Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuviga ko‘ra bekor qilish - Педагогика - Рефераты

Информация о документе

Цена	2000UZS
Размер	22.3KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Рефераты
Предмет	Педагогика

Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuviga ko‘ra bekor qilish

Купить

Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuviga ko‘ra
bekor qilish
Reja:
1. Taraflrning kelishuviga kura mehnat shartnomasini bekor qilishning
uziga xos jihatlari.
2. Qushimcha kelishuvni rasmiylashtirish.
3. Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuvi bilan bekor qilish
to g risida buyruqʻ ʻ

Mehnat kodeksi 157-moddasi mehnat shartnomasini taraflarning
kelishuviga ko’ra bekor qilish tartibini belgilaydi.
Nomuayan muddatda tuzilgan mehnat shartnomasi, shuningdek
meddatli mehnat shartnomasi istalgan vaqtda taraflarning kelishuviga
kura bekor qilinishi mumkun. Mehnat shartnommasi mazkur asos
bo’yicha bekor qilinadigan sana xodim va ish beruvchi urtasidagi
kelishuvga binoan belglanadi.
Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuviga ko’ra bekor qilish
mehnat shartnomasiga doir qushimcha kelishuv bilan yozma shaklda
rasmiylashtiradi, unda mehnat shartnomasi bekor qilinadigan sana ,
qushimcha kelishuv tuzilgan sana va taraflarning rekvezitlari
kursatilishi shart.
Taraflarning rekvezitlari MK 107-moddasida belgilab o’tilgan.
MK 157-moddasi buyicha mehnat shartnomasini bekor qilish haqidagi
kelishuvni bekor qilishda, shu asosga kura mehnat munosabatlarini
tugatish sanasini o’zgartirishga xodim va ish beruvchining kelishuvi
bo’yicha yo’l qo’yiladi ya’ni kelishuvni bekor qillishga yoki mehnat
munosabatlarini tugatish sanasini uzgartirishga bir tomonlama yo’l
quyiladi .
Qushimcha kelishuvni rasmiylashtirish
Taraflarning kelishuviga ko’ra mehnat shartnomasini bekor qilish qanday
rasmiylashtiriladi va bu holda xodim arizza yozishi shartmi degan
savollar yuzaga keladi. Ushbu holatda xodim ariza yozishi shart emas.
Agar xodim ariza yozgan taqdirda ham, mehnat shartnomasini taraflar
kelishuviga kura bekor qilinishini so’rasi maqsadga muvofiq. Aks
holda, bunday harakatlar ish beruvchi bilan mehant munosabatlari
xodimning tashabbusiga ko’ra, ya’ni MKning 160-moddasi bo’yicha
bekor qilingan deb tan olinishi mumkin.

Quyida taraflarning kelishuviga kura mehnat shartnomasini bekor qilish
haqidagi qushimcha kelishuvning namunaviy shaklini e’tiboringizga
havola etamiz.
20.02.2022 yildagi ______ -sonli mehnat shartnomasini bekor qilish
haqida
QO’SHIMCHA KELISHUV
2023 yil « 25 » may ______ - son Toshkent shahri .

“Ishonch” ma’suliyati cheklangan jamiyati, ustav asosida faoliyat
yurituvchi direktor __________________________________
(F.I.Sh) timsolida, bundan buyon Ish beruvchi deb nomlanadi,, bir
tomondan, _______________ lavozimini egallovchi fuqaro 1
____________________ (F.I.Sh), bundan buyon Xodim deb nomlanadi
(birgalikda Taraflar deb nomlanadi) quyidagilar tug’risida mehnat
shartnomasini bekor qilish haqida ushbu qushimcha kelishuvni tuzdilar.
Taraflar mehnat kodeksining 157- moddasiga muvofiq (taraflarning
kelishuviga kura) Xodim bilan Ish beruvchi o’rtasida tuzilgan 20.02.2018
yildagi ______ -son mehnat shartnomasini 2023 yil 25 mayda 2
bekor
qilishga kelishdilar.
Mehnat shartnomasi bekor qilingan kun -2023yil 25 may xodimning
oxirgi ish kuni hisoblanadi.
Ish beruvchi mehnat shartnomasi bekor qilingan kuni xodimga uning
mehnat daftarchasini yoxud elektron mehnat daftarchasidan ko’chirmani,
shuningdek mehnat shartnomasini bekor qilish to’g’risidagi buyruqning
ko’chirma nusxasini berishi shart, shartnoma bekor qilingan kunda u
bilan to’liq hisob-kitob qilish va ______ kalendar kunlari hisobidan
1
чет эл фуқароси, фуқаролиги бўлмаган шахс ҳам бўлиши мумкин
2
Меҳнат шартномасини тарафларнинг келишувига кўра бекор қилишда маълум
бир чекланган муддат белгиланмаган. Яъни тарафлар меҳнат шартномасини 2, 3
ой ҳаттоки 1 йилдан кейин бекор қилишга ҳам келишиб олишлари мумкин.

foydalanilmagan ta’tillar uchun pulli kompensatsiya to’lash majburiyatini
oladi.
Taraflarning bir-biriga nisbattan d’vosi yo’q.
Ushbu qo’shimcha kelishuv bir xil yuridik kuchga ega bulgan ikki
nusxada, har bir taraf uchun bittadan tuzilgan.
Taraflarning rekvezitlari :
Хоdim: Ish beruvchi :
________________________________________ ________________________________________
________________________________________ ________________________________________
________________________________________ ________________________________________
________________________________________ ________________________________________
________________________________________ ________________________________________
(sana, imzo) (sana, imzo, muhr)
Taraflarning rekvezitlari MKning 107- moddasiga muvofiq
to’ldiriladi.
Izoh (Ish beruvchida muhr mavjud bulgan taqdirda mansabdor
shaxsning mehnat shartnomasining barcha nusxalaridagi imzosi muhr
bilan tasdiqlanishi kerak).
MK 171-moddasiga ko’ra, ish beruvchii mehnat shratnomasi bekor
qilingan kuni xodimga uning mehnat daftarchasini yoxud elektrom
mehnat daftarchasidan ko’chirmani, shuningdek mehnat shartnomasini
bekor qilish tog’risidagi buyruqning kuchirma nusxasini berishi shart. Ish
beruvchi xodimning yozma arizasiga kura unga ish bilan bog’liq
hujjatlarning tegishli ravishda tasdiqlangan ko’chirmani nusxalarini ham
berishi shart.

Quyida esa taraflarning keishuviga kura mehnat shartnomasini bekor
qilish tog’risidagi buyruqdan namunani e’tiboringizga havola etamiz.
MK 170- moddasiga kura, ish beruvchining buyrug’ida mehnat
shartnomasini bekor qilish asoslari ushbu Kodeksning yoxud tegishli
qonuning moddasiga (bandiga) havola qilingan holda ushbu Kodeks yoki
mehnat haqidagi boshqa huquqiy hujjatlar moddalarining (bandlarning)
ta’riflariga anniq muvofiq tarzda ko’rsatilishi kerak.
BUYRUQ
Mehnat shartnomasini bekor qilish tug’risida
2023 yil « 25 » may ______ - son Toshkent shahri .
1. Xodim (f.I.Sh) - bilan tuzilgan mehnat shartnomasi 2023 yil 25
maydan boshlab O’zbekiston Respublikasi Mehnat kodeksining 157-
moddasiga asosan, taraflarning kelishuviga kura bekor qilinsi.
2. Korxona bugalteriasi Xodim (F.I.Sh) bilan qonun hujjatlariga
muvofiq ______ kunlik foydalanilmagan mehnat ta’tili va joriy
oy davomidagi mehnat faoliyati uchun tegishli hisob kitob ishlarni
amalga oshirsin.
Asos: O’zR MK ning 157-moddasi, taraflar o’rtasidagi mehnat shartnomasini
bekor qilish haqida tuzilgan 2023 yil 25 maydagi _____- sonli qo’shimcha kelishuv
Tashkilot rahbari _____________
(imzo, muhr) _______________
(F.I.Sh)
MK 172- moddasiga ko’ra, ish beruvchi tomonidan xodimga tegishli
bo’lgan barcha summalarni to’lash xodim bilan mehnat shartnomasini
bekor qilingan kunda amalga oshiriladi.

Agar xodim mehnat shartnomasini bekor qilingan kuni ishlamagan
bo’lsa, tegishli summalar-hisob kitob qilish tug’risida xodim tomonidan
talab quyilganidan keyin uch kun kechiktirmay to’lanishi kerak.
Mehnat shartnomasini bekoq qilish haqidagi taraflarining kelishuvida
korxonaning iqtisodiy imkoniyatlarini hisobga olgan holda boshqa
qo’shimcha imtiyozlar va kompensatsiyalar qayd etilishi mumkin.
Kelishuv meddati tugadi, lekin xodim kasal. Nima qilish
lozim?
Aytaylik, xodim bilan 2 oydan keyin mehnat shartnomasini taraflar
kelishuviga kura bekoq qilish haqida qushimcha kelishuv tuzildi. Meddat
tugaydigan kun xodim kasal. Bu holatda nima qilish kerak? Ko’pchilik
kadrlar bulimi xodimlari xodimning vaqtincha mehnatga qobilyatsizlik
davrida mehnat shartnomasini bekor qilib bulmaydi deb notug’ri
tushunishadi. Aslida esa, MK 163- moddasiga kura, xodimning
vaqtincha mehnatga qobilyatsizlik davrida mehnat shartnomasini ish
beruvchining tashbbusiga kura bekor qilish mumkun emas, korxona
butunlay tugatilgan hollar bundan mustasno.
Kelishuvning afzal tomonlari nimada?
Bu usul shartnomasini bekor qilishning eng maqbul va tinch
usullaridan biri. Chunki, ushbu asosga binoan mehnat shartnomasining
barch turlari istalgan vaqtda bekor qilinishi mumkin.
Mehnat shartnomasini xodimning tashabbusi bilan bekor qillish ancha
murakkab va chalkash jarayon hamda muddat talab etadi. Masalan,
qonunda belgilangan yoki xodim va ish beruvchi kelishuviga kura
qisqartirilgan ogohlantirish muddati davomida xodim mehnat
shartnomasi tugatilganligi haqida buyruq chiqarilgan bulishidan qatoy
nazar arizasini qaytarib olishga haqli. Xodimning o’rniga boshqasini
taklif etilganligi unga arizasini qaytarib olishni rad qilishga asos

bulmaydi, chunki ish beruvchi faqat avvalgi xodim urtasidagi mehnat
shartnomasini bekor qilganidan keyingina, bu ishga boshqa xodimni
taklif qilishga haqli.
Kelishuvda esa muddatlar faqatgina ish beruvchi va xodimning uzaro
roziligi bilan belgilanadi. Bu muddat bir necha kun yoki oy, yil ham
bulishi mumkin.
Shuningdek, mehnat shartnomasini xodining tashabbusi bilan bekor
qilish oqibatida nizo kelib chiqsa, ish beruvchi uz pozitsiyasini yetarlicha
himoya qila olmasligi mumkin. Agar xodim men arizani ish beruvchining
qistovi natijasida bermagan degan da’vo bilam chiqqan taqdirda, mehnat
shartnomasini bekor qilinishining asosliligini isbotlab berish majburiyati
ish beruvchiga yuklatilishini esdan chiqarmaslik lozim.
Bundan tashqari mehnat shartnomasini kelishuvga kura bekor qilish
xodim uchun ham manfaatli. Buni quyidagicha asoslaymiz. Mehnat
shartnomasini bekor qilish asoslari mehnat datarchasiga yozilmaydi.
Lekin ish beruvchining buyrig’ida mehnat shartnomasini bekor qilish
asoslari yoziladi. Amalyot shuni kursatmoqdaki, garchi bu mehnat
qonunchiligida zid bulmasada, ish beruvchilar avval boshqa joyda
ishlagan xodimni ishga qabul qilayotganda, xodimdan avvalgi ishidan
qaysi asoslarga ko’ra bushaganini aniqlash maqsadida, mehnat
shartnomasining bekor qilinishini haqidagi buyruqning nusxasini
suramoqdalar. Maslan, xodim o’z mehnat vazifalarini bir marta qipol
ravishda buzganligi uchun mehnat shartnomasi ish beruvchining
tashabbusi bilan bekoq qilindi (Mehnat kodeksining 161-moddasi 2-qism
5-bandi ). Bu esa uz navbatida xodimni yangi ish topishni qiyinlashtiradi.
Shuning uchun ham agar xodim ish berivchi bilan kelishib, taraflarining
kelishuviga kura mehnat shartnomasini bekor qilsa, ya’ni ish topishida
muamolar ham yuzaga kelmaydi. O’z navdatida ish beruvchi ham

intizomiy jazo qullanilishi bilan bog’liq ortiqcha qog’ozbozlik va
rasmiyatchilikdan halos buladi.
Amaldagi Mehnat qonunchiligiga muvofiq taraflarning kelishuviga
ko ra mehnat shartnomasining barcha turlari istalgan vaqtda bekorʻ
qilinishi mumkin. Taraflarning kelishuviga ko ra mehnat shartnomasini
ʻ
bekor qilish ish beruvchining buyrug i bilan rasmiylashtiriladi. Biroq,
ʻ
amaliyotda mazkur turdagi buyruqlarni rasmiylashtirishda qonunchilik
talablariga rioya qilinmasligi natijasida ko pgina nizolar kelib
ʻ
chiqadi.Shu sababli buyruq namunasi tayyorlangan bo lib, tomonlar
ʻ
shartnoma namunasidagi so rovnomalarni aniq, ravon va turlicha talqin
ʻ
qilinmaydigan so zlardan foydalangan holda to ldirishlari, kelgusida
ʻ ʻ
nizolar kelib chiqishining oldini oladi.

Foydalanilgan adabiyotlar
1.O’zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi. T.:Adolat 2023.MK
155-174-moddalar
2.Mualliflar jamoasi. Mehnat huquqi. Darslik. –T. TDYU nashriyoti,
2018. – 505 bet.
3.Gasanov M., Sokolov Y. O’zbekistonning mehnat to’g’risidagi qonun
hujjatlari savollar va javoblar. – T. Iqtisodiyot va huquq dunyosi, 1999. –
528 b.
4.Gasanov M., Sokolov Y. O’zbekistonning mehnat to’g’risidagi qonun
hujjatlari savollar va javoblar. – T. Iqtisodiyot va huquq dunyosi, 1999. –
528 b.
5.O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining 2023-yil 20-
noyabrdagi 26-sonli “Sudlar tomonidan mehnat shartnomasini bekor
qilishni tartibga soluvchi qonunchilikni qo‘llash amaliyoti to`g`risida”gi
qarori https://lex.uz/docs/-6684613

Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuviga ko‘ra bekor qilish

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish