O‘qish darslarida mustaqil ishlarni tashkil etish usullari - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	676.8KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

O‘qish darslarida mustaqil ishlarni tashkil etish usullari

Купить

O’qish darslarida mustaqil
ishlar ni tashkil etish usullari

Mustaqil ish mashqning faol turi bo’lib, uni bajarish jarayonida
o’quvchilar fikrlashga va mustaqil faoliyat yuritishga o’rganadilar.
Bir vaqtning o’zida ikki yoki uch sinf bilan ishlanadigan oz
komplektli maktablarda mustaqil ish, ayniqsa, juda zarur hamda
katta ahamiyatga ega.
O’qish darslarida mustaqil ishni bajarishga bolalar taxminiy
tayyorlanadi, albatta. O’quvchilarni mustaqil ishga tayyorlashda
topshiriqning maqsadi ularga qisqa va aniq tushuntiriladi.
Mustaqil ish uchun tanlangan matnning hajmi kichik va
o’quvchilar saviyasiga mos bo’lishi lozim. Mustaqil ish turlari har
xil bo’lib, uni tanlashda o’quvchilarning tayyorgarligi, o’qiladigan
matnning xarakteri, asarni o’rganish bosqichi hisobga olinadi.

Boshlang’ich sinflarning o’qish darslarida
mustaqil ishning quyidagi turlaridan foydalaniladi:
1. Asarni ichda o’qish.
2. O’qilgan matn yuzasidan berilgan savol lar ga javob
berish.
3. O’qilgan asar mazmunini to’liq anglash, bilib olish
uchun
o’qituvchi topshirig’ini bajarish.
4. O’qilgan matn rejasini tuzishga tayyorlanish va reja
tuzish.

1. Asarni ichda o’qish.
•
1-sinfda bu mashqni topshirishdan oldin ayrim so’zlarni
kesma harflar bilan tuzdirish va uni o’qishni mashq
qildirish maqsadga muvofiq. O’quv yilining ikkinchi
yarmidan boshlab ichda o’qib, ayrim qatnashuvchi
shaxslarning gaplarini topish, uni o’qish va o’z so’zi bilan
gapirib berish, matndan o’qituvchi bergan savolga javob
bo’ladigan o’rinni topish kabi topshiriqlar berilishi
mumkin.

2. O’qilgan matn yuzasidan berilgan savol lar ga javob berish.
•
Bu mashq bolalarni diqqat-e’tibor bilan o’qishga
o’rgatadi; bu ish turidan oz komplektli maktablarda
foydalanish dars tartibini belgilashga ham yordam
beradi. Mashqning bu turi asta murakkablashtira boriladi:
avval o’quvchilar matnga oid savollarga javob berish
bilan uning mazmunini o’zlashtirsalar, keyin asarning
asosiy g’oyasini bilib oladilar, voqea-hodisalar o’rtasidagi
sabab-natija bog’lanishlarini tushunadilar.

3. O’qilgan asar mazmunini to’liq anglash, bilib
olish uchun o’qituvchi topshirig’ini bajarish.
•
Topshiriqlar quyidagicha
bo’lishi mumkin:
•
a) O’qing va omonatga
xiyonatning jazosi
qandayligini aytib bering.
(«Omonatga xiyonat», IV
sinf)
•
b) O’qing va nima uchun
hunarsiz kishi o’limga
yaqinligini tushuntirib
bering. («Hunarsiz kishi
o’limga yaqin», IV sinf) va
hok.

4. O’qilgan matn rejasini tuzishga tayyorlanish va reja tuzish.
•
Bunda quyidagi ish turlaridan
foydalaniladi:
•
1) o’qilgan matnga oid rasm
chizish;
•
2) rasmga matndagi so’zlar yoki
o’z so’zi bilan sarlavha qo’yish;
•
Mustaqil ishning qanday
bajarilganligini hisobga olish
o’quvchilarning tayyorlik
darajasini aniqlashda va keyingi
bosqichlarda mustaqil mashqni
to’g’ri tashkil qilish uchun
material tanlashda o’qituvchiga
yordam beradi.

O’QISH DARSLARIDA BADIIY ASARLARNI JANRIY
XUSUSIYaTLARIGA KO’RA O’RGANISH
•
Boshlang’ich sinflarning o’qish darslarida garchi ilmiy
jihatdan bo’lmasa-da, amaliy jihatdan turli janrga mansub
asarlar o’qib o’rganiladi. O’qish darsliklariga, asosan,
hikoya, she’r, ertak, masal, maqol, doston, rivoyat va
topishmoq kabi janrdagi asarlar kiritilgan. Bulardan
tashqari, ilmiy-ommabop asarlar ham o’qitiladi.

•
Turli janrdagi badiiy asarlar qurilishi, uslubi jihatidan o’ziga xos
xususiyatlarga ega bo’lib, ularning o’quvchilarga ta’siri ham har xil bo’ladi.
Tabiiyki, har bir janrga oid asar matni lingvistik jihatdan ham o’ziga xos
xususiyatlarga ega. Masalan, she’riy asarlar matni hikoya matnidan, ertak
matni she’r matnidan, ilmiy-ommabop maqola matni masal janriga taaluqli
asarlar matnidan tubdan farq qiladi. Topishmoqlar predmet, voqea-hodisalar
o’rtasidagi o’xshashlikni taqqoslash orqali o’zlashtirilsa, maqollar mazmuni
hayotiy misollar vositasida sharhlashni taqozo etadi. SHunga ko’ra, turli
janrdagi badiiy asarlarni o’qishda o’qituvchidan unga mos usullar tanlash
talab etiladi. XULOSA

FOYDALANILGAN A DABIYOTLAR :
•
1 . Q. Abdullaeva, K. Nazarov, SH. Yo’ldosheva. Savod
o’rgatish darslari.  T.: O’qituvchi, 1996.
•
2 . Q. Abdullaeva va boshq. O’qish kitobi (2-sinf uchun
darslik). T.: O’qituvchi, 2007.
•
3 . Q. Abdullaeva va boshq. 2-sinfda o’qish darslari.  T.:
2004.

O‘qish darslarida mustaqil ishlarni tashkil etish usullari

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish