Hodisaning ehtimolligi - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	2.3MB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Hodisaning ehtimolligi

Купить

DA RSNI NG BLOK SX EMA SI .
№ Darsning borishi Vaqti
1 Tashkiliy qism 6 daqiqa
2 O`tgan mavzuni so`rash va
mustahkamlash 10 daqiqa
3 Yangi mavzu bayoni 10 daqiqa
4 Yangi mavzuni mustahkamlash 15 daqiqa
5 O`quvchilarni baholash 2 daqiqa
6 Uyga vazifa berish 2 daqiqa “ HODISANING EHTIMOLLIGI”

HODISANING EHTIMOLLIGI
Hayotda turli hodisalar bilan to'qnashganda, ko‘p hollarda bu hodisalar ro'y berishining
ishonchlilik darajasiga baho beramiz. Bunda ba’zi hodisalar haqida „bunday bo'lishi mumkin
emas" deb aytsak, boshqa bir hodisalar haqida „bu albatta ro‘y beradi" yoki „bu hodisa ro'y
berishiga ishonch katta" yoki ,,bu hodisa ro'y berishiga ishonch kam" deb aytamiz. Hodisalar
ro'y berishining ishonchlilik darajasini baholash ehtimollik tushunchasi bilan bog'liq.
XVII asr fransuz olimlari Blez Paskal (1623-1662 ) va Pyer Ferma (1601-1665) orasida bir
qator matematik masalalar bo'yicha yozishgan xatlarida birinchi bor ehtimollik bilan bog'liq
masalalarni yechishning ilk bor umumiy yondashuvlari shakllan- di. Blez Paskal 1654-yil 28-
oktabrda Pyer Fermaga yozgan xatida,jumladan,quyidagicha mulohazalarni yuritadi:
2


„ O'yinchi kubikni tashlaganda qanday son tushishini bilmaydi. Lekin u 1,2,3,4,5 va 6 sonlari teng
imkoniyatli ravishda tushishini biladi. Bundan tashqari, o'yinchi tajriba (kubik tashlash) natijasida
ko'rsatilgan sonlardan birortasining tushishi bu muqarrar hodisa ekanligini ham biladi. Agarda biz
muqarrar hodisaning ro'y berish imkoniyatini 1 deb qabul qilsak, u holda shu sonlardan birining,
masalan, 6 (xuddi shunday boshqa sonlarning ham) ning chiqishi 6 barobar kichik,ya’ni ga teng
bo'ladi".

U yoki bu hodisaning muvaffaqiyatli ro‘y berlsh imkoniyatini matematiklar hodisaning ehtimolligi
deb nomlashdi va lotincha probabilitas - ehtimollik so‘zining birinchi harfiga mos ravishda P orqali
belgilashdi.

Agarda A orqali o'yin kubigi bir marta tashlanganda „5 ochko tushdi“ hodisasi belgilansa, u holda A
hodisaning ehtimolligi

P(A) orqali belgilanadi, P(A) = ko‘rinishda yoziladi va hodisaning ehtimolligi deb o‘qiladi . 3

9- SINF ALGEBRA. MAVZU: HODISANING EHTIMOLLIGI.

1- masala.Bir xil kartochkalarga 1 dan 20 gacha sonlar yozildi (har bir kartochkaga
bittadan son yozildi). Kartochkalar stolga teskarisi bilan qo'yildi va aralashtirildi.
Tasodifan olingan kartochkadagi sonning 7 bo‘lishlik ehtimolligini toping.

Kartochkalar soni 20 ta va har bir kartochkaga 1 dan 20 gacha sonlar bir martadan
yozilgani uchun tanlash natijasida 20 ta teng imkoniyatli hodisalar ro‘y berishi mumkin
(tajriba natijalari): 1) 1 soni chiqdi; 2) 2 soni chiqdi;… 20) 20 soni chiqdi.

Bunda „biror son chiqdi" hodisasi esa muqarrar hodisa. Bu muqarrar hodisaning
ehtimolligi 1 ga teng va A - „7 soni chiqdi" hodisasining ehtimolligi esa 20 marta
kichik,ya’ni P(A) = .
4


Agarda biror tajribada n ta teng imkoniyatli, o'zaro juftma-juft birgalikda bo‘lmagan natija
mavjud bo‘lib, ulardan m tasi A hodisa uchun qulaylik tug‘diruvchi imkoniyatlar bo'lsa, u
holda nisbat A hodisa ro‘y berishining ehtimolligi deyiladi va quyidagicha yoziladi:



2-masala. O‘yin kubigini bir marta tashlanganda toq sonli ochko chiqishining ehtimolllgini
toping.
A- „toq sonli ochko chiqishi“ hodisasiga qulaylik tug‘diruvchi 3 ta natija (1 ning chiqishi,3
ning chiqishi va 5 ochkoning chiqishi) mavjud, ya’ni m = 3. Teng imkoniyatli barcha
natijalar soni esa n = 6, shu sababli

Javob: 59- SINF ALGEBRA. MAVZU: HODISANING EHTIMOLLIGI.


467- masala: Qutida 4 ta qizil va 5 ta ko‘k shar bor. Tasodifan bir shar olindi. Olingan
sharning: 1)qizil; 2) ko‘k; 3) yashil; 4) qizil yoki ko‘k bo‘lishlik ehtimolligi qanday?

Yechish: Tajribaning 9 ta teng imkoniyatli natijalari mavjud, ya’ni n=9. Qulaylik
tug’diruvchi natijalar soni m= 4 (qizil sharlar soni). Shu sababli

Ko’k shar chiqish ehtimolligi esa

ga teng . Yashil shar chiqish ehtimolligi jami imkoniyatlar n=9 ta qulaylik tug’diruvchi
imkoniyatlar ya’ni yashil sharlar soni m=0 bo’lgani uchun

Tasodifan olingan sharning qizil yoki ko’k bo’lishi bu muqarrar hodisa bo’lgani uchun
barcha imkoniyatlar unga qulaylik tug’diradi ya’ni m=n
69- SINF ALGEBRA. MAVZU: HODISANING EHTIMOLLIGI.

Agarda A hodisa tasodifiy hodisa bo‘lsa,u holda unga qulaylik tug‘diruvchi
natijalar uchun 0 < m < n shart bajariladi. Shusababli, bunday hollarda 0
< P(A) < 1.
472- masala: Talaba imtihonga tayyorlanish jarayonida unda beriladigan 30
ta biletning bittasiga tayyorlanishga ulgurmadi. Imtihonda talabaga bilgan
bileti tushishining ehtimolligi qanday?
Yechish: Barcha imkoniyatlar soni n=30, qulaylik tug’diruvchi
imkoniyatlar ya’ni tayyorlanga biletlari soni m= 29. A hodisa imtihonda
talabaga bilgan bileti tushishi:

8E’ TIBORIN GIZ
UCHUN RAHMAT !

Hodisaning ehtimolligi

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish