Kirish. karantin fanning maqsad va vazifalari - Педагогика - Рефераты

Информация о документе

Цена	2000UZS
Размер	28.2KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Рефераты
Предмет	Педагогика

Kirish. karantin fanning maqsad va vazifalari

Купить

KIRISh. KARANTIN FANNING MAQSAD VA VAZIFALARI
Reja:
1. O‘ simlik karantini fanining maqsadi va vazifalari.
2. O‘ simlik karantinini tarixi.
3. O‘zbekistonda O‘ simliklarni xizmatini karantin tashkil etishi, tuzilishi.
4. O‘zbekiston Respublikasiga karantin ostidagi chet el max s ulotlarini
o lib kirish q oidalari.

Kishlo q x o‘ jaligi ekinlarini zararkunandalardan, kasal liklardan va o‘simlik
lardan ximoya kilish k o‘ p jixatdan mala kali kadrlar tayyorlashga bo g‘ likdir.
O‘ imliklarni zararakunandalardan, o‘ imlik ka s lliklar dan va o‘simlik lardan
samarali ximoya kilish ishlarini t o‘g‘ri tashkillashtirish uchun talabalar o‘ simliklarni
ximoya kilish fanlarini chukur o‘ zlashtirishlari lozim. (2) O‘ simliklarni Ximoya
kilishda karantin usuli katta axamiyatga egadir. Chunki bu usul asosan xavfli
zararkunandalar, o‘simlik kasalliklari, be gona o‘ tlar iklimiy va boshka sharoitda
zarar keltiradigan da rajada k o‘ payishi mumkin bo‘lgan joylarga kelib kolishni
oldi ni olish, yelib kolganda y o‘q kilishga karatilgan davlat tadbir lari tizimini
amalga oshirishdan iborat b o‘ lib, bu tadbirlar kuyidagilarga karatiladi :
> R espublika xududini chet mamlakatlardan kirib kelib, xalk x o‘ jashgiga
katta iktisodiy zarar yetkazishi mumkin bo‘lgan karantindagi xavfli
zararkunanda lardan, o‘simlik kasalliklari va begona o‘ tlardan
muxofaza etish ;
> karantindagi va boshka xavfli zararkunandalarni o‘simlik kasalliklari
va begona o‘ tlarni vaktida aniklash, ularning yoyilishiga p ul k o‘ ymaslik
va ularni yuk kilish, shuningdek R espublikaning bu zararkunandalar,
kasalshk va begona o‘ tlardan xoli mintakalariga ular kirib borishini
oldini olish ;
> q ishlok x o‘ jalik maxsupotlari va boshka o‘simlik maxsulotlarini
yetishtirish, tayyorlash, tashish, saklash, kayta ishlash va ulardan
foydalanishda o‘simliklar karantiniga oid koidalar va tadbirlarga rioya
etilishi xamda ularning amalga oshirishni ustidan davlat nazoratini olib
borish.(1,2)
Birinchi karantin t o‘g‘ risidagi karor 6 aprel 1873 yilda Ros siyada chikkan. U
karor chet eldan tok kalamchalarni olib kelishi ni man etilishi t o‘g‘ risida edi.
Shunga o‘ xshash karorlar 1881, 1910 va 1912 yillarda xam chikkan edi.

Kolorado k o‘ n g‘ izini tarkalib ketishini oldini olish uchun 1875 yilda AKSh
dan kartoshkani olib kelishni turi tashkil etish t o‘g‘ ridagi karor chikdi.
1931 yil 5 iyunda Davlat O‘simliklari karantin xizmati tashkil kilindi. Shu
yili qishlok x o‘ jalik o‘simliklarni olib kelishi va olib chikish t o‘g‘ risidagi tartibi
chop etildi.
21 iyul 1962 yil Davlat karantin xizmatini Nizomi birin chi marta kabul
kilindi. 1980 yili uzgargan Nizom chikdi. Bu Nizomda birinchi b o‘ lib karantin
nazoratidagi organizmlarni r o‘ yxati bosildi.
1986 yili yana bir marta yangi Nizom kabul kilindi. O‘ zbekistan
mustakillikka erishdi va karantin xizmati tuzildi.
O‘ zbekistan Respublikasining o‘simliklar karantin buyicha davlat xizmatiga
ra x barlikni O‘ zbekistan Respublikasi Qishlok va Suv x o‘ jaligi vaz irligi
xuzuridagi O‘ zbekistan Respublikasi
O‘simliklar karantin Bosh Davlat inspeksiyasi amalga oshiradi. O‘ zbekistan
Respublikasi o‘simliklar karantin Bosh Davlat in speksiyasi boshli g‘i Qishlok
x o‘ jaligi vazirligi va Vazirlar Maxkamas i tomonidan kelishgan xolda tayinlanadi.
O‘ zbekistan Respublikasining o‘simliklar karantini b o‘ yicha davlat xizmatini
O‘ zbekistan Respublikasi o‘simliklar karantin Bosh Davlat inspeksiyasi,
viloyatlar va Toshkent shaxar O‘simliklar karantini davlat inspeksiyalari,
tumanlar, shaxarlar o‘simlik lar karantini davlat inspeksyalari, temir y o‘ l
stansiyalaridagi, aeroportlardagi, dar yo portlaridagi, pochtamt lardagi va
shosselardagi o‘simliklar karantini b o‘ yicha ilmiy markaz, markaziy va viloyat
karantin laboratoriyalari xamda ka rantin ostidagi o‘ ta xavfli zararli organizmlarga
karshi kura shuvchi ixtisoslashgan fumigatsiyaotryadlari amalga oshiradi.
1995 yil 31 avgust kuni O‘ zbekistan Respublikasi Oliy Majlis karoriga
karab O‘bekistan Respublikasining karantin tugrisidagi konun kabul kilindi.
Konun 16 moddadan tashkil topgan. Konunda o‘simliklar karantinning asosiy
vazifalari berilgan va tadbirlar nimalarga taallukli yozilib berilgan, o‘simlik lar

karantini b o‘ yicha davlat xizmati organlari, karan tin buyicha davlat xizmatiga
raxbarlik kilish, Bosh Davlat ka rantin inspeksiyasining vakolatlari va keyingi
moddalarida viloyat, shaxar, tuman inspeksiyalarining vakolatlari
k o‘ rsatilgan.
Bundan tashkari inspektorlarni x uquq lari, xizmat burchlari k o‘ rsatilgan.
Shuni xam aytib utish kerakki, konunda, yukorida aytib o‘ tilganidan
tashkari, karantin o‘ rnatish va uni bekor kilish tartibi, uru g‘ larni, O‘simlik larni
va o‘simlik maxsulotlarini import kilish tartiblari, uru g‘ larni, O‘simliklarni va
o‘simlik maxsulotlarini eksport kilish, vazirliklar, idoralar, korxonalar,
muassasalar, tashkilotlar va fukarolarning o‘simliklar ka rantini soxasidagi
xukuklari va vazifalari yoritib berilgan.
O‘simlik lar karantin buyicha konun xujjatlarini buzganlik uchun javobgarlik
xam yoritib berilgan. Oxirgi modda xalkaro shartnoma la r va bitimlarga tegishli.
1. Karantin tadbirlar kuyidagi yuklar va materiallarga ta lluklidir:
qishlok x o‘ jalik ekinlari, o‘ rmon xamda manzarali ekinlarning uru g‘ lari
va k o‘ chatlar i ga, o‘simliklar xamda ularning kismlariga ( q alamchasi, poyalari,
piyozi, ildizpoyasi, tuganagi, ildizmevasi, tuvakda o‘ stiriladigan k o‘ chatlar,
kesilgan gullar va shu kabilarga);
yangi sabzavotlar, mevalar va rezavorlarga ;
> ozik-ovkat, yem-xashak, va texnika donlari xamda ularni kayta
ishlashdan olin-gan maxsulotlarga, solod, taxta kunjara, kunjara, paxta
tolasi, zi g‘ irpoya tolasi va boshka o‘ simliklar tolalari, dori-darmon
uchun xomashyo o‘ simliklar, shuningdek teri xomashyosi va junga ;
> Sholi (tozalangan va tozalanmagan) yongok, yeryongok, un yorma, kofe
(donli), duk- kakli kakao, kuruk meva va sabzavot, tamaki, utkir xidli
o‘ simliklar, shakar (xom ashyosi)va dorivorlar;
> o‘ simlik kasalliklarini kuz g‘ atuvchilari xamda o‘ simliklarga zarar
yetkazuvchi tirik zamburu g‘ lar bakteriyalar, viruslar, nematodalar, kana

va xasharotlarga, o‘ simlik maxsulotlariga;
> o‘simlik kasalliklarini kuzttuvchilarga, xasharot kolleksiyalari,
gerbariylar va urug‘lik kolleksiyalariga ;
> pochta j o‘ natmalaridagi y o‘ lovchilarning kul yuki va yukidagi
o‘simliklar;
> o‘simliklardan tayyorlangan idishlar, yogoch materiallari, ayrim sanoat
mollari, upakovka vositalari xamda barcha o‘simlik maxsulotlariga va
tuprok namunala-
riga ;
> em-xashak, pinan, chorva uchun omuxta ozukalar shuningdek karantin
ostidagi
xududlardan xayvonlarni tashishda foydalaniladigan tushamalarga;
Karantin koidalari kuyidagilarga taallu q lidir:
> boshka davlatlar yoki karantin ostidagi- xududlardan kelgan
transport vosita-
lariga;
> karantin ostidagi materiallar tuplanadigan binolarga;
> kishlok xujalik va urmon yerlariga (kishlok xujalik ekinlari va boshka
ekinlar ustiriladigan maydonlar, kuchatlar va shu kabilar) shu jumladan,
O‘zbekiston Respublikasining kuruklikdagi davlat chegarasi yerlariga
karantin ostidagi materiallar olib kiriladigan chegara punktlariga, ular
tuplanadigan joylarga, ularni kayta ishlash va realizatsiya kilish
joylariga.(1)
2. O‘ zbekistan Respublikasiga kuyidagilarni olib kirish man
etiladi:
> Karantindagi organizmlar bilan zararlangan karantin ostidagi
materiallari.
> Tuprok, tirik ildizli o‘simliklar va ularning tuprok bilan chikadigan yer

osti kismlarini.
> Ilmiy maksadlarda o‘simliklarga zarar yetkazuvchi xasharotlar, kanalar
va ne matodalar, o‘simlik kasalliklarini olib kelgan zamburug‘, viruslar,
bakteriyalar namunalari.

Adabiyotlar:
1. O‘zbekiston Respublikasi xududini karantindagi zararkunanda va
boshka o‘t lardan muxrfaza q ilishga do i r konun xolda xu j jat l ari. T., 1999
2. O‘zbekiston q ishlo q x o‘ jaligida iktisodiy chukurlashtirish (1998-2000
yillar dasturi). «O‘zbekiston» T. 1998 y.
3. Pospelov SV. i drugie. Osnov ы karantina selskoxozyaystvenn ы x ras -
teniy. M., «Kolos» 1995 g.

Kirish. karantin fanning maqsad va vazifalari

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish