshi davolash usullari va tegishli dori-darmonlar
yaratilgan. Vatanimizda sil kasalligining oldini olish
va unga qarshi kurashish maqsadida maxsus
dispanserlar faoliyat ko‘rsatib turibdi

•
Kasallik qo‘zg‘atuvchi bakteriyalarga qarshi
kurash chora-tadbirlaridan biri oldindan
e mlash hisoblanadi. Emlash orqali ichburug‘,
ko‘k yo‘tal, qoqshol kabi xavfli kasalliklarning
oldi olinadi.

•
Bakteriyalar tabiatda va inson hayotida muhim rol
o‘ynaydi. Ularning foydali va zararli tomonlari bor.
Foydali jihatlari — organik moddalarning
parchalanishi, chirishi va achishini amalga oshiradi.
Turli achish jarayonlaridan amalda sut mahsulotlarini
tayyorlashda, bodring va karamlarni konservalashda,
yem-xashakdan silos bostirishda foydalaniladi.

•
Ko‘k -y ashil suv o‘t lar. Bu bo‘limga kiruvchi suv o‘tlar o‘simliklar
dunyosining eng qadimgi vakillari hisoblanib, o‘zining juda
sodda tuzilishi bilan boshqa suv o‘tlardan farq qiladi. Hujayra
shakli yumaloq, bochkasimon, silindrsimon va boshqa
shakllarda bo‘lishi mumkin. Ko‘k-yashil suv o‘tlar bir hujayrali va
koloniya hosil qiluvchi organizmlar bo‘lib, ko‘p hujayrali vakillari
to‘g‘ri yoki bukilgan, hatto spiralsimon shakllarda mavjuddir.

•
Ossillat oriy a — oddiy ipsimon, shilimshiq pardasi bo‘lmagan
hujayrasining eni bo‘yidan bir necha marta katta. Ossillatoriya
ipi tanasi bo‘ylab bir xilda tuzilgan hujayralardan iborat.
Sitoplazmada rangsiz se nt roplazma va uni o‘rab olgan rangli
xromat oplazma ajratiladi. ossillatoriya ipi alohida
gormogoniy larga ajralib ketish yo‘li bilan ko‘payadi.

•
Nost ok — koloniya
holda yashovchi suv o‘ti
bo‘lib, koloniya yong‘oq
yoki olxo‘ri donasi dek
kattalikda shilimshiq
po‘st bilan qoplangan.
Koloniyada sharsimon
hujayralar marjonsimon,
xilma-xil buralgan,
ipsimon ko‘ri nish larda
joylashgan.

Xulosa
Hayotning hujayraviy shakllari prokariotlar va eukariotlarga
ajratiladi. Prokariotlarga bakteriyalar, ko‘k-yashil suvo‘tlari –
sianobakteriyalarni misol qilishimiz mumkin. Prokariot hujay-
ralarni yadro va organoidlari (ribosomadan tashqari) shakl-
lanmagan. Eukariot hujayralarga ko‘pgina suvo‘tlari, zamburug‘lar
va lishayniklar, o‘simliklar va hayvonlarning hujayralari kiradi.
Prokariotlar va eukariotlar o‘rtasida birmuncha o‘xshashlik
bo‘lishligi bilan birga, ular o‘rtasida farqlar ham anchaginadir.
muncha sodda tuzilgan. Prokariotlarning faqat bir hujayrali vakil-
lari mavjud bo‘lsa, eukariotlarning bir hujayrali vakillari bilan bir-
galikda ko‘p hujayrali vakillari ham mavjud. Ularning hujayraviy
tuzilishi o‘rtasida ko‘pgina farqlar mavjud

Foydalanilgan adabiyotlar
Eshonqulov O.E. va boshq. Akad. litseylar
uchun darslik / A.E.EshonE 99 qulov .
K.N.Nishonboyev, M.Bosimov. — T.:
«Sharq», — 2010. — 176 b. Sarlavhada:
O‘zR Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi .
O‘rta maxsus kasb-hunar ta’limi markazi.
I.I,2 Muallifdosh.

Hayotning hujayraviy shakllari

Купить