Информация о документе

Цена 2000UZS
Размер 265.3KB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение docx
Раздел Рефераты
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Korrupsiyaga qarshi kurash – fuqarolik jamiyatini rivojlantirishning ustuvor sharti

Купить
KORRUPSIYAGA QARSHI KURASH – FUQAROLIK JAMIYATINI RIVOJLANTIRISHNING USTUVOR SHARTI Reja 1. Korrupsiya va unga qarshi kurash tushunchasi. 2. Korrupsiyaga qarshi kurash borasida xalqaro huquqiy hujjatlar. 3. Korrupsiya fuqarolik jamiyati rivojlanishiga zid bo’lgan salbiy voqiylik. 4. Korrupsiyaga qarshi kurash ishlarida fuqarolar hamda fuqarolik jamiyati institutlarining ishtirok etishi 5. O’zbekiston Respublikasi ―Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risidagi qonuni(2017 yil fevral). Talaba nimani bilishi kerak: - Korrupsiya va unga qarshi kurash haqida tushunchalarni . - Korrupsiyaga qarshi kurash borasida xalqaro huquqiy hujjatlar to’g’risida . - Birlashgan Millatlar Tashkiloti homiyligida qabul qilingan EKOSOS (BMTning iqtisodiy va ijtimoiy kengashi)ning Korrupsiyaga qarshi kurash rezolyusiyasi (1995 yil) haqida - Davlat mansabdor shaxslarining xalqaro axloq kodeksi (1996 yil) haqida . - Millatlararo uyushgan jinoyatchilikka qarshi kurash konvensiyasi (2000 yil) haqida . - 2008 yil iyul oyida O’zbekiston Respublikasini BMTning ―Korrupsiyaga qarshi kurash konvensiyasiga qo’shilishi haqida . - O’zbekiston Respublikasi ―Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida gi‖ qonuni.(2017 yil fevral) to’g’risida . - Korrupsiya fuqarolik jamiyati rivojlanishiga zid bo’lgan salbiy voqiylik haqida . - Korrupsiyaga qarshi kurash ishlarida fuqarolar hamda fuqarolik jamiyati institutlarining ishtirok etishi to’g’risida . Tayanch konspekt: Mustaqillikning ilk kunlaridan boshlab mamlakatimizda demokratik huquqiy davlat va kuchli fuqarolik jamiyati qurishning umumiy strategiyasini amalga oshirish doirasida qonun ustuvorligini ta’minlash, fuqarolarning huquq va erkinliklarini himoya qilish, sud-huquq tizimini isloh qilish yuzasidan qator chora- tadbirlar izchil amalga oshirib kelinmoqda. Tarixan qisqa davr ichida mamlakatda qonuniylik va huquq-tartibotni ta’minlashning institusional va huquqiy asoslari shakllantirildi, korrupsiyaga qarshi kurashishning samarali tizimi yaratildi. Mazkur yo’nalishdagi islohotlarni amalga oshirish davomida milliy qonunlarga xalqaro huquqning umume’tirof etilgan normalarini singdirish masalasiga alohida e’tibor berildi va bu munosabat 2008 yilda qabul qilingan «Birlashgan Millatlar Tashkilotining korrupsiyaga qarshi konvensiyasiga (Nyu-York, 2003 yil 31 oktyabr) O’zbekiston Respublikasining qo’shilishi to’g’risida»gi Qonunda o’z aksini topdi. Korrupsiya dunyo miqyosida hal etilishi lozim bo’lgan global muammolardan biridir. Ushbu illat har qanday davlat va jamiyatning siyosiy- iqtisodiy rivojlanishiga jiddiy putur yetkazadi, inson huquq va erkinliklarining poymol bo’lishiga olib keladi. Shu bois unga qarshi kurash xalqaro ahamiyat kasb etib, jahon siyosatining muhim masalalari qatoridan joy olgan. 2010 yilda O’zbekiston Iqtisodiy hamkorlik va rivojlanish tashkiloti Korrupsiyaga qarshi kurashish tarmog’ining Istambul harakat dasturiga qo’shildi. So’nggi yillarda korrupsiyaga qarshi kurashishning huquqiy mexanizmlarini takomillashtirishga qaratilgan bir qator muhim normativ-huquqiy hujjatlar, jumladan Byudjet va Bojxona kodekslari (yangi tahrirda), «Huquqbuzarliklar profilaktikasi to’g’risida» gi, «Ijtimoiy sheriklik to’g’risida»g i, «Davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari faoliyatining ochiqligi to’g’risida» gi, «Tezkor-qidiruv faoliyati to’g’risida» gi, «Elektron hukumat to’g’risida» gi, «Ichki ishlar organlari to’g’risida» gi qonunlar qabul qilindi. Iqtisodiyotni erkinlashtirish, ishchanlik muhitini yaxshilash, kichik biznes va xususiy tadbirkorlik uchun qulay sharoitlar yaratish, ma’muriy to’siqlarni bartaraf etish hamda lisenziyalash va ruxsat berish tartib-taomillarini soddalashtirish, davlat xaridlari mexanizmlarini takomillashtirish, davlat xizmatchilarining odob-axloq qoidalarini tasdiqlashga doir bir qator chora-tadbirlar amalga oshirildi. Korrupsiyaga qarshi kurashishning huquqiy asoslarini yanada takomillashtirish maqsadida ilg’or xorijiy tajribani hisobga olgan holda «Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida»gi O’zbekiston Respublikasining Qonuni ishlab chiqildi. Har bir qonun yaxshilikni ko’zlab, ezgu maqsadda qabul qilinadi. Ayrim qonunlar o’z mazmun-mohiyatiga ko’ra davlat va jamiyat taqdiri, xalq kelajagi, har birimizga daxldor bo’ladi. Milliy parlamentimiz tomonidan qabul qilinib, 3 yanvar 2017 yil Prezidentimiz tomonidan imzolangan «Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida»gi qonun ana shunday tarixiy ahamiyatga ega hujjatlardan biridir 6 bob va 34 moddadan iborat ushbu qonunda korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha keng qamrovli chora-tadbirlar va me’yorlar belgilangan. Korrupsiya nima? Bu haqda hammaning o’ziga xos tasavvuri, tushunchasi bor, albatta. Qonunda unga shunday ta’rif berilgan : « korrupsiya — shaxs ning o’z mansab yoki xizmat mavqyeidan shaxsiy manfaatlarini yoxud o’zga shaxs larning manfaatlarini ko’zlab moddiy yoki nomoddiy naf olish maqsadida qonunga xilof ravishda foydalanishi, xuddi shuningdek, bunday nafni qonunga xilof ravishda taqdim etish». Qonunda korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha faoliyatni amalga oshiruvchi va unda ishtirok etuvchi organlar hamda tashkilotlar, korrupsiyaga qarshi kurashish sohasida huquqiy madaniyatni yuksaltirish, korrupsiyaning oldini olishga doir chora-tadbirlar, korrupsiyaga oid huquqbuzarliklarni aniqlash, ularga chek qo’yish, javobgarlikning muqarrarligi kabi masalalar aniq belgilab qo’yilgan Mazkur qonun bilan yaqindan tanishish, uning har bir moddasini chuqur o’rganib, hayotimizga tatbiq etishga intilish, sodda qilib aytganda, korrupsiya balosining naqadar mud hish illat ekanini tushunish, mustaqil idrok etish, eng muhimi, unga qarshi kurashish har birimizning fuqarolik burchimizdir. Dunyoda korrupsiyaning turi ham, tavsifi ham juda ko’p. Uning kelib chiqish sabablarini ochish, unga qarshi kurashishning samarali yo’llarini topish bo’yicha olimlar, turli institutlar va xalqaro tashkilotlar tomonidan yuzlab, minglab tadqiqotlar o’tkazilgan. Turli ko’rsatkich va raqamlar aks etgan jadvallar yaratilgan, o’ziga xos reytinglar tuzilgan. Hatto korrupsiyaning xilma-xil formulalari ham ishlab chiqilgan. Bu boradagi ishlar va izlanishlar izchil davom etmoqda. Ijtimoiy-tarixiy vaziyat, fuqarolarning huquqiy dunyoqarashi, davlat tuzilishi, iqtisodiy rivojlanish omillaridan kelib chiqib, har bir davlat korrupsiyaga qarshi o’ziga xos usullarda kurashmoqda. Bu borada eng samarali yo’l hali topilgan emas. Chunki korrupsiya bir qarashda oddiy jinoyat bo’lib ko’ringani bilan aslida uning kelib chiqishi va yashovchanlik sabablari juda chigal va murakkabdir. Bir davlatda natija bergan usul boshqa davlatda u qadar samara ko’rsatmasligi mumkin. Shuning uchun har bir davlat va jamiyat korrupsiyaga qarshi kurashish yo’lini o’zi tanlaydi, aniqrog’i, qanday yo’l to’g’ri ekanini hayot ko’rsatadi. Qonunda korrupsiyaga qarshi kurashni keng qamrovda olib borish choralari ko’zda tutilgani, bu borada har bir masalaga alohida e’tibor qaratilgani bejiz emas. Korrupsiya so’zi «sotish», «sotilish» degan ma’nolarni ham anglatar ekan. Rahbar yoki mas’ul kishi qanday qilib korrupsiyaga qo’l uradi? Bunga qanday omillar sabab bo’ladi?.. Bu savollarga javob har xil bo’lishi mumkin. Lekin shunisi aniqki, sotadigan, sotiladigan odam hyech bir vazifani ko’ngildan bajarmaydi. Korrupsiyaga aloqador odam qonunni buzishidan tashqari, o’zining kimligini, e’tiqodi, ma’naviyati qay darajada ekanini oshkor qiladi. Bunday odam nafaqat moliyaviy ziyon-zahmat yetkazadi, balki davlatni, demokratiyani behurmat qilib, obro’sini to’kadi, unga non-tuz berib katta qilgan, ilmu hunar, obro’ va mansab bergan el-yurtning yuziga oyoq qo’yadi. Korrupsiyaga qarshi kurashish sohasidagi davlat siyosatining asosiy yo’nalishlari va prinsiplarini belgilashda bunday hu quqbuzarlik uchun javobgarlikning muqarrarligini ta’minlash masalasi qat’iy hisobga olingan. Korrupsiyaga aralashgan, bu jirkanch illatga qo’l urgan odam uchun ulug’ narsalar, mo’tabar tuyg’ularning qadri yo’qoladi. Bunday odamlar hayotda hamma narsani sotib olish va sotish mumkin, deb o’ylaydi. Ular hyech kimga, imon- e’tiqodga ishonmaydi, ayni paytda bunday kimsalarga hayot uchun aziz sanaladigan hyech narsani inonib bo’lmaydi. Chunki ular ota-onasi, qarindosh- urug’lari, yoru birodarlari, mahalla-ko’yning yuzini yerga qaratishdan, boshini egishdan uyalmaydi. Qonunga ko’ra, korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha faoliyatni amalga oshiruvchi, bu jarayonda ishtirok etuvchi organlar hamda tashkilotlarning faoliyatini muvofiqlashtirish uchun Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha respublika idoralararo komissiyasi tashkil etilishi belgilangan. Ushbu komissiyani shakllantirish va uning faoliyati tartibi O’zbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan belgilanishi qayd etilgan. Bu me’yor korrupsiyaga qarshi kurashning doimiy va izchil tus olishida muhim ahamiyatga ega. Konstitusiyamizga muvofiq Prezident fuqarolarning huquqlari va erkinliklariga, O’zbekiston Respublikasining Konstitusiyasi va qonunlariga rioya etilishining kafilidir. Hammamiz yaxshi bilamiz, qonun huquqiy munosabatlarni tartibga soladi. Vakolatlar, huquq va majburiyatlarni, amalga oshiriladigan chora-tadbirlarni belgilab beradi . Agar qonun hayotda ishlamasa, uning bir necha varaq oddiy qog’ozdan farqi qolmaydi. Shunday ekan, «korrupsiya haqida qonun qabul qilindi, endi hammasi iziga tushib ketadi», deb o’ylash, xotirjamlikka berilish katta xato bo’ladi. Korrupsiya balosidan qutulish, islohotlarni uning changalidan ozod etish haqida hammamiz o’ylashimiz, buning zaruratini har birimiz yuragimizdan o’tkazishimiz, unga qarshi qat’iy kurashishimiz kerak. Bu kurash kundalik hayotimizdagi oddiy holatlardan boshlanadi. Shifokordan yaxshiroq maslahat olish, navbatni tezlashtirish, reyting daftarchasiga tuzukroq baho qo’ydirish va hokazo vaziyatlarda o’zimizni munosib tutishimiz lozim bo’ladi. To’g’ri, hayotda turli holatlar va harakatlarga duch kelamiz. Ba’zida ko’z o’ngimizda qonunlar buziladi, inson huquqi, qadr-qimmati poymol etiladi. Bunday vaziyatlarda chorasizlikdan odamning boshi gangib qoladi. Lekin, unutmaylik, yilning Xalq bilan muloqot va inson manfaatlari yili deb belgilanishi, shu munosabat bilan joriy etilayotgan o’zgarish va yangilanishlar fuqarolar chorasiz qolganida yordamga keladi. Olis qishloqlardagi murojaatlarning ham ovozi eshitiladi. Odamlarning tabiatiga o’xshab rahbaru mas’ullar ham har xil bo’ladi. «Jamoada hamma qulaylik o’zim uchun, bu tashkilot menga bir paytlardagi xizmatlarim, farog’atda yashamog’im uchun berilgan, marhamat, qolganlar aravasini o’zi amallab tortaversin» qabilida tor va eskicha o’ylaydigan, «oldi- berdi»ni faoliyatining bir qismi deb tushunadigan, demokratik qonun-qoidalarni yetarlicha idrok eta olmaydigan rahbarlar ham yo’q emas. Shuning uchun qonunda aholining huquqiy madaniyatini yuksaltirish, jamiyatda korrupsiyaga nisbatan murosasiz munosabatni shakllantirish, xususan, davlat organlari va boshqa tashkilotlar xodimlarining huquqiy savodxonligini oshirish choralari ko’zda tutilgan. Qonunda belgilanganidek, ta’lim muassasalarida korrupsiyaga qarshi kurashish sohasidagi huquqiy ta’lim va tarbiyani kuchaytirish masalasi ham dolzarb ahamiyat kasb etadi. To’g’ri ishlab, to’g’ri yashash saodatini bolalikdan, yoshlikdan o’rgangan odam mard va halol bo’ladi. Adolatsizlik, qonunga hurmatsizlik, kasbu amalga, ishonchga xiyonat qilib bo’lmasligini o’qib-uqqan, poraxo’rlik va korrupsiyaga, suiiste’molchilikka qarshi o’zida immunitet hosil qilgan yoshlar kelajakda jur’atli, vijdonli inson bo’lib yetishadi . Qonunga, tartib- qoidalarga hurmat saqlab, el-yurtga sadoqat bilan xizmat qiladi. Halol mehnat bilan topilmagan boylik totli bo’lmasligini, hyech kimga buyurmasligini, yaxshilik emas, yomonlik va kulfat keltirishini tushunadi. Bir yosh kadr mas’uliyatli vazifaga kelsa, amalga ega bo’lsa, bundan ota- ona, qarindosh-urug’ qanchalik quvonadi?.. Bu tabiiy va ezgu tuyg’u, albatta. Lekin ba’zi noto’g’ri, zararli illatlar, bilib-bilmay, tushunib-tushunmay yo’l qo’yib beriladigan odatlar ham borki, ularni aslo esdan chiqarmasligimiz kerak. Gohida shunday bo’ladiki, yaqinlar, og’a-inilarning «o’g’lim yoki og’ayni, mana, ishlayapsanku, opangni uzatilayotgan qiziga durustroq sovg’a bergin, amakingning yetmay turgan mashina puliga yordam qilib yuborgin, qiynalib yuribdi...» qabilidagi istak va xohishlar yosh kadr larni buzadi, boshini aylantirib qo’yadi. Yaqinlariga hurmat yuzasidan bechora o’zini o’qqa-cho’qqa urishga, noqonuniy ish qilishga, oson pul topishga harakat qiladi. Istab-istamay, boshi berk ko’chaga kirib qoladi, korrupsiya tuzog’iga ilinadi. Qarindosh-urug’chilik, tanish-bilishchilikdan davlat va jamiyat manfaatlariga ziyon yetmasligi, qonunlarga, insonning qadr-qimmatiga raxna solinmasligi kerak. Qandaydir manfaat ortidan bog’langan rishta, do’stlik, aka- ukachilik uzoqqa cho’zilmaydi, hyech kimga hurmat olib bermaydi. Bunga hayotdan ko’plab misollar topish mumkin. Korrupsiyaga qarshi kurashishda, davlat hokimiyati organlari faoliyatida ochiqlik va oshkoralikni ta’minlashda, fuqarolarga tezkor va xolis axborot yetkazishda ommaviy axborot vositalariga erkinlik berish, demokratik islohotlar jarayonida ularning nufuzi va mavqyeini oshirish dolzarb masala hisoblanadi. Shuning uchun korrupsiyaga qarshi kurashishda ommaviy axborot vositalarining ishtirok etishi, korrupsiyaga oid huquqbuzarliklar to’g’risida axborot berayotgan shaxslarni himoya qilish masalalari qonunda alohida belgilab qo’yilgan. Ommaviy axborot vositalarining erkin va dadil faoliyatisiz jamiyat hayotini demokratlashtirish, odamlarni mustaqil fikrlab yashashga undash, hozirgi kunda suv va havodek zarur bo’lgan jamoatchilik nazoratini izchil yo’lga qo’yish mumkin emas. Butun dunyoda davlatning demokratiyani hurmat qilishiga, xalqning salohiyati va madaniyatiga matbuot erkinligi, odilligiga qarab ham baho beriladi. Albatta, bugun bu haqiqatni ko’pchiligimiz yaxshi tushunamiz va tan olamiz. Shu o’rinda korrupsiyaga qarshi kurashish masalasining yana bir tomoniga e’tibor qaratsak. Nobop, «muomala qilish», «kelishish»ga moyil rahbar yoki boshqa bir mas’ul nafaqat tashkilotga, jamiyatga, ishchi-xodimlarga ziyon yetkazadi, balki bunday odam bilan tashkilotning, jamoaning, ayniqsa, yosh kadrlarning vaqti, umri behuda o’tadi. Rahbar hammaga o’rnak bo’lib, halol ishlab, fidoyilik ko’rsatish o’rniga, yig’ilishlarda bir gapni gapirib, o’zi butunlay teskarisini qilsa, undan yosh kadrlar nimani o’rganadi? Qanday o’rnak oladi?.. Korrupsiyaga qarshi kurashish yana shunisi bilan muhimki, mazkur jarayonlarda ishchi-xodimlar, yoshlar halol ishlash, ishonch va vakolatga munosib xizmat bilan javob qaytarish zarur, degan tushunchaga tayanib faoliyat yuritishni o’rganadi. Har qanday vaziyatda mard odam, baribir, halol bo’ladi, degan e’tiqodda sobit turadi. Shu sababli ham so’nggi yillarda mamlakatimizda tadbirkorlar, kichik biznes subyektlariga «yagona darcha» tamoyili orqali xizmat ko’rsatilyapti, yagona portal orqali davlat xizmatlari elektron shaklda taqdim etilyapti. Qonun hujjatlariga, davlat tashkilotlarining ish faoliyatiga ochiqlik, oshkoralikni ta’minlash nuqtai nazaridan o’zgartirishlar kiritilyapti va boshqa ko’plab yangiliklar joriy qilinyapti. Bularning barchasi korrupsiya balosini bartaraf etishda alohida ahamiyat kasb etmoqda. Fuqarolar bunday yondashuvni jon-dili bilan qo’llab-quvvatlamoqda. Dunyo kun sayin, soat sayin rivojlanyapti. Davlatlar va xalqlar o’rtasidagi hamkorlikning tezkor, yangidan-yangi ufqlari ochilyapti, milliy iqtisodiyotlar o’zaro chambarchas bog’langan holda yuksalmoqda, taraqqiy etmoqda. Bugun har qanday davlat boshqa davlatlar bilan izchil hamkorlik qilmasdan, oqilona investisiya va resurs larga tayanmasdan, jahonga chiqmasdan, ayni paytda dunyoga eshiklarini keng ochmasdan, odamlar bemalol ishlaydigan ishonchli makonga aylanmasdan yuqori natijalarga erisholmaydi. Erkin faoliyat yuritishga keng yo’l ochib berilgan, inson huquqlari, qonuniy manfaatlari qat’iy himoya qilinadigan mamlakatning ostonasidan odam arimaydi, bunday davlat dunyoning turli nuqtalaridan ishbilarmonlar talpinadigan yurtga aylanadi. So’nggi vaqtlarda jamiyatimiz hayoti, mamlakatimiz iqtisodiyotining turli sohalarini yanada jadal rivojlantirish bo’yicha qabul qilingan qonunlar, Prezident qaror va farmonlari ana shu ezgu maqsadga qaratilganini anglash qiyin emas. Turizmni rivojlantirish, dunyoning ko’plab davlatlaridan yurtimizga tashrif buyuradigan sayyohlar uchun viza rejimini bekor qilish yoki sud-huquq tizimini takomillashtirish, sudlarning haqiqiy mustaqilligini ta’minlash yoxud tadbirkorlikka keng erkinlik berish, turli byurokratik to’siq va g’ovlarni yo’q qilish haqidagi hamda boshqa bir qancha qaror va farmonlar odamlarning yo’lini ochishga, O’zbekistonimizning jozibasini oshirishga xizmat qilmoqda. Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risidagi qonun bu boradagi islohotlar yanada izchil tus olishiga sharoit yaratmoqda, xalqimizda katta umid uyg’otmoqda. O’zbekiston Respublikasi Konstitusiyasining 83-moddasiga asosan «Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida»gi O’zbekiston Respublikasining Qonuni loyihasi O’zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining muhokamasiga kiritilmoqda. Mamlakatimizda ham mustaqillikning dastlabki kunlaridanoq korrupsiyaga qarshi kurashish masalasiga alohida e’tibor qaratilib, uning oldini olishning mustahkam huquqiy bazasi va aniq tizimi yaratilgan. Ta’kidlanganidek, hozirda ko’plab davlatlarda terrorizm, ayirmachilik, separatizm, uyushgan jinoyatchilik, shu jumladan korrupsiya avj olayotgani dunyo jamoatchiligini tashvishga solmoqda. Ana shunday bir sharoitda mansabdor shaxslarning jinoyatchilar bilan til biriktirishi natijasida jamiyat siyosiy va iqtisodiy inqiroziga yuz tutishi mumkinligi korrupsiyaning ijtimoiy xavfi nechog’lik yuqori ekanligidan dalolat beradi. Bunday xavfli qilmish oxir-oqibat uyushgan jinoyatchilik, terrorizm va boshqa hodisalar ildiz otib, gullab-yashnashi uchun sharoit yaratib beradi. Qolaversa, korrupsiya fuqarolar, ayniqsa, yosh avlodda ijtimoiy adolatga, haqiqatga, davlat organlari va mansabdor shaxslarga bo’lgan ishonchini susaytiradi. Shu nuqtai nazardan o’sib kelayotgan yosh avlodni, ayniqsa, kollej va oliy ta’lim muassalarini bitirib, kasbiy faoliyat boshlash ostonasida turgan yoshlarga korrupsiyaning nechog’li xavfli illat ekani haqida ma’lumotlar berish foydadan xoli bo’lmaydi. Negaki, bugungi kun bitiruvchisi ertangi mutaxassis, jamiyat va davlat boshqaruvining ishtirokchisidir. O’zbekiston mintaqamizda birinchilardan bo’lib “Jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirishga va terrorizmni moliyalashtirishga qarshi kurashish to’g’risida”gi Qonunni qabul qildi. O’zbekiston Respublikasining «Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida»gi qonuni davlat organlari faoliyatining ochiqligini va hisobdorligini ta’minlash, davlat boshqaruvi tizimining samaradorligini oshirish, davlat organlari, mansabdor shaxslarning o’z zimmasiga yuklatilgan vazifalarni bajarishi yuzasidan mas’uliyatini kuchaytirishga, korrupsiyaga qarshi kurashish sohasida parlament va jamoatchilik nazoratini amalga oshirish maqsadlariga xizmat qilmoqda. Qonunda korrupsiya, korrupsiyaga oid huquqbuzarlik, manfaatlar to’qnashuvi kabi iboralarning mazmuni huquqiy jihatdan mustahkamlab qo’yildi. Qonun asosida davlatimiz rahbari Shavkat Mirziyoyevning joriy yil 2 fevraldagi «Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida» gi O’zbekiston Respublikasi Qonunining qoidalarini amalga oshirish chora-tadbirlari to’g’risida»gi qarori qabul qilindi. Mazkur hujjatlar o’z mazmun mohiyati, maqsadi bilan mamlakatimizda korrupsiyaga qarshi kurashning yangi bosqichini boshlab berdi. Prezidentimizning 2017 yil 7 fevraldagi «O’zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo’yicha Harakatlar strategiyasi to’g’risida» gi farmoni bilan tasdiqlangan 2017-2021 yillarda O’zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo’nalishi bo’yicha Harakatlar strategiyasini Xalq bilan muloqot va inson manfaatlari yilida amalga oshirishga oid davlat dasturida ham korrupsiyaga qarshi kurashishning tashkiliy-huquqiy mexanizmlarini takomillashtirish va korrupsiyaga qarshi kurashish samaradorligini oshirish bo’yicha tadbirlar belgilanganligi alohida qayd etildi. Qonun normalarini hayotga tatbiq etish maqsadida yuqorida ko’rsatilgan Prezidentimiz qarori bilan 2017-2018 yillarga mo’ljallangan korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha davlat dasturi, Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha respublika idoralararo komissiyasi tarkibi tasdiqlandi. O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTINING QARORI «KORRUPSIYAGA QARSHI KURASHISH TO’G’RISIDA»GI O’ZBEKISTON RESPUBLIKASI QONUNINING QOIDALARINI AMALGA OSHIRISH CHORA-TADBIRLARI TO’G’RISIDA (O’zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to’plami, 2017 y., 5-son, 62-modda, 27-son, 608-modda, 37-son, 982-modda) «Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida»gi O’zbekiston Respublikasi Qonuni qoidalarining samarali ijrosini ta’minlash, jamiyat va davlat hayotining barcha sohalarida korrupsiyaning oldini olishga doir chora-tadbirlarni o’z vaqtida va sifatli amalga oshirish maqsadida: 1. 2017-2018 yillarga mo’ljallangan korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha davlat dasturi (keyingi o’rinlarda — Davlat dasturi) 1-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. Davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, jamoat birlashmalari va boshqa tashkilotlar Davlat dasturiga kiritilgan tadbirlarning o’z vaqtida amalga oshirilishini ta’minlasin. 2. Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha respublika idoralararo komissiyasi 2-ilovaga muvofiq tarkibda tuzilsin. Ma’lumot uchun qabul qilinsinki, «Korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risida»gi O’zbekiston Respublikasi Qonuniga muvofiq Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha respublika idoralararo komissiyasining asosiy vazifalari quyidagilardan iborat: korrupsiyaga qarshi kurashish sohasidagi davlat dasturlarining va boshqa dasturlarning ishlab chiqilishi hamda amalga oshirilishini tashkil etish; korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha faoliyatni amalga oshiruvchi va unda ishtirok etuvchi organlar hamda tashkilotlarning faoliyatini muvofiqlashtirish va hamkorligini ta’minlash; aholining huquqiy ongi va huquqiy madaniyatini yuksaltirishga, jamiyatda korrupsiyaga nisbatan murosasiz munosabatni shakllantirishga doir chora- tadbirlarning ishlab chiqilishi hamda amalga oshirilishini tashkil etish; korrupsiyaga oid huquqbuzarliklarning oldini olishga, ularni aniqlashga, ularga chek qo’yishga, ularning oqibatlarini, shuningdek ularga imkon beruvchi sabablar va shart-sharoitlarni bartaraf etishga doir chora-tadbirlar samaradorligi oshirilishini ta’minlash; korrupsiyaning holati va tendensiyalari to’g’risidagi axborotni yig’ish hamda tahlil etish; korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha chora-tadbirlar amalga oshirilishi yuzasidan monitoringni amalga oshirish, ushbu sohadagi mavjud tashkiliy-amaliy va huquqiy mexanizmlarning samaradorligini baholash; korrupsiyaga qarshi kurashish to’g’risidagi qonun hujjatlarini takomillashtirish va ushbu sohadagi ishlarni yaxshilash yuzasidan takliflar tayyorlash; korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha hududiy idoralararo komissiyalar faoliyatini muvofiqlashtirish. 3. Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha respublika idoralararo komissiyasi to’g’risidagi nizom 3-ilovaga muvofiq tasdiqlansin. Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha respublika idoralararo komissiyasining o’z vakolatiga kiradigan masalalar bo’yicha qarorlari barcha davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari, jamoat birlashmalari va boshqa tashkilotlar tomonidan ijro etilishi majburiyligi belgilab qo’yilsin. 4. Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha respublika idoralararo komissiyasi korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha hududiy idoralararo komissiyalarni tuzsin va ularning faoliyatini tashkil etsin. Korrupsiyaga qarshi kurashish bo’yicha hududiy idoralararo komissiyalarga tegishincha Qoraqalpog’iston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahar prokurorlari boshchilik qilishi belgilab qo’yilsin. 5. O’zbekiston matbuot va axborot agentligi, O’zbekiston milliy teleradiokompaniyasi va Milliy axborot agentligi Davlat dasturining amalga oshirilishi yuzasidan axborotning ommaviy axborot vositalarida har tomonlama va tizimli ravishda yoritilishini ta’minlasin. 6. Mazkur qarorning ijrosini nazorat qilish O’zbekiston Respublikasining Bosh vaziri A.N. Aripov va O’zbekiston Respublikasi Bosh prokurori I.B. Abdullayev zimmasiga yuklansin. O’zbekiston Respublikasi Prezidenti Sh. MIRZIYoYeV Toshkent sh., 2017 yil 2 fevral, PQ-2752-son A dabiyotlar : 1. O’zbekiston Respublikasining Konstitusiyasi. – T.: O’zbekiston, 2018. 2. Karimov I.A. Asarlar to’plami, 1-23 jildlar. – T.: O’zbekiston, 1996-2016. 3. Karimov I.A. Inson manfaati, huquq va erkinliklarini ta’minlash, 4. Mirziyoyev Sh.M. Erkin va farovon, demokratik O’zbekiston davlatini birgalikda barpo etamiz. O’zbekiston Respublikasi Prezidenti lavozimiga kirishish tantanali marosimiga bag’ishlangan Oliy Majlis palatalarining qo’shma majlisidagi nutq /Sh.M. Mirziyoyev. - Toshkent: ―O’zbekiston ,‖ 2016. -56 b. 5. Mirziyoyev Sh.M. Tanqidiy tahlil, qat’iy tartib-intizom va shaxsiy 6. Sharifxo’jayev M. O’zbekistonda ochiq fuqarolik jamiyatining shakllanishi. –T.: Sharq, 2003. 7. Qirg’izboyev M. Fuqarolik jamiyati: genezisi, shakllanishi va rivojlanishi. – T.: O’zbekiston, 2010. 8. Jalilov A boshqalar. Fuqarolik jamiyati asoslari. – T.: Baktria press, 2015. 9. Fuqarolik jamiyati. Darslik loyihasi– T.: 2016. Ziyonet.uz. Mualliflar jamoasi. 10. O’tamurodov A. va boshqalar. Fuqarolik jamiyati fanidan tushuncha va atamalar lug’ati. Lotin yozuvida. T.: Turon-zamin-ziyo. 2017. 23 b.t.

Korrupsiyaga qarshi kurash – fuqarolik jamiyatini rivojlantirishning ustuvor sharti

Купить