Massivlar va ko‘rsatkichlar - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	1.1MB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	ppt
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Massivlar va ko‘rsatkichlar

Купить

MAV ZU: MASSIVLAR VA KO’RSATKICHLAR
REJA

1.Massiv tushunchasi haqida umumiy tavsif.

2.Ko’rsatkichlar va adres oluvchi o’zgaruvchilar.

3.Massiv va ko’rsatkichga oid dasturlar.

Massiv tushunchasi haqida umumiy tavsif. Xotirada ketma-ket (regulyar) joylashgan bir xil turdagi
qiymatlarga massiv deyiladi. Odatda massivlarga zarurat, katta hajmdagi, lekin cheklangan miqdordagi va
tartiblangan qiymatlarni qayta ishlash bilan bog liq masalalarni yechishda yuzaga keladi.Massiv - bu fiksirlangan ʻ
miqdordagi ayrim qiymatlarning (massiv elementlarining) tartiblangan majmuasidir . Barcha elementlar bir xil turda
bo lishi kerak va bu tur element turi yoki massiv uchun tayanch tur deb nomlanadi.
ʻ
Umuman olganda massiv quyidagi xususiyatlari keltirilgan.
- Massiv - bu elementlar to plamidir.
ʻ
- Massivdagi barcha elementlar bir xil turda bo ladi.
ʻ
- Bunday to plam to liq to plamni tashkil qiladi.
ʻ ʻ ʻ
Massiv statik va dinamik bo ’l ishi mumkin. Statik massivning uzunligi oldindan ma’lum bo‘lib, u xotirada
ma’lum adresdan boshlab ketma-ket joylashadi. Dinamik massivni uzunligi programma bajarilish jarayonida
aniqlanib, u dinamik xotiradagi ayni paytda bo‘sh bo ’l gan adreslarga joylashadi .
Massivlar bir o’lchamli, ikki o’lchamli va ko’p o’lchamli massivlarga bo’linadi.Bir o’lchovli massivga
m urojaat sintaksisi: <massiv nomi>[<indeks>] .Misol uchun:
-Bir o’lchovli massiv uchun: int nambers[3]={47,23,9};
-Ikki o’lchovli massiv uchun: int Panel [2][3] = {{0, 1, 2}, {3, 4, 5}};
-Ko’p o’lchovli massi uchun: int Array3[3][3] ={{-501, 206, 2017}, {989, 101, 206}, {303, 456, 596}};

Bir o’lchovli massivga misol keltiramiz.Misol uchun dastlabki n ta toq sondan tashkil topgan massivni xosil
qiling va elementlarini chiqaring
Dastur kodi
Dastur natijasi

Ko p o lchovli massivni massivlar qatori kabi ko rib chiqaylik. Ilgari muhokama qilingan ikki o lchovli massiv ʻ ʻ ʻ ʻ
uchta satr va uchta ustunni o z ichiga olganligi sababli, uni uchta elementdan iborat massiv deb o ylashimiz mumkin,
ʻ ʻ
ularning har biri uchta butun sondan iborat. Shuning uchun, ushbu massivda butun songa kirish kerak bo lganda,
ʻ
birinchi indeksdan butun sonlarni saqlaydigan satr sonini, ikkinchi indeksdan esa ushbu massivdagi ustun sonini
ko rsatish kerak. Quyidagi massivni ko rib chiqaylik: int Array3[3][3] ={{-501, 206, 2017}, {989, 101, 206}, {303,
ʻ ʻ
456, 596}};
Ikki o’lchovli massivga misol keltiraylik. m*n o’lchamli matritsa va k soni berilgan (0<=k<m).Matritsaning k-satrini
chiqauvchi dastur tuzing.

Ko rsatkichlar. Adres oluvchi o’zgaruvchilarʻ
C++ tilining eng katta afzalliklaridan biri shundaki, u mashina darajasidan abstraktlash paytida yuqori
darajadagi dasturlarni yozish, shu bilan birga kerak bo lganda apparatga yaqin ishlash imkoniyatini ham beradi. C+
ʻ
+ ilova ishlashini bayt va bit darajasida sozlash imkonini beradi. Ko rsatkichlarning qanday ishlashini tushunish
ʻ
tizim resurslaridan samarali foydalanadigan dasturlarni yozishni o rganish bosqichlaridan biridir. Ko rsatkichlar.
ʻ ʻ
Ko rsatkich – bu maydon manzilini xotirada saqlaydigan o zgaruvchidir. int o zgaruvchisi butun qiymatni saqlash
ʻ ʻ ʻ
uchun ishlatilgandek, ko rsatkich o zgaruvchisi xotira maydoni manzilini saqlash uchun ishlatiladi
ʻ ʻ .K o rsatkich ʻ
o zgaruvchidir va barcha o zgaruvchilar singari u ham xotiradan joy egallaydi
ʻ ʻ . Ko rsatkichlarni maxsus ko rinishga ʻ ʻ
keltiradigan xususiyat shundaki, ular tarkibidagi qiymatlar xotira maydonlarining manzillari sifatida talqin etiladi.
Demak, ko rsatkich - bu xotiradagi maydonni ko rsatadigan maxsus o zgaruvchidir.
ʻ ʻ ʻ
Ko rsatkich boshqa barcha o zgaruvchilar singari e'lon qilinishi kerak:
ʻ ʻ
tip_nomi * Ko rsatkich_nomi;
ʻ
Ko‘rsatkich uch xil turda bo ’l ishi mumkin:
-
birorta ob’ektga, xususan o‘zgaruvchiga ko‘rsatkich;
-
funksiyaga ko‘rsatkich;
-
void ko‘rsatkich.
Ko‘rsatkichning bu xususiyatlari uning qabul qilishi mumkin bo‘lgan qiymatlarida farqlanadi.

Misol. O zgaruvchi manzilini olishʻ dasturi va natijasiAdres oluv chi oʻzgaruv chilar. & adres oli sh amali.
Ko‘rsatkichning o‘zi o‘zgarmas yoki o‘zgaruvchan bo4ishi va o‘zgarmas yoki o‘zgaruvchilar
adresiga ko‘rsatishi mumkin . Misollardan ko‘rinib turibdiki, ‘*’ va ko‘rsatkich nomi orasida turgan
const modifikatori faqat ko‘rsatkichning o‘ziga tegishli hisoblanadi va uni o‘zgartirish mumkin
emasligini bildiradi, ‘*’ belgisidan chapda turgan const esa ko‘rsatilgan adresdagi qiymat
o‘zgarmas ekanligini bildiradi. Ko‘rsatkichga qiymatni berish uchun ‘&’ - adresni olish amali
ishlatiladi. Ko‘rsatkich o‘zgaruvchilarining amal qilish sohasi, yashash davri va ko‘rinish sohasi
umumiy qoidalarga bo‘ysunadi.

Ko’rsatkichlar va adres oluvchi o’zgaruvchilar funksiya parametri sifatida
Ko rsatkichlar ʻ - bu qiymatlarni o z ichiga olgan va natijani o z ichiga oladigan xotiraning funksional sohalariga ʻ ʻ
o tishning samarali vositasi. Funksiyalar bilan ko rsatkichlardan foydalanishda, chaqirilgan funksiyani faqat siz
ʻ ʻ
o zgartirishni xohlagan parametrlarni o zgartirishga ruxsat berilishini ta’minlash kerak. Masalan, ko rsatkich
ʻ ʻ ʻ
orqali o tgan radiusdan doiraning maydonini hisoblaydigan funksiyaga ushbu radiusni o zgartirishga yo l qo yib
ʻ ʻ ʻ ʻ
bo lmaydi. Bunday holda, doimiy ko rsatkichlar yordam beradi, bu qanday funksiyalarni o zgartirishga ruxsat
ʻ ʻ ʻ
berilishini va nimani o zgartirish mumkin emasligini samarali boshqarish imkonini beradi
ʻ .
Masalan, bizda sonni birga oshiradigan oddiy funksiya mavjud deylik:

E’TIBORINGIZ UCHUN
RAXMAT

Massivlar va ko‘rsatkichlar

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish