Mol-mulk, yer solig‘i va yagona yer solig‘i - Педагогика - Рефераты

Информация о документе

Цена	2000UZS
Размер	100.2KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Рефераты
Предмет	Педагогика

Mol-mulk, yer solig‘i va yagona yer solig‘i

Купить

Mol-mulk , y er soli g’ i va yagona yer solig’i
Reja:
1. Yuridik shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliq
2 Jismoniy shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliq
3. Yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’i
4. Jismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’i

. Yuridik shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliq
Soliq to’lovchilar
Yuridik shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliqning soliq to’lovchilari (bundan
buyon ushbu bobda soliq to’lovchilar deb yuritiladi) deb quyidagilar e’tirof etiladi:
1) O’zbekiston Respublikasi hududida Soliq Kodeksning 411-moddasiga
muvofiq soliq solish obyekti hisoblanuvchi mol-mulkka ega bo’lgan O’zbekiston
Respublikasi yuridik shaxslari;
2) O’zbekiston Respublikasi hududida ko’chmas mulkka ega bo’lgan
O’zbekiston Respublikasining norezidentlari bo’lgan yuridik shaxslar.
Agar ko’chmas mulk mulkdorining joylashgan yerini aniqlashning imkoni bo’lmasa,
ushbu mulkka egalik qiluvchi va (yoki) undan foydalanuvchi shaxs soliq to’lovchi hisoblanadi.
Agar yuridik shaxs ko’chmas mulkni moliyaviy ijaraga (lizing) olgan bo’lsa, u ham soliq
to’lovchi deb e’tirof etiladi.
Soliq solish obyekti
Ko’chmas mulk yuridik shaxslarning mol-mulkiga solinadigan soliq (bundan buyon
ushbu bobda soliq deb yuritiladi) soliq solish obyekti hisoblanadi.
Ko’chmas mulk jumlasiga quyidagilar kiradi:
1) ko’chmas mulkka bo’lgan huquqlarni davlat ro’yxatidan o’tkazuvchi organlarda
ro’yxatdan o’tkazilishi lozim bo’lgan binolar va inshootlar;
2) qurilishi tugallanmagan obyektlar. Qurilishi tugallanmagan obyektlarga qurilish
obyektiga doir loyiha-smeta hujjatlarida belgilangan normativ muddatda qurilishi tugallanmagan
obyektlar, agar qurilishning normativ muddati belgilanmagan bo’lsa, ushbu obyektning
qurilishiga vakolatli bo’lgan organning ruxsatnomasi olingan oydan e’tiboran yigirma to’rt oy
ichida qurilishi tugallanmagan obyektlar kiradi;
3) temir yo’llar, magistral quvurlar, aloqa va elektr uzatish liniyalari, shuningdek mazkur
obyektlarning ajralmas texnologik qismi bo’lgan inshootlar;
4) qurilish tashkilotlari yoki imoratlarni quruvchilar balansida keyinchalik sotish uchun
ko’rsatilgan turar joy ko’chmas mulk obyektlari, ko’chmas mulk obyekti foydalanishga
topshirilgandan keyin olti oy o’tgach.
Quyidagi ko’chmas mulk obyektlari soliq solish obyekti hisoblanmaydi:
1) notijorat tashkilotlari tomonidan notijorat faoliyatini amalga oshirish doirasida
foydalaniladigan obyektlar;
2) turar joy-kommunal xo’jaligining va belgilangan maqsadi bo’yicha foydalaniladigan
boshqa umumfuqaroviy ahamiyatga molik shahar xo’jaligi obyektlari. Turar joy-kommunal va

boshqa umumfuqaroviy ahamiyatga molik shahar xo’jaliklari obyektlari jumlasiga shaharlar va
shaharchalarni sanitariya tozalash, obodonlashtirish va ko’kalamzorlashtirish obyektlari, tashqi
yoritish, kommunal-maishiy ehtiyojlar uchun va aholiga vodoprovod (suv olish va tozalash
inshootlari bilan), kanalizasiya (tozalash inshootlari bilan), gaz, qozonxonalar va issiqlik
taqsimlanadigan tarmoqlar (ularning inshootlari bilan), shuningdek turar joy-kommunal xo’jaligi
obyektlariga texnik jihatdan xizmat ko’rsatish va ularni ta’mirlash uchun mo’ljallangan binolar
kiradi;
3) umumiy foydalanishdagi avtomobil yo’llari;
4) sug’orish va kollektor-drenaj tarmoqlari;
5) soliq to’lovchining balansida bo’lgan hamda tadbirkorlik faoliyatida
foydalanilmayotgan, fuqaro muhofazasi va safarbarlik ahamiyatiga molik obyektlar;
6) tabiatni muhofaza qilish va sanitariya-tozalash maqsadlari, yong’in xavfsizligi uchun
foydalaniladigan obyektlar. Obyektlarni tabiatni muhofaza qilish, sanitariya-tozalash maqsadlari
va yong’in xavfsizligi uchun foydalaniladigan obyektlar jumlasiga kiritish tegishli ekologiya va
atrof-muhitni muhofaza qilish yoki yong’in xavfsizligi organining ma’lumotnomasi asosida
amalga oshiriladi;
7) yer uchastkalari.
Soliq bazasi
Quyidagilar soliq bazasidir:
1) Soliq Kodeks 411-moddasi ikkinchi qismining 1 va 3-bandlarida nazarda tutilgan
obyektlar bo’yicha – o’rtacha yillik qoldiq qiymati.
Ko’chmas mulkning qoldiq qiymati ushbu mol-mulkning boshlang’ich (tiklanish) qiymati
bilan soliq to’lovchining hisob siyosatida belgilangan usullardan foydalanilgan holda hisoblab
chiqilgan amortizasiya miqdori o’rtasidagi farq sifatida aniqlanadi.
Bunda to’liq amortizasiya qilingan bino bo’yicha uning uch yilda kamida bir marta
aniqlanadigan qayta baholangan (bozor) qiymati soliq bazasidir;
2) Soliq Kodeks 411-moddasi ikkinchi qismining 2-bandida nazarda tutilgan obyektlar
bo’yicha – tugallanmagan qurilishning o’rtacha yillik qiymati;
3) Soliq Kodeks 411-moddasi ikkinchi qismining 4-bandida belgilangan obyektlar
bo’yicha – mazkur obyektlarning o’rtacha yillik qiymati (realizasiya qilinmagan qismi bo’yicha).
O’zbekiston Respublikasi norezidentlarining ko’chmas mulk obyektlariga nisbatan soliq
bazasi ushbu mol-mulkning o’rtacha yillik qiymatidir.
Soliq bazasini aniqlash tartibi
Soliq solish obyektlarining o’rtacha yillik qoldiq qiymati (o’rtacha yillik qiymat) soliq
davridagi har bir oyning oxirgi kunidagi holatga ko’ra soliq solish obyektlarining qoldiq

qiymatlarini (o’rtacha yillik qiymatlarini) qo’shishdan olingan summaning o’n ikkidan bir qismi
sifatida ortib boruvchi yakun bilan aniqlanadi.
O’zbekiston Respublikasi norezidentlarining ko’chmas mulk obyektlari bo’yicha soliq
bazasi mazkur obyektlarga bo’lgan mulk huquqini tasdiqlovchi hujjatlarda ko’rsatilgan qiymat
asosida aniqlanadi.
Soliq bazasi har bir soliq solish obyekti bo’yicha alohida aniqlanadi.
Soliq to’lovchi tomonidan soliqni to’lash nazarda tutilmagan faoliyat turlari amalga
oshirilgan taqdirda, soliq bazasi soliq solinadigan va soliq solinmaydigan mol-mulk hisobini
alohida-alohida yuritish asosida aniqlanadi. Alohida-alohida hisob yuritishning imkoni bo’lmasa,
soliq bazasi soliq to’lanishi nazarda tutilgan faoliyatdan olinadigan sof tushumning jami sof
tushum hajmidagi ulushiga qarab aniqlanadi.
Soliq imtiyozlari
Soliq hisoblab chiqarilayotganda soliq bazasi quyidagilarning o’rtacha yillik qoldiq
qiymatiga (o’rtacha yillik qiymatiga) kamaytiriladi:
1) madaniyat va san’at, ta’lim, sog’liqni saqlash, jismoniy tarbiya va sport, ijtimoiy
ta’minot obyektlarining;
2) qishloq xo’jaligi mahsulotlarini yetishtirish va saqlash uchun, shuningdek ipak qurti
yetishtirish uchun foydalaniladigan qishloq xo’jaligi korxonalari balansida bo’lgan mol-
mulkning.
Quyidagilar soliqdan ozod qilinadi:
1) yagona ishtirokchilari nogironligi bo’lgan shaxslarning jamoat birlashmalari bo’lgan
va xodimlarining umumiy sonida nogironligi bo’lgan shaxslar kamida 50 foizni tashkil etadigan
hamda nogironligi bo’lgan shaxslarning mehnatiga haq to’lash fondi mehnatga haq to’lash
umumiy fondining kamida 50 foizini tashkil etadigan yuridik shaxslar;
2) qayta tiklanuvchi energiya manbalari qurilmalarini (nominal quvvati 0,1 MVt va
undan ortiq bo’lgan) o’rnatganlik uchun qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan energiya ishlab
chiqaruvchilar, ular foydalanishga joriy etilgan paytdan e’tiboran o’n yil muddatga.
Soliq stavkalari
Soliq stavkasi, agar ushbu moddada boshqacha qoida nazarda tutilmagan bo’lsa, 2 foiz
miqdorida belgilanadi.
Agar ushbu moddaning uchinchi qismida boshqacha qoida nazarda tutilmagan bo’lsa,
qurilishi normativ muddatda tugallanmagan obyektlarga nisbatan soliq stavkasi 4 foiz miqdorida
belgilanadi.
Bo’sh turgan binolar, foydalanilmayotgan ishlab chiqarish maydonlari, yashash uchun
mo’ljallanmagan inshootlar, shuningdek tugallanmagan qurilish obyektlariga nisbatan qonun

hujjatlarida oshirilgan soliq stavkalarini belgilash yo’li bilan ta’sir choralari qo’llanilishi mumkin
hamda Soliq Kodeksning 414-moddasida ko’rsatilgan soliq imtiyozlari ularga tatbiq etilmaydi.
Soliq stavkasi quyidagilarga nisbatan 0,2 foiz miqdorida belgilanadi:
1) umumiy foydalanishdagi temir yo’llar, magistral quvurlar, aloqa va elektr uzatish
liniyalari, shuningdek mazkur obyektlarning ajralmas texnologik qismi bo’lgan inshootlar;
2) konservasiya qilinishi to’g’risida O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarori qabul qilingan ko’chmas mulk va tugallanmagan qurilish obyektlari.
Soliq davri
Kalendar yil soliq davridir.
Soliqni hisoblab chiqarish, soliq hisobotini taqdim etish va soliqni to’lash tartibi
Soliq to’lovchilar soliqni Soliq Kodeksning 412-moddasiga muvofiq aniqlangan soliq
bazasidan va tegishli soliq stavkasidan kelib chiqqan holda mustaqil ravishda hisoblab chiqaradi.
Soliq hisoboti soliq bo’yicha hisobga olish joyidagi soliq organiga yilda bir marta, yillik
moliyaviy hisobot topshiriladigan muddatda taqdim etiladi, O’zbekiston Respublikasi
norezidentlari bo’lgan yuridik shaxslar tomonidan esa soliq hisoboti davridan keyingi yilning 15
fevraliga qadar bo’lgan muddatda taqdim etiladi.
Agar ko’chmas mulk, Soliq Kodeks 411-moddasining ikkinchi qismi 3-bandida
ko’rsatilgan obyektlardan tashqari, soliq to’lovchining soliq bo’yicha hisobga olish joyida
joylashmagan bo’lsa, soliq hisoboti ko’chmas mulk joylashgan yerdagi soliq organlariga taqdim
etiladi.
Soliq davri mobaynida soliq to’lovchilar (bundan O’zbekiston Respublikasida faoliyatni
doimiy muassasalar orqali amalga oshirmaydigan O’zbekiston Respublikasi norezidentlari
bo’lgan yuridik shaxslar mustasno) soliq bo’yicha bo’nak to’lovlarni to’laydi.
Bo’nak to’lovlar miqdorini hisoblab chiqarish uchun soliq to’lovchilar joriy soliq
davrining 10 yanvarigacha, yangi tashkil qilinganlari esa, davlat ro’yxatidan o’tkazilgan sanadan
e’tiboran o’ttiz kundan kechiktirmay soliq organlariga mo’ljallanayotgan soliq bazasidan
(tegishli yil uchun mol-mulkning o’rtacha yillik qoldiq qiymatidan (o’rtacha yillik qiymatidan)
va tegishli soliq stavkasidan kelib chiqqan holda hisoblangan joriy soliq davri uchun soliq
summasi to’g’risidagi ma’lumotnomani taqdim etadi. Soliq bo’yicha majburiyatlari soliq davri
mobaynida yuzaga kelgan soliq to’lovchilar soliq summasi to’g’risidagi ma’lumotnomani soliq
majburiyati yuzaga kelgan sanadan e’tiboran o’ttiz kundan kechiktirmay taqdim etadi.
Ushbu moddaning to’rtinchi qismiga muvofiq hisoblab chiqarilgan bo’nak to’lovlar
quyidagicha to’lanadi:
aylanma dan soliq to’lovchilar tomonidan – yillik soliq summasining to’rtdan bir qismi
miqdorida yilning har choragi uchinchi oyining 10-kunidan kechiktirmay;

aylanma dan soliq to’lovchilar hisoblanmaydigan soliq to’lovchilar tomonidan – yillik
soliq summasining o’n ikkidan bir qismi miqdorida har oyning 10-kunidan kechiktirmay.
Soliq davri mobaynida mo’ljallanayotgan soliq bazasi o’zgargan taqdirda soliq to’lovchi
soliq summasi to’g’risida aniqlashtirilgan ma’lumotnoma taqdim etishga haqli. Bunda soliq
davrining qolgan qismi uchun bo’nak to’lovlarga soliqning o’zgarish summasiga teng ulushlarda
tuzatish kiritiladi.
Soliq davri uchun to’lanishi lozim bo’lgan soliq summasi, bo’nak to’lovlar hisobga
olingan holda, soliq hisobotini taqdim etish muddatidan kechiktirmay byudjetga o’tkaziladi.
Soliq davrida soliq bo’yicha bo’nak to’lovlar summasi soliq hisobotida ko’rsatilgan
byudjetga to’lanishi lozim bo’lgan soliq summasiga nisbatan 10 foizdan ortiq kamaytirilgan
taqdirda, soliq organi bo’nak to’lovlarni soliqning haqiqiy summasidan kelib chiqib, penya
hisoblagan holda qaytadan hisoblab chiqadi.
O’zbekiston Respublikasida faoliyatni doimiy muassasalar orqali amalga oshirmaydigan
O’zbekiston Respublikasining norezidentlari tomonidan soliq har yili bir marta soliq hisoboti
davridan keyingi yilning 15 fevralidan kechiktirmay to’lanadi.
Jismoniy shaxslardan olinadigan mol-mulk solig’i
Soliq to’lovchilar
Mulkida Soliq Kodeksning 419-moddasiga muvofiq soliq solish obyekti deb tan
olinadigan mol-mulki bo’lgan jismoniy shaxslar, shu jumladan chet el fuqarolari, agar
O’zbekiston Respublikasining xalqaro shartnomalarida boshqacha qoida nazarda tutilmagan
bo’lsa, shuningdek yuridik shaxs tashkil etgan holdagi yoki etmagan holdagi dehqon xo’jaliklari
jismoniy shaxslardan olinadigan mol-mulk solig’ining soliq to’lovchilari (bundan buyon ushbu
bobda soliq to’lovchilar deb yuritiladi) deb e’tirof etiladi.
Agar mol-mulk mulkdorining joylashgan yerini aniqlash imkoni bo’lmasa, shuningdek
ko’chmas mulk mulkdori vafot etgan taqdirda, bu mulk qaysi shaxsning egaligida va (yoki)
foydalanishida bo’lsa, o’sha shaxs soliq to’lovchi deb e’tirof etiladi .
Soliq solish obyekti
O’zbekiston Respublikasi hududida joylashgan quyidagi mol-mulk j ismoniy shaxslardan
olinadigan mol-mulk solig’ining (bundan buyon ushbu bobda soliq deb yuritiladi) soliq solish
obyekti hisoblanadi.
1) uy-joylar, kvartiralar, dala hovli imoratlari;
2) tadbirkorlik faoliyati va (yoki) daromad olish uchun mo’ljallangan yashash uchun
mo’ljallanmagan ko’chmas mulk obyektlari;

3) qurilishi tugallanmagan yashash uchun mo’ljallanmagan obyektlar.
Qurilishi tugallanmagan yashash uchun mo’ljallanmagan obyektlarga ushbu obyektni
qurishga doir loyiha-smeta hujjatlarida belgilangan normativ muddatda qurilishi tugallanmagan
obyektlar, agar qurilishning normativ muddati belgilanmagan bo’lsa, ushbu obyektning
qurilishiga vakolatli bo’lgan organning ruxsatnomasi olingan oydan e’tiboran yigirma to’rt oy
ichida qurilishi tugallanmagan obyektlar kiradi;
4) boshqa imoratlar, binolar va inshootlar.
Soliq bazasi
Ko’chmas mulkka bo’lgan huquqlarni davlat ro’yxatidan o’tkazuvchi organ tomonidan
belgilanadigan soliq solish obyektlarining kadastr qiymati soliq bazasi hisoblanadi.
Soliqni hisoblab chiqarish maqsadida soliq bazasi qirq ikki million so’mdan kam bo’lishi
mumkin emas.
Jismoniy shaxslarning mol-mulkini baholash bo’yicha vakolatli organ tomonidan
aniqlangan soliq solish obyektining bahosi mavjud bo’lmagan taqdirda, mol-mulkning shartli
qiymati Toshkent va Nukus shaharlarida, shuningdek viloyat markazlarida – ushbu moddaning
ikkinchi qismida ko’rsatilgan summaning besh baravari miqdorida, boshqa shaharlarda va
qishloq joylarda esa – ikki baravari miqdorida soliq bazasi hisoblanadi.
Bitta jismoniy shaxs bir nechta soliq solish obyekti bo’yicha soliq to’lovchi bo’lgan
taqdirda, soliq bazasi har bir obyekt bo’yicha alohida hisoblab chiqiladi.
Soliq imtiyozlari
Quyidagilarning mulkida bo’lgan mol-mulk soliq solishdan ozod etiladi:
1) «O’zbekiston Qahramoni», Sovet Ittifoqi Qahramoni, Mehnat Qahramoni unvonlariga
sazovor bo’lgan, uchala darajadagi Shuhrat ordeni bilan taqdirlangan fuqarolarning.
Mazkur imtiyoz tegishincha «O’zbekiston Qahramoni» unvoni berilganligi to’g’risidagi
guvohnoma, Sovet Ittifoqi Qahramoni, Mehnat Qahramoni daftarchalari, orden daftarchasi yoki
mudofaa ishlari bo’yicha bo’limning ma’lumotnomasi asosida beriladi;
2) urush nogironlari va qatnashchilari, shuningdek doirasi qonun hujjatlari bilan
belgilanadigan ularga tenglashtirilgan shaxslar.
Mazkur imtiyoz urush nogironining (qatnashchisining) tegishli guvohnomasi yoki
mudofaa ishlari bo’yicha bo’limning yoxud boshqa vakolatli organning ma’lumotnomasi
asosida, boshqa nogironlarga (qatnashchilarga) esa nogironning (qatnashchining) imtiyozlarga
bo’lgan huquqi to’g’risidagi guvohnoma asosida beriladi;
3) sobiq SSSRni, O’zbekiston Respublikasining konstitusiyaviy tuzumini himoya qilish
yoki harbiy xizmatning yoxud ichki ishlar organlaridagi xizmatning boshqa majburiyatlarini
bajarish chog’ida yaralanganligi, kontuziya bo’lganligi yoki mayib bo’lganligi oqibatida yoxud

frontda bo’lish bilan bog’liq kasallik tufayli halok bo’lgan harbiy xizmatchilarning hamda ichki
ishlar organlari xodimlarining ota-onalari va beva xotinlari (beva erlari).
Ushbu imtiyoz «Halok bo’lgan askarning beva xotini (beva eri, onasi, otasi)» yoki «Ichki
ishlar organlari halok bo’lgan xodimining beva xotini (beva eri, onasi, otasi)» shtampi qo’yilgan
yoxud pensiya guvohnomasini bergan muassasa rahbarining imzosi va ushbu muassasa muhri
bilan tasdiqlangan tegishli yozuvli pensiya guvohnomasi asosida beriladi.
Agar mazkur shaxslar pensioner bo’lmasa, soliq imtiyozi ularga sobiq SSSR Mudofaa
vazirligi, Davlat xavfsizlik qo’mitasi yoki Ichki ishlar vazirligining, shuningdek O’zbekiston
Respublikasi Mudofaa vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Ichki ishlar vazirligi, Favqulodda
vaziyatlar vazirligi, O’zbekiston Respublikasi Milliy gvardiyasi, O’zbekiston Respublikasi
Prezidenti Davlat xavfsizlik xizmati, O’zbekiston Respublikasi Davlat bojxona qo’mitasi va
harbiy xizmat nazarda tutilgan boshqa idoralarning tegishli organlari tomonidan berilgan harbiy
xizmatchining yoki ichki ishlar organlari xodimining halok bo’lganligi to’g’risidagi
ma’lumotnoma asosida beriladi.
Sobiq SSSRni, O’zbekiston Respublikasining konstitusiyaviy tuzumini himoya qilish
yoki harbiy xizmatning yoxud ichki ishlar organlaridagi xizmatning boshqa majburiyatlarini
bajarish chog’ida yoki frontda bo’lish bilan bog’liq kasallik tufayli halok bo’lgan harbiy
xizmatchilarning yoxud ichki ishlar organlari xodimlarining beva xotinlariga (beva erlariga)
soliq imtiyozi faqat ular yangi nikohdan o’tmagan taqdirda beriladi;
4) energiya resurslarining amaldagi tarmoqlaridan to’liq uzib qo’yilgan turar joylarda
qayta tiklanadigan energiya manbalaridan foydalanuvchi shaxslar qayta tiklanadigan energiya
manbalari o’rnatilgan oydan e’tiboran uch yil muddatga.
Mazkur imtiyoz energiya resurslarining amaldagi tarmoqlaridan to’liq uzib qo’yilgan
holda qayta tiklanadigan energiya manbalaridan foydalanish to’g’risida energiya ta’minoti
tashkilotlari tomonidan berilgan ma’lumotnoma asosida taqdim etiladi.
Quyidagi jismoniy shaxslarning mulkida bo’lgan mol-mulk oltmish kvadrat metr
doirasida soliq solishdan ozod qilinadi:
1) o’n nafar va undan ortiq bolalari bor ota-onalaridan birining. Mazkur imtiyoz
fuqarolarning o’zini o’zi boshqarish organining bolalar borligini tasdiqlovchi ma’lumotnomasi
asosida beriladi;
2) pensionerlarning. Mazkur imtiyoz pensiya guvohnomasi asosida beriladi;
3) I va II guruh nogironligi bo’lgan shaxslarning. Mazkur imtiyoz pensiya guvohnomasi
yoki tibbiy-mehnat ekspert komissiyasining ma’lumotnomasi asosida beriladi;

Ushbu moddada ko’rsatib o’tilgan soliq imtiyozlariga ega bo’lgan shaxslar soliq
imtiyozini olishga bo’lgan huquqini tasdiqlovchi hujjatlarni soliq solish obyekti joylashgan
yerdagi soliq organlariga mustaqil ravishda taqdim etadi.
Ushbu moddada belgilangan soliq imtiyozlari mulkdorning tanloviga ko’ra faqat bitta
yashash uchun mo’ljallangan ko’chmas mulk obyektiga tatbiq etiladi, bundan ushbu modda
birinchi qismining 4-bandida ko’rsatilgan shaxslar mustasno.
Soliq stavkalari. Soliq davri
Soliq stavkalari quyidagi miqdorlarda belgilanadi:
№ Soliq solish obyektlari Soliq
stavkalari,
foizlarda
1. Uy-joylar va kvartiralar, dala hovli imoratlari (umumiy maydoni 200
kv.m dan ortiq bo’lganlari bundan mustasno), boshqa imoratlar,
binolar va inshootlar 0,2
Shaharlarda joylashgan uy-joylar va kvartiralar, umumiy maydoni:
200 kv.m dan va 500 kv.m ga qadar bo’lgan 0,25
500 kv.m dan ortiq bo’lgan 0,35
3. Boshqa aholi punktlarida joylashgan, umumiy maydoni 200 kv.m dan
ortiq bo’lgan uy-joylar va kvartiralar, dala hovli imoratlari 0,25
4. Tadbirkorlik faoliyati uchun yoxud yuridik shaxsga yoki yakka
tartibdagi tadbirkorga ijaraga berishda foydalaniladigan soliq solish
obyektlari, shuningdek tadbirkorlik faoliyati va (yoki) daromad olish
uchun mo’ljallangan yashash uchun mo’ljallanmagan ko’chmas mulk
obyektlari 2
Ko’chmas mulkka bo’lgan huquqlarni davlat ro’yxatidan o’tkazishni amalga oshiruvchi
organlar tomonidan ro’yxatga olinmagan yangi qurilgan uy-joylarga nisbatan soliq stavkasi
ko’chmas mulkka bo’lgan huquqlarni davlat ro’yxatidan o’tkazishni amalga oshiruvchi organlar
tomonidan taqdim etilgan axborot asosida mulkning shartli qiymatiga nisbatan ikki baravar
miqdorida qo’llaniladi.
Hududlarning va faoliyat amalga oshiriladigan joylarning xususiyatlarini hisobga olgan
holda Qoraqalpog’iston Respublikasi Jo’qorg’i Kengesi, xalq deputatlari, viloyatlar va Toshkent
shahar Kengashlari o’rnatilgan soliq stavkalariga 0,7 dan 1,3 gacha bo’lgan oraliqdagi
kamaytiruvchi va oshiruvchi koeffisiyentlar belgilashga haqli.

Jismoniy shaxs yoki oilaviy korxona turar joydan unda istiqomat qilish bilan bir vaqtda
tovarlar ishlab chiqarish (xizmatlar ko’rsatish) uchun foydalangan taqdirda, soliq ushbu modda
birinchi qismining 1–3-bandlarida belgilangan soliq stavkalari bo’yicha to’lanadi.
Normativ muddatda qurilishi tugallanmagan yashash uchun mo’ljallanmagan obyektlarga
nisbatan soliq stavkasi, agar ushbu moddaning oltinchi qismida boshqacha qoida nazarda
tutilmagan bo’lsa, 4 foiz miqdorida belgilanadi.
Bo’sh turgan binolar, foydalanilmayotgan ishlab chiqarish maydonlari, yashash uchun
mo’ljallanmagan inshootlar, shuningdek qurilishi tugallanmagan obyektlarga nisbatan qonun
hujjatlarida oshirilgan soliq stavkalarini belgilash yo’li bilan yuridik shaxslar uchun nazarda
tutilgan ta’sir choralari qo’llanilishi mumkin.
Kalendar yil soliq davridir.
Soliqni hisoblab chiqarish va to’lash tartibi
Soliqni hisoblab chiqarish soliq to’lovchining yashash joyidan qat’i nazar, soliq solish
obyekti joylashgan yerdagi soliq organlari tomonidan ko’chmas mulkka bo’lgan huquqlarni
davlat ro’yxatidan o’tkazishni amalga oshiruvchi organning ma’lumotlari asosida amalga
oshiriladi.
Soliq summasi mol-mulkning 1 yanvardagi holatiga ko’ra bo’lgan kadastr qiymatidan va
belgilangan soliq stavkasidan kelib chiqqan holda hisoblab chiqariladi.
Bir necha mulkdorlarining umumiy ulushli mulki bo’lgan imoratlar, binolar va inshootlar
uchun soliq har bir mulkdor tomonidan ularning ushbu imoratlar, binolar va inshootlardagi
ulushiga mutanosib ravishda to’lanadi.
Mol-mulkka bo’lgan mulk huquqi kalendar yil mobaynida bir mulkdordan boshqasiga
o’tgan taqdirda, soliq avvalgi mulkdor tomonidan shu yilning 1 yanvaridan e’tiboran u mol-
mulkka bo’lgan mulk huquqini yo’qotgan oyning boshlanishiga qadar, yangi mulkdor tomonidan
esa, unda mulk huquqi vujudga kelgan oydan e’tiboran to’lanadi.
Yangi imoratlar, binolar va inshootlar bo’yicha soliq mulk huquqi yuzaga kelgan oydan
e’tiboran to’lanadi.
Meros bo’yicha o’tgan mol-mulk uchun soliq merosxo’rda mulk huquqi vujudga kelgan
oydan e’tiboran to’lanadi.
Soliq solish obyekti yo’q qilingan, vayron bo’lgan yoki buzib tashlangan taqdirda, soliqni
undirish mol-mulk yo’q qilingan, vayron bo’lgan yoki buzib tashlangan oydan e’tiboran
tugatiladi. Soliq summasini qayta hisob-kitob qilish mahalliy davlat hokimiyati organi yoki
fuqarolarning o’zini o’zi boshqarish organi tomonidan berilgan yo’q qilinganlik, vayron
bo’lganlik yoki buzib tashlanganlik faktini tasdiqlovchi hujjatlar mavjud bo’lgan taqdirda,
amalga oshiriladi.

Kalendar yil mobaynida imtiyozlarga bo’lgan huquq vujudga kelgan (tugagan) taqdirda,
soliqni qayta hisob-kitob qilish ushbu huquq vujudga kelgan (tugagan) oydan e’tiboran amalga
oshiriladi.
Soliqni to’lash to’g’risidagi to’lov xabarnomasi soliq organlari tomonidan soliq
to’lovchilarga imzo qo’ydirilgan holda yoki to’lov xabarnomasi olinganligini va olingan sanani
tasdiqlovchi boshqa usulda har yili 1 martdan kechiktirmay topshiriladi.
Soliq davri uchun soliqni to’lash teng ulushlarda 15 aprelga va 15 oktyabrga qadar
amalga oshiriladi.
Yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’i
Yer uchastkalaridan foydalanganlik uchun byudjetga to’lovlar yer solig’i yoki yer uchun
ijara to’lovi tarzda amalga oshiriladi.
O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi, Qoraqalpog’iston Respublikasi Vazirlar
Kengashi, mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan ijaraga berilgan yer uchastkalari
uchun to’lanadigan ijara to’lovi yer solig’iga tenglashtiriladi. Yer uchastkalarini ijaraga olgan
yuridik shaxslarga yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’ini to’lovchilar uchun belgilangan
soliq stavkalari, soliq imtiyozlari, soliqni hisoblab chiqarish, soliq hisobotini taqdim etish va
soliqni to’lash tartibi tatbiq etiladi.
Yuridik shaxslar mulk huquqi, egalik qilish, foydalanish yoki ijara huquqlari asosida
foydalaniladigan yer uchastkalari uchun yer solig’i to’laydi.
Soliq to’lovchilar
Mulk huquqi, egalik qilish, foydalanish yoki ijara huquqlari asosida yer uchastkalariga ega
bo’lgan yuridik shaxslar, shu jumladan O’zbekiston Respublikasining norezidentlari yuridik
shaxslardan olinadigan yer solig’ini to’lovchilar (bundan buyon ushbu bobda soliq to’lovchilar
deb yuritiladi) deb e’tirof etiladi.
Ko’chmas mulk ijaraga berilgan taqdirda, ijaraga beruvchi soliq to’lovchi deb e’tirof
etiladi. Bunda moliyaviy ijara (lizing) shartnomasiga muvofiq moliyaviy ijaraga (lizing) berilgan
(olingan) ko’chmas mulk obyektlari bo’yicha ijaraga oluvchi (lizing oluvchi) soliq to’lovchi deb
e’tirof etiladi.
Yer uchastkasidan bir nechta yuridik shaxs birgalikda foydalangan taqdirda, har bir yuridik
shaxs yer uchastkasining foydalanilayotgan maydonidagi o’z ulushi uchun soliq to’lovchi deb
e’tirof etiladi.
Soliq solish obyekti

Mulk huquqi, egalik qilish, foydalanish yoki ijara huquqlari asosida yuridik shaxslarda
bo’lgan yer uchastkalari yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’ining (bundan buyon ushbu
bobda soliq deb yuritiladi) soliq solish obyektidir.
Quyidagi yer uchastkalari soliq solish obyekti sifatida hisoblanmaydi:
1) notijorat tashkilotlari tomonidan notijorat faoliyati doirasida foydalaniladigan yerlar;
2) aholi punktlarining, bog’dorchilik, uzumchilik yoki polizchilik shirkatlarining umumiy
foydalanishdagi yerlari (maydonlar, ko’chalar, tor ko’chalar, yo’llar, shaxobcha yo’llar,
sug’orish tarmoqlari, kollektorlar, sohil bo’yi yerlari va boshqa shu kabi umumiy
foydalanishdagi yerlar);
3) umumiy foydalanishdagi avtomobil yo’llari egallagan yerlar;
4) aholining madaniy-maishiy ehtiyojlarini qondirish va dam olishi uchun foydalaniladigan
yerlar (daraxtzorlar, istirohat bog’lari, sayilgohlar, xiyobonlar, dam olish uylari, bolalar
sog’lomlashtirish oromgohlari, aholining ommaviy dam olishi va turizmini tashkil etish uchun
belgilangan joylar, shuningdek ariq tarmoqlari egallagan yerlar);
5) davlat qo’riqxonalarining, kompleks (landshaft) buyurtma qo’riqxonalarining, tabiat
bog’larining, davlat tabiat yodgorliklarining, buyurtma qo’riqxonalarning (bundan ovchilik
xo’jaliklarida tashkil etiladigan buyurtma qo’riqxonalar mustasno), tabiiy pitomniklarning,
davlat biosfera rezervatlarining, milliy bog’larning yerlari;
6) sog’lomlashtirish ahamiyatiga molik yerlar – tegishli muassasalar va tashkilotlarga
doimiy foydalanishga berilgan, profilaktika hamda davolash ishlarini tashkil etish uchun qulay
tabiiy shifobaxsh omillarga ega bo’lgan yer uchastkalari;
7) rekreasiya ahamiyatiga molik yerlar – aholining ommaviy dam olishi va turizmini
tashkil etish uchun tegishli muassasalar hamda tashkilotlarga berilgan yer uchastkalari;
8) tarixiy-madaniy ahamiyatga molik yerlar – tegishli muassasalar va tashkilotlarga doimiy
foydalanishga berilgan moddiy madaniy meros obyektlari, xotira bog’lari egallagan yer
uchastkalari;
9) gidrometeorologiya va gidrogeologiya stansiyalari hamda postlari egallagan yerlar;
10) yuridik shaxs balansida bo’lgan va fuqaro muhofazasi hamda safarbarlik ahamiyatiga
molik alohida joylashgan obyektlar egallagan yerlar;
11) kommunal-maishiy ahamiyatga molik yerlar (dafn etish joylari, maishiy chiqindilarni
yig’ish, qaytadan ortish va saralash joylari, shuningdek chiqindilarni zararsizlantirish hamda
utilizasiya qilish joylari);
12) ko’p kvartirali uylar egallagan yerlar, bundan yashash uchun mo’ljallanmagan
ko’chmas mulk obyektlari egallagan yer uchastkalari mustasno;
13) suv fondi;

14) zaxiralar.
Agar ushbu moddaning ikkinchi qismida ko’rsatilgan yer uchastkalari xo’jalik faoliyatini
yuritish uchun foydalanilsa, ular ushbu bobda belgilangan tartibda soliq solish obyekti
hisoblanadi.
Soliq bazasi
Quyidagilar soliq bazasidir:
qishloq xo’jaligiga mo’ljallanmagan yerlar bo’yicha – Soliq Kodeksning 428-moddasi
ikkinchi qismiga muvofiq soliq solinmaydigan yer uchastkalari maydonlari chegirib tashlangan
holda, qishloq xo’jaligiga mo’ljallanmagan yer uchastkasining umumiy maydoni
qishloq xo’jaligiga mo’ljallangan yerlar bo’yicha – Soliq Kodeksning 428-moddasi
ikkinchi qismiga muvofiq soliq solinmaydigan yer uchastkalari chegirib tashlangan holda, yer
uchastkalarining qonun hujjatlariga muvofiq aniqlangan normativ qiymati, meva-sabzavotchilik
qishloq xo’jaligi korxonalari uchun meva-sabzavotchilik mahsulotlari egallagan yerlar uchun esa
– yer uchastkasining umumiy maydoni.
Yer uchastkalariga bo’lgan mulk huquqi, egalik qilish, foydalanish yoki ijara huquqi yil
mobaynida soliq to’lovchiga o’tgan bo’lsa, soliq bazasi yer uchastkalariga tegishli huquq
vujudga kelganidan keyingi oydan e’tiboran hisoblab chiqariladi. Yer uchastkasining maydoni
kamaytirilgan taqdirda, soliq bazasi yer uchastkasi maydoni kamaytirilgan oydan e’tiboran
kamaytiriladi.
Yuridik shaxslarda soliq imtiyoziga bo’lgan huquq vujudga kelgan taqdirda, soliq bazasi
ushbu huquq vujudga kelgan oydan e’tiboran kamaytiriladi. Soliq imtiyoziga bo’lgan huquq
bekor qilingan taqdirda, soliq bazasi ushbu huquq tugatilganidan keyingi oydan e’tiboran
hisoblab chiqariladi (ko’paytiriladi).
Soliq to’lovchi soliq to’lash nazarda tutilmagan faoliyat turlarini amalga oshirganda, soliq
bazasi soliq solinadigan va soliq solinmaydigan yer uchastkasi bo’yicha alohida-alohida hisob
yuritish asosida aniqlanadi. Alohida-alohida hisob yuritish imkoniyati bo’lmaganda, soliq bazasi
soliqni to’lash nazarda tutilgan faoliyatdan olinadigan sof tushumning umumiy sof tushum
hajmidagi ulushidan kelib chiqqan holda aniqlanadi.
Soliq imtiyozlari
Qayta tiklanadigan manbalardan energiya ishlab chiqaruvchilar qayta tiklanadigan
energiya manbalari (nominal quvvati 0,1 MVt va ko’proq) uskunalari egallagan yer uchastkalari
bo’yicha ular ishga tushirilgan paytdan e’tiboran o’n yil muddatga soliqdan ozod etiladi.
Soliq solinmaydigan yer uchastkalari jumlasiga quyidagi yerlar kiradi:
madaniyat, ta’lim, sog’liqni saqlash va aholini ijtimoiy muhofaza qilish obyektlari
egallagan yerlar;

sport va jismoniy tarbiya-sog’lomlashtirish majmualari, onalar va bolalarning dam olish
hamda sog’lomlashtirish joylari, dam olish uylari hamda o’quv-mashq bazalari egallagan yerlar;
shahar elektr transporti yo’llari va metropoliten liniyalari, shu jumladan jamoat transporti
bekatlari va metropoliten stansiyalari hamda ularning inshootlari egallagan yerlar ;
aholi punktlarining suv ta’minoti va kanalizasiya inshootlari (magistral suv quvurlari,
vodoprovod tarmoqlari, kanalizasiya kollektorlari va ularning inshootlari, nasos stansiyalari, suv
olish va tozalash inshootlari, vodoprovod va kanalizasiya tarmoqlaridagi kuzatish quduqlari va
dyukerlari, suv bosimi hosil qiladigan minoralar hamda shunga o’xshash inshootlar egallagan
yerlar);
magistral issiqlik trassalari, shu jumladan nasos (ko’paytiruvchi, kamaytiruvchi,
aralashtiruvchi, drenaj) stansiyalari, issiq suv ta’minotining issiqlikni hisobga olish va nazorat
qilish asboblari, isitkichlari, sirkulyasiya nasoslari hamda shunga o’xshash inshootlar egallagan
yerlar;
ihota o’rmon daraxtzorlari egallagan yerlar. Ihota o’rmon daraxtzorlari jumlasiga
quyidagilar kiradi: o’rmonlarning daryolar, ko’llar, suv omborlari va boshqa suv obyektlari
sohillari bo’ylab o’tgan taqiqlangan mintaqalari; o’rmonlarning ovlanadigan qimmatli baliqlar
uvildiriq sochadigan joylarni muhofaza qiluvchi taqiqlangan mintaqalari; eroziyadan saqlaydigan
o’rmonlar; o’rmonlarning temir yo’llar va avtomobil yo’llari yoqalab o’tgan ihota mintaqalari;
cho’l va chala cho’l zonalaridagi o’rmonlar; shahar o’rmonlari va o’rmon-bog’lari; shaharlar,
boshqa aholi punktlari va sanoat markazlarining ko’kalamzorlashtirilgan zonalari atrofidagi
o’rmonlar; suv ta’minoti manbalarini sanitariya jihatidan muhofaza qilish zonalaridagi
o’rmonlar; kurort tabiiy hududlarni sanitariya jihatidan muhofaza qilish tegrasidagi o’rmonlar;
alohida qimmatga ega bo’lgan o’rmonlar; ilmiy yoki tarixiy ahamiyatga ega bo’lgan o’rmonlar;
tomchilatib sug’orish qo’llaniladigan yerlar – tomchilatib sug’orish tizimi joriy etilgan
oyning boshidan e’tiboran besh yil muddatga;
qishloq xo’jaligi maqsadlari uchun yangi o’zlashtirilayotgan yerlar − vakolatli organ
tomonidan tasdiqlangan loyihaga muvofiq, ularni o’zlashtirish ishlari bajariladigan davrda va
ular o’zlashtirilgan vaqtdan e’tiboran besh yil mobaynida;
meliorasiya ishlari amalga oshirilayotgan mavjud sug’oriladigan yerlar − vakolatli organ
tomonidan tasdiqlangan loyihaga muvofiq, ishlar boshlanganidan e’tiboran besh yil muddatga;
yangi barpo etilayotgan bog’lar, tokzorlar va tutzorlar egallagan yerlar, daraxtlarning qator
oralaridan qishloq xo’jaligi ekinlarini ekish uchun foydalanilishidan qat’i nazar, uch yil
muddatga. Kuzda o’tqazilgan yangi ko’chatlar uchun beriladigan soliq imtiyozi muddatini
hisoblab chiqarish keyingi yilning 1 yanvaridan e’tiboran boshlanadi, bahorda o’tqazilgan
ko’chatlar uchun esa joriy soliq davrining 1 yanvaridan e’tiboran boshlanadi;

ilmiy tashkilotlarning, qishloq xo’jaligi va o’rmon xo’jaligi sohasidagi ilmiy-tadqiqot
tashkilotlari hamda o’quv yurtlariga qarashli tajriba, eksperimental va o’quv-tajriba
xo’jaliklarining bevosita ilmiy hamda o’quv maqsadlari uchun foydalaniladigan qishloq xo’jaligi
ahamiyatiga molik bo’lgan yerlar va o’rmon fondining yerlari. Ushbu bandga muvofiq ilmiy
tajribalar, eksperimental ishlar, yangi navlarning seleksiyasi o’tkazilishi uchun hamda mavzulari
tasdiqlangan boshqa ilmiy va o’quv maqsadlari uchun foydalaniladigan ekinlar hamda
daraxtzorlar egallagan yer uchastkalari soliq to’lashdan ozod qilinadi.
Ushbu moddada belgilangan soliq imtiyozlari belgilangan maqsadda bevosita
foydalanilmayotgan yer uchastkalariga nisbatan tatbiq etilmaydi.
Soliq stavkalari
Qishloq xo’jaligi uchun mo’ljallanmagan yerlar bo’yicha soliq stavkalari 1 gektar uchun
mutlaq miqdorda belgilanadi. Soliq stavkalarining aniq miqdori O’zbekiston Respublikasining
Davlat byudjeti to’g’risidagi Qonuni bilan belgilanadi.
Qishloq xo’jaligi uchun mo’ljallangan yerlar bo’yicha soliq stavkalari qishloq xo’jaligi
ekinzorlarining normativ qiymatiga nisbatan 0,95 foiz miqdorda, meva-sabzavotchilik qishloq
xo’jaligi korxonalari uchun meva-sabzavotchilik mahsulotlari egallagan yerlar uchun esa – 1
gektar uchun mutlaq miqdorda belgilanadi.
Quyidagilar egallagan yer uchastkalari uchun soliq stavkasiga 0,1 koeffisiyent qo’llaniladi:
yagona ishtirokchilari nogironlarning jamoat birlashmalari bo’lgan va xodimlar umumiy
sonining kamida 50 foizini nogironlar tashkil etadigan hamda nogironlarning mehnatiga haq
to’lash fondi mehnatga haq to’lash umumiy fondining kamida 50 foizini tashkil etadigan yuridik
shaxslar egallagan yerlar;
elektr uzatish liniyalari, ularning podstansiyalari va inshootlari egallagan yerlar;
umumdavlat aloqa liniyalari (havo va kabelli aloqa liniyalari, tirgakli liniyalar va
radiofikasiyalar, yer osti kabelli liniyalari, ularni bildiruvchi signalli va harakatsiz belgilar,
radiorele aloqa liniyalari, kabelli telefon kanalizasiyalari, yer ustidagi va yer ostidagi xizmat
ko’rsatilmaydigan kuchaytirgich punktlari, taqsimlagich shkaflar, yerga ulash konturi qutilari
hamda boshqa aloqa inshootlari) egallagan yerlar;
umumiy foydalanishdagi temir yo’llar, shu jumladan tuproq ko’tarmasi, sun’iy inshootlar,
liniya-yo’l binolari, temir yo’l aloqasi hamda elektr ta’minoti qurilmalari, inshootlar va yo’l
qurilmalaridan iborat temir yo’l stansiyalari hamda saralash joylari, shuningdek belgilangan
tartibda temir yo’l transporti korxonalari, muassasalari
va tashkilotlariga doimiy yoki vaqtinchalik foydalanishga berilgan ihota daraxtzorlari egallagan
yerlar;

magistral neft va gaz quvurlari, shu jumladan kompressor, nasos stansiyalari, yong’inga
qarshi va avariyaga qarshi stansiyalar, quvurlarni katodli himoyalash stansiyalari ularni tarmoqqa
ulash uzellari bilan, quvurlarni tozalash qurilmalari hamda shunga o’xshash inshootlar band
etgan yerlar;
samolyotlarning uchish-qo’nish maydonlari, yerda boshqarish yo’lkalari va to’xtash
joylari, fuqaro aviasiyasi aeroportlarining radionavigasiya va elektr yoritish uskunalari egallagan
yerlar;
O’zbekiston Respublikasining rivojlantirish Davlat dasturlariga kiritilgan obyektlar
qurilishi uchun ajratilgan yerlar − qurilishning normativ muddati davrida;
konservasiyaga qo’yilishi to’g’risida O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining
qarorlari qabul qilingan obyektlar egallagan yerlar − ularning konservasiyasi davrida.
Ushbu moddaning uchinchi qismi yuridik shaxslarga belgilangan tartibda ajratilgan yer
uchastkalariga tatbiq etiladi.
Yer uchastkasi mulkdorining, yer egasining, yerdan foydalanuvchining yoki ijarachining
aybi bilan qishloq xo’jaligi yerlarining sifati yomonlashgan (bonitet bali pasaygan) taqdirda,
soliq yuridik shaxslar tomonidan yerning sifati yomonlashguniga qadar mavjud bo’lgan bonitent
balidan kelib chiqkan holda to’lanadi.
Qishloq xo’jaligi yerlarining sifati yaxshilangan taqdirda (bonitet bali oshganda), soliq
yuridik shaxslar tomonidan tuproq bonitirovkasi o’tkazilgan yildan keyingi yilning boshidan
yangi bonitet balidan kelib chiqqan holda, qishloq xo’jaligi yerlarining normativ qiymati
bo’yicha, agrotexnik tadbirlar tugagan davrlarda qayta hisob-kitob qilinmasdan to’lanadi.
Shaharlar va shaharchalarning ma’muriy chegaralarida joylashgan qishloq xo’jaligiga
mo’ljallangan yerlar uchun soliq qishloq xo’jaligi yerlari uchun belgilangan soliq stavkalarining
ikki baravari miqdorida to’lanadi.
Qurilishi tugallanmagan obyektlar egallagan yer uchastkalari uchun, agar qonun
hujjatlarida boshqacha tartib nazarda tutilmagan bo’lsa, soliq ikki baravar soliq stavkalari
bo’yicha to’lanadi.
Bo’sh turgan binolar, foydalanilmayotgan ishlab chiqarish maydonlari, yashash uchun
mo’ljallanmagan inshootlar, shuningdek qurilishi tugallanmagan obyektlarga nisbatan qonun
hujjatlarida oshirilgan soliq stavkalarini belgilash yo’li bilan ta’sir choralari qo’llanilishi mumkin
hamda Soliq Kodeksning 428-moddasida ko’rsatilgan soliq imtiyozlari ularga nisbatan tatbiq
etilmaydi.
Tugallanmagan qurilish obyektlari jumlasiga ushbu qurilish obyektiga doir loyiha-smeta
hujjatlarida belgilangan normativ muddatda qurilishi tugallanmagan obyektlar, agar qurilishning
normativ muddati belgilanmagan bo’lsa, ushbu obyektlarning qurilishiga vakolatli bo’lgan

organning ruxsatnomasi olingan oydan e’tiboran yigirma to’rt oy ichida qurilishi tugallanmagan
obyektlar kiradi.
Yer maydonlaridan hujjatlarsiz yoxud yer uchastkasiga bo’lgan huquqni tasdiqlovchi
hujjatlarda ko’rsatilganidan kattaroq hajmda foydalanilganda soliq stavkasi belgilangan soliq
stavkalarining to’rt baravari miqdorida belgilanadi.
1-jadval
Yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’i
STAVKALARI
Shaharlar va posyolkalarda yer uchastkalaridan foydalanganlik uchun yer solig’i
stavkalari
T/
r Shahar, viloyat Yuridik shaxslardan
undiriladigan yer solig’i
stavkalari, 1 ga uchun, so’mda
1. Angren 23 977 101
Andijon 28 741 121
3. Asaka 17 223 806
4. Bekobod 17 192 365
5. Beruniy 18 291 499
6. Buxoro 23 244 127
7. Guliston 18 113 745
8. Denov 18 176 438
9. Jizzax 23 244 127
10
. Zarafshon 16 459 361
11
. Kattaqo’rg’on 17 223 806
1 Kogon 16 459 361
13
. Kosonsoy 17 223 806
14
. Marg’ilon 16 459 361
15
. Navoiy 23 244 127
16 Namangan 28 741 121

.
17
. Nukus 22 783 377
18
. Nurafshon 14 326 971
19
. Oqtosh 17 223 806
20
. Olmaliq 23 977 101
21
. Ohangaron 17 192 365
2 Pitnak 16 459 361
23
. Samarqand 28 741 121
24
. Sirdaryo 15 820 533
25
. Taxiatosh 18 291 499
26
. Termiz 20 459 076
27
. Toshkent:
1 hudud 181 022 147
2 hudud 144 817 718
3 hudud 108 613 288
4 hudud 72 408 859
5 hudud 36 204 430
28
. To’rtko’l 15 820 533
29
. Urganch 23 244 127
30
. Urgut 17 223 806
31 Uchquduq 16 459 361

.
3 Uchqo’rg’on 17 223 806
33
. Farg’ona 23 244 127
34
. Xiva 16 459 361
35
. Xonobod 17 223 806
36
. Xo’jayli 19 212 855
37
. Chimboy 16 459 361
38
. Chirchiq 23 977 101
39
. Chortoq 17 223 806
40
. Chust 17 223 806
41
. Shahrisabz 16 459 361
4 Shahrixon 17 223 806
43
. Shirin 15 820 533
44
. Yangiyer 15 820 533
45
. Yangiyo’l 17 192 365
46
. Yangiobod 17 192 365
47
. G’ijduvon 16 459 361
48
. Qarshi 23 244 127
49 Qorasuv 17 223 806

.
50
. Quva 16 459 361
51
. Quvasoy 16 459 361
5 Qo’qon 23 244 127
53
. Qo’ng’irot 16 459 361
54
. Haqqulobod 17 223 806
Boshqa kichik shaharlar
1. Qoraqalpog’iston
Respublikasi:
shimoliy hudud 12 962 337
markaziy hudud 14 396 369
janubiy hudud 15 998 633
Andijon viloyati 17 223 806
3. Buxoro viloyati 16 459 361
4. Jizzax viloyati 16 459 361
5. Qashqadaryo viloyati 16 459 361
6. Navoiy viloyati 16 459 361
7. Namangan viloyati 17 223 806
8. Samarqand viloyati 17 223 806
9. Surxondaryo viloyati 18 176 438
10
. Sirdaryo viloyati 15 820 533
11
. Toshkent viloyati 17 192 365
1 Farg’ona viloyati 16 459 361
13
. Xorazm viloyati 16 459 361
Tuman markazlari hisoblangan posyolkalar va qishloq aholi punktlari
1. Qoraqalpog’iston

Respublikasi:
shimoliy hudud 10 915 296
markaziy hudud 12 124 537
janubiy hudud 13 475 331
Andijon viloyati 14 700 314
3. Buxoro viloyati 13 936 047
4. Jizzax viloyati 13 936 047
5. Qashqadaryo viloyati 13 936 047
6. Navoiy viloyati 13 936 047
7. Namangan viloyati 14 700 314
8. Samarqand viloyati 14 700 314
9. Surxondaryo viloyati 15 653 149
10
. Sirdaryo viloyati 13 297 308
11
. Toshkent viloyati 14 668 965
1 Farg’ona viloyati 13 936 047
13
. Xorazm viloyati 13 936 047
2-jadval
Qishloq joylarida joylashgan yer uchastkalaridan foydalanganlik uchun yuridik
shaxslardan undiriladigan yer solig’i stavkalari
T/
r Respublika, viloyat 1 ga uchun yer solig’i stavkalari, so’mda:
yuridik shaxslarga ajratilgan
yerlar uchun, zonalar bo’yicha konlar va karyerlar
band qilgan yerlar
uchun, zonalar
bo’yicha
sug’oriladigan
Lalmiko
r yaylov sug’oriladig
an Lalmiko
r yaylovaholi
punktlari
da aholi
punktlarid
an
tashqarida
1. Qoraqalpog’iston

Respublikasi:
shimoliy hudud 8 176 434 7 591 397 370 655 2 144 278 72 759
markaziy hudud 9 082 271 8 440 061 458 695 2 385 234 114 553
janubiy hudud 10 091
373 9 380 246 504 663 2 637 127 137 599
Andijon viloyati 10 320
788 9 598 416 516 207 2 947 294 149 254
3. Buxoro viloyati 9 976 618 9 369 072 504 642 2 637 418 137 649
4. Jizzax viloyati 9 288 551 8 783 966 470 306 1 926 539 91 748
5. Qashqadaryo viloyati 9 288 551 8 783 966 470 306 1 857 649 91 748
6. Navoiy viloyati 9 632 677 9 116 490 481 548 2 293 504 114 566
7. Namangan viloyati 9 472 022 9 059 204 458 695 2 798 141 137 649
8. Samarqand viloyati 10 894
006 9 999 657 550 456 3 486 134 171 906
9. Surxondaryo viloyati 11 926
180 10 779 485 596 372 4 518 106 229 388
10
. Sirdaryo viloyati 9 288 551 8 852 932 470 306 1 949 369 103 326
11
. Toshkent viloyati 10 894
006 9 976 618 550 456 3 451 876 171 906
1 Farg’ona viloyati 9 976 618 9 334 447 504 642 2 591 547 125 979
13
. Xorazm viloyati 10 091
373 9 380 309 504 642 2 648 887 137 649
3-jadval
Qishloq joylarida joylashgan yer uchastkalaridan foydalanganlik uchun aholidan
undiriladigan yer solig’i stavkalari

T/
r Respublika, viloyat 0,01 ga yer uchun yer solig’i stavkasi, so’mda:
dehqon xo’jaligini yuritish uchun ajratilgan
yerlar jamoa
bog’dorchili
gi va
polizchiligi
bilansug’oriladigan lalmi yerlar
aholi
punktlarida aholi
punktlarida

n
tashqarida
shug’ullanish
uchun
ajratilgan
1. Qoraqalpog’iston
Respublikasi
shimoliy hudud 4 792,1 2 402,4 479,3 2 534,3
markaziy hudud 7 674,1 3 839,2 777,2 -
janubiy hudud 8 525,2 4 261,6 855,6 3 135,2
Andijon viloyati 9 009,9 4 501,4 893,6 3 492,1
3. Buxoro viloyati 8 513,5 4 254,4 789,5 3 119,7
4. Jizzax viloyati 7 979,2 3 990,8 573,4 2 242,0
5. Qashqadaryo viloyati 7 979,2 3 990,8 565,9 2 196,5
6. Navoiy viloyati 8 282,3 4 139,3 683,8 2 717,2
7. Namangan viloyati 8 625,9 4 314,1 855,6 3 309,8
8. Samarqand viloyati 9 098,3 4 550,0 1 054,6 4 114,9
9. Surxondaryo viloyati 9 809,5 4 906,6 1 378,5 5 358,0
10
. Sirdaryo viloyati 8 045,2 4 023,6 595,2 2 300,7
11
. Toshkent viloyati 9 076,5 4 538,9 1 047,4 4 088,3
1 Farg’ona viloyati 8 487,7 4 244,3 782,0 3 064,3
13
. Xorazm viloyati 8 525,2 4 261,6 806,6 3 135,2
9-ilovaga izoh
1. 2 va 3-jadvallarda keltirilgan stavkalarga yer uchastkasining joylashgan joyidan kelib
chiqib koeffisiyentlar qo’llanadi: Toshkent shahridan 20 km radius masofada — 1,30,
Qoraqalpog’iston Respublikasi poytaxti va viloyat markazlaridan 15 km radius masofada —
1,20, tumanlar markazidan 10 km radius masofada — 1,15 va boshqa shaharlardan 5 km radius
masofada — 1,10.
Yer uchastkalarigacha bo’lgan masofa shahar va tuman markazlarining ma’muriy
chegarasidan boshlab avtomobil yo’llari bo’ylab aniqlanadi. Yer uchastkasi ikki shaharga yaqin
joylashgan hollarda, shaharning yuqoriroq funksional maqsadiga mos keluvchi koeffisiyent
qabul qilinadi.

Dehqon xo’jaliklaridan undiriladigan yer solig’i hisoblanganda 3-jadvalda keltirilgan
stavkalarga yerning hosildorligi bilan bog’liq ravishda koeffisiyentlar qo’llaniladi: tuproq
boniteti 40 ballgacha bo’lganda — 0,75, 41 dan 70 ballgacha — 1,0 va 70 balldan yuqori
bo’lganda — 1,25.
1 va 2-bandlarda ko’rsatilgan koeffisiyentlar tegishli soliq organlari tomonidan taqdim
etiladigan yer uchastkalaridan foydalanish huquqini ro’yxatga oluvchi davlat organlarining
ma’lumotlariga asosan qo’llaniladi.
3. Shaharlar va posyolkalarning ma’muriy chegaralarida joylashgan konlar va karyerlar
bilan band yerlar uchun soliq 1-jadvalda keltirilgan mos hududlar uchun stavkalarga 0,1
koeffisiyent qo’llagan holda to’lanadi.
4. Jismoniy shaxslarga tadbirkorlik faoliyati bilan shug’ullanish uchun taqdim etilgan yer
uchastkalari uchun soliq yuridik shaxslar uchun tasdiqlangan stavkalar bo’yicha to’lanadi.
5. Jamoa va yakka garajlar bilan band yer uchastkalari uchun jismoniy shaxslardan yer
solig’i yakka uy-joylar qurilishi uchun ajratilgan yer uchun tasdiqlangan stavkalar bo’yicha
undiriladi.
6. Jismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’ini hisoblashda 1-jadvalda ko’rsatilgan
bazaviy stavkalar belgilangan normalar doirasidagi yerlarga, belgilangan normalardan ortiq
bo’lgan yer uchastkalari uchun esa bazaviy stavkalarga — 1,5 oshirish koeffisiyenti qo’llaniladi.
Jismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’ini hisoblash uchun yer uchastkalarining
quyidagi normativlar qo’llaniladi:
Toshkent shahri, Nukus shahri, va viloyatga bo’ysunadigan shaharlar — 0,06 gektar;
boshqa aholi punktlari (dehqon xo’jaliklari bundan mustasno) — 0,1 gektar.
7. Ko’p qavatli turar-joy binolaridagi turar-joy bo’lmagan xonalar uchun yuridik va
jismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’i turar-joy bo’lmagan binolarning maydoni qavatlar
soniga qarab hisoblanadi.
8. Qurilishi tugallanmagan obyektlar joylashgan yer uchastkalari uchun, agar qonunda
boshqacha tartib nazarda tutilmagan bo’lsa yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’i ikki
barobari miqdorida to’lanadi.
O’zbekiston Respublikasining 2019 yil 9 dekabrdagi O’RQ-589-son Qonuniga
10-ILOVA
Meva-sabzavotchilik mahsulotlari (sabzavotlar, poliz ekinlari, mevalar, tokzorlar)
bilan band qilingan yerlar uchun meva-sabzavotchilik qishloq xo’jaligi korxonalaridan
undiriladigan yer solig’i
STAVKALARI

1-jadval
Meva-sabzavotchilik mahsulotlari (sabzavotlar, poliz ekinlari, mevalar, tokzorlar) bilan
band qilingan yerlar uchun meva-sabzavotchilik qishloq xo’jaligi korxonalaridan
undiriladigan yer solig’ining bazaviy stavkalari
T/r Respublika, viloyat 1-toifali 1 ga yer uchun soliqning bazaviy
stavkalari, so’mda
sug’oriladigan yerlarda sug’orilmaydigan
yerlarda
1. Qoraqalpog’iston Respublikasi 40 251,8 8 625,0
Andijon viloyati 61 089,8 8 953,4
3. Buxoro viloyati 52 953,4 8 688,5
4. Jizzax viloyati 44 612,6 8 688,5
5. Qashqadaryo viloyati 45 600,7 9 124,6
6. Navoiy viloyati 42 918,0 8 688,5
7. Namangan viloyati 62 947,3 9 124,6
8. Samarqand viloyati 64 360,4 9 745,6
9. Surxondaryo viloyati 68 652,2 8 625,0
10. Sirdaryo viloyati 38 355,7 9 292,9
11. Toshkent viloyati 64 484,6 11 371,2
1 Farg’ona viloyati 56 767,7 8 953,4
13. Xorazm viloyati 48 915,5 8 625,0
2-jadval
Meva-sabzavotchilik mahsulotlari (sabzavotlar, poliz ekinlari, mevalar, tokzorlar) bilan
band qilingan yerlar uchun meva-sabzavotchilik qishloq xo’jaligi korxonalaridan
undiriladigan yer solig’ining bazaviy stavkalariga tuzatish koeffisiyentlari
Yerning toifalari Ball-bonitet Koeffisiyentlar
I 0 — 10 (bazaviy stavka)
II 11 — 20 1,50
III 21 — 30 2,25
IV 31 — 40 3,29
V 41 — 50 4,67
VI 51 — 60 6,78
VII 61 — 70 9,00

VIII 71 — 80 11,68
IX 81 — 90 14,36
X 91 — 100 17,50
Baholanmagan yerlar 4,67
Izoh:
Sug’oriladigan qishloq xo’jaligi yerlari uchun undiriladigan yer solig’i stavkasi
sug’oriladigan va sug’orilmaydigan qishloq xo’jaligi yerlari uchun yer solig’ining bazaviy
stavkasi va yer uchastkasining sifat xarakteristikasi (ball-boniteti)ni hisobga oladigan tuzatish
koeffisiyentlaridan kelib chiqib aniqlanadi.
Soliq davri
Kalendar yil soliq davridir.
Soliqni hisoblab chiqarish va soliq hisobotini taqdim etish tartibi
Soliq har bir soliq davrining 1 yanvariga bo’lgan holatga ko’ra hisoblab chiqariladi va
soliq hisoboti yer uchastkasi joylashgan yerdagi soliq organiga quyidagi muddatlarga taqdim
etiladi:
qishloq xo’jaligiga mo’ljallanmagan yerlar bo’yicha − joriy soliq davrining 10 yanvariga
qadar;
qishloq xo’jaligiga mo’ljallangan yerlar bo’yicha – joriy soliq davrining 1 mayiga qadar.
Soliq to’lovchilar soliqni Soliq Kodeksning 427-moddasiga muvofiq aniqlangan soliq
bazasidan va tegishli soliq stavkasidan kelib chiqqan holda mustaqil ravishda hisoblab chiqaradi.
Soliq bazasi (hisoblab chiqarilgan soliq summasi) soliq davri mobaynida o’zgarish
bo’lganda yuridik shaxslar bir oylik muddat ichida soliq organiga aniqlashtirilgan soliq
hisobotini taqdim etishi shart.
Soliq davri mobaynida qishloq xo’jaligi ekinzorlarining umumiy maydonida va tarkibida
o’zgarishlar yuz bergan yuridik shaxslar qishloq xo’jaligi uchun mo’ljallangan yerlari bo’yicha
aniqlashtirilgan soliq hisobotini joriy yilning 1 dekabriga qadar taqdim etadi.
Soliq Kodeks 426-moddasining ikkinchi qismida ko’rsatilgan obyektlar joylashgan yer
uchastkalariga ega bo’lgan yuridik shaxslar joriy soliq davrining 10 yanvariga qadar mazkur
obyektlarning joylashgan yeri bo’yicha soliq organlariga soliq solish obyekti hisoblanmaydigan,
yuridik shaxsda mavjud bo’lgan yer uchastkalari to’g’risida O’zbekiston Respublikasi Davlat
soliq qo’mitasi tomonidan tasdiqlangan shakldagi ma’lumotnomani taqdim etadi.
Soliqni to’lash tartibi
Qishloq xo’jaligi uchun mo’ljallanmagan yerlar uchun soliqni to’lash quyidagicha amalga
oshiriladi:

aylanma dan soliq to’lovchilar uchun − yillik soliq summasining to’rtdan bir qismi
miqdorida, har chorak birinchi oyining 10-kunigacha;
aylanma dan soliq to’lovchi bo’lmagan soliq to’lovchilar uchun − yillik soliq summasining
o’n ikkidan bir qismi miqdorida, har oyning 10-kunigacha.
Soliq davri davomida soliq to’lashning belgilangan muddatidan keyin majburiyatlar
yuzaga kelganda, ushbu summani to’lash majburiyatlar yuzaga kelgan sanadan e’tiboran o’ttiz
kundan kechiktirmay amalga oshiriladi.
Qishloq xo’jaligiga mo’ljallangan yerlar uchun soliqni to’lash quyidagicha amalga
oshiriladi:
hisobot yilining 1 sentyabriga qadar – yillik soliq summasining 30 foizi;
hisobot yilining 1 dekabriga qadar – soliqning qolgan summasi.
13.4. Jismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’i
Soliq to’lovchilar
Mulk huquqi, egalik qilish, foydalanish yoki ijara huquqlari asosida yer uchastkalariga ega
bo’lgan jismoniy shaxslar , shuningdek yuridik shaxs tashkil etgan yoki etmagan holdagi dehqon
xo’jaliklari jismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’ini soliq to’lovchilari (bundan buyon
ushbu bobda soliq to’lovchi deb yuritiladi) deb e’tirof etiladi.
O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi, Qoraqalpog’iston Respublikasi Vazirlar
Kengashi, mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan ijaraga berilgan yer uchastkalari
uchun to’lanadigan ijara to’lovi yer solig’iga tenglashtiriladi. Yer uchastkalarini ijaraga olgan
jismoniy shaxslarga nisbatan jismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’ini to’lovchilar uchun
belgilangan soliq stavkalari, soliq imtiyozlari, soliqni hisoblab chiqarish va to’lash tartibi tatbiq
etiladi.
Uy-joy, yashash uchun mo’ljallanmagan imoratlar va inshootlar meros bo’yicha o’tishi
bilan birgalikda mulk huquqi, egalik qilish va foydalanish huquqi o’tgan yer uchastkalari uchun
yer solig’i meros qoldiruvchining soliq majburiyatlarini inobatga olgan holda merosxo’rlardan
undiriladi.
Soliq solish obyekti
Quyidagi yer uchastkalari j ismoniy shaxslardan olinadigan yer solig’ining (bundan buyon
ushbu bobda soliq deb yuritiladi) s oliq solish obyektidir:
1) dehqon xo’jaligini yuritish uchun meros qilib qoldiriladigan umrbod egalik qilishga
berilgan yer uchastkalari;
2) yakka tartibda uy-joy qurilishi uchun meros qilib qoldiriladigan umrbod egalik qilishga
berilgan yer uchastkalari;

3) jamoa bog’dorchiligi, uzumchiligi va polizchiligini yuritish uchun berilgan, shuningdek
yakka tartibdagi garajlar egallagan yer uchastkalari;
4) xizmat yuzasidan berilgan chek yerlar;
5) meros bo’yicha, hadya qilinishi yoki sotib olinishi natijasida uy-joy va imoratlar bilan
birgalikda mulk huquqi, egalik qilish va foydalanish huquqi ham o’tgan yer uchastkalari;
6) qonun hujjatlarida belgilangan tartibda mulk qilib sotib olingan yer uchastkalari;
7) tadbirkorlik faoliyatini yuritish uchun foydalanishga yoki ijaraga berilgan yer
uchastkalari.
Ko’p kvartirali uylar egallagan yer uchastkalari soliq solish obyekti bo’lmaydi, bundan
ushbu modda birinchi qismining 7-bandida ko’rsatilganlar va ko’p kvartirali uylarda joylashgan
yashash uchun mo’ljallanmagan ko’chmas mulk obyektlari mustasno.
Soliq bazasi
Ko’chmas mulkka bo’lgan huquqlarni davlat ro’yxatidan o’tkazishni amalga oshiruvchi
organning ma’lumotlari bo’yicha yer uchastkalarining maydoni soliq bazasidir.
Jamoa bog’dorchiligi, uzumchiligi va polizchiligini yuritish uchun fuqarolarga berilgan,
shuningdek yakka tartibdagi garajlar egallagan yer uchastkalari bo’yicha soliq bazasi ushbu yer
uchastkalarini bergan tashkilotlar boshqaruv organlarining ma’lumotlari bo’yicha aniqlanadi.
Xizmat yuzasidan berilgan chek yer maydonlari bo’yicha soliq bazasi o’z xodimlariga yer
uchastkalarini bergan korxonalar, muassasalar va tashkilotlarning ma’lumotlari bo’yicha
aniqlanadi.
Soliq imtiyozlari
Soliqdan quyidagilar ozod qilinadi:
1) «O’zbekiston Qahramoni», Sovet Ittifoqi Qahramoni, Mehnat Qahramoni unvonlariga
sazovor bo’lgan, uchala darajadagi Shuhrat ordeni bilan taqdirlangan fuqarolar. Mazkur imtiyoz
«O’zbekiston Qahramoni» unvoni berilganligi to’g’risidagi guvohnoma, Sovet Ittifoqi
Qahramoni va Mehnat Qahramoni daftarchalari, orden daftarchasi yoki mudofaa ishlari
bo’limining ma’lumotnomasi asosida beriladi;
2) urush nogironlari va qatnashchilari, shuningdek doirasi qonun hujjatlari bilan
belgilanadigan ularga tenglashtirilgan shaxslar. Mazkur imtiyoz urush nogironining
(qatnashchisining) tegishli guvohnomasi yoki mudofaa ishlari bo’limining yoxud boshqa
vakolatli organning ma’lumotnomasi asosida, boshqa nogironlarga (qatnashchilarga) esa
nogironning (qatnashchining) imtiyozlarga bo’lgan huquqi to’g’risidagi guvohnoma asosida
beriladi;
3) I va II guruh nogironligi bo’lgan shaxslar. Mazkur imtiyoz pensiya guvohnomasi yoki
tibbiy-mehnat ekspert komissiyasining ma’lumotnomasi asosida beriladi;

4) yolg’iz pensionerlar. Yolg’iz yoki voyaga yetmagan bolalari bilan yoxud nogiron bolasi
bilan birga alohida uyda yashovchi pensionerlar yolg’iz pensionerlar deb tushuniladi. Mazkur
imtiyoz pensiya guvohnomasi yoki O’zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi
byudjetdan tashqari Pensiya jamg’armasi tuman (shahar) bo’limining ma’lumotnomasi,
shuningdek fuqarolar o’zini o’zi boshqarish organlarining ma’lumotnomasi asosida beriladi;
5) boquvchisini yo’qotgan ko’p bolali oilalar. Ota-onasidan biri yoki ota-onasi vafot etgan
hamda oilada o’n olti yoshga to’lmagan beshta va undan ortiq bolalari bo’lgan oilalar soliq solish
maqsadida boquvchisini yo’qotgan ko’p bolali oilalardir. Mazkur imtiyoz O’zbekiston
Respublikasi Moliya vazirligi huzuridagi Byudjetdan tashqari pensiya jamg’armasi tuman
(shahar) bo’limining ma’lumotnomasi asosida beriladi;
6) Chernobil AESdagi avariya oqibatlarini tugatishda ishtirok etganlik uchun imtiyozlar
oladigan fuqarolar (shu jumladan vaqtincha yuborilgan yoki xizmat safariga yuborilgan)
fuqarolar. Mazkur imtiyoz tibbiy-mehnat ekspert komissiyasining ma’lumotnomasi, nogironligi
bo’lgan shaxsning maxsus guvohnomasi, Chernobil AESdagi avariya oqibatlarini tugatish
ishtirokchisining guvohnomasi, shuningdek vakolatli organlar tomonidan berilgan va imtiyozlar
berish uchun asos bo’ladigan boshqa hujjatlar asosida beriladi;
7) energiya resurslarining amaldagi tarmoqlaridan to’liq uzib qo’yilgan turar joylarda qayta
tiklanadigan energiya manbalaridan foydalanuvchi shaxslar – qayta tiklanadigan energiya
manbalari o’rnatilgan oydan e’tiboran uch yil muddatga. Mazkur imtiyoz energiya resurslarining
amaldagi tarmoqlaridan to’liq uzib qo’yilgan holda qayta tiklanadigan energiya manbalaridan
foydalanish to’g’risida energiya ta’minoti tashkilotlari tomonidan berilgan ma’lumotnoma
asosida beriladi.
Ushbu moddaning birinchi qismida belgilangan soliq imtiyozlari, bundan 5-bandda
ko’rsatilgani mustasno, yakka tartibdagi uy-joy qurilishi, dehqon xo’jaligini yuritish uchun
berilgan yer uchastkalariga bo’lgan huquqlarni davlat ro’yxatidan o’tkazishni amalga oshiruvchi
organda ro’yxatdan o’tkazgan jismoniy shaxslarga beriladi. Bunda mazkur soliq imtiyozlari soliq
to’lovchining tanlovi bo’yicha faqat bitta yer uchastkasiga berilishi mumkin, bundan ushbu
modda birinchi qismining 7-bandida ko’rsatilgan shaxslar mustasno.
Ushbu moddada ko’rsatilgan soliq imtiyozlariga ega bo’lgan shaxslar soliq imtiyozlarini
olish huquqini tasdiqlovchi hujjatlarini yer uchastkasi joylashgan yerdagi soliq organlariga
mustaqil ravishda taqdim etadi.
Soliq stavkalari
Soliq stavkalari 1 kv.m uchun mutlaq miqdorlarda belgilanadi. Soliq stavkalarining aniq
miqdori O’zbekiston Respublikasining Davlat byudjeti to’g’risidagi Qonuni bilan belgilanadi.

Hududlarning va faoliyat amalga oshiriladigan joyning xususiyatlarini hisobga olgan holda
Qoraqalpog’iston Respublikasi Jo’qorg’i Kengesi, xalq deputatlari viloyatlar va Toshkent shahar
Kengashlari belgilangan soliq stavkalariga 0,7 dan 1,3 gacha bo’lgan kamaytiruvchi va
oshiruvchi koeffisiyentlar belgilash huquqiga ega.
Tadbirkorlik faoliyatida foydalaniladigan yer uchastkalari uchun yoxud uylar, dala hovli
imoratlari, yakka tartibdagi garajlar va boshqa imoratlar, inshootlar yuridik shaxsga yoki yakka
tartibdagi tadbirkorga ijaraga berilganda, shuningdek jismoniy shaxslarning mulkida bo’lgan,
yashash uchun mo’ljallanmagan ko’chmas mulk obyektlari egallagan yer uchastkalari uchun
soliq jismoniy shaxslardan yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’ini to’lash uchun belgilangan
soliq stavkalari bo’yicha undiriladi hamda Soliq Kodeksning 436-moddasida ko’rsatilgan
imtiyozlar ularga nisbatan tatbiq etilmaydi.
Bo’sh turgan binolar, foydalanilmayotgan ishlab chiqarish maydonlari, yashash uchun
mo’ljallanmagan inshootlar, shuningdek normativ muddatida qurilishi tugallanmagan obyektlar
joylashgan yer uchastkalariga nisbatan qonun hujjatlarida oshirilgan soliq stavkalarini belgilash
yo’li bilan yuridik shaxslar uchun nazarda tutilgan ta’sir choralari qo’llanilishi mumkin.
Jismoniy shaxs yoki oilaviy korxona yer uchastkasidan unda joylashgan uyda istiqomat
qilish bilan bir vaqtda tovarlar ishlab chiqarish (xizmatlar ko’rsatish) uchun foydalangan
taqdirda, soliq jismoniy shaxslar uchun belgilangan soliq stavkasi bo’yicha to’lanadi.
Yakka tartibda uy-joy qurish va turar joyni obodonlashtirish uchun berilgan yer
uchastkalarining tomorqa qismiga qishloq xo’jaligi ekinlarini ekish yoki uni obodonlashtirish
amalga oshirilmagan taqdirda soliq uch baravar miqdorda to’lanadi.
Yer uchastkalaridan hujjatlarsiz yoxud yer uchastkasiga bo’lgan huquqni tasdiqlovchi
hujjatlarda ko’rsatilganidan kattaroq hajmda foydalanilganda, soliq stavkasi belgilangan soliq
stavkalarining uch baravari miqdorida belgilanadi.
1-jadval
Jismoniy va yuridik shaxslardan olinadigan yer solig’i
STAVKALARI
Shaharlar va posyolkalarda yer uchastkalaridan foydalanganlik
uchun yer solig’i stavkalari
T/
r Shahar, viloyat Yakka tartibda uy-joy
qurishga beriladigan
yerlar uchun
fuqarolardan
undiriladigan yer

solig’ining bazaviy
stavkalari, 1 kv.m uchun,
so’mda
1. Angren 219,3
Andijon 258,8
3. Asaka 153,6
4. Bekobod 153,6
5. Beruniy 166,8
6. Buxoro 213,0
7. Guliston 166,8
8. Denov 166,8
9. Jizzax 213,0
10
. Zarafshon 146,4
11
. Kattaqo’rg’on 153,6
1 Kogon 146,4
13
. Kosonsoy 153,6
14
. Marg’ilon 146,4
15
. Navoiy 213,0
16
. Namangan 258,8
17
. Nukus 213,0
18
. Nurafshon 128,0
19
. Oqtosh 153,6
20
. Olmaliq 219,3
21 Ohangaron 153,6

.
2 Pitnak 146,4
23
. Samarqand 258,8
24
. Sirdaryo 146,4
25
. Taxiatosh 172,6
26
. Termiz 192,7
27
. Toshkent:
1 hudud 1 037,9
2 hudud 881,0
3 hudud 724,0
4 hudud 567,2
5 hudud 410,3
28
. To’rtko’l 144,7
29
. Urganch 213,0
30
. Urgut 153,6
31
. Uchquduq 146,4
3 Uchqo’rg’on 153,6
33
. Farg’ona 213,0
34
. Xiva 146,4
35
. Xonobod 153,6
36
. Xo’jayli 166,8

37
. Chimboy 153,6
38
. Chirchiq 219,3
39
. Chortoq 153,6
40
. Chust 153,6
41
. Shahrisabz 153,3
4 Shahrixon 153,6
43
. Shirin 146,4
44
. Yangiyer 146,4
45
. Yangiyo’l 153,6
46
. Yangiobod 153,6
47
. G’ijduvon 146,4
48
. Qarshi 213,0
49
. Qorasuv 153,6
50
. Quva 146,4
51
. Quvasoy 146,4
5 Qo’qon 213,0
53
. Qo’ng’irot 153,6
54
. Haqqulobod 153,6

Boshqa kichik shaharlar
1. Qoraqalpog’iston Respublikasi:
shimoliy hudud 119,9
markaziy hudud 138,5
janubiy hudud 140,1
Andijon viloyati 153,6
3. Buxoro viloyati 146,4
4. Jizzax viloyati 146,4
5. Qashqadaryo viloyati 153,3
6. Navoiy viloyati 146,4
7. Namangan viloyati 153,6
8. Samarqand viloyati 153,6
9. Surxondaryo viloyati 166,8
10
. Sirdaryo viloyati 146,4
11
. Toshkent viloyati 153,6
1 Farg’ona viloyati 146,4
13
. Xorazm viloyati 146,4
Tuman markazlari hisoblangan posyolkalar va qishloq aholi
punktlari
1. Qoraqalpog’iston Respublikasi:
shimoliy hudud 99,2
markaziy hudud 116,4
janubiy hudud 119,1
Andijon viloyati 133,4
3. Buxoro viloyati 125,7
4. Jizzax viloyati 125,7
5. Qashqadaryo viloyati 125,7
6. Navoiy viloyati 125,7
7. Namangan viloyati 133,4
8. Samarqand viloyati 133,4

9. Surxondaryo viloyati 143,6
10
. Sirdaryo viloyati 122,2
11
. Toshkent viloyati 133,4
1 Farg’ona viloyati 125,7
13
. Xorazm viloyati 125,7
Soliq davri
Kalendar yil soliq davri hisoblanadi.
Soliqni hisoblab chiqarish tartibi
Soliqni hisoblab chiqarish, soliq to’lovchining yashash joyidan qat’i nazar, yer uchastkasi
joylashgan yerdagi soliq organlari tomonidan ko’chmas mulkka bo’lgan huquqlarni davlat
ro’yxatidan o’tkazuvchi organning ma’lumotlari asosida amalga oshiriladi.
Soliq organlari har yili 1 martdan kechiktirmay soliq summasi va uni to’lash muddatlari
ko’rsatilgan to’lov xabarnomasini jismoniy shaxslarga imzo qo’ydirib yoki to’lov xabarnomasi
olinganligi faktini va olingan sanani tasdiqlovchi boshqa usulda topshiradi.
Yil mobaynida yer uchastkasi maydoni o’zgarganda va imtiyozlarga bo’lgan huquq yuzaga
kelganda (tugatilganda) soliq organlari mazkur o’zgarishlardan keyin bir oy ichida soliqni qayta
hisob-kitob qilishi hamda soliq to’lovchiga soliq summasi va uni to’lash muddatlari ko’rsatilgan
yangi yoki qo’shimcha to’lov xabarnomasini taqdim etishi kerak.
Soliq to’lash tartibi
Yil davomida ajratilgan yer uchastkalari uchun soliq yer uchastkasi ajratilgan oydan
keyingi oydan e’tiboran jismoniy shaxslar tomonidan to’lanadi.
Yer uchastkasi maydoni kamaytirilgan taqdirda, soliqni to’lash yer uchastkasi
kamaytirilgan oydan e’tiboran tugatiladi (kamaytiriladi).
Soliq bo’yicha imtiyozlar belgilangan taqdirda, bu soliq imtiyozga bo’lgan huquq yuzaga
kelgan oydan e’tiboran to’lanmaydi. Soliq bo’yicha imtiyozlarga bo’lgan huquq tugatilgan
taqdirda, bu soliq mazkur huquq tugatilgan oydan keyingi oydan e’tiboran to’lana boshlaydi.
Soliq davri uchun soliqni to’lash jismoniy shaxslar tomonidan 15 aprel va 15 oktyabrga
qadar teng ulushlarda amalga oshiriladi.
Suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq ning mohiyati va ahamiyati, soliq
to’lovchilar, soliqqa tortish obyekti va bazasi, soliq bazasini aniqlash tartibi .
Soliq to’lovchilar

Suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq to’lovchilar O’zbekiston Respublikasi
hududida suvdan birlamchi foydalanishni yoki suvni iste’mol qilishni amalga oshiruvchi
quyidagi shaxslardan iborat :
O’zbekiston Respublikasining yuridik shaxslari ;
faoliyatini O’zbekiston Respublikasida doimiy muassasalari orqali amalga oshirayotgan
O’zbekiston Respublikasining norezidentlari bo’lgan yuridik shaxslar ;
suvdan tadbirkorlik faoliyati uchun foydalanuvchi yakka tartibdagi tadbirkorlar ;
dehqon xo’jaliklari .
Aholi punktlarining suv ta’minoti uchun suv yetkazib berishni amalga oshiruvchi yuridik
shaxslar faqat o’z ehtiyojlari uchun foydalanadigan suv uchun soliqni to’lovchilar deb e’tirof
etiladi .
Soliq solish obyekti
Yer usti va yer osti manbalaridan olib foydalaniladigan suv resurslari suv resurslaridan
foydalanganlik uchun soliq ( bundan buyon ushbu bo’limda soliq deb yuritiladi ) solish
obyektidir .
Quyidagilar soliq solish obyekti bo’lmaydi :
1) notijorat tashkilotlar tomonidan notijorat faoliyatni amalga oshirish doirasida
foydalaniladigan suv resurslari ;
2) sog’liqni saqlash muassasalari tomonidan davolash maqsadida foydalaniladigan yer
osti mineral suvlari , bundan savdo tarmog’ida realizasiya qilish uchun foydalanilgan suv hajmi
mustasno ;
3) atrof - muhitga zararli ta’sir ko’rsatishining oldini olish maqsadida chiqarib olingan
yer osti suvlari , bundan ishlab chiqarish va texnik ehtiyojlar uchun foydalanilgan suv hajmi
mustasno ;
4) shaxtadan suvlarni qochirish uchun , foydali qazilmalarni qazib olish paytida chiqarib
olingan va qatlamdagi bosimni saqlab turish uchun yer qa’riga qayta quyiladigan yer osti suvlari ,
bundan ishlab chiqarish va texnik ehtiyojlar uchun foydalanilgan suv hajmi mustasno ;
5) gidroelektrostansiyalar gidravlik turbinalarining harakati uchun foydalaniladigan suv
resurslari ;
6) issiqlik elektr stansiyalari va issiqlik elektr markazlari tomonidan qayta quyiladigan
suv resurslari ;
7) qishloq xo’jaligiga mo’ljallangan sho’rlangan yerlarni yuvish uchun
foydalaniladigan , suvdan foydalanish va suv iste’moli sohasidagi vakolatli organ tomonidan
tasdiqlangan sho’rlarni yuvish normalari doirasidagi suv resurslari .
Soliq bazasi

Foydalanilgan suvning hajmi soliq bazasidir .
Soliq bazasini aniqlash tartibi
Suv resurslarining yer usti va yer osti manbalaridan olingan suv hajmi suvdan
foydalanishning buxgalteriya ( dastlabki ) hisobi hujjatlarida aks ettirilgan suv o’lchagich asboblar
ko’rsatkichlari asosida aniqlanadi .
Suvdan o’lchagich asboblarsiz foydalanilgan taqdirda , uning hajmi suv obyektlaridan suv
olish limitlaridan , suvni iste’mol qilishning texnologik va sanitariya normalaridan , ekinlar hamda
yashil daraxtzorlarni sug’orish normalaridan yoki ma’lumotlarning to’g’riligini ta’minlovchi
boshqa usullardan kelib chiqqan holda aniqlanadi .
Soliq to’lovchilar yer usti va yer osti manbalaridan olib foydalanilgan suv resurslari
hajmlarining alohida hisobini yuritadi . Suv resurslarining yer usti va yer osti manbalaridan suv
keladigan vodoprovod tarmog’idagi suvdan foydalanilganda , soliq bazasi manbaning har bir turi
bo’yicha alohida aniqlanadi . Suv yetkazib berishni amalga oshiruvchi yuridik shaxslar
vodoprovod tarmog’iga suv resurslarining yer usti va yer osti manbalaridan kelib tushadigan suv
hajmlarining nisbati to’g’risidagi ma’lumotlarni soliq organlariga joriy soliq davrining
15 yanvariga qadar taqdim etishi kerak . Soliq organlari uch kun ichida ushbu ma’lumotlarni
soliq to’lovchilar e’tiboriga yetkazishi lozim .
Issiq suv hamda bug’ hosil qilinishi bo’yicha soliq bazasi soliq to’lovchi tomonidan
ishlab chiqarish va texnik ehtiyojlar uchun o’zi foydalangan suv resurslari hajmidan kelib
chiqqan holda aniqlanadi .
Binolarning bir qismi , alohida inshootlar ijaraga berilganda soliq bazasi suv yetkazib
berishni amalga oshiruvchi yuridik shaxs bilan shartnoma tuzgan ijaraga beruvchi tomonidan
aniqlanadi .
Binolarning bir qismini , alohida inshootlarni ijaraga olgan va suv yetkazib berishni
amalga oshiruvchi soliq to’lovchilar bilan shartnoma tuzgan yuridik shaxslar soliq bazasini
mustaqil ravishda aniqlaydi .
Soliq to’lovchilar yuridik shaxslar bilan suv yetkazib berilishi yuzasidan solishtirib
ko’rish jarayonida olingan suvning hajmini aniqlashtirishda suv hajmining farqini solishtirish
amalga oshirilgan davrdagi hisob - kitoblarda aks ettiradi .
Yuridik shaxslarning hududida ta’mirlash - qurilish ishlarini va boshqa ishlarni bajaruvchi
soliq to’lovchilar ushbu ishlarni bajarish jarayonida foydalaniladigan suv uchun soliq to’lamaydi .
Ta’mirlash - qurilish ishlarini va boshqa ishlarni bajarayotganda foydalaniladigan suv hajmi
uchun bu ishlar qaysi yuridik shaxslar uchun bajarilayotgan bo’lsa , o’sha yuridik shaxslar soliq
to’laydi . Qurilish ishlari yangi qurilish maydonchasida bajarilgan taqdirda , qurilishda
foydalaniladigan suv hajmi uchun qurilish tashkiloti soliq to’laydi .

Yuridik shaxslar qishloq xo’jaligi uchun mo’ljallangan yerlarga taalluqli qism bo’yicha
soliq bazasini soliq davrida bir gektar sug’oriladigan yerlarni sug’orish uchun sarflanadigan
suvning butun xo’jalik bo’yicha o’rtacha hajmidan kelib chiqqan holda aniqlaydi .
Dehqon xo’jaliklari uchun soliq bazasi soliq organlari tomonidan ushbu moddaning
to’qqizinchi qismida nazarda tutilgan tartibga muvofiq aniqlanadi .
Soliq to’lovchi soliq to’lash nazarda tutilmagan faoliyat turlarini amalga oshirgan
taqdirda , soliq bazasi soliq solinadigan va soliq solinmaydigan suv resurslari hajmining hisobini
alohida yuritish asosida aniqlanadi . Alohida hisob yuritish imkoniyati bo’lmagan taqdirda , soliq
bazasi qaysi faoliyat bo’yicha soliq to’lash sof tushumning umumiy hajmida nazarda tutilgan
bo’lsa , o’sha faoliyatdan olinadigan sof tushumning solishtirma hajmidan kelib chiqqan holda
aniqlanadi .
Alkogolli mahsulot va alkogolsiz ichimliklarni ishlab chiqarish va boshqa maqsadlar
uchun foydalanilgan suvning hajmi ishlab chiqaruvchi yuridik shaxslar uchun soliq bazasi
hisoblanadi . Alkogolli mahsulot va alkogolsiz ichimliklar ishlab chiqarish uchun
foydalaniladigan suv hajmi deganda iste’mol idishidagi tayyor mahsulotga to’g’ri keladigan
suvning hajmi tushuniladi .
Suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq stavkalari, soliqni hisoblash, hisob-
kitoblarni topshirish va soliqni to’lash muddatlari.
Soliq stavkalari
Belgilangan limitlar doirasida yer usti va yer osti manbalaridan olinadigan suv resurslari
uchun soliq stavkalari bir kub metr uchun mutlaq miqdorda belgilanadi . Soliq stavkalarining
miqdori O’zbekiston Respublikasining Davlat byudjeti to’g’risidagi Qonuni bilan belgilanadi .
O’zbekiston Respublikasining 2019 yil 9 dekabrdagi O’RQ -589- son Qonuniga
11- ILOVA
Suv resurslaridan foydalanganlik uchun soliq
STAVKALARI
T / r To’lovchilar 1 kub metr uchun stavka ( so’mda )
Yer usti suv
resurslari
manbalari Yer osti suv
resurslari
manbalari
1. Iqtisodiyotning barcha tarmoqlaridagi
korxonalar (2 — 6- bandlarda nazarda
tutilganlar bundan mustasno ), dehqon 140 170

xo’jaliklari ( yuridik va jismoniy shaxslar ),
shuningdek tadbirkorlik faoliyatini amalga
oshirish jarayonida suv resurslaridan
foydalanadigan jismoniy shaxslar
Sanoat korxonalari (3 — 6- bandlarda nazarda
tutilganlar bundan mustasno ) 410 490
3. Avtotransport vositalarini yuvishga
ixtisoslashgan korxonalar 1 380 1 730
4. Elektr stansiyalari 35 60
5. Kommunal xizmat ko’rsatish korxonalari 70 90
6. Pivo va vinodan tashqari alkogol mahsulot va
alkogolsiz ichimliklar ishlab chiqaruvchi
korxonalar :
pivo va vinodan tashqari alkogol mahsulotlar
va alkogolsiz ichimliklarni ishlab chiqarish
uchun foydalaniladigan suv hajmi bo’yicha 21 900 21 900
boshqa maqsadlarda 410 490
Suvdan foydalanish uchun belgilangan limitlardan ortiqcha suv olinganda , bunday
ortiqcha qism bo’yicha soliq stavkalari belgilangan soliq stavkalarining besh baravari miqdorida
belgilanadi .
Suv resurslaridan ruxsat beruvchi hujjatlarsiz foydalanilganda , shuningdek avtotransport
vositalarini yuvishni amalga oshiruvchi korxonalar tomonidan yer usti manbalaridan olingan
suvdan foydalanilganda soliq stavkasi belgilangan soliq stavkalarining besh baravari miqdorida
belgilanadi .
Soliq davri
Kalendar yil soliq davri hisoblanadi .
Soliqni hisoblab chiqarish va soliq hisobotini taqdim etish tartibi
Soliq summasi soliq bazasidan va belgilangan soliq stavkalaridan kelib chiqqan holda
hisoblab chiqariladi .
Dehqon xo’jaliklari uchun soliq summasi soliq bazasidan va belgilangan soliq
stavkalaridan kelib chiqqan holda soliq organlari tomonidan aniqlanadi .
Soliq hisoboti suvdan foydalanish yoki suvni iste’mol qilish joyidagi soliq organlariga
quyidagilar tomonidan yilda bir marta taqdim etiladi :

O’zbekiston Respublikasi yuridik shaxslari tomonidan , bundan qishloq xo’jaligi
korxonalari mustasno – yillik moliyaviy hisobot taqdim etiladigan muddatda ;
qishloq xo’jaligi korxonalari tomonidan – joriy soliq davrining 15 dekabrigacha ;
O’zbekiston Respublikasida faoliyatini doimiy muassasalar orqali amalga oshirayotgan
O’zbekiston Respublikasining norezidentlari bo’lgan yuridik shaxslar , shuningdek yakka
tartibdagi tadbirkorlar tomonidan – soliq davridan keyingi yilning 20 yanvarigacha .
Soliq organlari soliq to’lash to’g’risidagi to’lov xabarnomasini dehqon xo’jaliklariga
soliq davridan keyingi yilning 1 fevralidan kechiktirmay topshiradi .
Soliq to’lash tartibi
Soliq davri mobaynida soliq to’lovchilar soliq bo’yicha bo’nak to’lovlarni to’laydi ,
bundan qishloq xo’jaligi korxonalari , O’zbekiston Respublikasida faoliyatini doimiy muassasalar
orqali amalga oshirayotgan O’zbekiston Respublikasining norezidentlari bo’lgan yuridik
shaxslar , shuningdek dehqon xo’jaliklari mustasno .
Bo’nak to’lovlar miqdorini hisoblab chiqarish uchun soliq to’lovchilar joriy soliq
davrining 20 yanvarigacha , yangi tashkil etilganlari esa davlat ro’yxatidan o’tkazilgan kundan
e’tiboran o’ttiz kundan kechiktirmay , suvdan foydalanish yoki suvni iste’mol qilish joyidagi
soliq organlariga mo’ljallanayotgan soliq bazasidan ( foydalaniladigan suv hajmidan ) va
belgilangan soliq stavkalaridan kelib chiqqan holda hisoblangan joriy soliq davri uchun soliq
summasi to’g’risidagi ma’lumotnomani taqdim etadi . Soliq bo’yicha majburiyatlari soliq davri
ichida yuzaga kelgan soliq to’lovchilar soliq summasi to’g’risidagi ma’lumotnomani soliq
majburiyati yuzaga kelgan sanadan e’tiboran o’ttiz kundan kechiktirmay taqdim etadi .
Ushbu moddaning ikkinchi qismiga muvofiq hisoblab chiqarilgan bo’nak to’lovlar :
soliq davrida soliq summasi bazaviy hisoblash miqdorining ikki yuz baravaridan
ko’proqni tashkil etadigan yuridik shaxslar tomonidan ( bundan aylanma dan olinadigan soliqni
to’lovchilar mustasno ) – har oyning 20 sanasidan kechiktirmay yillik soliq summasining o’n
ikkidan bir qismi miqdorida ;
soliq davrida soliq summasi bazaviy hisoblash miqdorining ikki yuz baravaridan
kamroqni tashkil etadigan , aylanma dan olinadigan soliqni to’lovchilar bo’lmagan yuridik
shaxslar , shuningdek aylanma dan olinadigan soliqni to’lovchilar va yakka tartibdagi tadbirkorlar
tomonidan – har chorak uchinchi oyining 20 sanasidan kechiktirmay yillik soliq summasining
to’rtdan bir qismi miqdorida to’lanadi .
Soliq davri davomida mo’ljallanayotgan soliq bazasi o’zgarganda , soliq to’lovchi soliq
summasi to’g’risida aniqlashtirilgan ma’lumotnoma taqdim etishga haqli . Bunda soliq davrining
qolgan qismi uchun bo’nak to’lovlarga soliqning o’zgargan summasiga teng ulushlarda tuzatish
kiritiladi .

Soliq davri uchun bo’nak to’lovlar hisobga olingan holda soliqni to’lash soliq to’lovchilar
tomonidan , bundan dehqon xo’jaliklari mustasno , suvdan foydalanish yoki suv iste’moli joyida ,
soliq hisoboti taqdim etiladigan muddatdan kechiktirmay amalga oshiriladi .
Soliq davri uchun bo’nak to’lovlar summasi soliq hisobotida ko’rsatilgan byudjetga
to’lanishi lozim bo’lgan soliq summasiga nisbatan 10 foizdan ortiq miqdorga kamaytirilgan
taqdirda , soliq organi bo’nak to’lovlarni soliqning haqiqiy summasidan kelib chiqib , penya
hisoblagan holda qaytadan hisob - kitob qiladi .
Dehqon xo’jaliklari tomonidan soliqni to’lash yilda bir marta , soliq davridan keyingi
yilning 1 mayigacha amalga oshiriladi .

Adabiyotlar:
1. А. Kаrimov vа boshqаlаr. «Buхgаlteriya hisobi». T.: «Sh а rq» NM А K, 2004 yil. 591 bet.
2. O. Bobojonov «Moliyaviy hisob». – T.: «Sh а rq» NM А K, 2000 yil. 476 bet.
3. А . А bdull а ev «Moliyaviy hisob».– T.: «F а n v а te х n а logiya», 2005 yil. 286 bet. 4. I. Ochilov
«Moliyaviy hisob». – T.: «Iqtisod v а moliya», 2006 yil. 396 bet.
5. M а hsulot (ish, х izm а tl а r) ni ishl а b chiq а rish v а sotish ха r а j а tl а ri t а rkibi h а md а moliyaviy
n а tij а l а rini sh а kll а nish t а rtibi to’g’risid а gi Nizomini t а sdiql а sh to’g’risid а gi O’zbekiston
respublik а si V а zirl а r M а hk а m а sining 1999 yil 5 fevr а ld а gi 54-sonli Q а rori.
6. Bu х g а lteriya hisobining milliy st а nd а rtl а ri. №0-23. T.: - 1998- 2002 yil.
7. O’zbekiston Respublik а si Konstitutsiyasi. T.: «O’zbekiston», 2002 yil. 71
8. O’zbekiston Respublik а si «Bu х g а lteriya hisobi to’g’risid а » gi Qonuni. 1996 yil 30 а prel.
9. O’zbekiston Respublik а si Prezidentining “Qishloq х o’j а ligid а islohotl а rni
chuqurl а shtirishning eng muhim yo’n а lishl а ri to’g’risid а ”gi F а rmoni. – T. “ Ха lq so’zi” g а zet а si.
2003 yil, 25 m а rt;

Mol-mulk, yer solig‘i va yagona yer solig‘i

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish