Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 11.5MB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Misning ikki valentli tuzlaridan mis (ll) gidroksidi olish va u bilan tajribalar o‘tkazish

Купить
KIMYO 9-sinf Mavzu: Misning ikki valentli tuzlaridan mis (ll) gidroksidi olish va u bilan tajribalar o tkazish ʻ Kimyoviy elementlar davriy jadvalida joylashgan o‘rni va atom tuzilishi. Mis kimyoviy elementlar davriy jadvalida 4- davr, 5-qator, I guruhning yonaki guruhchasida joylashgan bo‘lib, tartib raqami 29. Nisbiy atom massasi 63,546 ga teng. Atom tuzilishi: Cu +29 2) 8 )18) 1) ; 1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 6 3d 10 4s 1 ; [Ar] 3d 10 4s 1 O‘zbekistonda metallar juda ko‘p uchraydi. • Mis zahiralari bo‘yicha O‘zbekiston 10-11-o‘rinni egallaydi Metllar konlari Mis rudalari Olmaliqdagi Qalmoqqir konida mavjud bo‘lib, bu ruda Olmaliq kon-metallurgiya Kombinatida qayta ishlanadi. Oltin konlari Oltin, asosan, Markaziy Qizilqumdagi Muruntov konida, kumush konlari esa Navoiy, Namangan viloyatlarida joylashgan. Mis . Mis insonlarga juda qadimdan ma’lum bo‘lgan metal lardan biridir. Misning qalay bilan hosil qilgan qotishmasi – bronza qadimda turli xil haykallar, qurol-aslahalar, ro‘zg‘or buyumlari tayyorlash uchun ishlatilib kelingan. Mis tabiatda oz miqdorda uchraydi. U asosan, birikmalar, ba’zan tug‘ma, ya’ni sof holda ham uchraydi. CuSCuSO 4 Misning birikmalari Cu 2 O – k uprit , Cu 2 S; mi s y al t iro g‘i, xal k ozin CuFeS 2 – mi s k olchedan. (CuOH) 2 CO 3 – malaxit CuFeS 2 Cu 2 O Olinishi. Sanoatda metallarni olish uchun metall oksidlarini ko‘mir yoki is gazi yordamida qaytarib olinadi. Misni olish uchun avval Cu 2 S (mis yaltirog‘i) rudasi yon diriladi: 2Cu 2 S + 3O 2 = 2Cu 2 O + 2SO 2 Reaksiya natijasida hosil bo‘lgan (Cu 2 O) mahsulot mis yaltirog‘i bilan o‘zaro ta’sirlashib, mis hosil qiladi: 2Cu 2 O + Cu 2 S=6Cu + SO 2 Bu usul bilan olingan mis tarkibida Ni, Ag, Au kabi qo‘ shimchalar bo‘ladi. Toza mis olish uchun uni elektroliz qilinadi. Fizikaviy xossalari Mis qizil rangli, qattiq elastik xossaga ega bo‘lgan metall bo‘lib, elektr tokini va issiqlikni juda yaxshi o‘tkazadi. Kimyoviy xossalari Mis nisbatan passiv metall bo‘lib, odat dagi sharoitda quruq havoda, hatto kislorodda ham oksidlanmaydi. Yuqori haroratda esa ko‘plab oddiy moddalar bilan reaksiyaga kirishadi: Malaxitni hosil bo‘lishi Mis metalli nam havoda uzoq muddat saqlansa, havodagi kislorod suv bug‘lari va karbonat angidrid bilan reaksiyaga kirishib, to‘q yashil rangli malaxitni hosil qiladi. Natijada mis buyumlarining sirti yupqa yashil parda bilan qoplanadi: 2Cu + O 2 + H 2 O + CO 2 = CuCO 3 Cu(OH) 2 (CuOH) 2 CO 3 – malaxit . Xossalari Mis metallar aktivlik qatorida vodoroddan keyin joylashgan. U xlorid kislota, suyultirilgan sulfat kislotalar bilan reaksiyaga kirishmaydi Konsentrlangan sulfat kislota bilan reaksiyaga kirishib, oltingugurt (IV)-oksidini ajratib chiqaradi: Cu + 2H 2 SO 4 =CuSO 4 + SO 2 +2H 2 O (kons) Xossalari Nitrat kislota bilan kislotaning konsentratsiyasiga qarab tur licha reaksiyaga kirishadi: Cu + 4HNO 3 = Cu(NO 3 ) 2 + 2NO 2 + 2H 2 O (kons) 3Cu + 8HNO 3 = 3Cu(NO 3 ) 2 + 2NO + 4H 2 O (suyul) Mis (II)-gidroksidi Cu(OH) 2 Suvda erimaydigan havorangli modda bo‘lib, asoslarga xos reaksiyalarni namoyon etadi: Cu(OH) 2 + H 2 SO 4 = CuSO 4 + 2H 2 O Mis (II)-gidroksidni olish uchun, asosan, misning suvda eriydigan ikki valentli tuzlariga ishqor ta’sir ettiriladi: CuSO 4 + 2NaOH =Cu(OH) 2 + Na 2 SO 4 i9 presentation to Joe Smith17 Ishlatilishi Tuproqda misning yetishmasligi o‘simliklarning o‘sishi, rivoj lanishi va hosildorligiga jiddiy ta’sir ko‘rsatadi. U o‘simliklarda sodir bo‘ladigan fotosintez jarayonida ishtirok etadi. O‘sim liklarning azotni o‘zlashtirishida va ularda uglevod, kraxmal, oqsil moddalarini sintez bo‘lishida muhim ahamiyatga ega. Ishlatilishi Misning birikmalari qishloq xo‘jaligi ekinlari zararkunanda lariga qarshi ishlatiladigan kimyoviy vositalardir. Masalan, mis kuporosi (CuSO 4 .5H 2 O)ning so‘ndirilgan ohak bilan aralashmasi o‘sim lik zararkunandalariga qarshi ishlatiladigan kimyoviy vositalardan biridir (pestitsid). Mustaqil bajarish uchun topshiriqlar 1. Darslikdagi 28-mavzuni o‘qish, tegishli atamalar, reaksiya tenglamalarni yozish hamda o‘rganish. 2. Ishqoriy metallarning atom tuzilishi bilan misning atom tuzilishini solishtiring. Qanday farqni ko‘rdingiz. 3. 10 gramm mis va mis(II)-oksid aralashmasini eritish uchun xlorid kislotaning 20%li eritmasidan 36,5 gramm sarflandi. Dastlabki aralashma tarkibidagimisning massa ulushini hisoblang.

Misning ikki valentli tuzlaridan mis (ll) gidroksidi olish va u bilan tajribalar o‘tkazish

Купить