Войти Регистрация

Docx

  • Рефераты
  • Дипломные работы
  • Прочее
    • Презентации
    • Рефераты
    • Курсовые работы
    • Дипломные работы
    • Диссертациии
    • Образовательные программы
    • Инфографика
    • Книги
    • Тесты

Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 2.0MB
Покупки 0
Дата загрузки 26 Февраль 2024
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Медицина

Продавец

Bohodir Jalolov

Н-холинорецеп-торларга таъсир этувчи воситалар

Купить
1Н-ХОЛИНОРЕЦЕП- ТОРЛАРГА ТАЪСИР ЭТУВЧИ ВОСИТАЛАР 2 3 Н-холинорецепторлар турли аъзо ва тизимларда жойлашган:  синокаротид коптокчада  буйрак усти безининг мағиз қисмида  симпатик ва парасимпатик ганглийларда  скелет мушакларида  МНТ. 4 Н-холинорецепторларга таъсир этувчи воситалар:  1. Н-холиномиметиклар  2. Н-холиноблокаторлар Н-холиноблокаторлар:  Ганглиоблокаторлар  Миорелаксантлар 5Н-ХОЛИНОРЕЦЕПТОРЛАРНИ ҚЎЗҒАТУВЧИ ВОСИТАЛАР (Н-ХОЛИНОМИМЕТИКЛАР) 6НИКОТИН Периферик Н-ХР ва МНТ даги Н-ХР ларни қўзғатувчи ДВ. Никотиннинг таъсири 2 фазали: o Кичик дозада Н-ХР ни қўзғатади o Катта дозада Н-ХР ни сусайтиради o Бунда қўзғалиш таъсири постсинаптик мембраналарнинг деполяризацияси туфайли амалга ошади. o Блокловчи таъсири эса ацетилхолин билан рақобат қилганлигидан келиб чиқади. o Никотин АХ-нинг синтези, ажралиши ва парчаланишига таъсир этмайди. Никотин ўта захарли, тиббиётда ишлатилмайди. 7 Никотин каротид коптокчалар нафас,қон томир ҳаракатлантирувчи марказлар рефлектор қўзғалади. Ганглийлар катта миқдорда никотин нерв-мушак ўтказувчанлигини оширади, сўнгра сусайтиради. жуда оз миқдорда МНС Н-ХР бош мия пўстлоқ қисмида қўзғалиш, сунг сусайиш кузатилади. АДГ антидиуретик таъсир Никотиннинг резорбтив таъсирида МНС даги ўзгаришлар асосий , дозаси оширилса, периферик нерв системаси- ганглийлар хам қўзғалади (парасимпатик нерв қўзғалиши таъсирлари: мидриаз, сўлак ажралишининг кучайиши, кўнгил айниши, қайт қилиш ва ҳ.к. СНТ қўзғалиши гиперадрен алинемия тахикардия пароксизмал тахикардия экстросистолия гипофиз орқа қисмидан вазопрессин ажралишини ортиши ҚТлар силлиқ мушакларин и бевосита торайиши стенокардия каротид коптокчани қўзғалиши Нафас тезлашади Фармакокинетикаси: Никотин тери ва шиллиқ қаватлардан осон сўрилади, жигарда, қисман буйракда ва ўпкада парчаланади. Никотин ва унинг метаболитлари 10-15 соатда сийдикда ажралади. Эмизикли даврда қисман сут безлари орқали ҳам ажралади. Шиш хосил булади 9Н и коти н д ан ўтки р захарлан и шгиперсаливация кўнгил айниши, қусиш диарея ҳансираш АҚБ ошади тахикардия Кўриш, эшитиш бузилишлари,тутқаноқ нафас тўхтаб Н и коти н д ан сурун кали захарлан и ш гиперсаливация нафас аъзоларининг яллиғланиши меъда кислоталигининг пасайиши йўғон ичак моторикасининг ортиши юрак ритми ва кўриш бузилади ЮИК сурункали бронхит, ўпка эмфиземаси ўпка саратони, 10Лобелин гидрохлорид ( Lobelini hydrochloridum - Lobelia inflata алкалоид. , амп. 1 мл 1 %-60 г, № 10), табл (2 мг);  Нафас аналептики, учламчи амин.  каротид коптокчадаги рецепторларга таъсир этади ва рефлектор йўл билан нафас ва томир ҳаракатлантирувчи марказларни қўзғатади.  Марказлар ва адашган нерв ганглиялари қузғалади, қисқа вак т ҚБ  БУБМҚ Н-ХР ҚБ қ исқа таъсирли  11Ишлатилиши: o Нафас рефлектор тарзда тўхтаганда o Нафас олиш сусайганда o Туғилган чақалоқлар асфикциясида Дозалари: м/о, в/и 0,3–1 мл 1 %-эритма, болаларга ёшга қараб– 0,1–0,3 мл 1 %-эритмаси. Нохўш таъсири: Миқдори ошганда қусиш маркази қўзғалади. Юрак тўхташи Нафас олишнинг қийинлашиши, титраш Тавсия этилмайди: ЮҚТ оғир жароҳатларида, упка шишларида, қон кетишларда 12 13ЦИТИТОН (Cytitonum) - 0,15% -1 мл, № 10 амп. МИТ дан яхши сурилади Нохуш таъсири: кунгил айниши, юрак уриши секинлашиши Ишлатилиши: Асфиксия, шок, коллапс, юқумли касалликларда кон айланиш бузилишларида Никотинга тобеликда Даволовчи доза— 1 мл, кунлик — 3 мл. Тавсия этилмайди: Гипертонияда, атеросклероз, упка шишида, қон кетишида Узаро таъсирлашуви: Кальция хлорид +цититон = эримайдиган чукма хосил кила ди 14Цитизин ( Cytisus laburnum ва Thermopsis алкалоиди ) Вена орқали юборилади, таъсири қисқа. Лобелинга нисатан кучли. 0,15 % эритмаси цититон 15Улар тамаки чекишга қарши (кашандаликка қарши) қўлланиладиган ТАБЕКС ҳамда ЛОБЕСИЛ, КОРРИДА ПЛЮС, СУБЕХОЛИН (синтетик, корконий) таблеткалари. У ҳам рефлектор йўл билан нафас марказини қўзғатади. Цититон ва Лобелиндан фарқли равишда, МНС га ўтмайди, заҳарлилиги кам. АНАБАЗИН – никотинга ўхшайди. Инсектицид сифатида қишлоқ хўжалигида қўлланилади. 16Никоретте Никотин(Nicotine) Сақич: № 30, 105 2 мг - 4 мг МИТ тез сурилади, Cmax плазмада 25-30 мин кичик дозада. 1 соатдан сунг 10 мг/кг вазнга кура. Фармакодинамика: АХЭ ни қайтар ингибирлайди, нерв мушаклар синапсига импульслар утказувчанлигини кучайтиради. МНТ калий каналлари блокадасини кучайтириб нерв мушак утказувчанлигини кайта тиклайди. ГЭБ дан яхши утади (седатив) Нохуш таъсири : бош айланиш, брадикардия, гиперсаливация, кунгил айниши, кичишиш Ишлатилиши: катталарда периферик нерв тизими бульбар параличи ва парезларда МНТ органик жарохатида, ичак атониясида, МИ ярасида,тиреотоксикозда, ЮҚТ касалликларида эхтиет булиб тавсия килинади 17Н-ХОЛИНОРЕЦЕПТОРЛАРНИ БЛОКЛОВЧИ ВОСИТАЛАР (Н-ХОЛИНОБЛОКАТОРЛАР) 18ГАНГЛИОБЛОКАТОРЛАР Таъсир механизми: o АХ таъсирида постсинаптик мембрана ларнинг деполяризацияланишига тўс қинлиқ қилади; o вегетатив нерв системасининг ганглий ларида қўзғалиш импульсларининг ўтишига тўсқинлик қиладилар; o буйрак усти безининг мия қисми ва синокаротид коптокчаларда жойлашган Н- холинорецепторларни блоклайдилар. 19 201- таснифи ( Кимёвий тузилишига кўра) : 1.Бис-тўртламчи аммонийли бирикмалар  Гексаметоний бензосульфонат (Бензогексоний)  Азаметоний бромид (Пентамин)  Трепирий йодид (гигроний) 2. Учламчи аминлар  Пемпидин тозилат ( Пирилен)  Пахикарпин гидройодиди 212-тасниф (таъсир давомийлигига кўра) Қисқа таъсирли ГБ  Трепирия йодид (гигроний)  Триметафан камфорсульфонат (Арфонад, Имехин) Ўртача таъсирли ГБ:  Гексаметония бензосулдьфонат (Бензогексоний)  Азаметония бромид (Пентамин)  Темехин Давомли таъсирли ГБ:  Пемпидин тозилат ( Пирилен) 22o ГАНГЛИОБЛОКАТОРЛАРНИНГ ФАРМАКОДИНАМИКАСИ o Периферик қон томирларни кенгайтириб АҚБ ни o Органлар силлиқ мушакларининг тонусини (бронх, МИТ, сийдик йули ва ўт йули) o Безлар секрециясини (бронх, сўлак, меъда) 23ГЕКСАМЕТОНИЙ БЕНЗОСУЛЬФОНАТ ( БЕНЗОГЕКСОНИЙ, таб.амп.) Таъсир механизми: Веналар тонусини ва веноз босимни пасайтиради=>айланаётган қон миқдорининг миқдори камаяди. Дақиқадаги қон ҳажми ошади. Катта дозаларида коронар қон айланиш хам пасаяди. Препарат МНТ га седатив таъсир этади.  ГЭТ дан ўтмайди  Таъсир давомийлиги 3-6 с. Ишлатилиши:  Гипертоник криз  Ретинопатия билан кечувчи гипертоник криз  Меъда яраси  Бронхиал астма  Ўпка эмфиземаси  ўпка шишида Нохўш таъсири:  Меъда ости бези фаолиятининг бузилиши  Ортостатик гипотония  Ўрганиб қолиш Тавсия қилинмайди:  Миокард инфарктининг ўткир кўринишида;  Мия артериялари тромбозида  фехромоцитомада 24ПЕНТАМИН Фармакодинамикаси бензогексонийга ўхшаш, фаоллиги ва таъсир давомийлиги бўйича ундан кучсизроқ. ПИРИЛЕН Ичга 1-2 с. да таъсири бошланиб, 6-8 с. давом этади. МИЙдан яхши сўрилади. Бензогексонийдан заҳарлилиги паст. ГЭТдан осон ўтади. МНСда қисқа вақтли руҳий ўзгаришлар, тремор ва б. Асосан, ҳафақонликни даволашда ишлатилади. АГ оғир шаклида, трофик бузилишларда ПАХИКАРПИН Sophora pachycarpa ўсимлиги алкалоиди. Ганглиоблокаторлик фаоллиги паст. МИТ дан яхши сўрилади, кўпроқ энтерал ичилади. Қўлланилиши : облитерацияланувчи эндартериит,, муддатидан олдин сув кетиши, туғиш жараёнининг суст бўлиш холатларида туғишни тезлаштириш учун. 25Қисқа таъсирли ганглиоблокаторлар Таъсир давомийлиги 10-20 дақиқа ГИГРОНИЙ таъсири 2-3 дақиқадан кейин бошланади. заҳарлилиги кам, ганглийларга танлаб таъсир этади. Қон босимини пасайтиради. АРФОНАД заҳарлилиги гигронийга нисбатан 5-6 марта кучли. Унинг таъсирида семиз ҳужайралардан гистамин ажралиши кучаяди ва камроқ миқдорда бевосита миотроп спазмолитик фаолликка эга. 26Қисқа таъсирли ганглиоблокаторлар қуйидаги ҳолатларда қўлланилади: - бошқарилувчи гипотензия ҳосил қилишда (юракда ва қон томирларда ўтказиладиган операцияларда); - ўпка шишида; - бош мия шишида; - гипертоник кризларни даволашда; - паренхиматоз аъзоларда операция ўтка- зишда (тиреоидэктомия, мастэктомия). 27 Ганглиоблокаторларнинг ножўя таъсирлари:  ортостатик коллапс (горизонтал ҳолатдан тезликда вертикал ҳолатга ўтилганда, қон босимининг кескин тушиши туфайли ҳушдан кетиш, бемор 2 соат горизонтал ётиши лозим);  МИТ аъзоларининг атонияси, секрециясининг сусайиши (қабзият, овқат ҳазм қилишнинг бузилиши – паралитик илеус);  кичик чаноқда жойлашган аъзолар ато- нияси (пешоб ажратишнинг бузилиши, ҳайз кўришнинг бузилиши, туғиш жараёни-нинг сусайиши); 28 аккомодациянинг бузилиши, оғиз қуриши, дизартрия , дисфагия;  сийишнинг қийинлашиши, жинсий (ай- ниқса, эркакларда) умумий ҳолсизланиш;  кўз ички босимининг ошиб кетиши;  узоқ қўлланганда ўрганиб қолиш юзага чиқади;  тож томирлар етишмовчилиги;  МНС нинг дегенератив ўзгаришлари.  ГБ нинг дозаси ошиБ кетганда кислород берилади, суньий нафас олдирилади, аналептиклар ва прозерин (гангли- облокаторларнинг анатагонисти) қўлланилади. 29МИОРЕЛАКСАНТЛАР ( НЕРВ МУШАК ЎТКАЗУВЧАНЛИГИНИ БЛОКЛОВЧИ ВОСИТАЛАР) КУРАРЕСИМОН ВОСИТАЛАР 30 Бу препаратлар нерв-мушак синапслари нинг постсинаптик мембранасида жойлаш ган Н-холинорецепторларни танлаб блоклай ди ва мушакларнинг батамом бўшашига олиб келади. Яъни нерв-мушак синапсларидаги постсинаптик мембрана нинг АХ таъсирида қўзғалишига йўл бермайди 31Бундай таъсир биринчи бўлиб Жанубий Америкада ўсадиган Strychnos ва Chondodendron каби баъзи ўсимликлар шарбатини қуритиш йўли билан олинган курареда кузатилган. Унга ўхшаш таъсирга эга бўлган моддаларни кураресимон моддалар деб аталади. 32 1-ТАСНИФИ ( кимёвий тузилишига кўра) 1. Тўртламчи аммонийли бирикмалар Тубокурарин Анатруксоний Панкуроний Пипекуроний Диплацин Престонал Дитилин Диоксоний 2. Учламчи аминлар Мелликтин Туртламчи аминлар МНТ дан ўтмайди. Учламчи аминлар уларга нисбатан кучсиз. 33 2-ТАСНИФ (таъсир этиш давомийлигига кўра): 1. Қисқа таъсир этувчи МР (5-10 мин) – дитилин 2. Ўртача таъсир этувчи МР (20-40 мин) – тубокурарин, пипекуроний, панкуроний,диплацин, атракурий, векуроний 3. Давомли таъсир этувчи МР (60< мин) анатуроксоний 34 3-ТАСНИФ (таъсир механизмига кўра) 1. Антидеполяризацияловчи МР (тубокурарин, анатруксоний, панкуроний, пипекуроний, диплацин, престонал, мелликтин); 2. Деполяризацияловчи МР (дитилин); 3. Аралаш таъсирга эга МР (диоксоний) 35 1. Антидеполяризацияловчи воситалар скелет мушакларида жойлашган Н-холи- норецепторларни блоклаб, АХнинг депол- яризацияловчи таъсирига тўсқинлик қила- дилар. А) рақобатлашган (конкурент) типдаги – тубокурарин, анатруксоний, диплацин, мелликтин, панкуроний (павулон), пипе- куроний (ардуан), векуроний, атракурий; Б) рақобатлашмаган типдаги – престо- нал. 36 Рақобатлашган типдаги антидеполя ризацияловчи препаратлар нерв-мушак синапсидаги постсинаптик мембрана ни уларнинг миқдори АХдан кўп бўлсагина блоклайдилар  Кураресимон воситалар билан рақобат қилувчи АХ холинорецепторлардан миорелаксантни сиқиб чиқаради. 37 Рақобатлашмаган типдаги (престонал) антидепляризацияловчи препаратларнинг миорелаксация чақириш хусусияти АХ концентирациясига боғлиқ эмас. Наркоз чақирувчи воситалар антидеполяризацияловчи миорелаксантларнинг таъсирини кучайтиради ва узайтиради. 38 2. Деполяризацияловчи таъсирга эга ДВ бевосита нерв-мушак синапсларидаги Н- холинорецепторларни қўзғатиб постсинап тик мембранани деполяризациялайдилар мушаклар қисқаради кейин бўшашади (фалажланади). деполяризация узоқ давом этади, шунинг учун АХга нисбатан сезувчанлик йўқолади – миорелаксация юзага келади. 39Кураресимон моддалар таъсирида скелет мушакларининг бўшашиши тартиби: o кўз, ўрта қулоқ, қул ва оёқ бармоқлари мушаклари o юз ва бўйин мушаклари, кейин тана мушаклари o энг охирда диафрагма мушаклари бўшашади o худди ша тартибда сунгра қайта тикланади 40Тубокурарин-хлорид ( Tubocurarini- chloridum ). Ишлатилиши: анестезиологияда в/о 0,4–0,5 мг/кг дан мушакларни бушаштиришда. Хирургик жараёнда > 45 мг. Нохўш таъсири: нафас тўхташи мумикн. Прозерин таъсирида таъсири камайтирилади. Қўллаш мумкин эмас: миастения, буйрак ва жигар фаолиятининг кучли бузилишларида, қарияларга Чиқарилиш шакли: амп.- 1,5 мл, 15 мг ,№ 25. 41Тубокурарин ўртача ганглиоблокловчи фаолликка эга ва қон босими пасаяди, семиз ҳужайралардан гистамин ажралишини оширади, бронхоспазм юзага чиқади анатруксоний, панкуроний кучли атропинсимон (ваголитик) таъсирга эгалар ва ишлатилганда тахикардия чақиради. Дитилин 42 дитилин - холин эфири холинэстераза ферменти таъсирида парчаланади, таъсири қисқа. Унинг таъсири АХЭВ таъсирида кучаяди, АХ дитилин чақирган деполяризацияни кучайтиради дитилиннинг парчаланишини камайтиради узоқроқ сақланади. мушакларнинг фасцикуляцияси натижасида қонда калий ионлари миқдорининг кўпайишига сабаб бўлади ва аритмия ҳамда мушакларда оғриқ бўлишига сабаб бўлади. 43 3. Аралаш таъсирли миорелаксантлар Деполяризацияловчи миорелаксанлар давомли қўлланилса антидеполяризация лаш таъсирига эга бўлиб қолади. Масалан, диоксонийнинг деполяризацияли нерв- мушак синапсини блокада қилиш қобилияти уни кўп марта қўлланилганда антидеполяризацияли таъсир механизми билан алмашинади. Миопаралитик таъсир кенглиги – курареси-мон воситаларни характерловчи асосий ту-шунчадир. Бу препаратнинг кураресимон мод-даларга энг сезгир бўлган мушакни фалажлаши учун кетадиган дозаси билан энг чидамли мушакни (диафрагмани) фалажлашга (нафасни тўлиқ тўхтатиб қўйишга) кетадиган дозаси орасидаги фарқ . 44Кураресимон воситаларнинг миопаралитик фаоллигига қараб уларни қуйдагича жойлаштириш мумкин: ПИПЕКУРОНИЙ > ПАНКУРОНИЙ > АНАТРУКСОНИЙ > ТУБОКУРАРИН > ДИТИЛИН > МЕЛЛИКТИН 45 Кураресимон воситаларнинг қўл- ланилиши: o Анестезиологияда операциялардан олдин трахеяни интубация қилишда o бронхоскопияда o чиққан ва синган суякларни ўз жойига жойлаштиришда o тиришишда (қоқшол касаллигида) электротиришиш муолажасида 46Ножўя таъсирлари : - қон босимининг пасайиши (тубокурарин, анатруксоний); - қон босимининг кўтарилиши (дитилин); - тахикардия (анатруксоний, панкуроний); - бронхоспазм (тубокурарин); - юрак аритмияси (дитилин); - кўз ички босимининг ортиши (дитилин); - мушакларнинг оғриши (дитилин). 47 Антидеполяризацияловчи ДВ ларниг антагонистлари АХЭВ ва пимадин препарати Деполяризацияловчи воситаларнинг антагонистлари йўқ, бунда янги цитратланган қон қуйилади (таркибида псевдохолинэстераза ферменти дитилинни гидролизлайди) 48http://www.vidal.ru – справочник Видаля. http://www.rlsnet.ru – энциклопедия лекарств. http://medi.ru/ - подробно о лекарствах. http://pharmabook.net/ - фармакологический справочник. 2010 – 2011 Уч. год 49Эътиборингиз учун раҳмат!
Купить
  • Похожие документы

  • Sog‘liqni saqlash tizimi va uning xususiyatlari
  • Rentgenologik tekshirishning umumiy, xususiy va maxsus usullari
  • Jigarda gormonlarning zararsizlantirilishi
  • Qon ivishi, qon guruhlari va rezus omili
  • Sust boruvchi neyrovirusli infeksion kasalliklar

Подтвердить покупку

Да Нет

© Copyright 2019-2026.

  • Инструкция по снятию с баланса
  • Контакты
  • Инструкция использования сайта
  • Инструкция загрузки документов
  • O'zbekcha