Inklyuziv ta’limning mohiyati - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	780.0KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Inklyuziv ta’limning mohiyati

Купить

M AV ZU : I N K LY U ZI V
TA’ L I M N I N G
M OH I YAT I

R E J A :
Imkoniyati cheklangan bolalarni o’qitishning
huquqiy asoslari
Imkoniyati cheklangan bolalar ta’limini
tashkil etish

Bugungi kunda Respublika bo‘ yicha jismoniy yoki
ruhiy rivojlanishida nuqsoni bo‘lgan bolalar uchun
jami 86 ta ixtisoslashtirilgan maktab va maktab-
internatlarda 21,2 ming nafar, 21 ta sanatoriy
turidagi maktab-internatlarda 6,1 ming nafar
o‘quvchilar ta’lim-tarbiya oladi. Shuningdek, uzoq
muddat davolanishga muhtoj bo‘lgan 13,3 ming
nafar o‘quvchilar uyda yakka tartibda o‘qitiladi.

150 nafardan ortiq tibbiy-psixologik-pedagogik
komissiya va 1,3 ming nafardan ortiq pedagog
xodimlar inklyuziv ta’lim xizmatlariga o‘qitildi;
Pedagog xodimlarni qayta tayyorlash va
malakasini oshirish bo‘ yicha ta’lim
muassasalarining o‘quv rejalariga ta’lim tizimiga
inklyuziv amaliyotni tatbiq etishga doir 3 ta o‘qitish
moduli kiritildi;
2 ming nafardan ortiq alohida ta’lim ehtiyojlari
bo‘lgan bolalar va ularning ota-onalariga inklyuziv
ta’lim xizmatlari tashkil etildi;

Toshkent, Samarqand,
Namangan, Xorazm va Surxondaryo
viloyatlarida 5 ta tajriba-resurs
markazi hamda 15 ta tajriba
maktablari tashkil etilib, ularga 800
nafardan ortiq bolalar qamrab
olindi.
Butun dunyo mamlakatlari,
jumladan O’zbekistonda ham
inklyuziv ta’limni amalga oshirish
bo’yicha turli qaror va qonunlar
ishlab chiqilgan.Ta’lim tizimini joriy etish har doim ma’lum bir
qonun-qoidalarga, tamoyillarga va asoslarga
tayanishi lozim.

Ta’lim to’g’risidagi qonunning yangi tahririga ko’ra, qonunga har bir bolaning ta’lim olishdagi teng
huquqliligini ta’minlash, har qanday diskriminatsiya va kamsitishlarning oldini olishga qaratilgan “ inklyuziv
ta’lim ” tushunchasi ham kiritildi. (2020-y)
Профессор в.б. Ф.У.Қодирова 01
02
03 04O’zbekiston Respublikasi ta’lim to’g’risidagi qonunning 55 -moddasida
rivojlanishda jismoniy yoki psixik kamchiliklarga ega bo’lgan bolalar ta’lim
olish huquqiga egadirlar deyiladi.
Inklyuziv ta’lim – (inklyuziya – inglizcha
inclusion- uyg‘unlashish) degan ma’noni
anglatadi Inklyuziv ta`limning siyosati turli xil ehtiyojli
bolalarni ta`lim olishini qo’llab, yaxshi hayot
ko`rinishiga imkon yaratadi.
Barcha o’quvchilar uchun maxsus ta’lim ehtiyojlari va
individual imkoniyatlarning farqliligini inobatga olgan
holda ta’lim muassasalarida ilm olishda teng huquqlilikni
ta’minlashga hizmat qiladi,

YORDAMGA MUHTOJ
BOLGAN BOLALARNI TALIM
TIZIMIGA JALB ETISHDA OTA
ONA VA OILA BILAN
ISHLASH

ALOXIDA YORDAMGA MUXTOJ - ANOMAL BOLALARNING TURLI XIL
TOIFALARI USTIDA ISH OLIB BORILADI: ULAR QUYIDAGILARDIR:

1) eshitish kamchiliklariga ega bo`lgan
bolalar (kar, zaif eshituvchi bolalar`, kech
kar bo`lib qolgan bolalar);

2) ko`rish qobiliyati zaif (kur, zaif
ko`ruvchi bolalar);

3 ) oligofren (debil, imbetsil, idiot
bolalar);

4 ) og`ir nutqiy nuqsonlari bor bolalar;

5 ) harakat-tayanch a`zolarida
kamchiliklari bulgan bolalar;

6) ruxiy rivojlanishi orqada qolgan
bolalar.

7 ) kompleks nuqsonli kur-kar-soqov
bolalar;


Anomal bolalar soglom tengdoshlari orasida
inklyuziv ta`limda yoki maxsus ta`lim-tarbiya
muassasalarida tarbiyalanishi va o`qitilishi
kerak. Bolaning umumiy rivojlanishiga har
tomonlama kuchli ta`sir etgan nuqsonlargina
uni anomal bola deb hisoblashga asos
bo`lishi mumkin.


Masalan, bolaning faqat chap qulog`i
eshitsa-yu, bu nuqson uning har
tomonlama rivojlanishiga ta`sir
etmaydigan, u umumiy maktab
sog`lom tengdoshlari katori
uzlashtiradigan bulsa, u anomal
bolalar toifasiga kirmaydi. Katta
yoshdagi kishilarda ma`lum
sabablarga ko`ra paydo bo`lgan
nuqsonlar ham ularning umumiy
rivojlanishiga ta`sir etmasa, bu kishini
anomal deb hisoblash mumkin emas.


Maxsus yordamga muhtoj anomal
bolalarning jismoniy yoki ruhiy
rivojlanishida kuzatiladigan og`ir,
keskin o`zgarishlar bola shaxsining
tarkib topishiga salbiy ta`sir
ko`rsatadi. Shuning uchun bunday
bolalarni tarbiyalash va ularga ta`lim
berish uchun maxsus sharoit
yaratalishi kerak, ya`ni ular maxsus
bog`cha va maktablarda yoki
me`yorda rivojlangan tengdoshlari
orasida xamma qatori va agarda
kerak bo`lsa, maxsus dastur va
darsliklar asosida o`qitilishi va
tarbiyalanishi zarur, ular aloxida
yordamga muhtoj.


Har qanday anomal rivojlanish markaziy
yoki periferik nerv sistemasidagi organik
yoki funksional o`zgarishlarga aloqador
bo`lishi mumkin.

Bola rivojlanishidagi turli xil kamchiliklar
noqulay muhit, notug`ri tarbiya, ta`lim
natijasida ham paydo bulishi mumkin.
Masalan, noqulay oilaviy sharoit,
pedagogik qarovsizlik, o`qituvchining
bolaga noto`g`ri munosabati va boshqa
kupgina sabablar bola rivojlanishiga salbiy
ta`sir kursatib, uning dastur materiallarini
yaxshi uzlashtira olmasligiga, ulgurmovchi
uquvchilar orasiga qo`shilib qolishiga
sabab buladi. Tarbiyachi va o`qituvchilar
bunday bolalarni anomal bolalardan
farqlay oladigan bo`lishlari kerak.

Kelib chiqish sabablariga ko`ra har qanday
anomal rivojlanish tug`ma yoki turmushda
orttirilgan bo`lishi mumkin.

E’t iboringiz
Uchun
t ashak k ur!

Inklyuziv ta’limning mohiyati

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish