Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 2.5MB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

O‘zbekiston geosiyosatining demokratik asoslari va tashqi siyosat tamoyillari

Купить
O‘ZBEKISTON GEOSIYOSATINING DEMOKRATIK ASOSLARI VA TASHQI SIYOSAT TAMOYILLARI RE JA :  1. O’zbekiston Respublikasi tashqi siyosati.  2. O’zbekiston Respublikasida tashqi iqtisodiy siyosat.  3. Tashqi siyosatning asosiy tamoyillari.  4. Tashqi siyosat konsepsiya va prinsiplari.    O'ZBEKISTON RESPUBLIKASI TASHQI SIYOSATI VA HALQARO FAOLIYATI  O'zbekiston   Respublikasi  Konstitusiyasining   normalari   va     tamoyillariga,  "O'zbekiston   Respublikasining   xalqaro   shartnomalari  to'g'risida"gi qonunga,  "Mudofaa  to'g'risida"gi  O'zbekiston   Respublikasi   Qonuniga,  O'zbekiston   Respublikasining  harbiy   doktrinasiga,Birlashgan     Millatlar  Tashkilotining   hamda   Evropada  xavfsizlik   va  hamkorlik    Tashkilotining   printsiplari   va  maqsadlariga,shuningdek  O'zbekiston     Respublikasi  Oliy  Majlisi   tomonidan   ratifikasiya  qilingan     O'zbekiston   Respublikasining   xalqaro   shartnomalari   va   bitimlaridan     kelib   chiqadigan   majburiyatlarga   asoslanadi. . “ O'zbekiston   Respublikasi   tashqi   siyosiy   faoliyatining   asosiy printsiplari   to'g'risida"gi   Qonuni   1-modda 3  O‘zbekiston Respublikasining birinchi Prezidenti I.A.Karimov «O‘zbekiston XXI asr bo‘sagasida: xavfsizlikka tahdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari» kitobida bu borada quyidagi fikmi keltirgan: «O‘zbekistonning hududiy makon xususiyatlari, uning geografik o‘rni bizning ichki va tashqi siyosatimizni tanlash va amalga oshirishda katta ahamiyatga ega . O‘zbekiston bugungi kunda qo‘shni davlatlar Qozogiston, Qirgiziston, Tojikiston, Turkmaniston va Afgoniston o‘rtasida boglovchi halqa vazifasini o‘taydi.Bulaming barchasi respublikaning jahon iqtisodiyotiga integratsiyalashuvi, dietel investitsiyalarini jalb qilish, O‘zbekistonni davlatlar o‘rtasida o‘zaro foydalihamkorlikning, tovarlar va kapital tranzitining o‘zida xos mintaqaviy markaziga aylantiradi». O'ZBEKISTON TASHQI SIYOSATINING ASOSIY TAMOYILLARI  davlatlarning   suveren   tengligi  kuch   ishlatmaslik   yoki   kuch   bilan   tahdid   qilmaslik  chegaralarning   daxlsizligi  nizolarni   tinch   yo'l  bilan   hal   etish  boshqa   davlatlarning   ichki   ishlariga  aralashmaslik  halqaro   huquqning   umume'tirof   etilgan   boshqa   qoidalari   va     normalariga   asoslanadi. 4O'zbekiston   Respublikasi   Konstitusiyasi   IV   bob,   17-modda O'zbekistonning BMTga a'zo bo'lishi  O'zbekiston Respublikasi 1992 yil 2 martda Birlashgan Millatlar tashkilotining a'zosi bo'ldi.  BMT bilan hamkorlikdagi asosiy yo'nalishlar bu –xavfsizlikka tahdidlarga qarshi kurashish;  ommaviy qirg'in qurollarini tarqatmaslik;  Afg'onistonni qayta tiklash;  ekologik muammolarni yechish,  shu jumladan Orol fojiasi oqibatlarini yengillashtirish;  ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish;inson huquqlarini himoya qilish masalalaridir. 5 O ’ zbekiston respublikasi tashqi siyosiy kursining asosiy vazifalarini quyidagicha qisqa ifodalash mumkin : Birinchidan : yaqin va uzoq davlatlar bilan o ’ zaro manfatli va teng xuquqli xamkorlik munosabatlarini xar tomonlama rivojlantirish va mustaxkamlash . O ’ zbekistonning jaxon xamjamiyatiga asta sekin va xar tomonlama integrallashishida siyosiy iqtisodiy madaniy marifiy ilmiy texnikaviy va boshqa soxalarda ochiq va konstruktiv xalqaro xamkorlikni amalga oshirishda ikki tomonlama va ko ’ p tomonlama diplomatiya mexanizmlaridan samarali foydalanish . Ikkinchidan : O ’ zbekiston raxbariyatining mintaqaviy va xalqaro siyosatning dolzarbyo ’ nalishlari xususidagi , jumladan , “ Afg ’ onistondagi vaziyatni tinch yo ’ l bilan xal etish bo ’ yicha “6+3” muloqot guruxini tuzish , O ’ rto Osiyo Fors qo ’ ltig ’ i transport transzit yo ’ lini tuzish mintaqadagi trans chegaraviy daryolarning suv resurslaridan oqilona foydalanish va boshqa xalqaro tashabbuslarni olg ’ a surish . Uchinchidan : O ’ rta Osiyoda tinchlik va barqarorlikni saqlash mintaqani barqaror xavfsizlik xududiga aylantirish bilan bog ’ liq siyosiy diplomatic va xalqaro xuquqiy masalalarni xal etins . Uzoq va yaqin davlat bilan munosabatlarda siyosiy ijtimoiy iqtisodiy millatlararo va boshqa salbiy xolatlarning avj olishiga yo ’ l qo ’ ymaslik uchun diplomatic choralarni ko ’ rish . To ’ rtinchidan : Respublikada amalga oshirilayotgan chuqur demokratik isloxotlarni jamiyatni va iqtisodni modernizatsiyalashning dinamik jarayonlarni samarali amalga oshirish uchun qulay tashqi siyosiy sharoitlarni yaratish . Jaxondagi mamlakatlar bilan savdo iqtisodiy munosabatlarni muntazam rivojlantirish milliy iqtisodiyotning ustivor yo ’ nalishlariga to ’ g ’ ridan to ’ g ’ ri chet el sarmoyalarini va ilg ’ or texnologiyalarni jalb qilish bilan bog ’ liq siyosiy diplomatik va xalqaro xuquqiy masalalarni amalga oshirish . Beshinchidan : jaxon ham jamiyatiga O ’ zbekiston tashqi va ichki siyosatining asosiy jixatlarini aks ettiradigan , uning xalqaro tashabbuslarining mazmun va moxiyatini ifodalovchi obektiv va ishonchli malumotlarni yetkazish .   8O'ZBEKISTONNING NUFUZLI XALQARO TASHKILOTLAR BILAN ALOQALARI: O’zbekiston – BMT O’zbekiston - YXXTO’zbekiston – ShHT O’zbekiston - MDH O’ZBEKISTON RESPUBLIKASIDA TASHQI IQTISODIY SIYOSAT  Respublikaning barcha tashqi iqtisodiy aloqalarini muvofiqlashtirish , tartibga solish , nazorat qilish , boshqarishni amalga oshiradigan davlat organi xisoblanadigan tashqi iqtisodiy aloqalar vazirligi ( TIAV ) O ’ zbekiston Respublikasida tashqi iqtisodiy faoliyatni tartibga solish bilan shug ’ ullanadi . TIAV xorijda O ’ zbekiston Respublikasi vakili bo ’ lib respublika nomidan va uning manfatlarini ko ’ zlab barcha tashqi iqtisodiy masalalar shu jumladan O ’ zbekiston respublikasining xalqaro shartnomalaridan kelib chiqadigan majburiyatlar bo ’ yicha faoliyat yuritadi . Vazirlik o ’ z faoliyatini O ’ zbekiston Respublikasi vazirlar maxkamasining bevosita raxbarligida amalga oshiradi . Quyidagilar O ’ zbekiston respublikasi tashqi iqtisodiy aloqalar vazirligi faoliyatining asosiy yo ‘ nalishlari hisoblanadi . -- Xorij  mamlakatlari   bilan   xamkorlikning   Respublika   uchun   ustuvor   yo ’ nalishlarini   belgilash   tashqi   savdoni   rag ’ batlantirish   mexanizmlarini  ishlab  chiqish  asosida  davlat  tashqi  iqtisodiy  siyosatini  yo ’ naltirish  va  o ’ tkazish ; --tashqi  iqtisodiy  faoliyatning  davlat  tomonidan  tartibga  solinishi  ular  ushbu  faoliyatni  amalga  oshirishning  belgilangan  tartibiga  rioya   qilishlarini  ko’zlab  O’zbekiston  xududida  faoliyat  ko’rsatayotgan  tashqi  iqtisodiy  faoliyat  ishtirokchilarining  operatsiyalarini  nazorat  qilish; --O’zbekistonda  va  undan  tashqarida  respublikaning  tashqi  iqtisodiy  manfatlarini  ximoya  qilish; --tashqi  iqtisodiy  aloqalarni  rivojlantirish  uchun  tashkiliy  xuquqiy  iqtisodiy  shart  sharoitlarini  yaratish; --O’zbekistoni  umumjaxon  xo’jalik  aloqalariga  faol  qo’shish  yo’li  bilan  Respublika  xalq  xo’jaligi  va  axolisining  chet  el  mamlakatlari   maxsulotiga  bo’lgan  extiyojlarini  qanoatlantirish; --tashqi  iqtisodiy  aloqalar  infratuzilmasini  rivojlantirish  shu  jumladan  axborot  tuzilmalarini  barpo  etish  transportekspeditorlik  xizmati   ko’rsatilishini  ta’minlash,  eksport  va  import  tovarlarini  sertifikatlash; --respublikaning  ekspert  salohiyatini  kengaytirishga  doir  takliflarni  ishlab  chiqish; --chet  el  investitsiyalarini  respublika  iqtisodiyotiga  jalb  etish  va  ulardan  samarali  foydalanish,  respublika  sarmoyalarini  chet  elda   oqilona  joylashtirish; O’ZBEKISTON VA AFG ’ ONISTON O ’ RTASIDAGI GEOSIYOSIY MUNOSABATLAR  O‘zbekiston tomonlar o‘rtasidagi muloqotga ko‘maklashib, Afg‘onistondagi tinchlik jarayonini qo‘llab- quvvatlash va ilgari surishda faol ishtirok etmoqda, shuningdek, Afg‘oniston iqtisodiyotini tiklash va ushbu mamlakatni mintaqaviy hamda xalqaro savdo-iqtisodiy munosabatlarga jalb qilishga yordam beradigan muhim iqtisodiy va infratuzilmaviy loyihalarni amalga oshirmoqda. O‘zbekistonning Afg‘onistonga nisbatan siyosati Markaziy Osiyoda barqaror rivojlanish istiqbollari qo‘shni Afg‘onistonda tinchlikka erishish bilan chambarchas bog‘liqligini anglashga asoslanadi.2018-yil 26-27-mart kunlari Toshkentda Afg‘oniston bo‘yicha yuqori darajali xalqaro konferensiya bo‘lib o‘tdi. Anjumanda Afg‘oniston Prezidenti Ashraf G‘ani, Yevropa Ittifoqining tashqi ishlar va xavfsizlik siyosati bo‘yicha Oliy vakili Federika Mogerini, BMT Xavfsizlik Kengashiga a’zo davlatlar vakillari ishtirok etdi. Afg‘oniston muammosini hal qilishga bag‘ishlangan bunday keng qamrovli forum birinchi marta ana shunday yuqori darajada o‘tkazildi. O'ZBEKISTONNING YIRIK VA RIVOJLANGAN DAVLATLAR BILAN ALOQALARI O’zbekiston – Rossiya O’zbekiston - AQSH O’zbekiston - Xitoy O’zbekiston – Yaponiya O’zbekiston – Yevropa Ittifoqi davlatlari ( Germaniya, Buyuk Britaniya va Fransiya) O‘zbekiston Respublikasining  turli  qit’alardagi  ko‘plab  davlatlar  va  davlat  uyushmalari  bilan  munosabatlari  sifat  jihatidan   yangi  bosqichga  ko‘tarildi.   Avvalam  bor,  so‘nggi  yillarda Rossiya bilan  strategik  sheriklik  va  hamkorlik  sezilarli  darajada   mustahkamlandi.  Ochiqlik  hamda  o‘zaro  ishonchga  asoslangan  birgalikdagi  sa’y-harakatlar  natijasida  savdo-iqtisodiy,   investitsiya,   energetika,   transport,   agrosanoat,   ilmiy-texnikaviy   va   madaniy-gumanitar   sohalarda   o‘zaro   hamkorlik   ko‘lamini  sezilarli  darajada  kengaytirishga  erishildi.   Rossiya  O‘zbekistonning  yetakchi  savdo-iqtisodiy  sheriklaridan   biridir.  2019-yil  yakuniga  ko‘ra,  Rossiya  Federatsiyasining  mamlakatimiz  tashqi  savdo  aylanmasidagi  ulushi  15,7  foizni   tashkil  qildi.  O‘zbekiston  Rossiyaning  turli  mintaqalariga  to‘qimachilik,  oziq-ovqat  va  boshqa  mahsulotlarni  yetkazib   berishni  keskin  oshirdi.   Agar  O‘zbekiston  – Rossiya  munosabatlarining  muhim  yo‘nalishlaridan  biriga  aylangan  madaniy- gumanitar  hamkorlik  haqida  gapiradigan  bo‘lsak,  O‘zbekistonda  Rossiyaning  o‘nlab  yetakchi  universitetlari  filiallari   ochilganini   ta’kidlash   o‘rinli   bo‘ladi.   Milliy   texnologik   tadqiqotlar   universiteti   (MISiS),   Milliy   yadroviy   tadqiqot   universiteti  (MIFI)  hamda  Moskva  davlat  xalqaro  munosabatlar  institutining  birinchi  xorijiy  filiali  shular  jumlasidandir.   Bularning  barchasi  O‘zbekiston  bilan  Rossiya  o‘rtasidagi  sheriklik  mustahkam  poydevorga  ega  ekani  va  kelajakka   yo‘naltirilganidan  dalolat  beradi TASHQI SIYOSAT KONSEPSIYA VA PRINSIPLARI  O’zbekiston Respublikasi xalqaro munosabatlarning to’la xuquqli subektidir. Uning tashqi siyosati davlatlarning suveren tengligi, kuch ishlatmaslik yoki kuch bilan taxdid qilmaslik, chegaralarning daxlsizligi nizolarni tinch yo’l bilan xal etish, boshqa davlatlarning ichki ishlariga aralashmaslik qoidalariga va xalqaro xuquqning umum etirof etilgan boshqa qoidalari va normalariga asoslanadi.  O‘zbekiston Respublikasining tashqi siyosiy faoliyati konsepsiyasi – davlatimiz tashqi siyosatining fundamental prinsiplari va strategik ustuvor yo‘nalishlarini, xalqaro maydondagi maqsad va vazifalarini, o‘rta va uzoq istiqbolda O‘zbekiston milliy manfaatlarini ilgari surish mexanizmlarini belgilab beradigan qarashlarning yaxlit tizimi.  Konsepsiya  “Umumiy  qoidalar”  va  to‘rtta  bo‘limdan  iborat:  I. “Hozirgi   zamon   xalqaro   munosabatlar   tizimida   yuz   berayotgan   o‘zgarishlarni   O‘zbekiston   manfaatlari   nuqtai  nazaridan  baholash”;  II. “O‘zbekiston  Respublikasi  tashqi  siyosatining  asosiy  maqsadi,  prinsiplari  va  vazifalari”;  III. “O‘zbekiston  Respublikasi  tashqi  siyosatining  ustuvor  yo‘nalishlari”  IV. “O‘zbekiston  Respublikasi  tashqi  siyosatini  shakllantirish  va  amalga  oshirish  mexanizmlari”.   TASHQI SIYOSAT PRINSIPLARI Konsepsiyaning  ikkinchi   bo‘limida   O‘zbekiston   tashqi  siyosatining  asosiy  prinsiplari  bayon  etilgan.   Jumladan,  quyidagilar  belgilab  qo‘yilgan: –  dunyoda  tinchlik  va  xavfsizlikni  saqlashga  hamda   umume’tirof  etilgan  xalqaro  norma  va  prinsiplarga   rioya  etishga  sodiqlik; –   mafkuraviy   qarashlardan   qat’i   nazar   hamkorlik   uchun  ochiqlik; –  teng   huquqlilik   va   o‘zaro   manfaatdorlik,   davlatlarning   suvereniteti,   hududiy   yaxlitligi,   chegaralar   daxlsizligi,   ichki   ishlarga  aralashmaslik,   nizolarni  tinch  yo‘l  bilan  hal  etish,  kuch  ishlatmaslik   yoki  kuch  bilan  tahdid  solmaslik. FOYDALANILGAN ADABIYOT RUYHATI  Shаripоv S.I.,  G`оyibоv  B.S.  Gеоsiyosаt  аsоslаri  vа  O`zbekistonnig  geosiyosiy   ahvoli.  To`ldirilgan  qayta  nashri.  Sаmаrqаnd  –  2009  yil  Гафарли  М.С.,  Касаев  А.Ч.  Ривожланишнинг  ўзбек  модели:  тинчлик  ва   барқарорлик  –  тараққиёт  асоси.  Т.,  2001  й.  Сафоев  С.С.  Марказий  Осиёдаги  геосиёсат.  Т.,  2005  г.  Касымов  А.,  Васькин  И.  Основные  направления  внешней  политики   Республики  Узбекистан.  Т.,  1994  г.

O‘zbekiston geosiyosatining demokratik asoslari va tashqi siyosat tamoyillari

Купить