Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 8.8MB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Istiqbolli pomidor navlarining takroriy ekin sifatida o‘stirish xususiyatlari

Купить
Istiqbolli pomidor navlarining takroriy ekin sifatida o'stirish xususiyatlari Pomidor (Solanum lycopersicum) dunyoda eng mashhur va keng tarqalgan sabzavot ekinlaridan biri hisoblanadi. Uning asosiy vatani Janubiy Amerika bo'lib, hozirgi kunda pomidor pishirish, konservalash va gidroponika usullarida yetishtirish texnologiyalari rivojlangan. Pomidor yil davomida turli joylarda yetishtiriladi va qator oziqa moddalari bilan boyitilgan mahsulot hisoblanadi . Mav zuning dolzarbligi Pomidor ekinini takroriy ekin sifatida yetishtirishning dolzarbligi quyidagilardan iborat : • Pomidor oziq-ovqat xavfsizligida muhim o'rin tutadi - uni yil davomida turli usullarda yetishtirib, aholini sifatli va toza oziq- ovqat bilan ta'minlash mumkin. • Pomidor yuqori oziqa qiymatiga ega bo'lib, vaminlar, makro va mikroelementlar bilan boyitilgan . • Pomidor yetishtirishda qo'llaniladigan zamonaviy texnologiyalar qishloq xo'jaligida samaradorlikni oshiradi . • Pomidor yetishtirish iqtisodiy va ijtimoiy jihatdan ahamiyatli - ishlab chiqarish va qayta ishlash sohalarida yangi ish o'rinlarini yaratadi. Oziq-ovqat manbai Pomidor mahsulotlari aholining asosiy oziq-ovqat manbalaridan biri hisoblanadi . Sog'liqni saqlash Pomidorning tarkibidagi vitamin, mineral moddalar va boshqa foydali komponentlar inson organizmida turli kasalliklarni profilaktika qilish imkonini beradi . Pomidorning bot anik t a'rifi v a hay ot iy omillarga t alabi O'sish va rivojlanish Pomidor o'simligining 30-40 sm balandlikdagi bir yillik o'simlik turi. Uning ildizlari yer ostida joylashgan bo'lib, ular o'zgaruvchan namlik va ozuqa moddalariga mo'tadil. Barglari qulay sharoitda 8-12 dona gacha yetishadi. Namlik talabi Pomidor o'simligi uchun optimal namlik miqdori 70-80% bo'lib, gullash va meva tugish davrida esa 80-85% ga etadi. Qurqishtirish va sho'rlanish holati yuzaga kelmasligi uchun unga sug'orish ishlari muntazam ravishda olib borilishi lozim. Issiqlik talabi Pomidor o'simligi uchun eng qulay harorat 22- 26°C. Gullash, changlanish va meva tugish davrlarida 20-24°C harorat talab qilinadi. Havo harorati 10°C dan past bo'lsa o'simlik rivojlanishi sekinlashadi . Tuproq talabi Pomidor o'simligi yengil va o'rtacha qumloq, shag'alsimon, gumusga boy tuproqlarda eng yaxshi o'sadi. Tuproq reaktsiyasi (pH) 5,5-6,5 atrofida bo'lishi kerak. Takroriy ekin sifatida pomidor yetishtirish texnologiyasi 1 Ekilish muddatlari Pomidorni yilning ilk bahorda va kuzda muntazam ravishda ekish maqsadga muvofiq. Ekish muddati havo harorati 12-15°C atrofida bo'lgan vaqtlarga to'g'ri kelishi kerak. 2 Ekish usullari Pomidor urug'lari joylashtirib ekiladi yoki chang'illa (piyozcha) ko'chatlari qator oralig'i 60-70 sm va o'simliklar orasidagi masofa 30- 40 sm qilib ekib yetishtirilib, hosil olinadi. 3 Agrotexnik tadbirlar Pomidor o'simliklari muntazam sug'oriladi, oziqlantiriladi, begona o'tlar olib tashlanadi, hashorotlardan himoyalanadi, parvariш qilinadi. Takroriy ekin sifatida ekish uchun yetishtirilgan pomidor nav va duragaylari ko’chatlarning sifat ko’rsatkichlari (Turob bobo fermer xo‘jaligida olib borilgan tajriba ma’lumotlari, 2022 - 2023 y.y) t/n Nav va duragayl ar Ko’chat bo’yi, sm Barg soni, dona Barg yuzasinin g maydoni, sm2 Bir ko’chat vazni, g 1 Yulduz (nazorat) 23,1 6,2 190,4 29,9 2 Burxon F1 24,2 6,4 200,5 32,1 3 Djina F1 23,9 6,3 199,6 30,6 4 Moreliya F1 25,6 6,7 211,3 33,6 5 Lojayin F1 24,7 6,6 208,2 32,8 6 Barlos F1, 23,4 6,3 200,1 30,2 Tayyor ko’chatlarning o’rtacha bo’yi eng baland 25,6 sm Moreliya F1; 24,7 sm Lojayin F1 nav va duragaylarda bo’lib, shu duragaylarda barg soni (6,7 - 6,4 donani) va barg yuzasining maydoni (211.3- 208,2 sm2 ) ham eng ko’p tashkil qildi hamda bir ko’chatning o’rtacha vazni ham shu duragaylarda yuqori bo’lgan (33,6- 32,8 g).Takroriy ekin sifatida ekish uchun pomidor nav va duragaylari ko’chatlari yetishtirilganda eng past bo’yli o’simliklar (23,1 – 23,9 sm) Yulduz (nazorat) va Djina F1 nav va duragaylarida kuzatilgan. Shu nav va duragaylarda barg soni eng kam bo’lib, vazni ham eng kichik bo’lgan ko’chatlar olingan . Istiqbolli pomidor navlari va duragaylari Istiqbolli navlar Hozirgi kunda pomidor yetishtirishda “Monroe”, “Mathias”, “Maftun”, “Martha”, “Omad” kabi istiqbolli navlar yetakchilik qilmoqda. Bu navlar uzunchoq, yumaloq shakllarga ega bo'lib, yirik, zangori-qizil rangdagi mevalar beradi. Duragay navlar Bundan tashqari, takroriy ekin sifatida Yulduz (nazorat), Burxon F1, Djina F1, Moreliya F1 kabi samarali duragay navlari ham yetishtirilmoqda. Bu navlar introduksiya qilingan bo'lib, meva sifati va hosildorligi yuqori. Xussusiyatlari Ushbu navlar yuqori darajadagi kasallikka chidamli, meva sifati yaxshi, serhosillik, mevalarning uzun saqlanishi, transportabelligi, yamoqlanish darajasi yuqori kabi xususiyatlarga ega. Pomidor y et isht irishda asosiy zarark unandalar v a k asallik lar 1 Zararkunandalar Pomidor o'simligiga eng ko'p zarar yetkazuvchi zararkunandalar: pomidor gumbagi, pomidor chivinlari, pomidor oq chivinlari, pomidor qo'ng'izlari, o'rgimchaklar va boshqalar. 2 Kasalliklar Pomidor o'simligida uchraydigan asosiy kasalliklar: bakterial gulqa, fitoftoroz, alternarioz, kulmak, mozaika, kurtak chirishi, qo'ng'ir dog'lar, oqarish va boshqalar. 3 Oldini olish choralari Zamburug'lar va zararkunandalar rivojlanishining oldini olish uchun o'z vaqtida mineral o'g'itlar, organik o'g'itlar, biologik vositalar, himoya uskunalari qo'llaniladi. Pomidor y et isht irish jaray onining iqt isodiy v a ijt imoiy ahamiy at i Iqtisodiy Ahamiyati Pomidor yetishtirishdan olinadigan foyda yuksak bo'lib, u ko'p sonli ishchi o'rinlarini yaratadi va yillik daromadni sezilarli darajada oshiradi . Sog'liq Uchun Foydasi Pomidor tarkibida ko'plab vitaminlar, mikroelementlar, yog'lar, oqsillar va boshqa foydali moddalarga boy bo'lib, inson salomatligi uchun foydalidir. Eksport Salohiyati Istiqbolli pomidor navlarini yetishtirib, eksport qilish iqtisodiy jihatdan juda samarali. Bu yurtimiz dehqonchilik sohasining rivojlanishiga xizmat qiladi. Ijtimoiy Ahamiyati Pomidor yetishtirishda mehnat resurslarini samarali jalb qilish, dala ishlari va xizmat ko'rsatishda aholi band bo'lishini ta'minlaydi. Nav va duragaylar O’simlik bo’yi, sm Bir o‘simlikda barg soni, dona Yon shoxlar soni, d Bir o‘simlik barg yuzasining maydoni, sm 2 15.07 15.08 15.09 15.07 15.08 15.09 15.07 15.08 15.09 15.07 15.08 15.09 Yulduz (nazorat 38,1 57,4 78,4 8,0 17.0 68,8 1.2 2.8 6,9 242,4 515,1 2091,5 Burxon F 1 39,0 59,1 84,0 8,1 17,2 75,2 1.4 2.9 8,1 245,4 521,2 2286,1 Djina F 1 38,8 58,7 81,3 8,0 17,1 71,9 1.3 2.8 7,8 243,3 519,7 2185,6 Moreliya F 1 39,6 60,9 85,7 8,2 17,5 80,4 1.4 2.9 8,7 248,4 530,2 2444,2 Lojayin F 1 39,4 59,5 84,2 8,2 17,3 79,7 1.4 2.9 8,4 247,2 524,1 2422,8 Barlos F 1, 38,2 58,2 79,8 8,1 17,1 71,6 1.2 2.8 7,2 245,0 518,1 2176,6Pomidor nav v a duragay larida v eget at iv qismlarining v a barg sonning ort ib borishi (Turob bobo fermer xo ‘ jaligi da olib borilgan tajriba ma’lumotlari , 2022 - 2023 y.y) Pomidor yetishtirish texnologiyasi Sug'orish Pomidor yetishtirishda sifatli suv va sug'orish rejimlarini aniqlab olish muhim ahamiyatga ega. Bu ildizlarga yetarli namlik ta'minlanishi va mevalar sifatini oshirishga xizmat qiladi. O'g'itlash Pomidor o'simligini oziqlantirish uchun azotli, fosforli, kaliyumli mineral o'g'itlar bilan bir qatorda organik o'g'itlardan ham foydalanish tavsiya etiladi. Bu tuproq unumdorligini oshiradi. Zararkunanda va kasalliklarga qarshi kurash Pomidor ekilgan maydonlarda turli zararkunandalar va kasalliklarning oldini olish uchun kimyoviy, agrotexnik va biologik usullardan foydalanish samarali hisoblanadi. Pomidor yetishtirishning yangi usullari Gidroponika Pomidor o'simligini suvda yetishtirish (gidroponika) texnologiyasi qo'llanilmoqda. Bu usulda pomidor o'simligiga doimiy ozuqa moddalari bilan zanjirlanib turuvchi suvli muhit yaratiladi va o'simlikning etarli darajada oziqlanishi ta'minlanadi. Biomoddalar Zamonaviy ferma xo'jaliklarida pomidor yetishtirish uchun yangi turli biomoddalar va biologik preparatlar qo'llanilmoqda. Bu usullar o'simliklar immunitetini oshiradi, rizosfera faolligini kuchaytiradi va ekologik toza mahsulot olishga imkon beradi. Zamburug'lardan foydalanish Pomidor yetishtirishda mikorizali zamburug'lardan (Glomus, Trichoderma) foydalanish ham samara bermoqda. Ular o'simlik ildizini himoya qiladi va oziqlanishini yaxshilaydi. Keyingi avlod texnologiyalari Shuningdek, CRISPR-Cas9 kabi yangi avlod genom injeneriyasi texnologiyalari yordamida pomidor navlarining yangi turlarini yaratish imkoniyatlari ham mavjud. t/n Nav va duragaylar Ko’chat o’tkazilgach, kun hisobida gullash gacha hosil tuga boshlanishi gac ha b irinchi terimgach a o xirgi terimgach a 1 Yulduz (nazorat 33 46 58 100 2 Burxon F 1 31 44 57 108 3 Djina F 1 32 45 57 105 4 Moreliya F 1 30 43 55 115 5 Lojayin F 1 31 44 56 110 6 Barlos F 1, 33 46 58 102Takroriy ekin sifatida ekilgan pomidor o ’ simliklarida o ’ suv va rivojlanish fazalarining davom etishi (Turob bobo fermer xo ‘ jaligi da olib borilgan tajriba ma’lumotlari , 2022 - 2023 y.y) Bu ma’lumotlarni analiz qilsa, takroriy ekin sifatida pomidor yetishtirilganda b archa o’rganilayotgan nav va duragayrda ko’chatlar dalaga ekilganidan so’ng gullashgacha bo’lgan muddat 30 kundan ( Moreliya F 1 ) - 3 3 kungacha ( YUlduz (nazorat), Barlos F 1 ) davom etdi. Pomidor y et isht irish uchun zarur omillar 1 Tuproq tayyorlash Pomidor yetishtirishda, tuproqni sifatli ugdirish, zararkunandalar va kasalliklardan tozalash, organik va mineral o'g'itlar bilan boyitish, suv tarqatish tizimi yaratish kabi agrotexnik ishlar o'z vaqtida bajarilishi lozim. 2 Navlarni tanlash Mintaqaning iqlim sharoitiga mos, hosildor, kasalliklarga chidamli, meva sifati yaxshi, transportabelligi va uzun muddat saqlash xususiyatiga ega bo'lgan pomidor navlarini tanlash foydalidir. 3 Texnologiyalarga rioya qilish Pomidor yetishtirish texnologiyasining barcha talablariga, jumladan, ekish, sug'orish, oziqlanish, himoya choralari va boshqalarga qat'iy rioya qilish talab etiladi. Xulosa Pomidor super mahsuldor, yuksak kaloriyli, turli foydali moddalar bilan boyitilgan sabzavot hisoblanadi. Uning istiqbolli navlari, zamonaviy yetishtirish texnologiyalari, samarali zararkunanda va kasalliklarga qarshi kurash tadbirlari, albatta, pomidor yetishtirishning yuqori natijaviyligiga olib keladi. Pomidor yetishtirish xususidagi amaliy tajribalar esa fermerlarning iqtisodiy va ijtimoiy ahvolini yaxshilashga xizmat qiladi. E`tiboringiz uchun rahmat Thank you for your attention and interest.

Istiqbolli pomidor navlarining takroriy ekin sifatida o‘stirish xususiyatlari

Купить